0115-KDIT2.4011.468.2026.2.ŁS

Interpretacja indywidualna

– stanowisko prawidłowe

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

16 lipca 2026 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy m.in. podatku dochodowego od osób fizycznych. Uzupełniła go Pani pismem z 16 lipca 2026 r. (wpływ 17 lipca 2026 r.) oraz pismem z 13 sierpnia 2026 r. (wpływ). Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego (ostatecznie doprecyzowany w uzupełnieniu)

Zamierza Pani zawrzeć z Pani ojcem umowę pożyczki środków pieniężnych jako osoba fizyczna, a nie podmiot prowadzący działalność gospodarczą. Na podstawie umowy Pani ojciec przekaże Pani kwotę 200 000 zł przelewem bankowym na rachunek należący do Pani.

Umowa zostanie zawarta na piśmie. Zobowiąże się Pani do zwrotu otrzymanej kwoty w miesięcznych ratach wynoszących początkowo 1 250 zł. Umowa będzie przewidywała coroczną waloryzację wysokości pozostałego do spłaty zobowiązania według wskaźnika inflacji określonego w jej postanowieniach. Celem waloryzacji będzie wyłącznie zachowanie ekonomicznej wartości zwracanego kapitału w czasie. Pożyczka nie będzie oprocentowana.

Pani ojciec nie będzie otrzymywał odsetek ani żadnego innego wynagrodzenia z tytułu udostępnienia środków pieniężnych. Jedynym Pani świadczeniem będzie zwrot otrzymanego kapitału z uwzględnieniem umówionej waloryzacji.

Pani ojciec jest Pani wstępnym, a więc osobą wymienioną w art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn.

Przekazanie środków nastąpi w całości przelewem bankowym. Zamierza Pani dopełnić wszystkich obowiązków formalnych przewidzianych przepisami ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Pytanie – w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych

2. Czy przewidziana w umowie coroczna waloryzacja kwoty pozostałej do spłaty, mająca na celu zachowanie realnej wartości ekonomicznej zwracanego kapitału, powoduje powstanie obowiązku podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych po stronie pożyczkobiorcy?

Pani stanowisko w sprawie (ostatecznie doprecyzowane w uzupełnieniu) – w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych

W Pani ocenie, opisana umowa będzie stanowiła umowę pożyczki w rozumieniu art. 720 § 1 Kodeksu cywilnego. Ponadto przewidziana w umowie waloryzacja nie stanowi wynagrodzenia za korzystanie z kapitału ani odsetek. Jej celem jest jedynie zachowanie realnej wartości świadczenia pieniężnego w czasie wobec zmiany siły nabywczej pieniądza.

Waloryzacja nie powoduje powstania nowego przysporzenia majątkowego po stronie pożyczkobiorcy, lecz służy wykonaniu zobowiązania o równoważnej wartości ekonomicznej. W konsekwencji, Pani zdaniem sama waloryzacja nie spowoduje powstania obowiązku podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych, jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Podstawową zasadą obowiązującą w przepisach ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 226 ze zm.) jest zasada powszechności opodatkowania, która wyrażona została w art. 9 ust. 1 tej ustawy. Stanowi on, że:

Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Treść powyższego przepisu wskazuje, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlegają wszelkiego rodzaju dochody uzyskane przez podatnika, z wyjątkiem tych, które zostały enumeratywnie wymienione w katalogu zwolnień przedmiotowych zawartym w powyższej ustawie bądź od których zaniechano poboru podatku.

Stosownie zaś do art. 9 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Dochodem ze źródła przychodów, jeżeli przepisy art. 23o, art. 23u, art. 24-24b, art. 24c, art. 24e, art. 30ca, art. 30da oraz art. 30f nie stanowią inaczej, jest nadwyżka sumy przychodów z tego źródła nad kosztami ich uzyskania osiągnięta w roku podatkowym. Jeżeli koszty uzyskania przekraczają sumę przychodów, różnica jest stratą ze źródła przychodów.

Ogólne pojęcie przychodu zostało wyjaśnione w art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Zgodnie z tym przepisem:

Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Jak wynika z powołanego powyżej przepisu, ustawodawca przyjął zasadę, że przychodem są:

-     pieniądze i wartości pieniężne, które zostały otrzymane przez podatnika – tj. takie pieniądze i wartości pieniężne, które podatnik rzeczywiście „dostał, odebrał, zainkasował, objął w posiadanie”;

-     pieniądze i wartości pieniężne, które zostały postawione do dyspozycji podatnika – tj. takie przysporzenia, które zostały mu faktycznie udostępnione/przekazane do odbioru; takie pieniądze i środki pieniężne, które podatnik ma możliwość włączyć do swojego władztwa, a więc ma możliwość skorzystania z tychże pieniędzy i wartości pieniężnych i nie jest to uzależnione od dodatkowej zgody osoby stawiającej określone pieniądze i wartości pieniężne do dyspozycji podatnika.

Ponadto, za przychód należy uznać również wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Przychodem będzie zatem każde przysporzenie majątkowe, mające konkretny wymiar finansowy, otrzymane jako świadczenie pieniężne, rzeczowe lub też jako świadczenie nieodpłatne lub częściowo odpłatne. Co do zasady o zaliczeniu danego przysporzenia majątkowego do przychodów danego podatnika decyduje definitywny charakter tego przysporzenia w tym sensie, że w sposób ostateczny faktycznie powiększa on aktywa tej osoby. Konsekwencją przyjęcia tezy o charakterze przychodu, jako definitywnego przysporzenia w majątku podatnika jest uznanie, że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko te przychody, które nie mają charakteru zwrotnego. W celu określenia, co stanowi przychód podatnika, należy zidentyfikować stosunek prawny leżący u podstaw danej czynności.

Natomiast katalog źródeł przychodów podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych zawiera art. 10 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Jednym ze źródeł przychodów podlegających opodatkowaniu są inne źródła, wymienione w art. 10 ust. 1 pkt 9 ww. ustawy.

Przepis ten uszczegółowiony został w art. 20 ust. 1 cyt. ustawy, zgodnie z którym:

Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17.

Użycie w powyższym przepisie sformułowania w szczególności wskazuje, że definicja przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 tej ustawy. W związku z tym, każde świadczenie mające realną korzyść finansową, o ile nie stanowi konkretnej kategorii przychodu zaliczanego do jednego ze źródeł wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 1-8b ww. ustawy, jest dla świadczeniobiorcy przychodem z innych źródeł. O przychodzie podatkowym z innych źródeł mówi się w każdym przypadku, kiedy u podatnika występują realne korzyści majątkowe.

Na tle opisanego zdarzenia przyszłego powzięła Pani wątpliwość czy przewidziana w umowie coroczna waloryzacja kwoty pozostałej do spłaty, mająca na celu zachowanie realnej wartości ekonomicznej zwracanego kapitału, będzie powodowała powstanie po Pani stronie obowiązku podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych.

Wyjaśniam, że stosownie do art. 720 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 795):

§ 1. Przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości.

§ 2. Umowa pożyczki, której wartość przekracza tysiąc złotych, wymaga zachowania formy dokumentowej.

Istotą umowy pożyczki jest zatem zobowiązanie pożyczkodawcy do przekazania m.in. określonej ilości pieniędzy oraz odpowiadający temu obowiązek pożyczkobiorcy zwrotu otrzymanych pieniędzy. Otrzymanie środków pieniężnych z tytułu pożyczki nie prowadzi tym samym do definitywnego przysporzenia majątkowego po stronie pożyczkobiorcy, ponieważ środki te są otrzymywane z obowiązkiem ich zwrotu. Natomiast przychód po stronie pożyczkobiorcy pojawia się w przypadku, kiedy dochodzi do umorzenia pożyczki, jej części lub odsetek, gdyż wówczas pożyczkobiorca osiąga konkretne przysporzenie majątkowe.

Przy czym zasadą obowiązującą w odniesieniu do świadczeń wyrażonych w pieniądzu jest zasada nominalizmu wyrażona w art. 358¹ § 1 Kodeksu cywilnego zgodnie z którym:

Jeżeli przedmiotem zobowiązania od chwili jego powstania jest suma pieniężna, spełnienie świadczenia następuje przez zapłatę sumy nominalnej, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej.

Ustawodawca przewidział jednak odstępstwo od tej zasady, wprowadzając zasady waloryzacji. Dopuścił możliwość regulowania zasad waloryzacji w ustawie, w umowie zawartej między stronami oraz sądownie – art 358¹ § 1 - § 5 ww. Kodeksu.

Przy czym istota waloryzacji świadczeń pieniężnych opiera się na założeniu, że ma ona na celu dostarczenie wierzycielowi takiej samej wartości ekonomicznej, jaką prezentowała wierzytelność pieniężna w chwili jej powstania. Celem waloryzacji jest więc przywrócenie – przynajmniej z pewnym przybliżeniem – początkowej wartości wierzytelności w zmienionych istotnie warunkach ekonomicznych (por. wyrok Sądu Najwyższego z 5 grudnia 2000 r., sygn. akt IV CKN 181/00).

Ocena skutków podatkowych Pani sytuacji

W opisanym zdarzeniu przyszłym obowiązek zwrotu środków pieniężnych będzie obejmował również kwotę wynikającą z przewidzianego w umowie mechanizmu waloryzacji. Jak Pani wskazała, waloryzacja będzie dokonywana według wskaźnika inflacji określonego w umowie, a jej celem będzie wyłącznie zachowanie ekonomicznej wartości zwracanego kapitału w czasie. Jednocześnie zawierana pożyczka nie będzie oprocentowana, a Pani ojciec nie będzie otrzymywał odsetek ani żadnego innego wynagrodzenia z tytułu udostępnienia Pani środków pieniężnych.

W konsekwencji kwota wynikająca z zastosowania przewidzianego w umowie mechanizmu waloryzacji nie będzie stanowiła po Pani stronie dodatkowego, definitywnego przysporzenia majątkowego. Jej zapłata będzie elementem wykonania zobowiązania wynikającego z umowy pożyczki, którego ekonomicznym celem jest zwrot kapitału z zachowaniem jego wartości w czasie.

Wobec tego przewidziana w umowie coroczna waloryzacja kwoty pozostałej do spłaty, dokonywana w celu zachowania realnej wartości ekonomicznej zwracanego kapitału, nie będzie powodowała powstania po Pani stronie przychodu w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a tym samym nie będzie skutkowała powstaniem obowiązku podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych.

Pani stanowisko należało w związku z tym uznać za prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji. Dotyczy ona wyłącznie podatku dochodowego od osób fizycznych. W zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych wydane zostało odrębne rozstrzygnięcie.

Przy wydawaniu niniejszej interpretacji tutejszy organ dokonał wyłącznie analizy okoliczności podanych we wniosku. Rolą postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego nie jest bowiem ustalanie, czy przedstawiony we wniosku stan faktyczny/zdarzenie przyszłe jest zgodny ze stanem rzeczywistym. W ramach postępowania o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego organ nie przeprowadza postępowania dowodowego, lecz opiera się jedynie na stanie faktycznym/zdarzeniu przyszłym przedstawionym we wniosku. Ustalenie stanu rzeczywistego stanowi domenę ewentualnego postępowania podatkowego. To na podatniku ciąży obowiązek udowodnienia w toku tego postępowania okoliczności faktycznych, z których wywodzi on dla siebie korzystne skutki prawne.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1)  z zastosowaniem art. 119a;

2)  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3)  z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego . Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.