0114-KDIP4-2.4012.604.2026.1.WH

Interpretacja indywidualna2026-09-18Dyrektor Krajowej Informacji SkarbowejAktualna

Zwolnienie od podatku VAT usług szkoleniowych psychoanalityków na podstawie w art. 132 ust. 1 lit. i Dyrektywy 2006/112/WE Rady.

Interpretacja indywidualna - stanowisko nieprawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od towarów i usług jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

21 lipca 2026 r. wpłynął Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

Wnioskodawca jest stowarzyszeniem zarejestrowanym w Krajowym Rejestrze Sądowym, posiadającym osobowość prawną. Przedmiotem działalności gospodarczej Stowarzyszenia według Statutu mogą być m.in. „Pozostałe pozaszkolne formy edukacji, gdzie indziej niesklasyfikowane (Kod PKD 85.59.B)” (§ 33 ust. 5 lit. d Statutu). Organem zarządzającym Wnioskodawcy jest Zarząd Stowarzyszenia, a oświadczenia woli w sprawach majątkowych Wnioskodawcy składają łącznie prezes oraz skarbnik lub upoważniony członek Zarządu (§ 34 Statutu).

W ramach prowadzonej działalności Wnioskodawca realizuje odpłatne szkolenie zawodowe pod nazwą „(…)”. Szkolenie to jest prowadzone przez Wnioskodawcę w ramach jego działalności statutowej oraz gospodarczej i stanowi zaistniały stan faktyczny objęty niniejszym wnioskiem. Przywołane szkolenie stanowi podyplomowe szkolenie w zakresie oddziaływań psychoterapeutycznych, którego celem jest przygotowanie uczestników do prowadzenia psychoterapii zgodnie z wymaganiami kwalifikacyjnymi określonymi w obowiązujących przepisach prawa dotyczących osób prowadzących psychoterapię.

Szkolenie organizowane przez Wnioskodawcę realizowane jest w ramach współpracy z International (...) (dalej: „I.”), tj. Międzynarodowym (...). Wnioskodawca jest (...) polskim podmiotem, który uzyskał status Grupy Członkowskiej tej międzynarodowej organizacji. Wnioskodawca jest także członkiem Federacji Towarzystw Psychoanalitycznych.

Celem szkolenia jest wyposażenie uczestników w wiedzę teoretyczną, umiejętności praktyczne oraz doświadczenie kliniczne umożliwiające im prowadzenie oddziaływań psychoterapeutycznych metodą terapii psychoanalitycznej w podejściu (...).

Szkolenie zostało opracowane w sposób umożliwiający uczestnikom uzyskanie kwalifikacji i kompetencji odpowiadających wymaganiom stawianym osobom prowadzącym psychoterapię, w szczególności poprzez zapewnienie odpowiedniego wymiaru godzinowego, części praktycznej, superwizji, doświadczenia własnego oraz stażu klinicznego. Obowiązujące przepisy prawa nie określają jednolitego, szczegółowego programu szkolenia psychoterapeutów ani nie regulują szczegółowo programów poszczególnych nurtów psychoterapii. Określają natomiast minimalne wymagania kwalifikacyjne i ramy kształcenia, jakie powinny zostać spełnione przez osoby zamierzające prowadzić psychoterapię.

W przypadku ukończenia szkolenia i zdania egzaminów pośrednich i końcowych uczestnik uzyskuje kompetencje zawodowe umożliwiające ubieganie się o certyfikację zewnętrzną oraz prowadzenie psychoterapii zgodnie ze standardami właściwymi dla danego nurtu. Absolwent będzie mógł ubiegać się o certyfikaty zewnętrznych podmiotów certyfikujących psychoterapeutów zgodnie z obowiązującymi wymaganiami, w szczególności poprzez przystąpienie do egzaminu certyfikacyjnego przeprowadzanego przez komisję zewnętrzną wobec Wnioskodawcy, w skład której nie wchodzą przedstawiciele Wnioskodawcy.

Kurs przeznaczony jest dla osób posiadających tytuł zawodowy lekarza, tytuł zawodowy psychologa bądź tytuł zawodowy magistra innych kierunków. Całkowity czas szkolenia w ramach (...) obejmuje minimum 1430 godzin. Wnioskodawca posiada zasoby kadrowe oraz infrastrukturę adekwatną do zaplanowanego szkolenia. Kadra szkoląca obejmuje osoby z wieloletnim doświadczeniem klinicznym w prowadzeniu psychoterapii, z doświadczeniem dydaktycznym oraz ze stosownymi uprawnieniami zawodowymi, w tym z certyfikatami superwizorów. Szkolenie nie jest finansowane w całości ani w części ze środków publicznych.

W ocenie Wnioskodawcy realizowane szkolenie spełnia przesłanki usługi kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego prowadzonej w ramach form i zasad wynikających z odrębnych przepisów w rozumieniu art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. a ustawy o VAT, ponieważ przepisy te określają minimalne wymagania kwalifikacyjne i ramy procesu przygotowania zawodowego psychoterapeutów, natomiast szczegółowa organizacja programu pozostaje w zakresie kompetencji organizatora szkolenia.

Szkolenie będące przedmiotem wniosku stanowi podyplomowe szkolenie w zakresie oddziaływań psychoterapeutycznych, którego celem jest przygotowanie uczestników do wykonywania zawodu psychoterapeuty zgodnie z wymaganiami obowiązujących przepisów regulujących kwalifikacje osób prowadzących psychoterapię w systemie ochrony zdrowia.

Obowiązujące przepisy prawa nie określają jednolitego, szczegółowego programu nauczania ani szczegółowej organizacji szkolenia psychoterapeutów prowadzonego w poszczególnych nurtach psychoterapii. Nie regulują one również szczegółowego sylabusu, kolejności realizacji poszczególnych modułów dydaktycznych ani metod organizacyjnych stosowanych przez podmioty prowadzące kształcenie.

Przepisy powszechnie obowiązującego prawa określają natomiast minimalne wymagania dotyczące form i zasad kształcenia zawodowego psychoterapeutów, w szczególności:

1.  art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego (Dz.U. z 2024 r. poz. 917 ze zm.), który określa wymagania kwalifikacyjne wobec osób prowadzących psychoterapię w ramach systemu ochrony zdrowia psychicznego, obejmujące w szczególności:

a)  ukończenie studiów na wskazanych w ustawie kierunkach lub posiadanie kwalifikacji równoważnych,

b)  ukończenie podyplomowego szkolenia w zakresie oddziaływań psychoterapeutycznych prowadzonego metodami o udowodnionej naukowo skuteczności,

c)  odbycie szkolenia obejmującego co najmniej 1200 godzin,

d)  uzyskanie zaświadczenia potwierdzającego ukończenie szkolenia zakończonego egzaminem przeprowadzonym przez komisję zewnętrzną wobec podmiotu prowadzącego szkolenie;

2.  § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 19 czerwca 2019 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu opieki psychiatrycznej i leczenia uzależnień (Dz.U. z 2019 r. poz. 1285 ze zm.), który definiuje osobę prowadzącą psychoterapię poprzez wskazanie wymagań dotyczących:

a)  wykształcenia, o ukończenia szkolenia podyplomowego w zakresie oddziaływań psychoterapeutycznych prowadzonego metodami o udowodnionej naukowo skuteczności,

b)  minimalnego wymiaru szkolenia wynoszącego 1200 godzin,

c)  zakończenia szkolenia egzaminem przeprowadzonym przez komisję zewnętrzną wobec podmiotu prowadzącego szkolenie.

Program realizowanego przez Wnioskodawcę szkolenia został opracowany w taki sposób, aby spełniał wskazane wyżej wymagania wynikające z obowiązujących przepisów prawa.

Szkolenie obejmuje łącznie co najmniej 1430 godzin, a więc przekracza wymagany prawem minimalny wymiar 1200 godzin. Program obejmuje zarówno kształcenie teoretyczne, jak i praktyczne przygotowanie do wykonywania zawodu psychoterapeuty, w tym między innymi:

  • analizę szkoleniową (minimum 250 godzin),
  • superwizję indywidualną (minimum 100 godzin),
  • superwizję grupową (minimum 50 godzin),
  • staż kliniczny w podmiocie leczniczym zapewniającym kontakt z pacjentami z rozpoznaniem szerokiego spektrum zaburzeń psychicznych (minimum 360 godzin),
  • egzamin końcowy przeprowadzany przez komisję zewnętrzną wobec Wnioskodawcy, w skład której nie wchodzą przedstawiciele Wnioskodawcy.

Szczegółowy program nauczania, kolejność realizacji modułów dydaktycznych, zakres poszczególnych zajęć oraz organizacja procesu dydaktycznego zostały opracowane przez Wnioskodawcę w ramach pozostawionej przez przepisy prawa swobody organizacyjnej, z zachowaniem wszystkich wymagań wynikających z przywołanych przepisów.

Program szkolenia został ponadto opracowany z uwzględnieniem standardów kształcenia obowiązujących w International (...) (I.) oraz standardów stosowanych przez krajowe organizacje certyfikujące psychoterapeutów, dzięki czemu jego ukończenie umożliwia absolwentom ubieganie się o certyfikację zawodową zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz wymaganiami właściwych organizacji certyfikujących.

Wnioskodawca wskazuje zatem, że szkolenie będące przedmiotem wniosku jest prowadzone w ramach wymagań określonych przez wskazane wyżej przepisy prawa powszechnie obowiązującego, które wyznaczają minimalne formy i zasady kształcenia zawodowego psychoterapeutów, natomiast szczegółowy program dydaktyczny został opracowany przez Wnioskodawcę w zakresie pozostawionym przez te przepisy do decyzji organizatora szkolenia.

Wnioskodawca nie posiada akredytacji, o której mowa w przepisach ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe. Szkolenie będące przedmiotem wniosku nie jest prowadzone jako forma kształcenia objęta systemem oświaty ani w ramach działalności, dla której przewidziana jest akredytacja, o której mowa w przepisach ustawy - Prawo oświatowe. Wnioskodawca nie jest jednostką objętą systemem oświaty, co zostało wskazane również w opisie zawartym w niniejszym wniosku.

Usługi szkoleniowe będące przedmiotem wniosku nie podlegają nadzorowi ani kontroli instytucji państwowych właściwych dla systemu oświaty, szkolnictwa wyższego ani innych organów sprawujących nadzór merytoryczny nad działalnością szkoleniową w zakresie psychoterapii.

W szczególności szkolenie nie podlega nadzorowi kuratora oświaty, ministra właściwego do spraw oświaty, ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego ani innych organów administracji publicznej sprawujących nadzór nad procesem kształcenia.

Działalność Wnioskodawcy jako stowarzyszenia podlega natomiast nadzorowi właściwego organu nadzorującego, o którym mowa w przepisach ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. - Prawo o stowarzyszeniach, sprawowanemu przez (...).

Nadzór ten ma charakter formalnoprawny i obejmuje ocenę zgodności działalności stowarzyszenia z przepisami prawa oraz jego statutem. Nie obejmuje on natomiast merytorycznej kontroli programu szkolenia, sposobu prowadzenia zajęć, kwalifikacji kadry dydaktycznej ani jakości kształcenia.

Niezależnie od powyższego, organizacja i realizacja szkolenia podlega wewnętrznym procedurom jakościowym przyjętym przez Wnioskodawcę oraz standardom obowiązującym w International (...) (I.), jednak nie stanowią one nadzoru sprawowanego przez instytucje państwowe.

Zakres programowy szkolenia jest opracowywany przez Wnioskodawcę zgodnie z obowiązującymi u niego zasadami organizacyjnymi oraz przy udziale kierownictwa merytorycznego odpowiedzialnego za realizację programu kształcenia.

Za opracowanie programu szkolenia, jego aktualizację oraz zapewnienie jakości kształcenia odpowiada kierownictwo merytoryczne kursu wraz z kadrą dydaktyczną posiadającą kwalifikacje zawodowe, doświadczenie kliniczne oraz doświadczenie dydaktyczne odpowiadające zakresowi prowadzonych zajęć.

Program szkolenia nie podlega zatwierdzeniu ani akceptacji przez organy administracji publicznej ani inne instytucje państwowe. Program został opracowany z uwzględnieniem minimalnych wymagań wynikających z obowiązujących przepisów prawa, o których mowa powyżej w szczególności dotyczących minimalnego wymiaru szkolenia, jego obowiązkowych elementów oraz sposobu zakończenia szkolenia. W zakresie nieuregulowanym przepisami prawa szczegółowy program kształcenia został opracowany przez Wnioskodawcę z uwzględnieniem standardów International (...) (I.) oraz wymagań stosowanych przez organizacje certyfikujące psychoterapeutów.

Wnioskodawcy nie jest znany jednolity program kształcenia psychoterapeutów realizowany przez podmioty publiczne, który byłby określony przepisami prawa lub obowiązywał wszystkie podmioty publiczne prowadzące szkolenia w zakresie psychoterapii.

Program szkolenia realizowanego przez Wnioskodawcę nie stanowi programu kształcenia opracowanego lub zatwierdzonego przez organy administracji publicznej ani nie jest realizowany w ramach systemu oświaty lub szkolnictwa wyższego.

Program został natomiast opracowany w taki sposób, aby spełniał minimalne wymagania wynikające z obowiązujących przepisów prawa wskazanych powyżej, w szczególności dotyczące minimalnego wymiaru szkolenia, obowiązkowych elementów procesu kształcenia, wymogu prowadzenia szkolenia metodami o udowodnionej naukowo skuteczności oraz zakończenia szkolenia egzaminem przeprowadzanym przez komisję zewnętrzną wobec podmiotu prowadzącego szkolenie.

Jednocześnie szczegółowy program szkolenia został opracowany z uwzględnieniem standardów International (...) (I.) oraz standardów stosowanych przez organizacje certyfikujące psychoterapeutów funkcjonujące w Polsce.

Cena szkolenia ustalana jest samodzielnie przez Wnioskodawcę na podstawie kalkulacji kosztów związanych z realizacją całego procesu kształcenia.

Na wysokość opłaty wpływają w szczególności:

  • koszty wynagrodzenia kadry dydaktycznej, superwizorów oraz osób prowadzących analizę szkoleniową,
  • koszty organizacyjne i administracyjne związane z obsługą szkolenia,
  • koszty zapewnienia infrastruktury niezbędnej do prowadzenia zajęć,
  • koszty organizacji procesu dydaktycznego, superwizji, egzaminów oraz pozostałych elementów programu szkolenia.

Cena szkolenia nie jest określana ani zatwierdzana przez organy administracji publicznej i nie wynika z przepisów prawa.

Wnioskodawca posiada swobodę organizacyjną w zakresie opracowania programu szkolenia, harmonogramu zajęć, organizacji procesu dydaktycznego oraz warunków uczestnictwa i ukończenia kursu. Swoboda ta nie ma jednak charakteru pełnego.

Program szkolenia został opracowany z uwzględnieniem wymagań wynikających z obowiązujących przepisów prawa wskazanych powyżej, określających minimalne wymagania kwalifikacyjne wobec osób prowadzących psychoterapię, w szczególności dotyczących minimalnego wymiaru szkolenia, obowiązkowych elementów procesu kształcenia oraz sposobu zakończenia szkolenia.

Ponadto program został przygotowany zgodnie ze standardami International (...) (I.) oraz wymaganiami stosowanymi przez organizacje certyfikujące psychoterapeutów, których certyfikaty mogą uzyskać absolwenci szkolenia po spełnieniu wszystkich przewidzianych wymogów.

Wnioskodawca wskazuje ponadto, że obowiązujące przepisy prawa wyznaczają minimalne wymagania kwalifikacyjne oraz podstawowe ramy kształcenia psychoterapeutów, natomiast nie regulują szczegółowo programu nauczania ani organizacji szkolenia prowadzonego w poszczególnych nurtach psychoterapii. W konsekwencji szczegółowy program i organizacja szkolenia pozostają w gestii Wnioskodawcy jako organizatora, który opracowuje je z uwzględnieniem obowiązujących przepisów prawa oraz uznanych krajowych i międzynarodowych standardów zawodowych.

Wymogi dla kandydatów, program szkolenia

Dodatkowo wymagane są: autobiografia psychologiczna kandydata o długości ok. 4000 słów, oświadczenie o niekaralności, CV i list motywacyjny.

Osoby posiadające wykształcenie inne niż medyczne lub psychologiczne obowiązane są odbyć dodatkowe szkolenie:

  • Podstawy medycyny dla osób z wykształceniem innym niż medyczne (30h)
  • Podstawy psychologii dla osób z wykształceniem innym niż psychologiczne (30h).

Zasadnicza Szkoła (…) składa się z dwóch modułów:

Kursu podstawowego, który trwa 1,5 roku oraz z Kursu klinicznego trwającego 2,5 roku (przeznaczonego dla uczestników modułu podstawowego).

Program kursu przedstawia się następująco:

(…)

Kurs obejmuje także: (…)

Całkowity czas szkolenia w ramach Szkoły (…) obejmuje minimum 1430 godzin, a więc przekracza minimalny wymiar 1200 godzin wskazywany w powołanych regulacjach. Szczegółowy program dydaktyczny, obejmujący dobór literatury, kolejność tematów, sposób realizacji poszczególnych modułów oraz metody dydaktyczne, został opracowany przez Wnioskodawcę jako organizatora szkolenia, przy zachowaniu wymagań wynikających z powyższych przepisów. Program uwzględnia również standardy International (...) (I.) oraz standardy stosowane przez organizacje certyfikujące psychoterapeutów funkcjonujące w Polsce.

Charakter organizatora i odpłatność.

Wnioskodawca posiada zasoby kadrowe oraz infrastrukturę adekwatną do realizowanego szkolenia. Kadra szkoląca obejmuje osoby posiadające wieloletnie doświadczenie kliniczne w prowadzeniu psychoterapii, doświadczenie dydaktyczne oraz odpowiednie kwalifikacje zawodowe, w tym certyfikaty superwizorów. Uczestnicy szkolenia ponoszą odpłatność za udział w kursie. Świadczenie usług przez Wnioskodawcę ma charakter odpłatny.

Dochód z działalności gospodarczej Wnioskodawcy służy wyłącznie realizacji celów statutowych i nie może być podzielony pomiędzy członków Stowarzyszenia (§ 33 ust. 4 zd. 2 Statutu).

Szczegółowy program szkolenia wraz z bibliografią znajduje się na stronie: (…)

Ramy prawne szkolenia

Szkolenie realizowane przez Wnioskodawcę stanowi usługę kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego. Jest ono prowadzone z uwzględnieniem minimalnych wymagań wynikających z odrębnych przepisów prawa określających kwalifikacje osób prowadzących psychoterapię.

W szczególności Wnioskodawca uwzględnia wymagania wynikające z:

1.  art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego, który odnosi się do wymagań kwalifikacyjnych osób prowadzących psychoterapię;

2.  § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 19 czerwca 2019 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu opieki psychiatrycznej i leczenia uzależnień, który określa wymagania wobec osoby prowadzącej psychoterapię.

Wnioskodawca wskazuje, że powyższe przepisy nie określają szczegółowego programu szkolenia, kolejności modułów dydaktycznych ani organizacji konkretnego kursu prowadzonego przez określony podmiot. Określają natomiast minimalne wymagania dotyczące procesu przygotowania zawodowego osób prowadzących psychoterapię. Program szkolenia realizowanego przez Wnioskodawcę został opracowany z uwzględnieniem tych wymagań. Wnioskodawca nie jest jednostką objętą systemem oświaty w rozumieniu przepisów ustawy o systemie oświaty, nie posiada statusu uczelni, jednostki naukowej PAN ani instytutu badawczego

Pytanie

Czy realizowane przez Wnioskodawcę szkolenie w ramach „(…)”, opisane w niniejszym wniosku, stanowi usługę kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego prowadzoną w formach i na zasadach przewidzianych w odrębnych przepisach, a tym samym korzysta ze zwolnienia od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług z uwzględnieniem wykładni wynikającej z art. 132 ust. 1 lit. i Dyrektywy 2006/112/WE Rady?

Państwa stanowisko w sprawie

Stosownie do postanowień art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. a ustawy o podatku od towarów i usług zwalnia się od podatku usługi kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego inne niż wymienione w pkt 26 ww. artykułu, powadzone w formach i na zasadach przewidzianych w odrębnych przepisach.

Niewątpliwie, spełniony jest pierwszy z warunków skorzystania przez Wnioskodawcę ze zwolnienia od podatku VAT, albowiem organizowane przez niego szkolenia stanowią usługi kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego.

Kurs wnioskodawcy przygotowywać ma bowiem uczestników do ubiegania się o certyfikat psychoterapeuty. Ponadto, celem kursu jest uzyskanie przez uczestników przygotowania do samodzielnego, kompetentnego prowadzenia psychoterapii metodą terapii psychoanalitycznej. Jednocześnie można stwierdzić, że szkolenie w prostym ujęciu językowym obejmuje nauczanie pozostające w bezpośrednim związku z branżą lub zawodem, co można rozumieć jako kształcenie, w wyniku którego uczestnik podnosi swoje kwalifikacje, a bezpośrednio po jego ukończeniu jest w stanie podjąć pracę zarobkową lub wykonywać określony zawód.

Mając powyższe na uwadze, świadczone usługi kształcenia w zakresie psychoterapii będą stanowiły usługi kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 29 u.p.t.u.

W dalszej kolejności Wnioskodawca - w oparciu o zasadę ostrożności - wskazuje, że świadczone przez niego usługi stanowią usługi kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego prowadzone w formach i na zasadach przewidzianych w odrębnych przepisach, tj. w § 2 pkt 5 „rozporządzenia” oraz w art. 5 ust. 3 u.o.z.p.:

a)  art. 5 ust. 3 ustawy o ochronie zdrowia psychicznego - przepis ten określa wymagania dotyczące kwalifikacji osób prowadzących psychoterapię, w tym konieczność posiadania odpowiedniego wykształcenia oraz ukończenia szkolenia podyplomowego w zakresie oddziaływań psychoterapeutycznych.

b)  § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 19 czerwca 2019 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu opieki psychiatrycznej i leczenia uzależnień - przepis ten określa wymagania wobec osoby prowadzącej psychoterapię, wobec podmiotu szkolącego.

Powyższe przepisy nie zastępują programu szkolenia opracowywanego przez organizatora i nie określają szczegółowej struktury każdego kursu psychoterapii, lecz wyznaczają minimalne ramy i wymagania, jakie musi spełniać proces przygotowania zawodowego osób prowadzących psychoterapię. Spełniony jest zatem drugi warunek skorzystania przez Wnioskodawcę ze zwolnienia od podatku VAT.

Jednocześnie - w ocenie Wnioskodawcy - wykładnia przepisu art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. a ustawy o podatku i usług, nie daje jasnych rezultatów. Warunkowi prowadzenia usług kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego w formach i na zasadach przewidzianych w odrębnych przepisach nie towarzyszy wyjaśnienie, co należy uznawać za „formę” oraz czym są owe „zasady”. Niewątpliwie jednak przepis ten został oparty na przepisach Dyrektywy VAT 206/112/EC. Powinien być więc zawsze traktowany jako implementacja Dyrektywy, czyli zgodnie z celami w niej wyrażonymi.

W myśl art. 132 ust. 1 lit. i Dyrektywy VAT, państwa członkowskie zwalniają m.in. kształcenie dzieci lub młodzieży, kształcenie powszechne lub wyższe, kształcenie zawodowe lub przekwalifikowanie, łącznie ze świadczeniem usług i dostawą towarów ściśle z taką działalnością związanych, prowadzonych przez odpowiednie podmioty prawa publicznego lub inne instytucje działające w tej dziedzinie, których cele uznane są za podobne przez dane państwo członkowskie.

Wynika z tego, że inne podmioty, czyli podmioty prywatne, powinny spełniać przesłankę celów podobnych do celów rzeczonych podmiotów prawa publicznego. Odnosząc powyższy wymóg spełniania przesłanki „celu podobnego” do celów podmiotów prawa publicznego, stwierdzić należy, iż żaden przepis wprost nie precyzuje czym one mogą być.

W ocenie Wnioskodawcy można uwzględnić tutaj wszelkie możliwe cele, których realizacja znajduje się w szeroko rozumianej domenie podmiotów publicznych. W tym miejscu wskazać należy, że Wnioskodawca realizuje szkolenia celem kształcenia wykwalifikowanych specjalistów działających w obszarze zdrowia, co niewątpliwie skorelowane jest z celami podmiotów prawa publicznego z zakresu edukacji i ochrony zdrowia. Dodatkowo edukacja ta dotyczy specjalistów sprawujących opiekę nad jedną z najbardziej dynamicznie przyrastających pod względem liczbowym grupy pacjentów, tj. pacjentów z zaburzeniami psychicznymi. Oczywistym jest jak bardzo istotna jest pomoc specjalistyczna dla tej grupy osób. W efekcie usługi świadczone przez Wnioskodawcę zasługują na szczególną, społeczną aprobatę. Jednocześnie - uwzględniając aktualną linię orzeczniczą sądów administracyjnych, w tym NSA (zob.: wyrok WSA w Gliwicach z stycznia 2025 r., sygn. akt I SA/Gl 825/24, wyrok NSA z 3 lutego 2023 r., sygn. akt I FSK 1852/19) - zasadne jest stwierdzenie, że szczegółowe okoliczności przywołane w niniejszym wniosku dotyczą „czynności wykonywanych w interesie publicznym” (por. nazwę Rozdziału 2, Tytułu IX, Dyrektywy 112).

W tym kontekście warto wspomnieć, że Wnioskodawca świadczy usługi kształcenia zapewniające ich stosowną jakość, cenę, oferuje odpowiedni zakres programowy, posiada zasoby kadrowe i infrastrukturę, a szkolenia realizują określoną politykę edukacyjną odpowiadając realizowanym celom publicznym naszego Państwa.

Mając powyższe na uwadze, Wnioskodawca stoi na stanowisku, że realizowane przez niego szkolenie „(...)” stanowi usługę kształcenia zawodowego prowadzoną w formach i na zasadach przewidzianych w odrębnych przepisach, a tym samym korzysta ze zwolnienia od podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. a ustawy o VAT.

Powyższe stanowisko dość jednolicie jest prezentowane w orzecznictwie sądów administracyjnych, m.in. w wyrokach NSA: z 4 lipca 2013 r. sygn. akt I FSK 1014/12, z 12 września 2013 r. sygn. akt I FSK 1145/12, z 22 października 2013 r. sygn. akt I FSK 1622/12, z 6 września 2016r. sygn. akt I FSK 392/15, z 18 października 2016 r., sygn. akt I FSK 415/15, czy z 18 listopada 2016 r. sygn. akt I FSK 248/15, z 3 lutego 2023 r., I FSK 1825/19, wyrok WSA w Warszawie z 26 stycznia 2021 r., sygn. akt III SA/Wa 1957/20, WSA w Krakowie z 19 listopada 2020 r., SA/Kr 922/20, WSA w Rzeszowie z 5 października 2021 r., I SA/Rz 556/21, WSA w Gliwicach z 16 lutego 2022 r., I SA/Gl 1247/21, z 7 lutego 2024 r. I SA/Gl 871/23, z 30 stycznia 2025 r. I SA/GI 825/24.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm. ), zwanej dalej „ustawą”:

opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Stosownie do art. 7 ust. 1 ustawy:

przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (...).

Na podstawie art. 8 ust. 1 ustawy:

przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1) przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;

2) zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;

3) świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Pod pojęciem usługi (świadczenia) należy rozumieć każde zachowanie, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie). Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy mieć na względzie, że ustawa zalicza do „grona” usług każde świadczenie, które nie jest dostawą w myśl art. 7 ustawy.

Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług będzie podlegało tylko to świadczenie (dostawa lub usługa), w przypadku którego istnieje konsument, tj. odbiorca świadczenia odnoszący z niego choćby potencjalną korzyść. Dopóki nie istnieje podmiot który odnosiłby lub powinien odnosić konkretne korzyści o charakterze majątkowym związanym z danym świadczeniem, dopóty świadczenie to nie będzie czynnością podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Taka konstrukcja definicji świadczenia usług jest wyrazem zasady powszechności opodatkowania podatkiem od towarów i usług transakcji dokonywanych w ramach profesjonalnego obrotu gospodarczego.

Należy wskazać, że opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług zgodnie z zasadą powszechności opodatkowania podlegają wszelkie transakcje, których przedmiotem jest dostawa towarów lub świadczenie usług, pod warunkiem, że są one realizowane przez podatników w rozumieniu ustawy i są wykonywane w ramach działalności gospodarczej.

W treści ustawy, jak i w przepisach wykonawczych do niej, ustawodawca przewidział dla niektórych czynności zwolnienie od podatku.

Zwolnienie od podatku, jako odstępstwo od zasady powszechności i równości opodatkowania, możliwe jest jedynie w przypadku wykonywania czynności ściśle określonych w ustawie oraz w przepisach wykonawczych wydanych na podstawie jej upoważnienia.

Zakres i zasady zwolnienia od podatku dostaw towarów lub świadczenia usług zostały określone m.in. w art. 43 ustawy.

W myśl art. 43 ust. 1 pkt 26 ustawy :

zwalnia się od podatku usługi świadczone przez

a)  jednostki objęte systemem oświaty w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe, w zakresie kształcenia i wychowania,

b)  uczelnie, jednostki naukowe Polskiej Akademii Nauk oraz instytuty badawcze, w zakresie kształcenia

- oraz dostawę towarów i świadczenie usług ściśle z tymi usługami związane.

Z cytowanego art. 43 ust. 1 pkt 26 lit. a ustawy wynika, że zwolnienie od podatku od towarów i usług obejmuje usługi w zakresie kształcenia i wychowania świadczone przez jednostki objęte systemem oświaty w rozumieniu przepisów ustawy Prawo oświatowe oraz dostawę towarów i świadczenie usług ściśle z tymi usługami związane.

Ze zwolnienia wskazanego w art. 43 ust. 1 pkt 26 lit. b ustawy, mogą korzystać uczelnie, jednostki naukowe Polskiej Akademii Nauk oraz instytuty badawcze, o ile świadczone przez te podmioty usługi są usługami kształcenia.

Natomiast zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 29 ustawy:

zwalnia się od podatku usługi kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego, inne niż wymienione w pkt 26

a)  prowadzone w formach i na zasadach przewidzianych w odrębnych przepisach, lub

b)  świadczone przez podmioty, które uzyskały akredytację w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe - wyłącznie w zakresie usług objętych akredytacją, lub

c)  finansowane w całości ze środków publicznych

oraz świadczenie usług i dostawę towarów ściśle z tymi usługami związane.

Stosownie do art. 43 ust. 17 ustawy:

zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 18, 18a, 22-24, 26, 28, 29, 31, 32 i 33 lit. a, nie mają zastosowania do dostawy towarów lub świadczenia usług ściśle związanych z usługami podstawowymi, jeżeli:

1)  nie są one niezbędne do wykonania usługi podstawowej, zwolnionej zgodnie z ust. 1 pkt 18, 18a, 22-24, 26, 28, 29, 31, 32 i 33 lit. a lub

2)  ich głównym celem jest osiągnięcie dodatkowego dochodu przez podatnika, przez konkurencyjne wykonywanie tych czynności w stosunku do podatników niekorzystających z takiego zwolnienia.

W myśl art. 43 ust. 17a ustawy:

zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 18a, 23, 26, 28, 29 i 33 lit. a, mają zastosowanie do dostawy towarów lub świadczenia usług ściśle związanych z usługami podstawowymi, dokonywanych przez podmioty świadczące usługi podstawowe.

Z powołanych przepisów art. 43 ust. 17 i art. 43 ust. 17a ustawy wynika zatem, że zwolnienia określone w art. 43 ust. 1 pkt 26 i art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. a-c ustawy mają zastosowanie do dostawy towarów lub świadczenia usług ściśle związanych z usługami podstawowymi dokonywanych przez podmioty świadczące usługi podstawowe, jeżeli: są one niezbędne do wykonania usługi podstawowej, a ich głównym celem nie jest osiągnięcie dodatkowego dochodu przez podatnika, przez konkurencyjne wykonywanie tych czynności w stosunku do podatników niekorzystających z takiego zwolnienia.

Ponadto, jak wynika z § 3 ust. 1 pkt 14 rozporządzenia Ministra Finansów z 20 grudnia 2013 r. w sprawie zwolnień od podatku od towarów i usług oraz warunków stosowania tych zwolnień (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 832) zwanego dalej rozporządzeniem:

zwalnia się od podatku od towarów i usług usługi kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego, finansowane w co najmniej 70% ze środków publicznych, oraz świadczenie usług i dostawa towarów ściśle z tymi usługami związane.

Stosownie do treści § 3 ust. 8 rozporządzenia:

zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 13, 14, 18 i 19, stosuje się do dostawy towarów lub świadczenia usług ściśle związanych z usługami podstawowymi dokonywanych przez podmioty świadczące usługi podstawowe.

W świetle § 3 ust. 9 rozporządzenia:

zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 13, 14, 18 i 19, nie mają zastosowania do dostawy towarów lub świadczenia usług ściśle związanych z usługami podstawowymi, jeżeli:

1)  nie są one niezbędne do wykonania usługi podstawowej, zwolnionej zgodnie z ust. 1 pkt 13, 14, 18 i 19, lub

2)  ich głównym celem jest osiągnięcie dodatkowego dochodu przez podatnika, przez konkurencyjne wykonywanie tych czynności w stosunku do podatników niekorzystających z takiego zwolnienia.

Wskazane wyżej regulacje stanowią implementację prawa unijnego, gdyż w świetle art. 132 ust. 1 lit. i) Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L Nr 347 str. 1 ze zm.), zwanej dalej Dyrektywą:

państwa członkowskie zwalniają kształcenie dzieci lub młodzieży, kształcenie powszechne lub wyższe, kształcenie zawodowe lub przekwalifikowanie, łącznie ze świadczeniem usług i dostawą towarów ściśle z taką działalnością związanych, prowadzone przez odpowiednie podmioty prawa publicznego lub inne instytucje działające w tej dziedzinie, których cele uznane są za podobne przez dane państwo członkowskie.

Cytowany przepis umiejscowiony został w rozdziale 2 tego aktu, zatytułowanym „Zwolnienia dotyczące określonych czynności wykonywanych w interesie publicznym”, co oznacza, że usługi szkoleniowe na gruncie Dyrektywy podlegają zwolnieniu od podatku wyłącznie, gdy są wykonywane w interesie publicznym, tzn. wypełniają obowiązki, jakie ciążą na danym państwie wobec jego obywateli.

Należy także zauważyć, że z utrwalonego orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej wynika, że zwolnienia stanowią autonomiczne pojęcia prawa wspólnotowego, które służą unikaniu rozbieżności w stosowaniu systemu VAT, w poszczególnych państwach członkowskich i które należy postrzegać w ogólnym kontekście wspólnego systemu podatku VAT (wyrok C-473/08 w sprawie Eulitz, pkt 25). Ponadto, jak również wielokrotnie podkreślał TSUE w swym orzecznictwie, pojęcia używane do opisania zwolnień wymienionych w art. 13 VI Dyrektywy (obecnie art. 132 Dyrektywy) powinny być interpretowane w sposób ścisły, ponieważ stanowią one odstępstwa od ogólnej zasady, zgodnie z którą podatkiem VAT objęta jest każda dostawa towarów i każda usługa świadczona odpłatnie przez podatnika (przykładowo wyrok Trybunału z 19 listopada 2009 r. w sprawie C-461/08 Don Bosco Onroerend Goed BV).

Jednakże interpretacja tych pojęć powinna być zgodna z celami, do jakich dążą owe zwolnienia oraz powinna spełniać wymogi zasady neutralności podatkowej, na której zasadza się wspólny system VAT. Zatem powyższa zasada ścisłej interpretacji nie oznacza, że pojęcia użyte w celu opisania zwolnień z art. 13 (art. 132 Dyrektywy) powinny być interpretowane w sposób, który uniemożliwiałby osiągnięcie zakładanych przez nie skutków (pkt 27 ww. wyroku).

Ponadto wskazać należy, że definicja kształcenia zawodowego i przekwalifikowania zawodowego została zawarta w art. 44 rozporządzenia Rady (UE) nr 282/2011 z 15 marca 2011 r. ustanawiającego środki wykonawcze do Dyrektywy 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L 77 str. 1), zwanego dalej Rozporządzeniem. Rozporządzenie to wiąże wszystkie państwa członkowskie i jest stosowane bezpośrednio.

W myśl art. 44 rozporządzenia 282/2011:

usługi w zakresie kształcenia zawodowego i przekwalifikowania zapewniane na warunkach określonych w art. 132 ust. 1 lit. i dyrektywy 2006/112/WE, obejmują nauczanie pozostające w bezpośrednim związku z branżą lub zawodem, jak również nauczanie mające na celu uzyskanie lub uaktualnienie wiedzy do celów zawodowych. Czas trwania kursu w zakresie kształcenia zawodowego bądź przekwalifikowania nie ma w tym przypadku znaczenia.

Jednocześnie podkreślić należy, że dla zastosowania zwolnienia od podatku, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 29 ustawy, istotne jest - w pierwszej kolejności - uznanie danej usługi za usługę kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania, a następnie spełnienie dodatkowych warunków wynikających z niniejszego przepisu, tj. prowadzenie danego szkolenia w formach i na zasadach przewidzianych w odrębnych przepisach lub uzyskanie akredytacji na dany rodzaj szkolenia lub finansowanie danego szkolenia w całości ze środków publicznych.

Mając na uwadze powyższe, dokonując wykładni ww. przepisów przez pryzmat definicji usługi kształcenia zawodowego i przekwalifikowania, określonej w art. 44 rozporządzenia 282/2011 należy mieć na uwadze dosłowne brzmienie tych przepisów.

Zgodnie ze Słownikiem języka polskiego PWN (dostępnym w Internecie), użyte w art. 44 rozporządzenia słowo „bezpośredni” oznacza „dotyczący kogoś lub czegoś wprost”, słowo „branża” oznacza „gałąź produkcji lub handlu obejmująca towary lub usługi jednego rodzaju”, natomiast słowo „zawód” oznacza „wyuczone zajęcie wykonywane w celach zarobkowych”.

Biorąc powyższe pod uwagę należy stwierdzić, że przez kształcenie zawodowe lub przekwalifikowanie zawodowe, o których mowa w ww. przepisach, obejmujące nauczanie pozostające w bezpośrednim związku z branżą lub zawodem, należy rozumieć takie kształcenie, w wyniku którego dana osoba podnosi swoje kwalifikacje, a bezpośrednio po jej ukończeniu jest w stanie podjąć pracę zarobkową, lub wykonywać określony zawód.

W analizowanym przypadku wątpliwości dotyczą ustalenia, czy realizowane przez Państwa szkolenie w ramach „(…)” stanowi usługę kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego prowadzoną w formach i na zasadach przewidzianych w odrębnych przepisach, a tym samym korzysta ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. a ustawy o podatku od towarów i usług, z uwzględnieniem wykładni wynikającej z art. 132 ust. 1 lit. i Dyrektywy 2006/112/WE Rady.

W opisie sprawy wskazali Państwo, że nie są jednostką objętą systemem oświaty w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe. Ponadto, nie posiadają Państwo statusu uczelni, jednostki naukowej Polskiej Akademii Nauk lub instytutu badawczego.

Zatem stwierdzić należy, że świadczone przez Państwa usługi szkoleniowe w ramach „(…)” nie korzystają ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 26 ustawy, ponieważ nie są spełnione przesłanki wynikające z powołanego przepisu.

W konsekwencji należy przeanalizować czy dla przedmiotowych usług znajduje zwolnienie od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 29 ustawy.

Powołany wyżej przepis art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. a ustawy przewiduje zwolnienie dla usług kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego prowadzonych w formach i na zasadach przewidzianych w odrębnych przepisach. Dla zastosowania ww. zwolnienia istotne jest uznanie danej usługi za usługę kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego inną niż wymienione w pkt 26, a następnie spełnienie dodatkowych warunków wynikających z niniejszego przepisu.

Jak wynika z opisu sprawy, w ramach prowadzonej działalności realizują Państwo odpłatne szkolenie zawodowe pod nazwą „(…)”. Szkolenie będące przedmiotem wniosku stanowi podyplomowe szkolenie w zakresie oddziaływań psychoterapeutycznych, którego celem jest przygotowanie uczestników do wykonywania zawodu psychoterapeuty zgodnie z wymaganiami obowiązujących przepisów regulujących kwalifikacje osób prowadzących psychoterapię w systemie ochrony zdrowia. Celem szkolenia jest wyposażenie uczestników w wiedzę teoretyczną, umiejętności praktyczne oraz doświadczenie kliniczne umożliwiające im prowadzenie oddziaływań psychoterapeutycznych metodą terapii psychoanalitycznej w podejściu (...). Szkolenie zostało opracowane w sposób umożliwiający uczestnikom uzyskanie kwalifikacji i kompetencji odpowiadających wymaganiom stawianym osobom prowadzącym psychoterapię, w szczególności poprzez zapewnienie odpowiedniego wymiaru godzinowego, części praktycznej, superwizji, doświadczenia własnego oraz stażu klinicznego. Kurs przeznaczony jest dla osób posiadających tytuł zawodowy lekarza, tytuł zawodowy psychologa bądź tytuł zawodowy magistra innych kierunków.

Mając zatem na uwadze przedstawione we wniosku okoliczności sprawy stwierdzić należy, że świadczone przez Państwa usługi szkoleniowe w ramach „(…)” stanowią usługi kształcenia zawodowego, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 29 ustawy, gdyż pozostają w bezpośrednim związku z branżą lub zawodem osób biorących udział w szkoleniu i mają na celu uzyskanie lub uaktualnienie wiedzy do celów zawodowych.

Przechodząc zaś do pozostałych przesłanek warunkujących zastosowanie zwolnienia od podatku od towarów i usług wskazać należy, że odesłanie w art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. a ustawy do „odrębnych przepisów” odnosić się może wyłącznie do uregulowań, które określają formy i zasady usług szkoleniowych w zakresie kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego. Odrębne przepisy określające formy i zasady to uregulowania, z których wynika np. program szkolenia, ilość godzin szkolenia, tematyka, krąg osób objętych szkoleniem, warunki, jakie musi spełnić organizator kształcenia.

Natomiast zastosowanie zwolnienia, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. b ustawy, względem usługi, która stanowi usługę kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego, ma zastosowanie pod warunkiem, że usługa ta jest świadczona przez podmiot, który uzyskał akredytację w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe.

Z kolei przewidziany w art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. c ustawy o podatku od towarów i usług wymóg finansowania usług w określonej wysokości ze środków publicznych jest spełniony w przypadku, gdy rzeczywistym (w znaczeniu ekonomicznym) źródłem finansowania tej usługi są środki publiczne.

Jak już wyżej wskazano, dla zastosowania zwolnienia na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 29 ustawy istotne jest uznanie danej usługi za usługę kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego inną niż wymienione w pkt 26, a następnie spełnienie dodatkowych warunków wynikających z niniejszego przepisu.

Zatem mając na uwadze przedstawione we wniosku okoliczności sprawy należy stwierdzić, że dla świadczonych przez Państwa usług szkoleniowych w ramach „(...)” nie znajdzie zastosowania zwolnienie od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. a ustawy.

Jak wskazano powyżej, usługi szkoleniowe w ramach „(…)” stanowią usługi kształcenia zawodowego, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 29 ustawy. Nie oznacza to jednak, że prowadzone przez Państwa szkolenia mogą korzystać ze zwolnienia od podatku na podstawie wskazanego przepisu ustawy.

Zgodnie bowiem z normą wyrażoną w art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. a ustawy, zwolnieniem objęte są usługi kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego prowadzone w formach i na zasadach określonych w odrębnych przepisach. Tak więc, ustawodawca przewidział zastosowanie zwolnienia przedmiotowego dla ww. usług, ale wyłącznie w sytuacji, gdy warunki ich świadczenia, w szczególności forma i zasady wynikają z odrębnych od podatkowych aktów prawnych.

A zatem mimo, że usługi szkoleniowe w ramach „(…)” są usługami kształcenia zawodowego, jednak nie jest to jedyna, a zarazem wystarczająca przesłanka dla objęcia ich zwolnieniem od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. a ustawy. Warunkiem zastosowania zwolnienia od podatku na podstawie ww. przepisu jest nie tylko uznanie danej usługi za usługę kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego inną niż wymienione w art. 43 ust. 1 pkt 26 ustawy, ale również spełnienie dodatkowych przesłanek wynikających z treści art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. a ustawy. Mianowicie usługi te muszą być prowadzone w formach i na zasadach przewidzianych w odrębnych przepisach.

Spełnienie jednakże ww. warunku określonego w art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. a ustawy jest możliwe tylko wtedy, gdy istnieją przepisy prawa regulujące formy i zasady kształcenia zawodowego.

W analizowanej sprawie wskazali Państwo, że obowiązujące przepisy prawa nie określają jednolitego, szczegółowego programu nauczania ani szczegółowej organizacji szkolenia psychoterapeutów prowadzonego w poszczególnych nurtach psychoterapii. Nie regulują one również szczegółowego sylabusu, kolejności realizacji poszczególnych modułów dydaktycznych ani metod organizacyjnych stosowanych przez podmioty prowadzące kształcenie.

Ponadto wskazali Państwo, że przepisy powszechnie obowiązującego prawa określają natomiast minimalne wymagania dotyczące form i zasad kształcenia zawodowego psychoterapeutów, w szczególności:

1.  art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego (Dz.U. z 2024 r. poz. 917 ze zm.), który określa wymagania kwalifikacyjne wobec osób prowadzących psychoterapię w ramach systemu ochrony zdrowia psychicznego, obejmujące w szczególności:

e)  ukończenie studiów na wskazanych w ustawie kierunkach lub posiadanie kwalifikacji równoważnych,

f)   ukończenie podyplomowego szkolenia w zakresie oddziaływań psychoterapeutycznych prowadzonego metodami o udowodnionej naukowo skuteczności,

g)  odbycie szkolenia obejmującego co najmniej 1200 godzin,

h)  uzyskanie zaświadczenia potwierdzającego ukończenie szkolenia zakończonego egzaminem przeprowadzonym przez komisję zewnętrzną wobec podmiotu prowadzącego szkolenie;

2.  § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 19 czerwca 2019 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu opieki psychiatrycznej i leczenia uzależnień (Dz.U. z 2019 r. poz. 1285 ze zm.), który definiuje osobę prowadzącą psychoterapię poprzez wskazanie wymagań dotyczących:

d)  wykształcenia, o ukończenia szkolenia podyplomowego w zakresie oddziaływań psychoterapeutycznych prowadzonego metodami o udowodnionej naukowo skuteczności,

e)  minimalnego wymiaru szkolenia wynoszącego 1200 godzin,

f)   zakończenia szkolenia egzaminem przeprowadzonym przez komisję zewnętrzną wobec podmiotu prowadzącego szkolenie.

Odnosząc się do powyższego wskazać należy, że zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego (t. j. Dz.U. z 2024 r. poz. 917 ze zm.), zwanej dalej ustawą o ochronie zdrowia psychicznego:

opieka zdrowotna nad osobami z zaburzeniami psychicznymi jest wykonywana w ramach podstawowej i specjalistycznej opieki zdrowotnej, zwłaszcza psychiatrycznej opieki zdrowotnej - w formie pomocy doraźnej, ambulatoryjnej, dziennej, szpitalnej i środowiskowej oraz w domach pomocy społecznej.

Stosownie do art. 5 ust. 2 ustawy o ochronie zdrowia psychicznego:

psychoterapia to celowe i planowane oddziaływania psychologiczne, zmierzające do złagodzenia lub usunięcia objawów zaburzenia oraz do poprawy funkcjonowania psychicznego i społecznego, wspierające dążenia jednostki lub rodziny do zdrowia i rozwoju, kierowane do osób z zaburzeniami psychicznymi.

W myśl art. 5 ust. 3 ustawy o ochronie zdrowia psychicznego:

psychoterapię w ramach opieki, o której mowa w ust. 1, prowadzi:

1)  osoba posiadająca certyfikat psychoterapeuty, która spełnia łącznie następujące warunki:

a)  posiada tytuł zawodowy lekarza lub tytuł zawodowy magistra albo spełnia warunki określone w art. 63 ust. 1 ustawy z dnia 8 czerwca 2001 r. o zawodzie psychologa i samorządzie zawodowym psychologów (Dz.U. z 2019 r. poz. 1026),

b)  udokumentuje:

‒    ukończenie podyplomowego szkolenia w wymiarze co najmniej 1200 godzin w zakresie oddziaływań psychoterapeutycznych mających zastosowanie w leczeniu zaburzeń zdrowia, prowadzonego metodami o udowodnionej naukowo skuteczności, w szczególności metodą terapii humanistyczno-doświadczeniowej lub integracyjnej, lub poznawczo-behawioralnej, lub psychoanalitycznej, lub psychodynamicznej, lub systemowej, obejmującego psychoterapię własną lub doświadczenie własne, superwizję psychoterapii i staże, albo

‒    ukończenie przed dniem 31 grudnia 2028 r. rozpoczętego przed dniem 1 stycznia 2024 r. podyplomowego szkolenia w zakresie oddziaływań psychoterapeutycznych mających zastosowanie w leczeniu zaburzeń zdrowia, prowadzonego metodami o udowodnionej naukowo skuteczności, w szczególności metodą terapii humanistyczno-doświadczeniowej lub integracyjnej, lub poznawczo-behawioralnej, lub psychoanalitycznej, lub psychodynamicznej, lub systemowej, i odbycie - realizowanych po rozpoczęciu szkolenia - psychoterapii własnej, doświadczenia własnego, superwizji psychoterapii lub staży, które łącznie ze szkoleniem obejmują co najmniej 1200 godzin, albo

‒    ukończenie przed 2012 r. podyplomowego szkolenia w zakresie oddziaływań psychoterapeutycznych mających zastosowanie w leczeniu zaburzeń zdrowia w wymiarze czasu określonym w programie tego szkolenia,

c)  zdała egzamin certyfikujący przeprowadzony przez komisję zewnętrzną wobec podmiotu kształcącego, w skład której nie wchodzą przedstawiciele podmiotu kształcącego, w szczególności powołaną przez stowarzyszenia wydające certyfikaty psychoterapeuty, lub

2)  osoba, która uzyskała tytuł specjalisty w dziedzinie psychoterapii dzieci i młodzieży lub osoba posiadająca decyzję ministra właściwego do spraw zdrowia o uznaniu dorobku naukowego lub zawodowego za równoważny ze zrealizowaniem programu szkolenia specjalizacyjnego w tej dziedzinie, zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 24 lutego 2017 r. o uzyskiwaniu tytułu specjalisty w dziedzinach mających zastosowanie w ochronie zdrowia (Dz.U. z 2023 r. poz. 506), lub

3)  osoba, która uzyskała tytuł specjalisty w dziedzinie psychoterapii lub osoba posiadająca decyzję ministra właściwego do spraw zdrowia o uznaniu dorobku naukowego lub zawodowego za równoważny ze zrealizowaniem programu szkolenia specjalizacyjnego w tej dziedzinie, zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 24 lutego 2017 r. o uzyskiwaniu tytułu specjalisty w dziedzinach mających zastosowanie w ochronie zdrowia, lub

4)  osoba, która ubiega się o otrzymanie certyfikatu psychoterapeuty, która spełnia łącznie następujące warunki:

a)  posiada tytuł zawodowy lekarza lub tytuł zawodowy magistra albo spełnia warunki określone w art. 63 ust. 1 ustawy z dnia 8 czerwca 2001 r. o zawodzie psychologa i samorządzie zawodowym psychologów,

b)  posiada status osoby odbywającej szkolenie, o którym mowa w pkt 1 lit. b tiret pierwsze albo drugie, i zaświadczenie wydane przez podmiot prowadzący to szkolenie o ukończeniu co najmniej 2 roku tego szkolenia, albo spełnia warunek, o którym mowa w pkt 1 lit. b tiret pierwsze albo drugie,

c)  uczestniczy w superwizji psychoterapii i posiada zaświadczenie w tym zakresie wystawione przez superwizora psychoterapii, lub

5)  osoba w trakcie specjalizacji z psychoterapii dzieci i młodzieży lub psychoterapii, która spełnia łącznie następujące warunki:

a)  posiada status osoby w trakcie szkolenia specjalizacyjnego, ukończyła co najmniej 2 rok szkolenia specjalizacyjnego i posiada zaświadczenie wydane przez podmiot prowadzący kształcenie o ukończeniu co najmniej 2 roku tego szkolenia,

b)  posiada zaświadczenie od pracodawcy o pracy pod nadzorem osoby posiadającej certyfikat psychoterapeuty lub specjalisty w dziedzinie psychoterapii dzieci i młodzieży, lub specjalisty w dziedzinie psychoterapii.

Na podstawie art. 5 ust. 4 ustawy o ochronie zdrowia psychicznego:

psychoterapia, o której mowa w ust. 2, udzielana w ramach rehabilitacji w rozumieniu art. 4 pkt 22 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz.U. z 2023 r. poz. 1939) albo jako psychoterapia osób uzależnionych od alkoholu albo psychoterapia członków rodzin, o której mowa w art. 22 ust. 2a ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz.U. z 2023 r. poz. 2151), jest realizowana na zasadach określonych w tych ustawach.

Natomiast, w myśl § 2 pkt 5 i 8 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 19 czerwca 2019 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu opieki psychiatrycznej i leczenia uzależnień (Dz.U. z 2026 r. poz. 383):

użyte w rozporządzeniu określenia oznaczają:

5) osoba posiadająca certyfikat psychoterapeuty – osobę, która spełnia łącznie następujące warunki:

a) posiada tytuł zawodowy lekarza lub tytuł zawodowy magistra pielęgniarstwa, lub magistra po ukończeniu studiów na kierunku psychologii, pedagogiki, resocjalizacji, socjologii albo spełnia warunki określone w art. 63 ust. 1 ustawy z dnia 8 czerwca 2001 r. o zawodzie psychologa i samorządzie zawodowym psychologów (Dz. U. z 2019 r. poz. 1026 oraz z 2026 r. poz. 187),

b) ukończyła podyplomowe szkolenie w zakresie oddziaływań psychoterapeutycznych mających zastosowanie w leczeniu zaburzeń zdrowia, prowadzone metodami o udowodnionej naukowo skuteczności, w szczególności metodą terapii humanistyczno-doświadczeniowej lub integracyjnej, lub poznawczo-behawioralnej, lub psychoanalitycznej, lub psychodynamicznej, lub systemowej, w wymiarze co najmniej 1200 godzin albo przed 2007 r. ukończyła podyplomowe szkolenie w zakresie oddziaływań psychoterapeutycznych mających zastosowanie w leczeniu zaburzeń zdrowia w wymiarze czasu określonym w programie tego szkolenia,

c) posiada zaświadczenie poświadczające odbycie szkolenia wymienionego w lit. b, zakończonego egzaminem przeprowadzonym przez komisję zewnętrzną wobec podmiotu kształcącego, w skład której nie wchodzą przedstawiciele podmiotu kształcącego, w szczególności powołaną przez stowarzyszenia wydające certyfikaty psychoterapeuty, zwane dalej „certyfikatem psychoterapeuty”

8) osoba ubiegająca się o otrzymanie certyfikatu psychoterapeuty - osobę, która spełnia łącznie następujące warunki:

a) posiada tytuł zawodowy lekarza lub tytuł zawodowy magistra pielęgniarstwa, lub magistra po ukończeniu studiów na kierunku psychologii, pedagogiki, resocjalizacji, socjologii albo spełnia warunki określone w art. 63 ust. 1 ustawy z dnia 8 czerwca 2001 r. o zawodzie psychologa i samorządzie zawodowym psychologów,

b) posiada status osoby uczestniczącej co najmniej dwa lata w podyplomowym szkoleniu w zakresie oddziaływań psychoterapeutycznych mających zastosowanie w leczeniu zaburzeń zdrowia, prowadzonym metodami o udowodnionej naukowo skuteczności, w szczególności metodą terapii humanistyczno-doświadczeniowej lub integracyjnej, lub poznawczo-behawioralnej, lub psychoanalitycznej, lub psychodynamicznej, lub systemowej, w wymiarze co najmniej 1200 godzin albo przed 2007 r. ukończyła podyplomowe szkolenie w zakresie oddziaływań psychoterapeutycznych mających zastosowanie w leczeniu zaburzeń zdrowia w wymiarze czasu określonym w programie tego szkolenia,

c) posiada zaświadczenie wydane przez podmiot prowadzący kształcenie oraz pracująca pod nadzorem osoby posiadającej certyfikat psychoterapeuty.

Należy zauważyć, że powołane wyżej przepisy ustawy i rozporządzenia, nie regulują form, ani zasad kształcenia osób wykonujących zawód psychoterapeuty.

Samo określenie, jakie kwalifikacje powinny posiadać osoby uprawnione do wykonywania świadczeń, o których mowa w rozporządzeniu z dnia 19 czerwca 2019 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu opieki psychiatrycznej i leczenia uzależnień, nie pozwala uznać za spełnionej przesłanki, określonej w przepisie art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. a ustawy, tzn. aby usługi kształcenia zawodowego prowadzone były w formach i na zasadach przewidzianych w odrębnych przepisach.

Aby można było mówić o tym, że warunki zostały określone w odrębnych przepisach, przepisy te, np. ustawa, rozporządzenie, muszą regulować formy kształcenia, czyli określać sposoby prowadzenia szkoleń oraz precyzować zasady prowadzenia takich szkoleń.

Wskazana przez Państwa ustawa z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego wskazuje jedynie wymagania jakie musi spełnić osoba prowadząca psychoterapię w ramach opieki, o której mowa w 5 ust. 1 ustawy o ochronie zdrowia psychicznego, nie określa natomiast form i zasad przeprowadzania szkoleń wymienionych w tym przepisie. Podobnie wskazane przez Państwa rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 19 czerwca 2019 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu opieki psychiatrycznej i leczenia uzależnień określa wyłącznie jakie kwalifikacje powinny posiadać osoby wykonujące m.in. świadczenia z zakresu opieki psychiatrycznej.

Zatem wskazane przez Państwa przepisy nie są odrębnymi regulacjami, z których wynikają zasady i formy prowadzenia szkoleń. Tym samym świadczone przez Państwa usługi organizacji szkoleń w ramach „(…)” nie stanowią usług kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego prowadzonych w formach i na zasadach przewidzianych w odrębnych przepisach.

Odesłanie w art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. a ustawy do „odrębnych przepisów” odnosić się może wyłącznie do przepisów, które określają formy i zasady usług szkoleniowych w zakresie kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego. Odrębne przepisy określające formy i zasady to przepisy, z których wynika np. program szkolenia, ilość godzin szkolenia, tematyka, krąg osób objętych szkoleniem, warunki jakie musi spełnić organizator kształcenia.

Zatem wobec braku istnienia przepisów prawa regulujących formy i zasady przeprowadzania szkoleń nie można uznać, że szkolenia w ramach „(…)” stanowią usługi prowadzone w formach i na zasadach przewidzianych w odrębnych przepisach w rozumieniu art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. a ustawy.

Tym samym warunek określony w art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. a ustawy nie jest spełniony. Zatem dla usług szkoleniowych w ramach „(…)” nie znajduje zastosowania zwolnienie od podatku na podstawie wskazanego przepisu.

Jednocześnie świadczone przez Państwa usługi szkoleniowe w ramach „(...)” nie korzystają ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. b oraz lit. c ustawy, jak również nie korzystają ze zwolnienia od podatku zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 14 rozporządzenia. W analizowanym przypadku szkolenia będące przedmiotem zapytania nie są objęte akredytacją w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe. Szkolenia nie są w całości albo w co najmniej 70% finansowane ze środków publicznych, o których mowa w ustawie z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych.

Należy zauważyć, że w systemie prawa wspólnotowego jednym ze źródeł prawa są wymienione w niniejszej interpretacji Dyrektywy, które są aktami prawa wtórnego i wiążą co do zamierzonego celu każde państwo członkowskie, do którego są kierowane, pozostawiając jednak władzom krajowym wybór form i środków ich wprowadzenia.

Dyrektywy nie określają w sposób pełny zagadnień będących ich przedmiotem i wymagają uściślenia lub uzupełnienia przez państwa członkowskie. Kraje członkowskie są zobowiązane do implementowania zapisów dyrektyw do prawa w wyznaczonych w dyrektywach terminach.

Zatem warunkiem stosowania dyrektyw jest ich wdrożenie do przepisów krajowych. Istnieją jednak pewne szczególne okoliczności, kiedy dyrektywa może być stosowana bezpośrednio. W przypadku braku implementacji norm dyrektyw do porządku prawnego danego państwa członkowskiego albo dokonania implementacji w sposób niepełny lub po terminie, dyrektywy mogą być stosowane bezpośrednio pod warunkiem, że przepisy dyrektyw są precyzyjne i bezwarunkowe, zaś z norm dyrektyw wynikają prawa jednostek wobec państwa.

Przepisy wynikające z dyrektyw w świetle systemu prawa krajowego nie są przepisami obowiązującymi wprost. Stanowią rodzaj ramowych wytycznych pozwalających na dostosowanie prawodawstwa poszczególnych krajów do pewnych wymogów unijnych. Wskazują na cele, jakie należy osiągnąć, nie ograniczając równocześnie metod i środków regulujących poszczególne tytuły podatkowe.

Zauważyć należy, że istotną rolą dyrektywy jest wskazanie właściwej interpretacji przepisów krajowych, zwane pośrednim stosowaniem dyrektywy. Jeśli w procesie wykładni przepisu krajowego pojawiają się wątpliwości (tzn. istnieją alternatywne, dopuszczalne z punktu widzenia zasad wykładni tekstów prawnych interpretacje danego przepisu krajowego), należy przyjąć za właściwą interpretację, która jest zgodna z celem dyrektywy (wykładnia prowspólnotowa). Inaczej niż w przypadku bezpośredniego stosowania dyrektywy źródłem prawa jest w takim przypadku nadal przepis krajowy, którego wykładnia uwzględnia cele wynikające z prawa wspólnotowego. Dzięki dyrektywie dokonywana jest jedynie właściwa wykładnia przepisu krajowego, co nie powinno wpływać na zakres jego stosowania. W takiej sytuacji, w przypadku pośredniego stosowania dyrektywy nie sposób uchylać się od stosowania przepisów krajowych, które są interpretowane w zgodzie z zasadami prawa wspólnotowego.

Zgodnie z wcześniej powołanym art. 132 ust. 1 lit. i) Dyrektywy Rady 2006/112/WE Rady - państwa członkowskie zwalniają kształcenie dzieci lub młodzieży, kształcenie powszechne lub wyższe, kształcenie zawodowe lub przekwalifikowanie, łącznie ze świadczeniem usług i dostawą towarów ściśle z taką działalnością związanych, prowadzone przez odpowiednie podmioty prawa publicznego lub inne instytucje działające w tej dziedzinie, których cele uznane są za podobne przez dane państwo członkowskie.

Jak wynika z analizy art. 132 ust. 1 lit. i) Dyrektywy 2006/112/WE Rady, aby stwierdzić czy usługi kształcenia wykonywane przez dany podmiot korzystają ze zwolnienia od podatku na podstawie ww. przepisu konieczne jest stwierdzenie, czy mamy do czynienia z podmiotem prawa publicznego powołanym w celach edukacyjnych, działającym w tym zakresie pod kontrolą państwa, które ma zapewnić jakość świadczeń oraz odpowiednią ich cenę, realizującym przy tym określoną politykę edukacyjną, dysponującym przy tym zasobem kadrowym oraz odpowiednią infrastrukturą.

Dyrektywa VAT nie zezwala na ogólne zwolnienie wszystkich usług edukacyjnych świadczonych przez podmioty niepubliczne w celach komercyjnych. Takie zwolnienie może być stosowane tylko w zależności od celów realizowanych przez podmioty świadczące wskazane powyżej usługi oraz warunków, w jakich te podmioty działają.

Zaprezentowana wykładnia znajduje swoje potwierdzenie w wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 28 listopada 2013 r., w sprawie C-319/12 Minister Finansów przeciwko MDDP sp. z o.o. Akademia Biznesu, sp. komandytowej, w którym Trybunał stwierdził, że:

Art. 132 ust. 1 lit. i, art. 133 i 134 Dyrektywy 2006/112/WE należy - interpretować w ten sposób, że nie sprzeciwiają się one objęciu zwolnieniem od podatku od wartości dodanej usług edukacyjnych świadczonych przez podmioty niepubliczne w celach komercyjnych. Jednakże art. 132 ust. 1 lit. i) tej dyrektywy sprzeciwia się zwolnieniu wszystkich usług edukacyjnych w sposób ogólny, bez uwzględnienia celów realizowanych przez podmioty niepubliczne świadczące te usługi.

Trybunał podkreślił dalej, że:

Zgodnie z art. 132 ust. 1 lit. i) Dyrektywy 2006/112/WE usługi edukacyjne są zwolnione tylko wtedy, gdy są świadczone przez podmioty prawa publicznego o celach edukacyjnych lub przez inne instytucje działające w tej dziedzinie, których cele uznane są za podobne przez dane państwo członkowskie. Wynika z tego, że inne podmioty, czyli także podmioty prywatne, powinny spełniać przesłankę celów podobnych do celów rzeczonych podmiotów prawa publicznego.

Podmioty prawa publicznego powołane przez państwo do świadczenia usług edukacyjnych, szkoleniowych to nic innego jak podmioty - jednostki, których zarówno powstawanie, jak i późniejsze działanie jest ściśle określone przez odpowiednie przepisy prawa (ustawy, rozporządzenia) (np. szkoły, uczelnie). Podmioty takie działają na podstawie odpowiednich regulacji zarówno jeśli chodzi o działalność stricte edukacyjną, jak i inną ściśle z nią związaną. Jeśli chodzi o samą stronę edukacyjną, to podmioty te działają w oparciu o konkretne programy nauczania, zasady zatrudniania odpowiednich osób. Natomiast co do pozostałych kwestii muszą spełniać odpowiednie warunki techniczne, zapewnić odpowiednią infrastrukturę. Działania podejmowane są w szeroko pojmowanym interesie publicznym. Wszystkie te aspekty odbywają się pod kontrolą państwa, podmioty nie mają dowolności w kształtowaniu ogólnych zasad swego działania. Wszystkie czynione przez podmioty działania muszą być zaakceptowane, a następnie kontrolowane przez państwo.

Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie m.in. w wyroku z 14 czerwca 2007 r. w sprawie C-434/05 Horizon College, pkt 35:

Jak to bowiem wynika z samego brzmienia art. 13 część A ust. 1 lit. i szóstej dyrektywy (obecnie art. 132 ust. 1 lit. i dyrektywy VAT), aby udostępnianie nauczycieli na rzecz instytucji przejmujących mogło podlegać zwolnieniu, o którym mowa w tym przepisie, niezbędne jest, by działalność ta była wykonywana przez podmiot publiczny mający cele edukacyjne lub przez inny podmiot określony przez dane państwo członkowskie jako mający podobne cele. (...).

Istotną wskazówką, jak rozumieć sformułowanie „odpowiedni” (mający cel edukacyjny) podmiot prawa publicznego jest stanowisko wyrażone przez TSUE w ww. wyroku:

Jak to bowiem podniosła Komisja na rozprawie, na działalność edukacyjną, o której mowa w art. 13 część A ust. 1 lit. i) szóstej dyrektywy, składają się liczne elementy, które obok stosunków pomiędzy nauczycielem a uczniami obejmują również ramy organizacyjne danej instytucji (pkt 20).

Należy również przytoczyć fragment opinii Rzecznika Generalnego Juliane Kokott z 15 stycznia 2009 r. w sprawie C-357/07, TNT Post UK Ltd The Queen przeciwko The Commissioners of Her Majesty’s Revenue & Customs, odnoszący się do charakteru zwolnień, określonych w art. 132 ust. 1 lit. i) Dyrektywy 2006/112/WE. Wynika z niej, że:

(...) Zwolnienia wprowadzone w art. 13 część A szóstej dyrektywy odnoszą się do czynności użyteczności publicznej, co wynika także z tytułu tej części (…). Wspólnym elementem tych usług jest okoliczność, że zaspokajają one podstawowe potrzeby życiowe ludności oraz, że często świadczone są przez instytucje publiczne nienastawione na osiągnięcie zysku. (...) Dla bliższego sprecyzowania wiele zwolnień wymaga, aby usługi były świadczone przez określone osoby lub instytucje. (...) Szereg dalszych zwolnień ma miejsce dopiero w sytuacji, gdy przedmiotowe usługi świadczone są przez instytucje prawa publicznego albo określone organizacje uznane przez państwo (zob. art. 13 część A ust. 1 lit. b), g) h), i), n), p) szóstej dyrektywy).

Jak wskazano - umiejscowienie art. 132 ust. 1 lit. i Dyrektywy 112 w rozdziale „zwolnienia dotyczące określonych czynności wykonywanych w interesie publicznym” odnoszą się do czynności tzw. „użyteczności publicznej”. Wspólnym elementem tych usług (usługi pocztowe, służby zdrowia, opieka społeczna, usługi w dziedzinie religii) jest to, że zaspokajają one podstawowe potrzeby ludności oraz są świadczone przez podmioty nienastawione na osiągnięcie zysku.

Jak wynika z analizy art. 132 ust. 1 lit. i) Dyrektywy, aby stwierdzić czy usługi kształcenia wykonywane przez dany podmiot podlegają zwolnieniu od podatku na podstawie ww. przepisu konieczne jest stwierdzenie, czy mamy do czynienia z podmiotem prawa publicznego powołanym w celach edukacyjnych, działającym w tym zakresie pod kontrolą państwa, która ma zapewnić jakość świadczeń oraz odpowiednią ich cenę, realizującym przy tym określoną politykę edukacyjną, dysponującym przy tym zasobem kadrowym oraz odpowiednią infrastrukturą.

Dyrektywa nie zezwala na ogólne zwolnienie wszystkich usług edukacyjnych świadczonych przez podmioty niepubliczne w celach komercyjnych. Takie zwolnienie może być stosowane tylko w zależności od celów realizowanych przez podmioty świadczące wskazane powyżej usługi oraz warunków w jakich te podmioty działają.

W odniesieniu do prowadzonej przez Państwa działalności w zakresie kształcenia zawodowego psychoterapeutów, dokonując wykładni art. 132 ust. 1 lit. i Dyrektywy należy wskazać, że aby uznać podmiot za instytucję, której cele są podobne do celów edukacyjnych podmiotów publicznych należy wziąć pod uwagę, to czy m.in. poziom usług jest możliwy do porównania, niezależnie od tego czy podmiotem świadczącym taką usługę będzie podmiot prywatny czy publiczny. Aby zaś standard usługi edukacyjnej był porównywalny czy w ogóle podlegający jakiejkolwiek mierzalności czy porównaniu, wymagane jest normatywne ustanowienie standardów jego świadczenia (np. zakresu programowego, sposobów egzaminowania, poziomu wykształcenia wykładowców).

Tym samym, aby możliwe było zrelatywizowanie jakości, ceny czy zakresu programowego szkoleń oferowanych zarówno przez podmioty prawa publicznego i podmioty prywatne, istotne jest by metodologia prowadzenia opisanych zajęć była zbliżona do tej stosowanej np. przez uczelnie wyższe, bądź inne podmioty prawa publicznego.

W opisie sprawy wskazali Państwo, że szkolenie organizowane przez Państwa realizowane jest w ramach współpracy z International (...), tj. Międzynarodowym (...). Są Państwo (...) polskim podmiotem, który uzyskał status Grupy Członkowskiej tej międzynarodowej organizacji. Są Państwo także członkiem Federacji Towarzystw Psychoanalitycznych. Wskazali Państwo także, że program szkolenia został opracowany z uwzględnieniem standardów kształcenia obowiązujących w International (...) (I.) oraz standardów stosowanych przez krajowe organizacje certyfikujące psychoterapeutów, dzięki czemu jego ukończenie umożliwia absolwentom ubieganie się o certyfikację zawodową zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz wymaganiami właściwych organizacji certyfikujących. Organizacja i realizacja szkolenia podlega wewnętrznym procedurom jakościowym przyjętym przez Państwa oraz standardom obowiązującym w International (...) (I.).

Tym samym należy uznać, że nie mają Państwo dowolności w zakresie kształtowania zasad przeprowadzania szkoleń dla psychoterapeutów, ponieważ jak Państwo wskazali program realizowanego szkolenia został opracowany z uwzględnieniem standardów kształcenia obowiązujących w International (...) (I.) oraz standardów stosowanych przez krajowe organizacje certyfikujące psychoterapeutów, dzięki czemu jego ukończenie umożliwia absolwentom ubieganie się o certyfikację zawodową zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz wymaganiami właściwych organizacji certyfikujących.

Kształcenie zawodowe psychoterapeutów prowadzone przez Państwa odpowiada standardom kształcenia odbywającego się pod kontrolą właściwych instytucji państwowych. Realizując opisane usługi kształcenia zawodowego psychoterapeutów nie mają Państwo dowolności w zakresie kształtowania zasad swojego działania w odniesieniu do prowadzonej działalności szkoleniowej.

W tym miejscu należy przypomnieć, że za cele edukacyjne (szkoleniowe) podobne do celów podmiotów prawa publicznego uznać należy świadczenie usługi na podobnym, porównywalnym lub chociażby mierzalnym poziomie przez podmiot prywatny. Poziom tych usług powinien być możliwy do porównania, niezależnie od tego czy podmiotem świadczącym usługę będzie podmiot prywatny czy publiczny a przeprowadzona analiza powinna jednoznacznie prowadzić do wniosku, że kształcenie realizowane przez podmiot komercyjny, odpowiada standardom kształcenia odbywającego się pod kontrolą państwa. Aby standard usługi edukacyjnej był porównywalny czy w ogóle podlegający jakiejkolwiek mierzalności czy porównaniu, wymagane jest normatywne ustalenie standardów jego świadczenia (np. zakresu programowego, sposobów egzaminowania, poziomu wykształcenia wykładowców).

Państwa działalność w zakresie kształcenia zawodowego psychoterapeutów w ramach „(…)” mieści się w zakresie zwolnienia określonego w art. 132 ust. 1 lit. i) Dyrektywy, ponieważ należy Państwa uznać za podmiot uznany przez państwo członkowskie za mające cele podobne do celów realizowanych przez podmioty prawa publicznego, a kształcenie to za odpowiadające standardom kształcenia odbywającego się pod kontrolą państwa.

Tym samym działalność prowadzona przez Państwa mieści się w użytym w art. 132 ust. 1 lit. i Dyrektywy 2006/112/WE Rady pojęciu podmiotu, którego cele uznane są za podobne do celów odpowiednich podmiotów prawa publicznego, w dziedzinie kształcenia zawodowego.

Działalność podejmowana w ramach „(…)” w zakresie kształcenia zawodowego psychoterapeutów należy uznać za wykonywaną w interesie publicznym.

Tym samym świadczone przez Państwa usługi szkoleniowe w ramach „(…)” spełniają przesłanki do objęcia ich zwolnieniem na podstawie przepisów Dyrektywy 2006/112/WE Rady.

Jednakże, oceniając całościowo Państwa stanowisko, należy uznać je za nieprawidłowe, gdyż świadczone przez Państwa usługi szkoleniowe w ramach „(...)” nie korzystają ze zwolnienia od podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 29 ustawy o VAT.

Natomiast usługi te korzystają ze zwolnienia od podatku VAT na podstawie w art. 132 ust. 1 lit. i Dyrektywy 2006/112/WE Rady.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

Zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa:

Składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego.

Jestem zatem ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym. Ponoszą Państwo ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze stanem faktycznym podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego w opisie sprawy, udzielona odpowiedź traci swą aktualność.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

  • Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosują się Państwo do interpretacji.
  • Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

  • Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (...). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

  • w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
  • w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.

Rozliczaj podatki zgodnie z przepisami — w programie TaxMachine

Interpretacje pomagają zrozumieć przepisy; TaxMachine pomaga je zastosować w praktyce — prowadzi księgi, liczy podatki i generuje deklaracje, a stawki, druki i przepisy aktualizuje na bieżąco.

  • ✓ Księga przychodów i rozchodów, ryczałt oraz pełna księgowość
  • ✓ Faktury i e-faktury KSeF, JPK_V7 i JPK_KR
  • ✓ PIT, CIT, VAT i inne deklaracje + wysyłka e-Deklaracje z pobraniem UPO
  • ✓ Środki trwałe i amortyzacja, płace i ZUS
  • ✓ Automatyczne aktualizacje stawek, druków i przepisów

Źródło: System Informacji Celno-Skarbowej EUREKA (MF/KIS). Dokument urzędowy — reprodukcja dozwolona (art. 4 ustawy o prawie autorskim).

Interpretacja indywidualna chroni wyłącznie jej adresata i tylko przy zgodności stanu faktycznego z wnioskiem. Cudza interpretacja ma charakter informacyjny.