0114-KDIP3-1.4011.713.2026.2.EC

Interpretacja indywidualna

– stanowisko nieprawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

10 lipca 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z 10 lipca 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej.

Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego

Wnioskodawca jest spółką komandytową z siedzibą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, podlegającą w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w podatku dochodowym od osób prawnych, zgodnie z art. 3 ust. 1 oraz art. 1 ust. 3 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (dalej: „u.p.d.o.p.”). Spółka jest podatnikiem tego podatku (CIT). Przedmiotem działalności Wnioskodawcy jest świadczenie usług prawniczych / prowadzenie kancelarii prawnej. Wnioskodawca świadczy usługi na rzecz klientów poprzez profesjonalny zespół prawników. Funkcję komplementariuszy w spółce pełnią adwokaci oraz radcowie prawni, którzy wykonują zawód adwokata/radcy prawnego w ramach tej spółki komandytowej. Wszyscy komplementariusze są wpisani odpowiednio na listę adwokatów/radców prawnych właściwych samorządów zawodowych. Co istotne Wnioskodawca pragnie zauważyć, że ustawa z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze („Prawo o Adwokaturze”) przewiduje, że adwokat wykonuje zawód w kancelarii adwokackiej, w zespole adwokackim oraz w spółce (…) komandytowej lub komandytowo-akcyjnej, w której komplementariuszami są adwokaci, radcowie prawni, rzecznicy patentowi, doradcy podatkowi lub prawnicy zagraniczni wykonujący stałą praktykę na podstawie przepisów ustawy z dnia 5 lipca 2002 r. o świadczeniu przez prawników zagranicznych pomocy prawnej w Rzeczypospolitej Polskiej. Jak również, że wyłącznym przedmiotem działalności spółek, o których mowa w ust. 1, jest świadczenie pomocy prawnej. Analogicznie ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych („Ustawa o Radcach Prawnych”) przewiduje, że radca prawny wykonuje zawód w ramach stosunku pracy, na podstawie umowy cywilnoprawnej, w kancelarii radcy prawnego oraz w spółce (…) komandytowej lub komandytowo-akcyjnej, w której komplementariuszami są radcowie prawni, adwokaci, rzecznicy patentowi, doradcy podatkowi lub prawnicy zagraniczni wykonujący stałą praktykę na podstawie przepisów ustawy z dnia 5 lipca 2002 r. o świadczeniu przez prawników zagranicznych pomocy prawnej w Rzeczypospolitej Polskiej. Jak również, że wyłącznym przedmiotem działalności takiej spółki jest świadczenie pomocy prawnej.

W rezultacie by Wnioskodawca mógł świadczyć usługi będące przedmiotem jego działalności, to skład wszystkich wspólników-komplementariuszy musi być ściśle określony. Adwokatura zorganizowana jest na zasadach samorządu zawodowego (art. 1 ust. 2 Prawa o Adwokaturze), a zawód adwokata można wykonywać tylko w ramach tej struktury. Samorząd adwokacki ma ściśle określone ustawowo zadania, w tym sprawowanie zarządu majątkiem samorządu adwokackiego i rozporządzanie nim. Podstawą obowiązku opłacania składek przez adwokatów na rzecz izby adwokackiej jest art. 40 pkt 3 Prawa o Adwokaturze, który do zakresu działania zgromadzenia izby adwokackiej zalicza uchwalanie budżetu izby i ustalanie wysokości składek rocznych na potrzeby izby. Dodatkowo kompetencja ta jest wzmocniona przez art. 44 ust. 3 Prawa o Adwokaturze, zgodnie z którym okręgowa rada adwokacka może zawiesić w czynnościach zawodowych, do czasu uiszczenia należności, adwokata, który zalega - pomimo wezwania - z zapłatą składki dłużej niż 6 miesięcy. Z kolei obowiązek ubezpieczenia OC adwokatów wynika z art. 8a ust. 1 -2 Prawa o Adwokaturze, zgodnie z którym adwokat podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu od odpowiedzialności cywilnej za szkody wyrządzone przy wykonywaniu czynności zawodowych polegających na świadczeniu pomocy prawnej, z wyłączeniem adwokatów niewykonujących zawodu.

Samorządowy charakter zawodu radcy prawnego wynika z art. 5 ust. 1 Ustawy o Radcach Prawnych, a obowiązkowa przynależność radców prawnych do samorządu jest wyraźnie przesądzona w art. 40 ust. 2 Ustawy o Radcach Prawnych. Podstawą nakładania obowiązkowych składek członkowskich jest ustawowa kompetencja Krajowej Rady Radców Prawnych do ustalania zasad gospodarki finansowej samorządu (art. 60 pkt 10 Ustawy o Radcach Prawnych) oraz do określania wysokości składki członkowskiej i zasad jej podziału (art. 60 pkt 11 Ustawy o Radcach Prawnych). Ponadto zgodnie z art. 29 Ustawy o Radcach Prawnych skreślenie z listy radców prawnych następuje w wypadku nieuiszczania składek członkowskich za okres dłuższy niż jeden rok. Z kolei wymóg posiadania i opłacania obowiązkowego ubezpieczenia OC związanego z wykonywaniem zawodu radcy prawnego i świadczeniem pomocy prawnej wynika wprost z treści art. 22 (7) ust. 1-2 Ustawy o Radcach Prawnych, zgodnie z którymi radca prawny podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu odpowiedzialności cywilnej za szkody wyrządzone przy wykonywaniu czynności, o których mowa w art. 4 i art. 6 ust. 1 Ustawy o Radcach Prawnych, a obowiązek ubezpieczenia nie dotyczy radców prawnych niewykonujących zawodu.

Uwzględniając powyższe, w celu umożliwienia funkcjonowania spółki komandytowej Wnioskodawcy, Wnioskodawca, jako spółka komandytowa, ponosi – z własnych środków – m.in. następujące wydatki:

-     składki członkowskie na rzecz samorządu adwokackiego, związane z wykonywaniem zawodu adwokata,

-     składki wpłacane na rzecz samorządu adwokackiego tytułem obowiązkowej składki ubezpieczenia OC związanego z wykonywaniem zawodu adwokata,

-     składki na rzecz samorządu radców prawnych, przy czym na składki te (z uwagi na model uregulowania tego zagadnienia na gruncie funkcjonowania samorządu radców prawnych) składają się z określonej kwoty tytułem składki członkowskiej na rzecz samorządu i określonej kwoty składki tytułem obowiązkowego ubezpieczenia OC i związane są z wykonywaniem zawodu radcy prawnego (w przypadku samorządu radców prawnych na dzień sporządzania niniejszego wniosku funkcjonuje jedna wspólna składka, przy czym obydwie te składowe są znane kwotowo), opłacane za komplementariuszy – adwokatów i radców prawnych – wykonujących zawód w ramach tej spółki.

Składki te są opłacane w wysokości wynikającej z odpowiednich regulacji samorządowych i ustawowych. Składki te wynikają zatem z obowiązku ustawowego/członkowskiego związanego z wykonywaniem zawodu, w rezultacie ich opłacanie jest warunkiem możliwości wykonywania zawodu przez komplementariuszy w ramach Wnioskodawcy, a tym samym warunkiem prowadzenia przez Wnioskodawcę działalności gospodarczej polegającej na świadczeniu usług prawnych (za brak ich terminowego opłacania można zostać zawieszonym w prawie wykonywania zawodu). Wydatek ten nie jest w żaden sposób refakturowany na komplementariuszy ani zwracany Wnioskodawcy przez komplementariuszy – jest ponoszony przez Wnioskodawcę definitywnie, z jej środków, pochodzących z działalności operacyjnej Wnioskodawcy (świadczenia usług prawnych).

Powyższe dotyczy zarówno zaistniałego stanu faktycznego – składki były/są opłacane przez Wnioskodawcę, jak i zdarzenia przyszłego, tj. Wnioskodawca zamierza kontynuować taki sposób finansowania składek samorządowych w kolejnych latach podatkowych.

Pytania

1.  Czy prawidłowym jest stanowisko Wnioskodawcy – spółki komandytowej, będącej podatnikiem CIT – że opisane wyżej wydatki Wnioskodawcy na składki członkowskie na rzecz samorządu zawodowego adwokatów, opłacane przez Wnioskodawcę za komplementariuszy wykonujących zawód w ramach tej spółki Wnioskodawcy, stanowią koszty uzyskania przychodów w rozumieniu art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p., po stronie Wnioskodawcy?

2.  Czy prawidłowym jest stanowisko Wnioskodawcy – spółki komandytowej, będącej podatnikiem CIT – że opisane wyżej wydatki Wnioskodawcy na składki na obowiązkowe ubezpieczenie OC na rzecz samorządu zawodowego adwokatów, opłacane przez Wnioskodawcę za komplementariuszy wykonujących zawód w ramach tej spółki Wnioskodawcy, stanowią koszty uzyskania przychodów w rozumieniu art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p., po stronie Wnioskodawcy?

3.  Czy prawidłowym jest stanowisko Wnioskodawcy – spółki komandytowej, będącej podatnikiem CIT – że opisane wyżej wydatki Wnioskodawcy na składki na rzecz samorządu zawodowego radców prawnych, w części odpowiadającej składce członkowskiej na rzecz samorządu radców prawnych, opłacane przez Wnioskodawcę za komplementariuszy wykonujących zawód w ramach tej spółki Wnioskodawcy, stanowią koszty uzyskania przychodów w rozumieniu art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p., po stronie Wnioskodawcy?

4.  Czy prawidłowym jest stanowisko Wnioskodawcy – spółki komandytowej, będącej podatnikiem CIT – że opisane wyżej wydatki Wnioskodawcy na składki na rzecz samorządu zawodowego radców prawnych, w części odpowiadającej składce na obowiązkowe ubezpieczenie OC, opłacane przez Wnioskodawcę za komplementariuszy wykonujących zawód w ramach tej spółki Wnioskodawcy, stanowią koszty uzyskania przychodów w rozumieniu art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p., po stronie Wnioskodawcy?

5.  Czy prawidłowym jest stanowisko Wnioskodawcy, że opłacanie przez Wnioskodawcę ww. składek na rzecz samorządów zawodowych za komplementariuszy nie powoduje powstania po stronie tych komplementariuszy przychodu z tytułu nieodpłatnych świadczeń w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a w rezultacie, że na Wnioskodawcy nie spoczywają ani obowiązki płatnika podatku dochodowego od osób fizycznych w tym zakresie ani jakiekolwiek inne obowiązki sprawozdawcze/informacyjne względem komplementariuszy?

Przedmiotem tej interpretacji jest odpowiedź na pytanie Nr 5 dotyczące podatku dochodowego od osób fizycznych. W zakresie pytań Nr 1, 2, 3 i 4 dotyczących podatku dochodowego od osób prawnych zostanie wydane odrębne rozstrzygnięcie.

Państwa stanowisko w sprawie

Ad 5.

W ocenie Wnioskodawcy opłacanie przez Wnioskodawcę obowiązkowych składek samorządowych i/w tym składek na obowiązkowe ubezpieczenie OC jest elementem kosztów działalności spółki - Wnioskodawcy, warunkującym możliwość świadczenia usług prawnych przez Wnioskodawcę, jest wydatkiem ponoszonym w interesie Wnioskodawcy (podatnika CIT), a nie jest typową osobistą korzyścią wspólnika-komplementariusza. W modelu opodatkowania spółek komandytowych przychód komplementariusza powstaje z tytułu udziału w zysku, a nie z tytułu pokrywania przez Wnioskodawcę spółkę komandytową bieżących kosztów jej funkcjonowania, stąd – zdaniem Wnioskodawcy – po stronie komplementariuszy nie powstaje przychód z nieodpłatnych świadczeń w związku z opłacaniem przez spółkę opisanych składek. Wydatki te warunkują możliwość prowadzenia działalności, a co za tym idzie osiągania przychodów i zabezpieczenia źródła przychodów przez spółkę Wnioskodawcy i nie mają charakteru prywatnego/osobistego komplementariuszy. Konsekwentnie, w ocenie Wnioskodawcy, po stronie komplementariuszy nie powstaje przychód z nieodpłatnych świadczeń w związku z opłacaniem przez Wnioskodawcę opisanych składek, a na Wnioskodawcy nie spoczywają ani obowiązki płatnika podatku dochodowego od osób fizycznych w tym zakresie ani jakiekolwiek inne obowiązki sprawozdawcze/informacyjne względem komplementariuszy.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Podstawową zasadą obowiązującą w przepisach ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592) jest zasada powszechności opodatkowania, która wyrażona została w art. 9 ust. 1 tej ustawy.

Zgodnie z ww. przepisem:

Zatem opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlegają wszelkiego rodzaju dochody uzyskane przez podatnika, z wyjątkiem tych, które zostały enumeratywnie wymienione w katalogu zwolnień przedmiotowych zawartym w powyższej ustawie bądź od których zaniechano poboru podatku.

Pojęcie przychodów

W świetle art. 11 ust. 1 ww. ustawy:

Za przychody należy zatem uznać każdą formę przysporzenia majątkowego, zarówno formę pieniężną jak i niepieniężną, w tym nieodpłatne świadczenia otrzymane przez podatnika.

Dla celów podatkowych przyjmuje się, że nieodpłatne świadczenie obejmuje każde działanie lub zaniechanie na rzecz innej osoby oraz wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności podmiotów, których skutkiem jest przysporzenie majątku innej osoby, mające konkretny wymiar finansowy.

W myśl art. 11 ust. 2 cyt. ustawy:

Na podstawie art. 11 ust. 2a ww. ustawy:

Stosownie do art. 11 ust. 2b tej ustawy:

Źródła przychodów

Stosownie do art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

W myśl art. 20 ust. 1 ww. ustawy:

Użycie w powyższym przepisie sformułowania „w szczególności”, wskazuje, że definicja przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ustawy. O przychodzie podatkowym z innych źródeł będziemy mówić w każdym przypadku, kiedy u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe.

Z informacji przedstawionych przez Państwa wynika, że:

1.  są Państwo spółką komandytową prowadzącą działalność gospodarczą w zakresie świadczenia usług prawniczych – prowadzenie kancelarii prawnej;

2.  funkcję komplementariuszy w spółce pełnią adwokaci oraz radcowie prawni;

3.  wszyscy komplementariusze są wpisani odpowiednio na listę adwokatów/radców prawnych właściwych samorządów zawodowych;

4.  każdy adwokat zobowiązany jest do uiszczania comiesięcznie składek członkowskich na rzecz samorządu adwokackiego oraz składki ubezpieczenia OC związanego z wykonywaniem zawodu adwokata;

5.  każdy radca prawny zobowiązany jest do uiszczania comiesięcznie składek na rzecz samorządu radców prawnych oraz składki ubezpieczenia OC związanego z wykonywaniem zawodu radcy prawnego;

6.  powyższe składki są opłacane przez Państwa, jako spółkę komandytową z własnych środków;

7.  wydatek ten nie jest w żaden sposób refakturowany na komplementariuszy ani zwracany Państwu przez komplementariuszy – jest ponoszony przez Państwa definitywnie, z Państwa środków, pochodzących z działalności operacyjnej (świadczenia usług prawnych).

Powzięli Państwo wątpliwość, czy opłacone przez Państwa składki stanowią przychód dla wspólników, a tym samym czy będą na Państwu ciążyć obowiązki płatnika.

Skutki podatkowe opłacenia składek samorządowych , w tym składek na obowiązkowe ubezpieczenie OC

W myśl art. 805 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 795):

Stosownie do art. 808 § 1 Kodeksu cywilnego:

Natomiast w myśl art. 822 § 1 tego Kodeksu:

Celem umowy ubezpieczenia jest więc udzielenie ubezpieczonemu ochrony na wypadek określonego w umowie ryzyka, w zamian za zapłatę składki. Funkcja ochronna jest istotą każdej umowy ubezpieczenia. W konsekwencji opłacenie składki przez inną osobę niż ta, w której interesie majątkowym zawierana jest umowa powoduje powstanie przychodu u osoby, na rzecz której zawierana jest umowa. Jest ona bowiem odstępstwem od ogólnej zasady pokrywania kosztów ubezpieczenia przez podmiot, którego interesów umowa dotyczy. Świadczenie nieodpłatne stanowi bowiem w tym przypadku ochrona ubezpieczeniowa na wypadek zaistnienia zdarzenia określonego w umowie ubezpieczenia.

W takiej sytuacji niewątpliwe korzyścią majątkową dla osób ubezpieczonych jest zyskanie ochrony płynącej z umowy ubezpieczeniowej przy jednoczesnym nieponoszeniu wydatków na uzyskanie tej ochrony.

Z przedstawionego przez Państwa opisu wynika, że składki do których poniesienia zobowiązani są adwokaci i radcy prawni zostaną opłacone przez Państwa jako spółkę komandytową.

Z treści przywołanego przez Państwa artykułu 40 pkt 3 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. – Prawo o adwokaturze (Dz. U. z 2024 r., poz. 1564) wynika, że:

Natomiast zgodnie z art. 8a ust. 1 i 2 ustawy Prawo o adwokaturze:

W myśl artykułu 60 pkt 11 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. – o radcach prawnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 499):

Zgodnie z art. 22⁷ ust. 1 i 2 ustawy o radcach prawnych:

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie definiuje pojęcia „składka członkowska”. Dlatego też należy odwołać się do definicji słownikowej tego pojęcia.

Zgodnie z definicją słownikową (Internetowy Słownik Języka Polskiego, Wydawnictwo Naukowe PWN) „składka członkowska” to kwota pieniężna wpłacona, zwykle regularnie i obowiązkowo przez jedną osobę do wspólnej kasy, na jakiś wspólny cel, wkład jednej osoby we wspólny fundusz.

Obowiązek przynależności określonych osób fizycznych do organizacji zawodowych związany jest z wykonywaniem przez te osoby pewnych zawodów. W obecnym stanie prawnym obowiązek należenia do organizacji zawodowych i płacenia składek członkowskich i ubezpieczeniowych został nałożony na osoby wykonujące szereg zawodów, w tym także adwokatów i radców prawnych.

Pojęcie nieodpłatnego świadczenia

Za przychody należy zatem uznać każdą formę przysporzenia majątkowego, zarówno formę pieniężną, jak i niepieniężną, w tym nieodpłatne świadczenia otrzymane przez podatnika. Świadczenia pieniężne ponoszone za osoby objęte ubezpieczeniem należą do nieodpłatnych świadczeń. Ich pojęcia nie definiuje jednak ustawa o podatku dochodowym.

Wobec niezdefiniowania w ustawie podatkowej pojęcia „nieodpłatnego świadczenia” zasadne jest odwołanie się do znaczenia tego pojęcia ukształtowanego w orzecznictwie sądowym. Zgodnie z nim nieodpłatnym świadczeniem w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym jest każde zdarzenie prawne i zjawisko gospodarcze, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu, lub te wszystkie zdarzenia prawne i gospodarcze, których skutkiem jest nieodpłatne, to jest niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu, przysporzenie majątku danej osobie, mające konkretny wymiar finansowy. Przysporzenie to może polegać na zwiększeniu majątku (aktywów) bądź uniknięciu jego pomniejszenia (zaoszczędzenie wydatków).

Powstanie przychodu ze świadczeń nieodpłatnych należy zatem rozważyć zawsze wtedy, gdy podatnik podatku dochodowego od osób fizycznych otrzymuje bez obowiązku świadczenia wzajemnego rzeczy lub prawa, bądź inne świadczenia lub też możliwość korzystania z rzeczy lub praw (w szczególności ze środków pieniężnych).

W uchwałach z 18 listopada 2002 r. sygn. akt FPS 9/02 oraz z 16 października 2006 r. sygn. akt FPS 1/06 Naczelny Sąd Administracyjny ustalił znaczenie tego terminu w oparciu o przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że na gruncie tej ustawy, termin „nieodpłatne świadczenie” ma „szerszy zakres niż w prawie cywilnym, obejmuje bowiem wszystkie zjawiska gospodarcze i zdarzenia prawne, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu lub te wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności osób prawnych, których skutkiem jest nieodpłatne, tj. niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu przysporzenie majątku tej osobie, mające konkretny wymiar finansowy”.

W uchwale z 24 maja 2010 r. sygn. akt II FPS 1/10, NSA potwierdził powyższe stanowisko uznając, że ma ono również zastosowanie do podatku dochodowego od osób fizycznych, w stosunku do sytuacji wynikających z art. 11 ust. 1 w związku z art. 12 ust. 1 i ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Kwestia rozumienia pojęcia „innych nieodpłatnych świadczeń” - w aspekcie świadczeń pracowniczych - była również przedmiotem analizy Trybunału Konstytucyjnego, który w wyroku z dnia 8 lipca 2014 r., sygn. akt K 7/13, stwierdził, że za przychód pracownika z tytułu „innych nieodpłatnych świadczeń”, o których mowa w art. 12 ust. 1 i art. 11 ust. 1 ustawy, mogą być uznane takie świadczenia, które:

‒    po pierwsze, zostały spełnione za zgodą pracownika (skorzystał z nich w pełni dobrowolnie),

‒    po drugie, zostały spełnione w jego interesie (a nie w interesie pracodawcy) i przyniosły mu korzyść w postaci powiększenia aktywów lub uniknięcia wydatku, który musiałby ponieść,

‒    po trzecie, korzyść ta jest wymierna i przypisana indywidualnemu pracownikowi (nie jest dostępna w sposób ogólny dla wszystkich podmiotów).

W kontekście pierwszego warunku, Trybunał Konstytucyjny podkreślił, że „inne nieodpłatne świadczenia” na rzecz pracownika mogą być uznane za jego dochód w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych tylko pod warunkiem, że rzeczywiście spowodowały zaoszczędzenie przez niego wydatków. Ustalenie tej okoliczności zależy od tego, czy pracownik skorzystał ze świadczenia oferowanego przez pracodawcę w pełni dobrowolnie. Zgoda na skorzystanie ze świadczenia wyraża bowiem ocenę pracownika, że świadczenie – z punktu widzenia jego sytuacji zawodowej, życiowej, rodzinnej – jest celowe i przydatne, leży w jego interesie. Oznacza to, że w braku świadczenia ze strony pracodawcy pracownik musiałby ponieść wydatek. W konsekwencji, przyjęcie świadczenia oferowanego przez pracodawcę oznacza uniknięcie tego wydatku.

Formułując drugi warunek Trybunał Konstytucyjny wyjaśnił, że dla oceny czy świadczenie leżało w interesie pracownika, istotne jest czy stanowi ono realne przysporzenie majątkowe (korzyść), którego efekt jest uchwytny w jego majątku. Trybunał Konstytucyjny – w ślad za uchwałami NSA – uznał, że w zakres nieodpłatnego świadczenia, jako przychodu wchodzą wszystkie zjawiska gospodarcze i zdarzenia prawne, „których skutkiem jest nieodpłatne, tj. niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu, przysporzenie majątku tej osobie, mające konkretny wymiar finansowy”. W konsekwencji, aby wartość świadczenia uzyskanego od pracodawcy podlegała opodatkowaniu, po stronie pracownika musi pojawić się dochód, czyli korzyść majątkowa. Korzyść ta może wystąpić w dwóch postaciach: prowadzi do powiększenia aktywów, co jest zwykłym skutkiem wypłaty pieniędzy, albo do zaoszczędzenia wydatków, co może być następstwem świadczenia rzeczowego lub w formie usługi. W wyniku takiego świadczenia w majątku pracownika nie pojawia się wprawdzie realny dochód (w znaczeniu ekonomicznym), ale ponieważ znaczenie dochodu na gruncie ustawy jest szersze, zaoszczędzenie wydatków musi być traktowane na równi z przyrostem majątku. Jednocześnie Trybunał Konstytucyjny zauważył, iż w sytuacji, gdy nieodpłatne świadczenie zostało przyjęte jako warunek niezbędny do zgodnego z prawem wykonania pracy – po stronie pracownika nie pojawia się korzyść, która mogłaby być objęta podatkiem dochodowym.

Odnosząc się natomiast do trzeciego warunku, Trybunał Konstytucyjny wskazał, że przychód powstaje, gdy można zindywidualizować świadczenie, określić jego wartość pieniężną oraz skonkretyzować odbiorcę.

W tym miejscu należy zauważyć, że ww. wyrok Trybunału Konstytucyjnego odnosi się do pracowników. Jednakże zawarte w nim wskazania – odnoszące się do pracowników – mogą stanowić wskazówkę przy ustalaniu ewentualnego przychodu z tytułu nieodpłatnych świadczeń dla osób niebędących pracownikami.

Przenosząc powyższe na grunt rozpatrywanej sprawy, należy wyjaśnić, że w analizowanej sprawie pierwszy warunek został spełniony, bowiem opłacenie składek członkowskich oraz składek OC przez spółkę zależeć będzie od woli komplementariuszy (adwokata, radcy prawnego).

Odnosząc się do drugiego warunku Trybunału Konstytucyjnego wskazać należy, że otrzymane przez wspólników spółki świadczenie w postaci opłacenia przez spółkę składek członkowskich oraz ubezpieczenia OC stanowi dla nich realne przysporzenie majątkowe (korzyść), którego efekt jest uchwytny w majątku adwokatów oraz radców prawnych. Jak wyjaśniono już wcześniej, korzyść ta może wystąpić w dwóch postaciach: prowadzi do powiększenia aktywów, co jest zwykłym skutkiem wypłaty pieniędzy, albo do zaoszczędzenia wydatków, co może być następstwem świadczenia rzeczowego lub w formie usługi. Taka też sytuacja ma miejsce w przedmiotowym przypadku – wspólnik spółki (adwokat, radca prawny) uzyskuje dochód w postaci zaoszczędzenia wydatków, które poniósłby, gdyby nie otrzymał nieodpłatnego świadczenia w postaci opłaconych składek i ubezpieczenia OC. Należy zwrócić uwagę, że nie są Państwo zobligowani żadnymi przepisami prawa do ponoszenia za adwokatów i radców prawnych wydatków na ubezpieczenie na życie oraz składek członkowskich należnych Izbie Adwokackiej oraz Okręgowej Izbie Radców Prawnych. Adwokat oraz radca prawny ma bezwzględny obowiązek opłacania składek członkowskich. Wynika to bezpośrednio z faktu przynależności do samorządu zawodowego, która jest warunkiem koniecznym do wykonywania zawodu. Składki na rzecz Okręgowej Rady Adwokackiej/Okręgowej Rady Radców Prawnych i składki ubezpieczeniowe są zobowiązani opłacać wykonujący zawód adwokaci i radcy prawni, a nie spółka, w której działają. Oznacza to, że ww. składki to wydatki o charakterze osobistym, związanym z osobą konkretnego adwokata czy radcy prawnego.

Również warunek trzeci został spełniony - z wniosku jednoznacznie wynika, iż krąg osób objętych ubezpieczeniem jest zamknięty, ograniczony – dotyczy wyłącznie komplementariuszy spółki komandytowej. Znacie więc Państwo bez żadnej wątpliwości skład i ilość osób objętych ubezpieczeniem. Uwzględniając wysokość zapłaconej składki oraz okres ubezpieczenia możecie Państwo ustalić wysokość przychodu uzyskanego przez komplementariuszy.

Należy zatem stwierdzić, że sfinansowane przez Państwa składki członkowskie adwokatów i radców prawnych oraz składki ubezpieczenia OC stanowią nieodpłatne świadczenie dla wspólników spółki, gdyż składki te pokrywane są ze środków pieniężnych należących do spółki komandytowej (Państwa), a więc z majątku spółki komandytowej. W przeciwnym wypadku koszt składki musiałby pokryć adwokat i radca prawny z własnych pieniędzy. Tym samym adwokaci i radcy prawni uzyskują konkretne przysporzenie majątkowe kosztem majątku innego podmiotu (czyli spółki komandytowej).

Dodatkowo, w przedmiotowej sprawie katalog osób za które płacona jest składka członkowska i ubezpieczenie OC jest zamknięty, wskazali Państwo bowiem, że będą znane osoby, za które składka jest wpłacana – są to komplementariusze spółki.

W świetle powyższego, opłacenie za wspólnika spółki komandytowej (adwokata, radcę prawnego) kosztów składek członkowskich oraz ubezpieczenia OC nie może być uznane za poniesione w interesie pracodawcy oraz którego wartości nie można przypisać konkretnemu wspólnikowi.

Nie można się więc z Państwem zgodzić, że wartość sfinansowanych składek nie stanowi przysporzenia adwokatów i radców prawnych.

Zatem z tytułu opłaconych składek z obowiązkowego ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej oraz składek członkowskich należnych Izbie Adwokackiej oraz Okręgowej Izbie Radców Prawnych powstanie u adwokatów i radców prawnych przychód z innych źródeł, o którym mowa w art. 20 ust. 1 w związku z art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Momentem powstania przychodu dla osób objętych ochroną jest moment poniesienia przez Państwa ciężaru opłacenia składki.

Państwa obowiązki jako płatnika

W myśl art. 42a ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

W przypadku świadczeń stanowiących przychody z innych źródeł, zastosowanie znajdzie powyższy artykuł, zgodnie z którym jeżeli wypłacają Państwo należności wynikające z art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, to nie są Państwo zobowiązani do pobrania zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych.

Mają Państwo jedynie obowiązek sporządzić informację PIT-11 i przekazać ją podatnikowi oraz urzędowi skarbowemu, który jest właściwy według miejsca zamieszkania podatnika.

Zatem Państwa stanowisko należało uznać za nieprawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy:

·      stanu faktycznego, który Państwo przedstawiliście i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia ;

·      zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawiliście i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143; dalej jako „PPSA”). Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.