0114-KDIP3-2.4011.669.2026.2.AC

Interpretacja indywidualna
– stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.

Zakres wniosku wspólnego o wydanie interpretacji indywidualnej

19 czerwca 2026 r. wpłynął Państwa wniosek wspólny o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnili go Państwo – na wezwanie – pismem z 20 lipca 2026 r. Treść wniosku wspólnego jest następująca:

Zainteresowani, którzy wystąpili z wnioskiem

1.  Zainteresowana będąca stroną postępowania:

A.A.

2.  Zainteresowany niebędący stroną postępowania:

A.B.

Opis zdarzenia przyszłego

Zdarzenie przyszłe -ugoda z Bankiem/umorzenie kredytu hipotecznego:

Pani A.A. (dalej jako „Strona”, ale zarazem „Zainteresowana 1”) oraz jej mąż Pan A.B. („Zainteresowany 2”) – łącznie określani w niniejszym Wniosku jako „Kredytobiorcy” lub „Zainteresowani” – są polskimi rezydentami podatkowymi w myśl przepisu art. 3 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz.U. z 2026 r. poz. 592 ze zm.). Pomiędzy Zainteresowanymi istnieje wspólność majątkowa małżeńska.

Zainteresowani w dniu 25 września 2008 roku zawarli z (…) („Bank”) Umowę kredytu hipotecznego nr (…) (wraz z późniejszymi zmianami, dalej jako: „Umowa kredytu”) na kwotę 249.940,00 CHF (kredyt denominowany do CHF, dalej jako „Kredyt”). Zgodnie z Umową kredytu:

‒     kwota kredytu to 249 940,00 CHF (pkt. I.25 i I.26 Umowy kredytu);

‒     celem Kredytu była budowa domu (cel główny) na Nieruchomości Kredytowanej, wskazanej w punkcie I.45 (pkt. I.40 Umowy kredytu);

‒     określenie „Kredyt” oznacza Kredyt stanowiący przedmiot Umowy kredytu (pkt II.8.1 Umowy kredytu).

Kredyt został faktycznie zaciągnięty na budowę domu rodzinnego (budynek mieszkalny) w gminie (…) wraz z jego wykończeniem (adaptacja na cele mieszkaniowe).

Kredyt mieszkaniowy został zabezpieczony w postaci hipoteki kaucyjnej ustanowionej na Nieruchomości (…). Wartość hipoteki została określona w walucie obcej w wysokości 374 910,00 CHF (na zabezpieczenie roszczeń Banku o zwrot kwoty kredytu, zapłatę odsetek, opłat, prowizji i pozostałych kosztów). Tytuł prawny obciążony hipoteką stanowiła własność na ww. Nieruchomości.

Kwota kredytu została wypłacona Kredytobiorcom przez Bank w czterech transzach w PLN (po przeliczeniu CHF na PLN wg odpowiedniego kursu walutowego – zgodnie z Umową kredytu), przy czym ostatnia transza stanowiła nadwyżkę kursową, wynikającą ze wzrostu wartości CHF względem PLN (wyrównanie wynikające z dodatnich różnic kursowych do kwoty Kredytu, określonej w Umowie kredytu, tj. do 249 940,00 CHF) – o czym więcej poniżej.

W kwietniu 2024 roku Kredytobiorcy wnieśli pozew przeciwko Bankowi, w którym między innymi zakwestionowali ważność Umowy Kredytu. Sprawa obecnie rozpoznawana jest przez Sąd Okręgowy (…). Bank wniósł o oddalenie powództwa Kredytobiorcy w całości.

Aktualnie Strony (Kredytobiorcy oraz Bank) zainteresowane są ugodowym zakończeniem sporu sądowego (tj. Postępowania z powództwa Kredytobiorcy), co pozwoli Stronom ostatecznie usunąć stan niepewności prawnej związany z Umową Kredytu i dokonać ostatecznego rozliczenia wzajemnych wierzytelności. Strony są zainteresowane również zwolnieniem zabezpieczeń kredytu. Ugoda ma zostać podpisana przed końcem 2026 roku (zdarzenie przyszłe).

Bank zaproponował Kredytobiorcom Ugodę Pozasądową („Ugoda”) zakładającą umorzenie zadłużenia Kredytobiorców (zdarzenie przyszłe tj. umorzenie, o którym poniżej) z tytułu Kredytu w wysokości 123 000,48 CHF, na co składają się:

1) Kapitał – 107 721,90 CHF,

2) Odsetki umowne – 35,86 CHF

3) Odsetki podwyższone (karne) – 0,00 CHF,

4) Kapitał zapadły - 12 672,90 CHF,

5) Odsetki zapadłe - 2 569,82 CHF,

6) Opłaty zaległe - 0,00 CHF.

Kredytobiorcy w ramach Ugody zobowiążą się do zapłaty na rzecz Banku kwoty 85.000,00 zł, która zostanie przeliczona na CHF według średniego kursu CHF opublikowanego w Tabeli A przez Narodowy Bank Polski w ostatnim dniu roboczym poprzedzającym dzień wpływu środków. Kwota ta zostanie zaliczona przez Bank na poczet wierzytelności Banku z tytułu kapitału kredytu udzielonego na podstawie Umowy Kredytu. W związku z dokonaną w ten sposób częściową spłatą kredytu Bank nie naliczy prowizji/opłaty rekompensacyjnej.

Z zaproponowanej przez Bank Ugody wynika, iż w odniesieniu do części umorzenia odnoszącego się proporcjonalnie do 22,54% całkowitej kwoty udzielonego kredytu w CHF (a wypłaconego w PLN) nie można zastosować przepisów o zaniechaniu poboru podatku na podstawie Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe (t. j. Dz.U. z 2025 r. poz. 1672, dalej jako: „Rozporządzenie MF”). W ocenie Banku do zaniechania poboru podatku nie kwalifikuje się ostatnia (czwarta) transza kredytu, ponieważ stanowiła ona wyrównanie w PLN do kwoty Kredytu (do kwoty 249.940,00 CHF), a jej wypłata wynikała wyłącznie ze wzrostu wartości CHF względem PLN (nadwyżka wynikająca z różnic kursowych). Argumentując swoje stanowisko, Bank powołał się na pkt. 3.2.10 obowiązującego w momencie zawierania Umowy Kredytu z Bankiem „Regulaminu Produktowego (dla kredytu mieszkaniowego i kredytu konsolidacyjnego) (…)”, z którego wynika, że „(…) jeżeli kwota przelana na rachunek bankowy Sprzedawcy lub Dewelopera nie wyczerpuje sumy Kredytu, wówczas pozostała do wypłaty część Kredytu zostanie wypłacona na rachunek wskazany przez Kredytobiorcę w Dyspozycji Wypłaty”.

W ocenie Banku, ostatnia transza Kredytu nie miała formalnie przypisanego celu w postaci budowy domu rodzinnego lub jego adaptacji (wykończenia), lecz stanowiła wyłącznie wyrównanie wynikające z różnic kursowych, a więc zdaniem Banku nie można uznać, że została (ostatnia transza) przeznaczona/wykorzystana przez Kredytobiorców wyłącznie na pokrycie wydatków, o których mowa w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zainteresowani nie podzielają powyższego stanowiska, co zostanie rozwinięte w dalszej części niniejszego wniosku (w uzasadnieniu faktycznym i prawnym stanowiska Zainteresowanych). Natomiast w celu szczegółowego przedstawienia stanu faktycznego Zainteresowani podkreślają, iż ostatnia transza kredytu, tak samo jak trzy wcześniejsze transze, została przez nich w całości wykorzystana wyłącznie do realizacji celów mieszkaniowych - budowa domu jednorodzinnego wraz z jego adaptacją (wykończenie) na cele mieszkaniowe. Przy czym Zainteresowani podkreślają, iż sfinansowane z Kredytu elementy wykończenia zostały zamontowane do stałych elementów budynku takich jak: ściany, sufity, podłogi i charakteryzuje je stały związek z budynkiem jednorodzinnym. Mowa tutaj o takich elementach wykończenia, jak m.in. glazura, terakota, podłogi, drzwi, schody i inne niezbędne i związane z budynkiem elementy wykończenia. Z Kredytu nie zostały sfinansowane wydatki, do których należałoby zastosować proporcję, o której mowa w przepisie § 1 ust. 3 Rozporządzenia MF.

Przy czym należy również zauważyć, iż w Umowie kredytu kwota kredytu została określona w walucie obcej (CHF), zaś ostatnia transza stanowiła wyrównanie do tej kwoty kredytu, a więc czwarta transza stanowiła de facto wypłatę kwoty kredytu określonej w Umowie kredytu, natomiast z uwagi na to, iż kredyt był denominowany do CHF, a wypłaty następowały w PLN to Bank był obowiązany na mocy Umowy kredytu do wypłaty równowartości w PLN pełnej kwoty kredytu określonej w CHF. Innymi słowy, w ocenie Wnioskodawcy, również ostatnia transza kredytu stanowiła wypłatę kwoty kredytu określonej w Umowie kredytu w CHF.

Kończąc opis stanu faktycznego Zainteresowani podkreślają, iż celem niniejszego wniosku o wydanie indywidualnej interpretacji prawa podatkowego nie jest rozstrzygnięcie sporu z Bankiem co do zapisów umowy w zakresie ostatniej transzy, lecz ustalenie, czy instytucja zaniechania poboru podatku na podstawie rozporządzenia MF znajduje zastosowanie do wynikającego z ugody z  Bankiem umorzenie w zakresie kwoty, która odpowiada czwartej transzy kredytu hipotecznego (zdarzenie przyszłe – ugoda i umorzenie).

Uzupełnienie opisu zdarzenia przyszłego

Zaciągnięty przez Państwa kredyt hipoteczny został udzielony przez podmiot, którego działalność podlegała i nadal podlega nadzorowi państwowego organu nadzoru nad rynkiem finansowym, uprawniony do udzielania kredytów na podstawie odrębnych ustaw regulujących zasady funkcjonowania takich podmiotów – a mianowicie przez (…).

Umowa Kredytu nie zawiera odrębnego zapisu, literalnie odwołującego się wprost do przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w zakresie celów mieszkaniowych, natomiast głównym i jedynym celem kredytu była budowa domu jednorodzinnego, co jednoznacznie wynika z treści Umowy Kredytu, z Pozostałych Indywidualnych Warunków Kredytu oraz z pozostałej dokumentacji towarzyszącej. Kredyt hipoteczny został określony w Umowie Kredytu nr (…) jako „Produkt kredytowy: Kredyt mieszkaniowy”. W sytuacji, gdyby Państwo (…) wykorzystali Kredyt na inne cele, aniżeli te określone w przepisie art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wówczas Bank wstrzymałby wypłatę kolejnych transz Kredytu. W trakcie trwania Umowy Kredytu Bank regularnie weryfikował, czy Kredyt jest faktycznie wykorzystywany z jego umownym przeznaczeniem jako kredyt mieszkaniowy. Zgodnie z pkt 3 Pozostałych Indywidualnych Warunków Kredytu: „przed wypłatą każdej kolejnej transzy począwszy od drugiej wymagane jest sporządzenie protokołu z inspekcji Nieruchomości wraz z dokumentacją zdjęciową potwierdzającą postęp prac budowlanych”. Wszystkie transze Kredytu zostały faktycznie przeznaczone na sfinansowanie budowy domu jednorodzinnego (jedna inwestycja mieszkaniowa), który do dnia dzisiejszego zaspokaja cele mieszkaniowe Państwa (…). Kredyt ani formalnie (dokumenty), ani faktycznie (rzeczywistość) nie został zaciągnięty na jakiekolwiek inne cele aniżeli te, o których mowa w przepisie art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Głównym zagadnieniem, które jest przedmiotem wspólnego wniosku o wydanie interpretacji jest ostatnia transza kredytu, która zdaniem Banku nie miała przypisanego celu wynikającego z Umowy Kredytu, lecz stanowiła wyrównanie kursowe, natomiast z perspektywy Kredytobiorców transza ta została w całości przeznaczona na sfinansowanie budowy domu jednorodzinnego – szczegóły w tym zakresie zostały opisane we wniosku z dnia 19 czerwca 2026 r.

Państwo (…), jako strony Umowy Kredytu (Kredytobiorcy) odpowiadali solidarnie za spłatę Kredytu. Ani Umowa Kredytu, ani żadne inne dokumenty nie ograniczyły odpowiedzialności żadnego z Kredytobiorców. Solidarność, o której mowa powyżej, wynika również bezpośrednio z obowiązującego pomiędzy Państwem małżeńskiego ustroju majątkowego.

Państwo (…) nigdy w przeszłości nie korzystali z umorzenia wierzytelności z tytułu innego kredytu zabezpieczonego hipotecznie i zaciągniętego na własne cele mieszkaniowe, o którym mowa w ww. rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe.

Pytanie

Czy umorzenie wierzytelności Zainteresowanych z tytułu Kredytu hipotecznego nr (…) w łącznej kwocie 123.000,48 CHF (obejmującej kapitał, odsetki umowne, kapitał zapadły oraz odsetki zapadłe), wynikające z planowanej Ugody z Bankiem, będzie stanowiło w całości - tj. łącznie z częścią przypadającą proporcjonalnie na środki wypłacone w ramach czwartej transzy Kredytu - dochód (przychód), od którego będzie można zaniechać poboru podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie § 1 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe, czy też jedynie w odniesieniu do części umorzenia odpowiadającej proporcjonalnie środkom wypłaconym w ramach pierwszych trzech transz Kredytu?

Stanowisko Zainteresowanych w sprawie

W ocenie Zainteresowanych umorzenie wierzytelności Zainteresowanych z tytułu Kredytu hipotecznego nr (…) w łącznej kwocie 123.000,48 CHF (obejmującej kapitał, odsetki umowne, kapitał zapadły oraz odsetki zapadłe), wynikające z planowanej Ugody z Bankiem, będzie stanowiło w całości - tj. łącznie z częścią przypadającą proporcjonalnie na środki wypłacone w ramach czwartej transzy Kredytu - dochód (przychód), od którego będzie można zaniechać poboru podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie § 1 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe.

Zgodnie z przepisem art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz.U. z 2026 r. poz. 592 ze zm., dalej jako „Ustawa PIT”) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Powyższy przepis stanowi tzw. zasadę powszechności opodatkowania, od której wyjątek stanowią wyłącznie: (i) dochody, które zostały wprost wymienione przez ustawodawcę w art. 21, 52, 52a i 52c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jako zwolnione z podatku oraz (ii) dochody, od których zaniechano poboru podatku w drodze rozporządzenia ministra właściwego do spraw finansów publicznych wydanego na podstawie art. 22 ustawy Ordynacja podatkowa (rozporządzenie takie może być wydane w przypadkach uzasadnionych interesem publicznym lub ważnym interesem podatników).

Na gruncie Ustawy PIT każdy dochód podlegający opodatkowaniu należy przyporządkować do określonego źródła (dochodów), co bezpośrednio wynika z art. 9 ust. 1a Ustawy PIT. Dochód zaś jest definiowany jako nadwyżka sumy przychodów z określonego źródła nad kosztami ich uzyskania osiągnięta w roku podatkowym. Jeżeli koszty uzyskania przekraczają sumę przychodów, różnica jest stratą ze źródła przychodów. (art. 9 ust. 2 Ustawy PIT).

Natomiast w myśl przepisu art. 11 ust. 1 Ustawy PIT przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Z przywołanego przepisu wynika, że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem majątkowym (zarówno zwiększającym aktywa, jak i zmniejszającym pasywa) o charakterze definitywnym, niemające charakteru zwrotnego. Przy czym o uzyskaniu przychodu w rozumieniu Ustawy PIT można mówić, w każdej sytuacji, gdy podatnik – czy to na skutek otrzymania określonych wartości majątkowych (środków pieniężnych, świadczeń w naturze czy też innych nieodpłatnych świadczeń), czy też gdy na skutek określonego zdarzenia powodującego zmniejszenie jego zobowiązań wobec innych podmiotów – uzyskuje określone przysporzenie majątkowe. Nieodpłatne świadczenia należy zaś postrzegać w kategorii zjawisk gospodarczych lub prawnych, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu, lub tych wszystkich zdarzeń prawnych lub gospodarczych, których skutkiem jest nieodpłatne, to jest niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu, przysporzenie majątku tej osobie, mające konkretny wymiar finansowy.

W analizowanym zdarzeniu przyszłym nie ulega wątpliwości, iż umorzenie przez Bank kredytu hipotecznego stanowi zdarzenie prawne i gospodarcze, w wyniku którego dojdzie do nieodpłatnego świadczenia na rzecz Zainteresowanych w myśl przywołanych przepisów. Przychód z tego tytułu należy zaklasyfikować do tzw. innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, które w ramach katalogu otwartego zostały wymienione w przepisie art. 20 ust. 1 Ustawy PIT, w myśl którego za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17.

Zatem co do zasady każde umorzenie zobowiązania np. z tyt. kredytu hipotecznego stanowi (dla beneficjenta takiego zdarzenia) przychód podatkowy z tyt. nieodpłatnych świadczeń, który kwalifikuje się do tzw. innych źródeł przychodów.

Jak już wcześniej wskazano, jednym z odstępstw od zasady powszechności opodatkowania stanowi instytucja zaniechania poboru podatku w drodze rozporządzenia ministra właściwego do spraw finansów publicznych wydanego na podstawie art. 22 ustawy Ordynacja podatkowa (rozporządzenie takie może być wydane w przypadkach uzasadnionych interesem publicznym lub ważnym interesem podatników).

Przykładem zastosowania instytucji zaniechania poboru podatku jest wspomniane wcześniej Rozporządzenie MF w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe. Zgodnie z § 1 ust 1 pkt 1 i 2 Rozporządzenia MF: zarządza się zaniechanie poboru podatku dochodowego od osób fizycznych od kwot:

1) umorzonych osobie fizycznej wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego, w przypadku gdy:

a) kredyt mieszkaniowy został zaciągnięty na realizację jednej inwestycji mieszkaniowej, a w przypadku więcej niż jednego kredytu mieszkaniowego - gdy kredyty mieszkaniowe zostały zaciągnięte na realizację wyłącznie jednej inwestycji mieszkaniowej, oraz

b) osoba fizyczna będąca stroną umowy kredytu mieszkaniowego nie korzystała z zaniechania poboru podatku od kwot umorzonych wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego zaciągniętego na realizację innej niż określona w lit. a inwestycji mieszkaniowej;

2) otrzymanych przez osobę fizyczną świadczeń z tytułu kredytu mieszkaniowego udzielonego w walucie obcej lub w złotych, lecz nominowanego lub indeksowanego do waluty obcej, w związku z powstaniem przychodu z tytułu zastosowania ujemnego oprocentowania.

Z kolei zgodnie z § 1 ust. 2 Rozporządzenia MF kwoty wierzytelności, o których mowa w ust. 1 pkt 1, obejmują:

1)    kwoty kredytu mieszkaniowego (kapitału);

2)    odsetki, w tym odsetki skapitalizowane, i prowizje;

3)    opłaty, jeżeli ich poniesienie przez kredytobiorcę było niezbędne do zawarcia umowy kredytu mieszkaniowego, z wyjątkiem kosztów usług dodatkowych, w szczególności ubezpieczeń.

W myśl § 1 ust. 3 Rozporządzenia MF w przypadku gdy kredyt mieszkaniowy został zaciągnięty również na wydatki inne niż określone w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, zaniechanie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, obejmuje kwotę wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego w części, w jakiej kwota kredytu mieszkaniowego zaciągniętego na wydatki określone w art. 21 ust. 25 pkt 1 tej ustawy pozostaje do całkowitej kwoty zaciągniętego kredytu mieszkaniowego.

Wydatki, o których mowa w art. 21 ust. 25 pkt 1 Ustawy PIT to wydatki poniesione na:

a)    nabycie budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu, a także na nabycie gruntu lub udziału w gruncie albo prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, związanych z tym budynkiem lub lokalem,

b)    nabycie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału w takim prawie, prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziału w takim prawie,

c)    nabycie gruntu pod budowę budynku mieszkalnego lub udziału w takim gruncie, prawa użytkowania wieczystego takiego gruntu lub udziału w takim prawie, w tym również z rozpoczętą budową budynku mieszkalnego, oraz nabycie innego gruntu lub udziału w gruncie, prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, jeżeli w okresie, o którym mowa w ust. 1 pkt 131, grunt ten zmieni przeznaczenie na grunt pod budowę budynku mieszkalnego,

d)    budowę, rozbudowę, nadbudowę, przebudowę lub remont własnego budynku mieszkalnego, jego części lub własnego lokalu mieszkalnego,

e)    rozbudowę, nadbudowę, przebudowę lub adaptację na cele mieszkalne własnego budynku niemieszkalnego, jego części, własnego lokalu niemieszkalnego lub własnego pomieszczenia niemieszkalnego

‒     położonych w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego albo w Konfederacji Szwajcarskiej

Jak doprecyzowano w § 1 ust. 5 Rozporządzenia MF Przez jedną inwestycję mieszkaniową, o której mowa w ust. 1 pkt 1 lit. a, rozumie się inwestycję, której celem jest zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych:

1)    jednego gospodarstwa domowego albo

2)  więcej niż jednego gospodarstwa domowego, w przypadku gdy osoby fizyczne mające zajmować wspólnie jeden budynek mieszkalny, nie mniej niż jedna osoba  fizyczna z każdego takiego gospodarstwa, są osobami zaliczonymi do I grupy podatkowej w rozumieniu art. 14 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz.U. z 2024 r. poz. 1837 oraz z 2025 r. poz. 769 i 1064).

Zaś przez jedno gospodarstwo domowe, o którym mowa w ust. 5, rozumie się gospodarstwo prowadzone przez osobę fizyczną zajmującą jeden lokal mieszkalny albo jeden budynek mieszkalny jednorodzinny, samodzielnie lub wspólnie z innymi osobami stale z nią zamieszkującymi i gospodarującymi (§ 1 ust. 6 Rozporządzenia MF).

Kredyt mieszkaniowy, o którym mowa w Rozporządzeniu MF, został zdefiniowany jako kredyt (§ 3 ust. 1 pkt 1-3 Rozporządzenia MF):

1)     udzielony przed dniem 15 stycznia 2015 r. przez podmiot, którego działalność podlega nadzorowi państwowego organu nadzoru nad rynkiem finansowym, uprawniony do udzielania kredytów na podstawie odrębnych ustaw regulujących zasady funkcjonowania takich podmiotów, oraz

2)   zabezpieczony w postaci hipoteki ustanowionej na nieruchomości lub udziale w nieruchomości lub prawie wieczystego użytkowania gruntu lub udziale w takim prawie, lub spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu mieszkalnego lub udziale w takim prawie, lub prawie do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziale w takim prawie, oraz

3)   zaciągnięty na wydatki, o których mowa w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Przekładając powyższe przepisy na grunt analizowanego stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego należy podkreślić, iż przyszłe umorzenie kredytu hipotecznego na podstawie planowanej Ugody z Bankiem będzie spełniało wszystkie kryteria z Rozporządzenia MF do zaniechania poboru podatku PIT (łącznie z ostatnią transzą), albowiem:

1)    Kredyt mieszkaniowy, udzielony Zainteresowanym, został zaciągnięty na realizację jednej inwestycji mieszkaniowej (cel główny Kredytu: budowa domu jednorodzinnego na Nieruchomości Kredytowanej);

2)  Kredyt został udzielony Zainteresowanym przed dniem 5 stycznia 2015 r. przez podmiot, którego działalność podlegała nadzorowi państwowego organu nadzoru nad rynkiem finansowym, uprawniony do udzielania kredytów na podstawie odrębnych ustaw regulujących zasady funkcjonowania takich podmiotów;

3)  Kredyt został zabezpieczony w postaci hipoteki ustanowionej na nieruchomości, przy czym co istotne wartość zabezpieczenie została określona w CHF i obejmowała całą kwotę udzielonego kredytu (łącznie z ostatnią transzą) oraz odsetki, prowizje i inne koszty;

4)  Planowane umorzenie w ramach Ugody obejmuje: kapitał, odsetki umowne, odsetki, kapitał zapadły, odsetki zapadłe – zatem umorzenie nie będzie obejmować odsetek karnych, usług dodatkowych, ubezpieczeń;

5)  Zainteresowani nie korzystali nigdy wcześniej z zaniechania poboru podatku od kwot umorzonych wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego zaciągniętego na realizację innej niż określonej w Rozporządzeniu MF inwestycji mieszkaniowej;

6)  Inwestycja mieszkaniowa sfinansowana Kredytem była inwestycją, której celem było zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych Zainteresowanych, którzy są osobami zaliczonymi do I grupy podatkowej w rozumieniu art. 14 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn;

7)  Kredyt został zaciągnięty w celu sfinansowania wydatków, o których mowa w przepisie art. 21 ust. 25 pkt 1 Ustawy PIT, a konkretnie na budowę własnego budynku mieszkalnego i adaptację na cele mieszkalne (wykończenie, dostosowanie do zamieszkania przez Zainteresowanych).

Odnośnie pkt 7 powyżej należy zauważyć, że ostatnia, sporna transza, chociaż nie miała ona w dokumentach bankowych (Umowa, Regulamin ect.) przypisanego „celu mieszkalnego” i technicznie została ona wypłacona tytułem wyrównania w PLN do kwoty kredytu określonej w CHF, to w rzeczywistości została ona w całości wykorzystana przez Zainteresowanych na sfinansowanie wydatków, o których mowa w przepisie art. 21 ust. 25 pkt 1 Ustawy PIT. Ponadto było to wyrównanie do kwoty kredytu określonej w Umowie Kredytu, a więc nie była to żadna nadwyżka ponad kwotę określoną w CHF, lecz nadwyżka wynikająca z przeliczenia na PLN. W tym kontekście należy zauważyć, iż Dyrektor KIS wielokrotnie rozstrzygał, czy transze wypłacone w ramach umowy kredytu hipotecznego, które nie miały przypisanego celu mieszkalnego, ale zostały faktycznie wykorzystane na sfinansowanie wydatków, o których mowa w przepisie art. 21 ust. 25 pkt 1 Ustawy PIT, kwalifikują się do zaniechania poboru podatku w odniesieniu do części umorzenia obejmującej proporcjonalnie tego rodzaju transzę. Przykładowo w jednym ze stanów faktycznych ocenianych przez KIS Bank uznał, że 6,78% umorzonego salda nie spełnia przesłanek do zaniechania poboru podatku z uwagi na brak dokumentacji po stronie Banku, potwierdzającej przeznaczenie środków z ostatniej transzy. W indywidualnej interpretacji z dnia 2 marca 2026 r. nr 0113-KDIPT2-2.4011.1155.2025.2.DA Dyrektor KIS uznał, że całość umorzenia (łącznie z ostatnią transzą, co do której Bank nie posiadał informacji o jej przeznaczeniu na cele mieszkalne) kwalifikuje się do zaniechania poboru podatku na podstawie Rozporządzenia MF.

Mając powyższe na uwadze w ocenie Zainteresowanych w analizowanym zdarzeniu przyszłym (Ugoda – umorzenie) dochód z całości umorzenia, łącznie z częścią odnoszącą się do ostatniej transzy, będzie korzystał z zaniechania poboru podatku na podstawie Rozporządzenia MF.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Reguły dotyczące opodatkowania

Zgodnie z treścią art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592 ze zm.):

Stosownie do art. 9 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Jak stanowi art. 11 ust. 1 ww. ustawy:

Z przedstawionych przepisów wynika, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlega – co do zasady – każdy dochód osiągnięty przez osobę fizyczną. Zgodnie natomiast z definicją dochodu jest nim nadwyżka przychodów ze źródła nad kosztami jego uzyskania. Pojęciem pierwotnym dla dochodu jest więc pojęcie przychodu. Ten z kolei definiowany jest przez ustawodawcę, czemu dał wyraz w art. 11 ust. 1 ww. ustawy, jako otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Niemniej jednak z definicji tej wywieść można również, że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem majątkowym (zarówno zwiększającym aktywa, jak i zmniejszającym pasywa) o charakterze definitywnym, niemające charakteru zwrotnego.

O uzyskaniu przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym do osób fizycznych można więc mówić w każdej sytuacji gdy podatnik – czy to na skutek otrzymania określonych wartości majątkowych (środków pieniężnych, świadczeń w naturze czy też innych nieodpłatnych świadczeń), czy też gdy na skutek określonego zdarzenia powodującego zmniejszenie jego zobowiązań wobec innych podmiotów – uzyskuje określone przysporzenie majątkowe.

Dla celów podatkowych przyjmuje się – co znajduje potwierdzenie w orzecznictwie – że pojęcie nieodpłatnego świadczenia, o którym mowa w art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ma szerszy zakres niż w prawie cywilnym. Obejmuje ono bowiem wszystkie zjawiska gospodarcze i zdarzenia prawne, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu, lub te wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze, których skutkiem jest nieodpłatne, to jest niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu, przysporzenie majątku tej osobie, mające konkretny wymiar finansowy.

Źródła przychodów

W myśl art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

W myśl art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Użycie w powyższym przepisie sformułowania „w szczególności”, wskazuje, że definicja przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ustawy. O przychodzie podatkowym z innych źródeł będziemy mówić w każdym przypadku, kiedy u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe.

Umorzenie wierzytelności

Instytucja kredytu uregulowana została przepisami ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 38).

Zgodnie z treścią art. 69 ust. 1 ww. ustawy,

Otrzymanie kredytu i jego spłata na warunkach przewidzianych w umowie kredytowej są obojętne podatkowo. Przychód po stronie kredytobiorcy pojawia się w przypadku, kiedy dochodzi do umorzenia kredytu, jego części lub odsetek. Wtedy bowiem kredytobiorca osiąga konkretne przysporzenie majątkowe (przychód w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).

Tym samym, umorzoną Państwu kwotę wierzytelności z tytułu zaciągniętego kredytu należy zakwalifikować do przychodu z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zaniechanie poboru podatku

W tym miejscu nawiązać należy do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1672 ze zm.).

Zgodnie z § 1 ww. rozporządzenia Ministra Finansów:

Z kolei § 4 cytowanego rozporządzenia stanowi, że:

Stosownie do § 4a tego rozporządzenia:

Natomiast w myśl § 3 komentowanego rozporządzenia:

Zgodnie z treścią ww. art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Zatem zaniechanie poboru podatku do umorzonych osobom fizycznym kwot wierzytelności z tytułu kredytów znajdzie zastosowanie, jeżeli zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki:

1.    kredyt był zaciągnięty na realizację jednej inwestycji mieszkaniowej, a w przypadku więcej niż jednego kredytu mieszkaniowego – gdy kredyty mieszkaniowe zostały zaciągnięte na realizację wyłącznie jednej inwestycji mieszkaniowej;

2.    kredyt był udzielony przed dniem 15 stycznia 2015 r. przez podmioty uprawnione do udzielania kredytów na podstawie odrębnych ustaw;

3.    kredyt był zabezpieczony hipotecznie;

4.    kredytobiorca nie korzystał wcześniej z umorzenia zobowiązania z tytułu innego kredytu na własne cele mieszkaniowe zabezpieczonego hipotecznie.

Przy czym, zaniechanie może mieć zastosowanie także w przypadku umorzenia kredytu konsolidacyjnego w sytuacji, gdy kredyt konsolidacyjny został zaciągnięty na spłatę kredytu mieszkaniowego zaciągniętego na wydatki, o których mowa w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (§ 1 ust. 4 ww. rozporządzenia). W takiej sytuacji, zaniechanie obejmuje odpowiednio kwotę wierzytelności z tytułu kredytu konsolidacyjnego w części odpowiadającej kwocie wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego.

Przedstawili Państwo informacje, z których wynika, że:

1.    25 września 2008 r. jako małżonkowie pozostający we wspólności majątkowej zaciągnęli Państwo kredyt hipoteczny, indeksowany do franka szwajcarskiego (CHF);

2.    kredyt został przeznaczony na cel: mieszkaniowy – na bodową domu wraz z jego wykończeniem;

3.    rozważają Państwo zawarcie z Bankiem ugody pozasądowej, na mocy której Bank miałby umorzyć Zainteresowanym zadłużenie (kapitał i odsetki umowne, kapitał zapadły i odsetki zapadłe);

4.    kredyt został wypłacony Państwu w czterech transzach – czwarta transza została Państwu przekazana po wyrównaniu różnic kursowych i została przeznaczona również na cele mieszkaniowy;

5.    żaden z Zainteresowanych nie korzystał do tej pory z zaniechania poboru podatku od kwot umorzonych wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego.

Powzięli Państwo wątpliwość, czy umorzenie wierzytelności z tytułu Kredytu hipotecznego (obejmującej kapitał, odsetki umowne, kapitał zapadły oraz odsetki zapadłe), wynikające z planowanej Ugody z Bankiem, będzie stanowiło w całości - tj. łącznie z częścią przypadającą proporcjonalnie na środki wypłacone w ramach czwartej transzy Kredytu - dochód (przychód), od którego będzie można zaniechać poboru podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie § 1 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe, czy wyłącznie w odniesieniu do części umorzenia odpowiadającej proporcjonalnie środkom wypłaconym w ramach pierwszych trzech transz Kredytu.

Państwa skutki podatkowe z tytułu umorzenia wierzytelności (kapitału i odsetek, kapitału zapadłego i zapadłych odsetek)

Z przedstawionego przez Państwa opisu wynika, że środki z kredytu posłużyły na budowę domu jednorodzinnego wraz z jego wykończeniem.

Zatem kredyt ten został zaciągnięty na realizację wyłącznie jednej inwestycji mieszkaniowej, tj. związanej z jednym lokalem mieszkalnym.

Jak wskazałem powyżej, z § 1 ww. rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. Przepisu § 1 ust. 2 rozporządzenia Ministra Finansów 11 marca 2022 r. wskazuje, że: Kwoty wierzytelności, o których mowa w ust. 1 pkt 1, obejmują: kwoty kredytu mieszkaniowego (kapitału); odsetki, w tym odsetki skapitalizowane, i prowizje; opłaty, jeżeli ich poniesienie przez kredytobiorcę było niezbędne do zawarcia umowy kredytu mieszkaniowego, z wyjątkiem kosztów usług dodatkowych, w szczególności ubezpieczeń.

Z literalnego brzmienia przywołanego § 1 ust. 2 ww. rozporządzenia wynika więc, że kwotami wierzytelności, które mogą korzystać z zaniechania są kwoty kapitału, odsetek, prowizji i opłat niezbędnych do zawarcia kredytu mieszkaniowego.

Zatem, umorzenie przez bank kwoty kredytu zaciągniętego przez Państwa na budowę budynku mieszkalnego (tj. kapitału i odsetek, kapitału zapadłego i zapadłych odsetek) stanowić będzie dla Państwa przychód w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, z tytułu nieodpłatnych świadczeń klasyfikowany do źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 20 ust. 1 ww. ustawy, podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Jednocześnie do uzyskanego przez Państwa przychodu związanego z umorzeniem wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego, o którym mowa we wniosku, zastosowanie znajdzie zaniechanie poboru podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe.

Na skutek umocnienia się kursu franka wobec złotego, po wypłacie wszystkich należnych transz, bank wypłacił Państwu czwartą transzę tytułem wyrównania różnic kursowych, którą przeznaczyli Państwo tak jak poprzednie transze na budowę domu jednorodzinnego wraz z jego adaptacją (wykończeniem) na cele mieszkalne.

Zatem kredyt został zaciągnięty na cele mieszkaniowe, o których mowa w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Skoro spełniają Państwo warunki określone w rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe, to w wyniku podpisania ugody z bankiem - nie będziecie Państwo zobowiązani do zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych z tytułu umorzonej kwoty wierzytelności (kredytu hipotecznego) przez Bank w wyniku ugody pozasądowej obejmującej kapitał, odsetki umowne, kapitał zapadły oraz odsetki zapadłe w całości, tj. zarówno w odniesieniu do trzech pierwszych transz jak i w stosunku do czwartej transzy kredytowej.

Państwa stanowisko jest prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawiliście i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Powołana przez Państwa interpretacja została wydane w indywidualnej sprawie i nie ma zastosowania ani konsekwencji wiążących w odniesieniu do Państwa sprawy, ani do żadnego innego zaistniałego stanu faktycznego czy też zdarzenia przyszłego.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

• Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.).

Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego. Z funkcji ochronnej będą mogli skorzystać Ci z Państwa, którzy zastosują się do interpretacji.

• Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

• Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację przez Zainteresowanego, który jest stroną postępowania

Pani A.A. (Zainteresowana będąca stroną postępowania – art. 14r § 2 Ordynacji podatkowej) ma prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…).

Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”). Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA).

Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

• w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

• w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego.

Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a, art. 14b § 1 i art. 14r Ordynacji podatkowej.