taxmachine.pl

0114-KDWP.4011.190.2026.1.ŁZ

Interpretacja indywidualna2026-05-26Dyrektor Krajowej Informacji SkarbowejAktualna

Skutki podatkowe otrzymania emerytury z Hiszpanii przez nierezydenta.

Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

Szanowny Panie,

stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

29 kwietnia 2026 r. wpłynął Pani wniosek z 23 kwietnia 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej. Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

Wnioskodawca jest obywatelem Rzeczypospolitej Polskiej i pozostaje w związku małżeńskim. Do dnia 31.12.2024 roku podlegał w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu, korzystając w tym okresie z prawa do wspólnego rozliczania dochodów małżonków.

Wnioskodawca z końcem 2024 r. podjął decyzję o przeprowadzeniu się wraz z małżonką na stałe do Hiszpanii, co też zrobił z początkiem 2025 r. Począwszy od 1.01.2025 r. Wnioskodawca przebywa na terytorium Hiszpanii przez okres przekraczający 183 dni w roku podatkowym.

Wnioskodawca zamieszkuje wspólnie z żoną w lokalu wynajmowanym na podstawie umowy najmu na terytorium Hiszpanii, gdzie posiada również zameldowanie i prowadzi wraz z żoną wspólne gospodarstwo domowe. To właśnie w Hiszpanii koncentruje się codzienna aktywność społeczna, gospodarcza oraz towarzyska Wnioskodawcy. Ponadto Wnioskodawca dysponuje certyfikatem rezydencji podatkowej wydanym przez właściwy organ administracji skarbowej Hiszpanii.

Obecnie Wnioskodawca nie wykonuje żadnej pracy zarobkowej. Sytuacja zawodowa Wnioskodawcy od lat jest ściśle związana z rynkiem hiszpańskim, gdzie po okresie zatrudnienia w polskim sektorze górniczym w latach 1990-1998, nieprzerwanie od 1998 roku kontynuował on pracę zawodową na kontrakcie w kopalni na terytorium Hiszpanii.

W konsekwencji wieloletniego zatrudnienia, w listopadzie 2024 roku Wnioskodawca uzyskał uprawnienia do polskiej emerytury górniczej, natomiast od października 2024 roku nabył także prawo do emerytury hiszpańskiej, która jest wypłacana od 2025 roku i podlega opodatkowaniu w Hiszpanii. Aktualnie polskie świadczenie emerytalne jest przekazywane na rachunek bankowy w Hiszpanii, a organ rentowy wystawia formularz PIT-11, wskazując hiszpański adres zamieszkania podatnika.

Wnioskodawca posiada w Polsce nieruchomość w postaci domu, który jednak nie pełni funkcji stałego ogniska domowego, ani nie służy zaspokajaniu bieżących potrzeb bytowych Wnioskodawcy. Obecnie nieruchomość ta jest wykorzystywana wyłącznie przez dorosłego syna oraz rodziców, którzy stale tam zamieszkują i prowadzą własne, odrębne gospodarstwa domowe. Wnioskodawca nie utrzymuje w przedmiotowym budynku przestrzeni przygotowanej do ich stałego pobytu.

Od początku 2025 roku cała aktywność życiowa, majątkowa oraz wspólne gospodarstwo domowe skoncentrowane są wyłącznie w Hiszpanii. Posiadany w kraju budynek stanowi jedynie składnik majątkowy, a nie miejsce faktycznego zamieszkiwania. Wszelkie opłaty związane z korzystaniem z budynku ponoszą jego domownicy, tj. dorosły syn Wnioskodawcy oraz rodzice. Wnioskodawca w żaden sposób nie partycypuje w tych kosztach.

Wnioskodawca odwiedza rodzinę w Polsce kilka razy w roku, jednak łączny pobyt w Polsce w roku 2025 nie trwał dłużej niż 60 - 90 dni. Wnioskodawca od wielu lat związany był zawodowo z Hiszpanią i w tym kraju często odwiedzała go małżonka. Do końca 2024 r. Wnioskodawca uważał, że jego stałe miejsce zamieszkania znajduje się w Polsce.

W związku z uzyskaniem prawa do emerytury przez Wnioskodawcę, oboje małżonkowie podjęli decyzję o stałym zamieszkaniu na terytorium Hiszpanii. Powyższe znalazło wyraz w przeprowadzce małżonki i rozpoczęciu prowadzenia gospodarstwa domowego na stałe w Hiszpanii. Powyższe spowodowało również rzadsze kontakty z rodziną w Polsce.

Pytania

1.  Czy w świetle przedstawionego stanu faktycznego, prawidłowe jest stanowisko Wnioskodawcy, że za rok 2025 r. podlega on w Polsce wyłącznie ograniczonemu obowiązkowi podatkowemu?

2.  W przypadku odpowiedzi twierdzącej na pierwsze pytanie, udzielenie odpowiedzi na pytanie 2 czy otrzymywana przez Wnioskodawcę emerytura z hiszpańskiego systemu ubezpieczeń społecznych nie podlega w Polsce opodatkowaniu ani wykazaniu w rocznym zeznaniu podatkowym?

Pana stanowisko w sprawie

Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej PIT), osoby fizyczne, jeżeli mają miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, podlegają obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów (przychodów) bez względu na miejsce położenia źródeł przychodów (nieograniczony obowiązek podatkowy).

Stosownie do treści art. 3 ust. 1a PIT, za osobę mającą miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej uważa się osobę fizyczną, która:

1.  posiada na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej centrum interesów osobistych lub gospodarczych (ośrodek interesów życiowych) lub

2.  przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej dłużej niż 183 dni w roku podatkowym.

W myśl art. 3 ust. 2a PIT, osoby fizyczne, jeżeli nie mają na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej miejsca zamieszkania, podlegają obowiązkowi podatkowemu tylko od dochodów (przychodów) osiąganych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (ograniczony obowiązek podatkowy).

Wnioskodawca stoi na stanowisku, że od dnia 1 stycznia 2025 r. podlega w Polsce ograniczonemu obowiązkowi podatkowemu, o którym mowa w art. 3 ust. 2a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, co wynika bezpośrednio z faktu przeniesienia centrum interesów życiowych oraz stałego ogniska domowego do Hiszpanii. Zgodnie z art. 4a ustawy o PIT, przepisy dotyczące rezydencji stosuje się z uwzględnieniem właściwych umów o unikaniu podwójnego opodatkowania.

W niniejszej sprawie, na mocy art. 4 ust. 1 Umowy między Rządem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej a Rządem Hiszpanii o unikaniu podwójnego opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i majątku, podpisanej w Madrycie 15 listopada 1979 r. (Dz. U. z 1982 r. Nr 17, poz. 127), zmodyfikowanej przez Konwencję wielostronną implementującą środki traktatowego prawa podatkowego mające na celu zapobieganie erozji podstawy opodatkowania i przenoszeniu zysku, podpisaną dnia 7 czerwca 2017 r. (Dz. U. z 2018 r. poz. 1369) określenie „osoba mająca miejsce zamieszkania lub siedzibę w Umawiającym się Państwie" oznacza osobę, która według prawa tego Państwa podlega tam obowiązkowi podatkowemu z uwagi na jej miejsce zamieszkania, jej miejsce stałego pobytu, siedzibę zarządu albo inne kryteria o podobnym charakterze, wyłączając jednakże osoby, które podlegają obowiązkowi podatkowemu w tym Państwie tylko w zakresie dochodu ze źródeł znajdujących się w tym Państwie lub położonego tam majątku.

Natomiast, gdyby uznano, że Wnioskodawca ma miejsce zamieszkania w obu państwach zastosowanie znajdują reguły kolizyjne z art. 4 ust. 2:

„Jeżeli stosownie do postanowień ustępu 1 osoba fizyczna ma miejsce zamieszkania w obu Umawiających się Państwach, wtedy taki wypadek jest rozstrzygany zgodnie z następującymi zasadami:

a)  osobę uważa się za mającą miejsce zamieszkania w tym Umawiającym się Państwie, w którym ma ona stałe miejsce zamieszkania. Jeżeli ma ona stałe miejsce zamieszkania w obu Umawiających się Państwach, wówczas uważa się ją za mającą miejsce zamieszkania w tym Umawiającym się Państwie, z którym ma ściślejsze powiązania osobiste i gospodarcze (ośrodek interesów życiowych);

b)  jeżeli nie można ustalić, w którym Umawiającym się Państwie osoba ma ściślejsze powiązania osobiste i gospodarcze, albo jeżeli nie ma ona stałego miejsca zamieszkania w żadnym z Umawiających się Państw, wówczas uważa się ją za mającą miejsce zamieszkania w tym Umawiającym się Państwie, w którym zwykle przebywa;

c)  jeżeli przebywa ona zazwyczaj w obydwu Umawiających się Państwach lub nie przebywa zazwyczaj w żadnym z nich wówczas będzie ona uważana za mającą miejsce zamieszkania w tym Umawiającym się Państwie, którego jest obywatelem;

d)  jeżeli sytuacji tej osoby nie można określić zgodnie z postanowieniami litery c), właściwe władze Umawiających się Państw rozstrzygną zagadnienie w drodze wzajemnego porozumienia.

W świetle powyższego, sytuacja Wnioskodawcy wskazuje na ograniczony obowiązek podatkowy w Polsce. Skoro od 2025 r. Wnioskodawca wraz z żoną przebywa na stałe w Hiszpanii, tam wspólnie zamieszkują oni w wynajmowanym lokalu, w którym Wnioskodawca oraz jego żona posiadają zameldowanie, stanowiącym ich jedyne stałe ognisko domowe, prowadzą wspólne gospodarstwo domowe oraz koncentrują całą swoją aktywność życiową i społeczną to uznać należy, że Wnioskodawca jest hiszpańskim rezydentem podatkowym. W konsekwencji dochody, w szczególności świadczenie emerytalne z Polski, powinny być opodatkowane z uwzględnieniem faktu podlegania przez Wnioskodawcę ograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w Polsce.

Należy podkreślić, że posiadany w Polsce dom nie stanowi dla Wnioskodawcy stałego ogniska domowego, gdyż służy on wyłącznie zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych dorosłego syna oraz rodziców, prowadzących odrębne gospodarstwa domowe. Całe centrum życiowe Wnioskodawcy (osobiste i majątkowe) znajduje się w Hiszpanii, co dokumentuje posiadany przez Wnioskodawcę hiszpański certyfikat rezydencji oraz fakt, że jego sytuacja zawodowa od 1998 r. była nierozerwalnie związana z rynkiem hiszpańskim. Powyższe potwierdza również praktyka organu rentowego wypłacającego Wnioskodawcy polską emeryturę górniczą, który kieruje świadczenie na hiszpański rachunek bankowy oraz wystawia informację PIT-11 ze wskazaniem hiszpańskiego adresu zamieszkania podatnika, co jednoznacznie świadczy o uznaniu zmiany rezydencji podatkowej Wnioskodawcy przez polskiego płatnika.

Ustalenie miejsca zamieszkania Wnioskodawcy poza granicami kraju decyduje o zakresie ciążącego na nim obowiązku podatkowego. Potwierdza to Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji z dnia 29 sierpnia 2023 r. (sygn. 0115-KDWT.4011.46.2023.2.MJ), wskazując, że: „od miejsca zamieszkania zależy czy podatnik podlega nieograniczonemu, czy ograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w Polsce. Nieograniczonym obowiązkiem podatkowym objęci są podatnicy, którzy w Polsce mają miejsce zamieszkania. Podlegają oni obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów (przychodów) bez względu na miejsce położenia źródeł przychodów. Natomiast jeśli podatnik będzie miał miejsce zamieszkania za granicą, to w Polsce będzie płacił podatek tylko od dochodów (przychodów) uzyskanych w danym roku podatkowym w Polsce (ograniczony obowiązek podatkowy)". Dyrektor KIS wyjaśnił dalej, że opodatkowanie nierezydentów opiera się na tzw. zasadzie źródła, przywołując treść art. 3 ust. 2b ustawy o PIT i podkreślając, że: „W przepisie tym przewidziano opodatkowanie oparte na zasadzie źródła. Jeżeli źródło przychodów nierezydenta znajduje się na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej, to Rzeczpospolita Polska ma prawo opodatkować dochody uzyskane z tego źródła”.

W oparciu o powyższą linię interpretacyjną, Wnioskodawca podnosi, że emerytura hiszpańska nie posiada żadnego łącznika z terytorium Polski, ponieważ świadczenie to nie jest wypłacane przez polski podmiot, a sama emerytura jest efektem pracy wykonywanej wyłącznie na terytorium Hiszpanii. Skoro źródło przychodu znajduje się poza granicami RP, to zgodnie z cytowanym stanowiskiem organu, Polska nie posiada jurysdykcji do jego opodatkowania.

W konsekwencji powyższego do dochodów Wnioskodawcy po 1 stycznia 2025 r. znajduje zastosowanie zasada ograniczonego obowiązku podatkowego, zgodnie z którą osoby niemające miejsca zamieszkania w Polsce podlegają opodatkowaniu wyłącznie od dochodów osiąganych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W odniesieniu do otrzymywanej emerytury z hiszpańskiego systemu ubezpieczeń społecznych oznacza to, że dochód ten w ogóle nie podlega opodatkowaniu w Polsce na podstawie art. 3 ust. 2a ustawy o PIT, ponieważ jako świadczenie wypłacane przez zagraniczny organ z tytułu pracy wykonywanej w przeszłości poza granicami Polski, nie posiada ono łącznika z terytorium RP.

Zatem Wnioskodawca jest zobowiązany do wykazywania w polskim rocznym zeznaniu podatkowym za 2025 wyłącznie przychodów ze źródeł położonych na terytorium Polski tj. polskiej emerytury górniczej, natomiast emerytura otrzymywana przez Wnioskodawcę z hiszpańskiego systemu ubezpieczeń społecznych pozostaje poza zakresem opodatkowania w Polsce i nie podlega wykazaniu w zeznaniu rocznym. W odniesieniu do małżonki Wnioskodawcy, która jako nierezydent nie będzie uzyskiwała w Polsce żadnych dochodów, nie powstanie obowiązek złożenia zeznania podatkowego. Jednocześnie w odniesieniu do emerytury hiszpańskiej analiza postanowień umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania między Polską a Hiszpanią jest bezprzedmiotowa, gdyż na gruncie prawa krajowego nie powstaje w Polsce obowiązek podatkowy, a tym samym nie dochodzi do podwójnego opodatkowania.

Prawidłowość stanowiska Wnioskodawcy w zakresie braku opodatkowania hiszpańskiej emerytury w Polsce znajduje potwierdzenie w aktualnej linii interpretacyjnej organów podatkowych, w tym m.in. w interpretacji Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowe z dnia 22 października 2024 r. (sygn. 0114- KDIP3-2.4011.760.2024.3.JK2). Organ przywołał w niej treść art. 18 polsko-hiszpańskiej Umowy o Wygenerowano na ord-in.podatki.gov.pl / strona 5 z 6 unikaniu podwójnego opodatkowania, zgodnie z którym: „Stosownie do postanowień ustępu 2 artykułu 19 emerytury i inne świadczenia o podobnym charakterze, wypłacane osobie mającej miejsce zamieszkania w Umawiającym się Państwie w związku z jej zatrudnieniem w przeszłości, będą opodatkowane tylko w tym Państwie". W świetle powyższego przepisu, skoro od dnia 1 stycznia 2025 r. Wnioskodawca posiada miejsce zamieszkania wyłącznie w Hiszpanii, to na mocy przywołanego art. 18 Umowy, świadczenia emerytalne wypłacane z hiszpańskiego systemu ubezpieczeń społecznych podlegają opodatkowaniu tylko w tym Państwie (czyli w Hiszpanii). W konsekwencji dochód ten nie podlega opodatkowaniu w Polsce i nie powinien być wykazywany w polskim zeznaniu rocznym PIT. Brak opodatkowania w Polsce wynika zatem zarówno z przepisów krajowych, jak i z nadrzędnych przepisów umowy międzynarodowej.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592):

Osoby fizyczne, jeżeli mają miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, podlegają obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów (przychodów) bez względu na miejsce położenia źródeł przychodów (nieograniczony obowiązek podatkowy).

Na podstawie art. 3 ust. 1a ww. ustawy:

Za osobę mającą miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej uważa się osobę fizyczną, która:

1)  posiada na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej centrum interesów osobistych lub gospodarczych (ośrodek interesów życiowych) lub

2)  przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej dłużej niż 183 dni w roku podatkowym.

Jak wynika z art. 3 ust. 2a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Osoby fizyczne, jeżeli nie mają na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej miejsca zamieszkania, podlegają obowiązkowi podatkowemu tylko od dochodów (przychodów) osiąganych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (ograniczony obowiązek podatkowy).

Według art. 4a ustawy:

Przepisy art. 3 ust. 1, 1a, 2a i 2b stosuje się z uwzględnieniem umów w sprawie unikania podwójnego opodatkowania, których stroną jest Rzeczpospolita Polska.

Ustawodawca przesądził zatem, że zgodnie z zasadą nieograniczonego obowiązku podatkowego osoby fizyczne, jeżeli mają miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, podlegają obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów bez względu na miejsce położenia źródeł przychodów. Stąd też do tej kategorii osób mają zastosowanie ogólne reguły podatkowe korygowane wyłącznie treścią umów międzynarodowych w sprawie zapobieżenia podwójnemu opodatkowaniu.

Natomiast osoby, które nie mają miejsca zamieszkania dla celów podatkowych w Polsce (nierezydenci), podlegają obowiązkowi podatkowemu w Polsce tylko od dochodów osiąganych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (ograniczony obowiązek podatkowy) z uwzględnieniem przepisów właściwej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania.

Z art. 3 ust. 2b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – w brzmieniu obowiązującym w 2022 r. – wynika, że:

Za dochody (przychody) osiągane na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez podatników, o których mowa w ust. 2a, uważa się w szczególności dochody (przychody) z:

1)  pracy wykonywanej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej oraz spółdzielczego stosunku pracy, bez względu na miejsce wypłaty wynagrodzenia;

2) działalności wykonywanej osobiście na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, bez względu na miejsce wypłaty wynagrodzenia;

3) działalności gospodarczej prowadzonej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w tym poprzez położony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej zagraniczny zakład;

4) położonej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nieruchomości lub praw do takiej nieruchomości, w tym ze zbycia jej w całości albo w części lub zbycia jakichkolwiek praw do takiej nieruchomości;

5) papierów wartościowych oraz pochodnych instrumentów finansowych niebędących papierami wartościowymi, dopuszczonych do publicznego obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w ramach regulowanego rynku giełdowego, w tym uzyskane ze zbycia tych papierów albo instrumentów oraz z realizacji praw z nich wynikających;

6) tytułu przeniesienia własności udziałów (akcji) w spółce, ogółu praw i obowiązków w spółce niebędącej osobą prawną lub tytułów uczestnictwa w funduszu inwestycyjnym, instytucji wspólnego inwestowania lub innej osobie prawnej i praw o podobnym charakterze lub z tytułu należności będących następstwem posiadania tych udziałów (akcji), ogółu praw i obowiązków, tytułów uczestnictwa lub praw - jeżeli co najmniej 50% wartości aktywów tej spółki, spółki niebędącej osobą prawną, tego funduszu inwestycyjnego, tej instytucji wspólnego inwestowania lub osoby prawnej, bezpośrednio lub pośrednio, stanowią nieruchomości położone na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub prawa do takich nieruchomości;

6a) tytułu przeniesienia własności udziałów (akcji), ogółu praw i obowiązków, tytułów uczestnictwa lub praw o podobnym charakterze w spółce nieruchomościowej;

7)  tytułu należności regulowanych, w tym stawianych do dyspozycji, wypłacanych lub potrącanych, przez osoby fizyczne, osoby prawne albo jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, mające miejsce zamieszkania, siedzibę lub zarząd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, niezależnie od miejsca zawarcia umowy i wykonania świadczenia;

8)  niezrealizowanych zysków, o których mowa w art. 30da.

Katalog dochodów (przychodów) wymienionych w cytowanym wyżej art. 3 ust. 2b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nie jest katalogiem zamkniętym; wymienia jedynie przykładowe, najczęściej podejmowane czynności służące uzyskaniu przychodu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Tak więc ustawodawca dopuszcza istnienie także innych dochodów, które należy uznać za osiągnięte na terytorium Polski. W przepisie tym przewidziano opodatkowanie oparte na zasadzie źródła. Jeżeli źródło przychodów nierezydenta znajduje się na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej, to Rzeczpospolita Polska ma prawo opodatkować dochody uzyskane z tego źródła na zasadach obowiązujących w tym państwie (ograniczony obowiązek podatkowy).

Ustalenie miejsca zamieszkania podatnika decyduje o zakresie ciążącego na nim obowiązku podatkowego. Inaczej mówiąc, od miejsca zamieszkania zależy czy podatnik podlega nieograniczonemu, czy ograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w Polsce. Nieograniczonym obowiązkiem podatkowym objęci są podatnicy, którzy w Polsce mają miejsce zamieszkania. Podlegają oni obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów (przychodów) bez względu na miejsce położenia źródeł przychodów. Natomiast jeśli podatnik będzie miał miejsce zamieszkania za granicą, to w Polsce będzie płacił podatek tylko od dochodów (przychodów) uzyskanych w danym roku podatkowym w Polsce (ograniczony obowiązek podatkowy).

Przepis art. 3 ust. 1a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wskazuje na dwa warunki, od spełnienia których uzależnia się kwalifikację danej osoby jako mającej miejsce zamieszkania w Polsce. Powyższe przesłanki są rozdzielone spójnikiem „lub”, co jest równoznaczne z tym, że wystarczy spełnienie którejkolwiek z nich, aby uznać, że osoba posiada miejsce zamieszkania w Polsce, a co za tym idzie – podlega w kraju nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu, czyli opodatkowaniu od wszystkich osiąganych dochodów.

Definicja „osoby mającej miejsce zamieszkania w Umawiającym się Państwie” odnosi się bezpośrednio do określenia „miejsca zamieszkania” przyjętego w ustawodawstwach wewnętrznych państw i uwzględnia różne formy więzi osobistej z państwem, które we własnym ustawodawstwie ustala podstawę do nieograniczonego obowiązku podatkowego.

Jako pierwszy warunek pozwalający na uznanie osoby za mającą miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przepis wskazuje posiadanie centrum interesów osobistych lub gospodarczych (ośrodek interesów życiowych). Przesłanka ta została skonstruowana w bardzo szeroki sposób, jeśli chodzi o zakreśloną grupę osób, które na potrzeby podatku dochodowego od osób fizycznych posiadają w Polsce ośrodek interesów życiowych. Wynikać może to z użycia w powołanym powyżej przepisie spójnika „lub” w sformułowaniu „centrum interesów osobistych lub gospodarczych” dla doprecyzowania, kiedy uznaje się daną osobę za mającą miejsce zamieszkania na terytorium RP.

Przez „centrum interesów osobistych” należy rozumieć wszelkie powiązania rodzinne, tzn. ognisko domowe, aktywność społeczną, polityczną, kulturalną, obywatelską, przynależność do organizacji/klubów, uprawiane hobby itp. Z kolei „centrum interesów gospodarczych” to przede wszystkim miejsce prowadzenia działalności zarobkowej, źródła dochodów, posiadane inwestycje, majątek nieruchomy i ruchomy, polisy ubezpieczeniowe, zaciągnięte kredyty, konta bankowe itd.

Za osobę mającą miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej uważa się również osobę fizyczną, która przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej dłużej niż 183 dni w roku podatkowym. W świetle art. 3 ust. 1a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, warunek ten stanowi samodzielną podstawę do uznawania określonej kategorii osób za rezydentów, niezależną od omówionego powyżej posiadania na terytorium RP centrum interesów życiowych.

Uznanie osoby fizycznej za osobę mającą miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w rozumieniu art. 3 ust. 1a ustawy, nie przesądza o uznaniu tej osoby, za osobę podlegającą w Rzeczypospolitej Polskiej nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu. Powyższe przepisy stosuje się bowiem z uwzględnieniem umów w sprawie unikania podwójnego opodatkowania, których stroną jest Rzeczpospolita Polska, co wynika z art. 4a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Ocena czy podatnik podlega w Rzeczypospolitej Polskiej ograniczonemu czy nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu powinna być dokonana w każdym przypadku indywidualnie z uwzględnieniem postanowień umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania.

Stosownie do przedstawionego we wniosku opisu zdarzenia, w przedmiotowej sprawie zastosowanie znajdą przepisy umowy między Rządem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej a Rządem Hiszpanii o unikaniu podwójnego opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i majątku, podpisanej w Madrycie 15 listopada 1979 r. (Dz. U. z 1982 r. Nr 17 poz. 127), zmodyfikowanej przez Konwencję wielostronną implementującą środki traktatowego prawa podatkowego mające na celu zapobieganie erozji podstawy opodatkowania i przenoszeniu zysku, podpisaną dnia 7 czerwca 2017 r. (Dz. U. z 2018 r. poz. 1369).

Stosowanie do art. 4 ust. 1 tej umowy:

W rozumieniu niniejszej umowy określenie "osoba mająca miejsce zamieszkania lub siedzibę w Umawiającym się Państwie" oznacza osobę, która według prawa tego Państwa podlega tam obowiązkowi podatkowemu z uwagi na jej miejsce zamieszkania, jej miejsce stałego pobytu, siedzibę zarządu albo inne kryteria o podobnym charakterze, wyłączając jednakże osoby, które podlegają obowiązkowi podatkowemu w tym Państwie tylko w zakresie dochodu ze źródeł znajdujących się w tym Państwie lub położonego tam majątku.

Na podstawie art. 4 ust. 2 ww. umowy,

Jeżeli stosownie do postanowień ustępu 1 osoba fizyczna ma miejsce zamieszkania w obu Umawiających się Państwach, wtedy taki wypadek jest rozstrzygany zgodnie z następującymi zasadami:

a)  osobę uważa się za mającą miejsce zamieszkania w tym Umawiającym się Państwie, w którym ma ona stałe miejsce zamieszkania. Jeżeli ma ona stałe miejsce zamieszkania w obu Umawiających się Państwach, wówczas uważa się ją za mającą miejsce zamieszkania w tym Umawiającym się Państwie, z którym ma ściślejsze powiązania osobiste i gospodarcze (ośrodek interesów życiowych);

b) jeżeli nie można ustalić, w którym Umawiającym się Państwie osoba ma ściślejsze powiązania osobiste i gospodarcze, albo jeżeli nie ma ona stałego miejsca zamieszkania w żadnym z Umawiających się Państw, wówczas uważa się ją za mającą miejsce zamieszkania w tym Umawiającym się Państwie, w którym zwykle przebywa;

c) jeżeli przebywa ona zazwyczaj w obydwu Umawiających się Państwach lub nie przebywa zazwyczaj w żadnym z nich wówczas będzie ona uważana za mającą miejsce zamieszkania w tym Umawiającym się Państwie, którego jest obywatelem;

d) jeżeli sytuacji tej osoby nie można określić zgodnie z postanowieniami litery c), właściwe władze Umawiających się Państw rozstrzygną zagadnienie w drodze wzajemnego porozumienia.

Jeżeli podatnik zostaje uznany za rezydenta podatkowego drugiego państwa na skutek spełnienia kryteriów przewidzianych w krajowym prawie podatkowym tego państwa, a w Polsce jest uznawany za rezydenta podatkowego na mocy wyżej opisanych przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, mamy do czynienia z podwójną rezydencją podatkową.

Umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania przewidują specjalne reguły kolizyjne w przypadku podwójnej rezydencji podatkowej, pozwalające ustalić, w którym państwie dana osoba posiada miejsce zamieszkania dla celów podatkowych. Reguły te zawarte są w powołanym wyżej art. 4 ust. 2 ww. Umowy.

Definicja „osoby mającej miejsce zamieszkania w Umawiającym się Państwie” odnosi się bezpośrednio do określenia „miejsca zamieszkania” przyjętego w ustawodawstwach wewnętrznych państw i uwzględnia różne formy więzi osobistej z państwem, które we własnym ustawodawstwie ustala podstawę do nieograniczonego obowiązku podatkowego.

Posiadanie stałego ogniska domowego oznacza, że osoba fizyczna urządziła je i zastrzegła dla swojego trwałego użytkowania, w przeciwieństwie do przebywania w konkretnym miejscu, ale w takich warunkach, z których wynika, że dany pobyt jest zamierzony na krótki czas. Istotnym czynnikiem jest trwałość zamieszkania, dbałość o ognisko domowe, co należy rozumieć, że osoba zainteresowana czyni wszystko, co jest niezbędne, aby mieć to mieszkanie do własnej dyspozycji w każdym czasie, w sposób ciągły, a nie od czasu do czasu, na pobyt, który z różnych względów może mieć charakter krótkotrwały.

Jeżeli osoba fizyczna posiada ognisko domowe w obu Umawiających się państwach, wówczas pierwszeństwo ma państwo, z którym osobiste i ekonomiczne powiązania danej osoby są ściślejsze.

Przez takie powiązania, należy rozumieć ośrodek interesów życiowych, przy ustalaniu którego należy wziąć pod uwagę stosunki rodzinne i towarzyskie, zatrudnienie, działalność polityczną, kulturalną i wszelką inną, miejsce działalności gospodarczej i miejsce, z którego zarządza swoim mieniem. Wszystkie te okoliczności należy rozważyć w całości, uwzględniając indywidualne postępowanie danej osoby. Jeśli miejsca zamieszkania nie można ustalić na podstawie tego kryterium, należy ustalić je biorąc pod uwagę przede wszystkim miejsce, w którym osoba fizyczna zwykle przebywa, a następnie obywatelstwo danej osoby.

Ustalenie miejsca zamieszkania podatnika decyduje o zakresie ciążącego na nim obowiązku podatkowego. Inaczej mówiąc, od miejsca zamieszkania zależy, czy podatnik podlega nieograniczonemu, czy ograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w Polsce. Nieograniczonym obowiązkiem podatkowym objęci są podatnicy, którzy w Polsce mają miejsce zamieszkania. Podlegają oni obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów (przychodów) bez względu na miejsce położenia źródeł przychodów. Natomiast, jeśli podatnik będzie miał miejsce zamieszkania za granicą, to w Polsce będzie płacił podatek tylko od dochodów (przychodów) uzyskanych w danym roku podatkowym w Polsce (ograniczony obowiązek podatkowy).

Ze stanu faktycznego przedstawionego we wniosku wynika, że jest Pan obywatelem Rzeczypospolitej Polskiej i pozostaje w związku małżeńskim. Do dnia 31.12.2024 roku podlegał w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu, korzystając w tym okresie z prawa do wspólnego rozliczania dochodów małżonków. Z końcem 2024 r. podjął Pan decyzję o przeprowadzeniu się wraz z małżonką na stałe do Hiszpanii, co też zrobił Pan z początkiem 2025 r. Począwszy od 1.01.2025 r. przebywa Pan na terytorium Hiszpanii przez okres przekraczający 183 dni w roku podatkowym. Zamieszkuje Pan wspólnie z żoną w lokalu wynajmowanym na podstawie umowy najmu na terytorium Hiszpanii, gdzie posiada również zameldowanie i prowadzi wraz z żoną wspólne gospodarstwo domowe. To właśnie w Hiszpanii koncentruje się Pana codzienna aktywność społeczna, gospodarcza oraz towarzyska. Ponadto dysponuje Pan certyfikatem rezydencji podatkowej wydanym przez właściwy organ administracji skarbowej Hiszpanii. W konsekwencji wieloletniego zatrudnienia, w listopadzie 2024 roku uzyskał Pan uprawnienia do polskiej emerytury górniczej, natomiast od października 2024 roku nabył także prawo do emerytury hiszpańskiej, która jest wypłacana od 2025 roku. Posiada Pan w Polsce nieruchomość w postaci domu, który jednak nie pełni funkcji stałego ogniska domowego, ani nie służy zaspokajaniu Pana bieżących potrzeb bytowych. Obecnie nieruchomość ta jest wykorzystywana wyłącznie przez Pana dorosłego syna oraz rodziców, którzy stale tam zamieszkują i prowadzą własne, odrębne gospodarstwa domowe. Od początku 2025 roku cała aktywność życiowa, majątkowa oraz wspólne gospodarstwo domowe skoncentrowane są wyłącznie w Hiszpanii. Posiadany w kraju budynek stanowi jedynie składnik majątkowy, a nie miejsce faktycznego zamieszkiwania. Wszelkie opłaty związane z korzystaniem z budynku ponoszą jego domownicy, tj. Pana dorosły syn oraz rodzice. W żaden sposób nie partycypuje Pan w tych kosztach.

Zatem z uwagi na to, że od dnia przeprowadzki wraz z żoną do Hiszpanii, tj. od 1 stycznia 2025 r. ściślejsze powiązania osobiste i gospodarcze posiada Pan w Hiszpanii stwierdzam, że od tego dnia nie należy uznawać Pana za polskiego rezydenta podatkowego. Od 2025 r. podlega Pan w Polsce ograniczonemu obowiązkowi podatkowemu.

W tym zakresie Pana stanowisko jest prawidłowe.

Odnosząc się natomiast do Pana wątpliwości dotyczących opodatkowania emerytury otrzymywanej z hiszpańskiego systemu ubezpieczeń społecznych wskazuję, że biorąc pod uwagę ww. przepisy oraz fakt, że Pana miejsce zamieszkania dla celów podatkowych w 2025 r. znajdowało się w Hiszpanii, to emerytura otrzymywana przez Pana z Hiszpanii w 2025 r. nie podlegała opodatkowaniu w Polsce.

W przedmiotowej sprawie, w odniesieniu do otrzymywanej przez Pana emerytury z Hiszpanii, nie będzie miała zastosowania Umowa między Rządem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej a Rządem Hiszpanii o unikaniu podwójnego opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i majątku, podpisana w Madrycie dnia 15 listopada 1979 r. (Dz. U. z 1982 r. Nr 17 poz. 127), zmodyfikowana przez Konwencję wielostronną implementującą środki traktatowego prawa podatkowego mające na celu zapobieganie erozji podstawy opodatkowania i przenoszeniu zysku, podpisaną dnia 7 czerwca 2017 r. (Dz. U. z 2018 r. poz. 1369). W przedmiotowej sytuacji nie dochodzi bowiem do podwójnego opodatkowania tego dochodu. Wobec powyższego otrzymywana przez Pana emerytura z hiszpańskiego systemu ubezpieczeń społecznych nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym w Polsce, a tym samym wykazaniu w składanym zeznaniu rocznym.

Zatem, Pana stanowisko w tym zakresie jest prawidłowe

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego podanym przez Pana w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Końcowo zaznaczam, że:

  • przedstawiany przez Pana zakres żądania (zadane pytania) zakreślają granice w jakich mogę wydać interpretację indywidualną. Przedmiotowe rozstrzygnięcie dotyczy więc tylko wyznaczonego przez Pana przedmiotu wniosku - zakresu Pana pytań,
  • procedura wydawania indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego nie podlega regułom przewidzianym dla wyżej wskazanych trybów postępowań. Nie prowadzę również postępowania dowodowego. Z wyżej wskazanych powodów, niniejszej odpowiedzi udzieliłem wyłącznie w oparciu o informacje podane we wniosku.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

  • Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli: Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pan do interpretacji.
  • Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1)  z zastosowaniem art. 119a;

2)  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3)  z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

  • Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (...). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”)..

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

  • w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
  • w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2026 r. poz. 622).

Rozliczaj podatki zgodnie z przepisami — w programie TaxMachine

Interpretacje pomagają zrozumieć przepisy; TaxMachine pomaga je zastosować w praktyce — prowadzi księgi, liczy podatki i generuje deklaracje, a stawki, druki i przepisy aktualizuje na bieżąco.

  • ✓ Księga przychodów i rozchodów, ryczałt oraz pełna księgowość
  • ✓ Faktury i e-faktury KSeF, JPK_V7 i JPK_KR
  • ✓ PIT, CIT, VAT i inne deklaracje + wysyłka e-Deklaracje z pobraniem UPO
  • ✓ Środki trwałe i amortyzacja, płace i ZUS
  • ✓ Automatyczne aktualizacje stawek, druków i przepisów

Źródło: System Informacji Celno-Skarbowej EUREKA (MF/KIS). Dokument urzędowy — reprodukcja dozwolona (art. 4 ustawy o prawie autorskim).

Interpretacja indywidualna chroni wyłącznie jej adresata i tylko przy zgodności stanu faktycznego z wnioskiem. Cudza interpretacja ma charakter informacyjny.