0114-KDIP4-3.4012.365.2026.1.IG

Interpretacja indywidualna - stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

10 czerwca 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z 9 czerwca 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy skutków podatkowych uczestnictwa w strukturze cash poolingu. Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

(…) S.A. (dalej: „Wnioskodawca” lub „Agent”) jest spółką akcyjną z siedzibą w Polsce, czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług oraz polskim rezydentem podatkowym. Wnioskodawca jest jednostką dominującą Grupy Kapitałowej (…) (dalej: „Grupa”).

Wnioskodawca zawarł z (…) (dalej: „Bank”) umowę świadczenia usługi zarządzania płynnością w formie limitów dziennych (dalej: „ Umowa”). Stronami Umowy są Bank, Wnioskodawca występujący jako agent oraz wybrane spółki Grupy (dalej: „Uczestnicy”). Przedmiotem Umowy jest świadczenie przez Bank usługi zarządzania płynnością na zasadach określonych w Umowie (dalej: „Cash Pooling”, „Usługa” lub „System”).

Wnioskodawca uczestniczy w Systemie w roli agenta (pool leadera), tj. podmiotu na rzecz którego prowadzony jest rachunek główny i który koordynuje relacje z Bankiem.

Dla celów realizacji Umowy Bank, na podstawie odrębnych umów, otwiera i prowadzi następujące rodzaje rachunków bankowych:

• rachunek główny - rachunek bankowy prowadzony przez Bank na rzecz Agenta (Wnioskodawcy), który jest rachunkiem głównym;
• rachunki Uczestników - rachunki bankowe prowadzone przez Bank na rzecz poszczególnych Uczestników.

Każdemu rachunkowi Uczestnika objętemu Systemem Bank przyznaje indywidualny limit dopuszczalnego dziennego zadłużenia, w wysokości wskazanej w załączniku do Umowy (dalej: „Limit Dzienny”). Limit Dzienny ma charakter odnawialny, tj. uznanie rachunku kwotą środków pieniężnych powoduje spłatę całości lub części wykorzystanego Limitu Dziennego i tym samym jego odnowienie. Limit Dzienny może być wykorzystywany wyłącznie w formie zleceń płatniczych realizowanych przez Bank na zlecenie Uczestnika.

Wykorzystany Limit Dzienny musi zostać spłacony w całości najpóźniej do końca dnia, w którym nastąpiło jego wykorzystanie. W przypadku braku spłaty Limitu Dziennego w terminie Bank naliczy odsetki za opóźnienie od zaległej kwoty.

Cash Pooling działa w formie zero balancing, co oznacza, że na koniec każdego dnia Bank doprowadza do tego, że salda na rachunkach Uczestników są równe zeru. W tym celu Bank wykonuje dwa rodzaje operacji:

• w przypadku rachunków Uczestników włączonych do Systemu, które wykazują saldo dodatnie, na koniec dnia Bank obciąża te rachunki kwotą takiego dodatniego salda i uznaje tą kwotą rachunek główny prowadzony dla Agenta; w efekcie środki zgromadzone na koniec dnia na rachunku Uczestnika są przelewane na rachunek główny prowadzony dla Agenta;
• w przypadku rachunków Uczestników włączonych do Systemu, które wykazują saldo ujemne Bank uznaje te rachunki kwotą niezbędną do spłaty ujemnego salda obciążając tą kwotą rachunek główny prowadzony dla Agenta; w efekcie, saldo ujemne jest pokryte ze środków zgromadzonych na rachunku głównym.

W Cash Poolingu nie jest realizowany powrót środków na rachunki Uczestników na początku kolejnego dnia. Oznacza to, że na początku każdego dnia salda na rachunkach Uczestników wynoszą zero i Uczestnicy mogą realizować płatności z tych rachunków do wysokości przyznanego im Limitu Dziennego.

Rachunek główny prowadzony dla Wnioskodawcy jako agenta nie podlega automatycznemu zerowaniu na koniec dnia. Środki zgromadzone na rachunku głównym mogą pozostać na tym rachunku i są wtedy oprocentowane zgodnie z odrębnymi ustaleniami z Bankiem, albo zostać ulokowane przez Wnioskodawcę m.in. na lokatach overnight lub lokatach terminowych.

Zgodnie z Umową skutkiem przeksięgowań realizowanych przez Bank jest powstanie wzajemnych zobowiązań poszczególnych Uczestników wobec Agenta (jeżeli z rachunku głównego Agenta zostało pokryte ujemne saldo na rachunku bankowym Uczestnika) lub odpowiednio Agenta wobec poszczególnych Uczestników (jeżeli dodatnie saldo na rachunku bankowym Uczestnika zostało przelane na rachunek główny Agenta). Bank dokonuje kalkulacji tych wzajemnych zobowiązań wynikających z realizacji postanowień Umowy i wylicza ich kwotę na każdy dzień.

Wzajemne zobowiązania Uczestników wobec Agenta oraz Agenta wobec Uczestników są konsekwencją automatycznych operacji wykonywanych przez Bank na rachunkach bankowych prowadzonych przez Bank dla stron Umowy.

Bank oblicza i księguje odsetki od wzajemnych zobowiązań pomiędzy poszczególnymi Uczestnikami oraz Agentem według stawki określonej przez Agenta i Uczestników oraz wskazanej Bankowi w załączniku do Umowy.

Zaksięgowanie naliczonych odsetek jest dokonywane przez Bank każdego pierwszego dnia roboczego kolejnego miesiąca funkcjonowania Systemu za miesiąc poprzedni, w dwóch oddzielnych transakcjach, w następujący sposób:

• rachunki tych Uczestników, którzy w poprzednim miesiącu mieli zobowiązanie wobec Agenta, zostają obciążone kwotami odsetek należnych z tego tytułu, zaś rachunek główny zostaje uznany tymi kwotami;
• rachunki tych Uczestników, wobec których Agent miał zobowiązanie w ciągu poprzedniego miesiąca, zostają uznane kwotami odsetek należnych z tego tytułu, zaś rachunek główny zostaje obciążony tymi kwotami.

Bank umożliwia Agentowi i Uczestnikom wygenerowanie w prowadzonym przez siebie systemie bankowym miesięcznych raportów odsetkowych oraz raportów o wzajemnych zobowiązaniach przedstawiających dzienne salda wzajemnych zobowiązań między Agentem i poszczególnymi Uczestnikami oraz dzienne odsetki naliczone od tych zobowiązań.

Za czynności dokonywane przez Bank w związku z realizacją Usługi Bank pobiera następujące opłaty:

• jednorazową opłatę za udostępnienie Usługi - pobieraną w dniu uruchomienia Usługi z rachunku głównego;
• miesięczną opłatę z tytułu wykonania przez Bank czynności w ramach Umowy - pobieraną ostatniego dnia roboczego miesiąca z każdego rachunku objętego Umową;
• opłatę za każdą zmianę w Umowie - pobieraną w dniu dokonania zmiany z rachunku głównego.

W związku z tym, że Wnioskodawca występuje w Umowie jako agent, Wnioskodawcy przyznano pełnomocnictwo do reprezentowania Uczestników we wszystkich sprawach dotyczących Umowy, w tym do zawierania aneksów do Umowy, składania dyspozycji zmiany stawek oprocentowania i kwot Limitów Dziennych, wnioskowania o zawieszenie Usługi oraz składania i przyjmowania oświadczeń o wypowiedzeniu Umowy.

Agentowi nie przysługuje żadne odrębne wynagrodzenie z tytułu pełnienia funkcji agenta w ramach Umowy.

Każdy Uczestnik oraz Wnioskodawca, nieodwołalnie poręcza względem Banku spłatę każdego zadłużenia na rachunkach Uczestników, w tym wynikającego z wykorzystanych Limitów Dziennych, do wysokości kwoty poręczenia wskazanej w załączniku do Umowy, oraz spłatę należnych od tego zadłużenia odsetek do wysokości nieprzekraczającej 10% kwoty poręczenia danego Uczestnika.

W ramach Umowy Bank pełni rolę podmiotu świadczącego Usługę zarządzania płynnością i zgodnie z Umową wykonuje m.in. następujące czynności:

• otwiera i prowadzi rachunki Uczestników oraz rachunek główny;
• przyznaje Uczestnikom Limity Dzienne;
• realizuje automatyczne przeksięgowania sald rachunków Uczestników na rachunek główny Agenta i z rachunku głównego Agenta na rachunki Uczestników na koniec każdego dnia;
• dokonuje kalkulacji wzajemnych zobowiązań poszczególnych Uczestników i Agenta wynikających z realizowanych przeksięgowań;
• oblicza i księguje odsetki od wzajemnych zobowiązań pomiędzy poszczególnymi Uczestnikami oraz Agentem;
• realizuje zlecenia płatnicze Uczestników;
• udostępnia Uczestnikom w systemie bankowym miesięczne raporty odsetkowe oraz raporty o wzajemnych zobowiązaniach.

Pytanie

Czy pełnienie przez Wnioskodawcę funkcji agenta w Systemie, w ramach którego rachunek główny prowadzony na rzecz Wnioskodawcy jest zasilany saldami dodatnimi Uczestników oraz z którego pokrywane są salda ujemne Uczestników, pozostaje poza zakresem opodatkowania podatkiem od towarów i usług, tj. czy Wnioskodawca nie świadczy usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o VAT podlegających opodatkowaniu na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, a odsetki otrzymywane przez Wnioskodawcę od Uczestników z tytułu pokrycia ich sald ujemnych nie stanowią wynagrodzenia za usługi świadczone przez Wnioskodawcę?

Państwa stanowisko w sprawie

W ocenie Wnioskodawcy, pełnienie przez niego funkcji agenta w Systemie, w ramach którego rachunek główny prowadzony na rzecz Wnioskodawcy jest zasilany saldami dodatnimi Uczestników oraz z którego pokrywane są salda ujemne Uczestników, nie skutkuje odpłatnym świadczeniem usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o VAT i w konsekwencji nie podlega opodatkowaniu na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT. Tym samym odsetki otrzymywane przez Wnioskodawcę od Uczestników z tytułu pokrycia ich sald ujemnych nie stanowią wynagrodzenia za usługi świadczone przez Wnioskodawcę i pozostają poza zakresem opodatkowania podatkiem od towarów i usług.

Uzasadnienie stanowiska Wnioskodawcy

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatna dostawa towarów oraz odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy o VAT przez świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów.

Pomimo szerokiej definicji ustawowej nie każde zachowanie podlega opodatkowaniu VAT. Dla uznania danej czynności za odpłatne świadczenie usług konieczne jest bowiem, aby była ona wykonywana przez podatnika działającego w takim charakterze, na rzecz zidentyfikowanego beneficjenta, za wynagrodzeniem pozostającym w bezpośrednim związku z danym świadczeniem. Jak wynika z utrwalonego orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, w szczególności z wyroków z 8 marca 1988 r. w sprawie C-102/86 Apple and Pear Development Council oraz z 3 marca 1994 r. w sprawie C-16/93 Tolsma, opodatkowane świadczenie usług ma miejsce wyłącznie wtedy, gdy:

• istnieje stosunek prawny pomiędzy usługodawcą a usługobiorcą, w ramach którego dochodzi do świadczeń wzajemnych;
• wynagrodzenie otrzymywane przez usługodawcę stanowi rzeczywisty ekwiwalent świadczenia wykonanego na rzecz usługobiorcy;
• po stronie odbiorcy występuje bezpośrednia, zindywidualizowana korzyść wynikająca z tego świadczenia;
• pomiędzy czynnością a otrzymywaną płatnością istnieje bezpośredni związek o charakterze przyczynowym;
• istnieje możliwość określenia wartości świadczenia wzajemnego w pieniądzu.

W ocenie Wnioskodawcy powyższe przesłanki nie są spełnione w odniesieniu do funkcji pełnionej przez Wnioskodawcę jako agenta w Systemie, w tym w odniesieniu do mechanizmu zerowania sald i odsetek otrzymywanych z tego tytułu od Uczestników.

Polskie przepisy nie zawierają szczególnych regulacji dotyczących umowy cash poolingu. Umowa ta funkcjonuje jako umowa nienazwana, której gospodarczym celem jest zapewnienie efektywnego zarządzania płynnością finansową podmiotów z grupy kapitałowej.

Operacje finansowe stanowiące istotę funkcjonowania Systemu, tj. zerowanie sald rachunków Uczestników poprzez ich obciążanie kwotą sald dodatnich oraz uznawanie kwotą niezbędną do pokrycia sald ujemnych, są w całości wykonywane przez Bank, a nie przez Wnioskodawcę. Zgodnie z Umową to Bank dokonuje codziennych przeksięgowań sald, kalkuluje wzajemne zobowiązania powstałe w wyniku tych operacji, oblicza i księguje od nich odsetki oraz sporządza miesięczne raporty rozliczeniowe. Operacje te następują automatycznie, niezależnie od jakichkolwiek dyspozycji Wnioskodawcy.

To Bank świadczy w ramach Systemu kompleksową usługę zarządzania płynnością finansową i to Bankowi przysługuje z tego tytułu wynagrodzenie w postaci opłat określonych w Umowie. Wnioskodawca w żadnym aspekcie operacyjnym nie wykonuje czynności składających się na tę usługę, jest on jedynie podmiotem, na rzecz którego prowadzony jest rachunek główny wykorzystywany przez Bank do realizacji mechanizmu konsolidacji.

Rachunek główny pełni w Systemie funkcję technicznego rachunku zbiorczego, niezbędnego dla realizacji mechanizmu zerowania sald. Konsolidacja środków na tym rachunku jest elementem konstrukcyjnym Usługi świadczonej przez Bank, to właśnie istnienie jednego rachunku, na którym sumują się nadwyżki i z którego pokrywane są niedobory poszczególnych Uczestników, umożliwia funkcjonowanie cash poolingu rzeczywistego. Sam fakt, że rachunek ten prowadzony jest dla Wnioskodawcy, nie zmienia charakteru wykonywanych na nim operacji ani nie kreuje po stronie Wnioskodawcy żadnego świadczenia o charakterze usługi w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o VAT. Wnioskodawca w odniesieniu do mechanizmu konsolidacji pozostaje usługobiorcą usługi świadczonej przez Bank, nie zaś usługodawcą wobec Uczestników.

Wzajemne zobowiązania pomiędzy Agentem a Uczestnikami, które powstają jako prawny skutek przeksięgowań dokonywanych przez Bank, nie wynikają z aktywności Wnioskodawcy. Wnioskodawca nie podejmuje w tym zakresie żadnej decyzji, nie wskazuje, którzy Uczestnicy mają zostać zasileni z rachunku głównego, w jakiej kolejności ani w jakiej wysokości. Mechanizm działa automatycznie, na podstawie samych postanowień Umowy oraz aktualnych sald rachunków.

Odsetki otrzymywane przez Wnioskodawcę od Uczestników z tytułu pokrycia ich sald ujemnych są zatem wyłącznie następstwem mechanizmu konsolidacji środków obsługiwanego przez Bank. Odsetki te nie są ekwiwalentem jakiejkolwiek usługi świadczonej przez Wnioskodawcę i nie pozostają w bezpośrednim związku z żadną czynnością wykonywaną przez Wnioskodawcę, lecz wynikają wyłącznie z mechanizmu rozliczeniowego, który jest określony w Umowie i który jest obsługiwany przez Bank.

Brak jest zatem bezpośredniego związku przyczynowego pomiędzy jakimkolwiek świadczeniem wykonywanym przez Wnioskodawcę a otrzymywanymi odsetkami, który to związek, zgodnie z orzecznictwem TSUE, stanowi niezbędną przesłankę opodatkowania VAT. Brak jest również zindywidualizowanego beneficjenta jakiegokolwiek świadczenia ze strony Wnioskodawcy, sama operacja konsolidacji środków jest elementem Systemu, a beneficjentami usługi zarządzania płynnością są Uczestnicy oraz Wnioskodawca, na rzecz których Bank świadczy Usługę.

Również funkcja koordynacyjno-reprezentacyjna pełniona przez Wnioskodawcę jako agenta na podstawie pełnomocnictwa udzielonego przez Uczestników nie generuje świadczenia usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o VAT. Wnioskodawcy nie przysługuje z tego tytułu jakiekolwiek wynagrodzenie, a czynności te mają charakter wyłącznie organizacyjny i służą prawidłowemu funkcjonowaniu Systemu.

Stanowisko Wnioskodawcy znajduje potwierdzenie w aktualnej praktyce interpretacyjnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (dalej: „Dyrektor KIS”) odnoszącej się do struktur cash poolingu, który konsekwentnie potwierdza, że agent (pool leader) w strukturze cash poolingu rzeczywistego nie wykonuje odpłatnego świadczenia usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, a odsetki rozliczane w ramach takiej struktury nie stanowią wynagrodzenia za usługę świadczoną przez agenta.

Przykładowo w interpretacji z 27 lutego 2026 r., sygn. 0114-KDIP4-3.4012.766.2025.1.KM, Dyrektor KIS wskazał, że czynności agenta mają charakter wyłącznie pomocniczy, a odsetki są alokowane i rozliczane przez bank w ramach świadczonej przez niego usługi zarządzania płynnością. Podobne stanowisko zostało przedstawione również m.in. w interpretacji z 27 marca 2026 r., sygn. 0112-KDIL1-2.4012.748.2025.2.MR, w interpretacji z 6 października 2025 r., sygn. 0111-KDIB3-1.4012.589.2025.2.MG, czy też w interpretacji z 4 lipca 2025 r., sygn. 0111-KDIB3-1.4012.355.2025.4.ICZ.

Mając na uwadze powyższe należy uznać, że pełnienie przez Wnioskodawcę funkcji agenta w Systemie nie stanowi odpłatnego świadczenia usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, a odsetki otrzymywane od Uczestników z tytułu pokrycia ich sald ujemnych nie stanowią wynagrodzenia za usługi świadczone przez Wnioskodawcę i pozostają poza zakresem opodatkowania podatkiem od towarów i usług.

W związku z powyższym Wnioskodawca wnosi o potwierdzenie, że pełnienie funkcji agenta w Systemie nie skutkuje świadczeniem usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, a odsetki otrzymywane od Uczestników z tytułu pokrycia ich sald ujemnych nie stanowią wynagrodzenia za usługi świadczone przez Wnioskodawcę i pozostają poza zakresem opodatkowania podatkiem od towarów i usług.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej ustawą:

Zakres tych czynności sformułowany został odpowiednio w art. 7 i w art. 8 ww. ustawy.

I tak, w myśl art. 7 ust. 1 ustawy:

Przy czym, w myśl art. 2 pkt 6 ustawy:

Stosownie natomiast do art. 8 ust. 1 ustawy:

Pod pojęciem usługi należy rozumieć każde zachowanie, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie). Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy mieć na względzie, że ustawa zalicza do grona usług każde świadczenie, które nie jest dostawą towarów w myśl art. 7 ustawy. Każde świadczenie niebędące dostawą towarów polegające na działaniu, zaniechaniu lub tolerowaniu czyjegoś zachowania stanowi zatem co do zasady usługę w rozumieniu ustawy, niemniej jednak muszą być przy tym spełnione następujące warunki:

• w następstwie zobowiązania, w wykonaniu którego usługa jest świadczona, nabywca jest bezpośrednim beneficjentem świadczenia,
• świadczonej usłudze odpowiada świadczenie wzajemne ze strony nabywcy (wynagrodzenie).

Należy podkreślić, że oba ww. warunki winny być spełnione łącznie, aby świadczenie podlegało jako usługa, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT. Przy czym z treści powołanego wyżej przepisu art. 5 ust. 1 pkt 1 jednoznacznie wynika, że dostawa towarów i świadczenie usług co do zasady podlegają opodatkowaniu VAT wówczas, gdy są wykonywane odpłatnie (z wyjątkiem przypadków ściśle określonych w art. 7 ust. 2 oraz w art. 8 ust. 2 cyt. ustawy).

Aby uznać dane świadczenie za odpłatne, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Przy czym przepisy ustawy nie określają postaci wynagrodzenia.

W dorobku orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (np. wyrok z 8 marca 1988 r. w sprawie C-102/86 Apple and Pear Development Council przeciwko Commissioners of Customs and Excise), przyjmuje się, że odpłatność ma miejsce wtedy, gdy istnieje bezpośredni związek pomiędzy dostawą towarów lub świadczeniem usług a otrzymanym wynagrodzeniem, przy czym wynagrodzenie jakkolwiek musi być wyrażone w pieniądzu, to jednak nie musi być w tej formie dokonane. Należy podkreślić, że na gruncie przepisów o podatku od towarów i usług bez znaczenia pozostaje to, czy kwota uzyskanego wynagrodzenia (cena) została skalkulowana tak, że stanowi tylko koszt wytworzenia towaru lub wykonania usługi, czy została powiększona także o zysk sprzedającego.

Skoro przepisy nie określają formy zapłaty za świadczoną usługę, należy uznać, że zobowiązanie usługobiorcy może mieć postać świadczenia nie tylko określonej sumy pieniędzy, ale także świadczenie innej usługi (usługi wzajemnej). Oznacza to, że z danego stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę. Ponadto, aby dana czynność (świadczenie) podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT, musi istnieć bezpośredni związek o charakterze przyczynowym pomiędzy świadczoną usługą a świadczeniem wzajemnym. Otrzymana zapłata powinna być konsekwencją wykonania świadczenia.

Odpłatność określana jest przez strony umowy i jeśli strony ustalą zapłatę, wówczas wykonane świadczenie staje się odpłatne. W przypadku istnienia świadczenia wzajemnego otrzymanego przez świadczącego usługę, należy uznać czynności wykonywane w ramach zawartej umowy za odpłatne świadczenie usług określone w art. 8 ust. 1 ustawy, podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych.

Zatem za czynność podlegającą opodatkowaniu VAT uważane mogą być takie sytuacje, w których:

• istnieje związek prawny między usługodawcą i usługobiorcą, w ramach którego następuje świadczenie wzajemne,
• wynagrodzenie otrzymane przez usługodawcę stanowi wartość faktycznie przekazaną w zamian za usługi świadczone na rzecz usługobiorcy,
• istnieje bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie dostawcy towaru lub usługi,
• odpłatność za otrzymane świadczenie (towar lub usługę) pozostaje w bezpośrednim związku z czynnością, która miałaby być opodatkowana tym podatkiem,
• istnieje możliwość wyrażenia w pieniądzu wartości tego świadczenia wzajemnego.

Ponadto, zgodnie z unormowaniami zawartymi w art. 8 ust. 2 ustawy, w pewnych, ściśle określonych przypadkach, również nieodpłatne świadczenie usług należy uznać za spełniające definicję odpłatnego świadczenia usług.

W myśl art. 8 ust. 2 ustawy:

Zatem dla ustalenia, czy konkretna, nieodpłatna czynność podlega opodatkowaniu w związku z uznaniem jej za odpłatne świadczenie usług, istotny jest cel jej świadczenia. Jeżeli nieodpłatne świadczenie wpisuje się w cel prowadzonej działalności gospodarczej, wtedy przesłanka uznania takiej nieodpłatnej czynności za odpłatne świadczenie usług podlegające opodatkowaniu nie zostanie spełniona. Stwierdzenie takie uzależnione jednak jest od konkretnych okoliczności jakie w danej sprawie występują.

Należy wskazać, że zakres opodatkowania podatkiem VAT wyznacza nie tylko czynnik przedmiotowy - opodatkowaniu podlega odpłatna dostawa towarów lub odpłatne świadczenie usług, ale także czynnik podmiotowy - czynności muszą być wykonywane przez podatnika.

Stosownie do treści art. 15 ust. 1 ustawy:

Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy:

Z opisu sprawy wynika, że są Państwo czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług oraz polskim rezydentem podatkowym. Są Państwo jednostką dominującą Grupy Kapitałowej.

Zawarli Państwo z (…) umowę świadczenia usługi zarządzania płynnością w formie limitów dziennych. Stronami Umowy są Bank, Wnioskodawca występujący jako agent oraz wybrane spółki Grupy (Uczestnicy). Przedmiotem Umowy jest świadczenie przez Bank usługi zarządzania płynnością na zasadach określonych w Umowie (Cash Pooling).

Uczestniczą Państwo w Systemie w roli agenta - pool leadera, tj. podmiotu na rzecz którego prowadzony jest rachunek główny i który koordynuje relacje z Bankiem.

Dla celów realizacji Umowy Bank, na podstawie odrębnych umów, otwiera i prowadzi następujące rodzaje rachunków bankowych:

• rachunek główny - rachunek bankowy prowadzony przez Bank na rzecz Agenta (Wnioskodawcy), który jest rachunkiem głównym;
• rachunki Uczestników - rachunki bankowe prowadzone przez Bank na rzecz poszczególnych Uczestników.

Każdemu rachunkowi Uczestnika objętemu Systemem Bank przyznaje indywidualny limit dopuszczalnego dziennego zadłużenia, w wysokości wskazanej w załączniku do Umowy. Limit Dzienny ma charakter odnawialny, tj. uznanie rachunku kwotą środków pieniężnych powoduje spłatę całości lub części wykorzystanego Limitu Dziennego i tym samym jego odnowienie. Limit Dzienny może być wykorzystywany wyłącznie w formie zleceń płatniczych realizowanych przez Bank na zlecenie Uczestnika.

Wykorzystany Limit Dzienny musi zostać spłacony w całości najpóźniej do końca dnia, w którym nastąpiło jego wykorzystanie. W przypadku braku spłaty Limitu Dziennego w terminie Bank naliczy odsetki za opóźnienie od zaległej kwoty.

Cash Pooling działa w formie zero balancing, co oznacza, że na koniec każdego dnia Bank doprowadza do tego, że salda na rachunkach Uczestników są równe zeru. W tym celu Bank wykonuje dwa rodzaje operacji:

• w przypadku rachunków Uczestników włączonych do Systemu, które wykazują saldo dodatnie, na koniec dnia Bank obciąża te rachunki kwotą takiego dodatniego salda i uznaje tą kwotą rachunek główny prowadzony dla Agenta; w efekcie środki zgromadzone na koniec dnia na rachunku Uczestnika są przelewane na rachunek główny prowadzony dla Agenta;
• w przypadku rachunków Uczestników włączonych do Systemu, które wykazują saldo ujemne Bank uznaje te rachunki kwotą niezbędną do spłaty ujemnego salda obciążając tą kwotą rachunek główny prowadzony dla Agenta; w efekcie, saldo ujemne jest pokryte ze środków zgromadzonych na rachunku głównym.

W Cash Poolingu nie jest realizowany powrót środków na rachunki Uczestników na początku kolejnego dnia. Oznacza to, że na początku każdego dnia salda na rachunkach Uczestników wynoszą zero i Uczestnicy mogą realizować płatności z tych rachunków do wysokości przyznanego im Limitu Dziennego.

Rachunek główny prowadzony dla Państwa jako agenta nie podlega automatycznemu zerowaniu na koniec dnia. Środki zgromadzone na rachunku głównym mogą pozostać na tym rachunku i są wtedy oprocentowane zgodnie z odrębnymi ustaleniami z Bankiem, albo zostać ulokowane przez Państwa m.in. na lokatach overnight lub lokatach terminowych.

Zgodnie z Umową skutkiem przeksięgowań realizowanych przez Bank jest powstanie wzajemnych zobowiązań poszczególnych Uczestników wobec Agenta - jeżeli z rachunku głównego Agenta zostało pokryte ujemne saldo na rachunku bankowym Uczestnika, lub odpowiednio Agenta wobec poszczególnych Uczestników - jeżeli dodatnie saldo na rachunku bankowym Uczestnika zostało przelane na rachunek główny Agenta. Bank dokonuje kalkulacji tych wzajemnych zobowiązań wynikających z realizacji postanowień Umowy i wylicza ich kwotę na każdy dzień.

Wzajemne zobowiązania Uczestników wobec Agenta oraz Agenta wobec Uczestników są konsekwencją automatycznych operacji wykonywanych przez Bank na rachunkach bankowych prowadzonych przez Bank dla stron Umowy.

Bank oblicza i księguje odsetki od wzajemnych zobowiązań pomiędzy poszczególnymi Uczestnikami oraz Agentem według stawki określonej przez Agenta i Uczestników oraz wskazanej Bankowi w załączniku do Umowy.

Zaksięgowanie naliczonych odsetek jest dokonywane przez Bank każdego pierwszego dnia roboczego kolejnego miesiąca funkcjonowania Systemu za miesiąc poprzedni, w dwóch oddzielnych transakcjach, w następujący sposób:

• rachunki tych Uczestników, którzy w poprzednim miesiącu mieli zobowiązanie wobec Agenta, zostają obciążone kwotami odsetek należnych z tego tytułu, zaś rachunek główny zostaje uznany tymi kwotami;
• rachunki tych Uczestników, wobec których Agent miał zobowiązanie w ciągu poprzedniego miesiąca, zostają uznane kwotami odsetek należnych z tego tytułu, zaś rachunek główny zostaje obciążony tymi kwotami.

Bank umożliwia Agentowi i Uczestnikom wygenerowanie w prowadzonym przez siebie systemie bankowym miesięcznych raportów odsetkowych oraz raportów o wzajemnych zobowiązaniach przedstawiających dzienne salda wzajemnych zobowiązań między Agentem i poszczególnymi Uczestnikami oraz dzienne odsetki naliczone od tych zobowiązań.

Za czynności dokonywane przez Bank w związku z realizacją Usługi Bank pobiera następujące opłaty:

• jednorazową opłatę za udostępnienie Usługi - pobieraną w dniu uruchomienia Usługi z rachunku głównego;
• miesięczną opłatę z tytułu wykonania przez Bank czynności w ramach Umowy - pobieraną ostatniego dnia roboczego miesiąca z każdego rachunku objętego Umową;
• opłatę za każdą zmianę w Umowie - pobieraną w dniu dokonania zmiany z rachunku głównego.

W związku z tym, że występują Państwo w Umowie jako agent, przyznano Państwu pełnomocnictwo do reprezentowania Uczestników we wszystkich sprawach dotyczących Umowy, w tym do zawierania aneksów do Umowy, składania dyspozycji zmiany stawek oprocentowania i kwot Limitów Dziennych, wnioskowania o zawieszenie Usługi oraz składania i przyjmowania oświadczeń o wypowiedzeniu Umowy.

Agentowi nie przysługuje żadne odrębne wynagrodzenie z tytułu pełnienia funkcji agenta w ramach Umowy.

Każdy Uczestnik oraz Państwo, nieodwołalnie poręcza względem Banku spłatę każdego zadłużenia na rachunkach Uczestników, w tym wynikającego z wykorzystanych Limitów Dziennych, do wysokości kwoty poręczenia wskazanej w załączniku do Umowy, oraz spłatę należnych od tego zadłużenia odsetek do wysokości nieprzekraczającej 10% kwoty poręczenia danego Uczestnika.

W ramach Umowy Bank pełni rolę podmiotu świadczącego Usługę zarządzania płynnością i zgodnie z Umową wykonuje m.in. następujące czynności:

• otwiera i prowadzi rachunki Uczestników oraz rachunek główny;
• przyznaje Uczestnikom Limity Dzienne;
• realizuje automatyczne przeksięgowania sald rachunków Uczestników na rachunek główny Agenta i z rachunku głównego Agenta na rachunki Uczestników na koniec każdego dnia;
• dokonuje kalkulacji wzajemnych zobowiązań poszczególnych Uczestników i Agenta wynikających z realizowanych przeksięgowań;
• oblicza i księguje odsetki od wzajemnych zobowiązań pomiędzy poszczególnymi Uczestnikami oraz Agentem;
• realizuje zlecenia płatnicze Uczestników;
• udostępnia Uczestnikom w systemie bankowym miesięczne raporty odsetkowe oraz raporty o wzajemnych zobowiązaniach.

Państwa wątpliwości dotyczą tego, czy pełnienie funkcji agenta w Systemie, w ramach którego rachunek główny prowadzony na rzecz Państwa jest zasilany saldami dodatnimi Uczestników oraz z którego pokrywane są salda ujemne Uczestników, pozostaje poza zakresem opodatkowania podatkiem od towarów i usług, tj. czy nie świadczą Państwo usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o VAT podlegających opodatkowaniu na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, a odsetki otrzymywane przez Państwa od Uczestników z tytułu pokrycia ich sald ujemnych nie stanowią wynagrodzenia za usługi świadczone przez Państwa.

Należy zauważyć, że polskie przepisy podatkowe nie zawierają regulacji dotyczących umowy cash poolingu. Występująca w obrocie prawnym jako umowa nienazwana - umowa cash poolingu porównywana jest często z umową pożyczki. Chociaż umowa ta do pewnego stopnia przypomina w swym charakterze uregulowaną w polskim prawie umowę pożyczki, jednak nie wyczerpuje istotnych jej znamion. Nie dochodzi w tym przypadku do zawarcia umowy pożyczki, ponieważ brak jest zobowiązania do przeniesienia określonej ilości pieniędzy na określony w umowie podmiot.

Umowa „cash poolingu” jest formą efektywnego zarządzania środkami finansowymi, stosowaną przez podmioty należące do jednej grupy kapitałowej, lub podmioty powiązane ekonomicznie w jakikolwiek inny sposób. Sprowadza się ona do koncentrowania środków pieniężnych z jednostkowych rachunków poszczególnych podmiotów na wspólnym rachunku grupy i zarządzaniu zgromadzoną w ten sposób kwotą, przy wykorzystaniu korzyści skali. Pozwala to na kompensowanie przejściowych nadwyżek, wykazywanych przez jedne z podmiotów, z przejściowymi niedoborami zaistniałymi u innych podmiotów. Dzięki temu dochodzi do minimalizowania kosztów kredytowania działalności podmiotów z grupy poprzez kredytowanie się przy wykorzystaniu środków własnych grupy. W ramach porozumienia cash poolingu uczestnicy wskazują podmiot organizujący cash pooling i zarządzający systemem. Zarządzający systemem w ramach umowy zapewnia dla wszystkich uczestników systemu środki finansowe na pokrycie sald ujemnych, a w przypadku wystąpienia sald dodatnich na rachunkach uczestników, to na jego rachunek trafiają środki finansowe.

Usługa cash poolingu jest zatem usługą zazwyczaj wykonywaną przez bank. Natomiast uczestnictwo w strukturze cash poolingu nie jest żadnym świadczeniem. Należy pamiętać, że nie każda czynność stanowiąca dostawę towarów/świadczenie usług podlega opodatkowaniu podatkiem VAT. Aby dana czynność była opodatkowana tym podatkiem musi bowiem być wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonywaniem działa jako podatnik podatku VAT.

Z uwagi na cechy charakterystyczne Systemu cash poolingu należy zauważyć, że w niniejszej sprawie, w roli usługodawcy występuje Bank, który obsługuje Umowę cash poolingu. W ramach Umowy Bank pełni rolę podmiotu świadczącego Usługę zarządzania płynnością i zgodnie z Umową wykonuje m.in. następujące czynności: otwiera i prowadzi rachunki Uczestników oraz rachunek główny; przyznaje Uczestnikom Limity Dzienne; realizuje automatyczne przeksięgowania sald rachunków Uczestników na rachunek główny Agenta i z rachunku głównego Agenta na rachunki Uczestników na koniec każdego dnia; dokonuje kalkulacji wzajemnych zobowiązań poszczególnych Uczestników i Agenta wynikających z realizowanych przeksięgowań; oblicza i księguje odsetki od wzajemnych zobowiązań pomiędzy poszczególnymi Uczestnikami oraz Agentem; realizuje zlecenia płatnicze Uczestników; udostępnia Uczestnikom w systemie bankowym miesięczne raporty odsetkowe oraz raporty o wzajemnych zobowiązaniach.

Państwo - nie świadczą usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy. Uczestniczą Państwo w Systemie w roli agenta (pool leadera), tj. podmiotu na rzecz którego prowadzony jest rachunek główny i który koordynuje relacje z Bankiem. W związku z tym, że Państwo występują w Umowie jako agent, przyznano Państwu pełnomocnictwo do reprezentowania Uczestników we wszystkich sprawach dotyczących Umowy, w tym do zawierania aneksów do Umowy, składania dyspozycji zmiany stawek oprocentowania i kwot Limitów Dziennych, wnioskowania o zawieszenie Usługi oraz składania i przyjmowania oświadczeń o wypowiedzeniu Umowy. Nie przysługuje Państwu żadne odrębne wynagrodzenie z tytułu pełnienia funkcji agenta w ramach Umowy.

Zatem należy stwierdzić, że w świetle art. 5 ust. 1 ustawy, z Państwa perspektywy jako Agenta, wykonywane przez Państwa w ramach tej umowy czynności, pozostają poza zakresem opodatkowania podatkiem od towarów i usług. Tym samym, otrzymane przez Państwa odsetki nie stanowią wynagrodzenia z tytułu świadczenia usług podlegających opodatkowaniu VAT.

Podejmowane przez Państwa czynności w ramach opisanej umowy nie stanowią również nieodpłatnego świadczenia usług zrównanego z opłatnym świadczeniem usług, o którym mowa w art. 8 ust. 2 ustawy, gdyż treść wniosku nie wskazuje, by miały one służyć do celów innych niż Państwa działalność gospodarcza.

W związku z powyższym, Państwa działalność jako Agenta, w związku z przystąpieniem do Systemu i korzystaniem z cash poolingu, nie stanowi świadczenia usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy, zatem nie są Państwo podatnikiem VAT z tego tytułu. W związku z przystąpieniem do opisanego Systemu i udostępnieniem rachunku głównego na potrzeby rozliczeń, dokonywanych w ramach Systemu oraz pełnieniem roli Agenta, nie wykonują Państwo czynności opodatkowanych podatkiem VAT. Tym samym odsetki otrzymywane przez Państwa od Uczestników z tytułu pokrycia ich sald ujemnych nie stanowią wynagrodzenia za świadczone przez Państwa usługi.

Państwa stanowisko jest prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

Zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Ponoszą Państwo ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu sprawy. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty opis sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem sprawy podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, wydana interpretacja traci swą aktualność.

Ponadto informuję, że interpretacja wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko dla Państwa i nie wywołuje skutków prawnopodatkowych dla innych podmiotów, w tym pozostałych Uczestników Systemu cash pooling.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

• Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.
• Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

• Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

• w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
• w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.