0114-KDIP2-2.4010.279.2026.2.ND

Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób prawnych jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

23 czerwca 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z 23 czerwca 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczący podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów strat z tytułu utraconej kaucji butelkowej.

Uzupełnili go Państwo pismem z 27 lipca 2026 r. (wpływ 28 lipca 2026 r.) – w odpowiedzi na wezwanie.

Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego

X jako instytucja kultury zakupiła wodę w butelkach zwrotnych dla uczestników imprez organizowanych w ramach (…). Butelki z wodą zostały rozdane podczas imprez organizowanych dla dzieci w okresie ferii zimowych (imprezy wyjazdowe i warsztaty organizowane w siedzibie instytucji). Butelki po wodzie zostały zniszczone lub zabrane przez dzieci uczestniczące w organizowanych wydarzeniach. W związku z powyższym po 60 dniach od zakupu instytucja kultury sporządziła protokół zniszczenia (utraty opakowań) podając liczbę opakowań, wartość kaucji oraz przyczynę likwidacji. Na podstawie protokołu zniszczenia kaucję za niezwrócone butelki zaliczono w koszty podatkowe a tym samym w koszty bilansowe na podstawie protokołu utraty kaucji. Czy instytucja kultury prawidłowo zakwalifikowała utraconą kaucję w koszty uzyskania przychodu?

X jako instytucja kultury organizuje wydarzenia kulturalne -spotkania autorskie, spektakle, imprezy plenerowe, koncerty itp.. Na w/w wydarzenia zamierza zakupić wodę w butelkach objętych systemem kaucyjnym. Woda przeznaczona jest dla artystów i gości zaproszonych. Często zdarza się, że odzyskanie opakowań po imprezach jest bardzo utrudnione lub niemożliwe, ponieważ część butelek zwrotnych jest zabrana z wodą lub zniszczona i wyrzucona do kosza. W związku z powyższym kaucję za odzyskane butelki zwrotne zamierza się wpłacić do kasy ośrodka a z opakowań zwrotnych których nie udało się odzyskać sporządzić protokół utraty kaucji (utraty opakowań) podając liczbę opakować utraconych, wartość utraconej kaucji i przyczynę likwidacji. Na podstawie protokołu utraty kaucji pozostałą kwotę zamierza zaliczyć w koszty podatkowe a tym samym w koszty bilansowe. Czy takie postępowanie jest prawidłowe?

Pytania

1.  Czy instytucja prawidłowo zaliczyła kwotę utraconej kaucji w koszty podatkowe (koszty uzyskania przychodu)?

2.  Czy instytucja prawidłowo zamierza zaliczyć kwotę utraconej kaucji w koszty podatkowe (koszty uzyskania przychodu)?

Państwa stanowisko w sprawie

Zdaniem Wnioskodawcy, zaliczenie utraconej kaucji do kosztów uzyskania przychodów (KUP) jest prawidłowe. Zgodnie z art. 15 ust.1 ustawy o CIT, kosztami uzyskania przychodów, są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów ze źródła przychodów lub w celu zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust.1. Opisany wydatek zdaniem Wnioskodawcy spełnia wszystkie kryteria kosztu podatkowego. Zakup wody pitnej dla uczestników imprez organizowanych w ramach cyklu (…) został zrealizowany w celu zapewnienia odpowiednich warunków uczestnictwa w wydarzeniach kulturalnych i rekreacyjnych organizowanych przez instytucję. Wydatek pozostaje w bezpośrednim związku z realizacją zadań statutowych instytucji kultury, polegających na organizowaniu i upowszechnianiu działalności kulturalnej oraz zapewnieniu bezpieczeństwa i komfortu uczestników wydarzeń. Utrata kaucji za butelki mieści się w granicach obiektywnego ryzyka logistycznego przy organizowaniu imprez dla dzieci. Po 60 dniach został sporządzony „Protokół utraty kaucji”, który spełnia wymogi rzetelnego dokumentu księgowego - wskazuje dokładną ilość oraz obiektywną wartość utraconej kaucji. Środki pieniężne wpłacone tytułem kaucji zostały bezpowrotnie utracone. W związku z brakiem butelek kaucjonowanych, X nie dokona zwrotu wpłaconej kaucji. Art. 16. ust.1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych CIT nie zawiera przepisów wykluczających stratę z tytułu utraconej kaucji za opakowania zwrotne z kosztów podatkowych. W związku z powyższym, utracona kaucja stanowi koszt uzyskania przychodu w dacie sporządzenia protokołu i ujęcia jej w księgach rachunkowych.

Zdaniem Wnioskodawcy, zaliczenie utraconej kaucji do kosztów uzyskania przychodów (KUP) jest prawidłowe. Zgodnie z art. 15 ust.1 ustawy o CIT, kosztami uzyskania przychodów, są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów ze źródła przychodów lub w celu zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust.1. Opisany wydatek zdaniem Wnioskodawcy spełnia wszystkie kryteria kosztu podatkowego. Zakup wody dla artystów oraz zaproszonych gości stanowi wydatek ponoszony w związku z realizacją działalności statutowej samorządowej instytucji kultury. Zapewnienie wody pitnej artystom, wykonawcom oraz zaproszonym gościom stanowi standardowy i niezbędny element organizacji wydarzeń kulturalnych. Obowiązek zapewnienia podstawowych warunków pobytu i wykonywania występu wynika z zasad należytej organizacji wydarzeń oraz powszechnie przyjętych standardów współpracy z artystami. W wielu przypadkach zapewnienie napojów jest również elementem warunków określonych w umowach zawieranych z wykonawcami lub wynika z tzw. riderów technicznych i organizacyjnych i nie ma charakteru kosztu reprezentacyjnego. Niezwrócenie części opakowań wynika z okoliczności towarzyszących organizacji imprez, takich jak zabranie butelek przez gości lub artystów albo zniszczenie i wyrzucenie opakowań. Są to okoliczności niezależne od Wnioskodawcy i stanowią normalne ryzyko prowadzonej działalności. Zdaniem Wnioskodawcy, wartość niezwróconej kaucji za opakowania objęte systemem kaucyjnym, których nie udało się odzyskać z przyczyn związanych z organizacją wydarzeń kulturalnych, może zostać zaliczona do kosztów uzyskania przychodów, o ile utrata opakowań zostanie należycie udokumentowana np. Protokołem utraty kaucji. X jako Wnioskodawca zamierza dokumentować każdy przypadek nieodzyskania opakowań protokołem utraty kaucji zawierającym liczbę utraconych opakowań, wartość utraconej kaucji oraz przyczyny ich nieodzyskania. W konsekwencji wartość niezwróconej kaucji będzie stanowić koszt uzyskania przychodów zgodnie z art. 15 ust. 1 tej ustawy. Tak udokumentowana strata w związku z prowadzoną działalnością nie jest objęta wyłączeniem z kosztów uzyskania przychodów określonych w art.16.ust.1 ustawy o podatku dochodowym osób prawnych.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku, jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t. j. Dz.U. z 2026 r., poz. 554, dalej: „ustawa o CIT”):

Definicja sformułowana przez ustawodawcę ma charakter ogólny. Z tego względu każdorazowy wydatek poniesiony przez podatnika powinien podlegać indywidualnej analizie w celu dokonania jego kwalifikacji prawnej. Wyjątkiem jest jedynie sytuacja, gdy ustawa wyraźnie wskazuje jego przynależność do kategorii kosztów uzyskania przychodów lub wyłącza możliwość zaliczenia go do tego rodzaju kosztów. W pozostałych przypadkach należy natomiast zbadać istnienie związku przyczynowego pomiędzy poniesieniem kosztu a powstaniem przychodu ze źródła przychodu lub realną szansą powstania przychodu podatkowego, bądź też zachowaniem albo zabezpieczeniem źródła jego uzyskiwania.

Innymi słowy oznacza to, że dla kwalifikacji prawnej danego kosztu istotne znaczenie ma cel, w jakim został poniesiony. Wydatek zostanie uznany za koszt uzyskania przychodów, jeżeli pomiędzy jego poniesieniem, a powstaniem, zwiększeniem bądź też możliwością powstania przychodu istnieje związek przyczynowy.

Aby wydatek poniesiony przez podatnika stanowił dla niego koszt uzyskania przychodu, musi spełnić następujące warunki:

• został poniesiony przez podatnika, tj. w ostatecznym rozrachunku musi on zostać pokryty z zasobów majątkowych podatnika (nie stanowią kosztu uzyskania przychodu podatnika wydatki, które zostały poniesione na działalność podatnika przez osoby inne niż podatnik),
• jest definitywny (rzeczywisty), tj. wartość poniesionego wydatku nie została podatnikowi w jakikolwiek sposób zwrócona,
• pozostaje w związku z prowadzoną przez podatnika działalnością gospodarczą,
• poniesiony został w celu uzyskania, zachowania lub zabezpieczenia źródła przychodów lub może mieć wpływ na wielkość osiągniętych przychodów,
• został właściwie udokumentowany,
• nie może znajdować się w grupie wydatków, których nie uważa się za koszty uzyskania przychodów zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy o CIT.

Zauważyć należy, że ustawodawca wyraźnie wiąże koszty uzyskania przychodów z celem ich poniesienia, jakim jest osiągnięcie przychodu lub zabezpieczenie bądź zachowanie źródła przychodów, cel ten musi być widoczny, zaś poniesione wydatki winny go bezpośrednio lub pośrednio realizować lub co najmniej winny go zakładać jako realny.

Określenie „w celu” oznacza pozostawanie kosztu w takim związku z przychodami lub zachowaniem albo zabezpieczeniem ich źródła, że poniesienie go ma lub może mieć wpływ na powstanie lub zwiększenie przychodów lub zachowanie albo zabezpieczenie ich źródeł.

Przyjmuje się, że koszty poniesione na zachowanie źródła przychodu to takie koszty, które poniesione zostały, aby przychody z danego źródła przychodów w dalszym ciągu występowały w nienaruszonym stanie oraz aby takie źródło w ogóle dalej istniało.

Natomiast jako zabezpieczenie źródła przychodów powinno się przyjmować koszty poniesione na ochronę istniejącego źródła przychodów, w taki sposób, aby to źródło funkcjonowało w bezpieczny sposób.

Oprócz powyższego należy mieć na uwadze, że dokonując rozpoznania kosztowego charakteru określonego wydatku podatnik musi badać nie tylko to, czy wydatek ten został poniesiony w celu osiągnięcia przychodów, zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów (art. 15 ust. 1 ustawy o CIT), ale i to czy nie jest on objęty wyłączeniem z art. 16 ust. 1 ustawy o CIT, co definitywnie pozbawia go charakteru kosztu podatkowego choćby nawet spełniał wprowadzone przez ustawodawcę w art. 15 ust. 1 ustawy o CIT, kryteria normatywne.

Ustawa z dnia 21 listopada 2024 r. o zmianie ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi oraz niektórych innych ustaw (t. j. 2024 r., poz. 1911), nie wprowadziła szczególnych regulacji w zakresie rozliczania przychodów i kosztów uzyskania przychodów w podatku CIT w związku ze zmianami wynikającymi z nowego systemu kaucyjnego.

Mając to na uwadze, do przychodów i kosztów związanych z nowym systemem kaucyjnym znajdą zastosowanie ogólne zasady ich rozliczania w podatku CIT.

Należy wskazać, że przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych nie definiują pojęcia kaucji. Słownik języka polskiego W. Doroszewskiego (internetowe wydanie słownika języka polskiego; http://sjp.pwn.pl/), definiuje kaucję jako sumę pieniężną złożoną jako rękojmię dotrzymania umowy i stanowiącą odszkodowanie w razie niedotrzymania umowy; zastaw, zabezpieczenie, gwarancja. Istotą kaucji jest co do zasady jej zwrotny charakter. W przypadku braku zastrzeżeń co do wykonania umowy, albo w ogóle w razie jej wykonania, kaucja podlega zwrotowi na rzecz tego podmiotu, który kaucji udzielił. Kaucja jest neutralna podatkowo, tzn. nie jest ani kosztem ani przychodem, aż do wystąpienia okoliczności, które uprawniają wierzyciela do zaspokojenia się z kaucji.

Mając na uwadze powyższe wskazać należy, że poniesiony przez Państwa koszt w postaci przepadku kaucji należy oceniać przede wszystkim pod kątem celowości, w świetle art. 15 ust. 1 ustawy o CIT. Przesłanka celowości poniesionego wydatku ma bowiem fundamentalne znaczenie dla konstrukcji podatkowych kosztów uzyskania przychodów. Skoro bowiem podstawą opodatkowania zgodnie z art. 7 ustawy o CIT jest, co do zasady, dochód rozumiany jako nadwyżka sumy przychodów nad kosztami ich uzyskania osiągnięta w roku podatkowym, to tym samym pomiędzy podatkowym przychodem a podatkowym kosztem istnieje zależność tego rodzaju, że poniesiony koszt musi w sposób bezpośredni albo pośredni wpływać na przychód podatkowy, jego osiągnięcie zachowanie albo zabezpieczenie. Stwierdzenie braku takiej zależności powoduje, że wydatek aczkolwiek poniesiony w sensie ekonomicznym i uwidoczniony w rachunku bilansowym, nie będzie na gruncie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych mógł zostać zaliczony do podatkowych kosztów uzyskania przychodów.

Z wniosku wynika, że Państwo jako Instytucja Kultury zakupili wodę w butelkach zwrotnych dla uczestników imprez organizowanych w ramach (…). Butelki z wodą zostały rozdane podczas imprez organizowanych dla dzieci w okresie ferii zimowych. Butelki po wodzie zostały zniszczone lub zabrane przez dzieci uczestniczące w wydarzeniach. Po 60 dniach od zakupu sporządzili Państwo protokół zniszczenia podając liczbę opakowań, wartość kaucji oraz przyczynę likwidacji. Na podstawie niniejszego protokołu zniszczenia kaucję za niezwrócone butelki zaliczono w koszty podatkowe a tym samym w koszty bilansowe na podstawie protokołu utraty kaucji.

Organizują Państwo również wydarzenia kulturalne – spotkania autorskie, spektakle, imprezy plenerowe, koncerty itp. Na wymienione wydarzenia zamierzają Państwo zakupić wodę w butelkach objętych systemem kaucyjnym. Nadmieniają Państwo, że woda przeznaczona jest dla artystów i gości zaproszonych. Wskazują Państwo, że odzyskanie opakowań po imprezach jest bardzo utrudnione lub niemożliwe. W związku z tym, kaucję za odzyskane butelki zwrotne zamierzają Państwo wpłacić do kasy ośrodka, a z opakowań zwrotnych, których nie udało się odzyskać sporządzić protokół utraty kaucji podając liczbę opakowań utraconych, wartość utraconej kaucji i przyczynę likwidacji. Na podstawie protokołu utraty kaucji, pozostałą kwotę zamierzają Państwo zaliczyć w koszty podatkowe, a tym samym w koszty bilansowe.

Państwa wątpliwości dotyczą tego, czy prawidłowo zaliczyli Państwo kwotę utraconej kaucji do kosztów uzyskania przychodów.

Powzięli Państwo również wątpliwość, czy prawidłowo zamierzają Państwo zaliczyć kwotę utraconej kaucji do kosztów uzyskania przychodów.

Państwa zdaniem, prawidłowym jest zaliczenie wartości utraconej kaucji do kosztów uzyskania przychodów.

W ocenie organu, przedstawiony we wniosku opis stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego uzasadnia twierdzenie, że zapłacona kaucja nie może zostać Państwu zwrócona. Zniszczenie opakowania lub jego utrata następuje wskutek uzasadnionego ryzyka oraz w toku prowadzenia normalnej Państwa działalności statutowej. W takich okolicznościach mając na uwadze sformułowane przez Państwa pytanie, opisany we wniosku przypadek uzasadnia rozliczenie kaucji w kosztach uzyskania przychodu, z uwzględnieniem art. 15 ust. 1.

Co do zasady, kosztem uzyskania przychodów nie jest kaucja zapłacona przez podatnika nabywającego opakowanie w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą, której wartość podlega następnie zwrotowi w ramach funkcjonującego systemu kaucyjnego. Nie można jednak, w oderwaniu od konkretnego stanu faktycznego, jednoznacznie przesądzić, że uiszczona kaucja nigdy nie będzie spełniać kryteriów kosztu podatkowego.

W naszej ocenie w sytuacji, gdy zwrot opakowań staje się niemożliwy, a kaucja traci swój charakter zwrotny Wnioskodawca może uznać kaucje jako koszt poniesienia w celu zapewnienia prawidłowego funkcjonowania i organizacji spotkań przez instytucję w ramach działalności statutowej.

Biorąc pod uwagę powyższe, Państwa stanowisko, zgodnie z którym, utracona kaucja stanowi koszt uzyskania przychodów jest prawidłowe.

Wobec powyższego Państwa stanowisko należało uznać za prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy:

• stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia oraz
• zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Pytania przedstawione przez Państwa we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej wyznaczają zakres przedmiotowy tego wniosku. Wydana interpretacja dotyczy więc tylko sprawy będącej przedmiotem Państwa zapytań. Inne kwestie wynikające z opisu sprawy i własnego stanowiska, nieobjęte pytaniem nie zostały rozpatrzone w niniejszej interpretacji.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

• Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.
• Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

• Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

• w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
• w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.