0114-KDWP.4011.216.2026.3.AS

Interpretacja indywidualna

– stanowisko nieprawidłowe

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

11 maja 2026 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełniła go Pani pismami z 18 maja 2026 r. i 20 maja 2026 r. – w odpowiedzi na wezwania. Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

Jest Pani osobą fizyczną podlegającą w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu. Pozostawała Pani w związku małżeńskim do dnia (…) marca 2025 r., kiedy to wyrokiem sądu Pani małżeństwo zostało rozwiązane przez rozwód. Jeszcze przed orzeczeniem rozwodu pomiędzy Panią a Pani małżonkiem ustała wspólność faktyczna. W szczególności, na mocy postanowienia sądu z dnia (…) października 2023 r., Pani małżonek został zobowiązany do opuszczenia wspólnie zajmowanego lokalu mieszkalnego. Ponadto, na Pani wniosek, sąd ustanowił rozdzielność majątkową pomiędzy Panią a Pani małżonkiem z datą wsteczną, tj. od dnia (…) października 2023 r., wskazując na istnienie szczególnej sytuacji uzasadniającej takie rozstrzygnięcie. W toku postępowania sądowego przeprowadzono dowody, w tym zeznania stron, na okoliczność ustania wspólnego pożycia oraz prowadzenia odrębnych gospodarstw domowych. W konsekwencji, od dnia (…) października 2023 r. pomiędzy Panią a Pani małżonkiem istniała faktyczna separacja, obejmująca zarówno rozdzielność majątkową, jak i brak wspólnego pożycia. Od wskazanej daty nie prowadziła Pani z małżonkiem wspólnego gospodarstwa domowego, nie pozostawała Pani we wspólności majątkowej oraz funkcjonowała Pani niezależnie pod względem ekonomicznym.

Uzupełnienie opisu stanu faktycznego

Wyrok rozwodowy jest z dnia (…) marca 2025 r. Natomiast od wyroku Pani były mąż złożył apelację, która została odrzucona dnia (…) kwietnia 2026 r.

Wychowuje Pani dzieci: A.A. ur. (…).2008 r. i B.B ur. (…) 2013 r.

Nie jest Pani matką ani opiekunem prawnym innych dzieci niż te objęte wnioskiem i w 2024 roku nie wykonywała Pani względem innych dzieci władzy rodzicielskiej.

W 2024 r. – nie była Pani osobą:

a) w stosunku do której orzeczono separację w rozumieniu odrębnych przepisów, tj. separację formalną (sądową) orzeczoną przez sąd w związku ze złożonym przez jednego z małżonków na podstawie art. 611 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego pozwu o separację przeciwko drugiemu małżonkowi, na podstawie którego sąd wydał orzeczenie w sprawie praw i obowiązków małżonków pozostających w separacji sądowej;

b) której małżonek odbywał karę pozbawienia wolności orzeczoną wyrokiem sądu za popełnione przestępstwo lub przestępstwo skarbowe;

c) której małżonek został pozbawiony praw rodzicielskich prawomocnym orzeczeniem sądu.

W całości pobiera Pani świadczenie 800+ jako matka, która samodzielnie wychowuje dzieci bez fizycznego wkładu ojca. Ojciec nie kontaktuje się z córkami ani nie spotyka w ogóle. Ojciec od wielu lat pracował za granicą i rzadko był w domu (około raz w miesiącu na 3-4 dni).

W 2024 r. w stosunku do Pani bądź do Pani dzieci nie miały zastosowanie przepisy:

a) art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (opodatkowanie dochodów z działalności gospodarczej, działów specjalnych produkcji rolnej podatkiem liniowym) lub ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym (z wyjątkiem przepisów dotyczących najmu prywatnego) – w zakresie osiągniętych w roku podatkowym przychodów, poniesionych kosztów uzyskania przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do zwiększania lub pomniejszenia podstawy opodatkowania albo przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do dokonywania innych doliczeń lub odliczeń?

b) z ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym lub ustawy z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych.

Pani dzieci uczyły i uczą się w Polsce (…).

Pani dzieci w 2024 roku, nie otrzymywały zgodnie z odrębnymi przepisami, zasiłku (dodatku) pielęgnacyjnego lub renty socjalnej.

W 2024 roku Pani dzieci nie uzyskały dochodów podlegających opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (skala podatkowa) lub art. 30b (dochody ze zbycia papierów wartościowych, udziałów (akcji) lub pochodnych instrumentów finansowych) lub b) przychody, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 148 (ulga dla młodych) lub art. 21 ust. 1 pkt 152 (ulga na powrót), w łącznej wysokości przekraczającej dwunastokrotność kwoty renty socjalnej określonej w ustawie z dnia 27 czerwca 2003 r. o rencie socjalnej (Dz. U. z 2022 r. poz. 240 i 2476), z wyjątkiem renty rodzinnej

Ojciec dzieci posiadał i posiada władzę rodzicielską. W roku 2024 przelewał pieniądze na wspólne konto na pokrycie wspólnych zobowiązań i wspólne wydatki. Jednak nic dedykowanego konkretnie dla dzieci. Ponad to przyjeżdżając do Polski również za swoje zakupy płacił z tych pieniędzy. Nie partycypował w codziennym wychowaniu dzieci od wielu lat ich życia, a w młodszej córki w ogóle, gdyż już przed jej narodzinami wyprowadził się do Norwegii, gdzie mieszkał i pracował.

Samodzielnie Pani wychowywała i wychowuje córki.

Osiąga Pani dochody głównie ze stosunku pracy – (…) od września 2008 r. Sporadycznie udzielając korepetycji (uwzględnione w zeznaniu podatkowym).

Pytanie

W związku z powyższym powzięła Pani wątpliwość, czy w przedstawionym stanie faktycznym przysługuje Pani prawo do skorzystania z preferencyjnego opodatkowania jako osoba samotnie wychowująca dziecko za rok podatkowy 2024?

Pani stanowisko w sprawie

W roku 2024 samodzielnie wychowywała Pani córki troszcząc się o nie i ich potrzeby każdego dnia. Ich ojciec od 2013 r. był zatrudniony w (…) i tam mieszkał i pracował przyjeżdżając sporadycznie do domu. Nie miała Pani świadomości możliwości rozliczania się z podatku jako samodzielnie wychowujący rodzic, dlatego nie złożyła Pani wniosku o separację do sądu. Natomiast uważa Pani, że udzielona Pani przez Sąd rozdzielność majątkowa z dniem (…) października 2023 r. oraz nakaz opuszczenia wspólnego lokalu mieszkalnego przez byłego męża daje podstawę do otrzymania przez Panią prawa do rozliczenia podatku jako osoba samotnie wychowująca dzieci. Co więcej, uważa Pani, że już od momentu, gdy były mąż mieszkał na co dzień i pracował za granicą powinna Pani mieć takie prawo.

Pragnie Pani dodać, iż to były mąż sam złożył pozew o rozwód, od którego później też złożył apelację, która została odrzucona. W trakcie trwania postępowania przystąpili Państwo do mediacji, w których ustalili Państwo ugodę, po czym były mąż się z niej wycofał. Był i jest człowiekiem niestabilnym i niezgodnym. Stosował wobec Pani i córek przemoc głównie psychiczną i finansową, na co też są dowody. Odkąd ojciec Pani dzieci Panią i dzieci zostawił i wyjechał za granicę, wciąż miała Pani nadzieję, że wróci i będą Państwo zgodnie żyć i wspólnie wychowywać córki. Niestety tak się nie stało.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592):

Zgodnie z art. 6 ust. 4c ww. ustawy:

Stosownie do art. 6 ust. 4d ww. ustawy:

Na podstawie art. 6 ust. 4e ww. ustawy:

Art. 6 ust. 4f ww. ustawy stanowi:

W myśl art. 6 ust. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Przystępując do oceny możliwości skorzystania przez Panią z preferencyjnego rozliczenia podatku dochodowego od osób fizycznych za 2024 r. w sposób przewidziany dla osoby samotnie wychowującej dziecko, należy podkreślić, że wszelkie ulgi i zwolnienia podatkowe są odstępstwem od zasady powszechności opodatkowania, wynikającej z art. 84 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78 poz. 483 ze zm.), stanowiącego, że:

Oznacza to, że wszelkie odstępstwa od tej zasady, muszą bezwzględnie wynikać z przepisów prawa i być interpretowane ściśle z jego literą. Co więcej, zgodnie z konstrukcją i systematyką ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wszelkie ulgi i zwolnienia podatkowe stanowią wyjątek od generalnej zasady powszechności opodatkowania wyrażonej w powołanym wyżej art. 9 ust. 1 ww. ustawy.

Stąd też, korzystanie z każdej preferencji podatkowej, w tym ulgi przewidzianej w art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, uzależnione jest od spełnienia wszystkich przesłanek wymaganych do jej zastosowania.

Z powołanych wyżej przepisów jednoznacznie wynika, że przepis art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stanowi odstępstwo od generalnej zasady indywidualnego opodatkowania. Możliwość jego zastosowania obwarowana jest szeregiem warunków wyraźnie wskazanych w tej ustawie, które należy interpretować ściśle, co oznacza, że nie można dokonywać wykładni rozszerzającej ani też zawężającej.

Należy zauważyć, że ustawodawca uzależnił prawo do skorzystania z preferencyjnych zasad rozliczenia podatku dochodowego od osób fizycznych od spełnienia m.in. warunku posiadania określonego statusu cywilnoprawnego wymienionego w art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Przepis art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wymienia enumeratywnie osoby, którym przysługuje status osób samotnie wychowujących dzieci, odwołując się zarówno do statusu cywilnoprawnego osoby wychowującej dzieci (panna, kawaler, wdowa, wdowiec, rozwódka, rozwodnik, osoba, w stosunku do której orzeczono separację w rozumieniu odrębnych przepisów, lub osoba, której małżonek został pozbawiony praw rodzicielskich lub odbywa karę pozbawienia wolności), jak również do tego, że osoba ta musi faktycznie wychowywać dzieci samotnie, tj. bez wsparcia drugiego z rodziców, którym przysługuje preferencyjne rozliczenie podatku.

Przy czym, status osoby rozwiedzionej nabywa się dopiero poprzez prawomocne orzeczenie sądu o rozwiązaniu małżeństwa.

Natomiast za osobę samotnie wychowującą dzieci ustawodawca uznał również osobę pozostającą w związku małżeńskim pod warunkiem, że drugi małżonek został pozbawiony praw rodzicielskich lub odbywa karę pozbawienia wolności.

Jak wynika z art. 93 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 236):

Jak stanowi art. 94 § 1 ww. ustawy:

W myśl art. 107 § 1 i § 2 ww. ustawy:

Zgodnie z art. 111 ww. ustawy:

Osobami samotnie wychowującymi dzieci mogą być również osoby, wobec których orzeczono separację. Przy czym, nabycie statusu osoby samotnie wychowującej dziecko w takim przypadku wymaga prawomocnego orzeczenia sądu o separacji małżonków.

Zgodnie bowiem z treścią art. 61¹ ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy:

W myśl art. 61² ww. ustawy:

Stosownie do art. 61³ ww. ustawy:

Jak stanowi art. 61⁴ § 1 ww. ustawy:

Prawo do omawianej preferencji podatkowej będzie zatem przysługiwało jedynie temu z rodziców, który będąc osobą stanu wolnego (za wyjątkiem ściśle w ustawie określonym) faktycznie w roku podatkowym samotnie dziecko wychowuje, czyli sprawuje nad nim samodzielnie ciągłą opiekę, bez udziału drugiego rodzica w procesie wychowawczym. W konsekwencji, aby skorzystać z preferencyjnego opodatkowania swoich dochodów na zasadach przewidzianych w art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, należy mieć ściśle określony stan cywilny oraz wychowywać samotnie dziecko (dzieci).

Jednocześnie przepisy powyższej ustawy nie uzależniają prawa podatnika do preferencyjnego opodatkowania jego dochodów od tego, czy przez cały rok był osobą samotnie wychowującą dzieci. Wystarczające jest zatem, aby taki stan zaistniał w ciągu roku, a nie trwał przez cały rok.

Powyższe stanowisko potwierdza prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 25 lipca 2024 r., sygn. akt I SA/Kr 289/24, w którym Sąd stwierdził, że:

W prawomocnym wyroku z 8 grudnia 2021 r., sygn. akt III SA/Wa 1180/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w odniesieniu do art. 6 ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stwierdził, że:

Przenosząc powyższe na grunt rozpatrywanej sprawy należy stwierdzić, że w przedmiotowej sprawie w 2024 r. nie można uznać Panią za „osobę samotnie wychowującą dziecko” w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a więc nie przysługuje Pani prawo do preferencyjnego rozliczenia jako osoba samotnie wychowująca dzieci za ten okres. Preferencja ta uzależniona jest bowiem – jak już wcześniej wyjaśniono – również od stanu cywilnego rodzica, starającego się o status osoby samotnie wychowującej dziecko. Jak wskazano we wniosku i jego uzupełnieniu, w 2024 r. była Pani w związku małżeńskim, nie została orzeczona przez sąd między Panią i Pani mężem separacja, Pani mąż nie został pozbawiony przez sąd praw rodzicielskich w stosunku do córek oraz nie odbywał w ww. roku kary pozbawienia wolności.

Podkreślić należy, że samo złożenie pozwu o rozwód nie pozwala na uznanie danej osoby za samotnie wychowującą dzieci, ponieważ status osoby rozwiedzionej nabywa się dopiero poprzez prawomocne orzeczenie sądu o rozwiązaniu małżeństwa. Również separacja faktyczna (zerwanie więzi między stronami bez ingerencji sądu), która nie pociąga za sobą skutków prawnych, nie pozwala na uznanie danej osoby za samotnie wychowującą dzieci, ponieważ to wyłącznie do separacji orzekanej przez sąd odnosi się przepis art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wymieniając w kategorii osób uprawnionych do skorzystania z preferencyjnego rozliczenia jako osoba samotnie wychowująca dziecko osobę, w stosunku do której orzeczono separację w rozumieniu odrębnych przepisów.

Fakt, że w 2024 r. cała odpowiedzialność utrzymanie i wychowanie córek spoczywało na Pani, nie pozwala na uznanie Pani za osobę samotnie wychowującą dziecko, o której mowa w art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ponieważ nie należy Pani do jednej z kategorii osób wymienionych w zamkniętym katalogu ustanowionym przez ustawodawcę w przywołanym wyżej art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Mając na uwadze powyższe, okoliczność, że w 2024 r. formalnie była Pani mężatką, nie została orzeczona przez sąd między Panią i Pani mężem separacja, a Pani mąż nie został pozbawiony przez sąd praw rodzicielskich w stosunku do córek i nie odbywał kary pozbawienia wolności, wyklucza możliwość uznania, że przysługuje Pani prawo do skorzystania z preferencyjnego rozliczenia jako osoba samotnie wychowująca dzieci. W konsekwencji, z tego względu nie spełniła Pani warunków określonych w art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wobec czego nie przysługuje Pani prawo do skorzystania z preferencyjnego rozliczenia jako osoba samotnie wychowująca dzieci za 2024 r.

Pani stanowisko jest nieprawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny/zdarzenie przyszłe sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze stanem faktycznym/zdarzeniem przyszłym podanym przez wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona interpretacja traci swoją aktualność.

W trybie wydawania indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego nie prowadzimy postępowania podatkowego, czy kontrolnego. Organ wydający interpretacje opiera się wyłącznie na opisie stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego przedstawionego we wniosku – nie prowadzi postępowania dowodowego. Nie analizujemy załączników (dokumentów) załączonych do wniosku.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·     Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.

·     Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·     Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143, dalej jako „PPSA”). Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·     w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·     w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.