0115-KDIT3.4011.589.2026.5.KP

Interpretacja indywidualna

  – stanowisko prawidłowe

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

9 lipca 2026 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej przesłany przez (...) za pismem z 8 lipca 2026 r. Znak: (...). Uzupełniła go Pani pismem z 10 sierpnia 2026 r. (wpływ) – w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

Wnioskodawczyni jest osobą fizyczną mającą miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i podlega w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu.

Wnioskodawczyni nie prowadzi działalności gospodarczej, w szczególności w zakresie obrotu nieruchomościami.

W 2010 r. Wnioskodawczyni wraz z ówczesnym partnerem życiowym, osobą niespokrewnioną  z Wnioskodawczynią, z którą Wnioskodawczyni nie pozostawała i nie pozostaje w związku małżeńskim (dalej: „Współwłaściciel”), nabyli - każde z nich do majątku osobistego, w udziałach wynoszących po 1/2 - nieruchomość gruntową stanowiącą działkę budowlaną przeznaczoną pod budowę budynku mieszkalnego, dalej jako: „Nieruchomość”.

Nieruchomość nie była i nie jest wykorzystywana przez Wnioskodawczynię ani przez Współwłaściciela w działalności gospodarczej.

Zakup Nieruchomości został sfinansowany kredytem hipotecznym denominowanym w euro, udzielonym solidarnie Wnioskodawczyni oraz Współwłaścicielowi przez bank z siedzibą w Polsce. Kredyt został udzielony na okres 315 miesięcy i został zabezpieczony hipoteką ustanowioną na Nieruchomości. Kredyt został zaciągnięty przed dniem planowanego odpłatnego zbycia Nieruchomości i został przeznaczony na nabycie Nieruchomości, tj. gruntu przeznaczonego pod budowę budynku mieszkalnego.

Pomimo solidarnego charakteru zobowiązania wobec banku, kredyt (kapitał + odsetki) od początku spłaca wyłącznie Wnioskodawczyni. Wnioskodawczyni samodzielnie poniosła również koszty okołokredytowe, w tym prowizje i opłaty. Współwłaściciel nigdy nie uczestniczył i nie uczestniczy  w spłacie kredytu (spłacie rat kapitałowo-odsetkowych).

W konsekwencji Wnioskodawczyni przysługuje wobec Współwłaściciela wierzytelność regresowa  z tytułu świadczeń spełnionych przez Wnioskodawczynię na rzecz banku w części przypadającej na Współwłaściciela. Wierzytelność ta obejmuje w szczególności połowę każdej zapłaconej przez Wnioskodawczynię raty kapitałowo-odsetkowej oraz połowę kosztów około-kredytowych poniesionych przez Wnioskodawczynię.

Część roszczeń regresowych, dotycząca najstarszych rat i kosztów poniesionych przez Wnioskodawczynię, mogła ulec przedawnieniu. Na potrzeby planowanej czynności strony wyodrębnią w zestawieniu spłat roszczenia nieprzedawnione oraz roszczenia, co do których Współwłaściciel mógłby potencjalnie powołać się na zarzut przedawnienia.

Wnioskodawczyni planuje przeprowadzenie opisanej niżej sekwencji czynności.

Etap I - nabycie udziału Współwłaściciela

W pierwszym etapie Współwłaściciel przeniesie na Wnioskodawczynię przysługujący mu udział 1/2  w Nieruchomości. Przeniesienie udziału nastąpi w trybie świadczenia w miejsce wykonania, tj. datio in solutum. Celem tej czynności będzie całościowe rozliczenie stron w związku z kredytem zaciągniętym wspólnie na nabycie Nieruchomości.

Planowane rozliczenie będzie obejmowało następujące elementy:

1.  ustalenie wysokości długu Współwłaściciela wobec Wnioskodawczyni z tytułu dotychczasowych spłat kredytu i kosztów okołokredytowych;

2.  uznanie przez Współwłaściciela całego długu regresowego wobec Wnioskodawczyni, obejmującego zarówno roszczenia nieprzedawnione, jak i roszczenia, które mogły ulec przedawnieniu;

3.  zrzeczenie się przez Współwłaściciela zarzutu przedawnienia w odniesieniu do roszczeń potencjalnie przedawnionych;

4.  zwolnienie Współwłaściciela przez Wnioskodawczynię z istniejącego długu regresowego wobec niej (dług wynikający z dotychczasowych spłat rat kapitałowo-odsetkowych i kosztów okołokredytowych);

5.  wyłączenie regresu na przyszłość, czyli jednoznaczne ustalenie, że Wnioskodawczyni nie będzie dochodziła od Współwłaściciela zwrotu przyszłych rat, odsetek, kosztów ani innych należności banku zapłaconych po dniu przeniesienia udziału;

6.  zobowiązanie Wnioskodawczyni do ochrony Współwłaściciela przed roszczeniami banku  w zakresie dalszej spłaty kredytu, jeżeli bank nie zwolni go z długu;

7.  ewentualne formalne przejęcie długu wobec banku, jeżeli bank wyrazi na to zgodę;

8.  przeniesienie udziału 1/2 w Nieruchomości na Wnioskodawczynię bez żadnej dopłaty pieniężnej.

W akcie notarialnym strony w pierwszej kolejności ustalą wysokość długu Współwłaściciela wobec Wnioskodawczyni z tytułu dotychczasowych spłat kredytu oraz kosztów okołokredytowych. Dług ten wynika z tego, że Wnioskodawczyni od początku samodzielnie ponosiła koszty kredytu zaciągniętego wspólnie na nabycie Nieruchomości, mimo że kredyt obciążał solidarnie zarówno Wnioskodawczynię, jak i Współwłaściciela.

Dług Współwłaściciela wobec Wnioskodawczyni obejmie część dotychczasowych świadczeń spełnionych przez Wnioskodawczynię na rzecz banku, przypadającą na Współwłaściciela.  W szczególności będzie to połowa zapłaconych przez Wnioskodawczynię rat kapitałowo-odsetkowych oraz połowa kosztów okołokredytowych, w tym prowizji i opłat związanych ze wspólnym kredytem.

Na potrzeby aktu notarialnego zostanie sporządzone zestawienie dokonanych spłat i poniesionych kosztów. Zestawienie będzie wskazywało kwoty zapłacone przez Wnioskodawczynię na rzecz banku, część tych kwot przypadającą na Współwłaściciela oraz łączną wysokość długu Współwłaściciela wobec Wnioskodawczyni.

Współwłaściciel uzna wobec Wnioskodawczyni cały dług regresowy wynikający z tego zestawienia. Uznanie długu obejmie zarówno roszczenia nieprzedawnione, jak i roszczenia, które mogły ulec przedawnieniu. Współwłaściciel potwierdzi zatem, że jest zobowiązany wobec Wnioskodawczyni do rozliczenia części dotychczasowych rat kredytu, odsetek oraz kosztów okołokredytowych przypadających na niego jako współdłużnika solidarnego.

W odniesieniu do roszczeń, które mogły ulec przedawnieniu, Współwłaściciel - po ich skonkretyzowaniu w zestawieniu spłat co do okresu i wysokości - wyraźnie zrzeknie się korzystania  z zarzutu przedawnienia. Współwłaściciel oświadczy, że uznaje te roszczenia mimo możliwego upływu terminu przedawnienia oraz że nie będzie uchylał się od ich rozliczenia z powołaniem na przedawnienie. Zrzeczenie się zarzutu przedawnienia będzie dotyczyło wyłącznie roszczeń już istniejących i potencjalnie przedawnionych, a nie roszczeń przyszłych.

Po ustaleniu i uznaniu długu przez Współwłaściciela, a także po zrzeczeniu się przez niego zarzutu przedawnienia w zakresie roszczeń potencjalnie przedawnionych, Wnioskodawczyni zwolni Współwłaściciela z całości istniejącego długu regresowego wobec niej. Zwolnienie obejmie dług  z tytułu dotychczasowych spłat kredytu i kosztów okołokredytowych, w tym zarówno roszczenia nieprzedawnione, jak i roszczenia przedawnione objęte zrzeczeniem się zarzutu przedawnienia. Współwłaściciel przyjmie to zwolnienie.

W zamian za zwolnienie z tego długu Współwłaściciel przeniesie na Wnioskodawczynię udział 1/2  w Nieruchomości. Przeniesienie udziału będzie więc świadczeniem Współwłaściciela spełnionym zamiast zapłaty długu pieniężnego wobec Wnioskodawczyni.

Strony uregulują również przyszłe rozliczenia związane z dalszą spłatą kredytu. Od dnia przeniesienia udziału Wnioskodawczyni będzie samodzielnie spłacała kredyt, także w części przypadającej dotychczas na Współwłaściciela. Strony wyraźnie postanowią, że Wnioskodawczyni nie będzie dochodziła od Współwłaściciela żadnych roszczeń regresowych z tytułu przyszłych rat kredytu, przyszłych odsetek, kosztów ani innych należności banku zapłaconych po dniu przeniesienia udziału. W rozliczeniach między Wnioskodawczynią a Współwłaścicielem ciężar dalszej spłaty kredytu będzie zatem obciążał wyłącznie Wnioskodawczynię.

Jeżeli po przeniesieniu udziału bank skierowałby do Współwłaściciela jakiekolwiek roszczenia z tytułu kredytu, Wnioskodawczyni zobowiąże się wobec Współwłaściciela, że pokryje te roszczenia  w zakresie objętym porozumieniem stron. Oznacza to, że Współwłaściciel nie będzie ponosił wobec Wnioskodawczyni ciężaru dalszej spłaty kredytu po przeniesieniu udziału, nawet jeżeli formalnie nadal będzie dłużnikiem solidarnym wobec banku.

Jeżeli bank wyrazi zgodę na formalne przejęcie długu, Wnioskodawczyni przejmie dług kredytowy  w zakresie uzgodnionym z bankiem, a Współwłaściciel zostanie zwolniony z długu wobec banku  w zakresie objętym zgodą banku. Jeżeli bank nie wyrazi takiej zgody, Współwłaściciel pozostanie nadal dłużnikiem solidarnym wobec banku, jednak w rozliczeniach między Wnioskodawczynią  a Współwłaścicielem dalsza spłata kredytu będzie obciążała wyłącznie Wnioskodawczynię.

Strony nie przewidują żadnej dopłaty pieniężnej na rzecz Współwłaściciela. Wartość udziału 1/2  w Nieruchomości przenoszonego przez Współwłaściciela na Wnioskodawczynię będzie odpowiadała łącznej wartości świadczeń Wnioskodawczyni na rzecz Współwłaściciela.

Na łączną wartość świadczeń Wnioskodawczyni złożą się: zwolnienie Współwłaściciela z istniejącego długu regresowego wobec Wnioskodawczyni, wyłączenie roszczeń regresowych Wnioskodawczyni wobec Współwłaściciela na przyszłość oraz zobowiązanie Wnioskodawczyni do pokrycia ewentualnych roszczeń banku kierowanych do Współwłaściciela po przeniesieniu udziału, jeżeli bank nie zwolni go formalnie z długu.

Świadczenia stron będą ekwiwalentne. Współwłaściciel przeniesie na Wnioskodawczynię udział 1/2 w Nieruchomości, a w zamian zostanie zwolniony z istniejącego długu wobec Wnioskodawczyni oraz z obowiązku ponoszenia wobec Wnioskodawczyni ciężaru dalszej spłaty kredytu. Wartość tych świadczeń będzie odpowiadała wartości rynkowej nabywanego udziału 1/2 w Nieruchomości, dlatego strony nie przewidują żadnej dopłaty pieniężnej.

Dla zobrazowania mechanizmu planowanego rozliczenia Wnioskodawczyni przedstawia poniższy przykład liczbowy. Przykład ten nie przesądza rzeczywistych kwot, które zostaną przyjęte przez strony przy dokonywaniu czynności. Rzeczywiste wartości zostaną ustalone na podstawie konkretnych dokumentów, w szczególności dokumentów potwierdzających wartość rynkową udziału w Nieruchomości, historii spłat kredytu, dokumentów bankowych, harmonogramu spłaty oraz zestawienia kosztów okołokredytowych.

Przykładowo, jeżeli na podstawie aktualnych danych rynkowych wartość całej Nieruchomości zostanie ustalona na 320 000 zł, to wartość udziału 1/2 w Nieruchomości przysługującego Współwłaścicielowi wyniesie 160 000 zł.

Jednocześnie, jeżeli z zestawienia spłat kredytu i kosztów okołokredytowych będzie wynikało, że Wnioskodawczyni zapłaciła za Współwłaściciela raty kapitałowo-odsetkowe oraz koszty okołokredytowe w łącznej kwocie 90 000 zł, to kwota ta zostanie przyjęta jako istniejący dług regresowy Współwłaściciela wobec Wnioskodawczyni. Kwota ta będzie obejmowała część zapłaconych przez Wnioskodawczynię rat kapitałowo-odsetkowych oraz kosztów okołokredytowych przypadającą na Współwłaściciela.

Współwłaściciel uzna ten dług w całości, w tym również w zakresie roszczeń, które mogły ulec przedawnieniu. W odniesieniu do roszczeń potencjalnie przedawnionych Współwłaściciel wyraźnie zrzeknie się korzystania z zarzutu przedawnienia.

Strony ustalą również wartość przyszłych rozliczeń kredytowych, których Wnioskodawczyni nie będzie dochodziła od Współwłaściciela po przeniesieniu udziału w Nieruchomości.  W przedstawionym przykładzie wartość ta wynosi 70.000 zł. Kwota ta odpowiada części przyszłych rat kredytu, przyszłych odsetek, kosztów oraz innych należności banku, które w rozliczeniach między stronami przypadałyby na Współwłaściciela, gdyby strony nie uregulowały tej kwestii odmiennie.

W takim przykładzie łączna wartość świadczeń Wnioskodawczyni na rzecz Współwłaściciela wynosi 160 000 zł. Na tę kwotę składa się zwolnienie Współwłaściciela z istniejącego długu regresowego wobec Wnioskodawczyni w kwocie 90 000 zł oraz wyłączenie roszczeń regresowych Wnioskodawczyni wobec Współwłaściciela na przyszłość w zakresie dalszej spłaty kredytu, odsetek, kosztów i innych należności banku, o wartości 70 000 zł.

W konsekwencji świadczenia stron są ekwiwalentne. Współwłaściciel przenosi na Wnioskodawczynię udział 1/2 w Nieruchomości o wartości 160 000 zł, a w zamian Wnioskodawczyni zwalnia go  z istniejącego długu regresowego oraz nie dochodzi od niego roszczeń regresowych z tytułu przyszłych spłat kredytu. Łączna wartość świadczeń Wnioskodawczyni odpowiada wartości rynkowej nabywanego udziału, dlatego strony nie przewidują żadnej dopłaty pieniężnej.

Jeżeli bank wyrazi zgodę na formalne przejęcie długu, przyszły element rozliczenia zostanie dodatkowo potwierdzony przejęciem długu kredytowego przez Wnioskodawczynię w zakresie uzgodnionym z bankiem. Jeżeli bank nie wyrazi takiej zgody, Współwłaściciel pozostanie dłużnikiem solidarnym wobec banku, jednak w rozliczeniach między Wnioskodawczynię a Współwłaścicielem ciężar dalszej spłaty kredytu będzie obciążał wyłącznie Wnioskodawczynię. W takim przypadku Wnioskodawczyni zobowiąże się wobec Współwłaściciela, że pokryje ewentualne roszczenia banku kierowane do Współwłaściciela w zakresie objętym porozumieniem stron.

Powyższe kwoty mają wyłącznie charakter przykładowy i służą zobrazowaniu mechanizmu rozliczenia. W rzeczywistości nie będą one ustalane dowolnie, lecz na podstawie konkretnych dokumentów i danych aktualnych na dzień dokonania czynności. Strony ustalą wartość poszczególnych świadczeń z uwzględnieniem wartości rynkowej udziału w Nieruchomości, wysokości dotychczasowych spłat kredytu i kosztów okołokredytowych poniesionych przez Wnioskodawczynię, aktualnego salda kredytu oraz kosztów dalszej spłaty kredytu. W każdym przypadku rozliczenie zostanie dokonane w taki sposób, aby łączna wartość świadczeń Wnioskodawczyni odpowiadała wartości rynkowej udziału 1/2 w Nieruchomości nabywanego od Współwłaściciela, bez obowiązku jakiejkolwiek dopłaty pieniężnej.

Mechanizm rozliczenia wygląda więc następująco:

Element rozliczenia Kwota przykładowa

Wartość całej Nieruchomości 320 000 zł

Wartość udziału 1/2 przenoszonego przez Współwłaściciela 160 000 zł

Istniejący dług regresowy Współwłaściciela wobec Wnioskodawczyni z tytułu dotychczasowych spłat kredytu i kosztów okołokredytowych 90 000 zł

Wartość wyłączenia regresu na przyszłość, czyli kwot, których Wnioskodawczyni nie będzie dochodziła od Współwłaściciela z tytułu przyszłych rat, odsetek, kosztów i innych należności banku 70 000 zł

Łączna wartość świadczeń Wnioskodawczyni na rzecz Współwłaściciela 160 000 zł

Dopłata pieniężna 0 zł

Etap II - sprzedaż Nieruchomości

Po nabyciu udziału Współwłaściciela Wnioskodawczyni będzie właścicielką całej Nieruchomości. Następnie Wnioskodawczyni zamierza sprzedać całą Nieruchomość osobie trzeciej.

Sprzedaż obejmie zarówno udział 1/2 w Nieruchomości nabyty przez Wnioskodawczynię w 2010 r., jak i udział 1/2 w Nieruchomości nabyty od Współwłaściciela w ramach Etapu I. Sprzedaż nastąpi przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym Wnioskodawczyni nabędzie od Współwłaściciela udział 1/2 w Nieruchomości. W konsekwencji pięcioletni termin będzie miał znaczenie wyłącznie dla udziału nabytego od Współwłaściciela w Etapie I, a nie dla udziału nabytego przez Wnioskodawczynię w 2010 r.

Sprzedaż Nieruchomości nie nastąpi w wykonaniu działalności gospodarczej. Wnioskodawczyni nie prowadzi działalności gospodarczej w zakresie obrotu nieruchomościami, a Nieruchomość nie była wykorzystywana w działalności gospodarczej.

Z uwagi na hipotekę ustanowioną na Nieruchomości, część ceny sprzedaży może zostać zapłacona przez kupującego bezpośrednio na rachunek banku tytułem całkowitej spłaty kredytu hipotecznego zaciągniętego na nabycie Nieruchomości. Zapłata tej części ceny bezpośrednio na rachunek banku będzie technicznym sposobem uregulowania ceny sprzedaży Nieruchomości. Nie będzie to odrębne świadczenie kupującego na rzecz banku, lecz zapłata części ceny należnej Wnioskodawczyni, dokonana zgodnie z ustaleniami stron transakcji sprzedaży i banku w celu spłaty kredytu oraz uzyskania dokumentów umożliwiających wykreślenie hipoteki z księgi wieczystej Nieruchomości.

Jeżeli przed sprzedażą Nieruchomości bank wyrazi zgodę na formalne przejęcie długu przez Wnioskodawczynię i zwolnienie Współwłaściciela z długu wobec banku, spłata kredytu z ceny sprzedaży będzie dotyczyła zobowiązania kredytowego obciążającego Wnioskodawczynię. Jeżeli natomiast bank nie wyrazi takiej zgody przed sprzedażą Nieruchomości, Współwłaściciel pozostanie do czasu spłaty kredytu dłużnikiem solidarnym wobec banku, jednak zgodnie z porozumieniem zawartym w Etapie I ciężar dalszej spłaty kredytu w rozliczeniach między Wnioskodawczynią  a Współwłaścicielem będzie obciążał wyłącznie Wnioskodawczynię.

Po całkowitej spłacie kredytu bank wyda dokumenty umożliwiające wykreślenie hipoteki z księgi wieczystej Nieruchomości. Pozostała część ceny sprzedaży, tj. kwota niewykorzystana na spłatę kredytu bezpośrednio na rachunek banku, zostanie zapłacona na rachunek Wnioskodawczyni.

Na potrzeby niniejszego wniosku Wnioskodawczyni wskazuje, że część ceny sprzedaży przekazana bezpośrednio przez kupującego na rachunek banku będzie traktowana jako część przychodu ze sprzedaży Nieruchomości wydatkowana przez Wnioskodawczynię na spłatę kredytu hipotecznego zaciągniętego przed dniem uzyskania przychodu ze sprzedaży, na nabycie tej Nieruchomości.

Etap III - wydatkowanie przychodu na własne cele mieszkaniowe

Przychód uzyskany ze sprzedaży Nieruchomości Wnioskodawczyni przeznaczy — nie później niż  w okresie trzech lat od końca roku podatkowego, w którym nastąpi odpłatne zbycie Nieruchomości — na własne cele mieszkaniowe.

W pierwszej kolejności część ceny sprzedaży może zostać przeznaczona na całkowitą spłatę kredytu hipotecznego zaciągniętego na nabycie Nieruchomości, jeżeli kredyt ten nie zostanie spłacony wcześniej. Spłata ta obejmie kapitał kredytu oraz odsetki od tego kredytu. Wnioskodawczyni nie obejmuje niniejszym pytaniem ewentualnych prowizji, opłat technicznych ani innych należności banku, jeżeli nie mają charakteru spłaty kapitału kredytu albo odsetek od kredytu.

Pozostałą część przychodu ze sprzedaży Nieruchomości Wnioskodawczyni przeznaczy na nabycie udziału w lokalu mieszkalnym położonym w Polsce. Lokal ten Wnioskodawczyni nabędzie wspólnie  z pełnoletnim synem, przykładowo w udziałach po 1/2, przy czym ostateczna wysokość udziałów będzie odpowiadała rzeczywistemu wkładowi finansowemu każdej ze stron.

Syn Wnioskodawczyni sfinansuje przypadającą na niego część ceny nabycia lokalu wyłącznie  z własnych środków. Wnioskodawczyni nie będzie finansowała części ceny przypadającej na udział syna.

Wnioskodawczyni będzie w nabytym lokalu faktycznie zamieszkiwała i będzie realizowała w nim własne potrzeby mieszkaniowe. Lokal nie zostanie nabyty przez Wnioskodawczynię w celu odsprzedaży, wynajmu ani lokaty kapitału, lecz w celu zaspokojenia jej własnych potrzeb mieszkaniowych.

Wydatkowanie przychodu ze sprzedaży Nieruchomości obejmie zatem, w zależności od ostatecznego przebiegu transakcji, spłatę kredytu hipotecznego zaciągniętego na nabycie Nieruchomości oraz nabycie przez Wnioskodawczynię udziału w lokalu mieszkalnym, w którym Wnioskodawczyni będzie faktycznie mieszkała.

Uzupełnienie wniosku

Wnioskodawczyni nie prowadzi działalności gospodarczej, ani w formie jednoosobowej działalności gospodarczej, ani w żadnej innej formie. W szczególności Wnioskodawczyni nie prowadzi działalności gospodarczej w zakresie obrotu nieruchomościami, usług deweloperskich ani innych usług  o zbliżonym charakterze.

Okoliczność ta została wskazana już we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej, zgodnie  z którym: „Wnioskodawczyni nie prowadzi działalności gospodarczej, w szczególności w zakresie obrotu nieruchomościami".

Umowa kredytu hipotecznego została zawarta 25 sierpnia 2010 r., natomiast Aneks nr 1 do umowy został zawarty w dniu 1 września 2020 r.

Kredyt został zaciągnięty w banku Bank (...).

Kredyt hipoteczny został zaciągnięty w celu nabycia Nieruchomości, tj. gruntu przeznaczonego pod budowę budynku mieszkalnego. Ze środków pochodzących z tego kredytu Wnioskodawczyni oraz Współwłaściciel nabyli w 2010 r., każde do majątku osobistego, udział wynoszący 1/2  w Nieruchomości. Z zawartej umowy kredytowej wynika, że kredyt został zaciągnięty na nabycie właśnie tej Nieruchomości.

Nabycie przez Wnioskodawczynię udziału 1/2 w Nieruchomości należącego obecnie do Współwłaściciela nastąpi po dniu złożenia wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej. Dokładna data dokonania tej czynności nie została jeszcze ustalona, ponieważ nabycie udziału stanowi element zdarzenia przyszłego będącego przedmiotem wniosku.

Nabycie udziału nastąpi w drodze świadczenia w miejsce wykonania, tj. datio in solutum. Współwłaściciel przeniesie na Wnioskodawczynię przysługujący mu udział 1/2 w Nieruchomości  w ramach całościowego rozliczenia stron związanego ze wspólnie zaciągniętym kredytem hipotecznym. Jak wskazano we wniosku, w zamian za zwolnienie z długu Współwłaściciel przeniesie na Wnioskodawczynię udział 1/2 w Nieruchomości, a przeniesienie tego udziału będzie świadczeniem spełnionym zamiast zapłaty długu pieniężnego.

W odniesieniu do żądania wskazania dokładnej daty przyszłego nabycia udziału Wnioskodawczyni wyjaśnia, że na obecnym etapie wskazanie konkretnego dnia dokonania tej czynności nie jest możliwe, gdyż czynność ta nie została jeszcze dokonana, a jej dokładny termin nie został ustalony. Przedmiotem wniosku jest w tym zakresie zdarzenie przyszłe.

Zgodnie z art. 14b § 2 Ordynacji podatkowej:

Wniosek o interpretację indywidualną może dotyczyć zaistniałego stanu faktycznego lub zdarzeń przyszłych.

Natomiast zgodnie z art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej:

Składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowisko w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego.

Z powyższych przepisów wynika, że ustawodawca wprost dopuszcza wystąpienie o interpretację  w odniesieniu do czynności, które dopiero zostaną dokonane. Wyczerpujące przedstawienie zdarzenia przyszłego wymaga opisania jego elementów istotnych dla oceny podatkowej, nie oznacza natomiast obowiązku wskazywania okoliczności, które w chwili składania wniosku nie zostały jeszcze ustalone i nie są obecnie znane Wnioskodawczyni, takich jak dokładny dzień dokonania przyszłej czynności.

Powyższe znajduje potwierdzenie w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu  z 28 listopada 2012 r., sygn. I SA/Po 840/12, w którym Sąd wskazał:

Każde zdarzenie przyszłe jest ze swej natury niepewne, warunkowe, hipotetyczne.

Sąd podkreślił ponadto, że:

Organ nie posiada uprawnienia do uzależnienia udzielenia merytorycznej odpowiedzi od stopnia hipotetyczności zdarzeń przyszłych.

W konsekwencji brak możliwości wskazania obecnie konkretnej daty dziennej planowanego nabycia udziału nie oznacza, że zdarzenie przyszłe zostało przedstawione w sposób niewyczerpujący. Wnioskodawczyni określiła bowiem charakter planowanej czynności, jej strony, przedmiot, podstawę prawną oraz sposób rozliczenia świadczeń stron. Nabycie udziału nastąpi po dniu złożenia wniosku  o wydanie interpretacji indywidualnej, natomiast jego dokładna data nie została jeszcze ustalona.

Zbycie Nieruchomości nastąpi po dniu złożenia wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej oraz po uprzednim nabyciu przez Wnioskodawczynię udziału 1/2 w Nieruchomości od Współwłaściciela. Dokładna data sprzedaży nie została jeszcze ustalona, ponieważ sprzedaż Nieruchomości stanowi element zdarzenia przyszłego będącego przedmiotem wniosku.

Zbycie nastąpi na podstawie umowy sprzedaży zawartej z osobą trzecią. Sprzedaż obejmie zarówno udział 1/2 w Nieruchomości nabyty przez Wnioskodawczynię w 2010 r., jak również udział 1/2 nabyty od Współwłaściciela w ramach opisanego we wniosku Etapu I. Jak wskazano we wniosku, sprzedaż nastąpi przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym Wnioskodawczyni nabędzie udział 1/2 od Współwłaściciela.

W odniesieniu do żądania wskazania dokładnej daty przyszłego zbycia Nieruchomości Wnioskodawczyni wyjaśnia, że na obecnym etapie wskazanie konkretnego dnia zawarcia umowy sprzedaży nie jest możliwe, gdyż sprzedaż nie została jeszcze dokonana, a jej dokładny termin nie został ustalony. Przedmiotem wniosku jest w tym zakresie zdarzenie przyszłe.

Zgodnie z art. 14b § 2 Ordynacji podatkowej:

Wniosek o interpretację indywidualną może dotyczyć zaistniałego stanu faktycznego lub zdarzeń przyszłych.

Natomiast zgodnie z art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej:

Składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego.

Z powyższych przepisów wynika, że ustawodawca wprost dopuszcza wystąpienie o interpretację dotyczącą czynności, która dopiero zostanie dokonana. Wymóg wyczerpującego przedstawienia zdarzenia przyszłego nie może być rozumiany jako obowiązek wskazania dokładnej daty czynności, jeżeli w chwili składania wniosku data taka nie została jeszcze ustalona.

Jak wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w wyroku z 28 listopada 2012 r., sygn.  I SA/Po 840/12:

Każde zdarzenie przyszłe jest ze swej natury niepewne, warunkowe, hipotetyczne.

Sąd wskazał również, że:

Organ nie posiada uprawnienia do uzależnienia udzielenia merytorycznej odpowiedzi od stopnia hipotetyczności zdarzeń przyszłych.

Wnioskodawczyni wskazała przy tym wszystkie ramy czasowe mające znaczenie dla przedstawionego zagadnienia podatkowego. Sprzedaż nastąpi po nabyciu udziału 1/2 od Współwłaściciela oraz przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpi to nabycie. Dla oceny skutków podatkowych przedstawionych we wniosku istotna jest właśnie ta relacja czasowa, a nie konkretny dzień kalendarzowy zawarcia przyszłej umowy sprzedaży.

W konsekwencji brak możliwości wskazania obecnie konkretnej daty dziennej sprzedaży Nieruchomości nie oznacza, że zdarzenie przyszłe zostało przedstawione w sposób niewyczerpujący. Sprzedaż nastąpi po dniu złożenia wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej i po nabyciu udziału od Współwłaściciela, natomiast jej dokładna data nie została jeszcze ustalona.

Nieruchomość jest położona w Polsce.

Od chwili nabycia w 2010 r. do chwili obecnej Nieruchomość pozostaje niezabudowana i faktycznie nieużytkowana. Wnioskodawczyni nie wykorzystywała jej w działalności gospodarczej ani do osiągania przychodów. Nieruchomość nie była wynajmowana ani dzierżawiona, nie była wykorzystywana rolniczo, usługowo, handlowo ani w inny sposób zarobkowy. Nie była również udostępniana osobom trzecim do takiego wykorzystania.

Wnioskodawczyni faktycznie nie korzystała z Nieruchomości dla celów prywatnych ani osobistych, ponieważ Nieruchomość pozostawała niezabudowana i nieużytkowana. Nieruchomość została jednak nabyta z zamiarem wybudowania na niej budynku mieszkalnego przeznaczonego na własne cele mieszkaniowe Wnioskodawczyni. Zamiar ten nie został ostatecznie zrealizowany z przyczyn opisanych w odpowiedzi na pytanie nr 10.

Nieruchomość została nabyta z zamiarem budowy budynku mieszkalnego na własne cele mieszkaniowe Wnioskodawczyni. Po jej nabyciu Wnioskodawczyni powzięła informację  o planowanym przebiegu Obwodnicy (…).. w odległości około 300 m od Nieruchomości. Perspektywa powstania w bezpośrednim sąsiedztwie drogi o takim charakterze spowodowała, że Wnioskodawczyni zrezygnowała z realizacji pierwotnego zamiaru budowy domu. Od tego czasu Nieruchomość pozostawała niezabudowana i nieużytkowana.

Od chwili nabycia Nieruchomości Wnioskodawczyni nie podejmowała i do chwili sprzedaży nie zamierza podejmować działań mających na celu zwiększenie jej wartości lub atrakcyjności dla potencjalnego nabywcy. W szczególności Wnioskodawczyni nie dokonywała i nie zamierza dokonywać podziału Nieruchomości, uzbrojenia terenu, wykonywania przyłączy, budowy lub utwardzenia drogi, ogrodzenia Nieruchomości ani innych fizycznych ulepszeń.

Na dzień składania niniejszego uzupełnienia Wnioskodawczyni nie podjęła jeszcze decyzji, czy przed zawarciem umowy sprzedaży Nieruchomości zostanie zawarta z przyszłym nabywcą umowa przedwstępna. Dokładny sposób przeprowadzenia transakcji sprzedaży, w tym ewentualne poprzedzenie umowy sprzedaży umową przedwstępną, będzie zależał od ustaleń z przyszłym nabywcą.

Ponieważ szczegółowe warunki przyszłej transakcji nie zostały jeszcze uzgodnione z przyszłym nabywcą, Wnioskodawczyni przedstawia poniżej założenia zdarzenia przyszłego, w ramach którego oczekuje wydania interpretacji. Jeżeli umowa przedwstępna zostanie zawarta, będzie służyła ustaleniu warunków zawarcia konkretnej umowy sprzedaży Nieruchomości oraz zabezpieczeniu jej wykonania. Ewentualna umowa przedwstępna nie będzie nakładała na Wnioskodawczynię obowiązku uzbrojenia terenu, wykonania przyłączy, budowy lub utwardzenia drogi, dokonania podziału Nieruchomości, ogrodzenia jej ani dokonania innych fizycznych lub infrastrukturalnych ulepszeń przed sprzedażą.

Na obecnym etapie szczegółowe postanowienia ewentualnej umowy przedwstępnej nie zostały ustalone, ponieważ nie jest jeszcze przesądzone, czy umowa taka zostanie zawarta.

Jeżeli do jej zawarcia dojdzie, będzie ona mogła określać typowe warunki poprzedzające zawarcie umowy przyrzeczonej, związane w szczególności z ustaleniem stanu prawnego Nieruchomości, przedstawieniem dokumentów niezbędnych do zawarcia aktu notarialnego, sposobem zapłaty ceny oraz - z uwagi na obciążenie Nieruchomości hipoteką - uzyskaniem dokumentów bankowych niezbędnych do spłaty kredytu i wykreślenia hipoteki.

Ewentualna umowa przedwstępna może również umożliwiać przyszłemu nabywcy dokonanie, na jego własny koszt i ryzyko, analizy stanu prawnego lub technicznego Nieruchomości oraz możliwości wykorzystania jej zgodnie z planowanym przez niego przeznaczeniem.

Dla potrzeb opisanego zdarzenia przyszłego Wnioskodawczyni wskazuje natomiast, że ewentualna umowa przedwstępna nie będzie nakładała na nią obowiązku podejmowania działań inwestycyjnych zmierzających do zwiększenia wartości lub atrakcyjności Nieruchomości, w szczególności uzbrojenia terenu, wykonania przyłączy, budowy lub utwardzenia drogi, ogrodzenia Nieruchomości, dokonania podziałów nieruchomości ani innych podobnych czynności przygotowujących grunt do działalności inwestycyjnej przyszłego nabywcy.

W przypadku zawarcia umowy przedwstępnej podstawowym obowiązkiem Wnioskodawczyni będzie zawarcie umowy przyrzeczonej po spełnieniu uzgodnionych przez strony warunków oraz przedstawienie dokumentów dotyczących Nieruchomości niezbędnych do zawarcia umowy sprzedaży.

Podstawowym obowiązkiem przyszłego nabywcy będzie natomiast zawarcie umowy przyrzeczonej  i zapłata uzgodnionej ceny sprzedaży.

Jeżeli przed zawarciem umowy przyrzeczonej przyszły nabywca będzie przeprowadzał analizy prawne, techniczne lub inne czynności mające na celu ustalenie, czy Nieruchomość nadaje się do realizacji planowanego przez niego zamierzenia, czynności takie będą podejmowane w interesie przyszłego nabywcy oraz na jego koszt i ryzyko. Wnioskodawczyni nie będzie inicjowała takich działań jako elementu przygotowania Nieruchomości do sprzedaży ani prowadziła procesu inwestycyjnego dotyczącego Nieruchomości.

Na obecnym etapie Wnioskodawczyni nie zakłada udzielania przyszłemu nabywcy pełnomocnictwa do podejmowania w jej imieniu działań inwestycyjnych zmierzających do zwiększenia wartości lub atrakcyjności Nieruchomości.

Jeżeli dla przeprowadzenia przez przyszłego nabywcę czynności sprawdzających dotyczących Nieruchomości okaże się konieczne udzielenie ograniczonego umocowania, będzie ono mogło dotyczyć wyłącznie czynności technicznych lub informacyjnych związanych z weryfikacją stanu prawnego lub technicznego Nieruchomości albo możliwości realizacji przez nabywcę jego własnych zamierzeń po nabyciu Nieruchomości.

Ewentualne umocowanie nie będzie służyło prowadzeniu przez Wnioskodawczynię procesu inwestycyjnego za pośrednictwem nabywcy ani podejmowaniu na jej rzecz działań mających na celu zwiększenie wartości Nieruchomości.

Dla potrzeb przedstawionego zdarzenia przyszłego Wnioskodawczyni wskazuje, że przed zawarciem ostatecznej umowy sprzedaży nie przewiduje dokonywania przez przyszłego nabywcę na Nieruchomości inwestycji infrastrukturalnych zwiększających jej wartość lub atrakcyjność, takich jak uzbrojenie terenu, wykonanie przyłączy, budowa lub utwardzenie dróg, ogrodzenie Nieruchomości lub inne fizyczne ulepszenia Nieruchomości.

Ewentualne czynności podejmowane przez przyszłego nabywcę przed zawarciem umowy przyrzeczonej będą mogły mieć wyłącznie charakter sprawdzający i analityczny, służący ocenie przez nabywcę stanu prawnego i technicznego Nieruchomości oraz możliwości jej wykorzystania po nabyciu. Czynności te nie będą polegały na fizycznym ulepszaniu Nieruchomości, zwiększaniu jej wartości ani przygotowywaniu jej przez Wnioskodawczynię do realizacji inwestycji.

Przyszły nabywca może ponosić na własny koszt wydatki związane z przeprowadzeniem własnych analiz prawnych, technicznych lub innych czynności sprawdzających dotyczących Nieruchomości, jeżeli uzna je za potrzebne przed podjęciem decyzji o zawarciu umowy przyrzeczonej.

Wydatki te będą jednak ponoszone wyłącznie w interesie przyszłego nabywcy, na jego koszt i ryzyko  i nie będą podlegały zwrotowi przez Wnioskodawczynię. Nie będą również stanowiły nakładów ponoszonych w imieniu lub na rzecz Wnioskodawczyni w celu zwiększenia wartości Nieruchomości przed jej sprzedażą.

Wnioskodawczyni nie przewiduje natomiast dokonywania przez przyszłego nabywcę, przed zawarciem umowy sprzedaży, nakładów polegających na fizycznym ulepszeniu Nieruchomości lub wykonaniu na niej infrastruktury.

Na dzień składania niniejszego uzupełnienia Wnioskodawczyni nie podjęła decyzji, czy w związku  z przyszłą sprzedażą Nieruchomości udzieli nabywcy, pośrednikowi lub innej osobie pełnomocnictwa albo innego umocowania prawnego do występowania w jej imieniu w sprawach dotyczących Nieruchomości. Będzie to zależało od sposobu organizacji przyszłej transakcji oraz uzgodnień  z przyszłym nabywcą.

Ponieważ szczegółowy sposób organizacji przyszłej transakcji nie został jeszcze uzgodniony  z przyszłym nabywcą, Wnioskodawczyni przedstawia poniżej założenia zdarzenia przyszłego,  w ramach którego oczekuje wydania interpretacji. Jeżeli udzielenie umocowania okaże się konieczne, nie będzie ono miało charakteru ogólnego. Ewentualne pełnomocnictwo nie będzie obejmowało wykonywania w imieniu Wnioskodawczyni robót, uzbrojenia terenu, wykonania infrastruktury ani innych czynności powodujących fizyczne ulepszenie Nieruchomości.

Ewentualne pełnomocnictwo będzie miało charakter ograniczony i pomocniczy, związany wyłącznie  z czynnościami niezbędnymi do przygotowania i przeprowadzenia konkretnej transakcji sprzedaży albo dokonania przez przyszłego nabywcę analizy Nieruchomości przed jej nabyciem.

Jeżeli pełnomocnictwo zostanie udzielone, pełnomocnik będzie mógł podejmować wyłącznie czynności o charakterze technicznym, informacyjnym lub sprawdzającym, związane  z przygotowaniem konkretnej transakcji sprzedaży albo umożliwieniem przyszłemu nabywcy oceny stanu prawnego lub technicznego Nieruchomości.

W szczególności ewentualne działania pełnomocnika mogą obejmować uzyskiwanie dostępnych dokumentów i informacji dotyczących Nieruchomości, niezbędnych do przeprowadzenia badania jej stanu prawnego lub technicznego albo zawarcia umowy sprzedaży.

Pełnomocnik nie będzie natomiast podejmował w imieniu Wnioskodawczyni działań inwestycyjnych służących zwiększeniu wartości lub atrakcyjności Nieruchomości, w szczególności wykonywał uzbrojenia terenu, przyłączy, dróg lub innych elementów infrastruktury ani podejmował innych czynności polegających na fizycznym ulepszaniu Nieruchomości.

Ewentualne czynności podejmowane przez przyszłego nabywcę będą służyły przede wszystkim ocenie przez niego możliwości wykorzystania Nieruchomości po jej nabyciu oraz realizacji jego własnych zamierzeń.

Jeżeli podmiot działający jako pełnomocnik będzie podejmował czynności w interesie przyszłego nabywcy, w szczególności związane z dokonywaną przez niego analizą prawną lub techniczną Nieruchomości albo oceną możliwości realizacji przez niego przyszłej inwestycji, koszty tych czynności będzie ponosił przyszły nabywca.

Wnioskodawczyni nie będzie ponosiła kosztów działań podejmowanych przez przyszłego nabywcę dla potrzeb jego własnego zamierzenia inwestycyjnego ani zwracała mu kosztów takich czynności.

Jeżeli natomiast wystąpią typowe koszty bezpośrednio związane ze sprzedażą Nieruchomości, które zgodnie z ustaleniami stron będą obciążały Wnioskodawczynię jako sprzedającą, zostaną one poniesione przez Wnioskodawczynię.

Na obecnym etapie szczegółowy zakres ewentualnego pełnomocnictwa nie został ustalony, ponieważ nie jest jeszcze przesądzone, czy pełnomocnictwo w ogóle zostanie udzielone.

Jeżeli jego udzielenie okaże się konieczne, będzie ono miało ściśle ograniczony zakres odpowiadający potrzebom konkretnej transakcji. Może ono obejmować w szczególności:

·      uzyskiwanie dokumentów i informacji dotyczących stanu prawnego Nieruchomości, niezbędnych do przeprowadzenia badania Nieruchomości lub zawarcia umowy sprzedaży;

·      składanie lub odbieranie dokumentów technicznych i informacyjnych dotyczących Nieruchomości, jeżeli będzie to niezbędne dla przeprowadzenia przez nabywcę jej analizy;

·      dokonywanie innych czynności technicznych niezbędnych do przygotowania dokumentacji wymaganej do zawarcia konkretnej umowy sprzedaży.

Ewentualne pełnomocnictwo nie będzie pełnomocnictwem ogólnym i nie będzie obejmowało uprawnienia do wykonywania w imieniu Wnioskodawczyni robót, uzbrojenia terenu, wykonania infrastruktury ani innych czynności powodujących fizyczne ulepszenie Nieruchomości.

Wnioskodawczyni dokonywała wcześniej sprzedaży dwóch nieruchomości mieszkalnych, opisanych poniżej jako „Nieruchomość I" oraz „Nieruchomość II".

W dniu 13 kwietnia 1987 r. Wnioskodawczyni otrzymała od rodziców w drodze darowizny udział wynoszący 50% w nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym (dalej: „Nieruchomość I”). Nieruchomość I została następnie sprzedana w dniu 10 stycznia 2013 r.

W dniu 28 lutego 2007 r., w okresie obowiązywania między Wnioskodawczynię a jej mężem ustroju rozdzielności majątkowej, Wnioskodawczyni nabyła na podstawie umowy sprzedaży udział wynoszący 95% w nieruchomości mieszkalnej, natomiast jej mąż nabył udział wynoszący 5% w tej nieruchomości (dalej: „Nieruchomość II”). Nieruchomość II została następnie sprzedana w dniu 24 października 2013 r.

Udział w Nieruchomości I został przekazany Wnioskodawczyni przez rodziców w drodze darowizny  w celu zabezpieczenia jej sytuacji majątkowej na przyszłość, w szczególności na wypadek śmierci rodziców. Nabycie tego udziału nie nastąpiło w celu jego dalszej odsprzedaży ani w celu osiągnięcia zysku z obrotu nieruchomościami.

Nieruchomość II została nabyta przez Wnioskodawczynię w celu zaspokajania jej potrzeb mieszkaniowych. Nabycie Nieruchomości II nie nastąpiło w celu jej dalszej odsprzedaży ani w celu osiągnięcia zysku z obrotu nieruchomościami.

Nieruchomość I oraz Nieruchomość II, od momentu ich nabycia przez Wnioskodawczynię do chwili sprzedaży, były wykorzystywane wyłącznie do celów mieszkalnych. Nie były wykorzystywane  w działalności gospodarczej ani utrzymywane w celu ich dalszej odsprzedaży.

Nieruchomość I została sprzedana w dniu 10 stycznia 2013 r. Decyzja o jej sprzedaży była związana ze śmiercią ojca Wnioskodawczyni i wynikającą z tego zmianą sytuacji rodzinnej oraz sposobu wykorzystywania tej nieruchomości.

Nieruchomość II została sprzedana w dniu 24 października 2013 r. Decyzja o jej sprzedaży była związana z ustaniem związku małżeńskiego Wnioskodawczyni i wynikającą z tego zmianą jej sytuacji osobistej i mieszkaniowej.

Wnioskodawczyni sprzedała łącznie dwie nieruchomości o charakterze mieszkalnym: Nieruchomość I oraz Nieruchomość II. Obie nieruchomości były nieruchomościami zabudowanymi o charakterze mieszkalnym.

Sprzedaż Nieruchomości I ani sprzedaż Nieruchomości II nie podlegały opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Wnioskodawczyni nie posiada innych nieruchomości, które zamierza sprzedać. W konsekwencji pytania zawarte w pkt 15 lit. a-e nie znajdują zastosowania.

Pytania

1.  Czy nabycie przez Wnioskodawczynię udziału 1/2 w Nieruchomości w trybie świadczenia  w miejsce wykonania, tj. datio in solutum, w zamian za zwolnienie Współwłaściciela z długu regresowego oraz wyłączenie roszczeń regresowych Wnioskodawczyni wobec Współwłaściciela na przyszłość, będzie powodowało powstanie po stronie Wnioskodawczyni obowiązku podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych?

2.  Czy nabycie przez Wnioskodawczynię udziału 1/2 w Nieruchomości w trybie datio in solutum, przy założeniu ekwiwalentności świadczeń stron, będzie powodowało powstanie po stronie Wnioskodawczyni obowiązku podatkowego w podatku od spadków i darowizn?

3.  Czy nabycie przez Wnioskodawczynię udziału 1/2 w Nieruchomości w trybie datio in solutum, przy założeniu ekwiwalentności świadczeń stron, spowoduje powstanie po stronie Wnioskodawczyni przychodu w podatku dochodowym od osób fizycznych, w szczególności przychodu z nieodpłatnych albo częściowo odpłatnych świadczeń w rozumieniu art. 11 ust. 1  i 2b ustawy o PIT?

4.  Czy w przypadku sprzedaży całej Nieruchomości przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym Wnioskodawczyni nabędzie udział 1/2 w Nieruchomości od Współwłaściciela, przychód podlegający opodatkowaniu na podstawie art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a ustawy o PIT powstanie po stronie Wnioskodawczyni wyłącznie w części odpowiadającej udziałowi nabytemu od Współwłaściciela, natomiast sprzedaż udziału nabytego przez Wnioskodawczynię w 2010 r. nie będzie stanowiła źródła przychodu podlegającego opodatkowaniu na podstawie tego przepisu?

5.  Czy kwota przekazana przez kupującego bezpośrednio na rachunek banku tytułem całkowitej spłaty kredytu hipotecznego zaciągniętego w 2010 r. na nabycie zbywanej Nieruchomości będzie stanowiła wydatek Wnioskodawczyni na własne cele mieszkaniowe w rozumieniu art. 21 ust. 25 pkt 2 lit. a w zw. z art. 21 ust. 30a ustawy o PIT, w zakresie, w jakim będzie obejmowała spłatę kapitału kredytu oraz odsetek od tego kredytu?

6.  Czy wydatkowanie przez Wnioskodawczynię środków uzyskanych ze sprzedaży Nieruchomości na nabycie udziału w lokalu mieszkalnym położonym w Polsce, nabywanym wspólnie  z pełnoletnim synem, w którym Wnioskodawczyni będzie faktycznie zamieszkiwała  i realizowała własne potrzeby mieszkaniowe, będzie stanowiło wydatek na własne cele mieszkaniowe w rozumieniu art. 21 ust. 25 pkt 1 lit. a ustawy o PIT?

7.  Czy w przypadku, gdy suma wydatków poniesionych przez Wnioskodawczynię na cele wskazane w pytaniach nr 5 i 6 będzie równa albo wyższa od przychodu przypadającego na udział 1/2 w Nieruchomości nabyty od Współwłaściciela, tj. na część odpłatnego zbycia stanowiącą źródło przychodu podlegające opodatkowaniu, dochód Wnioskodawczyni z tego zbycia będzie w całości zwolniony od podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy  o PIT?

Niniejsza interpretacja dotyczy pytań w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych, oznaczonych we wniosku nr 3 – 7. W pozostałym zakresie wniosek jest przedmiotem odrębnych rozstrzygnięć.

Pani stanowisko w sprawie

Ad 3

Zdaniem Wnioskodawczyni, nabycie przez nią udziału 1/2 w Nieruchomości w trybie datio in solutum, przy założeniu ekwiwalentności świadczeń stron, nie spowoduje powstania po stronie Wnioskodawczyni przychodu w podatku dochodowym od osób fizycznych, w szczególności przychodu z nieodpłatnych albo częściowo odpłatnych świadczeń w rozumieniu art. 11 ustawy o PIT.

Zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy o PIT:

Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9,10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, ort. 30ca, art. 30da  i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze  i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Zgodnie natomiast z art. 11 ust. 2b ustawy o PIT:

Jeżeli świadczenia są częściowo odpłatne, przychodem podatnika jest różnica pomiędzy wartością tych świadczeń, ustaloną według zasad określonych w ust. 2 lub 2a, a odpłatnością ponoszoną przez podatnika.

W analizowanym zdarzeniu przyszłym Wnioskodawczyni nie uzyska świadczenia nieodpłatnego ani częściowo odpłatnego. Nabycie udziału 1/2 w Nieruchomości nastąpi w zamian za świadczenia Wnioskodawczyni o wartości odpowiadającej wartości rynkowej nabywanego udziału.

Świadczenia te obejmą zwolnienie Współwłaściciela z istniejącego długu regresowego wobec Wnioskodawczyni, wyłączenie roszczeń regresowych Wnioskodawczyni wobec Współwłaściciela na przyszłość oraz ewentualne zabezpieczenie Współwłaściciela przed roszczeniami banku w zakresie dalszej spłaty kredytu. Wartość tych świadczeń zostanie ustalona w sposób odpowiadający wartości rynkowej nabywanego udziału, dlatego nie powstanie różnica, o której mowa w art. 11 ust. 2b ustawy o PIT.

W konsekwencji nabycie przez Wnioskodawczynię udziału 1/2 w Nieruchomości w trybie datio in solutum, przy założeniu ekwiwalentności świadczeń stron, będzie neutralne dla Wnioskodawczyni na gruncie podatku dochodowego od osób fizycznych.

Ad 4

Zdaniem Wnioskodawczyni, w przypadku sprzedaży całej Nieruchomości przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym Wnioskodawczyni nabędzie udział 1/2  w Nieruchomości od Współwłaściciela, przychód podlegający opodatkowaniu na podstawie art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a ustawy o PIT powstanie po stronie Wnioskodawczyni wyłącznie w części odpowiadającej udziałowi nabytemu od Współwłaściciela. Natomiast sprzedaż udziału 1/2 nabytego przez Wnioskodawczynię w 2010 r. nie będzie stanowiła źródła przychodu podlegającego opodatkowaniu na podstawie tego przepisu.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a ustawy o PIT źródłem przychodów jest:

Odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

a) nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości, (...) jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane (...) przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

Wnioskodawczyni nabyła pierwszy udział 1/2 w Nieruchomości w 2010 r. Pięcioletni termin,  o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a ustawy o PIT, upłynął dla tego udziału z końcem 2015 r. Sprzedaż tej części Nieruchomości nie będzie zatem stanowiła źródła przychodu podlegającego opodatkowaniu PIT.

Udział 1/2 nabyty od Współwłaściciela w trybie datio in solutum będzie natomiast stanowił odrębne nabycie. Jeżeli sprzedaż całej Nieruchomości nastąpi przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpi nabycie tego udziału, to źródło przychodu powstanie wyłącznie  w odniesieniu do sprzedaży tej nowo nabytej części Nieruchomości.

Stanowisko, że przy nabywaniu udziałów w różnych datach pięcioletni termin należy liczyć odrębnie dla każdego udziału, potwierdza interpretacja indywidualna Dyrektora KIS z 5 stycznia 2026 r.,  nr 0112-KDSL1-2.4011.646.2025.2.AP, w której wskazano:

Z uwagi na to, że nabycie przedmiotowego prawo nastąpiło w dwóch datach, to pięcioletni termin,  o którym mowo w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, należy liczyć oddzielnie w stosunku do każdego udziału nabytego przez Panią.

W konsekwencji, w przypadku sprzedaży całej Nieruchomości, opodatkowaniu na podstawie art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a w zw. z art. 30e ustawy o PIT będzie podlegał wyłącznie dochód przypadający na udział 1/2 nabyty od Współwłaściciela w Etapie I. Część ceny sprzedaży przypadająca na udział nabyty przez Wnioskodawczynię w 2010 r. pozostanie poza zakresem opodatkowania z uwagi na upływ pięcioletniego terminu.

Ad 5

Zdaniem Wnioskodawczyni, kwota przekazana przez kupującego bezpośrednio na rachunek banku tytułem całkowitej spłaty kredytu hipotecznego zaciągniętego w 2010 r. na nabycie zbywanej Nieruchomości będzie stanowiła wydatek Wnioskodawczyni na własne cele mieszkaniowe  w rozumieniu art. 21 ust. 25 pkt 2 lit. a w zw. z art. 21 ust. 30a ustawy o PIT, w zakresie, w jakim będzie obejmowała spłatę kapitału kredytu oraz odsetek od tego kredytu.

Zgodnie z art. 21 ust. 25 pkt 2 lit. a ustawy o PIT:

Za wydatki poniesione na cele, o których mowa w ust. 1 pkt 131, uważa się wydatki poniesione no splotę kredytu (pożyczki) oraz odsetek od tego kredytu (pożyczki) zaciągniętego przez podatnika przed dniem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c, na cele określone w pkt 1.

Zgodnie natomiast z art. 21 ust. 30a ustawy o PIT:

Wydatki, o których mowo w ust. 25 pkt 2, obejmuję także wydatki na spłatę kredytu (pożyczki) oraz odsetek od tego kredytu (pożyczki), zaciągniętego w związku ze zbywaną nieruchomością lub prawem majątkowym no cele określone w ust. 25 pkt 1, w tym także gdy wydatki te odpowiadają równowartości wydatków uwzględnionych w kosztach uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c, które sfinansowane zostały tym kredytem (pożyczką).

Kredyt hipoteczny został zaciągnięty przez Wnioskodawczynię w 2010 r., a więc przed dniem uzyskania przychodu ze sprzedaży Nieruchomości. Kredyt został zaciągnięty na nabycie zbywanej Nieruchomości, tj. gruntu przeznaczonego pod budowę budynku mieszkalnego. Cel ten mieści się  w art. 21 ust. 25 pkt 1 lit. c ustawy o PIT, który obejmuje wydatki na „nabycie gruntu pod budowę budynku mieszkalnego lub udziału w takim gruncie”.

Ustawowe wyliczenie wydatków na spłatę kredytu obejmuje spłatę kredytu (pożyczki) oraz odsetek od tego kredytu (pożyczki). Z tego względu pytanie nr 5 oraz stanowisko Wnioskodawczyni w tym zakresie nie obejmują ewentualnych prowizji, opłat technicznych ani innych należności banku, jeżeli nie stanowią one spłaty kapitału kredytu albo odsetek od kredytu.

W konsekwencji warunek przeznaczenia kredytu na cel mieszkaniowy będzie spełniony w zakresie spłaty kapitału kredytu oraz odsetek od tego kredytu.

Bez znaczenia pozostaje techniczny sposób zapłaty części ceny sprzedaży. Jeżeli kupujący, zgodnie  z aktem notarialnym i ustaleniami z bankiem, przekaże część ceny bezpośrednio na rachunek banku tytułem całkowitej spłaty kredytu, będzie to nadal zapłata części ceny należnej Wnioskodawczyni. Przekazanie tej kwoty bezpośrednio do banku będzie jedynie technicznym sposobem wydatkowania przychodu ze sprzedaży Nieruchomości przez Wnioskodawczynię na spłatę jej zobowiązania kredytowego.

Spłacany kredyt będzie przy tym długiem własnym Wnioskodawczyni. Jako dłużnik solidarny Wnioskodawczyni odpowiada wobec banku za całość zadłużenia, a nie jedynie za jego część. Po nabyciu udziału Współwłaściciela Wnioskodawczyni będzie ponadto wyłączną właścicielką Nieruchomości, a spłata kredytu będzie warunkiem zwolnienia Nieruchomości spod hipoteki  i dokonania sprzedaży w sposób typowy dla obrotu nieruchomościami obciążonymi hipotecznie.

Prawidłowość kwalifikacji spłaty kredytu zaciągniętego w związku ze zbywaną nieruchomością jako wydatku na własne cele mieszkaniowe potwierdza również aktualna praktyka interpretacyjna po dodaniu art. 21 ust. 30a ustawy o PIT.

Przykładowo, w interpretacji indywidualnej Dyrektora KIS z 3 kwietnia 2026 r., nr 0115- KDIT3.4011.141.2026.2.RS, wskazano, co następuje:

Biorąc powyższe pod uwagę stwierdzam, że wydatkowanie równowartości przychodu uzyskanego  z odpłatnego zbycia udziału wynoszącego 1/2 w prawie własności lokalu mieszkalnego, na spłatę kredytu hipotecznego zaciągniętego na jego nabycie, uprawnia do skorzystania z ulgi podatkowej wynikającej z art. 21 ust. 1 pkt 131 w związku z ust. 25 pkt 2 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W konsekwencji kwota przekazana przez kupującego bezpośrednio na rachunek banku tytułem całkowitej spłaty kredytu hipotecznego zaciągniętego na nabycie zbywanej Nieruchomości będzie stanowiła wydatek Wnioskodawczyni na własne cele mieszkaniowe w części obejmującej spłatę kapitału kredytu oraz odsetek od tego kredytu.

Ad 6

Zdaniem Wnioskodawczyni, wydatkowanie przez nią środków uzyskanych ze sprzedaży Nieruchomości na nabycie udziału w lokalu mieszkalnym położonym w Polsce, nabywanym wspólnie z pełnoletnim synem, w którym Wnioskodawczyni będzie faktycznie zamieszkiwała i realizowała własne potrzeby mieszkaniowe, będzie stanowiło wydatek na własne cele mieszkaniowe  w rozumieniu art. 21 ust. 25 pkt 1 lit. a ustawy o PIT.

Zgodnie z art. 21 ust. 25 pkt 1 lit. a ustawy o PIT za wydatki poniesione na własne cele mieszkaniowe uważa się wydatki poniesione na „nabycie budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu”. Przepis wprost obejmuje zatem nabycie udziału w lokalu mieszkalnym. Nie wymaga, aby podatnik nabył cały lokal albo aby był jego jedynym właścicielem.

Warunkiem zastosowania zwolnienia jest jednak to, aby nabycie służyło realizacji własnych celów mieszkaniowych podatnika. Wnioskodawczyni wskazała w opisie zdarzenia przyszłego, że będzie  w nabytym lokalu faktycznie zamieszkiwała i realizowała w nim własne potrzeby mieszkaniowe. Lokal nie zostanie nabyty w celu odsprzedaży, wynajmu ani lokaty kapitału. Wydatkowanie środków przez Wnioskodawczynię będzie zatem służyło zapewnieniu jej własnego miejsca zamieszkania.

Okoliczność, że lokal zostanie nabyty wspólnie z pełnoletnim synem, nie wyłącza prawa Wnioskodawczyni do zwolnienia. Każdy ze współwłaścicieli nabywa swój udział i finansuje go ze swoich środków. Wnioskodawczyni zaliczy do wydatków na własne cele mieszkaniowe wyłącznie tę część ceny nabycia lokalu, którą faktycznie poniesie na nabycie własnego udziału. Syn sfinansuje przypadającą na niego część ceny z własnych środków, co oznacza, że Wnioskodawczyni nie będzie realizowała celu mieszkaniowego syna, lecz własny cel mieszkaniowy.

Stanowisko, że nabycie udziału w lokalu mieszkalnym może stanowić wydatek na własne cele mieszkaniowe, jeżeli podatnik faktycznie realizuje w tym lokalu własne potrzeby mieszkaniowe, potwierdza m.in. interpretacja indywidualna Dyrektora KIS z 5 marca 2021 r., nr 0113-KDIPT2- 2.4011.1076.2020.1.KR, w której organ wskazał:

Zatem, nabycie udziału 2/4 w lokalu mieszkalnym, w którym - jak wskazuje Wnioskodawca - realizuje własne cele mieszkaniowe (zaspokaja własne potrzeby mieszkaniowe), Wnioskodawca może kwalifikować jako wydatki na własne cele mieszkaniowe.

W konsekwencji środki wydatkowane przez Wnioskodawczynię na nabycie jej udziału w lokalu mieszkalnym, w którym będzie faktycznie zamieszkiwała, będą stanowiły wydatki na własne cele mieszkaniowe.

Ad 7

Zdaniem Wnioskodawczyni, jeżeli suma wydatków poniesionych przez Wnioskodawczynię na cele wskazane w pytaniach nr 5 i 6 będzie równa albo wyższa od przychodu przypadającego na udział 1/2 w Nieruchomości nabyty od Współwłaściciela, tj. na część odpłatnego zbycia stanowiącą źródło przychodu podlegające opodatkowaniu, dochód Wnioskodawczyni z tego zbycia będzie w całości zwolniony od podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT.

Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT wolne od podatku są:

Dochody z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych, o których mowa w art. 30e,  w wysokości, która odpowiada iloczynowi tego dochodu i udziału wydatków poniesionych na własne cele mieszkaniowe w przychodzie z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych, jeżeli począwszy od dnia odpłatnego zbycia, nie później niż w okresie trzech lat od końca roku podatkowego, w którym nastąpiło odpłatne zbycie, przychód uzyskany ze zbycia tej nieruchomości lub tego prawa majątkowego został wydatkowany na własne cele mieszkaniowe; udokumentowane wydatki poniesione na te cele uwzględnia się do wysokości przychodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych.

Jeżeli zatem wydatki na własne cele mieszkaniowe będą równe albo wyższe od przychodu przypadającego na część odpłatnego zbycia stanowiącą źródło przychodu podlegające opodatkowaniu, udział wydatków mieszkaniowych w tym przychodzie wyniesie 100%, a cały dochód przypadający na opodatkowaną część sprzedaży będzie korzystał ze zwolnienia.

W niniejszej sprawie przychodem podlegającym opodatkowaniu będzie wyłącznie przychód przypadający na udział 1/2 w Nieruchomości nabyty od Współwłaściciela w Etapie I. Przychód przypadający na udział 1/2 nabyty przez Wnioskodawczynię w 2010 r. pozostanie poza zakresem opodatkowania z uwagi na upływ pięcioletniego terminu z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a ustawy o PIT.  W konsekwencji proporcję z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT należy odnosić do przychodu z tej części odpłatnego zbycia, która stanowi źródło przychodu podlegające opodatkowaniu.

Do wydatków na własne cele mieszkaniowe Wnioskodawczyni zaliczy kwotę spłaty kapitału kredytu hipotecznego i odsetek od tego kredytu, w zakresie opisanym w stanowisku do pytania nr 5, oraz kwotę wydatkowaną na nabycie udziału w lokalu mieszkalnym, w którym Wnioskodawczyni będzie faktycznie zamieszkiwała, w zakresie opisanym w stanowisku do pytania nr 6. Jeżeli suma tych wydatków osiągnie albo przekroczy wysokość przychodu przypadającego na udział 1/2  w Nieruchomości nabyty od Współwłaściciela, dochód Wnioskodawczyni z tej sprzedaży będzie  w całości zwolniony od podatku.

W konsekwencji, przy spełnieniu warunku terminowego wydatkowania przychodu na własne cele mieszkaniowe, po stronie Wnioskodawczyni nie wystąpi podatek do zapłaty z tytułu sprzedaży udziału 1/2 w Nieruchomości nabytego od Współwłaściciela.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z przepisem art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 592 ze zm.):

Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

W myśl art. 11 ust. 1 ww. ustawy:

Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Za przychody należy zatem uznać każdą formę przysporzenia majątkowego, zarówno formę pieniężną, jak i niepieniężną, w tym nieodpłatne świadczenia otrzymane przez podatnika. Obok pieniędzy i wartości pieniężnych ustawodawca za przychody uważa również wartość otrzymanych świadczeń w naturze. Świadczenia w naturze to takie świadczenia, w przypadku których przedmiot świadczenia jest inny niż pieniądz lub wartość pieniężna. Będą to w szczególności różnego rodzaju świadczenia rzeczowe, chociaż przedmiotem świadczenia mogą być również prawa.

Powyższe związane jest z przyjętą zasadą kompletności opodatkowania, w myśl której opodatkowaniu powinny podlegać wszelkie przysporzenia majątkowe, a nie tylko te o charakterze pieniężnym. W przypadku świadczeń w naturze przychody powstają dopiero z chwilą ich otrzymania.

Z kolei na podstawie art. 11 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Wartość pieniężną świadczeń w naturze, z zastrzeżeniem ust. 2c oraz art. 12 ust. 2-2c, określa się na podstawie cen rynkowych stosowanych w obrocie rzeczami lub prawami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca ich uzyskania.

Zgodnie z art. 11 ust. 2b ww. ustawy:

Jeżeli świadczenia są częściowo odpłatne, przychodem podatnika jest różnica pomiędzy wartością tych świadczeń, ustaloną według zasad określonych w ust. 2 lub 2a, a odpłatnością ponoszoną przez podatnika.

Natomiast katalog źródeł przychodów podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych zawiera art. 10 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W myśl art. 10 ust. 1 pkt 8 omawianej ustawy:

Źródłem przychodów jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

a)  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,

b)  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,

c)  prawa wieczystego użytkowania gruntów,

d)  innych rzeczy,

-  jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a-c – przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, a innych rzeczy – przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie; w przypadku zamiany okresy te odnoszą się do każdej z osób dokonującej zamiany.

Z kolei w myśl art. 10 ust. 1 pkt 9 ww. ustawy:

Źródłem przychodów są inne źródła.

Jak stanowi art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17.

Sformułowanie „w szczególności” dowodzi, że definicja przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ustawy. O przychodzie podatkowym z innych źródeł należy mówić w każdym przypadku, kiedy u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe.

Pani wątpliwość w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych budzi m. in. kwestia skutków podatkowych z tytułu przeniesienia na Pani rzecz 1/2 udział w Nieruchomości w zamian za zwolnienie Współwłaściciela z całości długu regresowego wobec Pani.

Zgodnie z art. 453 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 795):

Jeżeli dłużnik w celu zwolnienia się z zobowiązania spełnia za zgodą wierzyciela inne świadczenie, zobowiązanie wygasa. Jednakże gdy przedmiot świadczenia ma wady, dłużnik obowiązany jest do rękojmi według przepisów o rękojmi przy sprzedaży.

Świadczenie w miejsce wykonania (datio in solutum) jest umową, na mocy której obie strony (dłużnik i wierzyciel) wyrażają zgodę na umorzenie istniejącego dotąd zobowiązania, jeśli dłużnik zamiast pierwotnie ustalonego spełni inne świadczenie. Przyjmuje się, że umowa, o której mowa w ww. przepisie ma charakter odpłatnej umowy rozporządzającej, gdyż wierzyciel w miejsce dotychczasowego roszczenia uzyskuje inne. Płatność za świadczenie (wynagrodzenie) nie musi mieć bowiem charakteru pieniężnego, może oznaczać również uzyskanie świadczenia wzajemnego  w postaci zapłaty w naturze (otrzymanie w zamian innych rzeczy lub praw), działania, zaniechania lub znoszenia. Tym samym w zamian za zwolnienie Współwłaściciela z długu nabędzie Pani udział we własności przedmiotowej Nieruchomości. Przeniesienie na Panią (wierzyciela) udziału we własności rzeczy lub praw w zamian za zwolnienie z długu jest więc odpłatnym nabyciem tej rzeczy lub prawa, nie następuje bowiem pod tytułem darmym.

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie definiuje pojęcia „nabycia”, należy zatem odwołać się do przepisów ustawy Kodeks cywilny, a w szczególności do art. 155 § 1, który stanowi, że:

Umowa sprzedaży, zamiany, darowizny, przekazania nieruchomości lub inna umowa zobowiązująca do przeniesienia własności rzeczy co do tożsamości oznaczonej przenosi własność na nabywcę, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej albo że strony inaczej postanowiły.

Podkreślić zatem należy, że użyty w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych termin „nabycie” oznacza każde przeniesienie na nabywcę własności rzeczy lub prawa  w ramach spadku, innej jednostronnej czynności, na podstawie aktu prawnego, umowy sprzedaży, zamiany, darowizny lub innej umowy zobowiązującej do przeniesienia własności. Tak więc jednym ze sposobów nabycia nieruchomości lub praw majątkowych jest nabycie własności nieruchomości lub praw majątkowych w zamian za zwolnienie z długu.

Niemniej jednak nabycie przez Panią udziału w Nieruchomości w zamian za zwolnienie Współwłaściciela z obowiązku zapłaty na Pani rzecz pozostanie dla Pani neutralne z punktu widzenia podatku dochodowego od osób fizycznych. W zawartym w art. 10 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych katalogu źródeł przychodów nie wymieniono bowiem odpłatnego nabycia nieruchomości, rzeczy lub praw, z czym będziemy mieli do czynienia w przedstawionej sytuacji, jako sytuacji, z którą wiąże się powstanie przychodu.

Nabycie to nie jest także świadczeniem nieodpłatnym, o którym mowa w art. 11 ust. 1 ustawy, stąd też zdarzenie to, nie spowoduje dla Pani powstania przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Czynność ta jest neutralna pod względem podatkowym co oznacza, że nabycie przez Panią 1/2 udziału w Nieruchomości nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Odnosząc się do skutków planowanego odpłatnego zbycia Nieruchomości podkreślić należy, że wskazany już przepis art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy formułuje generalną zasadę, zgodnie z którą sprzedaż nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz praw określonych w tym przepisie przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, jeżeli nie następuje w ramach wykonywania działalności gospodarczej, skutkuje powstaniem przychodu. Tym samym, jeżeli odpłatne zbycie nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz ww. praw nastąpi po upływie pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie i nie następuje w ramach wykonywania działalności gospodarczej – nie jest źródłem przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a tym samym, kwota uzyskana ze sprzedaży nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz ww. praw w ogóle nie podlega opodatkowaniu.

Zatem, przychód z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości lub jej części oraz udziału w nieruchomości nie powstanie w podatku dochodowym od osób fizycznych, jeżeli spełnione są łącznie dwa warunki:

·      odpłatne zbycie nieruchomości nie następuje w wykonywaniu działalności gospodarczej (nie stanowi przedmiotu działalności gospodarczej) oraz

·      zostało dokonane po upływie pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło jej nabycie.

W celu ustalenia, czy w przedmiotowej sprawie planowana przez Panią sprzedaż Nieruchomości podlegać będzie opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, należy ustalić, od jakiego momentu liczy się bieg pięcioletniego terminu, o którym mowa w powołanym wyżej art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Jak już wskazano ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie precyzuje pojęcia „nabycie”, a także nie wskazuje, czy ma to być nabycie odpłatne, czy nieodpłatne. Nie określa również na podstawie jakiej czynności prawnej bądź zdarzenia prawnego, może nastąpić nabycie nieruchomości, ich części oraz udziału w nieruchomości lub praw majątkowych. Zatem, pojęcie to należy rozumieć szeroko, co oznacza, że z nabyciem nieruchomości lub praw majątkowych wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych mamy do czynienia z chwilą uzyskania prawa własności do nieruchomości lub tych praw, bez względu na charakter czynności prawnej, na podstawie której doszło do przysporzenia majątkowego w postaci własności rzeczy lub praw.

Mając na uwadze powyższe przepisy oraz przedstawiony we wniosku opis sprawy stwierdzam, że nabędzie Pani Nieruchomość w różnym czasie i w różny sposób. W 2010 r. nabyła Pani 1/2 udziału  w Nieruchomości, pozostałe 1/2 udziału w Nieruchomości nabył Pani ówczesny partner. Obecnie planuje Pani nabyć od byłego partnera pozostałe 1/2 udziału w Nieruchomości na mocy umowy datio in solutum.

Z uwagi na to, że nabycie przedmiotowego prawa własności nastąpi w dwóch datach, to pięcioletni termin, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, należy liczyć oddzielnie w stosunku do każdego udziału - nabytego przez Panią w 2010 r. (1/2 udziału) oraz planowanego nabycia (1/2 udziału).

Jak wskazała Pani w opisie sprawy po nabyciu udziału Współwłaściciela będzie Pani właścicielką całej Nieruchomości. Następnie zamierza Pani sprzedać całą Nieruchomość osobie trzeciej.

W związku z powyższym, planowana – nienastępująca w wykonaniu działalności gospodarczej – sprzedaż 1/2 udziału w Nieruchomości, który nabyła Pani w 2010 r., nie będzie stanowić źródła przychodu, z uwagi na fakt, że upłynął pięcioletni okres czasu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Natomiast – nienastępujące w wykonaniu działalności gospodarczej – planowane odpłatne zbycie 1/2 udziału w Nieruchomości, który planuje Pani nabyć na podstawie umowy datio in solutum, będzie stanowić źródło przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c ustawy o podatku dochodowy od osób fizycznych, podlegające opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, gdyż jego sprzedaż nastąpi przed upływem pięcioletniego terminu, o którym mowa w tym przepisie, liczonego od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpi nabycie tego udziału.

W myśl art. 30e ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Od dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c podatek dochodowy wynosi 19% podstawy obliczenia podatku.

Zgodnie z art. 30e ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Podstawą obliczenia podatku, o której mowa w ust. 1, jest dochód stanowiący różnicę pomiędzy przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw określonym zgodnie z art. 19, a kosztami ustalonymi zgodnie z art. 22 ust. 6c i 6d, powiększoną o sumę odpisów amortyzacyjnych, o których mowa w art. 22h ust. 1 pkt 1, dokonanych od zbywanych nieruchomości lub praw.

W myśl art. 19 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych oraz innych rzeczy, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8, jest ich wartość wyrażona w cenie określonej w umowie, pomniejszona o koszty odpłatnego zbycia. Jeżeli jednak cena, bez uzasadnionej przyczyny, znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw, przychód ten określa organ podatkowy w wysokości wartości rynkowej. Przepis art. 14 ust. 1 zdanie drugie stosuje się odpowiednio.

Zgodnie z art. 30e ust. 4 ustawy:

Po zakończeniu roku podatkowego podatnik jest obowiązany w zeznaniu podatkowym, o którym mowa w art. 45 ust. 1a pkt 3, wykazać:

1)  dochody uzyskane w roku podatkowym z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c i obliczyć należny podatek dochodowy od dochodu, do którego nie ma zastosowania art. 21 ust. 1 pkt 131, lub

2)  dochody, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 131.

Z kolei, jak stanowi art. 30e ust. 5 ww. ustawy:

Dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c nie łączy się z dochodami (przychodami) z innych źródeł.

W myśl natomiast art. 30e ust. 7 ww. ustawy:

W przypadku niewypełnienia warunków określonych w art. 21 ust. 1 pkt 131 podatnik jest obowiązany do złożenia korekty zeznania, o którym mowa w art. 45 ust. 1a pkt 3, i do zapłaty podatku wraz z odsetkami za zwłokę; odsetki nalicza się od następnego dnia po upływie terminu płatności, o którym mowa w art. 45 ust. 4 pkt 4, do dnia zapłaty podatku włącznie.

Zwolnienie przedmiotowe

Dochód ze sprzedaży nieruchomości i praw majątkowych, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 131 tej ustawy – może zostać objęty zwolnieniem z opodatkowania przy spełnieniu warunków określonych w tym przepisie. Przepis ten stanowi, że:

Wolne od podatku dochodowego są dochody z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych, o których mowa w art. 30e, w wysokości, która odpowiada iloczynowi tego dochodu i udziału wydatków poniesionych na własne cele mieszkaniowe w przychodzie z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych, jeżeli począwszy od dnia odpłatnego zbycia, nie później niż w okresie trzech lat od końca roku podatkowego, w którym nastąpiło odpłatne zbycie, przychód uzyskany ze zbycia tej nieruchomości lub tego prawa majątkowego został wydatkowany na własne cele mieszkaniowe; udokumentowane wydatki poniesione na te cele uwzględnia się do wysokości przychodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych.

Powyższe zwolnienie obejmuje taką część dochodu uzyskanego z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości lub prawa, jaka proporcjonalnie odpowiada udziałowi poniesionych wydatków na własne cele mieszkaniowe w osiągniętych przychodach z odpłatnego zbycia.

Dochód zwolniony należy obliczyć według następującego wzoru:

dochód zwolniony = D x (W / P) gdzie: D - dochód ze sprzedaży, W - wydatki poniesione na cele mieszkaniowe wymienione w art. 21 ust. 25 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, P - przychód ze sprzedaży.

Przy czym warunkiem skorzystania ze zwolnienia przewidzianego w art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie jest wydatkowanie na cele mieszkaniowe konkretnych pieniędzy, lecz wartości przychodu (w całości lub w części) uzyskanego ze sprzedaży nieruchomości lub prawa majątkowego.

Tym samym, aby dochód z tytułu sprzedaży przez Panią 1/2 udziału w Nieruchomości, który planuje Pani nabyć na podstawie umowy datio in solutum od Współwłaściciela był w całości zwolniony  z podatku dochodowego, cały przychód (jego równowartość) ze zbytego tego udziału w Nieruchomości musi być wydatkowany na cele mieszkaniowe, wymienione w przepisie art. 21 ust. 25 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nie później niż w okresie trzech lat od końca roku podatkowego, w którym nastąpiło odpłatne zbycie.

Z art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wynika, że:

Za wydatki poniesione na cele, o których mowa w ust. 1 pkt 131, uważa się:

1)  wydatki poniesione na:

a)  nabycie budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu, a także na nabycie gruntu lub udziału w gruncie albo prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, związanych z tym budynkiem lub lokalem,

b)  nabycie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału w takim prawie, prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziału w takim prawie,

c)  nabycie gruntu pod budowę budynku mieszkalnego lub udziału w takim gruncie, prawa użytkowania wieczystego takiego gruntu lub udziału w takim prawie, w tym również z rozpoczętą budową budynku mieszkalnego, oraz nabycie innego gruntu lub udziału w gruncie, prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, jeżeli w okresie, o którym mowa w ust. 1 pkt 131, grunt ten zmieni przeznaczenie na grunt pod budowę budynku mieszkalnego,

d)  budowę, rozbudowę, nadbudowę, przebudowę lub remont własnego budynku mieszkalnego, jego części lub własnego lokalu mieszkalnego,

e)  rozbudowę, nadbudowę, przebudowę lub adaptację na cele mieszkalne własnego budynku niemieszkalnego, jego części, własnego lokalu niemieszkalnego lub własnego pomieszczenia niemieszkalnego

-     położonych w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego albo w Konfederacji Szwajcarskiej.

W świetle natomiast art. 21 ust. 25 pkt 2 przywołanej ustawy:

Za wydatki poniesione na cele, o których mowa w ust. 1 pkt 131, uważa się wydatki poniesione na:

a)  spłatę kredytu (pożyczki) oraz odsetek od tego kredytu (pożyczki) zaciągniętego przez podatnika przed dniem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c, na cele określone w pkt 1,

b)  spłatę kredytu (pożyczki) oraz odsetek od tego kredytu (pożyczki) zaciągniętego przez podatnika przed dniem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c, na spłatę kredytu (pożyczki), o którym mowa w lit. a,

c)  spłatę każdego kolejnego kredytu (pożyczki) oraz odsetek od tego kredytu (pożyczki) zaciągniętego przez podatnika przed dniem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c, na spłatę kredytu (pożyczki), o których mowa w lit. a lub b

‒      w banku lub w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, mających siedzibę w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego albo w Konfederacji Szwajcarskiej, z zastrzeżeniem ust. 29 i 30.

Zgodnie z art. 21 ust. 25a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Wydatki, o których mowa w ust. 25 pkt 1 lit. a-c, uznaje się za wydatki poniesione na cele mieszkaniowe, jeżeli przed upływem okresu, o którym mowa w ust. 1 pkt 131, nastąpiło nabycie własności rzeczy lub praw wymienionych w ust. 25 pkt 1 lit. a-c, w związku z którymi podatnik ponosił wydatki na nabycie.

W myśl art. 21 ust. 26 ww. ustawy:

Przez własny budynek, lokal lub pomieszczenie, o których mowa w ust. 25 pkt 1 lit. d i e, rozumie się budynek, lokal lub pomieszczenie stanowiące własność lub współwłasność podatnika lub do którego podatnikowi przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udział w takich prawach. Przez własne budynek, lokal lub pomieszczenie, o których mowa w ust. 25 pkt 1 lit. d i e, rozumie się również niestanowiące własności lub współwłasności podatnika budynek, lokal lub pomieszczenie, jeżeli w okresie, o którym mowa w ust. 1 pkt 131, podatnik nabędzie ich własność lub współwłasność albo spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udział w takich prawach, jeżeli uprzednio prawo takie mu nie przysługiwało.

Natomiast stosownie do art. 21 ust. 28 ww. ustawy:

Za wydatki, o których mowa w ust. 25, nie uważa się wydatków poniesionych na:

1) nabycie gruntu lub udziału w gruncie, prawa wieczystego użytkowania gruntu lub udziału w takim prawie, budynku, jego części lub udziału w budynku, lub

2) budowę, rozbudowę, nadbudowę, przebudowę, adaptację lub remont budynku albo jego części

‒ przeznaczonych na cele rekreacyjne.

Przy czym, zgodnie z treścią art. 21 ust. 29 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

W przypadku gdy kredyt (pożyczka), o którym mowa w ust. 25 pkt 2 lit. a-c, stanowi część kredytu (pożyczki) przeznaczonego na spłatę również innych niż wymienione w tych przepisach zobowiązań kredytowych (pożyczkowych) podatnika, za wydatki poniesione na cele, o których mowa w ust. 1 pkt 131, uważa się wydatki przypadające na spłatę kredytu (pożyczki) określonego w ust. 25 pkt 2 lit. a-c oraz zapłacone odsetki od tej części kredytu (pożyczki), która proporcjonalnie przypada na spłatę kredytu (pożyczki), o których mowa w ust. 25 pkt 2 lit. a-c.

Z kolei, jak stanowi art. 21 ust. 30 ww. ustawy:

Przepis ust. 1 pkt 131 nie ma zastosowania do tej części wydatków, o których mowa w ust. 25 pkt 2, które podatnik uwzględnił korzystając z ulg podatkowych, w rozumieniu Ordynacji podatkowej, przy opodatkowaniu podatkiem dochodowym oraz do tej części wydatków, o których mowa w ust. 25 pkt 2, którymi sfinansowane zostały wydatki określone w ust. 25 pkt 1, uwzględnione przez podatnika korzystającego z ulg podatkowych, w rozumieniu Ordynacji podatkowej, przy opodatkowaniu podatkiem dochodowym.

Stosownie do art. 21 ust. 30a ww. ustawy:

Wydatki, o których mowa w ust. 25 pkt 2, obejmują także wydatki na spłatę kredytu (pożyczki) oraz odsetek od tego kredytu (pożyczki), zaciągniętego w związku ze zbywaną nieruchomością lub prawem majątkowym na cele określone w ust. 25 pkt 1, w tym także gdy wydatki te odpowiadają równowartości wydatków uwzględnionych w kosztach uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c, które sfinansowane zostały tym kredytem (pożyczką).

Korzystanie ze zwolnienia od podatku jest możliwe wyłącznie w sytuacji, gdy spełnione są wszelkie przesłanki określone w przepisie stanowiącym podstawę prawną danej preferencji. W przypadku niewypełnienia warunków określonych w wyżej cytowanym art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych podatnik traci prawo do ulgi i jest zobowiązany do zapłaty podatku dochodowego.

Zwolnienia podatkowe oraz ulgi są wyjątkiem od zasady powszechności opodatkowania, dlatego do interpretacji przepisów ustanawiających zwolnienia podatkowe, jak również ulgi, należy stosować wykładnię ścisłą, która nie wychodzi poza literalne brzmienie przepisów. Prawo do przedmiotowego zwolnienia przysługuje podatnikowi tylko i wyłącznie w sytuacji spełnienia wszystkich przesłanek wskazanych w przepisie prawa.

W przypadku korzystania z ulg i zwolnień podatkowych wynikających z ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych obowiązek udowodnienia, że określony wydatek został poniesiony przy spełnieniu wszystkich warunków wynikających z przepisów podatkowych spoczywa na podatniku, który wywodzi z tego określone skutki prawne.

Z istoty rozwiązania zawartego w cytowanym uprzednio art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wynika, że podstawową okolicznością decydującą o możliwości skorzystania z przedmiotowego zwolnienia jest przeznaczenie wartości przychodu (w całości lub  w części) uzyskanego ze sprzedaży nieruchomości nie później niż w okresie trzech lat od końca roku podatkowego, w którym została ona dokonana, na wskazane w art. 21 ust. 25 ww. ustawy własne cele mieszkaniowe.

W opisie sprawy wskazała Pani, że:

·      Zakup Nieruchomości został sfinansowany kredytem hipotecznym zawartym 25 sierpnia 2010 r., udzielonym solidarnie Pani oraz Współwłaścicielowi przez bank z siedzibą w Polsce. Kredyt hipoteczny został zaciągnięty w celu nabycia Nieruchomości, tj. gruntu przeznaczonego pod budowę budynku mieszkalnego.

·      Pomimo solidarnego charakteru zobowiązania wobec banku, kredyt (kapitał + odsetki) od początku spłaca wyłącznie Pani. Samodzielnie poniosła Pani również koszty okołokredytowe, w tym prowizje i opłaty.

·      W pierwszej kolejności część ceny sprzedaży może zostać przeznaczona na całkowitą spłatę kredytu hipotecznego zaciągniętego na nabycie Nieruchomości, jeżeli kredyt ten nie zostanie spłacony wcześniej. Spłata ta obejmie kapitał kredytu oraz odsetki od tego kredytu.

·      Pozostałą część przychodu ze sprzedaży Nieruchomości przeznaczy Pani na nabycie udziału  w lokalu mieszkalnym położonym w Polsce. Lokal ten nabędzie Pani wspólnie z pełnoletnim synem, przykładowo w udziałach po 1/2, przy czym ostateczna wysokość udziałów będzie odpowiadała rzeczywistemu wkładowi finansowemu każdej ze stron.

·      Pani syn sfinansuje przypadającą na niego część ceny nabycia lokalu wyłącznie z własnych środków.

Ma Pani wątpliwości, czy będzie Pani uprawniona do skorzystania ze zwolnienia określonego w art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w sytuacji:

·      przeznaczenia części środków uzyskanych ze sprzedaży Nieruchomości – przekazanych bezpośrednio przez kupującego na rachunek banku – na spłatę kredytu hipotecznego zaciągniętego na jej nabycie,

·      oraz wykorzystania pozostałej części środków uzyskanych z planowanej sprzedaży Nieruchomości jak na zakup udziału w lokalu mieszkalnym.

Spłata kredytu zaciągniętego na zbywaną nieruchomość

Stosownie do art. 21 ust. 25 pkt 2 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych za wydatki poniesione na własne cele mieszkaniowe uważa się m.in. spłatę kredytu (pożyczki) oraz odsetek od tego kredytu (pożyczki) zaciągniętego przez podatnika przed dniem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia, w banku lub w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, mających siedzibę w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego albo w Konfederacji Szwajcarskiej, na nabycie budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu, a także na nabycie gruntu lub udziału w gruncie albo prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, związanych z tym budynkiem lub lokalem.

Z treści art. 21 ust. 25 pkt 2 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wynika, iż kredyt, na którego spłatę zostanie przeznaczony przychód z odpłatnego zbycia nieruchomości musi być kredytem zaciągniętym na własne cele mieszkaniowe, które zostały wymienione w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Istotne jest to, aby spłacany kredyt zaciągnięty był przed dniem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia nieruchomości. Kredyt na cele mieszkaniowe musi być również zaciągnięty przez podatnika, który uzyskuje przychód ze sprzedaży i chcącego skorzystać z ulgi.

Mając więc na uwadze opis sprawy przedstawiony we wniosku i jego uzupełnienia oraz zacytowane przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stwierdzić należy, że wydatkowanie równowartości przychodu (jego części) uzyskanego z planowanej sprzedaży 1/2 udziału  w Nieruchomości, które zostaną bezpośrednio przekazane od kupującego na rzecz Banku, na spłatę kredytu udzielonego na zakup tej Nieruchomości będzie uprawniać Panią do zastosowania zwolnienia wynikającego z art. 21 ust. 1 pkt 131 w związku z ust. 30a ww. ustawy.

Nabycie udziału w lokalu mieszkalnym

Jak Pani wskazała w opisie sprawy pozostałą część przychodu ze sprzedaży 1/2 udziału w Nieruchomości przeznaczy Pani na nabycie udziału w lokalu mieszkalnym, położonym w Polsce. Lokal ten nabędzie Pani wspólnie z pełnoletnim synem.

Biorąc powyższe pod uwagę stwierdzić należy, że będzie Pani mogła skorzystać ze zwolnienia przedmiotowego, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w związku z wydatkowaniem części środków ze sprzedaży 1/2 udziału w Nieruchomości na zakup udziału w lokalu mieszkalnym. Wydatki te mieszczą się w ustawowym pojęciu własnych celów mieszkaniowych. Nabycie bowiem udziału w lokalu mieszkalnym może Pani kwalifikować jako wydatki na własne cele mieszkaniowe.

Powyższe zwolnienie będzie obejmować taką część dochodu uzyskanego z tytułu odpłatnego zbycia 1/2 udziału w Nieruchomości, jaka proporcjonalnie odpowiada udziałowi poniesionych wydatków na własne cele mieszkaniowe w osiągniętych przychodach z odpłatnego zbycia. W sytuacji, gdy przychód z ww. odpłatnego zbycia zostanie w całości przeznaczony na określone w ustawie cele mieszkaniowe, to wówczas uzyskany z tego tytułu dochód będzie w całości korzystał ze zwolnienia od podatku dochodowego.

W sytuacji zatem, gdy równowartość przychodu z odpłatnego zbycia udziału 1/2 w Nieruchomości zostanie w całości przeznaczona na spłatę kredytu oraz nabycie udziału w lokalu mieszkalnym, to wówczas uzyskany z tego tytułu dochód będzie w całości korzystał ze zwolnienia od podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

W odniesieniu do wskazanych przez Panią we wniosku kwot i wyliczeń wyjaśniam, że wydając interpretacje w trybie art. 14b ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U.  z 2026 r. poz. 622 ze zm.) Organ nie odnosi się do kwot i nie dokonuje wyliczeń. Zgodnie bowiem  z zasadą samoopodatkowania, obowiązującą w polskim systemie podatkowym, na podatniku spoczywa obowiązek dokonania oceny własnej sytuacji prawnopodatkowej, a po jej dokonaniu zachowania się zgodnie z przepisami prawa podatkowego, bowiem prawidłowość takiego wyliczenia podlega weryfikacji przez organ podatkowy w postępowaniu podatkowym.

Procedura wydawania indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego nie podlega regułom przewidzianym dla postępowania podatkowego, czy kontrolnego. Wydając interpretacje Organ opiera się wyłącznie na opisie stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego przedstawionego we wniosku – nie prowadzi postępowania dowodowego. Przedmiotem interpretacji wydanej na podstawie art. 14b ustawy Ordynacja podatkowa jest sam przepis prawa. Rolą postępowania  w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów podatkowych nie jest ustalanie stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego), stanowi to bowiem domenę ewentualnego postępowania podatkowego. To na podatniku ciąży obowiązek udowodnienia w toku tego postępowania okoliczności faktycznych, z których wywodzi on dla siebie korzystne skutki prawne. Jeżeli zatem, przedstawiony we wniosku stan faktyczny będzie różnił się od występującego w rzeczywistości, wówczas wydana interpretacja nie będzie Pani chroniła w zakresie zaistniałego stanu faktycznego.

Odnosząc się do powołanych przez Panią interpretacji wyjaśniam, że wydane zostały one w indywidualnych sprawach i nie mają zastosowania ani konsekwencji wiążących do żadnego innego zaistniałego stanu faktycznego czy też zdarzenia przyszłego.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy  z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy  z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.

Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.