taxmachine.pl

0114-KDWP.4011.200.2026.2.AS1

Interpretacja indywidualna2026-05-26Dyrektor Krajowej Informacji SkarbowejAktualna

Możliwość zastosowania 50% kosztów uzyskania przychodów.

Interpretacja indywidualna – stanowisko nieprawidłowe

Szanowny Panie,

stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

4 maja 2026 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnił go Pan pismem z 18 maja 2026 r. – w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

Sprawa dotyczy rozliczenia z zastosowaniem 50% kosztów uzyskania przychodów.

Jest Pan inżynierem, Pana praca w głównej mierze polega na tworzeniu projektów budynków (głównie dokumentacji technicznej przetargowej).

W Pana umowie z pracodawcą nie ma Pan wyodrębnionego honorarium autorskiego, ma Pan zwykłą umowę o pracę oraz PIT-11 za rok 2025 nie uwzględnia podwyższonych kosztów uzyskania przychodu. Jednakże po zapytaniu Pańskiego pracodawcy o zastosowanie podwyższonych kosztów uzyskania przychodów ze względu na pracę twórczą, dostał Pan pakiet dokumentów z ewidencji czasu pracy i wynagrodzeń. Dokumenty te są załączone do wniosku:

      Karta wynagrodzeń pracownika za 2025 (wg daty wypłaty),

      Zaświadczenie do podwyższonych KUP, Zestawienie godzinowe (z wyodrębnionymi godzinami projektowymi).

Na podstawie otrzymanych dokumentów zastosował Pan podwyższone koszty uzyskania przychodów (50%) dla wyliczonej przez Pana, na podstawie zestawienia godzinowego, części wynagrodzenia za pracę twórcze i złożył Pan PIT-37 zawierający przychody dla których zastosował Pan 50% KUP.

Uzupełnienie opisu stanu faktycznego

Wniosek dotyczy tylko roku podatkowego 2025, w którym miał miejsce opisany stan faktyczny.

W ramach prowadzonej działalności wykonuje Pan prace twórcze w rozumieniu art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych.

Pana działalność polega na projektowaniu obiektów budowlanych oraz ich elementów, w tym sporządzaniu dokumentacji projektowej, koncepcji, projektów wykonawczych, projektów przetargowych oraz analiz technicznych. Pana specjalizacja to projektowanie zabezpieczeń technicznych. Każdy projekt powstaje w oparciu o indywidualne założenia i standardy inwestora, uwarunkowania techniczne, środowiskowe oraz obowiązujące przepisy prawa budowlanego.

Tworzone przez Pana opracowania mają charakter twórczy, ponieważ stanowią oryginalne rozwiązania projektowe, wymagające samodzielnej analizy, doboru koncepcji oraz zaprojektowania indywidualnych rozwiązań technicznych i funkcjonalnych. Nie polegają one na odtwórczym powielaniu istniejących schematów, lecz każdorazowo wymagają kreatywnego podejścia i zastosowania wiedzy inżynierskiej. Projekty te mają również indywidualny charakter, gdyż są dostosowane do konkretnej inwestycji, lokalizacji, warunków środowiskowych i terenowych oraz potrzeb inwestora. W efekcie każdy projekt stanowi unikalny rezultat Pana działalności intelektualnej.

Wytwarzana dokumentacja projektowa jest ustalana w konkretnej postaci (np. rysunków technicznych, modeli 3D, opisów i zestawień technicznych), co spełnia przesłankę uznania jej za utwór w rozumieniu ustawy o prawie autorskim.

Nie wszystkie czynności wykonywane przez Pana w ramach umowy o pracę zmierzają do powstania utworów w rozumieniu ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych.

Do działań o charakterze twórczym, prowadzących do powstania utworów, zalicza Pan w szczególności opracowywanie projektów technicznych, rozwiązań dotyczących Pana dziedziny, tj. zabezpieczeń technicznych obiektów budowlanych oraz związanej z nimi dokumentacji projektowej i opracowań technicznych. Projekty te wymagają każdorazowo indywidualnego podejścia, przeprowadzenia analizy warunków technicznych, zagrożeń oraz doboru odpowiednich rozwiązań inżynierskich. W efekcie stanowią one przejaw działalności twórczej o indywidualnym charakterze.

Ponadto, za element procesu twórczego uważa Pan również uzgodnienia międzybranżowe, które są nieodłączną częścią procesu tworzenia skoordynowanych rozwiązań technicznych, jak również wprowadzanie zmian wynikających z wytycznych, norm czy zaleceń. Czynności te nie mają charakteru wyłącznie odtwórczego, lecz często wymagają samodzielnego rozwiązywania problemów projektowych, dostosowywania przyjętych koncepcji do kolizji branżowych oraz opracowywania alternatywnych rozwiązań technicznych. W praktyce prowadzą one do modyfikacji oraz współkształtowania ostatecznej formy utworu.

Kolejnym elementem działalności twórczej jest przekazywanie uwag oraz sprawdzanie projektów, mające na celu weryfikację, udoskonalenie oraz zapewnienie jakości i wykonalności opracowywanych rozwiązań. Czynności te wymagają wiedzy specjalistycznej oraz podejmowania decyzji o charakterze twórczym, wpływających na ostateczny kształt dokumentacji projektowej.

Natomiast część wykonywanych przez Pana obowiązków ma inny charakter np. organizacyjny i nie prowadzi do powstania utworów w rozumieniu przepisów prawa autorskiego. Do takich czynności należą w szczególności: czynności administracyjne oraz inne działania pomocnicze, cykliczne spotkania zespołowe polegające na omówieniu bieżących zadań w celu koordynacyjnym i rozwojowym.

W związku z powyższym wskazuje Pan, że jedynie część Pana obowiązków pracowniczych ma charakter twórczy i skutkuje powstaniem utworów w rozumieniu ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych.

O powstaniu utworów w wyniku podejmowanych przez Pana działań świadczy w szczególności to, że rezultaty tych działań spełniają przesłanki określone w art. 1 ust. 1 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, tj. stanowią przejaw działalności twórczej o indywidualnym charakterze oraz są ustalone w konkretnej postaci.

Tworzone przez Pana opracowania projektowe, w tym projekty techniczne w zakresie zabezpieczeń oraz związana z nimi dokumentacja, mają charakter oryginalny i niepowtarzalny, ponieważ każdorazowo wymagają indywidualnej analizy warunków technicznych, identyfikacji zagrożeń oraz doboru odpowiednich rozwiązań inżynierskich. Efekt tych prac nie jest z góry określony i nie polega na mechanicznym zastosowaniu schematów, lecz stanowi rezultat samodzielnej, kreatywnej pracy.

O twórczym charakterze Pana działań świadczy również fakt, że w ramach procesu projektowego podejmuje Pan decyzje wpływające na kształt przyjętych rozwiązań, w tym w szczególności w toku uzgodnień międzybranżowych, rozwiązywania kolizji projektowych, a także wprowadzania zmian wynikających z wytycznych, norm czy zaleceń. Czynności te prowadzą do modyfikacji oraz współkształtowania ostatecznej formy projektów.

Ponadto elementem działalności twórczej jest przekazywanie uwag oraz weryfikacja opracowań projektowych, które wymagają wiedzy specjalistycznej oraz oceny wariantów rozwiązań i skutkują ich ulepszaniem lub zmianą.

Wytwarzane przez Pana projekty oraz dokumentacja projektowa są każdorazowo utrwalane w postaci rysunków, opisów technicznych lub modeli 3D, co oznacza, że posiadają formę pozwalającą na ich identyfikację i wykorzystanie, a tym samym stanowią utwory w rozumieniu przepisów prawa autorskiego.

Utwory tworzone przez Pana stanowią przejaw działalności twórczej w dziedzinach wymienionych w art. 22 ust. 9b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W szczególności Pana działalność twórcza mieści się w inżynierii budowlanej, wskazanej w art. 22 ust. 9b pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W ramach wykonywanej pracy opracowuje Pan projekty techniczne dotyczące zabezpieczeń obiektów budowlanych oraz dokumentację projektową, które stanowią indywidualne rozwiązania inżynierskie. Działalność ta obejmuje analizę warunków technicznych, identyfikację zagrożeń, dobór oraz kształtowanie rozwiązań konstrukcyjnych i zabezpieczających, a także ich integrację z innymi branżami.

Wytwarzane przez Pana projekty mają charakter twórczy i indywidualny, a ich powstanie jest wynikiem procesu projektowego wymagającego wiedzy specjalistycznej oraz podejmowania samodzielnych decyzji projektowych. Tym samym działalność ta wprost odpowiada działalności twórczej w dziedzinie inżynierii budowlanej, o której mowa w powołanym przepisie.

Tworzone przez Pana prace w przeważającej mierze odznaczają się oryginalnym i twórczym charakterem oraz stanowią kreację nowych, wcześniej nieistniejących wartości niematerialnych. Nie każda czynność podejmowana w ramach obowiązków zawodowych ma jednak charakter twórczy.

Oryginalność i twórczy charakter Pana pracy przejawiają się w szczególności w opracowywaniu projektów technicznych dotyczących zabezpieczeń obiektów budowlanych, które każdorazowo wymagają indywidualnego podejścia. Proces projektowy obejmuje analizę warunków technicznych, identyfikację zagrożeń, dobór i kształtowanie rozwiązań zabezpieczających oraz ich dostosowanie do specyfiki konkretnego obiektu i uwarunkowań projektowych.

Tworzone przez Pana rozwiązania nie stanowią prostego odtworzenia istniejących schematów, lecz są wynikiem samodzielnej pracy intelektualnej, wymagającej podejmowania decyzji projektowych oraz rozwiązywania problemów technicznych. Oryginalność przejawia się również w dostosowywaniu przyjętych rozwiązań do kolizji międzybranżowych, wprowadzaniu zmian wynikających z wytycznych, norm lub zaleceń oraz opracowywaniu alternatywnych koncepcji technicznych.

Należy przy tym wskazać, że opracowywana dokumentacja może zawierać również elementy powtarzalne o charakterze technicznym, takie jak oznaczenia, symbole czy standardowe fragmenty rysunków lub opisów technicznych, wynikające z obowiązujących norm i zasad projektowania oraz przyjętych jednolitych standardów obowiązujących w ramach danego przedsiębiorstwa. Elementy te mają charakter pomocniczy i nie stanowią istoty opracowania, natomiast o twórczym charakterze całości decyduje indywidualny dobór i kompozycja rozwiązań oraz sposób ich zastosowania w konkretnym projekcie.

W rezultacie powstają projekty i dokumentacja projektowa o indywidualnym charakterze, które stanowią nowe wartości niematerialne, utrwalone w postaci rysunków technicznych, opisów oraz innych opracowań projektowych.

Jednocześnie wskazuje Pan, że incydentalnie wykonuje Pan również czynności o charakterze technicznym, pomocniczym lub administracyjnym, które nie mają cech działalności twórczej. Nie stanowią one jednak zasadniczego elementu Pana pracy.

Tworzone przez Pana projekty nie są efektem pracy polegającej wyłącznie na zastosowaniu określonych umiejętności technicznych, której rezultaty da się z góry określić i przewidzieć jako powtarzalne.

Choć w procesie projektowym wykorzystuję wiedzę techniczną, obowiązujące normy oraz standardy branżowe, to nie determinują one w sposób jednoznaczny ostatecznego rezultatu pracy. Każdy projekt wymaga indywidualnej analizy warunków technicznych, identyfikacji zagrożeń oraz dostosowania rozwiązań do specyfiki konkretnego obiektu, co powoduje, że efekt prac nie jest z góry przesądzony.

Proces projektowania obejmuje podejmowanie szeregu samodzielnych decyzji, w tym dobór i kształtowanie rozwiązań zabezpieczających, rozwiązywanie kolizji międzybranżowych, wprowadzanie zmian wynikających z wytycznych oraz opracowywanie alternatywnych koncepcji technicznych. W rezultacie prowadzi to do powstania zindywidualizowanych opracowań projektowych. Należy przy tym wskazać, że dokumentacja może zawierać elementy powtarzalne o charakterze technicznym, wynikające z norm lub standardów, jednak mają one charakter pomocniczy i nie determinują całości projektu.

W konsekwencji tworzone przez Pana prace nie stanowią wyłącznie „technicznej” realizacji zleceń, lecz mają charakter twórczy — są wynikiem samodzielnej działalności intelektualnej i prowadzą do powstania indywidualnych rozwiązań projektowych.

Tworzone przez Pana utwory są dokumentowane w sposób pozwalający na ich identyfikację oraz przypisanie do konkretnej działalności twórczej.

W szczególności utwory mają postać dokumentacji projektowej, obejmującej rysunki techniczne i modele 3D, opisy techniczne, opracowania projektowe oraz inne materiały związane z realizowanymi projektami. Dokumenty te są utrwalane w formie elektronicznej i przechowywane w ramach systemów stosowanych przez pracodawcę.

Każdy projekt jest możliwy do zidentyfikowania poprzez przypisanie go do konkretnego zadania, inwestycji lub dokumentacji projektowej, co pozwala na ustalenie zakresu wykonanych prac twórczych.

Ponadto prowadzona jest ewidencja czasu pracy, która umożliwia wyodrębnienie czasu poświęconego na realizację prac o charakterze twórczym oraz pozostałych obowiązków. Ewidencja ta pozwala na określenie zaangażowania w tworzenie utworów. W konsekwencji sposób dokumentowania wykonywanej pracy umożliwia powiązanie konkretnych efektów pracy (utworów) z podejmowanymi czynnościami twórczymi oraz ich rozliczenie.

Autorskie prawa majątkowe do utworów stworzonych przez Pana w ramach wykonywania obowiązków wynikających z umowy o pracę przysługują pracodawcy na podstawie przepisów ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych.

Zgodnie z art. 12 ust. 1 tej ustawy, pracodawca nabywa z chwilą przyjęcia utworu autorskie prawa majątkowe do utworu stworzonego przez pracownika w wyniku wykonywania obowiązków ze stosunku pracy, o ile ustawa lub umowa nie stanowią inaczej.

W zawartej przez Pana umowie o pracę brak jest odrębnych postanowień regulujących tę kwestię, w związku z czym zastosowanie znajdują wskazane przepisy ustawowe. W konsekwencji wskazuje Pan, że jest Pan twórcą utworów w rozumieniu przepisów prawa autorskiego, natomiast autorskie prawa majątkowe do tych utworów przechodzą na pracodawcę z mocy prawa.

Umowa o pracę nie zawiera odrębnych postanowień dotyczących przeniesienia na pracodawcę autorskich praw majątkowych do utworów tworzonych przez Pana w ramach stosunku pracy.

Zastosowanie znajduje zatem art. 12 ust. 1 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, zgodnie z którym pracodawca nabywa z chwilą przyjęcia utworu autorskie prawa majątkowe do utworu stworzonego przez pracownika w wyniku wykonywania obowiązków ze stosunku pracy, o ile ustawa lub umowa nie stanowią inaczej.

W konsekwencji autorskie prawa majątkowe do utworów przechodzą na pracodawcę z mocy prawa, z chwilą przyjęcia utworu, pomimo braku wyraźnego zapisu w tym zakresie w umowie o pracę.

W ramach zawartej umowy o pracę wykonuje Pan również czynności, które nie są przedmiotem prawa autorskiego ani praw pokrewnych.

Do czynności tych należą w szczególności działania o charakterze pomocniczym oraz organizacyjnym, takie jak czynności administracyjne, przygotowywanie dokumentacji formalnej, udział w spotkaniach organizacyjnych, a także inne zadania wspierające proces projektowy, które nie prowadzą bezpośrednio do powstania utworów w rozumieniu ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych.

Niemniej jednak czynności te mają charakter uzupełniający i nie stanowią zasadniczej części Pana obowiązków. Główna część wykonywanej przez Pana pracy polega na działalności twórczej prowadzącej do powstawania utworów, takich jak projekty techniczne i dokumentacja projektowa.

Wynagrodzenie z tytułu korzystania z praw autorskich nie zostało wyodrębnione wprost w umowie o pracę od wynagrodzenia za czynności nietwórcze.

Jednocześnie wskazuje Pan, że prowadzona jest ewidencja czasu pracy, która umożliwia określenie zakresu prac o charakterze twórczym oraz pozostałych czynności. Ewidencja ta polega na przypisaniu wykonywanych przez Pana czynności do konkretnych projektów, zadań oraz etapów prac projektowych, z uwzględnieniem ich charakteru (twórczy/nietwórczy).

W ramach ewidencji rejestrowany jest czas poświęcony na opracowywanie dokumentacji projektowej, tworzenie koncepcji i rozwiązań technicznych, wprowadzanie zmian projektowych oraz inne czynności o charakterze twórczym, jak również czas przeznaczony na działania o charakterze technicznym, organizacyjnym lub pomocniczym.

Ewidencja prowadzona jest w sposób systematyczny i umożliwia powiązanie czasu pracy z konkretnymi projektami oraz efektami pracy (utworami), poprzez stosowanie zdefiniowanych kodów przypisanych do poszczególnych projektów, co pozwala na precyzyjne określenie proporcji wynagrodzenia przypadającej na działalność twórczą.

Ponadto dysponuje Pan zaświadczeniem wydanym przez pracodawcę, które pozwala na określenie wysokości wynagrodzenia zasadniczego w roku podatkowym 2025, stanowiącego podstawę do ustalenia części wynagrodzenia przypadającej na wykonywaną przez Pana działalność twórczą. Dodatkowo prowadzona jest karta wynagrodzeń, która dokumentuje strukturę oraz wysokość wypłacanego wynagrodzenia, co umożliwia jego powiązanie z wykonywaną pracą, w tym działalnością twórczą.

Tym samym, pomimo braku formalnego wyodrębnienia wynagrodzenia autorskiego w umowie o pracę, możliwe jest ustalenie jego części w oparciu o prowadzoną ewidencję pracy oraz zaświadczania o dochodach.

Nie przewiduje Pan zawarcia aneksu do umowy o pracę różnicującego wynagrodzenie na część związaną z korzystaniem z praw autorskich oraz część związaną z wykonywaniem czynności nietwórczych.

Kwestia wyodrębnienia części wynagrodzenia przypadającej na działalność twórczą nie została uregulowana w umowie o pracę ani w formie aneksu. Jednocześnie istnieje możliwość określenia zakresu prac twórczych na podstawie prowadzonej ewidencji czasu pracy oraz przypisania wykonywanych czynności do konkretnych projektów i zadań.

Ponadto dysponuje Pan zaświadczeniem wydanym przez pracodawcę, które pozwala na określenie wysokości wynagrodzenia zasadniczego w roku podatkowym 2025, stanowiącego podstawę do ustalenia części wynagrodzenia przypadającej na wykonywaną przez Pana działalność twórczą. Dodatkowo prowadzona jest karta wynagrodzeń, która dokumentuje strukturę oraz wysokość wypłacanego wynagrodzenia, co umożliwia jego powiązanie z wykonywaną pracą, w tym działalnością twórczą.

Pana miejsce stałego ani czasowego zamieszkania nie jest położone poza miejscowością, w której znajduje się zakład pracy.

Nie uzyskuje Pan dodatku za rozłąkę.

Pytanie

Czy w przedstawionym stanie faktycznym przysługuje Panu prawo do zastosowania 50% kosztów uzyskania przychodów, zgodnie z art. 22 ust. 9 pkt 1-3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, do tej części wynagrodzenia uzyskiwanego z tytułu umowy o pracę, odpowiadającej wynagrodzeniu za działalność twórczą w zakresie inżynierii budowlanej (art. 22 ust. 9b pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych), w sytuacji gdy brak jest formalnego wyodrębnienia wynagrodzenia autorskiego w umowie o pracę, jednak możliwe jest jego określenie na podstawie ewidencji czasu pracy, dokumentacji projektowej, karty wynagrodzeń oraz zaświadczenia o dochodach wydanego przez pracodawcę?

Pana stanowisko w sprawie

W Pana ocenie, w przedstawionym stanie faktycznym przysługuje Panu prawo do zastosowania 50% kosztów uzyskania przychodów do tej części wynagrodzenia uzyskiwanego z tytułu umowy o pracę, która odpowiada wynagrodzeniu za działalność twórczą.

Wykonywana przez Pana praca w zakresie projektowania zabezpieczeń technicznych stanowi działalność twórczą w dziedzinie inżynierii budowlanej, o której mowa w art. 22 ust. 9b pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Tworzone przez Pana projekty oraz dokumentacja projektowa stanowią utwory w rozumieniu art. 1 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, gdyż mają charakter twórczy, indywidualny oraz są utrwalone w konkretnej postaci.

Jednocześnie wskazuje Pan, że w ramach wykonywanych obowiązków realizuje Pan zarówno czynności twórcze, jak i nietwórcze, jednak przeważająca część Pana pracy ma charakter twórczy i prowadzi do powstania utworów.

Pomimo braku formalnego wyodrębnienia wynagrodzenia autorskiego w umowie o pracę, możliwe jest określenie części wynagrodzenia przypadającej na działalność twórczą w oparciu o prowadzoną ewidencję czasu pracy, przypisanie czynności do konkretnych projektów oraz dokumentację projektową.

Dodatkowo dysponuje Pan kartą wynagrodzeń oraz zaświadczeniem wydanym przez pracodawcę, które pozwalają na określenie wysokości wynagrodzenia zasadniczego i stanowią podstawę do ustalenia części wynagrodzenia przypadającej na działalność twórczą.

W konsekwencji uważa Pan, że spełnione są przesłanki do zastosowania 50% kosztów uzyskania przychodów do tej części wynagrodzenia, która związana jest z korzystaniem z praw autorskich do tworzonych przez Pana utworów.

Mając na uwadze powyższe, wnosi Pan o wydanie interpretacji indywidualnej zgodnie z przedstawionym stanem faktycznym oraz zaprezentowanym stanowiskiem.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Podstawową zasadą obowiązującą w przepisach ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592) jest zasada powszechności opodatkowania, która wyrażona została w art. 9 ust. 1 tej ustawy.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Z przepisu tego wynika, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlegają wszelkiego rodzaju dochody uzyskane przez podatnika, z wyjątkiem tych, które zostały enumeratywnie wymienione w katalogu zwolnień przedmiotowych, zawartym w tej ustawie bądź od których zaniechano poboru podatku.

Źródła przychodów

W myśl art. 10 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:

Źródłami przychodów są: stosunek służbowy, stosunek pracy, w tym spółdzielczy stosunek pracy, członkostwo w rolniczej spółdzielni produkcyjnej lub innej spółdzielni zajmującej się produkcją rolną, praca nakładcza, emerytura lub renta.

Według art. 12 ust. 1 ww. ustawy:

Za przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej oraz spółdzielczego stosunku pracy uważa się wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężną świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło finansowania tych wypłat i świadczeń, a w szczególności: wynagrodzenia zasadnicze, wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki, nagrody, ekwiwalenty za niewykorzystany urlop i wszelkie inne kwoty niezależnie od tego, czy ich wysokość została z góry ustalona, a ponadto świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, jak również wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych.

Stosownie natomiast do art. 12 ust. 4 cytowanej ustawy:

Za pracownika w rozumieniu ustawy uważa się osobę pozostającą w stosunku służbowym, stosunku pracy, stosunku pracy nakładczej lub spółdzielczym stosunku pracy.

Koszty uzyskania przychodów

Jak wynika z art. 22 ust. 1 ustawy o podarku dochodowym od osób fizycznych:

Kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 23.

Stosownie do art. 22 ust. 2 ww. ustawy:

Koszty uzyskania przychodów z tytułu stosunku służbowego, stosunku pracy, spółdzielczego stosunku pracy oraz pracy nakładczej:

1)  wynoszą 250 zł miesięcznie, a za rok podatkowy łącznie nie więcej niż 3 000 zł – w przypadku gdy podatnik uzyskuje przychody z tytułu jednego stosunku służbowego, stosunku pracy, spółdzielczego stosunku pracy oraz pracy nakładczej;

2)  nie mogą przekroczyć łącznie 4 500 zł za rok podatkowy – w przypadku gdy podatnik uzyskuje przychody równocześnie z tytułu więcej niż jednego stosunku służbowego, stosunku pracy, spółdzielczego stosunku pracy oraz pracy nakładczej;

3)  wynoszą 300 zł miesięcznie, a za rok podatkowy łącznie nie więcej niż 3 600 zł – w przypadku gdy miejsce stałego lub czasowego zamieszkania podatnika jest położone poza miejscowością, w której znajduje się zakład pracy, i podatnik nie uzyskuje dodatku za rozłąkę;

4)  nie mogą przekroczyć łącznie 5 400 zł za rok podatkowy – w przypadku gdy podatnik uzyskuje przychody równocześnie z tytułu więcej niż jednego stosunku służbowego, stosunku pracy, spółdzielczego stosunku pracy oraz pracy nakładczej, miejsce stałego lub czasowego zamieszkania podatnika jest położone poza miejscowością, w której znajduje się zakład pracy, i podatnik nie uzyskuje dodatku za rozłąkę.

Natomiast z art. 22 ust. 9 pkt 3 ww. ustawy wynika, że:

Koszty uzyskania przychodów z tytułu korzystania przez twórców z praw autorskich i artystów wykonawców z praw pokrewnych, w rozumieniu odrębnych przepisów, lub rozporządzania przez nich tymi prawami – określa się w wysokości 50% uzyskanego przychodu, z zastrzeżeniem ust. 9a i 9b, z tym że koszty te oblicza się od przychodu pomniejszonego o potrącone przez płatnika w danym miesiącu składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe oraz na ubezpieczenie chorobowe, o których mowa w art. 26 ust. 1 pkt 2 lit. b, których podstawę wymiaru stanowi ten przychód.

Przy czym, w myśl art. 22 ust. 9a ww. ustawy:

W roku podatkowym łączne koszty uzyskania przychodów, o których mowa w ust. 9 pkt 1-3, nie mogą przekroczyć kwoty stanowiącej górną granicę pierwszego przedziału skali podatkowej, o której mowa w art. 27 ust. 1.

Stosownie do art. 22 ust. 9b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Przepis ust. 9 pkt 3 stosuje się do przychodów uzyskiwanych z tytułu:

1)  działalności twórczej w zakresie architektury, architektury wnętrz, architektury krajobrazu, inżynierii budowlanej, urbanistyki, literatury, sztuk plastycznych, wzornictwa przemysłowego, muzyki, fotografiki, twórczości audialnej i audiowizualnej, programów komputerowych, gier komputerowych, teatru, kostiumografii, scenografii, reżyserii, choreografii, lutnictwa artystycznego, sztuki ludowej oraz dziennikarstwa;

2)  działalności artystycznej w dziedzinie sztuki aktorskiej, estradowej, tanecznej i cyrkowej oraz w dziedzinie dyrygentury, wokalistyki i instrumentalistyki;

3)  produkcji audialnej i audiowizualnej;

4)  działalności publicystycznej;

5)  działalności muzealniczej w dziedzinie wystawienniczej, naukowej, popularyzatorskiej, edukacyjnej oraz wydawniczej;

6)  działalności konserwatorskiej;

7)  prawa zależnego, o którym mowa w art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Dz.U. z 2022 r. poz. 2509), do     opracowania cudzego utworu w postaci tłumaczenia;

8)  działalności badawczo-rozwojowej, naukowej, naukowo-dydaktycznej, badawczej, badawczo-dydaktycznej oraz prowadzonej w uczelni działalności dydaktycznej.

Pojęcie twórczości

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie definiuje pojęć użytych w art. 22 ust. 9 pkt 3, takich jak „twórca”, „korzystanie przez twórców z praw autorskich” lub pojęć z nimi związanych, jak np. „utwór”.

Ustawodawca odsyła w tym względzie do odrębnych przepisów, przez które należy rozumieć ustawę z 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 24 ze zm.).

Według art. 1 ust. 1 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych:

Przedmiotem prawa autorskiego jest każdy przejaw działalności twórczej o indywidualnym charakterze, ustalony w jakiejkolwiek postaci, niezależnie od wartości, przeznaczenia i sposobu wyrażenia (utwór).

W świetle natomiast art. 1 ust. 2 tej ustawy:

W szczególności przedmiotem prawa autorskiego są utwory:

1)  wyrażone słowem, symbolami matematycznymi, znakami graficznymi (literackie, publicystyczne, naukowe, kartograficzne oraz programy komputerowe);

2)  plastyczne;

3)  fotograficzne;

4)  lutnicze;

5)  wzornictwa przemysłowego;

6)  architektoniczne, architektoniczno-urbanistyczne i urbanistyczne;

7)  muzyczne i słowno-muzyczne;

8)  sceniczne, sceniczno-muzyczne, choreograficzne i pantomimiczne;

9)  audiowizualne (w tym filmowe).

W pierwszej kolejności należy zauważyć, że przymiotnik „twórczy”, który poprzedza wymieniane przez ustawodawcę w art. 22 ust. 9b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych rodzaje działalności można zdefiniować jako mający na celu tworzenie; będący wynikiem tworzenia, a jako jego synonimy Słownik Języka Polskiego PWN wymienia m.in. przymiotniki: konstruktywny, kreatywny, kreacyjny. Nie ulega zatem wątpliwości, że objęte przedmiotowym przepisem efekty takiej działalności musi cechować kreatywność, unikalność czy osobiste ujęcie przez ich twórców.

W rozumieniu prawa autorskiego, jako twórczy traktowany jest taki rezultat działalności, który na tyle związany jest z osobą twórcy, by było mało prawdopodobne, aby inna osoba podejmująca identycznie skierowany wysiłek twórczy uzyskała analogiczny lub zasadniczo zbliżony rezultat.

Działalność twórcza

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie definiuje „działalności twórczej” ani też nie odsyła w celu wyjaśnienia zakresu tych pojęć do innych przepisów prawa. Poszukując znaczenia tych pojęć, należy odnieść się do języka powszechnego.

Zgodnie ze Słownikiem języka polskiego PWN – „działalność” oznacza:

1)  „zespół działań podejmowanych w jakimś celu”,

2)  „funkcjonowanie czegoś lub oddziaływanie na coś”,

natomiast „twórczy” oznacza:

1)  „mający na celu tworzenie; też: będący wynikiem tworzenia”,

2)  „dotyczący twórców”.

Proces tworzenia utworu składa się z szeregu czynności koniecznych do stworzenia tego utworu.

Na poszczególnych etapach tego procesu efekty pracy, które powstają, z reguły posiadają cechę nowości. Jednak cecha ta nie jest warunkiem wystarczającym do uznania danej działalności za twórczą i zastosowania z tego tytułu 50% kosztów uzyskania przychodów. Działalność twórcza musi obok cechy nowości posiadać również indywidualny charakter. Tylko rezultaty takiej działalności mogą być uznane za utwór.

Rozumienie pojęcia „działalności twórczej w zakresie inżynierii budowlanej”

Użyty w art. 22 ust. 9b pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zwrot „działalność w zakresie inżynierii budowlanej” odnosi się do ogółu działań, które posiadają cechę nowości i są podejmowane w celu tworzenia utworów inżynierskich.

W związku z powyższym, wskazaną w art. 22 ust. 9b pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych „działalność w zakresie inżynierii budowlanej” należy rozumieć jako korzystanie i rozporządzanie prawami autorskimi do wszelkich utworów, które powstają w związku z ogółem działań podejmowanych w celu tworzenia utworów z zakresu inżynierii budowlanej.

Inżynierię budowlaną Słownik języka polskiego PWN określa jako „projektowanie i konstruowanie obiektów oraz urządzeń technicznych”. Budowla to „to, co zostało wybudowane”. „Działalnością twórczą w zakresie inżynierii budowlanej” będą więc czynności, które:

·      mają charakter twórczy,

·      są podejmowane w celu wznoszenia budowli z uwzględnieniem zasad bezpieczeństwa technicznego,

·      w ich efekcie powstają utwory, których prawa są przenoszone.

Tak więc inżynieria budowlana ma za zadanie rozwiązać problemy konstrukcyjne zaprojektowanej budowli i dobór właściwych materiałów i technologii budowy.

Ocena Pana stanowiska

Przychody z tytułu korzystania przez twórców z praw autorskich lub artystów wykonawców z praw pokrewnych albo rozporządzania tymi prawami występują więc wówczas, gdy spełnione są łącznie odpowiednie przesłanki. Po pierwsze, konieczne jest wystąpienie przedmiotu ww. praw w postaci utworu lub artystycznego wykonania. Po drugie zaś, osiągnięty przychód musi być bezpośrednio związany z korzystaniem z określonych praw autorskich lub pokrewnych albo rozporządzaniem nimi, stanowić skutek takiego korzystania lub rozporządzenia w postaci odpowiedniego wynagrodzenia autorskiego lub wykonawczego. W razie wykonywania na podstawie stosunku pracy czynności zarówno chronionych prawem autorskim, jak i niebędących przedmiotem prawa autorskiego, pozbawionych cech twórczych, udokumentowania wymaga wartość wynagrodzenia z tytułu korzystania z prawa autorskiego lub korzystania z artystycznego wykonania. Tylko bowiem wyraźne rozróżnienie, jak również dokumentowanie prac – utworów chronionych prawem autorskim oraz wypłaconych wynagrodzeń z tego tytułu daje podstawę do zastosowania 50% kosztów uzyskania przychodów.

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie reguluje zasad ustalania honorarium, jednak w świetle orzecznictwa nie budzi wątpliwości, że dla możliwości stosowania 50% kosztów uzyskania przychodów w przypadku umowy o pracę zawieranej z twórcą konieczne jest jego wyodrębnienie.

Zgodnie z wyrokiem z 16 kwietnia 2019 r., sygn. akt II FSK 1373/17:

(…) w orzecznictwie sądów administracyjnych prezentowane jest jednolite stanowisko, że dla zastosowania dla przychodów ze stosunku pracy, normy kosztów uzyskania przychodów, określonej w art. 22 ust. 9 pkt 3 u.p.d.o.f., konieczne jest rozróżnienie wynagrodzenia na część związaną z wykonywaniem obowiązków pracowniczych i część określającą honorarium, związaną z korzystaniem z praw autorskich za eksploatację dzieła w określony sposób i na określonym polu. Wskazuje się przy tym, że dokumentacja pracodawcy powinna umożliwiać wyodrębnienie tej części czasu pracy, która przeznaczona jest na pracę twórczą i powiązanie tego czasu z rzeczywiście powstałym, lub mającym powstać utworem i w końcu, czy w związku z jego eksploatacją wypłacono honorarium (…)

Zatem dla potraktowania części wynagrodzenia jako honorarium autorskiego i zastosowania wobec niego 50% kosztów uzyskania przychodów jest niezbędne:

1)  powstanie w ramach stosunku pracy utworu będącego przedmiotem prawa autorskiego,

2)  dysponowanie obiektywnymi dowodami potwierdzającymi stworzenie przez pracownika utworu będącego przedmiotem prawa autorskiego; przy czym dowodem może być oświadczenie pracodawcy i pracownika stwierdzające, że została wykonana praca twórcza, jeżeli określa, jaki utwór powstał,

3)  wyraźne wyodrębnienie honorarium autorskiego od innych składników wynagrodzenia pracownika – twórcy.

Z przedstawionych przez Pana informacji wynika, że:

1.  jest Pan zatrudniony na podstawie umowy o pracę;

2.  Pana działalność polega na projektowaniu obiektów budowlanych oraz ich elementów, w tym sporządzaniu dokumentacji projektowej, koncepcji, projektów wykonawczych, projektów przetargowych oraz analiz technicznych. Pana specjalizacja to projektowanie zabezpieczeń technicznych;

3.  wytwarzana dokumentacja projektowa jest ustalana w konkretnej postaci (np. rysunków technicznych, modeli 3D, opisów i zestawień technicznych), co spełnia przesłankę uznania jej za utwór w rozumieniu ustawy o prawie autorskim;

4.  autorskie prawa majątkowe do utworów przechodzą na pracodawcę z mocy prawa, z chwilą przyjęcia utworu, pomimo braku wyraźnego zapisu w tym zakresie w umowie o pracę;

5.  w ramach zawartej umowy o pracę wykonuje Pan również czynności, które nie są przedmiotem prawa autorskiego ani praw pokrewnych.

6.  wynagrodzenie z tytułu korzystania z praw autorskich nie zostało wyodrębnione wprost w umowie o pracę od wynagrodzenia za czynności nietwórcze.

Mając na uwadze powyższe, o ile Pana działania można uznać za działalność twórczą w zakresie inżynierii budowlanej, o której mowa w przepisie art. 22 ust. 9b pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, to otrzymane przez Pana wynagrodzenie nie stanowi w całości wynagrodzenia z tytułu korzystania z prawa autorskiego. Nie została również w żaden sposób wyodrębniona część wynagrodzenia, która stanowiłaby honorarium autorskie. Nie jest wobec tego możliwe zastosowanie do Pana wynagrodzenia tzw. 50% kosztów uzyskania przychodów. Skoro więc mieszka Pan w tej samej miejscowości w której znajduje się zakład pracy, to z tytułu opisanego stosunku pracy przysługują Panu tzw. „podstawowe” koszty w wysokości 250 zł miesięcznie.

Zatem, Pana stanowisko jest nieprawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

Zaznaczam, że nie stanowi przedmiotu niniejszej interpretacji ocena prawidłowości Pana stanowiska w kwestii uznania określonych efektów Pana pracy za utwór w rozumieniu ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych.

Dokumenty dołączone przez Pana do wniosku nie podlegają analizie i weryfikacji w ramach postępowania o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 622). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pan do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

  • w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
  • w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.

Rozliczaj podatki zgodnie z przepisami — w programie TaxMachine

Interpretacje pomagają zrozumieć przepisy; TaxMachine pomaga je zastosować w praktyce — prowadzi księgi, liczy podatki i generuje deklaracje, a stawki, druki i przepisy aktualizuje na bieżąco.

  • ✓ Księga przychodów i rozchodów, ryczałt oraz pełna księgowość
  • ✓ Faktury i e-faktury KSeF, JPK_V7 i JPK_KR
  • ✓ PIT, CIT, VAT i inne deklaracje + wysyłka e-Deklaracje z pobraniem UPO
  • ✓ Środki trwałe i amortyzacja, płace i ZUS
  • ✓ Automatyczne aktualizacje stawek, druków i przepisów

Źródło: System Informacji Celno-Skarbowej EUREKA (MF/KIS). Dokument urzędowy — reprodukcja dozwolona (art. 4 ustawy o prawie autorskim).

Interpretacja indywidualna chroni wyłącznie jej adresata i tylko przy zgodności stanu faktycznego z wnioskiem. Cudza interpretacja ma charakter informacyjny.