0114-KDIP4-1.4012.398.2026.3.SK

Interpretacja indywidualna - stanowisko w części prawidłowe i w części nieprawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe w zakresie uznania, że środki pieniężne przekazywane przez Inwestorów na zakup lokali mieszkalnych do gminnego zasobu mieszkaniowego, realizację publicznego parku miejskiego oraz pokrycie kosztów postępowania w sprawie uchwalenia ZPI nie będą stanowiły wynagrodzenia za czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT oraz nieprawidłowe w zakresie uznania, że środki pieniężne przekazywane przez Inwestorów na pokrycie kosztów odszkodowania związanego z likwidacją części rodzinnego ogrodu działkowego oraz na sfinansowanie dokonania nasadzeń drzew nie będą stanowiły wynagrodzenia za czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

11 czerwca 2026 r. wpłynął Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnili go Państwo - w odpowiedzi na wezwanie - pismami z 17 lipca 2026 r., 20 lipca 2026 r. oraz 14 sierpnia 2026 r. Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

Gmina A. (dalej również jako: Gmina lub A.) jest jednostką samorządu terytorialnego (miastem na prawach powiatu) zarejestrowaną jako czynny podatnik podatku VAT. Z dniem 1 stycznia 2017 r. A. dokonała centralizacji rozliczeń podatku VAT wraz ze swoimi jednostkami budżetowymi.

W ramach zadań własnych związanych z planowaniem przestrzennym, Gmina A. realizuje zadania związane z przeprowadzaniem procedur mających na celu sporządzanie zintegrowanych planów inwestycyjnych (dalej: ZPI).

ZPI jest szczególnym rodzajem planu miejscowego, uchwalanego przez radę gminy na wniosek inwestora, po przeprowadzeniu negocjacji pomiędzy gminą a inwestorem i zawarciu umowy urbanistycznej określającej zasady i warunki realizacji inwestycji oraz zobowiązania stron.

ZPI obejmuje obszar inwestycji głównej oraz inwestycji uzupełniającej.

Inwestycja główna - to planowana przez inwestora inwestycja (opisana w jego wniosku o uchwalenie ZPI), którą chciałby zrealizować na terenie, gdzie ze względu na brak planu miejscowego lub na treść aktualnie obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie jest to formalnie możliwe i w tym celu składa wniosek o uchwalenie ZPI. Może to być inwestycja w dowolnym zakresie.

Natomiast inwestycja uzupełniająca winna być zrealizowana w ściśle określonym zakresie, tj. powinna polegać na budowie, zmianie sposobu użytkowania lub przebudowie w odniesieniu do: sieci uzbrojenia terenu, dróg publicznych, linii kolejowych, obiektów infrastruktury publicznego transportu zbiorowego, obiektów działalności kulturalnej, obiektów opieki nad dziećmi do lat 3, przedszkoli, szkół, placówek wsparcia dziennego, placówek opieki zdrowotnej, obiektów, w których prowadzona jest działalność z zakresu pomocy społecznej, obiektów służących działalności pożytku publicznego, obiektów sportu i rekreacji, obszarów zieleni publicznej, obiektów budowlanych przeznaczonych na działalność handlową lub usługową - o ile służą obsłudze inwestycji głównej.

Zarówno inwestycja uzupełniająca jak i umowa urbanistyczna są obowiązkowymi elementami procedury ZPI. Umowa urbanistyczna określa ramy współpracy pomiędzy gminą a inwestorem w zakresie realizacji inwestycji uzupełniającej. W ramach tej umowy dany inwestor zobowiązuje się więc przede wszystkim do realizacji tychże inwestycji uzupełniających, ale może również zobowiązać się - zgodnie z dokonanymi uzgodnieniami w toku negocjacji - do innych świadczeń na rzecz gminy (np. pokrycia kosztów uchwalenia ZPI czy zapłaty odszkodowań związanych z wywłaszczeniem niezbędnym do realizacji inwestycji objętych daną procedurą ZPI). W ramach umowy urbanistycznej również gmina może zobowiązać się do realizacji inwestycji uzupełniającej, jeżeli wchodzi ona w zakres zadań własnych gminy.

Zauważenia również wymaga, że choć umowa urbanistyczna jest podpisywana przed uchwaleniem ZPI, to jej skutki prawne powstają dopiero z chwilą wejścia planu w życie w brzmieniu określonym w załączniku do danej umowy urbanistycznej. Do tego momentu wszystkie wzajemne zobowiązania stron pozostają formalnie „zawieszone”. Jeśli rada gminy (rada miasta) odrzuci plan lub wprowadzi w nim zmiany niezgodne z umową urbanistyczną, umowa ta nie wywołuje skutków prawnych i tym samym nie podlega wykonaniu.

Dodać należy, że umowę urbanistyczną zawiera się w formie aktu notarialnego.

Procedura zintegrowanych planów inwestycyjnych, w tym zawieranie umów urbanistycznych, uregulowana została w art. 37ea-37eg ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 538), dalej: u.p.z.p.

W praktyce procedowania ZPI w Gminie A. - tj. w procedurze planistycznej prowadzonej przez (...) - zastosowanie znajduje dodatkowo zarządzenie (…) w sprawie ustalenia preferowanych potrzeb Gminy A. w zakresie negocjacji projektu umowy urbanistycznej oraz projektu zintegrowanego planu inwestycyjnego w ramach procedowania wniosku o zintegrowany plan inwestycyjny (zmienione następnie zarządzeniem nr (...)/2024 z dnia 22 listopada 2024 r.)

Obecnie planowane jest zawarcie przez A. dwóch umów urbanistycznych w procedurze sporządzania ZPI.

Treść projektów obu umów została wynegocjowana w ramach procedury planistycznej, przy uwzględnieniu art. 37ed u.p.z.p., potrzeb inwestycyjnych Miasta A. oraz przyjętych w A. zasad negocjowania projektów umów urbanistycznych wynikających z ww. zarządzenia (…).

Wymiar zobowiązań poszczególnych inwestorów był ustalany m.in. w oparciu o dane wynikające z operatów szacunkowych sporządzonych na potrzeby obu procedur ZPI. Zobowiązania inwestorów mają zatem źródło w ustawowym modelu umowy urbanistycznej, w potrzebach wspólnoty samorządowej oraz w ustaleniach negocjacyjnych poprzedzających sporządzenie projektów umów.

Gmina podkreśla, że w ramach opisanych poniżej umów nie zobowiązuje się do uchwalenia ZPI o określonej treści, nie gwarantuje inwestorom możliwości realizacji inwestycji głównych i nie świadczy na ich rzecz odrębnej usługi polegającej na „umożliwieniu” realizacji inwestycji. Procedura planistyczna toczy się odrębnym trybem, a samo wejście w życie ZPI warunkuje dopiero powstanie skutków prawnych umów urbanistycznych.

Poniżej Gmina przedstawia opis dwóch planowanych umów urbanistycznych, których dotyczy niniejszy wniosek.

1.  Umowa dotycząca ZPI obszaru: „Rejon ul. (…)”

Procedura planistyczna dotycząca ZPI obszaru: „Rejon ul. (…)” została zainicjowana wnioskami trzech inwestorów tj.:

• (…) - Inwestor I,
• (…) - Inwestor II,
• (…) - Inwestor III,

odnoszącymi się do terenów:

• „Rejon ulic (…)”,
• „W rejonie ulic: (…)”,
• „(…) w rejonie ul. (…)”.

Na podstawie powyższych wniosków, Rada A. podjęła stosowne uchwały w sprawie wyrażenia zgody na przystąpienie do sporządzenia zintegrowanego planu inwestycyjnego wskazanych wyżej obszarów, po czym wnioski te zostały połączone do jednego postępowania na mocy zarządzenia (…).

W ramach tego postępowania A. planuje zawrzeć jedną umowę urbanistyczną (dalej określana jako: Umowa 1) z ww. trzema inwestorami, która ma zostać zawarta na warunkach ustalonych w toku przeprowadzonych negocjacji.

Umowa ta ma obejmować wykonanie inwestycji głównych w postaci:

• zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej z lokalami usługowymi realizowanej na działce ewidencyjnej nr 1, obręb (...), jednostka ewidencyjna (…) - w przypadku Inwestora I,
• zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej z lokalami usługowymi realizowanej na działce ewidencyjnej nr 2, obręb (...), jednostka ewidencyjna (…) - w przypadku Inwestora II,
• zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej i usługowej realizowanej na działce ewidencyjnej nr 3, obręb (...), jednostka ewidencyjna (…) - w przypadku Inwestora III.

Inwestycja uzupełniająca ma natomiast polegać na zaprojektowaniu i wybudowaniu na działce nr 1, obręb (...), jednostka ewidencyjna (...) (w parterze budynku), wykończeniu, wyposażeniu, a następnie przeniesieniu na rzecz Gminy lokalu użytkowego o powierzchni około 400 m² z przeznaczeniem na obiekt służący działalności pożytku publicznego, w tym filię Biblioteki (...). Wartość tej inwestycji uzupełniającej określono w projekcie umowy na kwotę 4.823.000 zł brutto. Wskazana inwestycja uzupełniająca ma zostać wykonana przez Inwestora I i winna być zrealizowana przez niego na własny koszt.

Powyższa inwestycja uzupełniająca ma charakter rzeczowy i nie jest objęta pytaniem zawartym w niniejszym wniosku. Jest ona przywołana wyłącznie dla pełnego przedstawienia konstrukcji Umowy 1.

Przedmiotem pytania zawartego w tym wniosku są natomiast dodatkowe świadczenia inwestorów na rzecz A. w postaci kwot pieniężnych jakie mają jej przekazać na podstawie ww. umowy, tj.:

• kwota 3.089.400 zł, którą Inwestor II ma przekazać na rzecz Gminy celem nabycia przez nią lokali mieszkalnych do zasobu mieszkaniowego A. (zgodnie z projektem umowy środki te mają zostać złożone w depozycie notarialnym najpóźniej przed zawarciem Umowy 1 i zwolnione na rzecz Gminy po spełnieniu warunków przewidzianych w tej umowie),
• kwota 2.727.716,40 zł, którą Inwestor III ma przekazać na rzecz Gminy celem nabycia przez nią lokali mieszkalnych do zasobu mieszkaniowego A. (również ta kwota ma zostać złożona w depozycie notarialnym najpóźniej przed zawarciem Umowy 1 i zwolniona na rzecz Gminy po spełnieniu warunków przewidzianych w tej umowie),
• kwota 10.000 zł, którą Inwestor I ma przekazać na rzecz Gminy celem sfinansowania dokonania przez A. nasadzeń drzew wzdłuż nieruchomości ewidencyjnej nr 1, na której ma być realizowana inwestycja główna Inwestora I (środki te mają zostać przelane na rachunek bankowy Gminy w terminie 14 dni od dnia wejścia w życie ZPI),
• kwota odpowiadająca kosztom postępowania w sprawie uchwalenia ZPI, którą każdy z ww. Inwestorów ma pokryć w częściach równych, na podstawie not obciążeniowych wystawionych przez Gminę po powstaniu skutków prawnych Umowy 1.

Na obecnym etapie prac projekt Umowy 1 przewiduje się również, że wszelkie koszty sporządzenia aktu notarialnego dokumentującego Umowę 1 mają być ponoszone bezpośrednio przez inwestorów na rzecz podmiotów uprawnionych. Koszty te nie stanowią więc kwot otrzymywanych przez A.

Gmina ma współpracować z inwestorami przy wykonaniu Umowy 1 w granicach obowiązujących przepisów prawa, w szczególności na etapie uzgodnień dokumentacyjnych i odbiorowych dotyczących inwestycji uzupełniającej realizowanej rzeczowo przez Inwestora I.

2.  Umowa dotycząca ZPI obszaru: „(…)”

Procedura planistyczna dotycząca ZPI obszaru: „(…)” została zainicjowana dwoma wnioskami firmy (…) jako inwestora.

Na podstawie powyższych wniosków, Rada Miasta (...) podjęła uchwałę w sprawie wyrażenia zgody na przystąpienie do sporządzenia zintegrowanego planu inwestycyjnego wskazanego obszaru, po czym (...) Miasta (...) połączył te wnioski do jednego postępowania.

W ramach postepowania dotyczącego ZPI dla ww. obszaru A. planuje zawrzeć umowę urbanistyczną ze wskazanym inwestorem (dalej określana jako: Umowa 2) zgodnie z uzgodnieniami dokonanymi w toku przeprowadzonych negocjacji.

Inwestycją główną w tym przypadku ma być realizacja zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej lub mieszkaniowo-usługowej w rejonie ulic (…).

W ramach Umowy 2 ww. inwestor ma wykonać na rzecz Gminy trzy niżej wymienione inwestycje uzupełniające o charakterze rzeczowym:

1)  pieszo-rowerową kładkę łączącą ul. (…) z ul. (…) wraz z połączeniem z przystankiem SKA (…) (Inwestycją Uzupełniającą 1),

2)  drogę dojazdową w rejonie ulic (…) wraz ze ścieżką rowerową i chodnikiem w rejonie ul. (…) (Inwestycją Uzupełniającą 2),

3)  pas postojowy i chodnik wzdłuż ul. (…) (Inwestycją Uzupełniającą 3).

Po zrealizowaniu tych inwestycji, inwestor, o którym mowa, ma je wydać Gminie.

Umowa 2 przewiduje również dodatkowe świadczenie uzupełniające (rzeczowe) podlegające realizacji przez ww. inwestora polegające na wybudowaniu i oddaniu do użytkowania budynku usługowego obejmującego co najmniej 100 miejsc postojowych ogólnodostępnych oraz ustanowienie na rzecz Gminy odpowiedniej służebności.

Powyższe świadczenia rzeczowe nie są objęte zakresem pytania zawartego w niniejszym wniosku. Są one przedstawione jedynie dla pełnego zobrazowania konstrukcji Umowy 2.

Przedmiotem pytania sformułowanego w tym wniosku są natomiast dodatkowe świadczenia ww. inwestora na rzecz A. w postaci kwot pieniężnych jakie ma jej przekazać na podstawie Umowy 2, tj.:

• kwota 4.314.050 zł, którą inwestor ma przekazać na poczet realizacji przez Gminę publicznego samorządowego parku miejskiego („(…)”) - kwota ta obejmuje koszty opracowania wszelkiej dokumentacji projektowej i innej dokumentacji niezbędnej do realizacji parku oraz realizacji określonych prac budowlanych związanych z wykonaniem parku (zgodnie z projektem umowy środki te mają zostać przelane w terminie 120 dni od powstania skutków prawnych Umowy 2 na rachunek bankowy A.),
• kwota 2.500.000 zł na poczet kosztów nabycia przez Gminę lokali mieszkalnych do zasobu komunalnego;
• kwota 91.000 zł na poczet szacunkowej wartości odszkodowania za likwidację części rodzinnego ogródka działkowego, niezbędnej do realizacji Inwestycji uzupełniającej 1, przy czym inwestor będzie też zobowiązany do pokrycia wartości odszkodowania z powyższego tytułu poniesionej przez Gminę ponad tę kwotę;
• kwota odpowiadająca kosztom postępowania w sprawie uchwalenia ZPI, które mają zostać pokryte przez inwestora na podstawie noty obciążeniowej wystawionej przez Gminę po powstaniu skutków prawnych Umowy 2.

Także w przypadku Umowy 2 planowane jest obciążenie inwestora kosztami sporządzenia aktu notarialnego dokumentującego tę umowę oraz innymi kosztami należnymi podmiotom trzecim. Kwoty te nie stanowią kwot otrzymywanych przez A.

Kwoty wymienione powyżej (tj. 4.314.050 zł, 2.500.000 zł i 91.000 zł) zgodnie z projektem umowy mają zostać przelane na stosowne rachunki bankowe A. wskazane w Umowie 2 w terminie 120 dni od powstania skutków prawnych tej umowy.

W odniesieniu do kwoty przeznaczonej na pokrycie odszkodowania za likwidację części rodzinnego ogródka działkowego, inwestor będzie zobowiązany do pełnej i ścisłej współpracy z Gminą w ramach obowiązujących przepisów prawa.

Uzupełnienie opisu sprawy

Uzupełniając opis zdarzenia przyszłego w zakresie ww. wniosku Gmina A. na wstępie podkreśla, że procedura sporządzania zintegrowanego planu inwestycyjnego (ZPI) stanowi jedną z ustawowych form wykonywania przez gminę jej zadań własnych z zakresu ładu przestrzennego oraz prowadzenia polityki przestrzennej, o których mowa w ustawie o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Celem postępowania planistycznego nie jest realizacja indywidualnego interesu inwestora, lecz ustalenie przeznaczenia terenów oraz zasad ich zagospodarowania zgodnie z interesem publicznym, potrzebami wspólnoty samorządowej oraz polityką przestrzenną gminy.

Postępowanie planistyczne prowadzone jest przez organy gminy w trybie określonym ustawą i obejmuje szereg czynności o charakterze publicznoprawnym, w tym sporządzenie projektu aktu planowania przestrzennego, uzyskanie wymaganych uzgodnień i opinii, przeprowadzenie konsultacji społecznych oraz podjęcie rozstrzygnięcia przez radę gminy. Nawet w przypadku procedury ZPI inicjowanej wnioskiem inwestora, ostateczna decyzja, co do uchwalenia bądź odmowy uchwalenia planu miejscowego pozostaje wyłączną kompetencją rady gminy, która kieruje się przesłankami wynikającymi z przepisów prawa oraz interesem publicznym. Umowa urbanistyczna stanowi natomiast instrument prawny służący określeniu zasad, na jakich zostanie zrealizowana inwestycja uzupełniająca oraz inne obowiązki inwestora, przewidziane ustawą. Nie stanowi ona celu samego w sobie, ani odrębnej działalności gospodarczej gminy, lecz pozostaje elementem ustawowo uregulowanej procedury planistycznej.

W tym kontekście należy postrzegać również środki pieniężne, ewentualnie przekazywane przez inwestora na rzecz gminy na podstawie umowy urbanistycznej. Ich przekazanie następuje wyłącznie w związku z realizacją obowiązków wynikających z przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz zawartej na jej podstawie umowy urbanistycznej i służy realizacji zadań publicznych gminy.

W przypadku środków pieniężnych przekazywanych Gminie na podstawie umowy urbanistycznej, Gmina wskazuje, że zamierza środki te wykorzystać na określony cel mieszczący się w katalogu zadań własnych Gminy. Obowiązek ten wynika z zawartej umowy urbanistycznej.

Gmina nie zakłada możliwości dowolnej rezygnacji z realizacji inwestycji będącej przedmiotem umowy urbanistycznej. Inwestor nie posiada roszczenia do Gminy, w przypadku wykorzystania przez Gminę środków na realizację innego celu publicznego. Natomiast ewentualne skutki niewykonania zobowiązań przez inwestora regulowane są na podstawie postanowień konkretnej umowy oraz przepisów prawa cywilnego.

Jednocześnie należy podkreślić, że zobowiązanie Gminy do realizacji świadczenia, wynikającego z przekazania na jej rzecz środków pieniężnych nie stanowi świadczenia wykonywanego na rzecz inwestora czy też realizacji świadczenia w sposób określony w umowie urbanistycznej (umowa nie zawiera takich ustaleń), lecz stanowi realizację zadania publicznego służącego zaspokajaniu zbiorowych potrzeb wspólnoty samorządowej (np. budowa drogi jako realizacja zadań własnych gminy w zakresie gminnych dróg, ulic, mostów, placów oraz organizacji ruchu drogowego - art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - z której to drogi po wybudowaniu korzystać będzie nieokreślona liczba użytkowników, w tym również z drogi może korzystać podmiot wnioskodawca podmiot wnioskujący o uchwalenie danego ZPI). Inwestycja po jej wykonaniu stanowić będzie element infrastruktury publicznej pozostający w majątku Gminy i przeznaczony do realizacji zadań własnych Gminy.

Gmina dodatkowo wyjaśnia, że po podpisaniu umowy urbanistycznej i po wejściu w życie zintegrowanych planów inwestycyjnych uchwalonych przez Radę Miasta (...) zgodnie z zawartymi umowami, o których mowa, Gmina nie może zrezygnować z realizacji inwestycji na poczet której otrzyma od inwestora środki pieniężne przewidziane w umowie. Mają one ściśle określony cel przewidziany w umowie. Gdyby jednak cel zapisany w umowie nie został zrealizowany, to - jak już wyjaśniano - inwestor nie posiada roszczenia do Gminy, w przypadku wykorzystania przez Gminę środków na realizację innego celu publicznego.

W związku z zawarciem umowy urbanistycznej oraz otrzymaniem środków pieniężnych Gmina nie będzie świadczyć na rzecz inwestora usług ani dokonywać dostawy towarów w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług.

Czynności wykonywane przez Gminę polegają na realizacji ustawowych zadań własnych z zakresu planowania i zagospodarowania przestrzennego oraz budowy i utrzymania infrastruktury publicznej. Są one wykonywane w interesie publicznym i na rzecz ogółu mieszkańców, a nie na rzecz konkretnego inwestora.

Inwestor nie nabywa prawa do korzystania z efektów inwestycji na zasadach wyłączności ani nie uzyskuje jakiegokolwiek świadczenia indywidualnego. Środki pieniężne przekazywane Gminie nie stanowią zatem wynagrodzenia za usługę świadczoną na rzecz inwestora.

Środki finansowe, które mają zostać przekazane Gminie, mają służyć finansowaniu aktywów i przedsięwzięć należących do sfery zadań własnych gminy, takich jak: zasób mieszkaniowy gminy, park miejski, zieleń i nasadzenia, a także pokrycie kosztów procedury planistycznej.

Aktywa materialne finansowane z tych środków mają docelowo służyć wspólnocie samorządowej A., a nie wyłącznie konkretnemu inwestorowi (przykład wybudowana droga publiczna, może być wykorzystywana przez mieszkańców gminy, w tym inwestorów). Sam fakt, że inwestor może - podobnie jak każdy inny użytkownik - korzystać z infrastruktury publicznej, nie oznacza, że inwestycja jest wykonywana na jego rzecz.

Zadania Gminy (własne i zlecone) są realizowane po zapewnieniu ich finansowania w Wieloletniej Prognozie Finansowej oraz w budżecie gminy. Uchwalając każdy plan miejscowy, w tym zintegrowany plan inwestycyjny, gmina zobowiązuje się do zrealizowania inwestycji celu publicznego, wynikających z tego planu miejscowego. Harmonogram realizacji poszczególnych inwestycji uzależniony jest od aktualnego stanu finansów gminy.

Inwestycje, objęte umowami urbanistycznymi, są realizowane w związku z procedurą uchwalenia zintegrowanego planu inwestycyjnego i wynikają z ustaleń zawartych w umowie urbanistycznej.

Gmina nie planowałaby realizacji tych konkretnych inwestycji w tym samym czasie, gdyby nie zawarcie umowy urbanistycznej oraz przewidziany w niej mechanizm finansowania.

Nie zmienia to jednak faktu, że po ich wykonaniu inwestycje stanowią element infrastruktury publicznej służącej wykonywaniu zadań własnych Gminy i zaspokajaniu zbiorowych potrzeb wspólnoty samorządowej, a nie świadczenie wykonywane na rzecz inwestora.

Czynności jakie Gmina zrealizuje z wykorzystaniem kwot otrzymanych od inwestorów zintegrowanych planów inwestycyjnych wynikających z umów urbanistycznych, nie warunkują możliwości realizacji przez nich inwestycji głównych oraz inwestycji uzupełniających. Czynności Gminy nie stanowią w tym ujęciu indywidualnie oznaczonej usługi świadczonej przez nią na rzecz inwestora/-ów.

Inaczej mówiąc, realizacja przez Gminę czynności, na które inwestorzy ZPI przekażą kwoty pieniężne, o których wyżej mowa, nie wpłynie na możliwość realizacji ani inwestycji głównych, ani inwestycji uzupełniających.

Kwoty pieniężne, które Gmina otrzyma na mocy umów urbanistycznych, służą realizacji czynności pokrywających się z zadaniami własnymi samorządu gminnego oraz zaspokojeniu potrzeb wspólnoty samorządowej.

Inwestorzy ZPI są zobowiązani do realizacji wszystkich, przypadających na danego inwestora, inwestycji uzupełniających. W świetle unormowań prawnych dotyczących ZPI nie ma bowiem prawnej możliwości jednostronnego odstąpienia przez inwestora od realizacji inwestycji uzupełniającej. Obowiązek realizacji inwestycji uzupełniającej przez inwestora ZPI jest elementem przedmiotowo istotnym umowy urbanistycznej, co wynika wprost z art. 37ed ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 538 ze zm., dalej jako: u.p.z.p.). Ponadto w opisanych w przedmiotowym wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej umowach urbanistycznych nie został zawarty żaden zapis umowny, który dopuszczałby rezygnację z realizacji inwestycji uzupełniającej np. poprzez zapłatę oznaczonej kwoty pieniężnej. W przypadku obydwu ww. umów w zakresie inwestycji uzupełniających przewidziano realizację określonych świadczeń rzeczowych przez inwestorów ZPI. Jedyny przypadek prawnej dopuszczalności rezygnacji z realizacji inwestycji uzupełniającej przez inwestora ZPI wynika z art. 37ed ust. 11 u.p.z.p., który stanowi, że jeżeli zintegrowany plan inwestycyjny zostanie uchylony, zmieniony lub zostanie stwierdzona jego nieważność przed upływem 5 lat od dnia jego wejścia w życie, strony umowy urbanistycznej mogą w terminie 6 miesięcy od dnia uchylenia, zmiany lub stwierdzenia nieważności zintegrowanego planu inwestycyjnego odstąpić od umowy urbanistycznej, chyba że uchylenie lub zmiana zintegrowanego planu inwestycyjnego nastąpiły na wniosek lub za zgodą inwestora. Należy jednak mieć na uwadze, że możliwość odstąpienia od umowy urbanistycznej przewidziana została w przypadku usunięcia z obrotu prawnego samego ZPI, a zatem w sytuacji, gdy również nie będzie możliwa realizacja na jego podstawie inwestycji głównych.

Tym samym nie ma prawnej możliwości jednostronnej rezygnacji przez inwestora ZPI z realizacji inwestycji uzupełniającej.

W związku z realizacją inwestycji głównych bądź inwestycji uzupełniających, inwestorzy ZPI nie są zobowiązani, ani na podstawie przepisów prawa powszechnie obowiązującego, ani na podstawie umów urbanistycznych, ani też na podstawie innych uregulowań, do wykonania którejkolwiek z czynności, które ostatecznie wykona Gmina na podstawie pozyskanych od nich środków pieniężnych. Żadna z czynności, o których wyżej mowa, nie stanowi świadczenia Gminy na rzecz któregokolwiek z inwestorów ZPI oraz nie będą oni zmuszeni do ich zastępczego wykonania. Inwestorzy ZPI winni realizować inwestycje główne oraz inwestycje uzupełniające niezależnie od tego jakie czynności podejmie Gmina A.

Inaczej rzecz ujmując, czynności podejmowane przez Gminę, realizowane w ramach jej zadań własnych, nie stają się obowiązkiem tej Gminy wobec inwestora/-ów przez sam fakt przekazania przez nich na mocy umowy urbanistycznej środków finansowych.

Pytanie

Czy kwoty pieniężne, które ma otrzymać Gmina od inwestorów w ramach umów urbanistycznych opisanych w niniejszym wniosku (Umowa 1 i Umowa 2), stanowić będą wynagrodzenie za czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT wykonywane przez Gminę?

Państwa stanowisko w sprawie

W ocenie Gminy, kwoty pieniężne jakie ma ona otrzymać od inwestorów na podstawie umów urbanistycznych (zarówno Umowy 1 jak i Umowy 2) - nie będą stanowić wynagrodzenia za czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT, które miałaby wykonać Gmina.

Uzasadnienie stanowiska Gminy

1.  Uwagi ogólne - przesłanki opodatkowania VAT

Uzasadniając powyższe stanowisko wskazać należy, iż zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, przy czym:

• w myśl art. 7 ust. 1 ustawy o VAT - przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel,
• w myśl art. 8 ust. 1 ustawy o VAT - przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7.

Podkreślenia wymaga jednak, iż na gruncie ww. regulacji wskazuje się, iż dana czynność, niestanowiąca dostawy towarów, podlega opodatkowaniu VAT jako odpłatne świadczenie usług, jeżeli spełnione są następujące warunki:

• muszą istnieć co najmniej dwa podmioty, z których jeden będzie świadczył usługę, drugi zaś będzie ich bezpośrednim konsumentem - odbiorcą świadczenia odnoszącym korzyść o charakterze majątkowym, tzn. w następstwie zobowiązania, w wykonaniu którego usługa jest świadczona, druga strona jest bezpośrednim beneficjentem świadczenia,
• świadczonej usłudze odpowiada świadczenie wzajemne ze strony nabywcy (wynagrodzenie) - musi zatem istnieć bezpośredni związek o charakterze przyczynowym, pomiędzy świadczoną usługą, a otrzymanym świadczeniem wzajemnym, w ten sposób, że zapłacone kwoty stanowią rzeczywiste wynagrodzenie za wyodrębnioną usługę świadczoną w ramach stosunku prawnego lub dochodzi do wymiany świadczeń wzajemnych (por. m.in. wyrok TSUE z 22 czerwca 2016 r. w sprawie C-11/15).

Opodatkowaniu VAT będzie podlegało zatem tylko takie świadczenie, w przypadku którego istnieje konsument, tj. odbiorca świadczenia odnoszący z niego choćby potencjalną korzyść.

Istotne jest także to, czy świadczonej usłudze odpowiadać będzie świadczenie wzajemne (tj. wynagrodzenie/odpłatność za usługę). Ponadto musi istnieć bezpośredni związek pomiędzy świadczoną usługą i otrzymanym wynagrodzeniem, tj. otrzymana zapłata powinna być konsekwencją wykonania świadczenia (por. wyrok TSUE z 8 marca 1988 r. w sprawie C-102/86).

W kontekście wskazanej odpłatności, przytoczyć należy art. 29a ust. 1 ustawy o VAT, zgodnie z którym podstawą opodatkowania, z zastrzeżeniem ust. 2, 3 i 5, art. 30a-30c, art. 32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4 i 5, jest wszystko, co stanowi zapłatę, którą dokonujący dostawy towarów lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu sprzedaży od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej, włącznie z otrzymanymi dotacjami, subwencjami i innymi dopłatami o podobnym charakterze mającymi bezpośredni wpływ na cenę towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika.

Z ust. 6 ww. artykułu wynika natomiast, iż podstawa opodatkowania obejmuje:

• podatki, cła, opłaty i inne należności o podobnym charakterze, z wyjątkiem kwoty podatku;
• koszty dodatkowe, takie jak prowizje, koszty opakowania, transportu i ubezpieczenia, pobierane przez dokonującego dostawy lub usługodawcę od nabywcy lub usługobiorcy.

Podkreślenia wymaga również, iż zarówno odpłatna dostawa towarów, jak również odpłatne świadczenie usług, podlegają opodatkowaniu, jeżeli są wykonywane przez podmiot działający w charakterze podatnika VAT w rozumieniu z art. 15 ust. 1 w zw. z ust. 2 ustawy o VAT. Z przepisów tych wynika, że:

• podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2 ustawy o VAT, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności (art. 15 ust. 1),
• przez działalność gospodarczą, o której wyżej mowa, rozumie się natomiast wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody, działalność ta obejmuje także czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych (art. 15 ust. 2).

Rozpoznając powyższe zagadnienie w odniesieniu do czynności realizowanych przez jednostki samorządu terytorialnego (JST), istotna jest także regulacja zawarta art. 15 ust. 6 powołanej ustawy, w myśl którego, nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Na gruncie ww. regulacji w orzecznictwie wskazuje się, iż „jednostki samorządu terytorialnego są podatnikami podatku od towarów i usług jedynie w zakresie wszelkich czynności, które mają charakter cywilnoprawny, tzn. są przez nie realizowane na podstawie umów cywilnoprawnych. Będą to zatem wszystkie realizowane przez te jednostki czynności w sferze ich aktywności cywilnoprawnej, np. czynności sprzedaży, zamiany (nieruchomości i ruchomości), wynajmu, dzierżawy, itp., umów prawa cywilnego (nazwanych i nienazwanych). Tylko w tym zakresie ich czynności mają bowiem charakter działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy. Dokonując wykładni powołanego wyżej przepisu art. 15 ust. 6 ustawy, należy rozgraniczyć sferę imperium, która jest wyłączona z opodatkowania podatkiem od towarów i usług od sfery dominium, w której stosownie do wskazanych wyżej przepisów, organy powinny być traktowane jak podatnicy tego podatku. Podatnikiem podatku od towarów i usług jest więc również organ władzy publicznej, jeżeli w stosunku do określonej czynności lub transakcji zachowuje się jak podmiot gospodarczy. Z tego właśnie względu, ustawodawca uznał w art. 15 ust. 6 ustawy, że organy nie są podatnikami w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie umów cywilnoprawnych. Powyższy przepis nie jest samodzielną podstawą do określenia, kiedy organ władzy publicznej jest podatnikiem VAT. Nie można go bowiem interpretować w oderwaniu od wynikającej z art. 15 ust. 1 ustawy definicji podatnika jako podmiotu wykonującego działalność gospodarczą w rozumieniu ust. 2 tego artykułu, przy czym działalność ta musi być wykonywana samodzielnie - we własnym imieniu i na własny rachunek. Jak wynika z powyższego, wyłączenie organów władzy publicznej z kategorii podatnika ma charakter wyłącznie podmiotowo-przedmiotowy. W świetle wskazanych unormowań, jednostki samorządu terytorialnego, na gruncie podatku od towarów i usług występować mogą w dwoistym charakterze:

• podmiotów niebędących podatnikami, gdy realizują zadania nałożone na nie odrębnymi przepisami prawa oraz
• podatników podatku od towarów i usług, gdy wykonują czynności na podstawie umów cywilnoprawnych.

Kryterium podziału stanowi charakter wykonywanych czynności: czynności o charakterze publicznoprawnym wyłączają te podmioty z kategorii podatników, natomiast czynności o charakterze cywilnoprawnym skutkują uznaniem tych podmiotów za podatników podatku od towarów i usług, a realizowane przez nie odpłatne dostawy towarów i świadczenie usług podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług” (vide: interpretacja indywidualna wydana przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej nr 0113-KDIPT1-2.4012.749.2025.1.SM z dnia 21 października 2025 r.).

Nie budzi zatem wątpliwości, że art. 15 ust. 6 ustawy o VAT nie wyłącza automatycznie z opodatkowania VAT wszystkich czynności wykonywanych przez gminę w formie umowy cywilnoprawnej.

Oceniając zatem przedmiotową sprawę w kontekście powyższych przepisów prawnych należy zauważyć, że okoliczność, że dana czynność jest ujęta w umowie zawartej pomiędzy Gminą a innymi podmiotami (w tym przypadku inwestorami wnioskującymi o uchwalenie ZPI), nie przesądza samoistnie o jej opodatkowaniu.

Nadal konieczne jest ustalenie, czy po stronie Gminy istnieje skonkretyzowane świadczenie wzajemne wykonywane na rzecz danego inwestora, za które inwestor ten uiszcza wynagrodzenie.

W ocenie Gminy w odniesieniu do obydwu opisanych w niniejszym wniosku umów urbanistycznych, które A. planuje zawrzeć, taki bezpośredni, ekwiwalentny związek pomiędzy płatnością a usługą A. nie występuje.

2.  Charakter prawny umowy urbanistycznej w procedurze ZPI

Zgodnie z art. 37ed ust. 1 u.p.z.p. przez umowę urbanistyczną inwestor zobowiązuje się na rzecz gminy do realizacji inwestycji uzupełniającej. Z kolei art. 37ed ust. 2 u.p.z.p. przewiduje otwarty katalog innych możliwych zobowiązań inwestora, w tym pokrycie całości lub części kosztów realizacji inwestycji uzupełniającej oraz pokrycie innych kosztów związanych z uchwaleniem ZPI. Oznacza to, że obok obligatoryjnego zobowiązania do realizacji inwestycji uzupełniającej, inwestor może zostać zobowiązany do spełnienia także innych świadczeń, które tylko przykładowo zostały określone w ww. art. 37ed ust. 2 u.p.z.p. Zatem już z samej konstrukcji ustawowej wynika, że świadczenia inwestora - zarówno rzeczowe, jak i pieniężne - są elementem ustawowo przewidzianego mechanizmu kształtowania relacji pomiędzy inwestorem a gminą przy sporządzaniu ZPI.

Jednocześnie procedura sporządzania i uchwalania ZPI ma charakter administracyjnego postępowania legislacyjnego i nie jest przedmiotem umowy urbanistycznej, a zatem ma charakter odrębny od samej umowy urbanistycznej.

Gmina nie zawiera z inwestorem umowy, której przedmiotem byłoby uchwalenie ZPI, nie zobowiązuje się też do doprowadzenia do określonego rozstrzygnięcia planistycznego. Wprost przeciwnie - skutki prawne umowy urbanistycznej powstają dopiero z dniem wejścia w życie ZPI. Oznacza to, że sama umowa nie jest źródłem po stronie inwestora roszczenia o uchwalenie planu ani o ukształtowanie go zgodnie z oczekiwaniami inwestora.

Władztwo planistyczne gminy pozostaje wykonywane w sferze imperium. W ramach procedury ZPI to rada gminy (rada miasta) podejmuje uchwały wymagane przepisami prawa, a (...) miasta prowadzi postępowanie planistyczne i negocjacje projektu umowy urbanistycznej. Nie oznacza to jednak, że gmina świadczy na rzecz inwestora usługę polegającą na „udzieleniu zgody planistycznej” lub „umożliwieniu inwestycji”.

Opisane we wniosku kwoty pieniężne mają swoje źródło właśnie w tej ustawowo ukształtowanej konstrukcji. Ich funkcją jest sfinansowanie określonych potrzeb publicznych oraz pokrycie części kosztów związanych z procedurą i skutkami ZPI, a nie zapłata za świadczenie usługi przez A. na rzecz inwestorów.

Zawarcie umowy urbanistycznej jest elementem wykonywania ustawowych kompetencji planistycznych gminy wynikających z ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

3.  Brak ekwiwalentnego świadczenia po stronie A.

W obydwu analizowanych umowach, A. nie przyjmuje na siebie zobowiązania do wykonania na rzecz inwestora zindywidualizowanego świadczenia o charakterze ekwiwalentnym względem otrzymanych kwot. Gmina nie zobowiązuje się do przyznania inwestorowi żadnego prawa wyłącznego, prawa do korzystania z określonych aktywów, prawa do uzyskania określonego aktu administracyjnego, ani do osiągnięcia określonego rezultatu gospodarczego po stronie inwestora.

Środki finansowe, które mają zostać przekazane Gminie, mają służyć finansowaniu aktywów i przedsięwzięć należących do sfery zadań własnych gminy, takich jak: zasób mieszkaniowy gminy, park miejski, zieleń i nasadzenia, a także pokrycie kosztów procedury planistycznej. Aktywa materialne finansowane z tych środków mają docelowo służyć wspólnocie samorządowej A., a nie wyłącznie konkretnemu inwestorowi.

Również przewidziane w projektach umów obowiązki współpracy po stronie Gminy mają charakter techniczny, organizacyjny i pomocniczy. Nie stanowią one samodzielnego, gospodarczego świadczenia wzajemnego względem płatności inwestorów. Nie można utożsamiać obowiązku współdziałania przy wykonywaniu umowy z odpłatnym świadczeniem usług w rozumieniu ustawy o VAT.

W szczególności nie sposób przyjąć, że A. wykonuje odpłatną usługę tylko dlatego, że przyjmie środki finansowe i przeznaczy je następnie na realizację zadań publicznych lub na pokrycie kosztów powiązanych z procedurą urbanistyczną. Samo otrzymanie środków na cel publiczny nie tworzy jeszcze relacji usługowej, jeśli po stronie A. brak jest skonkretyzowanego świadczenia wzajemnego należnego inwestorowi.

4.  Uzasadnienie stanowiska w odniesieniu do planowanych umów

W przypadku Umowy 1 pieniężne świadczenia inwestorów mają zostać przeznaczone na nabycie przez A. lokali mieszkalnych do zasobu mieszkaniowego A., na dokonanie przez A. nasadzeń drzew oraz na pokrycie kosztów postępowania w sprawie uchwalenia ZPI. Każde z tych świadczeń ma charakter jednostronnego zasilenia majątku lub budżetu A. na cele publiczne.

Kwoty 3.089.400 zł i 2.727.716,40 zł mają służyć nabyciu przez Gminę lokali mieszkalnych do zasobu mieszkaniowego gminy. W zamian za ich przekazanie inwestorzy nie uzyskują od Gminy żadnego prawa do konkretnych lokali, żadnego świadczenia o charakterze prywatnym ani uprawnienia do korzystania z tych lokali. Gmina nie nabywa lokali na rzecz inwestorów, lecz do własnego zasobu komunalnego służącego realizacji zadania publicznego z zakresu gminnego budownictwa mieszkaniowego.

Kwota 10.000 zł przeznaczona na nasadzenia drzew również nie stanowi wynagrodzenia za usługę świadczoną przez Gminę na rzecz inwestora. Nasadzenia mają zwiększyć walory przestrzenne i przyrodnicze otoczenia oraz służyć realizacji zadań własnych gminy w zakresie zieleni gminnej i ładu przestrzennego. Inwestor nie nabywa prawa wyłącznego do tych nasadzeń, nie uzyskuje też roszczenia o świadczenie o charakterze prywatnym. Fakt, że nasadzenia mają nastąpić w pobliżu jego inwestycji głównej, nie przesądza jeszcze o istnieniu usługi świadczonej przez Gminę na rzecz tego inwestora.

Również kwoty odpowiadające kosztom postępowania w sprawie uchwalenia ZPI nie mogą być uznane za wynagrodzenie za usługę. Są to koszty związane z procedurą planistyczną prowadzoną przez Gminę w ramach władztwa publicznego. Pokrycie tych kosztów przez inwestorów ma charakter zwrotowy i techniczny, a z tego względu w projekcie umowy ujęto zapis, że zostaną rozliczone na podstawie not obciążeniowych a nie faktur VAT.

W przypadku Umowy 2 pieniężne świadczenia inwestora mają zostać przeznaczone na realizację przez Gminę publicznego parku miejskiego, na nabycie lokali mieszkalnych do zasobu komunalnego, na pokrycie kosztów odszkodowania za likwidację części rodzinnego ogródka działkowego oraz na pokrycie kosztów postępowania w sprawie uchwalenia ZPI.

Kwota 4.314.050 zł przeznaczona na realizację przez A. publicznego samorządowego parku miejskiego nie stanowi zapłaty za usługę Gminy na rzecz inwestora. Park ma mieć charakter publiczny i komunalny, a więc ma służyć ogółowi mieszkańców i użytkowników przestrzeni miejskiej.

Inwestor nie uzyska żadnego prawa wyłącznego do parku ani uprawnienia do jego komercyjnego wykorzystania. Świadczenie to należy zatem traktować jako element finansowania celu publicznego, a nie jako ekwiwalent za usługę Gminy.

Kwota 2.500.000 zł przeznaczona na nabycie przez Gminę lokali mieszkalnych do zasobu komunalnego ma ten sam charakter jak analogiczne świadczenia w Umowie 1. Gmina nie nabywa lokali na rzecz inwestora ani nie spełnia względem niego żadnego świadczenia indywidualnego. Środki te zwiększają zasób mieszkaniowy gminy i służą zaspokajaniu zbiorowych potrzeb wspólnoty samorządowej.

Również kwota 91.000 zł, wraz z ewentualną nadwyżką ponad tę wartość, przeznaczona na pokrycie odszkodowania za likwidację części rodzinnego ogródka działkowego nie stanowi - w ocenie Gminy - wynagrodzenia za usługę świadczoną przez A.. Płatność ta ma charakter pokrycia kosztu publicznoprawnego, który ma zostać poniesiony przez Gminę w związku z realizacją infrastruktury uzupełniającej przewidzianej w Umowie 2. Gmina nie wykonuje w tym zakresie żadnego skonkretyzowanego świadczenia usługowego na rzecz inwestora, lecz działa w ramach ustawowego modelu realizacji ZPI oraz w ramach przypisanych mu zadań publicznych.

Tak samo jak w Umowie 1, kwoty odpowiadające kosztom postępowania w sprawie uchwalenia ZPI mają charakter zwrotu kosztów procedury planistycznej prowadzonej przez Gminę, a nie wynagrodzenia za odpłatną usługę.

5.  Ocena sprawy w kontekście aktualnego orzecznictwa

Gmina ma świadomość, że w praktyce interpretacyjnej występują rozstrzygnięcia, w których Dyrektor KIS uznawał, iż świadczenia pieniężne otrzymywane przez gminy w związku z przejęciem przez nie realizacji określonej infrastruktury (przede wszystkim na tle art. 16 ustawy o drogach publicznych) stanowią wynagrodzenie za czynności podlegające VAT (np. interpretacje Dyrektora KIS: nr 0114-KDIP4-1.4012.536.2025.2.AK z dnia 9 grudnia 2025 r., nr 0111-KDIB3-1.4012.255.2024.2.MG z dnia 25 lipca 2024 r., czy też nr 0113-KDIPT1-2.4012.14.2023.1.AJB z dnia 1 marca 2023 r.).

W ocenie Gminy interpretacje te dotyczą jednak odmiennych stanów faktycznych. Ich wspólnym mianownikiem było przyjęcie, że gmina w zamian za określoną płatność przejmowała lub wykonywała obowiązek, który wprost spoczywał na inwestorze na podstawie art. 16 ustawy o drogach publicznych, a więc „wyręczała” inwestora z konkretnego ustawowego obowiązku.

Taki model nie jest tożsamy z opisanymi w niniejszym wniosku płatnościami na cele mieszkaniowe, parkowe, zieleni miejskiej lub planistyczne, których źródłem jest ustawowy model umowy urbanistycznej z art. 37ed u.p.z.p.

W szczególności pytanie sformułowane w niniejszym wniosku nie dotyczy rzeczowych inwestycji drogowych wykonywanych przez inwestora w ramach Umowy 2, lecz wyłącznie kwot pieniężnych otrzymywanych przez Gminę. Nie można zatem automatycznie przenosić wniosków z interpretacji dotyczących art. 16 ustawy o drogach publicznych na wszelkie świadczenia pieniężne przewidziane w umowach urbanistycznych.

Jeśli chodzi natomiast o interpretację nr 0113-KDIPT1-2.4012.95.2026.1.PRP z dnia 15 kwietnia 2026 r., w której Dyrektor KIS wprost odniósł się do kwestii rozliczeń w związku z zawarciem przez gminę umowy urbanistycznej, to również dotyczy ona odmiennej sytuacji.

W tamtej bowiem sprawie dokonywane przez inwestora wpłaty dotyczyły pokrycia kosztów wybudowania przez gminę sieci wodociągowej jako inwestycji uzupełniającej do inwestycji prowadzonej przez inwestora.

Natomiast w niniejszej sprawie prace/czynności, które ma realizować A. ze środków wpłaconych przez inwestora nie stanowią inwestycji uzupełniającej, a tym samym nie sposób twierdzić, że A. niejako wyręcza inwestora z realizacji tych inwestycji w zamian za określoną płatność.

Podobnie Gmina ocenia interpretację Dyrektora KIS sygn. 0111-KDIB3-2.4012.517.2021.2.SR z dnia 13 września 2021 r., w której organ uznał, że płatność związana ze zwrotem kosztów odszkodowań wypłacanych przez gminę osobom trzecim stanowi wynagrodzenie za usługę wykonaną na rzecz inwestora, która to usługa podlega VAT. Również ten stan faktyczny nie jest tożsamy z niniejszą sprawą. W tamtym przypadku organ akcentował, że gmina w drodze odrębnych porozumień umożliwiała inwestorowi prowadzenie inwestycji i że zwrot kosztów odszkodowań stanowił cenę za to świadczenie. W analizowanej sprawie kwota przeznaczona na odszkodowanie za likwidację części ROD jest jedynie elementem szerszej, ustawowo ukształtowanej Umowy 2, której skutki zależą od wejścia w życie ZPI, a Gmina nadal nie zobowiązuje się do świadczenia na rzecz inwestora odrębnej usługi „umożliwienia inwestycji”.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest w części prawidłowe i w części nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.) - zwanej dalej „ustawą”:

Jak stanowi art. 7 ust. 1 ustawy:

W myśl art. 8 ust. 1 ustawy:

Usługą jest każde świadczenie wykonane przez podatnika w ramach działalności, które nie jest dostawą towarów, w tym m.in. zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji. Zatem na zachowanie to składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie, bądź też tolerowanie, znoszenie określonych stanów rzeczy). W przypadku uznania danego świadczenia za usługę w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy, winien istnieć bezpośredni konsument, beneficjent świadczenia, odnoszący wymierną korzyść.

Aby uznać dane świadczenie za odpłatne świadczenie, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Musi istnieć bezpośredni związek pomiędzy świadczoną usługą i przekazanym za nią wynagrodzeniem. Oznacza to, że z danego stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę. Zatem, opodatkowanym świadczeniem usług jest każda transakcja podatnika w ramach jego działalności gospodarczej, która nie została wymieniona jako dostawa towarów, przy czym do uznania czynności za usługę konieczne jest istnienie odbiorcy usługi.

Usługą będzie tylko takie świadczenie, w przypadku którego istnieje bezpośredni konsument, odbiorca świadczenia odnoszący korzyść o charakterze majątkowym. W związku z powyższym czynność podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy wykonywana jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności. Przy czym związek pomiędzy otrzymywaną płatnością a świadczeniem na rzecz dokonującego płatności musi mieć charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można powiedzieć, że płatność następuje w zamian za to świadczenie.

Pod pojęciem odpłatności dostawy towarów lub odpłatności świadczenia usług rozumieć należy prawo podmiotu dokonującego dostawy towarów lub świadczącego usługę do żądania od nabywcy towaru, odbiorcy usługi lub osoby trzeciej zapłaty ceny lub ekwiwalentu (np. w postaci świadczenia wzajemnego).

Pomocne jest tutaj w szczególności orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE), które należy uwzględniać w procesie interpretacji przepisów na zasadzie prounijnej wykładni prawa.

W wyroku z 8 marca 1988 r. w sprawie C-102/86 Apple and Pear Development Council przeciwko Commissioners of Customs and Excise:

Na uwagę zasługuje także orzeczenie w sprawie C-16/93 pomiędzy R. J. Tolsma a Inspecteur der Omzetbelasting Leeuwarden (Holandia), gdzie Trybunał wskazał, że:

Natomiast w wyroku C-90/20 ws. Apcoa Parking Danmark, TSUE wskazał, że

Nie każda czynność stanowiąca dostawę towarów lub świadczenie usług podlega opodatkowaniu podatkiem VAT. Aby dana czynność podlegała opodatkowaniu tym podatkiem musi być wykonana przez podatnika.

W myśl art. 15 ust. 1 ustawy:

Na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy:

Zgodnie z art. 15 ust. 6 ustawy:

Oznacza to, że organ będzie uznany za podatnika podatku od towarów i usług w dwóch przypadkach, tj. gdy wykonuje czynności inne niż te, które mieszczą się w ramach jego zadań oraz, gdy wykonuje czynności mieszczące się w ramach jego zadań, ale czyni to na podstawie umów cywilnoprawnych.

Jak wynika z powyższego, wyłączenie organów władzy publicznej z kategorii podatnika ma charakter podmiotowo-przedmiotowy.

W świetle wskazanych unormowań jednostki samorządu terytorialnego na gruncie podatku od towarów i usług występować mogą w dwoistym charakterze:

• podmiotów niebędących podatnikami, gdy realizują zadania nałożone na nich odrębnymi przepisami prawa, oraz
• podatników podatku od towarów i usług, gdy wykonują czynności na podstawie umów cywilnoprawnych.

Kryterium podziału stanowi charakter wykonywanych czynności: czynności o charakterze publicznoprawnym wyłączają te podmioty z kategorii podatników, natomiast czynności o charakterze cywilnoprawnym skutkują uznaniem tych podmiotów za podatników podatku od towarów i usług, a realizowane przez nie odpłatne dostawy towarów i świadczenie usług podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Powyższy zapis jest odzwierciedleniem art. 13 obowiązującej od dnia 1 stycznia 2007 r. Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L Nr 347 z 11.12.2006 s. 1, z późn. zm.), zgodnie z którym:

Zatem, jednostki samorządu terytorialnego są podatnikami podatku od towarów i usług jedynie w zakresie wszelkich czynności, które mają charakter cywilnoprawny, tzn. są przez nie realizowane na podstawie umów cywilnoprawnych. Bowiem tylko w tym zakresie ich czynności mają charakter działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy.

Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług zgodnie z zasadą powszechności opodatkowania podlegają wszelkie transakcje, których przedmiotem jest dostawa towarów lub świadczenie usług, pod warunkiem, że są one realizowane przez podatników w rozumieniu ustawy i są wykonywane w ramach działalności gospodarczej.

Stosownie do przepisu art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 662 ze zm.):

Natomiast zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym:

Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym:

Stosownie do treści art. 37ea ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 538 ze zm.):

Zgodnie z art. 37ebb ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym:

Z kolei według art. 37ed ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym:

Z opisu sprawy wynika, że są Państwo jednostką samorządu terytorialnego zarejestrowaną jako czynny podatnik podatku VAT.

W ramach zadań własnych związanych z planowaniem przestrzennym, realizują Państwo zadania związane z przeprowadzaniem procedur mających na celu sporządzanie zintegrowanych planów inwestycyjnych.

Obecnie planowane jest zawarcie przez Państwa dwóch umów urbanistycznych w procedurze sporządzania ZPI.

Przedmiotem wniosku są dodatkowe świadczenia inwestorów na Państwa rzecz w postaci kwot pieniężnych jakie mają przekazać na podstawie umowy 1, tj.:

• kwota 3.089.400 zł, którą Inwestor II ma przekazać na Państwa rzecz celem nabycia lokali mieszkalnych do Państwa zasobu mieszkaniowego,
• kwota 2.727.716,40 zł, którą Inwestor III ma przekazać na Państwa rzecz celem nabycia lokali mieszkalnych do Państwa zasobu mieszkaniowego,
• kwota 10.000 zł, którą Inwestor I ma przekazać na Państwa rzecz celem sfinansowania dokonania przez Państwa nasadzeń drzew wzdłuż nieruchomości ewidencyjnej nr 1, na której ma być realizowana inwestycja główna Inwestora I,
• kwota odpowiadająca kosztom postępowania w sprawie uchwalenia ZPI, którą każdy z ww. Inwestorów ma pokryć w częściach równych, na podstawie not obciążeniowych wystawionych przez Państwa po powstaniu skutków prawnych Umowy 1.

Na obecnym etapie prac projekt Umowy 1 przewiduje się również, że wszelkie koszty sporządzenia aktu notarialnego dokumentującego Umowę 1 mają być ponoszone bezpośrednio przez inwestorów na rzecz podmiotów uprawnionych. Koszty te nie stanowią więc kwot otrzymywanych przez Państwa.

Mają Państwo współpracować z inwestorami przy wykonaniu Umowy 1 w granicach obowiązujących przepisów prawa, w szczególności na etapie uzgodnień dokumentacyjnych i odbiorowych dotyczących inwestycji uzupełniającej realizowanej rzeczowo przez Inwestora I.

Przedmiotem wniosku są również dodatkowe świadczenia ww. inwestora na Państwa rzecz w postaci kwot pieniężnych jakie ma przekazać na podstawie Umowy 2, tj.:

• kwota 4.314.050 zł, którą inwestor ma przekazać na poczet realizacji przez Państwa publicznego samorządowego parku miejskiego („…”) - kwota ta obejmuje koszty opracowania wszelkiej dokumentacji projektowej i innej dokumentacji niezbędnej do realizacji parku oraz realizacji określonych prac budowlanych związanych z wykonaniem parku,
• kwota 2.500.000 zł na poczet kosztów nabycia przez Państwa lokali mieszkalnych do zasobu komunalnego;
• kwota 91.000 zł na poczet szacunkowej wartości odszkodowania za likwidację części rodzinnego ogródka działkowego, niezbędnej do realizacji Inwestycji uzupełniającej 1, przy czym inwestor będzie też zobowiązany do pokrycia wartości odszkodowania z powyższego tytułu poniesionej przez Państwa ponad tę kwotę;
• kwota odpowiadająca kosztom postępowania w sprawie uchwalenia ZPI, które mają zostać pokryte przez inwestora na podstawie noty obciążeniowej wystawionej przez Państwa po powstaniu skutków prawnych Umowy 2.

Także w przypadku Umowy 2 planowane jest obciążenie inwestora kosztami sporządzenia aktu notarialnego dokumentującego tę umowę oraz innymi kosztami należnymi podmiotom trzecim. Kwoty te nie stanowią kwot otrzymywanych przez Państwa.

W odniesieniu do kwoty przeznaczonej na pokrycie odszkodowania za likwidację części rodzinnego ogródka działkowego, inwestor będzie zobowiązany do pełnej i ścisłej współpracy z Państwem w ramach obowiązujących przepisów prawa.

W przypadku środków pieniężnych przekazywanych Państwu na podstawie umowy urbanistycznej, wskazują Państwo, że zamierzają środki te wykorzystać na określony cel mieszczący się w katalogu zadań własnych. Obowiązek ten wynika z zawartej umowy urbanistycznej.

Nie zakładają Państwo możliwości dowolnej rezygnacji z realizacji inwestycji będącej przedmiotem umowy urbanistycznej. Inwestor nie posiada roszczenia do Państwa, w przypadku wykorzystania przez Państwa środków na realizację innego celu publicznego. Natomiast ewentualne skutki niewykonania zobowiązań przez inwestora regulowane są na podstawie postanowień konkretnej umowy oraz przepisów prawa cywilnego.

Zauważyli Państwo, że zobowiązanie Państwa do realizacji świadczenia, wynikającego z przekazania na Państwa rzecz środków pieniężnych nie stanowi świadczenia wykonywanego na rzecz inwestora czy też realizacji świadczenia w sposób określony w umowie urbanistycznej (umowa nie zawiera takich ustaleń), lecz stanowi realizację zadania publicznego służącego zaspokajaniu zbiorowych potrzeb wspólnoty samorządowej. Inwestycja po jej wykonaniu stanowić będzie element infrastruktury publicznej pozostający w Państwa majątku i przeznaczony do realizacji zadań własnych.

Wskazali Państwo również, że związku z zawarciem umowy urbanistycznej oraz otrzymaniem środków pieniężnych nie będą Państwo świadczyć na rzecz inwestora usług ani dokonywać dostawy towarów w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług.

Czynności wykonywane przez Państwa polegają na realizacji ustawowych zadań własnych z zakresu planowania i zagospodarowania przestrzennego oraz budowy i utrzymania infrastruktury publicznej. Są one wykonywane w interesie publicznym i na rzecz ogółu mieszkańców, a nie na rzecz konkretnego inwestora.

Inwestor nie nabywa prawa do korzystania z efektów inwestycji na zasadach wyłączności ani nie uzyskuje jakiegokolwiek świadczenia indywidualnego. Środki pieniężne przekazywane Państwu nie stanowią zatem wynagrodzenia za usługę świadczoną na rzecz inwestora.

Środki finansowe, które mają zostać Państwu przekazane, mają służyć finansowaniu aktywów i przedsięwzięć należących do sfery zadań własnych gminy, takich jak: zasób mieszkaniowy gminy, park miejski, zieleń i nasadzenia, a także pokrycie kosztów procedury planistycznej.

Aktywa materialne finansowane z tych środków mają docelowo służyć Państwa wspólnocie samorządowej, a nie wyłącznie konkretnemu inwestorowi. Sam fakt, że inwestor może - podobnie jak każdy inny użytkownik - korzystać z infrastruktury publicznej, nie oznacza, że inwestycja jest wykonywana na jego rzecz.

Państwa wątpliwości dotyczą ustalenia, czy kwoty pieniężne, które mają Państwo otrzymać od Inwestorów w ramach umów urbanistycznych (Umowa 1 i Umowa 2), stanowić będą wynagrodzenie za czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT wykonywane przez Państwa.

Co do zasady, samo przekazanie środków pieniężnych nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług i nie rodzi obowiązku podatkowego, o ile nie stanowi zapłaty za dostawę towarów lub świadczenie usług w rozumieniu ustawy o VAT.

Aby dana czynność podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, konieczne jest istnienie bezpośredniego związku o charakterze przyczynowym pomiędzy wykonaniem tej czynności a otrzymanym świadczeniem wzajemnym. Oznacza to, że przekazana kwota musi stanowić rzeczywiste wynagrodzenie za konkretnie określone świadczenie wykonywane na rzecz podmiotu dokonującego zapłaty. Otrzymana płatność powinna być konsekwencją wykonania tego świadczenia, a wynagrodzenie musi być należne z tytułu jego realizacji. Tym samym opodatkowaniu podlega wyłącznie takie świadczenie, w przypadku którego istnieje możliwość wskazania jego bezpośredniego beneficjenta oraz ustalenia, że otrzymana kwota stanowi ekwiwalent tego świadczenia.

W analizowanej sprawie środki pieniężne przekazywane przez Inwestorów na podstawie umów urbanistycznych zostaną przeznaczone mi.in. na zakup lokali mieszkalnych do gminnego zasobu mieszkaniowego, realizację publicznego parku miejskiego oraz pokrycie kosztów postępowania w sprawie uchwalenia ZPI. Środki te będą zatem służyły finansowaniu realizacji przez Państwa zadań publicznych określonych w tych umowach. Nie będą natomiast stanowiły wynagrodzenia należnego Państwu z tytułu jakiegokolwiek świadczenia wykonywanego na rzecz Inwestorów.

Jak wynika z opisu sprawy, Inwestorzy, w związku z realizacją inwestycji głównych oraz inwestycji uzupełniających, nie są zobowiązani - ani na podstawie przepisów prawa powszechnie obowiązującego, ani na podstawie umów urbanistycznych, ani też na podstawie innych uregulowań - do wykonania którejkolwiek z ww. czynności, które ostatecznie zostaną zrealizowane przez Państwa ze środków pieniężnych przekazanych przez Inwestorów.

Efekty przedsięwzięć w zakresie zakupu lokali mieszkalnych do gminnego zasobu mieszkaniowego, realizacji publicznego parku miejskiego oraz pokrycia kosztów postępowania w sprawie uchwalenia ZPI finansowanych z przekazanych środków pozostaną w sferze wykonywania Państwa zadań własnych. Zakupione lokale wejdą do gminnego zasobu mieszkaniowego, park miejski będzie stanowił ogólnodostępną infrastrukturę publiczną służącą zaspokajaniu zbiorowych potrzeb wspólnoty. Inwestorzy nie nabędą prawa własności do tych składników majątku ani prawa do korzystania z nich na zasadach wyłączności.

Otrzymanie przez Państwa środków odpowiadających kosztom postępowania w sprawie uchwalenia ZPI nie oznacza, że świadczą Państwo na rzecz Inwestorów jakąkolwiek usługę. Uchwalanie aktów planowania przestrzennego oraz prowadzenie związanych z tym procedur stanowi realizację zadań publicznych i odbywa się w ramach wykonywania kompetencji wynikających z przepisów prawa. Czynności te nie stanowią zatem świadczenia wykonywanego na indywidualne zamówienie Inwestora za wynagrodzeniem.

Przekazanie środków pieniężnych przez Inwestorów następuje w wykonaniu zobowiązań wynikających z zawartych umów urbanistycznych, jednak okoliczność ta sama w sobie nie przesądza o uznaniu tych środków za wynagrodzenie za świadczenie usług. Nie zobowiązują się Państwo bowiem do wykonania na rzecz Inwestorów żadnego indywidualnego świadczenia, które pozostawałoby w bezpośrednim związku z przekazywanymi środkami pieniężnymi. Sam fakt, że realizacja inwestycji będzie możliwa po zawarciu i wykonaniu umów urbanistycznych, nie oznacza jeszcze, że świadczą Państwo na rzecz Inwestorów usługę w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy. Nie można zatem stwierdzić, że przekazywane środki w celu zakupu lokali mieszkalnych do gminnego zasobu mieszkaniowego, realizacji publicznego parku miejskiego oraz pokrycia kosztów postępowania w sprawie uchwalenia ZPI stanowią ekwiwalent konkretnego świadczenia wykonywanego przez Państwa na rzecz Inwestorów. Brak jest bowiem bezpośredniego związku pomiędzy płatnością a zindywidualizowaną korzyścią uzyskiwaną przez Inwestorów.

W przypadku wykorzystania przez Państwa przekazanych środków na realizację innego celu publicznego niż pierwotnie przewidziany w umowie, Inwestorom nie będzie przysługiwało wobec Państwa roszczenie o zwrot przekazanych środków ani roszczenie o realizację określonego świadczenia na ich rzecz. Inwestorzy nie uzyskują zatem uprawnienia odpowiadającego wartości przekazanych środków, którego realizacji mogliby dochodzić od Państwa. Brak możliwości dochodzenia przez Inwestorów realizacji konkretnego świadczenia w zamian za przekazane środki dodatkowo przemawia za brakiem bezpośredniego związku pomiędzy płatnością a świadczeniem wzajemnym Państwa.

Nie można również uznać, że Państwa świadczeniem wzajemnym jest zawarcie umów urbanistycznych lub samo umożliwienie realizacji inwestycji. Czynności te nie stanowią usług świadczonych na rzecz Inwestorów, lecz są podejmowane w ramach realizacji Państwa zadań własnych nałożonych na Państwa przepisami prawa, związanych w szczególności z kształtowaniem i prowadzeniem polityki przestrzennej.

Zatem w przedmiotowej sprawie środki pieniężne przekazane przez Inwestorów na podstawie umów urbanistycznych przeznaczone na zakup lokali mieszkalnych do gminnego zasobu mieszkaniowego, realizację publicznego parku miejskiego oraz pokrycie kosztów postępowania w sprawie uchwalenia ZPI nie mogą zostać uznane za wynagrodzenie z tytułu dostawy towarów, bowiem w związku z ich przekazaniem nie dochodzi do przeniesienia na Inwestorów prawa do rozporządzania jakimkolwiek towarem jak właściciel. Nie jest to również zapłata za świadczenie usług, ponieważ nie dochodzi do wykonania przez Państwa na rzecz Inwestorów żadnego indywidualnego świadczenia. Brak jest bezpośredniego związku pomiędzy jakimkolwiek świadczeniem wykonywanym przez Państwa a otrzymywanymi środkami pieniężnymi. Przekazanie środków przez Inwestorów stanowi wyłącznie finansowanie realizacji przedsięwzięć służących wykonywaniu Państwa zadań własnych i pozostaje niezwiązane z dostawą towarów lub świadczeniem usług na rzecz Inwestorów. W analizowanej sytuacji nie wystąpi więc czynność podlegająca opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, a w związku z tym środki pieniężne otrzymane od Inwestorów nie będą stanowiły wynagrodzenia za czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Ponadto, zgodnie z postanowieniami planowanej umowy urbanistycznej Inwestor I zobowiąże się do przekazania na Państwa rzecz środków pieniężnych w celu sfinansowania dokonania przez Państwa nasadzeń drzew wzdłuż nieruchomości ewidencyjnej nr 1, na której ma być realizowana inwestycja główna Inwestora I. Jednocześnie to Państwo zobowiążą się do wykonania określonych czynności, tj. dokonania wskazanych nasadzeń.

Mając na uwadze okoliczności sprawy oraz przywołane przepisy należy stwierdzić, że wpłata Inwestora I na dokonanie nasadzeń drzew będzie pozostawać w bezpośrednim związku ze świadczeniem usług, które będzie realizowane na rzecz tego Inwestora I. Wpłata wniesiona przez Inwestora I nie będzie pozostawała „w oderwaniu” od czynności wykonywanych przez Państwa - będzie bowiem zachodził związek pomiędzy dokonaną wpłatą a zobowiązaniem się Państwa do wykonania określonych czynności, tj. dokonania nasadzeń drzew wzdłuż nieruchomości ewidencyjnej nr 1, na której ma być realizowana inwestycja główna Inwestora I. We wskazanej sytuacji będzie istniał bezpośredni związek pomiędzy dokonaniem przez Inwestora I wpłaty a Państwa zindywidualizowanym świadczeniem na rzecz tego Inwestora I. Czynnością, jaką Państwo dokonają na rzecz Inwestora I, na podstawie planowanej umowy urbanistycznej, będzie dokonanie nasadzeń drzew związanych z realizacją inwestycji głównej Inwestora I.

Nie można zatem uznać, że przekazane środki stanowią wyłącznie finansowanie realizacji Państwa zadania własnego. Ich przekazanie pozostaje bowiem w bezpośrednim związku z wykonaniem przez Państwa konkretnych czynności, których realizacja związana jest z inwestycją główną Inwestora I. Okoliczność, że nasadzenia drzew mogą jednocześnie służyć realizacji celów publicznych, nie wyłącza odpłatnego charakteru świadczenia, jeżeli pomiędzy wykonaniem tych czynności a płatnością Inwestora istnieje bezpośredni związek.

W związku z powyższym wpłata dokonana przez Inwestora I na pokrycie kosztów nasadzeń drzew będzie stanowiła wynagrodzenie za konkretne świadczenie wykonywane przez Państwa na rzecz Inwestora I, a tym samym będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług jako odpłatne świadczenie usług na podstawie art. 8 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy.

Ponadto, Inwestor przekaże Państwu środki pieniężne na poczet szacunkowej wartości odszkodowania za likwidację części rodzinnego ogrodu działkowego, niezbędnej do realizacji Inwestycji uzupełniającej 1.

W tym przypadku środki przekazywane przez Inwestora pozostają w bezpośrednim związku z konkretnymi czynnościami podejmowanymi przez Państwa w związku z likwidacją części ROD. Nie stanowią one ogólnego finansowania realizacji Państwa zadań własnych, lecz są związane z konkretnym przedsięwzięciem inwestycyjnym Inwestora oraz czynnościami, których podjęcie jest niezbędne dla realizacji tego przedsięwzięcia.

Likwidacja części ROD pozostaje bowiem w bezpośrednim związku z realizacją Inwestycji uzupełniającej 1. W związku z tą inwestycją po Państwa stronie powstaje konieczność podjęcia określonych czynności związanych z likwidacją części ROD oraz ustaleniem i wypłatą należnych odszkodowań. Jednocześnie Inwestor zobowiązuje się do pokrycia kosztów odszkodowania związanych z tą likwidacją.

W konsekwencji środki przekazywane przez Inwestora nie pozostają „w oderwaniu” od czynności wykonywanych przez Państwa. Będą one bowiem bezpośrednio związane z konkretnymi czynnościami podejmowanymi przez Państwa w związku z likwidacją części ROD, która jest niezbędna do realizacji Inwestycji uzupełniającej 1. Tym samym po Państwa stronie wystąpi zindywidualizowane świadczenie związane z konkretnym przedsięwzięciem Inwestora, natomiast przekazywane przez niego środki będą stanowiły ekonomiczny ekwiwalent tego świadczenia.

W wyniku podejmowanych przez Państwa czynności Inwestor uzyska konkretną korzyść polegającą na stworzeniu warunków niezbędnych do realizacji Inwestycji uzupełniającej 1. Tym samym możliwe jest wskazanie zarówno skonkretyzowanego beneficjenta świadczenia, którym jest Inwestor, jak również świadczenia wykonywanego przez Państwa oraz pozostającego z nim w bezpośrednim związku wynagrodzenia.

Zatem w przedmiotowej sprawie środki pieniężne przekazane przez Inwestora na podstawie Umowy 2, przeznaczone na pokrycie kosztów odszkodowania związanego z likwidacją części rodzinnego ogrodu działkowego nie stanowią wyłącznie finansowania realizacji Państwa zadania własnego. Pozostają one bowiem w bezpośrednim związku z konkretnymi czynnościami wykonywanymi przez Państwa w związku z likwidacją części rodzinnego ogrodu działkowego, niezbędną do realizacji Inwestycji uzupełniającej 1. Środki te stanowią zatem wynagrodzenie za konkretne świadczenie wykonywane przez Państwa na rzecz Inwestora, a tym samym będą stanowiły zapłatę za odpłatne świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o VAT. W analizowanej sytuacji wystąpi więc czynność podlegająca opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, a otrzymane od Inwestora środki pieniężne będą stanowiły wynagrodzenie za czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Państwa stanowisko jest prawidłowe w zakresie uznania, że środki pieniężne przekazywane przez Inwestorów na zakup lokali mieszkalnych do gminnego zasobu mieszkaniowego, realizację publicznego parku miejskiego oraz pokrycie kosztów postępowania w sprawie uchwalenia ZPI nie będą stanowiły wynagrodzenia za czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, oraz nieprawidłowe w zakresie uznania, że środki pieniężne przekazywane przez Inwestorów na pokrycie kosztów odszkodowania związanego z likwidacją części rodzinnego ogrodu działkowego oraz na sfinansowanie dokonania nasadzeń drzew nie będą stanowiły wynagrodzenia za czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Ponoszą Państwo ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu zdarzenia przyszłego. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem sprawy podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, wydana interpretacja traci swoją aktualność.

Odnosząc się do powołanych we wniosku interpretacji wskazać należy, że interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane są w indywidualnych sprawach podatników i niewątpliwie kształtują sytuację prawną tych podatników w sprawach będących przedmiotem rozstrzygnięcia, lecz dotyczą konkretnych stanów faktycznych i nie mają mocy prawa powszechnie obowiązującego co oznacza, że należy je traktować indywidualnie (por. prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 27 marca 2015 r. sygn. akt III SA/Łd 109/15).

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

• Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.
• Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

• Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (...). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

• w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
• w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.