0115-KDST2-2.4011.581.2026.2.MS
Możliwość opodatkowania dochodów z kwalifikowanych praw własności intelektualnej preferencyjną stawką podatkową (opodatkowanie IP-BOX).
Interpretacja indywidualna
– stanowisko prawidłowe
Szanowny Panie,
stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
10 lipca 2026 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie preferencyjnego opodatkowania dochodów z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej. Uzupełnił go Pan pismem z 17 sierpnia 2026 r. (data wpływu). Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
Wnioskodawca prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą (...) w zakresie programowania. Posiada nieograniczony obowiązek podatkowy w Polsce w myśl art. 3 ust. 1 ustawy o PIT. Działalność gospodarcza (JDG) została zarejestrowana w CEIDG 2 marca 2025 r. (...), przeważający przedmiot działalności: PKD 62.10.B – Pozostała działalność w zakresie programowania.
Obecnie rozlicza się ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych, natomiast planuje od 1 stycznia 2027 r. zmianę formy opodatkowania na podatek liniowy 19% i od tego roku zamierza stosować preferencję IP Box do dochodów z kwalifikowanych praw własności intelektualnej.
W ramach działalności Wnioskodawca tworzy i rozwija oprogramowanie komputerowe dla kontrahenta zagranicznego z siedzibą w Niemczech. Oprogramowanie dotyczy (...).
Tworzone programy komputerowe mają charakter twórczy, indywidualny i nie stanowią rutynowych ani okresowych zmian. Wnioskodawca samodzielnie przekształca wymagania prawne i techniczne w działające rozwiązania informatyczne, projektuje modele danych i algorytmy oraz wykorzystuje wiedzę z zakresu inżynierii oprogramowania i specjalistyczną wiedzę domenową z zakresu (...).
Efektem prac są autorskie prawa do programów komputerowych podlegające ochronie na podstawie art. 74 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Na podstawie umowy zawartej z kontrahentem Wnioskodawca przenosi autorskie prawa majątkowe do wytwarzanych programów komputerowych za wynagrodzeniem. Wynagrodzenie obejmuje tworzenie programów komputerowych oraz przeniesienie autorskich praw majątkowych do tych programów.
Wnioskodawca będzie prowadził odrębną ewidencję na potrzeby IP Box zgodnie z art. 30cb ustawy o PIT, pozwalającą na wyodrębnienie każdego kwalifikowanego prawa własności intelektualnej, przychodów, kosztów, dochodu oraz kosztów uwzględnianych we wskaźniku Nexus.
Przed założeniem JDG Wnioskodawca był zatrudniony na podstawie umowy o pracę w spółce X, gdzie nabył specjalistyczną wiedzę z zakresu (...). Wnioskodawca rozlicza się obecnie w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych i planuje zmianę formy opodatkowania na podatek liniowy od 1 stycznia 2027 r. w celu skorzystania z preferencyjnej stawki IP Box. Wnioskodawca ponosi ryzyko gospodarcze związane z prowadzoną działalnością gospodarczą i odpowiada wobec Kontrahenta za rezultat świadczonych usług.
Głównym przedmiotem działalności jest świadczenie usług programistycznych na rzecz zagranicznego kontrahenta z siedzibą w Niemczech (dalej: Kontrahent). Współpraca rozpoczęła się w marcu 2025 r. na podstawie listu intencyjnego. W dniu 13 lutego 2026 r. strony zawarły umowę Y, obowiązującą od 1 stycznia 2026 r., która formalizuje przeniesienie autorskich praw majątkowych do wytwarzanego oprogramowania i ustala miesięczne wynagrodzenie ryczałtowe. Umowa łącząca Wnioskodawcę z Kontrahentem nie nosi znamion umowy o pracę – Wnioskodawca nie działa pod kierownictwem, w czasie i miejscu wskazanym przez Kontrahenta. Wnioskodawca planuje stosowanie ulgi IP Box od 1 stycznia 2027 r., po zmianie formy opodatkowania na podatek liniowy.
Zakres wykonywanych prac.
W ramach prowadzonej działalności Wnioskodawca wykonuje następujące prace:
(...)
Wykonywane prace mają charakter twórczy i innowacyjny. Każde twórcze dzieło programistyczne jest oryginalnym utworem w rozumieniu art. 1 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (dalej: uPAiPP), odrębnym od wcześniej istniejących rozwiązaniach.
Charakterystyka wytwarzanego oprogramowania
(...)
Kluczową cechą wytwarzanego oprogramowania jest (...).
Działalność badawczo-rozwojowa
Wnioskodawca stoi na stanowisku, że twórcze tworzenie i rozwijanie oprogramowania komputerowego opisanego powyżej spełnia definicję działalności badawczo-rozwojowej w rozumieniu art. 5a pkt 38 ustawy o PIT, tj. stanowi prace rozwojowe w rozumieniu art. 4 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce.
Spełnienie przesłanek działalności B+R
Twórczość: (...).
Systematyczność: (...).
Zwiększenie zasobów wiedzy: (...).
Brak rutynowości: (...).
Kwalifikowane prawo własności intelektualnej
Efektem działalności B+R Wnioskodawcy są autorskie prawa do programów komputerowych, które stanowią kwalifikowane prawa własności intelektualnej w rozumieniu art. 30ca ust. 2 pkt 8 ustawy o PIT. Prawa te podlegają ochronie prawnej na podstawie art. 74 uPAiPP.
Przeniesienie autorskich praw majątkowych
Zgodnie z umową Y z 13 lutego 2026 r., obowiązującą od 1 stycznia 2026 r., Wnioskodawca przenosi na Q wszystkie autorskie prawa majątkowe do każdego stworzonego lub rozwijanego utworu – automatycznie, z chwilą jego wytworzenia, wraz z zapłatą wynagrodzenia.
Zakres przeniesienia praw
Przeniesienie praw obejmuje w szczególności:
- prawo do reprodukcji i powielania oprogramowania;
- prawo do modyfikacji, tłumaczenia i tworzenia opracowań;
- prawo do dystrybucji, sublicencjonowania i komercyjnego eksploatowania;
- prawo do udostępniania publicznego w dowolnej formie;
- przeniesienie obejmuje również kod źródłowy i wszystkie formy wyrażenia programu.
Wynagrodzenie Wnioskodawcy ma charakter miesięcznego ryczałtu i w całości stanowi zapłatę za świadczenie usług programistycznych wraz z przeniesieniem autorskich praw majątkowych. Zgodnie z umową: „(...)”.
Kwalifikacja dochodu na potrzeby IP Box
Dochód uzyskiwany przez Wnioskodawcę stanowi dochód ze sprzedaży kwalifikowanego prawa własności intelektualnej w rozumieniu art. 30ca ust. 7 pkt 2 ustawy o PIT. Przeniesienie praw autorskich następuje odpłatnie, a całość wynagrodzenia jest związana z wytworzeniem kwalifikowanego IP i jego przeniesieniem.
Ewidencja na potrzeby IP Box
Wnioskodawca prowadzi odrębną ewidencję zgodnie z art. 30cb ustawy o PIT, zapewniającą wyodrębnienie:
- każdego kwalifikowanego prawa własności intelektualnej;
- przychodów, kosztów uzyskania przychodów i dochodów związanych z każdym kwalifikowanym IP;
- kosztów składających się na wskaźnik Nexus (litera a, b, c, d wzoru z art. 30ca ust. 4 uPIT);
- dochodu z kwalifikowanego IP w podziale na poszczególne prawa.
Ewidencja prowadzona jest w formie oddzielnego rejestru, uzupełnianego na bieżąco, równocześnie do księgi przychodów i rozchodów.
Koszty kwalifikowane – wskaźnik Nexus
Do kosztów faktycznie poniesionych, zaliczanych do litery „a” wskaźnika Nexus (koszty bezpośrednio związane z prowadzoną działalnością B+R), Wnioskodawca zalicza m.in.:
- zakup sprzętu komputerowego: komputer, monitor, peryferia – niezbędne do wytwarzania oprogramowania;
- koszty usług księgowych (miesięczny ryczałt za prowadzenie KPiR);
- składki na ubezpieczenie społeczne i Fundusz Pracy (obowiązkowy koszt prowadzenia JDG);
- koszty samochodu: paliwo, serwis – w części proporcjonalnie związanej z prowadzoną działalnością B+R (ustalonej w ewidencji przebiegu pojazdu);
- koszty łączności (telefon, internet) – w zakresie związanym z wytwarzaniem IP;
- koszty oprogramowania i narzędzi deweloperskich (subskrypcje IDE, licencje).
Uzupełnienie wniosku
Oprogramowanie to autorskie programy komputerowe wytwarzane przez Wnioskodawcę, podlegające ochronie na podstawie art. 74 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Pojęcie „systemu” użyte we wniosku jest synonimem programu komputerowego lub platformy programowej – nie odnosi się do systemów fizycznych ani sprzętowych. Wnioskodawca tworzy i rozwija następujące odrębne programy komputerowe:
(...)
Wszystkie wymienione moduły są subaplikacjami (...).
Wnioskodawca stoi na stanowisku, że każdy z ww. modułów stanowi odrębne autorskie prawo do programu komputerowego podlegające ochronie art. 74 uPAiPP. Każdy moduł jest objęty przeniesieniem autorskich praw majątkowych przewidzianym w umowie; przeniesienie następuje z chwilą zapłaty wynagrodzenia za właściwy okres rozliczeniowy.
Platforma: (...).
Innowacyjność wytwarzanych programów polega na:
(...)
Wnioskodawca systematycznie rozwija i ulepsza istniejące moduły, m.in.:
(...)
Oprogramowania zostały wytworzone i rozwinięte w oparciu o (...).
Narzędzia i koncepcje nowe dla praktyki Wnioskodawcy:
(...)
Każdy nowy moduł lub istotna aktualizacja różni się od poprzednich rozwiązań poprzez:
(...)
Działalność jest zaplanowana, uporządkowana i metodyczna według pewnego systemu. Wnioskodawca prowadzi prace w systemie iteracyjnym (sprinty), z określonym zakresem zadań i datami realizacji, ewidencjonowanymi w systemie (...). Każdy sprint obejmuje konkretny zakres prac przypisanych do poszczególnych modułów oprogramowania z datą początkową i końcową. Ogólny zakres prac wynika ze współpracy z Kontrahentem, natomiast szczegółowe rozwiązania techniczne – architektura, modele danych, algorytmy – projektowane są samodzielnie przez Wnioskodawcę.
Wnioskodawca realizuje prace od 2 marca 2025 r. Zasoby: własny monitor (komputer, mysz i klawiatura zostały zakupione przez Kontrahenta i nie stanowią kosztu Wnioskodawcy), połączenie internetowe oraz subskrypcje narzędzi (...). Wnioskodawca nie zatrudnia pracowników ani podwykonawców.
Cele na rok 2026 obejmują w szczególności:
(...)
Prace planowane.
(...)
Harmonogram prowadzony jest w systemie (...) od marca 2025 r. Każdy sprint (standardowo dwutygodniowy) zawiera listę zadań przypisanych do konkretnych modułów oraz datę rozpoczęcia i zakończenia. Przykłady zrealizowanych sprintów:
(...)
Wnioskodawca łączy dwie dziedziny:
- Zaawansowana inżynieria oprogramowania: (...)
- Specjalistyczna wiedza domenowa z zakresu (...) – (...).
Połączenie wiedzy inżynierskiej, znajomości regulacji i doświadczenia praktycznego w żegludze umożliwia tworzenie rozwiązań, które nie mogłyby powstać w wyniku zastosowania samej wiedzy programistycznej ani samej wiedzy (...).
Działalność Wnioskodawcy od początku obejmuje wyłącznie wytwarzanie oprogramowania opisanego we wniosku na rzecz Kontrahenta. Przed założeniem JDG Wnioskodawca był zatrudniony na podstawie umowy o pracę w X – nie prowadził działalności gospodarczej.
Wnioskodawca zaplanował kontynuację i rozbudowę modułów platformy (...).
Zaplanowane przedsięwzięcie Wnioskodawca realizował w systemie iteracyjnym – kolejne sprinty w (...), samodzielna implementacja techniczna (architektura, kod, testy), weryfikacja wyników po stronie Kontrahenta. Wnioskodawca samodzielnie identyfikuje również możliwości usprawnień i proponuje nowe rozwiązania techniczne.
Efektem działań są autorskie moduły platformy (...) – każdy podlegający ochronie na podstawie art. 74 uPAiPP jako odrębny utwór. Moduły umożliwiają (...).
Efekty pracy Wnioskodawcy zawsze są utworami w rozumieniu prawa autorskiego. Każdy wytwarzany program jest oryginalnym efektem twórczej pracy intelektualnej. (...).
Wyniki pracy nie są z góry określone i powtarzalne. Każda nowa regulacja, każda nowa wersja metodologii obliczeń wymaga opracowania nowych rozwiązań, których nie można przewidzieć i zaprojektować z wyprzedzeniem w sposób mechaniczny.
Wnioskodawca nie realizuje jedynie szczegółowych projektów technicznych zleconych przez Kontrahenta. Kontrahent określa wymagania funkcjonalne (oczekiwany efekt biznesowy), natomiast Wnioskodawca samodzielnie projektuje architekturę techniczną, modele danych i algorytmy realizujące te wymagania. Wnioskodawca również samodzielnie identyfikuje możliwości usprawnień i proponuje nowe rozwiązania, które następnie są weryfikowane przez Kontrahenta.
Efekty prac będą odrębnymi programami komputerowymi podlegającymi ochronie art. 74 uPAiPP. Zarówno przy tworzeniu nowych programów, jak i rozwijaniu istniejących, efekty prac stanowią odrębne programy komputerowe podlegające ochronie na podstawie art. 74 uPAiPP. Przy rozwijaniu istniejących modułów, nowe funkcjonalności są integralną częścią odrębnego, kompletnego programu komputerowego – nie luźno połączonymi fragmentami kodu pozbawionymi samodzielnego charakteru.
Umowa Y z 13 lutego 2026 r. została zawarta w formie pisemnej i określa pola eksploatacji. Zgodnie z § 3 umowy Wnioskodawca przenosi na Kontrahenta autorskie prawa majątkowe do utworów wytworzonych w ramach umowy, a przeniesienie następuje automatycznie z chwilą zapłaty wynagrodzenia za właściwy okres rozliczeniowy, zgodnie z wymogami art. 41 ust. 1 pkt 1 i art. 53 uPAiPP.
Działalność Wnioskodawcy obejmuje nabywanie, łączenie, kształtowanie i wykorzystywanie wiedzy z zakresu inżynierii oprogramowania oraz (...) do tworzenia nowych programów komputerowych. Działalność nie obejmuje rutynowych ani okresowych zmian – każda nowa regulacja i każda istotna aktualizacja wymaga opracowania nowych rozwiązań technicznych.
Działalność Wnioskodawcy podejmowana jest w celu zwiększenia zasobów wiedzy. Realizacja projektów wymaga i generuje nową wiedzę w zakresie (...).
Wniosek dotyczy zdarzenia przyszłego. Wnioskodawca planuje prowadzenie odrębnej ewidencji na potrzeby IP Box od 1 stycznia 2027 r., tj. od momentu planowanej zmiany formy opodatkowania na podatek liniowy i rozpoczęcia stosowania ulgi IP Box. W latach 2025–2026 Wnioskodawca rozlicza się w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych, który nie umożliwia stosowania ulgi IP Box.
Funkcjonalny związek kosztów (oddzielnie dla każdego rodzaju)
- Usługi księgowe: Wnioskodawca prowadzi księgowość samodzielnie i nie ponosi kosztów zewnętrznych usług księgowych. Pozycja ta nie stanowi kosztu Wnioskodawcy.
- Samochód: Wnioskodawca nie posiada samochodu wykorzystywanego w działalności gospodarczej. Pozycja ta nie stanowi kosztu Wnioskodawcy.
- Łączność (telefon, Internet): Koszty telefonu i Internetu są bezpośrednio związane z wytwarzaniem oprogramowania: komunikacja z Kontrahentem z siedzibą w Niemczech odbywa się wyłącznie zdalnie (połączenia, wideokonferencje, wymiana kodu przez repozytoria zdalne), dostęp do dokumentacji regulacyjnej online oraz zdalny dostęp do systemów deweloperskich i repozytoriów kodu.
- Narzędzia AI wspomagające programowanie (subskrypcje Wnioskodawcy): (...).
(...).
Narzędzia deweloperskie obejmują subskrypcje narzędzi AI wspomagających programowanie: (...).
Peryferia komputerowe będące własnością Wnioskodawcy: monitor – niezbędny do wytwarzania oprogramowania. Komputer, mysz i klawiatura zostały zakupione przez Kontrahenta i nie stanowią kosztu Wnioskodawcy.
Wnioskodawca prowadzi księgowość samodzielnie i nie ponosi kosztów zewnętrznych usług księgowych. Opłata za wydanie interpretacji indywidualnej nie stanowi kosztu ujętego w żadnej z kategorii kosztów wskaźnika Nexus.
(...).
Subskrypcje narzędzi (...) nie stanowią wartości niematerialnych i prawnych instalowanych na komputerze. Są to usługi online świadczone przez podmioty zewnętrzne, bezpośrednio wspomagające proces twórczego wytwarzania oprogramowania. Subskrypcje te zaliczane są do litery „a” wskaźnika Nexus (art. 30ca ust. 4 ustawy o PIT) jako koszty faktycznie poniesione na prowadzoną bezpośrednio działalność badawczo-rozwojową związaną z kwalifikowanym prawem własności intelektualnej. Nie są to nabycia, o których mowa w lit. b, c ani d wskaźnika nexus.
Pytania
1) Czy działalność Wnioskodawcy polegająca na twórczym wytwarzaniu i rozwijaniu oprogramowania komputerowego stanowi działalność badawczo-rozwojową w rozumieniu art. 5a pkt 38 ustawy o PIT?
2) Czy autorskie prawa majątkowe do programów komputerowych wytwarzanych przez Wnioskodawcę stanowią kwalifikowane prawa własności intelektualnej w rozumieniu art. 30ca ust. 2 pkt 8 ustawy o PIT?
3) Czy dochód uzyskiwany z odpłatnego przeniesienia autorskich praw majątkowych do wytworzonych programów komputerowych na rzecz Kontrahenta stanowi dochód z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej w rozumieniu art. 30ca ust. 7 pkt 2 ustawy o PIT, uprawniający do zastosowania stawki opodatkowania 5%?
4) Czy Wnioskodawca, ustalając wskaźnik Nexus, będzie mógł uwzględnić opisane koszty jako koszty faktycznie poniesione na prowadzoną bezpośrednio działalność B+R związaną z kwalifikowanym prawem (litera „a” wskaźnika Nexus)?
Pana stanowisko w sprawie
Ad. 1 – Działalność B+R
Zdaniem Wnioskodawcy, opisana działalność polegająca na tworzeniu i rozwijaniu oprogramowania komputerowego stanowi działalność badawczo-rozwojową w rozumieniu art. 5a pkt 38 ustawy o PIT. Prace mają charakter twórczy, są prowadzone systematycznie, wykorzystują aktualnie dostępną wiedzę i umiejętności oraz zmierzają do tworzenia nowych lub ulepszonych produktów w postaci programów komputerowych. Nie są to czynności rutynowe ani okresowe zmiany. Opisane prace stanowią prace rozwojowe w rozumieniu art. 4 ust. 3 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, tj. polegają na nabywaniu, łączeniu, kształtowaniu i wykorzystywaniu aktualnie dostępnej wiedzy i umiejętności do tworzenia i projektowania nowych, zmienionych lub ulepszonych produktów w postaci oprogramowania. Działalność jest prowadzona od 2 marca 2025 r. w sposób twórczy, systematyczny i nie ma charakteru rutynowego – co potwierdza liczne orzecznictwo KIS przywołanych poniżej.
Ad. 2 – Kwalifikowane IP
Zdaniem Wnioskodawcy, autorskie prawa do programów komputerowych stanowią kwalifikowane prawa własności intelektualnej, o których mowa w art. 30ca ust. 2 pkt 8 ustawy o PIT. Programy komputerowe podlegają ochronie prawnej na podstawie art. 74 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Autorskie prawo do programu komputerowego jest wprost wymienione w katalogu kwalifikowanych IP w art. 30ca ust. 2 pkt 8 ustawy o PIT. Wytwarzane przez Wnioskodawcę oprogramowanie podlega ochronie na podstawie art. 74 uPAiPP, a zatem spełnia przesłankę podlegania ochronie prawnej na podstawie przepisów odrębnych ustaw, o której mowa w art. 30ca ust. 2 in fine.
Ad. 3 – Kwalifikowany dochód
Zdaniem Wnioskodawcy, dochód uzyskiwany z odpłatnego przeniesienia autorskich praw majątkowych do programów komputerowych na rzecz Kontrahenta będzie stanowił dochód ze sprzedaży kwalifikowanego prawa własności intelektualnej w rozumieniu art. 30ca ust. 7 pkt 2 ustawy o PIT. W konsekwencji, przy spełnieniu warunków ustawowych, Wnioskodawca będzie uprawniony od 2027 r. do zastosowania preferencyjnej stawki 5% PIT do kwalifikowanego dochodu z kwalifikowanych praw własności intelektualnej. Dochód ze sprzedaży kwalifikowanego prawa własności intelektualnej (art. 30ca ust. 7 pkt 2 ustawy o PIT) obejmuje wynagrodzenie za przeniesienie autorskich praw majątkowych do programu komputerowego. Umowa wyraźnie stanowi, że całość wynagrodzenia (100%) stanowi zapłatę za wytworzenie programów komputerowych i przeniesienie praw autorskich. Tym samym całość dochodu kwalifikuje się do opodatkowania stawką 5% PIT.
Wnioskodawca podkreśla, że przeniesienie praw autorskich następuje w odniesieniu do całych, odrębnych programów komputerowych – nie zaś do pojedynczych modułów lub części programu nieposiadających samodzielnego charakteru. Dyrektor KIS w interpretacji z 28 maja 2026 r. (sygn. 0115-KDST2-2.4011.161.2026.3.AJZ) wskazał, że przeniesienie praw do części programu może nie spełniać przesłanek art. 30ca ust. 7 pkt 2, jeżeli nie stanowi samodzielnego kwalifikowanego IP. Opisywane przez Wnioskodawcę oprogramowanie każdorazowo stanowi odrębny, kompletny utwór.
Ad. 4 – Nexus
Zdaniem Wnioskodawcy, koszty opisane we wniosku, w zakresie w jakim są faktycznie poniesione, prawidłowo udokumentowane i pozostają w bezpośrednim związku z prowadzoną działalnością badawczo-rozwojową dotyczącą kwalifikowanego IP, mogą być uwzględnione przy ustalaniu wskaźnika Nexus jako koszty z litery „a” wzoru określonego w art. 30ca ust. 4 ustawy o PIT. Stanowią koszty faktycznie poniesione – udokumentowane fakturami lub innymi dowodami księgowymi. Istnieje związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy poniesionymi wydatkami a wytworzeniem konkretnego kwalifikowanego IP.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592 ze zm.):
Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jednym ze źródeł przychodów jest pozarolnicza działalność gospodarcza.
W myśl art. 5a pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Ilekroć w ustawie jest mowa o działalności gospodarczej albo pozarolniczej działalności gospodarczej – oznacza to działalność zarobkową:
a) wytwórczą, budowlaną, handlową, usługową,
b) polegającą na poszukiwaniu, rozpoznawaniu i wydobywaniu kopalin ze złóż,
c) polegającą na wykorzystywaniu rzeczy oraz wartości niematerialnych i prawnych
prowadzoną we własnym imieniu bez względu na jej rezultat, w sposób zorganizowany i ciągły, z której uzyskane przychody nie są zaliczane do innych przychodów ze źródeł wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 1, 2 i 4-9.
Stosownie natomiast do treści art. 5b ust. 1 ww. ustawy:
Za pozarolniczą działalność gospodarczą nie uznaje się czynności, jeżeli łącznie spełnione są następujące warunki:
1) odpowiedzialność wobec osób trzecich za rezultat tych czynności oraz ich wykonywanie, z wyłączeniem odpowiedzialności za popełnienie czynów niedozwolonych, ponosi zlecający wykonanie tych czynności,
2) są one wykonywane pod kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonych przez zlecającego te czynności,
3) wykonujący te czynności nie ponosi ryzyka gospodarczego związanego z prowadzoną działalnością.
Zgodnie z art. 5a pkt 38 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Ilekroć w ustawie jest mowa o działalności badawczo-rozwojowej oznacza to działalność twórczą obejmującą badania naukowe lub prace rozwojowe, podejmowaną w sposób systematyczny w celu zwiększenia zasobów wiedzy oraz wykorzystania zasobów wiedzy do tworzenia nowych zastosowań.
W myśl art. 5a pkt 39 ww. ustawy:
Ilekroć w ustawie jest mowa o badaniach naukowych oznacza to:
a) badania podstawowe w rozumieniu art. 4 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz.U. z 2024 r. poz. 1571, z późn. zm.),
b) badania aplikacyjne w rozumieniu art. 4 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce.
Z kolei w definicji prac rozwojowych zawartej w art. 5a pkt 40 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wskazano, że oznaczają one:
prace rozwojowe w rozumieniu art. 4 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce.
Na podstawie art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce:
Badania naukowe są działalnością obejmującą:
1) badania podstawowe rozumiane jako prace empiryczne lub teoretyczne mające przede wszystkim na celu zdobywanie nowej wiedzy o podstawach zjawisk i obserwowalnych faktów bez nastawienia na bezpośrednie zastosowanie komercyjne;
2) badania aplikacyjne rozumiane jako prace mające na celu zdobycie nowej wiedzy oraz umiejętności, nastawione na opracowywanie nowych produktów, procesów lub usług lub wprowadzanie do nich znaczących ulepszeń.
Natomiast stosownie do art. 4 ust. 3 ww. ustawy:
Prace rozwojowe są działalnością obejmującą nabywanie, łączenie, kształtowanie i wykorzystywanie dostępnej aktualnie wiedzy i umiejętności, w tym w zakresie narzędzi informatycznych lub oprogramowania, do planowania produkcji oraz projektowania i tworzenia zmienionych, ulepszonych lub nowych produktów, procesów lub usług, z wyłączeniem działalności obejmującej rutynowe i okresowe zmiany wprowadzane do nich, nawet jeżeli takie zmiany mają charakter ulepszeń.
Jak wynika z treści wniosku, prowadzi Pan jednoosobową działalność gospodarczą w zakresie tworzenia i rozwijania oprogramowania służącego do morskiego raportowania środowiskowego i zgodności z regulacjami. W ramach prowadzonej działalności wykonuje Pan następujące prace: projektowanie i twórcze opracowanie architektury systemów informatycznych oraz komponentów oprogramowania; twórcze pisanie kodu źródłowego z wyraźnym elementem innowacyjności; projektowanie i implementacja algorytmów obliczeniowych oraz logiki biznesowej; implementacja wymagań wynikających z prawa UE i regulacji międzynarodowych; twórcze projektowanie i optymalizacja modeli danych oraz baz danych; tworzenie dokumentacji technicznej do wytwarzanego oprogramowania oraz testowanie, integracja i wdrażanie komponentów oprogramowania.
Wytwarzane systemy (...) m.in.:
(...)
Tworzy i rozwija Pan następujące odrębne programy komputerowe:
(...)
Na wstępie trzeba podkreślić, że z pracami badawczo-rozwojowymi mamy do czynienia wówczas, gdy wykorzystuje się dostępną wiedzę z dziedziny nauki, technologii oraz innej wiedzy i umiejętności do tworzenia nowych lub ulepszenia istniejących produktów/usług. Wobec powyższego ocena czy prowadzone przez Pana prace programistyczne stanowią działalność badawczo-rozwojową dokonana zostanie w kontekście wskazanych przez Pana efektów tych prac (programów opisanych we wniosku).
Z ustawowej definicji zawartej w regulacjach ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wynika, że działalność badawczo-rozwojowa musi mieć charakter twórczy. Jak podaje słownik języka polskiego PWN, działalność twórcza to zespół działań podejmowanych w kierunku tworzenia (działalność – zespół działań podejmowanych w jakimś celu), powstania czegoś (twórczy – mający na celu tworzenie, tworzyć – powodować powstanie czegoś). W doktrynie prawa autorskiego podkreśla się natomiast, że cecha twórczości związana jest przede wszystkim z rezultatem działalności człowieka o charakterze kreacyjnym i jest spełniona wówczas, gdy istnieje nowy wytwór intelektu. Działalność twórcza oznacza, że „ustawodawca za przedmiot prawa autorskiego uznaje tylko rezultat (przejaw) takiego działania, który choćby w minimalnym stopniu odróżnia się od innych rezultatów takiego samego działania, a zatem, że posiada cechę nowości, której stopień nie ma znaczenia”. Zatem twórczość działalności badawczo-rozwojowej może przejawiać się opracowywaniem nowych koncepcji, narzędzi, rozwiązań niewystępujących dotychczas w praktyce gospodarczej podatnika lub na tyle innowacyjnych, że w znacznym stopniu odróżniają się od rozwiązań już funkcjonujących u podatnika.
Wskazał Pan, że kluczową cechą wytwarzanego oprogramowania jest (...)
Wytwarzane programy są oryginalnym efektem twórczej pracy intelektualnej. (...).
Efekty Pana pracy zawsze są utworami w rozumieniu prawa autorskiego. Każdy wytwarzany program jest oryginalnym efektem twórczej pracy intelektualnej. (...).
Innowacyjność wytwarzanych przez Pana programów polega na (...).
Zatem prowadzona przez Pana działalność w zakresie tworzenia wymienionych programów komputerowych ma twórczy charakter.
Kolejnym kryterium działalności badawczo-rozwojowej jest prowadzenie tej działalności w sposób systematyczny. Zgodnie ze słownikiem języka polskiego PWN, słowo systematyczny oznacza (i) robiący coś regularnie i starannie, (ii) o procesach: zachodzący stale od dłuższego czasu, (iii) o działaniach: prowadzony w sposób uporządkowany, według pewnego systemu; też: o efektach takich działań; planowy, metodyczny. W związku z tym, że w definicji działalności badawczo-rozwojowej słowo „systematyczny” występuje w sformułowaniu „podejmowaną (działalność) w sposób systematyczny”, a więc odnosi się do „działalności”, czyli zespołu działań podejmowanych w jakimś celu, najbardziej właściwą definicją systematyczności w omawianym zakresie jest definicja obejmująca prowadzenie działalności w sposób uporządkowany, według pewnego systemu. Zatem słowo systematycznie odnosi się również do działalności prowadzonej w sposób metodyczny, zaplanowany i uporządkowany. To oznacza, że działalność badawczo-rozwojowa jest prowadzona systematycznie niezależnie od tego, czy podatnik stale prowadzi prace badawczo-rozwojowe, czy tylko od czasu do czasu, a nawet incydentalnie, co wynika z charakteru prowadzonej przez niego działalności oraz potrzeb rynku, klientów, sytuacji mikro i makroekonomicznej. Z powyższego wynika, że spełnienie kryterium „systematyczności” danej działalności nie jest uzależnione od ciągłości tej działalności, w tym od określonego czasu przez jaki działalność taka ma być prowadzona ani też od istnienia planu co do prowadzenia przez podatnika podobnej działalności w przyszłości. Wystarczające jest, aby podatnik zaplanował i przeprowadził chociażby jeden projekt badawczo-rozwojowy, przyjmując dla niego określone cele do osiągnięcia, harmonogram i zasoby. Taka działalność może być uznana za działalność systematyczną, tj. prowadzoną w sposób metodyczny, zaplanowany i uporządkowany.
Z treści wniosku wynika, że prace prowadzone są w sposób ciągły i systematyczny. Działalność jest zaplanowana, uporządkowana i metodyczna według pewnego systemu. Prowadzi Pan prace w systemie iteracyjnym (sprinty), z określonym zakresem zadań i datami realizacji, ewidencjonowanymi w systemie (...). Każdy sprint obejmuje konkretny zakres prac przypisanych do poszczególnych modułów oprogramowania z datą początkową i końcową. Ogólny zakres prac wynika ze współpracy z Kontrahentem, natomiast szczegółowe rozwiązania techniczne – architektura, modele danych, algorytmy – projektowane są samodzielnie przez Pana. Realizuje Pan kolejne moduły platformy zgodnie z harmonogramami wynikającymi z kalendarza wdrożeń regulacyjnych (...).
Zatem kolejne kryterium definicji działalności badawczo-rozwojowej w odniesieniu do wskazanych przez Pana prac jest spełnione.
Powyżej omówione dwa kryteria działalności badawczo-rozwojowej dotyczą charakteru i organizacji prowadzenia tej działalności, podczas gdy ostatnie, trzecie kryterium, dotyczy rezultatu prowadzenia tej działalności, tj. zwiększenia zasobów wiedzy oraz wykorzystania zasobów wiedzy do tworzenia nowych zastosowań. W konsekwencji – głównym zadaniem dla zarządzającego projektem badawczo-rozwojowym jest zlokalizowanie i zidentyfikowanie zasobów wiedzy przed rozpoczęciem działań projektowych; zasobów w ujęciu funkcjonalnym i celowościowym, czyli podlegającym zwiększeniu oraz możliwym i właściwym do wykorzystania zwiększonej wiedzy do nowych zastosowań. Lokalizacja i identyfikacja wiedzy obejmuje szereg działań, w tym określenie stanu wiedzy, miejsca, sposobu jej wykorzystania oraz selekcji pod względem przydatności do realizacji celu projektu.
Z opisu sprawy wynika, że Pana działalność obejmuje nabywanie, łączenie, kształtowanie i wykorzystywanie wiedzy z zakresu inżynierii (...) oraz (...) (nabytej wcześniej podczas zatrudnienia w spółce) do tworzenia nowych programów komputerowych. Działalność nie obejmuje rutynowych ani okresowych zmian – każda nowa regulacja i każda istotna aktualizacja wymaga opracowania nowych rozwiązań technicznych. Łączy Pan i przetwarza wiedzę z ww. dziedzin. Połączenie wiedzy inżynierskiej, znajomości regulacji i doświadczenia praktycznego w żegludze umożliwia tworzenie rozwiązań, które nie mogłyby powstać w wyniku zastosowania samej wiedzy programistycznej ani samej wiedzy (...). Oprogramowania zostały wytworzone i rozwinięte w oparciu o (...). Pomocniczo: (...).
Zatem powyższe pozwala uznać, że wykorzystuje Pan istniejące zasoby wiedzy w celu tworzenia nowych zastosowań.
Kluczowe jest również zawarte w definicji działalności badawczo-rozwojowej rozróżnienie, które wskazuje, że taka działalność obejmuje dwa rodzaje aktywności, tj.:
‒ badania podstawowe i badania aplikacyjne zdefiniowane w art. 4 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce oraz
‒ prace rozwojowe, o których mowa w art. 4 ust. 3 tej ustawy.
Prace rozwojowe polegają na nabywaniu, łączeniu, kształtowaniu i wykorzystywaniu dostępnej aktualnie wiedzy i umiejętności – przy czym użyty przez ustawodawcę spójnik „i” wskazuje, że aby uznać działania za prace rozwojowe konieczne jest zaistnienie wszystkich tych czynności, tj.:
· nabycia dostępnej aktualnie wiedzy i umiejętności;
· łączenia dostępnej aktualnie wiedzy i umiejętności;
· kształtowania dostępnej aktualnie wiedzy i umiejętności;
· wykorzystania dostępnej aktualnie wiedzy i umiejętności.
Prace rozwojowe bazują zatem na dostępnej wiedzy – w zależności od celów, jakie przyjęto dla prowadzenia prac, będzie to wiedza z określonej dziedziny lub dziedzin. Prace te obejmują kolejno:
· nabycie wiedzy i umiejętności, czyli pozyskanie wiedzy/umiejętności, zapoznanie się z wiedzą, zrozumienie jej;
· łączenie wiedzy i umiejętności, czyli znalezienie takich zależności pomiędzy wiedzą z różnych zakresów, dziedzin lub wiedzy wynikającej z różnych badań naukowych oraz pomiędzy umiejętnościami, które są istotne z punktu widzenia postawionych celów badań rozwojowych;
· kształtowanie wiedzy i umiejętności, czyli takie „ułożenie” efektów nabywania i łączenia wiedzy i umiejętności lub takie sformułowanie wniosków płynących z tych procesów, aby można je było wykorzystać dla realizacji postawionych celów prac rozwojowych;
· wykorzystanie wiedzy i umiejętności, czyli ich użycie, posłużenie się nimi dla osiągnięcia celów prac rozwojowych.
Co istotne, całość ww. czynności służy:
· planowaniu produkcji oraz
· projektowaniu i tworzeniu zmienionych, ulepszonych lub nowych produktów, procesów lub usług.
Chodzi przy tym o konkretne produkty, konkretne procesy lub konkretne usługi albo konkretne rodzaje produktów, procesów lub usług. Podmiot prowadzący prace rozwojowe organizuje je z uwzględnieniem specyfiki konkretnych produktów, procesów lub usług – od niej zależą potrzeby prowadzenia prac rozwojowych i ich zakres.
Jednocześnie ustawodawca wyłączył z definicji prac rozwojowych działalność obejmującą rutynowe i okresowe zmiany wprowadzane do produktów, procesów lub usług, nawet jeżeli takie zmiany mają charakter ulepszeń. O tym, jakie zmiany do produktów, procesów lub usług mają charakter rutynowy (wykonywany często i niemal automatycznie) i okresowy (powtarzający się, występujący co pewien czas) będzie każdorazowo decydował charakter konkretnych produktów, procesów bądź usług.
Jak wskazuje Pan we wniosku, działalność obejmuje nabywanie, łączenie, kształtowanie i wykorzystywanie wiedzy z zakresu inżynierii oprogramowania oraz (...) do tworzenia nowych programów komputerowych. Działalność nie obejmuje rutynowych ani okresowych zmian – każda nowa regulacja i każda istotna aktualizacja wymaga opracowania nowych rozwiązań technicznych.
Zatem powyższe pozwala uznać, że opisana działalność w zakresie tworzenia wymienionych programów spełnia warunki do uznania jej za prace rozwojowe.
Jak wcześniej wskazano, wytwarzanie, rozwijanie i ulepszanie przez Pana oprogramowania ma miejsce w ramach prowadzonej bezpośrednio działalności o charakterze twórczym, podejmowanej w sposób systematyczny w celu zwiększenia zasobów wiedzy oraz wykorzystywania wiedzy do tworzenia nowych zastosowań.
W konsekwencji, mając na uwadze przedstawiony we wniosku opis sprawy, Pana działalność polegająca na tworzeniu programów komputerowych spełnia definicję działalności badawczo-rozwojowej w rozumieniu art. 5a pkt 38 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Należy przy tym podkreślić, że działalnością badawczo-rozwojową nie jest całość usług świadczonych przez Pana, ani też całość prowadzonej przez Pana działalności programistycznej, ale wyłącznie te działania, które ściśle dotyczą tworzenia innowacyjnych rozwiązań służących stworzeniu nowego produktu – takich jak te, które zostały wymienione we wniosku i w warunkach działalności opisanych we wniosku i jego uzupełnieniu.
Przedsiębiorcy osiągający dochody generowane przez prawa własności intelektualnej od 1 stycznia 2019 r. mogą korzystać z preferencyjnej stawki w podatku dochodowym.
Zgodnie z art. 30ca ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Podatek od osiągniętego przez podatnika w ramach pozarolniczej działalności gospodarczej kwalifikowanego dochodu z kwalifikowanych praw własności intelektualnej wynosi 5% podstawy opodatkowania.
W myśl art. 30ca ust. 2 ww. ustawy:
Kwalifikowanymi prawami własności intelektualnej są:
1) patent,
2) prawo ochronne na wzór użytkowy,
3) prawo z rejestracji wzoru przemysłowego,
4) prawo z rejestracji topografii układu scalonego,
5) dodatkowe prawo ochronne dla patentu na produkt leczniczy lub produkt ochrony roślin,
6) prawo z rejestracji produktu leczniczego i produktu leczniczego weterynaryjnego dopuszczonych do obrotu,
7) wyłączne prawo, o którym mowa w ustawie z dnia 26 czerwca 2003 r. o ochronie prawnej odmian roślin (Dz. U. z 2021 r. poz. 213 oraz z 2025 r. poz. 1709),
8) autorskie prawo do programu komputerowego
podlegające ochronie prawnej na podstawie przepisów odrębnych ustaw lub ratyfikowanych umów międzynarodowych, których stroną jest Rzeczpospolita Polska, oraz innych umów międzynarodowych, których stroną jest Unia Europejska, których przedmiot ochrony został wytworzony, rozwinięty lub ulepszony przez podatnika w ramach prowadzonej przez niego działalności badawczo-rozwojowej.
Na mocy art. 30ca ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Podstawę opodatkowania stanowi suma kwalifikowanych dochodów z kwalifikowanych praw własności intelektualnej osiągniętych w roku podatkowym.
Należy przyjąć, że dochody z kwalifikowanego IP mogą być opodatkowane na preferencyjnych zasadach w takim zakresie, w jakim kwalifikowane IP wytwarza dochody w efekcie prac badawczo-rozwojowych prowadzonych przez podatnika. Innymi słowy, skorzystanie z preferencji IP Box jest możliwe w sytuacji występowania związku między dochodem kwalifikującym się do preferencji a kosztami faktycznie poniesionymi w celu jego uzyskania.
Stosownie natomiast do art. 30ca ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Wysokość kwalifikowanego dochodu z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej ustala się jako iloczyn dochodu z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej osiągniętego w roku podatkowym i wskaźnika obliczonego według wzoru:
a+b × 1,3a+b+c+d
w którym poszczególne litery oznaczają koszty faktycznie poniesione przez podatnika na:
a – prowadzoną bezpośrednio przez podatnika działalność badawczo-rozwojową związaną z kwalifikowanym prawem własności intelektualnej,
b – nabycie wyników prac badawczo-rozwojowych związanych z kwalifikowanym prawem własności intelektualnej, innych niż wymienione w lit. d, od podmiotu niepowiązanego w rozumieniu art. 23m ust. 1 pkt 3,
c – nabycie wyników prac badawczo-rozwojowych związanych z kwalifikowanym prawem własności intelektualnej, innych niż wymienione w lit. d, od podmiotu powiązanego w rozumieniu art. 23m ust. 1 pkt 4,
d – nabycie przez podatnika kwalifikowanego prawa własności intelektualnej.
Na podstawie art. 30ca ust. 5 ww. ustawy:
Do kosztów, o których mowa w ust. 4, nie zalicza się kosztów, które nie są bezpośrednio związane z kwalifikowanym prawem własności intelektualnej, w szczególności odsetek, opłat finansowych oraz kosztów związanych z nieruchomościami.
Stosownie natomiast do treści art. 30ca ust. 7 powołanej ustawy:
Dochodem (stratą) z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej jest obliczony zgodnie z art. 9 ust. 2 dochód (strata) z pozarolniczej działalności gospodarczej w zakresie, w jakim został osiągnięty:
1) z opłat lub należności wynikających z umowy licencyjnej, która dotyczy kwalifikowanego prawa własności intelektualnej;
2) ze sprzedaży kwalifikowanego prawa własności intelektualnej;
3) z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej uwzględnionego w cenie sprzedaży produktu lub usługi;
4) z odszkodowania za naruszenie praw wynikających z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej, jeżeli zostało uzyskane w postępowaniu spornym, w tym postępowaniu sądowym albo arbitrażu.
Na mocy art. 30ca ust. 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Podatnicy korzystający z opodatkowania zgodnie z ust. 1 tego artykułu są obowiązani do wykazania dochodu (straty) z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej w zeznaniu za rok podatkowy, w których osiągnięto ten dochód (poniesiono stratę).
Na podstawie art. 30cb ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Podatnicy podlegający opodatkowaniu na podstawie art. 30ca są obowiązani:
1) wyodrębnić każde kwalifikowane prawo własności intelektualnej w prowadzonych księgach rachunkowych;
2) prowadzić księgi rachunkowe w sposób zapewniający ustalenie przychodów, kosztów uzyskania przychodów i dochodu (straty), przypadających na każde kwalifikowane prawo własności intelektualnej;
3) wyodrębnić koszty, o których mowa w art. 30ca ust. 4, przypadające na każde kwalifikowane prawo własności intelektualnej, w sposób zapewniający określenie kwalifikowanego dochodu;
4) dokonywać zapisów w prowadzonych księgach rachunkowych w sposób zapewniający ustalenie łącznego dochodu z kwalifikowanych praw własności intelektualnej – w przypadku gdy podatnik wykorzystuje więcej niż jedno kwalifikowane prawo własności intelektualnej, a w prowadzonych księgach rachunkowych nie jest możliwe spełnienie warunków, o których mowa w pkt 2 i 3;
5) dokonywać zapisów w prowadzonych księgach rachunkowych w sposób zapewniający ustalenie dochodu z kwalifikowanych praw własności intelektualnej w odniesieniu do tego produktu lub tej usługi albo do tych produktów lub tych usług – w przypadku gdy podatnik wykorzystuje jedno kwalifikowane prawo własności intelektualnej lub większą liczbę tych praw w produkcie lub usłudze albo w produktach lub usługach, a w prowadzonych księgach rachunkowych nie jest możliwe spełnienie warunków, o których mowa w pkt 2-4.
Stosownie do treści art. 30cb ust. 2 ww. ustawy:
Podatnicy prowadzący podatkową księgę przychodów i rozchodów wykazują informacje, o których mowa w ust. 1, w odrębnej ewidencji.
Zgodnie z art. 30cb ust. 3 powołanej ustawy:
W przypadku gdy na podstawie ksiąg rachunkowych lub ewidencji, o której mowa w ust. 2, nie jest możliwe ustalenie dochodu (straty) z kwalifikowanych praw własności intelektualnej, podatnik jest obowiązany do zapłaty podatku zgodnie z art. 27 lub art. 30c.
Zatem, podatnik, który osiągnął w ciągu roku dochód z kwalifikowanego IP i decyduje, że wobec tego dochodu będzie stosował 5% stawkę podatku, jest zobowiązany do wykazania tego dochodu w zeznaniu rocznym składanym za rok, w którym ten dochód został osiągnięty.
Ponadto należy wskazać, że podatnik, który ma zamiar skorzystać z ww. preferencji jest zobowiązany prowadzić szczegółową ewidencję w sposób umożliwiający obliczenie podstawy opodatkowania, w tym powiązanie ponoszonych kosztów prac badawczo-rozwojowych z osiąganymi dochodami z kwalifikowanych praw własności intelektualnej powstałymi w wyniku przeprowadzenia tych prac.
Jak wcześniej rozstrzygnięto, tworzenie przez Pana programów komputerowych ma miejsce w ramach prowadzonej bezpośrednio działalności badawczo-rozwojowej, spełniającej definicję wskazaną w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych. Jak wynika z treści wniosku, efekty Pana pracy są odrębnymi programami komputerowymi, które podlegają ochronie na podstawie art. 74 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Przenosi Pan całość praw autorskich do oprogramowania na rzecz kontrahenta otrzymując za nie wynagrodzenie. Przeniesienie każdego z majątkowych praw autorskich do programu komputerowego następuje zgodnie z wymogami przewidzianymi w przepisach ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, w szczególności z zachowaniem art. 41 oraz art. 53 ww. ustawy. Ponadto z treści wniosku wynika, że dokona Pan stosownych wyodrębnień w prowadzonej oddzielnie od podatkowej księgi przychodów i rozchodów ewidencji, spełniając tym samym wymóg wynikający z art. 30cb ustawy o PIT. Ewidencja taka będzie prowadzona od 1 stycznia 2027 r.
Należy także wskazać, że oprogramowanie – definiowane jako ogół informacji w postaci zestawu instrukcji, zaimplementowanych interfejsów i zintegrowanych danych przeznaczonych dla komputera do realizacji wyznaczonych celów – podlega ochronie jak utwór literacki z art. 1 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Dz. U. z 2025 r. poz. 24 ze zm., dalej: „ustawa o PAIPP”).
Stąd oprogramowanie może być uznane za kwalifikowane IP, w świetle art. 30ca ust. 2 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jeśli jego wytworzenie, rozszerzenie lub ulepszenie jest wynikiem prac badawczo-rozwojowych.
Zgodnie z art. 74 ust. 2 ustawy o PAIPP:
Ochrona przyznana programowi komputerowemu obejmuje wszystkie formy jego wyrażenia. Idee i zasady będące podstawą jakiegokolwiek elementu programu komputerowego, w tym podstawą łączy, nie podlegają ochronie.
Mając powyższe na uwadze, o ile faktycznie – na co wskazuje opis okoliczności sprawy – w ramach opisanych czynności powstają utwory, które – jak Pan wskazał – stanowią odrębne programy komputerowe, autorskie prawa do nich wytwarzane przez Pana na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej są kwalifikowanymi prawami własności intelektualnej w rozumieniu art. 30ca ust. 2 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Przychody z tytułu przenoszenia autorskich praw majątkowych do programów komputerowych na kontrahenta mieszczą się w kategorii przychodów ze sprzedaży kwalifikowanego prawa własności intelektualnej, które są podstawą do ustalenia dochodu z kwalifikowanego IP (art. 30ca ust. 7 pkt 2 ustawy).
Tym samym, na podstawie art. 30ca ust. 1 ww. ustawy, będzie mógł Pan zastosować stawkę opodatkowania 5% do kwalifikowanego dochodu osiągniętego z kwalifikowanych praw własności intelektualnej w roku 2027 i w latach kolejnych, jeśli okoliczności faktyczne sprawy i obowiązujące w tym zakresie przepisy prawa nie ulegną zmianie.
Należy podkreślić, że wysokość kwalifikowanego dochodu z kwalifikowanego IP ustala się jako iloczyn:
‒ dochodu z kwalifikowanego IP osiągniętego w roku podatkowym i
‒ wskaźnika Nexus obliczonego według specjalnego wzoru określonego w art. 30ca ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Przechodząc do Pana wątpliwości dotyczących uznania ponoszonych przez Pana wydatków za koszty konieczne do wyliczenia wskaźnika, o którym mowa w art. 30ca ust. 4 w zw. z art. 30ca ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, należy zauważyć, że istotne jest to, aby ze wskaźnika Nexus wykluczyć koszty, które nie są lub ze swej natury nie mogą być, bezpośrednio związane z wytworzeniem, rozwinięciem lub ulepszeniem konkretnych kwalifikowanych praw własności intelektualnej.
Ustalając wskaźnik Nexus należy pamiętać, aby istniał związek pomiędzy:
‒ wydatkami poniesionymi przez podatnika w związku z wytworzeniem kwalifikowanego prawa własności intelektualnej,
‒ kwalifikowanym prawem własności intelektualnej oraz
‒ dochodami uzyskiwanymi z kwalifikowanych praw własności intelektualnej.
Ta szczególna metoda ujmowania kosztów we wskaźniku ma zastosowanie jedynie na potrzeby kalkulacji tego wskaźnika.
Należy również pamiętać, że wskaźnik Nexus jest obliczany oddzielnie dla dochodów z poszczególnych kwalifikowanych praw własności intelektualnej. W związku z tym należy również ustalić odrębnie koszty faktycznie poniesione na działalność badawczo-rozwojową związaną z danym prawem.
Przyjąć należy zatem, że jeżeli podatnik poniósł rzeczywiście wydatki, które kwalifikują się jako koszty prowadzonej przez niego działalności badawczo-rozwojowej, to wydatki związane z wytworzeniem w ramach tej działalności kwalifikowanego IP należy uznać za koszty faktycznie poniesione przez podatnika na prowadzoną bezpośrednio przez niego działalność badawczo-rozwojową związaną z kwalifikowanym prawem własności intelektualnej, z zastrzeżeniem art. 30ca ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Wobec powyższego, wydatki ponoszone przez Pana – wskazane w opisie sprawy – mogą stanowić koszty, o których mowa w literze „a” wzoru z art. 30ca ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, uwzględnione przy wyliczaniu Nexus dla poszczególnych kwalifikowanych IP, w zakresie, w jakim służą prowadzeniu działalności badawczo-rozwojowej, której efektem jest powstanie kwalifikowanego IP.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pan przedstawił i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.
Rolą postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów podatkowych nie jest ustalanie stanu faktycznego, stanowi to bowiem domenę ewentualnego postępowania podatkowego. To na podatniku ciąży obowiązek udowodnienia w toku tego postępowania okoliczności faktycznych, z których wywodzi on dla siebie korzystne skutki prawne. Organ nie prowadzi postępowania dowodowego, ograniczając się do analizy okoliczności podanych we wniosku. W stosunku do tych okoliczności wyraża swoje stanowisko, które zawsze musi być jednak ustosunkowaniem się do poglądu (stanowiska) prezentowanego w danej sprawie przez wnioskodawcę. Jeżeli w toku ewentualnego postępowania organ uzna, że zdarzenie opisane we wniosku różni się od zdarzenia występującego w rzeczywistości, wówczas wydana interpretacja nie będzie Pana chroniła.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pan do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
Rozliczaj podatki zgodnie z przepisami — w programie TaxMachine
Interpretacje pomagają zrozumieć przepisy; TaxMachine pomaga je zastosować w praktyce — prowadzi księgi, liczy podatki i generuje deklaracje, a stawki, druki i przepisy aktualizuje na bieżąco.
- ✓ Księga przychodów i rozchodów, ryczałt oraz pełna księgowość
- ✓ Faktury i e-faktury KSeF, JPK_V7 i JPK_KR
- ✓ PIT, CIT, VAT i inne deklaracje + wysyłka e-Deklaracje z pobraniem UPO
- ✓ Środki trwałe i amortyzacja, płace i ZUS
- ✓ Automatyczne aktualizacje stawek, druków i przepisów