Interpretacja indywidualna

– stanowisko prawidłowe

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

14 sierpnia 2026 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

W dniu (...) 2026 r. zmarł Pani ojciec, A.B. Spadek po nim na podstawie zarejestrowanego aktu poświadczenia dziedziczenia z dnia (…) sierpnia 2026 r. (Repertorium A numer (...), sporządzonego przez (...) Notariusza (...)) nabyły trzy osoby w częściach równych: żona zmarłego (Pani mama), Pani oraz Pani brat. W skład masy spadkowej wchodził m.in. samochód osobowy (...), rok produkcji: (…), numer rejestracyjny: (...), numer nadwozia (VIN): (...). Pojazd ten stanowił majątek objęty wspólnością majątkową małżeńską Pani rodziców (został pierwotnie kupiony (…) 2019 r.). Przed dokonaniem sprzedaży pojazdu, w dniu (…) sierpnia 2026 r., została zawarta umowa o częściowy dział spadku. Na mocy tej umowy Pani oraz Pani brat przekazali przysługujące Państwu udziały w opisanym samochodzie na rzecz Państwa mamy. Dział spadku odbył się nieodpłatnie, bez spłat i dopłat na Państwa rzecz. Tym samym jedynym i wyłącznym właścicielem pojazdu stała się Pani mama. W dniu (…) sierpnia 2026 r., a więc przed upływem 6 miesięcy od końca miesiąca, w którym nastąpiła śmierć Pani ojca, samochód został sprzedany osobie trzeciej. Całość kwoty uzyskanej ze sprzedaży otrzymała Pani mama, jako wyłączna właścicielka pojazdu. Fakt, że na umowie sprzedaży z nowym nabywcą widnieje Pani oraz Pani brat jako współsprzedający, wynikał wyłącznie z uwarunkowań administracyjnych. Pojazd wciąż figurował w systemach Wydziału Komunikacji (oraz w dowodzie rejestracyjnym) jako własność zmarłego ojca. Aby umożliwić i ułatwić kupującemu przerejestrowanie pojazdu oraz wykazanie tzw. ciągłości umów, w dokumencie sprzedaży jako zbywców wymieniono wszystkich spadkobierców. Fizycznie umowa sprzedaży została jednak sporządzona i podpisana wyłącznie przez Pani brata. Działał on na niej w imieniu własnym (z uwagi na wymogi Wydziału Komunikacji) oraz jako pełnomocnik Pani i Pani mamy (na podstawie udzielonych mu pełnomocnictw).

Zaangażowanie Pani brata miało na celu wyłącznie bezinteresowną pomoc mamie w sprawnym załatwieniu formalności związanych ze zbyciem auta. Taka pomoc z jego strony była wręcz konieczna ze względów praktycznych, ponieważ mama nie posiada prawa jazdy, w związku z czym nie dysponuje wiedzą ani doświadczeniem w zakresie spraw motoryzacyjnych, prezentacji pojazdu kupującemu czy procedur urzędowych.

W momencie podpisywania umowy sprzedaży nie dysponowała już Pani prawem własności do tego pojazdu (w związku z dokonanym wcześniej działem spadku), a z tytułu zawarcia tej transakcji nie otrzymała Pani żadnego wynagrodzenia ani przysporzenia majątkowego.

Pytanie

Czy w związku ze sprzedażą wyżej opisanego samochodu, w sytuacji gdy przed tą transakcją przekazała Pani swój udział w pojeździe mamie w ramach nieodpłatnego działu spadku, ciąży na Pani obowiązek zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych (PIT) z tytułu odpłatnego zbycia rzeczy ruchomej przed upływem 6 miesięcy od nabycia (zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. d ustawy o PIT), w sytuacji gdy formalnie figurowała Pani na umowie sprzedaży, a dokument fizycznie podpisał w Pani imieniu pełnomocnik (brat)?

Pani stanowisko w sprawie doprecyzowane w uzupełnieniu wniosku

W Pani ocenie, nie ciąży na Pani obowiązek zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych w związku ze sprzedażą opisanego samochodu, a transakcja ta jest dla Pani całkowicie neutralna podatkowo. Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. d) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, źródłem przychodu jest odpłatne zbycie rzeczy ruchomych, jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie. Aby jednak powstał obowiązek podatkowy, zbycie musi mieć charakter odpłatny (przynoszący przysporzenie majątkowe po Pani stronie) i dotyczyć składnika majątku, do którego ma Pani prawo własności. W przedstawionym stanie faktycznym wyzbyła się Pani swojego udziału w majątku spadkowym (samochodzie) w drodze nieodpłatnego działu spadku na rzecz Pani matki. Nieodpłatny dział spadku nie stanowi odpłatnego zbycia w rozumieniu przepisów ustawy o PIT i nie generuje przychodu po stronie osoby przekazującej swój udział. W momencie właściwej sprzedaży samochodu osobie trzeciej, wyłącznym właścicielem pojazdu była już Pani matka. Fakt ujęcia Pani w umowie sprzedaży i fizyczne złożenie w Pani imieniu podpisu przez pełnomocnika (brata) nie przenosiło Pani praw własności (ponieważ te zostały przeniesione wcześniej umową działu spadku). Miało to charakter wyłącznie pomocniczy i techniczny, ułatwiający nabywcy wykazanie następstwa prawnego po zmarłym ojcu przed urzędnikami Wydziału Komunikacji, a samej matce – sprawne załatwienie formalności. Nie uzyskała Pani z tytułu tej umowy żadnych środków pieniężnych (całość kwoty otrzymała matka).

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z przepisem art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.):

Podatnikiem jest osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, podlegająca na mocy ustaw podatkowych obowiązkowi podatkowemu.

Zgodnie z art. 4 ww. ustawy:

Obowiązkiem podatkowym jest wynikająca z ustaw podatkowych nieskonkretyzowana powinność przymusowego świadczenia pieniężnego w związku z zaistnieniem zdarzenia określonego w tych ustawach.

Opodatkowanie podatkiem dochodowym dochodów/przychodów osób fizycznych reguluje ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592 ze zm.). W myśl art. 3 ust. 1 tej ustawy:

Osoby fizyczne, jeżeli mają miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, podlegają obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów (przychodów) bez względu na miejsce położenia źródeł przychodów (nieograniczony obowiązek podatkowy).

Jak stanowi art. 9 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Treść powyższego przepisu wskazuje, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlegają wszelkiego rodzaju dochody uzyskane przez podatnika, z wyjątkiem tych, które zostały enumeratywnie wymienione w katalogu zwolnień przedmiotowych zawartym w powyższej ustawie bądź, od których zaniechano poboru podatku.

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych wyraźnie rozróżnia źródła przychodów oraz sposób opodatkowania dochodów z poszczególnych źródeł.

Jak stanowi art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jednym ze źródeł przychodów jest:

odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

a)  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,

b)  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,

c)  prawa wieczystego użytkowania gruntów,

d)  innych rzeczy,

–    jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a-c - przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, a innych rzeczy - przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie; w przypadku zamiany okresy te odnoszą się do każdej z osób dokonującej zamiany;

Przepis art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy, formułuje generalną zasadę, zgodnie z którą odpłatne zbycie rzeczy ruchomych przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie - jeżeli nie następuje w ramach wykonywania działalności gospodarczej - skutkuje powstaniem przychodu z odpłatnego zbycia rzeczy. Przy czym użyte w cytowanym przepisie art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy sformułowanie „odpłatne zbycie” oznacza przeniesienie prawa własności lub innych praw majątkowych w zamian za korzyść majątkową. Aby dana czynność miała charakter odpłatnej nie musi jej jednak towarzyszyć świadczenie pieniężne.

Z opisu stanu faktycznego wynika, że w drodze dziedziczenia po zmarłym (...) 2026 roku ojcu, nabyła Pani udział w samochodzie osobowym ((...), rok produkcji: (…), numer rejestracyjny: (...), numer nadwozia (VIN): (...)). W dniu (…) sierpnia 2026 r., zawarła Pani z matką i bratem umowę o nieodpłatnym (bez spłat i dopłat) częściowym dziale spadku, na podstawie której przekazała Pani udział w ww. samochodzie na rzecz matki. Tym samym jedynym i wyłącznym właścicielem pojazdu stała się Pani mama. W dniu (…) sierpnia 2026 r., samochód został sprzedany osobie trzeciej.

Jak stanowi art. 922 § 1 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 795):

Prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób stosownie do przepisów księgi niniejszej.

Zgodnie z art. 924 Kodeksu cywilnego:

Spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy.

Stosownie do 925 cytowanej ustawy:

Spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku.

Oznacza to, że z chwilą śmierci należące do spadkodawcy prawa i obowiązki stają się spadkiem, który podlega przepisom prawa spadkowego, a data śmierci (chwila śmierci) spadkodawcy ustala, kto staje się spadkobiercą oraz co wchodzi w skład masy spadkowej.

Zgodnie z art. 1035 Kodeksu cywilnego:

Jeżeli spadek przypada kilku spadkobiercom, do wspólności majątku spadkowego oraz do działu spadku stosuje się odpowiednio przepisy o współwłasności w częściach ułamkowych z zachowaniem przepisów niniejszego tytułu.

Moment przeniesienia prawa własności w prawie podatkowym także określany jest zgodnie z normami prawa cywilnego. Należy przy tym zauważyć, że przez przeniesienie własności należy rozumieć przejście prawa własności z jednego podmiotu na inny na podstawie umowy. (W. Borysiak (red.), Kodeks cywilny. Komentarz, wyd. 35, 2026).

Stosownie do art. 155 § 1 Kodeksu cywilnego:

Umowa sprzedaży, zamiany, darowizny, przekazania nieruchomości lub inna umowa zobowiązująca do przeniesienia własności rzeczy co do tożsamości oznaczonej przenosi własność na nabywcę, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej albo że strony inaczej postanowiły.

Natomiast zgodnie z art. 1037 § 1 Kodeksu cywilnego:

Dział spadku może nastąpić bądź na mocy umowy między wszystkimi spadkobiercami, bądź na mocy orzeczenia sądu na żądanie któregokolwiek ze spadkobierców.

Stosownie do art. 1038 § 2 Kodeksu cywilnego:

Umowny dział spadku może objąć cały spadek lub być ograniczony do części spadku.

W odniesieniu do niniejszej sprawy należy wyjaśnić, że dział spadku polega na tym, iż po ustanowieniu wartości całego majątku ustala się wartość sched poszczególnych spadkobierców. Wskutek działu spadku poszczególni spadkobiercy stają się wyłącznymi podmiotami przyznanych im praw majątkowych, a prawa te wchodzą do majątków osobistych współspadkobierców (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 5 marca 2013 roku, sygn. I SA/Po 918/12).

Biorąc pod uwagę powyższe należy wskazać, że skoro:

–    zawarła Pani wraz z matką i bratem umowę o częściowy dział spadku dotyczącą opisanego we wniosku samochodu,

–    na mocy tej umowy przekazała Pani przysługujący Pani udział w samochodzie na rzecz matki, która na skutek tej umowy stała się jedynym właścicielem pojazdu,

–    dział spadku odbył się nieodpłatnie, bez spłat i dopłat,

to przeniosła Pani własność swojego udziału we współwłasności ww. samochodu na Pani matkę w drodze nieodpłatnej czynności prawnej (nie uzyskała Pani żadnej korzyści majątkowej).

Przeniesienie przez Panią udziału we własności ww. samochodu nie stanowiło odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Nie uzyskała Pani zatem przychodu w rozumieniu tej ustawy i nie ma Pani obowiązku zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych z tego tytułu.

Dodatkowo należy wskazać, że z treści art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wynika, że obowiązek podatkowy z tytułu sprzedaży ciąży na osobie zbywającej. Skoro – jak wskazała Pani we wniosku – w momencie podpisywania umowy sprzedaży nie była Pani już współwłaścicielem pojazdu (wyłącznym właścicielem samochodu była Pani matka), to ta czynność prawna także pozostaje dla Pani neutralna na gruncie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i nie rodzi obowiązku zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych.

Pani stanowisko należało zatem uznać za prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

Procedura wydawania indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego nie podlega regułom przewidzianym dla postępowania podatkowego, czy kontrolnego. Wydając interpretację opieram się wyłącznie na opisie stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego podanego we wniosku – nie prowadzę postępowania dowodowego oraz nie analizuję załączonych dokumentów, ani nie oceniam umów pod katem ich ważności czy zgodności z odrębnymi przepisami.

Rolą postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów podatkowych nie jest bowiem ustalanie, czy przedstawiony we wniosku stan faktyczny (zdarzenie przyszłe) jest zgodny ze stanem rzeczywistym. Ustalenie stanu rzeczywistego stanowi domenę ewentualnego postępowania podatkowego. Pełna weryfikacja prawidłowości Pani stanowiska może być dokonana jedynie w toku ewentualnego postępowania podatkowego, kontroli podatkowej lub postępowania kontrolnego organu kontroli celno-skarbowej, będącego poza zakresem instytucji interpretacji indywidualnej, do której zastosowanie mają przepisy określone w art. 14h (w zamkniętym katalogu) ustawy Ordynacja podatkowa. Jeżeli w toku ewentualnego postępowania organ uzna, że zdarzenie opisane we wniosku różni się od zdarzenia występującego w rzeczywistości, wówczas wydana interpretacja nie będzie Pani chroniła.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1)  z zastosowaniem art. 119a;

2)  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3)  z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.

Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.