Interpretacja indywidualna
– stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

27 kwietnia 2026 r. wpłynął Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy skutków podatkowych realizacji Inwestycji pn. (…). Uzupełnili go Państwo 27 maja 2026 r. - w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

Gmina A. jest czynnym zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług. Gmina jest podmiotem prawa publicznego. Gmina jako jednostka samorządu terytorialnego złożyła wniosek o przyznanie pomocy w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 dla interwencji (…).

Zakres zadania obejmuje budowę 49 przydomowych oczyszczalni ścieków dla osób fizycznych na nieruchomościach stanowiących własność mieszkańców Gminy A. Przydomowe oczyszczalnie ścieków będą budowane na nieruchomościach mieszkańców, którzy zadeklarują chęć udziału w projekcie i dokonają wpłaty wkładu własnego w wysokości 25 %. Gmina będzie zawierała umowy użyczenia gruntów z ich właścicielami. Dofinansowanie, które uzyska Gmina będzie w wysokości do 75% kosztów kwalifikowalnych zadania. Gmina A. nie pokrywa żadnego udziału procentowego w realizacji zadania. Wysokość wpłat dokonywanych przez mieszkańców będzie uzależniona od wielkości instalacji, której rozmiar jest zależny od liczby mieszkańców danego gospodarstwa. Zakończenie inwestycji po otrzymaniu dofinansowania planowane jest w ciągu 24 miesięcy (tj. maj 2028 r.). W trakcie trwania trwałości projektu właścicielem wybudowanych przydomowych oczyszczalni ścieków będzie Gmina A. Poza dokonaną wpłatą na wkład własny Gmina nie pobierze od mieszkańców innych opłat, w tym za przeniesienie prawa własności oczyszczalni z Gminy na mieszkańca po upływie 5 lat od zakończonej budowy oraz przez okres trwałości projektu. Koszty związane z utrzymaniem i eksploatacją przydomowych oczyszczalni ścieków będą ponoszone przez mieszkańca. Gmina nie będzie ponosiła żadnych kosztów związanych z utrzymaniem i eksploatacją oczyszczalni. Mieszkańcy w zawartych umowach są zobowiązani do opróżniania i wywozu nieczystości na własny koszt.

Wszystkie wydatki związane z realizacją zadania zostaną udokumentowane fakturami VAT, gdzie Gmina A. zostanie wskazana jako nabywca. Inwestycja nie jest ukierunkowania w celu osiągnięcia zysku. Gmina poprzez budowę przydomowych oczyszczalni ścieków realizuje zadanie własne określone w ustawie z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym art. 7 ust. 1 pkt 3. W przypadku braku otrzymania dofinansowania Gmina nie przystąpi do realizacji zadania.

W przypadku otrzymania dofinansowania Gmina nie będzie mogła go przeznaczyć na inny cel. Wykonawca inwestycji zostanie wyłoniony w ramach postępowania przetargowego. Podatek od towarów i usług można zaliczyć do kosztów kwalifikowalnych pod warunkiem, że nie ma prawnej możliwości jego odzyskania.

Pytania

1. Czy Gminie A. będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego wskazanego na fakturach dokumentujących zakup towarów i usług związanych z realizacją Projektu?

2. Czy otrzymana dotacja celowa, stanowiąca dofinansowanie budowy przydomowych oczyszczalni będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT ?

3. Czy Gmina A. powinna objąć wpłaty mieszkańców podatkiem VAT?

4. Czy Gmina A. realizując Projekt na rzecz mieszkańców wykonuje działalność gospodarczą oraz czy wykonywane czynności będą podlegały opodatkowaniu podatkiem VAT?

5. Czy Gmina A. powinna dokumentować wpłaty mieszkańców przy zastosowaniu not księgowych?

Państwa stanowisko w sprawie

Ad 1.

Gminie A. nie będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego z faktur dokumentujących poniesione wydatki na realizację zadania pn. (…).

Gmina podejmując zadanie własne przewidziane dla Jednostki Samorządu Terytorialnego zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym zaspokaja zbiorowe potrzeby społeczności lokalnej, w związku z czym nie wykonuje czynności mających znamiona działalności gospodarczej.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o VAT opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatna dostawa towarów i usług.

W myśl art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego występuje tylko w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Majątek utworzony w ramach inwestycji będzie udostępniany przez Gminę mieszkańcom na ich własny użytek.

Ad 2. i 3.

Otrzymana przez Gminę dotacja celowa na realizację Projektu nie będzie opodatkowana podatkiem VAT. Wpłaty mieszkańców nie będą podlegały opodatkowaniu.

Zgodnie z art. 29a ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług podstawa opodatkowania obejmuje wszystko, co stanowi otrzymaną zapłatę lub którą dostawcą lub usługobiorca otrzyma w zamian za dostawę towarów lub świadczenie usług od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej, włącznie z otrzymanymi dotacjami, subwencjami związanymi bezpośrednio z ceną takiej dostawy lub świadczenia.

Dotacja stanowi podstawę opodatkowania tylko wtedy kiedy jest otrzymana w celu sfinansowania zadania ściśle związanego z opodatkowaniem go podatkiem od towarów i usług. Jeżeli taka dotacja nie jest związana z czynnościami podlegającymi opodatkowaniu nie stanowi podstawy opodatkowania w myśl ww. artykułu. W związku z powyższym nie wystąpi związek pomiędzy wnoszoną przez mieszkańców opłatą a otrzymanym dofinansowaniem. Opłata wnoszona przez mieszkańców jest nie jest czynnością podlegającą opodatkowaniu ponieważ nie stanowi elementu ceny i nie może być włączona do podstawy opodatkowania.

Ad 4.

Gmina A. realizując Projekt nie będzie wykonywać czynności mających znamiona prowadzenia działalności gospodarczej oraz nie będą one podlegać opodatkowaniem podatkiem od towarów i usług.

W myśl art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług opodatkowaniu podlega odpłata dostawa towarów i usług.

Gmina realizując Projekt realizuje zadanie własne, przy czym wykonanie inwestycji nie jest nastawione na zysk. Inwestycja jest realizowana na rzecz mieszkańców oraz po zakończeniu projektu zostanie przekazana po okresie trwałości projektu mieszkańcom na ich własność zgodnie z zawartymi umowami.

Ad 5.

Gmina A. powinna dokumentować wpłaty mieszkańców na przydomowe oczyszczalnie ścieków na podstawie not księgowych, które mają zastosowanie przy operacjach niepodlegających opodatkowaniu podatkiem VAT.

Gmina realizując Projekt realizuje zadanie własne nie podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT, mieszkańcy jedynie partycypują w kosztach. Wpłata mieszkańców nie jest zapłatą za towar ani usługę w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług, w związku z powyższym nie ma zastosowania art. 106b ustawy o podatku od towarów i usług.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:

Według art. 2 pkt 22 ustawy:

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:

Przy czym na mocy art. 2 pkt 6 ustawy:

Zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy:

Na podstawie art. 8 ust. 2a ustawy:

Definicja „świadczenia usług” ma charakter dopełniający definicję „dostawy towarów” i odzwierciedla zasadę powszechności opodatkowania podatkiem od towarów i usług transakcji, które są wykonywane przez podatników w ramach ich działalności gospodarczej.

Usługą jest tylko takie świadczenie, w przypadku którego istnieje bezpośredni konsument, odbiorca świadczenia odnoszący korzyść o charakterze majątkowym. Przez świadczenie usług należy więc rozumieć każde zachowanie się na rzecz innej osoby, które nie jest dostawą. Na zachowanie to składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie, znoszenie określonych stanów rzeczy).

Aby czynność podlegała opodatkowaniu, musi istnieć bezpośredni związek o charakterze przyczynowym pomiędzy jej wykonaniem a otrzymanym świadczeniem wzajemnym. W ten sposób zapłacone kwoty stanowią rzeczywiste wynagrodzenie za wyodrębnioną czynność w ramach stosunku prawnego lub dochodzi do wymiany świadczeń wzajemnych. Otrzymana zapłata powinna być konsekwencją wykonania świadczenia. Wynagrodzenie musi być należne za wykonanie tego świadczenia.

Odpłatność oznacza wykonanie czynności (dostawy towarów oraz świadczenia usług) za wynagrodzeniem. W znaczeniu potocznym wynagrodzenie to zapłata za pracę, należność. Natomiast odpłatny to taki, który wymaga zapłacenia, zwrotu kosztów, płatny. Zatem pod pojęciem odpłatności rozumieć należy prawo, aby podmiot sprzedający towar lub świadczący usługę żądał zapłaty ceny lub ekwiwalentu (np. w postaci świadczenia wzajemnego) od nabywcy towaru, odbiorcy usługi lub osoby trzeciej.

Przepisy dotyczące funkcjonowania podatku VAT w krajach członkowskich Unii Europejskiej podlegają harmonizacji na zasadach określonych w dyrektywie 2006/112/WE Rady z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L 347 z 11 grudnia 2006 r. str. 1 ze zm.), zwanej dalej „Dyrektywą 2006/112/WE”. Uszczegółowieniem zasad obowiązywania i funkcjonowania podatku VAT określonych w Dyrektywie 2006/112/WE są wyroki Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

Kwestia odpłatności była wielokrotnie przedmiotem rozstrzygnięć TSUE. W dorobku orzecznictwa Trybunału przyjmuje się, że odpłatność ma miejsce wtedy, gdy istnieje bezpośredni związek pomiędzy dostawą towarów lub świadczeniem usług a otrzymanym wynagrodzeniem, przy czym wynagrodzenie – jakkolwiek musi być wyrażone w pieniądzu – to jednak nie musi być w tej formie dokonane.

Na gruncie przepisów ustawy o podatku od towarów i usług nie ma znaczenia, czy kwota uzyskanego wynagrodzenia (cena) została skalkulowana tak, że stanowi tylko koszt wytworzenia towaru lub wykonania usługi, czy została powiększona także o zysk sprzedającego. Odpłatność określana jest przez strony umowy i jeśli strony ustalą zapłatę, wówczas wykonane świadczenie staje się odpłatne. Przepisy nie określają formy zapłaty, zatem wynagrodzenie (zapłata) może mieć postać zarówno świadczenia pieniężnego, jak i rzeczowego (określonego w naturze), np. w przypadku dostawy towaru w zamian za świadczenie usługi czy też w sytuacji zamiany towarów bądź usług.

Zatem, aby dana czynność (świadczenie) podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT, musi istnieć bezpośredni związek o charakterze przyczynowym pomiędzy świadczoną usługą a świadczeniem wzajemnym. Otrzymana zapłata powinna być konsekwencją wykonania świadczenia. Wynagrodzenie musi być należne za wykonanie tego świadczenia. W przypadku istnienia świadczenia wzajemnego otrzymanego przez świadczącego usługę, należy uznać czynności wykonywane w ramach zawartej umowy za odpłatne świadczenie usług określone w art. 8 ust. 1 ustawy, podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych.

Jednocześnie, aby czynność była opodatkowana podatkiem od towarów i usług, musi być wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem jest podatnikiem podatku VAT.

Na podstawie art. 15 ust. 1 ustawy:

Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy:

Na mocy art. 9 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE:

Z przepisu tego wynika, że wykorzystywanie własności dóbr materialnych lub niematerialnych do celów zarobkowych w sposób ciągły, należy w szczególności uznać za działalność gospodarczą.

Rolę gminy szczegółowo określa ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 662).

I tak, w myśl art. 2 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym:

Jak stanowi art. 6 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym:

Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy o samorządzie gminnym:

Z powyższych przepisów jednoznacznie wynika, że gmina działa w charakterze podatnika VAT, gdy wykonuje we własnym imieniu i na własny rachunek czynności spełniające definicję działalności gospodarczej, określonej w art. 15 ust. 2 ustawy.

Jak wynika z opisu sprawy, są Państwo czynnym zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług. Są Państwo podmiotem prawa publicznego. Jako jednostka samorządu terytorialnego złożyli Państwo wniosek o przyznanie pomocy w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 na zadanie pn. (…).

Zakres zadania obejmuje budowę 49 przydomowych oczyszczalni ścieków dla osób fizycznych na nieruchomościach stanowiących własność mieszkańców Gminy. Przydomowe oczyszczalnie ścieków będą budowane na nieruchomościach mieszkańców, którzy zadeklarują chęć udziału w projekcie i dokonają wpłaty wkładu własnego w wysokości 25%. Będą Państwo zawierali umowy użyczenia gruntów z ich właścicielami. Dofinansowanie, które Państwo uzyskają będzie w wysokości do 75% kosztów kwalifikowalnych zadania. Nie pokrywają Państwo żadnego udziału procentowego w realizacji zadania. Wysokość wpłat dokonywanych przez mieszkańców będzie uzależniona od wielkości instalacji, której rozmiar jest zależny od liczby mieszkańców danego gospodarstwa. Zakończenie inwestycji po otrzymaniu dofinansowania planowane jest w ciągu 24 miesięcy (tj. maj 2028 r.). W trakcie trwania trwałości projektu właścicielem wybudowanych przydomowych oczyszczalni ścieków będą Państwo. Poza dokonaną wpłatą na wkład własny nie pobiorą Państwo od mieszkańców innych opłat, w tym za przeniesienie prawa własności oczyszczalni z Państwa na mieszkańca po upływie 5 lat od zakończonej budowy oraz przez okres trwałości projektu. Koszty związane z utrzymaniem i eksploatacją przydomowych oczyszczalni ścieków będą ponoszone przez mieszkańca. Nie będą Państwo ponosili żadnych kosztów związanych z utrzymaniem i eksploatacją oczyszczalni. Mieszkańcy w zawartych umowach są zobowiązani do opróżniania i wywozu nieczystości na własny koszt.

Wszystkie wydatki związane z realizacją zadania zostaną udokumentowane fakturami VAT, gdzie Państwo zostaną wskazani jako nabywca. Inwestycja nie jest ukierunkowania w celu osiągnięcia zysku. Poprzez budowę przydomowych oczyszczalni ścieków realizują Państwo zadanie własne określone w ustawie o samorządzie gminnym: art. 7 ust. 1 pkt 3. W przypadku braku otrzymania dofinansowania Gmina nie przystąpi do realizacji zadania. W przypadku otrzymania dofinansowania nie będą Państwo mogli go przeznaczyć na inny cel. Wykonawca inwestycji zostanie wyłoniony w ramach postępowania przetargowego.

Państwa wątpliwości dotyczą tego, czy realizując Projekt na rzecz mieszkańców wykonują Państwo działalność gospodarczą oraz czy wykonywane czynności będą podlegały opodatkowaniu podatkiem VAT.

Wytyczne do oceny charakteru podjętych przez Państwa działań znajdują się w wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) z 30 marca 2023 r. w sprawie C-612/21 – Gmina O. przeciwko Dyrektorowi Krajowej Informacji Skarbowej.

W wyroku tym TSUE wskazał, że:

Trybunał zwrócił uwagę na istotne elementy stanu faktycznego, które zaistniały w sprawie będącej przedmiotem ww. postępowania:

Na podstawie powyższej analizy TSUE doszedł do wniosku, że:

Ostatecznie Trybunał orzekł, że:

Aby określić czy budowa przydomowych oczyszczalni ścieków będzie przez Państwa realizowana w ramach działalności gospodarczej zdefiniowanej w art. 15 ust. 2 ustawy, kluczowa jest analiza przesłanek wskazanych w wyroku TSUE, tj.:

‒    brak zarobkowego charakteru podejmowanych czynności – czynność nie ma na celu osiągnięcia stałego dochodu,

‒    brak równorzędnego ekwiwalentu ekonomicznego ze strony ostatecznego beneficjenta inwestycji (mieszkańca Gminy),

‒    zgoda mieszkańca na wykonanie usługi na jego nieruchomości,

‒    finansowanie ze środków publicznych,

‒    zlecenie zrealizowania inwestycji wyspecjalizowanemu podmiotowi trzeciemu.

W Państwa sprawie przesłanki te są spełnione.

Budowa przydomowych oczyszczalni ścieków na nieruchomościach mieszkańców będzie realizowana w ramach konkretnego zadania inwestycyjnego. Inwestycja będzie dofinansowana do 75% wartości Inwestycji. Ostatecznymi beneficjentami planowanego zadania będą mieszkańcy, którzy otrzymają POŚ na własność po okresie, w którym oczyszczalnie będą Państwa własnością. Wpłaty mieszkańców pokryją część wydatków związanych z ww. zadaniem w wysokości 25%. Świadczenie na rzecz mieszkańców zrealizują Państwo po zawarciu z nimi umów cywilnoprawnych. Inwestycja będzie realizowana w ramach postępowania przetargowego. Faktury z tytułu realizacji Inwestycji będą wystawiane na Państwa. Podkreślili Państwo, że zamiar realizacji zadania wywodzą Państwo z zadań własnych gminy określonych w art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy o samorządzie gminnym.

A zatem okoliczności sprawy, które przedstawili Państwo we wniosku, są podobne do okoliczności sprawy C-612/21, w której TSUE wydał wyrok 30 marca 2023 r.

Opis sprawy wskazuje, że Państwa celem jest jednorazowa realizacja zadania polegającego na budowie przydomowych oczyszczalni ścieków na nieruchomościach należących do mieszkańców (tj. budowa POŚ przez Państwa w sposób opisany we wniosku nie ma charakteru trwałego). Co więcej, mieszkańcy pokryją jedynie niewielką część kosztów realizacji Inwestycji.

Państwa działania w analizowanym przypadku odbiegają od wzorca przeciętnego przedsiębiorcy, którego głównym celem byłoby dążenie do maksymalizacji zysku, przy jednoczesnej minimalizacji strat.

Z wniosku wynika, że nie wykonają Państwo opisanego zadania z zamiarem osiągania dochodu z tytułu jego realizacji, czym nie spełnią Państwo przesłanki prowadzenia działalności gospodarczej, na którą zwrócił uwagę TSUE w ww. wyroku z 30 marca 2023 r. Zasadniczym celem przedsięwzięcia będzie realizacja zadań własnych. Jednocześnie zauważenia wymaga fakt spełnienia pozostałych przesłanek uznania wykonywanych przez Państwa czynności za nieopodatkowane, wynikających z ww. wyroku TSUE, tj.: woli mieszkańców przeprowadzenia na ich rzecz zadania, skorzystania przez Państwa z usług podmiotu zewnętrznego w celu wykonania zadania oraz uzyskania dofinansowania do Inwestycji.

Zatem Państwa działania w związku z realizacją Inwestycji pn. (…) nie będą stanowić odpłatnej dostawy towarów ani odpłatnego świadczenia usług w rozumieniu ustawy. Realizując ww. Inwestycję nie będą Państwo wykonywać działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy. Zatem, czynności realizowane w ramach tej Inwestycji nie będą podlegały opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy.

Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 4 jest prawidłowe.

Państwa wątpliwości dotyczą również opodatkowania otrzymanej dotacji celowej stanowiącej dofinansowanie budowy przydomowych oczyszczalni ścieków oraz wpłat otrzymywanych od mieszkańców.

Na podstawie art. 29a ust. 1 ustawy:

Zgodnie z art. 29a ust. 6 ustawy:

W myśl art. 29a ust. 7 ustawy:

Przepis art. 29a ust. 1 ustawy jest odpowiednikiem art. 73 ww. Dyrektywy 2006/112/WE, zgodnie z którym:

Podstawę opodatkowania w podatku od towarów i usług stanowi więc wynagrodzenie, które dostawca lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu dostawy towarów albo świadczenia usług. Wynagrodzenie to oznacza wartość rzeczywiście otrzymaną (lub która ma być otrzymana) w konkretnym przypadku.

Aby ustalić, czy dane dotacje (subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze) są, czy też nie są opodatkowane, należy przeanalizować szczegółowe warunki ich przyznawania, określające cele dofinansowania.

Dotacja, dofinansowanie, subwencja stanowi podstawę opodatkowania, gdy jest dokonywana w celu sfinansowania konkretnej czynności podlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Natomiast dotacje, których nie można powiązać z konkretnymi czynnościami podlegającymi opodatkowaniu podatkiem VAT, nie stanowią podstawy opodatkowania w rozumieniu art. 29a ust. 1 ustawy.

Samo otrzymanie jakiejkolwiek zapłaty lub dofinansowania (dotacji, dopłaty, subwencji) nie stanowi żadnej czynności ani zdarzenia opodatkowanego. Jeżeli czynność, za którą wnoszona jest opłata lub do której jest przyznawana dopłata, nie jest czynnością podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT, to zapłata / dopłata do tej czynności nie stanowi elementu ceny oraz nie może być włączona do podstawy opodatkowania.

Realizując Inwestycję nie będą Państwo wykonywali działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy. Państwa działania w związku z budową przydomowych oczyszczalni ścieków na rzecz Mieszkańców nie będą stanowić dostawy towarów ani świadczenia usług podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT.

Skoro wykonywane przez Państwa czynności w ramach Inwestycji, nie będą stanowić dostawy towarów ani świadczenia usług podlegających opodatkowaniu, to również środki z dofinansowania, które planują Państwo przeznaczyć na realizację Zadania, nie mogą podlegać opodatkowaniu jako element ceny.

Wpłaty, które otrzymają Państwo od mieszkańców, będą wynikać z zawieranych przez Państwa umów cywilnoprawnych na budowę POŚ i będą stanowić wkład własny tych mieszkańców. Zatem wpłaty mieszkańców nie będą stanowiły zapłaty za czynności podlegające opodatkowaniu, w konsekwencji nie będą podlegały opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług jako element ceny.

Państwa stanowisko w zakresie pytań nr 2 i 3 jest prawidłowe.

Państwa wątpliwości dotyczą również kwestii prawa do odliczenia podatku VAT naliczonego wykazanego na fakturach zakupowych dotyczących Inwestycji.

Podstawowe zasady dotyczące odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy. W myśl tego przepisu:

Zgodnie z art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy:

Z powołanych przepisów wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego.

Zasada ta wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.

Ustawodawca przyznał podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego w całości lub w części, pod warunkiem spełnienia przez niego przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy, oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Przepis ten określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Jedno z takich ograniczeń zostało wskazane w art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy, zgodnie z którym:

Oznacza to, że podatnik nie może skorzystać z prawa do odliczenia w odniesieniu do podatku, który jest należny wyłącznie z tego względu, że został wykazany na fakturze w sytuacji, gdy transakcja nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.

Na mocy art. 88 ust. 4 ustawy:

Zgodnie z ww. regulacją, z prawa do odliczenia podatku skorzystać mogą wyłącznie podatnicy, którzy są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni.

Rozliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ust. 1 ustawy jest uwarunkowane tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane przez zarejestrowanego, czynnego podatnika podatku VAT, w ramach działalności gospodarczej, do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług. Zasada ta wyłącza tym samym możliwość odliczenia podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które są wykorzystywane do czynności zwolnionych od podatku lub niepodlegających opodatkowaniu. Oznacza to, że podstawowym warunkiem, który uprawnia do odliczenia podatku naliczonego, jest związek nabywanych towarów i usług ze sprzedażą generującą podatek należny.

W omawianej sprawie związek taki nie wystąpi. Jak wynika z okoliczności sprawy, nie będą Państwo realizować Inwestycji w ramach swojej działalności gospodarczej, o której mowa w art. 15 ust. 2 ustawy – nie będą Państwo świadczyć odpłatnych usług ani odpłatnie dostarczać towarów. Budowa przydomowych oczyszczalni ścieków na nieruchomościach mieszkańców zrealizowana zostanie w ramach czynności niepodlegających opodatkowaniu. W konsekwencji, nie zostanie spełniona podstawowa pozytywna przesłanka warunkująca prawo do odliczenia podatku naliczonego, jaką jest związek z wykonanymi czynnościami opodatkowanymi, o której mowa w art. 86 ust. 1 ustawy.

Tym samym, nie będą Państwo mieli prawa do obniżenia kwoty podatku VAT należnego o kwotę podatku VAT naliczonego wykazanego na fakturach zakupowych dotyczących Inwestycji.

Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 1 jest prawidłowe.

Państwa wątpliwości dotyczą również tego, czy powinni Państwo dokumentować wpłaty mieszkańców przy zastosowaniu not księgowych.

Zgodnie z art. 106b ust. 1 pkt 1 ustawy:

Z opisu sprawy i ze stanowiska Organu dotyczącego pytań nr 3 i 4 wynika, że wpłaty mieszkańców nie będą stanowiły zapłaty za czynności podlegające opodatkowaniu, w konsekwencji nie będą podlegały opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług jako element ceny.

Zatem nie będą Państwo mieli obowiązku wystawiania faktur VAT na wpłaty tytułem udziału własnego, dokonywane przez mieszkańców Gminy, uczestniczących w projekcie pn.: (…), ponieważ pomiędzy Państwem a mieszkańcami nie dojdzie do świadczenia usług ani dostawy towarów podlegających opodatkowaniu VAT.

Przepisy ustawy nie regulują dokumentowania transakcji, w przypadku których nie jest wymagane wystawianie faktur. Należy zatem stwierdzić, że dopuszczalne jest dokumentowanie takich transakcji dowolnym dokumentem rozliczeniowym, np. notą księgową. Nota księgowa nie jest dokumentem przewidzianym przez przepisy o podatku VAT i jako taka nie jest objęta regulacją tych przepisów, brak jest jednakże przeciwwskazań na gruncie przepisów dotyczących podatku od towarów i usług, dla takiego sposobu dokumentowania.

Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 5 jest prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili, i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Niniejsza interpretacja została wydana na podstawie przedstawionego we wniosku opisu sprawy, co oznacza, że w przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku opisem stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego. Ponoszą Państwo ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu sprawy. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego podanym przez Państwa w złożonym wniosku. Ponadto, w sytuacji zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego w opisie sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

• Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.
• Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

• Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

• w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
• w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.