0115-KDIT1.4011.598.2026.2.ASZ

Interpretacja indywidualna

– stanowisko nieprawidłowe

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

26 lipca 2026 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełniła go Pani pismami z 6 września (wpływ 6 września, 8 września, 9 września 2026 r.) – w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

W 2007 r. zawarła Pani umowę z bankiem w temacie kredytu hipotecznego denominowanego/ indeksowanego do franka szwajcarskiego (CHF) w celu sfinansowania zakupu lokalu mieszkalnego.

Nabyty lokal mieszkalny stanowił Pani pierwsze mieszkanie i został zakupiony wyłącznie w celu zaspokojenia własnych potrzeb mieszkaniowych. Od momentu zakupu lokal służył jako Pani miejsce zamieszkania. Kredyt nie był związany z prowadzeniem działalności gospodarczej, nie był wykorzystywany do celów inwestycyjnych, ani do osiągania przychodów z najmu. Przedmiotowy kredyt został przeznaczony na jedną inwestycję mieszkaniową, tj. zakup wskazanego lokalu mieszkalnego. Nigdy nie korzystała Pani w odniesieniu do innych nieruchomości z analogicznego zwolnienia lub zaniechania poboru podatku przewidzianego dla kredytów mieszkaniowych.

W 2018 r. lokal mieszkalny został sprzedany. Sprzedaż nastąpiła po upływie ponad 5 lat od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło jego nabycie. Lokal był wykorzystywany przez Panią tylko i wyłącznie na Pani cele mieszkaniowe. Dopiero po zakupie kolejnego mieszkania i przed sprzedażą dotychczasowego lokalu mieszkalnego był on wynajmowany przez krótki okres kilku miesięcy, a dokładnie od 06.2018 do 10.2018. Najem miał charakter incydentalny i przejściowy, związany wyłącznie ze zmianą miejsca zamieszkania. Lokal nie został nabyty w celu wynajmu ani prowadzenia działalności inwestycyjnej.

Obecnie rozważa Pani zawarcie ugody z bankiem (ugodę zaproponował bank) dotyczącej wskazanego kredytu hipotecznego zaciągniętego w 2007 r.

W związku z powyższym chciałaby Pani rozwiać swoje wątpliwości, czy w przypadku zawarcia ugody będzie mogła skorzystać z zaniechania poboru podatku dochodowego przewidzianego w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe, skoro:

1.  kredyt został zaciągnięty wyłącznie na realizację własnych potrzeb mieszkaniowych,

2.  dotyczył jednej inwestycji mieszkaniowej,

3.  jest Pani osobą fizyczną działającą jako konsument,

4.  kredyt nie był związany z działalnością gospodarczą,

5.  ewentualna ugoda zostanie zawarta w okresie obowiązywania przepisów dotyczących zaniechania poboru podatku.

Uzupełnienie wniosku

W 2007 roku zawarła Pani umowę kredytu hipotecznego z X, końcowo Bank ten został wykupiony przez Y S.A. Jest Pani solidarnie odpowiedzialna za zobowiązania wynikające z umowy kredytu hipotecznego. Nieruchomość położona jest w (...).

Ugoda dotyczy umowy kredytu ewidencjonowanej na rachunku kończącym się cyframi (...). Bank uznaje umowę za ważną. Bank wypłacił kredyt w kwocie 196.800 zł, kredytobiorca wpłacił na rzecz banku łącznie 388.379,43 zł, kredyt został całkowicie spłacony, a saldo zadłużenia wynosi 0 zł. W ramach pełnego i ostatecznego rozliczenia wszelkich roszczeń związanych z umową kredytu bank zobowiązuje się w wypłacić kredytobiorcy kwotę 153.260 zł. Wypłata kwoty 153.260 zł ma nastąpić w terminie 30 dni od spełnienia warunków określonych w ugodzie, w szczególności po zawarciu ugody oraz przekazaniu bankowi informacji o cofnięciu pozwu.

Kredytobiorca zobowiązuje się:

•      cofnąć pozew sądowy i zrzeknie się roszczeń,

•      zrezygnować z dochodzenia wobec banku dalszych roszczeń związanych z zawarciem i wykonywaniem umowy kredytu,

•      nie powoływać się w przyszłości na nieważność umowy ani abuzywność jej postanowień.

Bank również zrzeka się wszelkich dalszych roszczeń wobec klienta wynikających z umowy kredytowej.

Bank zobowiązuje się ponieść uzgodnione koszty postępowania sądowego, w tym:

•      koszty zastępstwa procesowego do kwoty 10.800 zł,

•      opłatę od pozwu w kwocie 1.000 zł.

Zapłata przez bank kwoty 153.260 zł ma skutkować całkowitym i ostatecznym wygaśnięciem wszelkich wzajemnych roszczeń stron związanych z umową kredytu. Strony definitywnie kończą spór.

Jeżeli chodzi o czas podpisania ugody, to uzależnia to Pani od decyzji i treści interpretacji indywidualnej. Niemniej chciałaby Pani uczynić to do połowy grudnia 2026, a dlatego, iż do końca roku 2026 na chwilę obecną jest w mocy rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022.

Ugoda potwierdza ważność umowy kredytu. Ugoda nie przewiduje przewalutowania lub ponownego przeliczenia – na ustalonych w niej warunkach – wartości kapitału kredytu lub odsetek. Nie jest to zwrot środków, które zostały przez Panią wpłacone do banku tytułem spłaty rat kapitałowo-odsetkowych, a które w wyniku przewalutowania albo ponownego przeliczenia zobowiązań kredytowych według zasad przyjętych w ugodzie zostały uznane za nadpłatę kredytu (czyli uznane za środki wpłacone do banku ponad wartość spłat należnych bankowi z tytułu ważnej umowy kredytu). Nie jest to kwota wypłacana przez bank tytułem spłaty rat kapitałowo-odsetkowych, które zostały uznane za nienależne bankowi z innych powodów.

Bank wypłaca Pani tę kwotę, aby zakończyć spór wokół umowy kredytu – kwota ta nie wynika ze stwierdzenia nieważności umowy kredytu, ani też nie wynika bezpośrednio z rozliczenia podstawowych świadczeń stron umowy kredytu, tj. rozliczenia należności kredytobiorcy wobec banku (spłata kredytu i odsetek) i banku wobec kredytobiorcy (wypłata kredytu).

Bank wypłaca Pani tę kwotę w związku z odstąpieniem przez Panią od dochodzenia roszczeń związanych z umową kredytową na drodze sądowej. W szczególności, kwota ta ma ekonomicznie rekompensować Pani w całości bądź w części różnicę pomiędzy rozliczeniami między Panią a bankiem, jakie wynikałyby z uznania umowy kredytu za nieważną w postępowaniu sądowym, a rozliczeniami umowy kredytu będącymi wynikiem ugody. Wypłata jest elementem ugody mającej na celu zakończenie sporu sądowego i cofnięcie pozwu.

Bank nie umarza kapitału kredytu ani odsetek. Na dzień sporządzenia ugody kredyt jest całkowicie spłacony, a saldo zadłużenia wynosi 0 zł. Ugoda przewiduje wypłatę przez Bank kwoty 153.260 zł oraz wzajemne zrzeczenie się roszczeń związanych z Umową.

Pytanie

Czy otrzymanie od Y S.A. kwoty 153.260 zł na podstawie opisanej ugody będzie stanowiło przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych?

Pani stanowisko w sprawie

Pani zdaniem otrzymanie od Y S.A. kwoty 153.260 zł na podstawie opisanej ugody nie będzie skutkowało powstaniem przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Kwota ta stanowi element ugodowego rozliczenia wzajemnych roszczeń wynikających z umowy kredytu hipotecznego zawartej z X S.A., a następnie przejętej przez Y S.A. W Pani ocenie wypłacona kwota nie powoduje uzyskania nowego przysporzenia majątkowego w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Swoje stanowisko podpiera Pani także treścią rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 roku.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Podstawową zasadą obowiązującą w przepisach ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592 ze zm.) jest zasada powszechności opodatkowania, która wyrażona została w art. 9 ust. 1 tej ustawy. Zgodnie z jego treścią:

Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Stosownie do art. 9 ust. 2 ww. ustawy:

Dochodem ze źródła przychodów, jeżeli przepisy art. 23o, art. 23u, art. 24-24b, art. 24c, art. 24e, art. 30ca, art. 30da oraz art. 30f nie stanowią inaczej, jest nadwyżka sumy przychodów z tego źródła nad kosztami ich uzyskania osiągnięta w roku podatkowym. Jeżeli koszty uzyskania przekraczają sumę przychodów, różnica jest stratą ze źródła przychodów.

Jak stanowi art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Jak wynika z powołanego przepisu, ustawodawca przyjął zasadę, że przychodem są:

•      pieniądze i wartości pieniężne, które zostały otrzymane przez podatnika – tj. takie pieniądze i wartości pieniężne, które podatnik rzeczywiście „dostał, odebrał, zainkasował, objął w posiadanie”;

•      pieniądze i wartości pieniężne, które zostały postawione do dyspozycji podatnika – tj. takie przysporzenia, które zostały mu faktycznie udostępnione/przekazane do odbioru; takie pieniądze i środki pieniężne, które podatnik ma możliwość włączyć do swojego władztwa, a więc ma możliwość skorzystania z tychże pieniędzy i wartości pieniężnych i nie jest to uzależnione od dodatkowej zgody osoby stawiającej określone pieniądze i wartości pieniężne do dyspozycji podatnika.

Pojęcie przychodu wiąże się z przysporzeniem majątkowym po stronie podatnika, z wartością wchodzącą do jego majątku. Przychodami w rozumieniu art. 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych mogą być tylko takie świadczenia, które nie mają charakteru zwrotnego. Skoro przychód jest określonym przyrostem majątkowym po stronie podatnika, jego otrzymanie musi mieć charakter definitywny. Za przychody należy uznać każdą formę przysporzenia majątkowego, zarówno formę pieniężną, jak i niepieniężną, w tym nieodpłatne świadczenia otrzymane przez podatnika. Dla celów podatkowych przyjmuje się, że nieodpłatne świadczenie obejmuje każde działanie lub zaniechanie na rzecz innej osoby oraz wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności podmiotów, których skutkiem jest przysporzenie majątku innej osoby, mające konkretny wymiar finansowy.

Źródła przychodów

W myśl art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Źródłami przychodów są inne źródła.

Stosownie do art. 20 ust. 1 ww. ustawy:

Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17.

Jak dowodzi użycie sformułowania „w szczególności” definicja przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ustawy. W związku z tym każde świadczenie mające realną korzyść finansową, o ile nie stanowi konkretnej kategorii przychodu zaliczanego do jednego ze źródeł wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 1-8b ww. ustawy, jest dla świadczeniobiorcy przychodem z innych źródeł.

Skutki podatkowe wypłaty przez bank ustalonej kwoty

Instytucja kredytu uregulowana została przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (tj. Dz.U. z 2026 r. poz. 38):

Przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na ustalony cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach określonych w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w oznaczonych terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu.

Otrzymanie kredytu i jego spłata na warunkach przewidzianych w umowie kredytowej są obojętne podatkowo. Przychód po stronie kredytobiorcy pojawia się w przypadku, kiedy dochodzi do umorzenia kredytu, jego części lub odsetek. Wtedy kredytobiorca osiąga konkretne przysporzenie majątkowe (przychód w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).

Jak wynika z opisu zdarzenia, na podstawie ugody bank ma Pani wypłacić kwotę 153.260 zł. Wypłata jest elementem ugody mającej na celu zakończenie sporu sądowego i cofnięcia pozwu. Bank zamierza wypłacić Pani tę kwotę w związku odstąpieniem przez Panią od dochodzenia roszczeń związanych z umową kredytową na drodze sądowej. Wskazała Pani również, że kwota ta nie wynika ze stwierdzenia nieważności umowy kredytu ani też nie wynika bezpośrednio z rozliczenia podstawowych świadczeń stron umowy kredytu, tj. rozliczenia pomiędzy Panią a bankiem (spłata kredytu i odsetek). Nie jest to również zwrot środków, które zostały przez Panią wpłacone do banku tytułem spłaty rat kapitałowo-odsetkowych.

Tym samym wypłaconą Pani kwotę pieniężną będzie trzeba zakwalifikować do przychodów z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W konsekwencji pieniądze te będą Pani przychodem w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i ich uzyskanie będzie skutkować po Pani stronie obowiązkiem zapłaty podatku dochodowego. W uzupełnieniu wniosku po doprecyzowaniu opisu zdarzenia przyszłego jednoznacznie Pani wskazała, że kwota ta będzie wypłacona w związku z odstąpieniem przez Panią od dochodzenia roszczeń związanych z umową kredytową na drodze sądowej. Stąd też Pani stanowisko jest nieprawidłowe.

Natomiast odnosząc się do kwestii możliwości skorzystania z zaniechania poboru podatku w stosunku do ww. kwoty, skoro kwota 153.260 zł nie wynika z umorzenia wierzytelności, to nie mają do niej zastosowania przepisy rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1)  z zastosowaniem art. 119a;

2)  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3)  z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

•      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

•      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.