Zawartość projektu polityki rachunkowości
Z czego TaxMachine składa projekt polityki rachunkowości: układ według art. 10 ust. 1 ustawy, punkty zależne od konfiguracji firmy (wielkość jednostki, zapasy, uproszczenia, CIT, NGO), dane z ksiąg i miejsca do uzupełnienia przez jednostkę.
Opublikowano
Projekt składa się z punktów (bloków). Każdy punkt ma treść, podstawę prawną i warunek, kiedy wchodzi do dokumentu. Treść punktów jest przygotowana przez TaxMachine z przepisów ustawy o rachunkowości (tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 522) — nie jest przepisana z żadnego opracowania. Numeracja punktów liczy się po wybraniu tych, które pasują do firmy, więc w dokumencie nie ma dziur.
Układ dokumentu
Cztery części, jak w art. 10 ust. 1 ustawy:
- Rok obrotowy i okresy sprawozdawcze — rok kalendarzowy, okresem sprawozdawczym jest miesiąc.
- Metody wyceny aktywów i pasywów oraz ustalania wyniku finansowego — założenie kontynuacji działalności, środki trwałe i amortyzacja, składniki niskocenne, zapasy, należności i zobowiązania, odpisy i rezerwy, kasa, waluty, rozliczenia międzyokresowe kosztów (czynne i bierne) i przychodów, uproszczenia, leasing, odroczony podatek, bilans i rachunek zysków i strat, rachunek kosztów, koszty wspólne, umowy długoterminowe, wyodrębnienie działalności w organizacjach pozarządowych, ciągłość i zmiana zasad, błędy lat poprzednich, zdarzenia po dniu bilansowym.
- Sposób prowadzenia ksiąg rachunkowych — kto i gdzie prowadzi księgi, zakładowy plan kont, księgi i dzienniki, numeracja zapisów, ewidencja VAT, księgi pomocnicze, znaczniki JPK_KR_PD (podatnik CIT), system przetwarzania danych z wersją programu, wykaz zbiorów danych, dowody, inwentaryzacja.
- System służący ochronie danych i ich zbiorów — miejsce i sposób przechowywania, ochrona zbiorów (kopie zapasowe, dostęp), okresy przechowywania (art. 74).
Co zależy od konfiguracji firmy
| Ustawienie | Co zmienia w projekcie |
|---|---|
| Wielkość jednostki / wzór sprawozdania | wzór bilansu i rachunku zysków i strat: załącznik nr 1 (z wariantem), nr 4 albo nr 5 (z miejscem na datę decyzji organu zatwierdzającego, art. 49c), nr 6 w organizacji pozarządowej; bez ustalonej wielkości — miejsce do uzupełnienia |
| Amortyzacja według zasad podatkowych | amortyzacja środków trwałych według przepisów podatkowych (art. 32 ust. 7) zamiast metody liniowej |
| Bez odpisów aktualizujących i rezerw | punkt o rezygnacji z zasady ostrożności (art. 7 ust. 2b), należności bez odpisów, bez punktu o rezerwach |
| Bez biernych rozliczeń na świadczenia pracownicze | bierne rozliczenia kosztów bez przyszłych świadczeń pracowniczych (art. 39 ust. 6) |
| Ewidencja zapasów | brak zapasów — jeden punkt; odpisywanie w koszty przy zakupie — ze stanem na dzień bilansowy, bez metody rozchodu; ilościowo-wartościowa — z metodą rozchodu; „nie wybrano” — wycena i rozchód jak dotąd |
| „Metoda wyceny zapasów” (zakładka „Magazyn” w oknie firmy) | wpisana metoda albo miejsce do uzupełnienia |
| Kasa, waluty, umowy długoterminowe, koszty wspólne | punkty o kasie (z miejscem na okres raportu kasowego), kursach walut, stopniu zaawansowania usług, kluczach podziałowych |
| Uproszczenia, leasing, odroczony podatek | punkty z przepisami: art. 4 ust. 4, art. 3 ust. 6, art. 37 ust. 1 albo ust. 10 |
| Podatnik CIT | odroczony podatek dochodowy i znaczniki JPK_KR_PD (rozporządzenie MF z 16.08.2024, Dz.U. poz. 1314) |
| Próg istotności RMK | kwota progu albo miejsce do uzupełnienia |
| Fundacja, stowarzyszenie | wyodrębnienie działalności statutowej, działalność gospodarcza, środki z 1,5% podatku (OPP), wycena składników otrzymanych nieodpłatnie (art. 28 ust. 2), rozliczenia międzyokresowe przychodów z dotacji i darowizn |
| Zakres analityki | przekroje ksiąg pomocniczych |
Dane z ksiąg i z programu
- Dzienniki częściowe — lista dzienników firmy; przy jednym dzienniku punkt mówi o jednym dzienniku.
- Kto prowadzi księgi — w wersji dla biur rachunkowych, gdy w bazie jest dokładnie jedno biuro rachunkowe (i nie jest nim ta firma), program wpisuje jego nazwę i NIP jako podmiot, któremu powierzono prowadzenie ksiąg (art. 11 ust. 2). Adres i miejsce prowadzenia ksiąg zostają do uzupełnienia; przypomnienie o zawiadomieniu urzędu skarbowego przy księgach poza siedzibą (art. 11a) jest w treści.
- Wersja programu — w oknie programu wpisuje się bieżąca wersja (np. 3.6979); data rozpoczęcia eksploatacji zostaje do uzupełnienia.
- Wykaz zbiorów danych (art. 10 ust. 1 pkt 3 lit. b) — opis zbiorów, z których program buduje księgi: plan kont i konta, dzienniki, dowody księgowe, zapisy, rejestry VAT, rozrachunki i płatności, ewidencja środków trwałych, schematy i parametry księgowania. Dziennik, księga główna i zestawienia obrotów i sald są zestawieniami sporządzanymi z dowodów i zapisów.
Miejsca do uzupełnienia
Program nie wypełnia tego, co należy do decyzji albo wiedzy jednostki. Zależnie od konfiguracji projekt zawiera miejsca na:
- próg jednorazowego odpisu składników niskocennych,
- próg istotności rozliczeń międzyokresowych (gdy nie ma go w konfiguracji),
- próg, od którego błąd lat poprzednich uznaje się za istotny,
- sposób ustalania odpisów aktualizujących należności,
- metodę rozchodu zapasów albo ceny wyceny stanu zapasów na dzień bilansowy,
- okres raportu kasowego, klucze podziałowe kosztów wspólnych, sposób pomiaru zaawansowania usług,
- datę decyzji organu zatwierdzającego o sprawozdaniu z uproszczeniami (jednostka mikro, jednostka mała),
- kto i gdzie prowadzi księgi, miejsce i osobę odpowiedzialną za przechowywanie dokumentacji,
- datę rozpoczęcia eksploatacji programu i powiązania z innymi systemami jednostki,
- osoby uprawnione do zatwierdzania dowodów, częstotliwość i miejsce kopii zapasowych.
W treści każde takie miejsce ma oznaczenie DO UZUPEŁNIENIA; okno projektu podaje ich liczbę. Dokumentu z takimi miejscami nie powinno się zatwierdzać.
Projekty złożone wcześniej
Treść punktów zmienia się z wersjami programu (np. 17–20.11.2026 doszły punkty o rezerwach, rozliczeniach międzyokresowych, błędach, zdarzeniach po dniu bilansowym, kontynuacji działalności, prowadzeniu ksiąg i wykazie zbiorów danych). Polityka zapisana w firmie nie zmienia się sama — nowy projekt trzeba złożyć i porównać z obecnym dokumentem.