taxmachine.pl

0114-KDIP4-3.4012.180.2026.3.DG

Interpretacja indywidualna2026-06-08Dyrektor Krajowej Informacji SkarbowejAktualna

Dostawa budynku gospodarczego będzie korzystać ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy, bezzasadnym stało się badanie przesłanek do zastosowania zwolnienia od podatku w oparciu o art. 43 ust. 1 pkt 10a oraz pkt 2 ustawy.

Interpretacja indywidualna - stanowisko nieprawidłowe

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od towarów i usług jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

23 marca 2026 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy skutków podatkowych egzekucyjnej sprzedaży udziału w działce nr 1. Uzupełniła go Pani pismami, które wpłynęły 4 maja 2026 r. i 18 maja 2026 r. - w odpowiedzi na wezwania. Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

Wnioskodawca jako Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w (…) prowadzi egzekucję z nieruchomości stanowiącej udział ½ w prawie własności nieruchomości stanowiącej działki o numerach ewidencyjnych: 1 o powierzchni 0,0176 ha i 2 o powierzchni 0,2688 ha, położonej w miejscowości (…), gmina (…), powiat (…), woj. (…) dla której Wydział Ksiąg Wieczystych Sądu Rejonowego w (…) prowadzi księgę wieczystą o numerze KW (…) z wniosku wierzyciela: (…) należącej do dłużnika: (…) Sp. j. z siedzibą w (…), NIP: (…), Numer KRS: (…). Pozostałymi współwłaścicielami nieruchomości są osoby fizyczne: A.A. - udział ¼ w prawie własności nieruchomości, B.B. (małoletni) - udział 1/8 w prawie własności nieruchomości, C.C. (małoletnia) - udział 1/8 w prawie własności nieruchomości.

Nieruchomość stanowiąca działkę nr 1 o powierzchni 0,0176 ha, położona w miejscowości (…), gmina (…), powiat (…), woj. (…) dla której Wydział Ksiąg Wieczystych Sądu Rejonowego w (…) prowadzi księgę wieczystą o numerze KW (…) jest częściowo zabudowana budynkiem gospodarczym - magazyn, który znajduje się w większej części na działce nr 2, z którą stanowi całość gospodarczą. Obecnie nieruchomość nie jest użytkowana. Nieruchomość jest przedmiotem umowy najmu z prawem podnajmu z 1 kwietnia 2025 r, zawartą pomiędzy D.D. a A.A., czynsz miesięczny wynosi (…) zł. Ponadto D.D. zawarła umowę najmu z (…) 24 kwietnia 2025 r. Przedmiotem najmu jest powierzchnia usługowo - handlowa - 750 m2, która znajduje się na działce nr 2, czynsz miesięczny wynosi (…) zł.

Komornik pismem z 5 lutego 2025 r. wezwał dłużnika (…)Sp. j. z siedzibą w (…) do wskazania:

  • czy dłużnik jest podatnikiem podatku VAT i czy w przypadku sprzedaży nieruchomości - udziału 1/2 części w nieruchomości położonej: (…), dla której Sąd Rejonowy w (…) prowadzi księgę wieczystą o numerze (…), stanowiącej działki nr ewidencyjny 1 i 2, należy odprowadzić podatek VAT, w przypadku odpowiedzi twierdzącej w jakiej stawce,
  • kiedy dłużnik wyrejestrował się z rejestru podatników VAT,
  • czy przedmiotowa nieruchomość była wciągnięta do ewidencji środków trwałych i amortyzowana,
  • czy dłużnik przy wyrejestrowaniu z ewidencji podatku VAT rozliczył VAT od nieruchomości,
  • w jaki sposób nieruchomości były wykorzystywane, czy na własne cele czy działalności gospodarczej (zwolnionej, opodatkowanej),
  • czy nieruchomość była przedmiotem najmu, dzierżawy jeżeli tak to od kiedy i do kiedy,
  • do jakich celów jest obecnie wykorzystywany (najem, inne),
  • czy budynek był wykorzystywany do celów innych niż własne cele mieszkaniowe - należy wskazać czy dłużnik dokonywał ulepszeń w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym stanowiących co najmniej 30% wartości początkowej budynku, jeżeli tak to kiedy oraz czy przysługiwało prawo do odliczenia podatku od zakupów służących ulepszeniu,
  • czy dłużnik wykorzystuje przedmiotowy budynek do celów prowadzonej działalności, jeśli tak to czy wykorzystanie jest odpłatne czy nie (spółka płaci wynagrodzenie).

Dłużnik nie udzielił odpowiedzi.

Działka o numerze ewidencyjnym 1 o powierzchni 0,0176 ha stanowi lasy klasy LsVI o pow. 0,0176 ha według wypisu z rejestru gruntów Starostwa Powiatowego w (…) z 16 kwietnia 2024 r.

W toku postępowania egzekucyjnego ustalono, że podstawą nabycia prawa własności przedmiotowej nieruchomości była umowa zamiany nieruchomości Rep. A (…) z 29 października 1997 r., zawarta przed notariuszem (…), na podstawie której A.A. i jego żona E.E. nabyli nieruchomość stanowiącą działkę nr 1 na zasadzie wspólności ustawowej małżeńskiej. Następnie aktem notarialnym Rep. A (…) z 3 czerwca 2008 r. zawartym przed notariuszem (…) A.A. i E.E. przenieśli własność ½ części nieruchomości na rzecz dłużnika (…) Sp.j. tytułem wkładu. Dłużnikowi w zawiązku z nabyciem przedmiotowych nieruchomości nie przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego, ponieważ żadna z powyższych transakcji nie była opodatkowana podatkiem od towarów i usług.

W dziale czwartym księgi wieczystej są ujawnione wpisy hipoteczne:

1. Hipoteka umowna na rzecz (…) w kwocie (…) zł,

2. Hipoteka przymusowa na rzecz (…) w kwocie (…) zł.

Sprawdzenie statusu podmiotu w VAT przy pomocy Portalu Podatkowego MF przeprowadzone w marcu 2025 r. wykazało, iż wskazany podmiot jest zarejestrowany jako podatnik VAT. Jednakże z odpowiedzi na zapytanie do Naczelnika Urzędu Skarbowego w (…) z 12 lutego 2026 r. wynika, że dłużnik był czynnym podatnikiem podatku VAT w okresie 1 maja 2008 r. - 28 maja 2021 r. Został wykreślony zawiadomieniem nr (…) z rejestru na podstawie art. 96 ust. 9A pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług, tj. za niezłożenie deklaracji za 3 kolejne miesiące. Ponadto poinformował, że w deklaracjach VAT z ostatnich 5 lat brak wykazanego środka trwałego. Urząd nie ma też wiedzy na jakie cele była wykorzystywana nieruchomość. Dłużnik obecnie nie odbiera korespondencji pod wskazanym adresem.

Zdaniem Wnioskodawcy, sprzedaż wyżej opisanej nieruchomości w toku postępowania egzekucyjnego w drodze licytacji publicznej nie będzie obciążona podatkiem od towarów i usług, nie będzie miało zastosowania zwolnienie od podatku.

Art. 18 ustawy o podatku od towarów i usług nakłada na komornika sądowego obowiązek działania jako płatnik w przypadku wykonywania przez niego czynności egzekucyjnych w rozumieniu Kodeksu postępowania cywilnego. Jednak obowiązki płatnika urzeczywistniają się wyłącznie wtedy, gdy sam dłużnik byłby zobowiązany do zapłacenia podatku należnego od danej transakcji. Z kolei zgodnie z przepisami ustawy o podatku od towarów i usług opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają te czynności, w przypadku których spełniony został zarówno podmiotowy, jak i przedmiotowy zakres opodatkowania, tzn. zaistniała czynność określona jako opodatkowana, która została wykonana przez podmiot mający cechę podatnika.

W przedmiotowej sprawie nieruchomość dłużnik nabył w drodze wniesienia wkładu do spółki bez prawa do odliczenia podatku VAT, co komornik sprawdził przeglądając księgę wieczystą przedmiotowej nieruchomości. Dłużnik wynajął nieruchomość swojej córce z prawem podnajmu. Jednakże z odpowiedzi na zapytanie do Naczelnika Urzędu Skarbowego w (…) z 12 lutego 2026 r. wynika, że dłużnik był czynnym podatnikiem podatku VAT w okresie 1 maja 2008 r. - 28 maja 2021 r. Został wykreślony.

W myśl art. 2 pkt 6 ustawy o VAT przez towary rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii. Przez dostawę towarów należy rozumieć przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. Nieruchomość w chwili obecnej nie jest wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej przez najemcę. Z ewidencji gruntów wynika, że nieruchomość stanowi lasy, jest częściowo zabudowana budynkiem gospodarczym. W związku z powyższym, zdaniem Wnioskodawcy, zbycie takiej nieruchomości nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług i komornik nie ma obowiązku wystawienia faktury, nie korzysta ze zwolnienia przedmiotowego ani podmiotowego.

Uzupełnienie opisu stanu faktycznego

Przedmiotem sprzedaży licytacyjnej jest udział ½ części w działce nr ewidencyjny 1.

Aktem notarialnym Rep. A (…) z 3 czerwca 2008 r. zawartym przed notariuszem (…) A.A. i E.E. (małżonkowie) przenieśli własność ½ części nieruchomości stanowiącej działkę nr 2 na rzecz dłużnika (…) Sp.j. tytułem wkładu do spółki, od tego dnia nieruchomość stała się własnością spółki.

Dłużnikowi w zawiązku z nabyciem przedmiotowych nieruchomości nie przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego, ponieważ transakcja nie była opodatkowana podatkiem od towarów i usług i dłużnik nie miał prawa do odliczenia podatku VAT po jej nabyciu - co wynika z aktu notarialnego Rep. A (…) z 3 czerwca 2008 r. zawartym przed notariuszem (…).

Z informacji uzyskanych od Naczelnika Urzędu Skarbowego w (…) wynika, że dłużnik był czynnym podatnikiem podatku VAT w okresie 1 maja 2008 r. - 28 maja 2021 r. i wykonywał na nieruchomości działalność gospodarczą. Został wykreślony zawiadomieniem nr (…) z rejestru na podstawie art. 96 ust. 9A pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług, tj. za niezłożenie deklaracji za 3 kolejne miesiące. Zgodnie z wpisem do KRS dłużnik wykonywał działalność gospodarczą:

  • PKD 47.19.Z Pozostała sprzedaż detaliczna prowadzona w niewyspecjalizowanych sklepach,
  • PKD 46.90.Z Sprzedaż Hurtowa Niewyspecjalizowana,
  • 47.99.Z Pozostała sprzedaż detaliczna prowadzona poza siecią sklepową, straganami i targowiskami,
  • 43.29.Z Wykonywanie pozostałych instalacji budowlanych.

Ponadto Nieruchomość jest przedmiotem umowy najmu z prawem podnajmu z 1 kwietnia 2025 r., zawartej pomiędzy D.D. a A.A., czynsz miesięczny wynosi (…) zł. Ponadto D.D. zawarła umowę najmu z (…) 24 kwietnia 2025 r. Przedmiotem najmu jest powierzchnia usługowo-handlowa - 750 m2, która znajduje się na działce nr 2, czynsz miesięczny wynosi (…) zł.

Dłużnik nabył nieruchomość zabudowaną zgodnie z ewidencją gruntów i budynków Starostwa Powiatowego w (…) budynki na działce 2 i częściowo na działce 1 zostały wzniesione w 2002 r. - czyli przez poprzedniego właściciela.

Dłużnikowi nie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w związku z nabyciem działki, gdyż nieruchomość została wniesiona jako wkład do spółki jawnej przez osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą, nie była opodatkowana podatkiem VAT. Dłużnik zapłacił podatek od czynności cywilnoprawnych.

Z informacji uzyskanych od A.A. w 2015 r. wynika, że budynki są w budowie, nie są odebrane i oddane do użytku. W trakcie oględzin nieruchomości ustalono, że wykończona jest tylko piwnica i parter.

Komornik pismem z 5 lutego 2025 r. Wezwał dłużnika (…) Sp. j. z siedzibą w (…) do wskazania m. in.:

  • czy budynek był wykorzystywany do celów innych niż własne cele mieszkaniowe, jeżeli tak to należy wskazać czy dłużnik dokonywał ulepszeń w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym stanowiących co najmniej 30% wartości początkowej budynku, jeżeli tak to kiedy oraz czy przysługiwało prawo do odliczenia podatku od zakupów służących ulepszeniu.

Dłużnik nie udzielił odpowiedzi.

Z udokumentowanych działań komornika nie wynika, aby nakłady były czynione w ostatnich 10 latach poprzedzających latach planowaną sprzedaż w trybie licytacji komorniczej.

Odpowiedzi na pytania z części I pytania nr 2-10 wezwania są znane komornikowi częściowo. W pozostałym zakresie z udokumentowanych działań komornika nie wynika, czy ma zastosowanie zwolnienie od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 2, 10, 10a ustawy o VAT. Brak tych informacji jest wynikiem podjętych działań przez komornika, które zostały udokumentowane.

Pytanie

Czy sprzedaż egzekucyjna przedmiotowej nieruchomości nie będzie obciążona podatkiem od towarów i usług i nie będzie korzystała ze zwolnienia?

Pani stanowisko w sprawie

Zdaniem Wnioskodawcy, sprzedaż wyżej opisanej nieruchomości w toku postępowania egzekucyjnego w drodze licytacji publicznej nie będzie obciążona podatkiem od towarów i usług, nie będzie miało zastosowania zwolnienie od podatku.

Art. 18 ustawy o podatku od towarów i usług nakłada na komornika sądowego obowiązek działania jako płatnik w przypadku wykonywania przez niego czynności egzekucyjnych w rozumieniu Kodeksu postępowania cywilnego. Jednak obowiązki płatnika urzeczywistniają się wyłącznie wtedy, gdy sam dłużnik byłby zobowiązany do zapłacenia podatku należnego od danej transakcji. Z kolei zgodnie z przepisami ustawy o podatku od towarów i usług opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają te czynności, w przypadku których spełniony został zarówno podmiotowy, jak i przedmiotowy zakres opodatkowania, tzn. zaistniała czynność określona jako opodatkowana, która została wykonana przez podmiot mający cechę podatnika.

W przedmiotowej sprawie nieruchomość dłużnik nabył w drodze wniesienia wkładu do spółki bez prawa do odliczenia podatku VAT, co komornik sprawdził przeglądając księgę wieczystą przedmiotowej nieruchomości. Dłużnik wynajął nieruchomość swojej córce z prawem podnajmu. Jednakże z odpowiedzi na zapytanie do Naczelnika Urzędu Skarbowego w (…) z 12 lutego 2026 r. wynika, że dłużnik był czynnym podatnikiem podatku VAT w okresie 1 maja 2008 r. - 28 maja 2021 r. Został wykreślony.

W myśl art. 2 pkt 6 ustawy o VAT przez towary rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii. Przez dostawę towarów należy rozumieć przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. Nieruchomość w chwili obecnej nie jest wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej przez najemcę. Z ewidencji gruntów wynika, że nieruchomość stanowi lasy, jest częściowo zabudowana budynkiem gospodarczym. W związku z powyższym, zdaniem Wnioskodawcy, zbycie takiej nieruchomości nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług i komornik nie ma obowiązku wystawienia faktury, nie korzysta ze zwolnienia przedmiotowego ani podmiotowego.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Na podstawie uregulowania zawartego w art. 18 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej ustawą:

Organy egzekucyjne określone w ustawie z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2025 r. poz. 132 i 620) oraz komornicy sądowi wykonujący czynności egzekucyjne w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania cywilnego są płatnikami podatku od dostawy, dokonywanej w trybie egzekucji, towarów będących własnością dłużnika lub posiadanych przez niego z naruszeniem obowiązujących przepisów.

Z treści powyższego przepisu wynika, że komornik sądowy jest płatnikiem podatku od dostawy towaru dokonywanej w trybie egzekucji, w przypadku, gdy wykonuje czynności egzekucyjne. Przez czynność egzekucyjną należy rozumieć każde formalne, oparte na przepisach procesowych, działanie uprawnionego organu egzekucyjnego wywołujące skutek prawny dla prowadzonej egzekucji.

Definicja płatnika została zawarta w art. 8 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622), zgodnie z którym:

Płatnikiem jest osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, obowiązana na podstawie przepisów prawa podatkowego do obliczenia i pobrania od podatnika podatku i wpłacenia go we właściwym terminie organowi podatkowemu.

Przepis art. 18 ustawy wprowadza szczególną na gruncie przepisów ustawy regulację, kiedy to należny podatek pobierany jest i odprowadzany do urzędu skarbowego przez płatnika, a nie przez podatnika. Płatnik pełni w tym przypadku rolę pośrednika pomiędzy podatnikiem a organem podatkowym, przekazując organowi środki pieniężne podatnika. Uzasadnione jest to charakterem odpłatnej dostawy następującej w ramach wykonywania czynności egzekucyjnych. Jeżeli bowiem dłużnik niesolidnie spłaca swoje zobowiązania i w celu wyegzekwowania należności wszczęto przeciwko niemu postępowanie egzekucyjne, to istnieją podstawy do uznania, że nie uiści również podatku należnego w związku z dostawą mającą miejsce w ramach egzekucji.

Z powołanych wyżej przepisów wynika, że komornik sądowy dokonuje transakcji w imieniu podatnika - dłużnika. Prowadzona przez niego sprzedaż towarów będących własnością dłużnika będzie opodatkowana podatkiem od towarów i usług, gdy do rozliczenia tego podatku byłby zobowiązany dłużnik, natomiast w przypadku, gdy powyższa czynność nie podlegałaby opodatkowaniu tym podatkiem lub byłaby od niego zwolniona, komornik sądowy nie będzie obowiązany do odprowadzenia podatku. Jeżeli na dłużniku spoczywa obowiązek podatkowy związany ze sprzedażą towarów, to komornik jest zobowiązany do wystawienia faktury w imieniu i na rzecz dłużnika.

Tym samym, komornik sądowy zobowiązany jest do przestrzegania przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz do uwzględnienia w trakcie sprzedaży licytacyjnej towarów okoliczności decydujących o jej opodatkowaniu podatkiem VAT.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy:

Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Zgodnie z art. 2 pkt 22 ustawy:

Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o sprzedaży − rozumie się przez to odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:

Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Przy czym stosownie do treści art. 2 pkt 6 ustawy:

Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o towarach - rozumie się przez to rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

W świetle powołanych powyżej przepisów nieruchomości, a więc grunty, budynki, budowle lub ich części spełniają definicję towaru wynikającą z art. 2 pkt 6 ustawy, a ich sprzedaż jest traktowana jako odpłatna dostawa towarów, o której mowa w art. 7 ust. 1 ustawy o VAT.

Zatem należy stwierdzić, że w sytuacji, gdy przedmiotem dostawy są towary w rozumieniu powołanego wyżej przepisu i gdy czynność ta prowadzi do przeniesienia prawa do rozporządzania tymi towarami jak właściciel, mamy do czynienia z dostawą w ujęciu art. 7 ust. 1 ustawy podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Nie każda czynność stanowiąca dostawę towarów, w rozumieniu art. 7 ustawy, podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, ponieważ, aby dana czynność podlegała opodatkowaniu tym podatkiem, musi być wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem jest podatnikiem podatku od towarów i usług.

Według zapisu art. 15 ust. 1 ustawy:

Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy:

Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Określony w ustawie zakres opodatkowania podatkiem od towarów i usług wskazuje, że do tego, aby faktycznie zaistniało opodatkowanie danej czynności konieczne jest, aby czynność podlegającą opodatkowaniu wykonał podmiot, który dla tej właśnie czynności będzie działał jako podatnik.

Definicja działalności gospodarczej, zawarta w ustawie, ma charakter uniwersalny, pozwalający na objęcie pojęciem „podatnik” tych wszystkich podmiotów, które prowadzą określoną działalność, występując w profesjonalnym obrocie gospodarczym. Ponadto, działalność gospodarczą stanowi wykorzystywanie towarów w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Należy zaznaczyć, że sprzedaż składników wykorzystywanych w działalności gospodarczej podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Odnosząc regulacje zawarte w art. 15 ust. 1 i ust. 2 ustawy do art. 18 ustawy, wskazać należy, że w przypadku, gdy dłużnik - właściciel danej nieruchomości - jest podatnikiem podatku od towarów i usług, wówczas komornik jest płatnikiem podatku VAT z tytułu dostawy tej nieruchomości.

Z opisu sprawy wynika, że prowadzi Pani egzekucję udziału w nieruchomości, stanowiącej działkę nr 1. 3 czerwca 2008 r. A.A i E.E. przenieśli własność ½ części przedmiotowej nieruchomości na rzecz dłużnika - (…) Sp. j. Działka nr 1 stanowi lasy i jest częściowo zabudowana budynkiem gospodarczym - magazyn. Budynek został wzniesiony w 2002 r. i znajdował się na działce w chwili nabycia jej przez dłużnika.

Z informacji uzyskanych od Naczelnika Urzędu Skarbowego w (…) wynika, że dłużnik był czynnym podatnikiem podatku VAT w okresie 1 maja 2008 r. - 28 maja 2021 r. i wykonywał na nieruchomości działalność gospodarczą. Został wykreślony z rejestru na podstawie art. 96 ust. 9A pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług, tj. za niezłożenie deklaracji za 3 kolejne miesiące. Zgodnie z wpisem do KRS dłużnik wykonywał działalność gospodarczą:

  • PKD 47.19.Z Pozostała sprzedaż detaliczna prowadzona w niewyspecjalizowanych sklepach,
  • PKD 46.90.Z Sprzedaż Hurtowa Niewyspecjalizowana,
  • 47.99.Z Pozostała sprzedaż detaliczna prowadzona poza siecią sklepową, straganami i targowiskami,
  • 43.29.Z Wykonywanie pozostałych instalacji budowlanych.

Dłużnikowi nie przysługiwało w związku z nabyciem udziału w nieruchomości prawo do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, gdyż czynność ta nie podlegała opodatkowaniu VAT.

Pani wątpliwości dotyczą skutków podatkowych sprzedaży udziału w ww. nieruchomości w trybie egzekucji sądowej.

Z powołanych powyżej przepisów wynika, że opodatkowanie danej czynności podatkiem od towarów i usług uwarunkowane jest łącznym spełnieniem dwóch przesłanek. Po pierwsze konkretna czynność winna być ujęta w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT, po wtóre - musi być dokonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem jest podatnikiem podatku od towarów i usług.

Zatem w pierwszej kolejności należy rozważyć kwestię, czy w odniesieniu do sprzedaży opisanej nieruchomości dłużnik będzie działał jako podatnik podatku od towarów i usług, a tym samym sprzedaż ta dokonana zostanie w ramach działalności gospodarczej.

Mając na uwadze, że dłużnikiem jest spółka jawna, która wykorzystywała nieruchomość do swojej działalności gospodarczej, stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie dojdzie do sprzedaży majątku przedsiębiorstwa dłużnika.

Zatem przy dostawie udziału w ww. nieruchomości spełnione zostaną przesłanki do uznania dłużnej spółki za podatnika podatku od towarów i usług, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy, prowadzącego działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy, bowiem dokonana sprzedaż dotyczy składników majątku przedsiębiorstwa dłużnika.

W konsekwencji, dla dostawy ww. nieruchomości w drodze licytacji komorniczej spełnione są przesłanki do uznania tej czynności za podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, jako odpłatna dostawa towarów, o której mowa w art. 7 ust. 1 ustawy.

Przepisy ustawy o podatku od towarów i usług oraz rozporządzeń wykonawczych do tej ustawy, przewidują dla niektórych towarów i usług zwolnienie od podatku.

Zastosowanie zwolnienia od podatku, jako odstępstwo od zasady powszechności i równości opodatkowania, możliwe jest jedynie w przypadku wykonywania czynności ściśle określonych w ustawie oraz w przepisach wykonawczych wydanych na podstawie jej upoważnienia.

Zakres i zasady zwolnienia od podatku od towarów i usług dostawy towarów lub świadczenia usług zostały określone m.in. w art. 43 ustawy.

Niniejsza sprawa dotyczy sprzedaży nieruchomości zabudowanej, tym samym należy odwołać się do art. 43 ust. 1 pkt 10 i pkt 10a ustawy, ponieważ w tych przepisach ustawodawca przewidział zwolnienie od podatku VAT dla dostawy nieruchomości zabudowanych spełniających określone w tych przepisach warunki.

Stosownie do treści art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy:

Zwalnia się od podatku dostawę budynków, budowli lub ich części, z wyjątkiem gdy:

a)  dostawa jest dokonywana w ramach pierwszego zasiedlenia lub przed nim,

b)  pomiędzy pierwszym zasiedleniem a dostawą budynku, budowli lub ich części upłynął okres krótszy niż 2 lata.

Jak wynika z powyższych uregulowań, zwolnienie wynikające z art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy stosuje się w odniesieniu do dostawy całości lub części budynków i budowli, jeżeli w stosunku do nich powstało pierwsze zasiedlenie, przy czym okres pomiędzy pierwszym zasiedleniem, a dostawą nie jest krótszy niż 2 lata. Wykluczenie z tego zwolnienia następuje w sytuacjach, gdy dostawa jest dokonywana w ramach pierwszego zasiedlenia lub przed nim oraz w sytuacji, gdy od momentu pierwszego zasiedlenia do chwili sprzedaży nie minęły co najmniej 2 lata.

Według art. 2 pkt 14 ustawy:

Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o pierwszym zasiedleniu - rozumie się przez to oddanie do użytkowania pierwszemu nabywcy lub użytkownikowi lub rozpoczęcie użytkowania na potrzeby własne budynków, budowli lub ich części, po ich:

a)  wybudowaniu lub

b)  ulepszeniu, jeżeli wydatki poniesione na ulepszenie, w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, stanowiły co najmniej 30% wartości początkowej.

Z powyższego przepisu wynika, że pierwszym zasiedleniem jest pierwsze zajęcie nieruchomości do używania. „Pierwsze zasiedlenie” budynku, budowli lub ich części ma więc miejsce zarówno w sytuacji, w której po wybudowaniu budynku, budowli lub ich części oddano go w najem, jak i w przypadku wykorzystywania budynku, budowli lub ich części na potrzeby własnej działalności gospodarczej podatnika - bowiem w obydwu przypadkach doszło do korzystania z budynku, budowli lub ich części.

W przypadku nieruchomości niespełniających przesłanek do zwolnienia od podatku na podstawie powołanego wyżej przepisu art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy, ustawodawca umożliwia podatnikom - po spełnieniu określonych warunków - skorzystanie ze zwolnienia wskazanego w pkt 10a tego przepisu.

W myśl art. 43 ust. 1 pkt 10a ustawy:

Zwalnia się od podatku dostawę budynków, budowli lub ich części nieobjętą zwolnieniem, o którym mowa w pkt 10, pod warunkiem, że:

a)  w stosunku do tych obiektów nie przysługiwało dokonującemu ich dostawy prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego,

b)  dokonujący ich dostawy nie ponosił wydatków na ich ulepszenie, w stosunku do których miał prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, a jeżeli ponosił takie wydatki, to były one niższe niż 30% wartości początkowej tych obiektów.

Z analizy powołanych wyżej przepisów wynika, że jeżeli dostawa budynków, budowli lub ich części będzie mogła korzystać ze zwolnienia od podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy, wówczas badanie przesłanek wynikających z przepisu art. 43 ust. 1 pkt 10a stanie się bezzasadne.

W tym miejscu należy nadmienić, że dla dostawy nieruchomości, które nie spełniają przesłanek do objęcia ich zwolnieniem od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 lub pkt 10a ustawy, ustawodawca przewidział możliwość zastosowania zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy.

Zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy:

Zwalnia się od podatku dostawę towarów wykorzystywanych wyłącznie na cele działalności zwolnionej od podatku, jeżeli z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów nie przysługiwało dokonującemu ich dostawy prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Zwolnienie od podatku określone w art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy, dotyczy wszystkich towarów - zarówno nieruchomości, jak i ruchomości - przy nabyciu (imporcie lub wytworzeniu) których nie przysługiwało podatnikowi prawo do odliczenia podatku VAT i wykorzystywanych - niezależnie od okresu ich używania przez podatnika (kilka dni, miesięcy czy lat) - wyłącznie na cele działalności zwolnionej od podatku VAT.

Jak wskazano wyżej, aby zastosować zwolnienie od podatku, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy, dla dostawy towarów, spełnione muszą być łącznie dwa warunki wskazane w tym przepisie, tj.:

  • towary od momentu ich nabycia do momentu ich zbycia muszą służyć wyłącznie działalności zwolnionej, w żadnym momencie ich posiadania nie można zmienić ich przeznaczenia oraz sposobu wykorzystywania,
  • przy nabyciu (imporcie, wytworzeniu) tych towarów nie przysługiwało dokonującemu ich dostawy prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Niespełnienie jednego z powołanych warunków daje podstawę do wyłączenia dostawy towarów ze zwolnienia od podatku VAT przewidzianego w ww. art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy.

Analiza przepisów ustawy o podatku od towarów i usług, regulujących wyżej wskazane prawo do zwolnienia od podatku dostaw budynków, budowli lub ich części, prowadzi do konkluzji, że w odniesieniu do tych towarów może wystąpić jedna z kilku podstaw do zastosowania zwolnienia od tego podatku. Istotne jest wobec tego każdorazowe kompleksowe zbadanie okoliczności towarzyszących dostawie ww. obiektów. Zauważyć bowiem należy, że stosowanie zwolnień od podatku ma charakter wyjątkowy i nie podlega ani wykładni rozszerzającej ani zawężającej, natomiast możliwość wychodzenia poza wykładnię literalną jest niedopuszczalna.

W tym miejscu należy wyjaśnić, że kwestię opodatkowania dostawy gruntu, na którym posadowione zostały budynki lub budowle bądź ich części, rozstrzyga przepis art. 29a ust. 8 ustawy, zgodnie z którym:

W przypadku dostawy budynków lub budowli trwale z gruntem związanych albo części takich budynków lub budowli z podstawy opodatkowania nie wyodrębnia się wartości gruntu.

Przepis ten określa, że przy sprzedaży budynków, budowli lub ich części, dokonywanej wraz z dostawą gruntu, na którym są one posadowione, grunt dzieli byt prawny budynków, budowli lub ich części w zakresie opodatkowania podatkiem od towarów i usług. Oznacza to, że do dostawy gruntu stosuje się analogiczną stawkę podatku, jak przy dostawie budynków, budowli lub ich części trwale z gruntem związanych. Jeżeli dostawa budynków albo budowli lub ich części korzysta ze zwolnienia od podatku, ze zwolnienia takiego korzysta również dostawa gruntu, na którym ww. obiekty są posadowione.

W okolicznościach opisanej we wniosku sprawy wskazać także należy, że jak stanowi art. 43 ust. 21 ustawy:

Jeżeli udokumentowane działania organów egzekucyjnych lub komorników sądowych, o których mowa w art. 18, nie doprowadziły, na skutek braku możliwości uzyskania niezbędnych informacji od dłużnika, do potwierdzenia spełnienia warunków zastosowania do dostawy towarów, o której mowa w art. 18, zwolnień od podatku, o których mowa w ust. 1 pkt 2, 3 i 9-10a, przyjmuje się, że warunki zastosowania zwolnień od podatku nie są spełnione.

Wobec powyższego, dokonana w trybie egzekucji dostawa towarów, jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług, jeżeli udokumentowane działania w celu potwierdzenia zwolnienia podjęte przez komornika lub organ egzekucyjny były bezskuteczne.

Z opisu sprawy wynika, że działka nr 1 jest częściowo zabudowana budynkiem gospodarczym -magazynem, wzniesionym w 2002 r. Wskazała też Pani, że z udokumentowanych Pani działań nie wynika, aby na przedmiotową nieruchomość były czynione nakłady w ostatnich 10 latach poprzedzających planowaną sprzedaż w trybie licytacji komorniczej.

Zatem w analizowanej sprawie dostawa opisanej nieruchomości nie będzie dokonywana w ramach pierwszego zasiedlenia ani przed nim - nieruchomość została wniesiona do spółki jawnej (dłużnika) tytułem wkładu w 2008 r. i wykorzystywana była w działalności tej spółki. Z okoliczności sprawy wynika też, że nie były ponoszone nakłady na ulepszenie ww. budynku w ciągu ostatnich 10 lat. Tym samym dostawa budynku gospodarczego, znajdującego się w części na przedmiotowej nieruchomości, będzie korzystać ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy, ponieważ zostały spełnione warunki wynikające z tego przepisu.

Konsekwentnie również dostawa nieruchomości gruntowej, na której znajduje się ww. budynek, tj. działki nr 1 - zgodnie z art. 29a ust. 8 ustawy - będzie korzystała ze zwolnienia od podatku VAT (analogicznie jak dostawa ww. budynku, który jest z tym gruntem związany).

Tak więc, skoro dostawa ww. budynku gospodarczego będzie korzystać ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy, bezzasadnym stało się badanie przesłanek do zastosowania zwolnienia od podatku w oparciu o art. 43 ust. 1 pkt 10a oraz pkt 2 ustawy.

Pani stanowisko, w którym stwierdza Pani, że zbycie przedmiotowej nieruchomości nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, jest nieprawidłowe. Dostawa działki nr 1 będzie bowiem czynnością podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT i będzie korzystać ze zwolnienia od tego podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia

Niniejsza interpretacja została wydana na podstawie przedstawionego we wniosku opisu sprawy, co oznacza, że w przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku opisem stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego. Ponosi Pani ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu sprawy. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego podanym przez Panią w złożonym wniosku. Ponadto, w sytuacji zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego w opisie sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

  • Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.
  • Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1)  z zastosowaniem art. 119a;

2)  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3)  z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

  • Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

  • w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
  • w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.

Rozliczaj podatki zgodnie z przepisami — w programie TaxMachine

Interpretacje pomagają zrozumieć przepisy; TaxMachine pomaga je zastosować w praktyce — prowadzi księgi, liczy podatki i generuje deklaracje, a stawki, druki i przepisy aktualizuje na bieżąco.

  • ✓ Księga przychodów i rozchodów, ryczałt oraz pełna księgowość
  • ✓ Faktury i e-faktury KSeF, JPK_V7 i JPK_KR
  • ✓ PIT, CIT, VAT i inne deklaracje + wysyłka e-Deklaracje z pobraniem UPO
  • ✓ Środki trwałe i amortyzacja, płace i ZUS
  • ✓ Automatyczne aktualizacje stawek, druków i przepisów

Źródło: System Informacji Celno-Skarbowej EUREKA (MF/KIS). Dokument urzędowy — reprodukcja dozwolona (art. 4 ustawy o prawie autorskim).

Interpretacja indywidualna chroni wyłącznie jej adresata i tylko przy zgodności stanu faktycznego z wnioskiem. Cudza interpretacja ma charakter informacyjny.