0114-KDIP1-3.4012.442.2026.1.KBA.KG
Prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego z faktur wystawionych przez dostawców niezawierających nr NIP Wnioskodawcy.
Interpretacja indywidualna - stanowisko prawidłowe
Szanowny Panie,
stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
19 czerwca 2026 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy prawa do odliczenia podatku VAT naliczonego z faktur wystawionych przez dostawców niezawierających Pana nr NIP.
Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego
Wnioskodawca jest zarejestrowanym, czynnym podatnikiem podatku VAT i prowadzi działalność gospodarczą na terytorium Polski m.in. w zakresie handlu obuwiem i odzieżą. Wnioskodawca dokonuje wyłącznie sprzedaży opodatkowanej podatkiem VAT oraz posiada dokumentację potwierdzającą dalszą odsprzedaż nabytych towarów, w tym ewidencję magazynową, dokumenty sprzedaży oraz dowody płatności.
W ramach prowadzonej działalności Wnioskodawca nabywa towary od dostawców działających za pośrednictwem platform internetowych, którzy są czynnymi podatnikami VAT, a następnie prowadzi ich dalszą odsprzedaż w ramach działalności gospodarczej. Wnioskodawca nabywa towary wyłącznie na potrzeby tej działalności i nie nabywa ich jako osoba/podmiot nieprowadzący działalności gospodarczej.
Wśród dostawców znajduje się podmiot (dalej: Sprzedawca), który jest zarejestrowany jako czynny podatnik VAT i figuruje w wykazie podatników VAT (tzw. biała lista). Sprzedawca posiada sieć magazynów na terytorium Polski, a każdy nabywany od niego towar wysyłany jest z magazynu zlokalizowanego na terytorium kraju. Towar nie przekracza granic państw członkowskich Unii Europejskiej, co Wnioskodawca ustalił na podstawie listów przewozowych oraz danych ze śledzenia przesyłek. Wnioskodawca każdorazowo weryfikuje status Sprzedawcy jako czynnego podatnika VAT.
Przy składaniu zamówienia nie ma Pan możliwości wskazania nr NIP zamawiającego. Sprzedawca nie umożliwia wskazania numeru NIP nabywcy w procesie składania zamówienia. W konsekwencji wystawiane faktury nie zawierają numeru NIP Wnioskodawcy, pomimo że zakup dokonywany jest wyłącznie do celów działalności gospodarczej. Brak numeru NIP wynika wyłącznie z ograniczeń technicznych po stronie Sprzedawcy i jest niezależny od woli Wnioskodawcy.
Z tytułu dokonanych zakupów Wnioskodawca otrzymuje dokument określony jako „Faktura VAT”. Sprzedawca identyfikuje jednak tę sprzedaż jako sprzedaż konsumencką i zamieszcza na dokumencie adnotację o treści: „Ten rachunek nie może zostać wykorzystany do odliczenia naliczonego podatku VAT. Zakup został dokonany wyłącznie do użytku osobistego.”
Ponadto Sprzedawca posługuje się na dokumencie określeniami „numer rachunku” zamiast „numer faktury”, „rachunek z dnia” zamiast „faktura z dnia” oraz „adres rachunku” zamiast „adres nabywcy”, przy jednoczesnym określeniu dokumentu jako „Faktura VAT”.
Możliwe jest, że z uwagi na powyższe Sprzedawca wykazuje sprzedaż jako sprzedaż konsumencką. Niestety Wnioskodawca nie posiada wiedzy, w jaki sposób sprzedawca wykazuje transakcje w ewidencjach VAT oraz czy przesyła dokumenty do KSeF. Istotne jest dla sprawy, że sprzedawca odprowadza należny podatek VAT od tych transakcji.
W opinii Wnioskodawcy otrzymywany dokument spełnia wymogi przewidziane dla faktury wskazane w art. 106e ust. 1 ustawy o VAT, z wyjątkiem braku numeru NIP nabywcy. Dokument zawiera następujące elementy: datę wystawienia, kolejny numer jednoznacznie identyfikujący dokument, dane sprzedawcy oraz dane nabywcy (nazwę i adres), nazwę (rodzaj) towaru, miarę i ilość towarów, cenę jednostkową netto, ewentualne opusty, wartość sprzedaży netto, stawkę podatku, sumę wartości sprzedaży netto z podziałem na stawki, kwotę podatku oraz kwotę należności ogółem.
Ilość, częstotliwość i powtarzalność zakupów jednoznacznie wskazują na ich handlowy, a nie osobisty charakter. Nabywane towary stanowią towary handlowe przeznaczone do dalszej odsprzedaży i służą Wnioskodawcy wyłącznie do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem VAT. Wnioskodawca jest w stanie udokumentować wykorzystanie nabytych towarów do celów prowadzonej działalności gospodarczej, w szczególności poprzez ich dalszą odsprzedaż ujętą w ewidencji oraz powiązanie poszczególnych zakupów z dokonaną sprzedażą.
Podsumowując stan faktyczny Wnioskodawca chce podkreślić, że konto zakupowe jest wykorzystywane wyłącznie do działalności gospodarczej, zakupy mają charakter powtarzalny, towary są następnie odsprzedawane oraz że posiada Pan dowody na biznesowy charakter zakupów. Posiada Pan dokumentację potwierdzającą dalszą odsprzedaż nabytych towarów, w tym ewidencję magazynową, dokumenty sprzedaży oraz dowody płatności.
Pytanie
Czy Wnioskodawcy przysługuje prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego z faktur otrzymywanych od Sprzedawcy, które nie zawierają numeru NIP Wnioskodawcy oraz zawierają opisane wyżej adnotacje i określenia?
Pana stanowisko w sprawie
Zdaniem Wnioskodawcy przysługuje mu pełne prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego wynikającego z faktur dokumentujących nabycie towarów od Sprzedawcy w okolicznościach opisanych we wniosku, pomimo braku numeru NIP nabywcy oraz pomimo zamieszczonych na dokumencie adnotacji i określeń.
Uzasadnienie:
Spełnienie przesłanki pozytywnej (art. 86 ust. 1 ustawy o VAT).
Prawo do odliczenia przysługuje w zakresie, w jakim towary są wykorzystywane do czynności opodatkowanych. Wnioskodawca jest czynnym podatnikiem VAT, a nabywane towary stanowią towary handlowe przeznaczone do dalszej odsprzedaży opodatkowanej VAT. Związek zakupów z czynnościami opodatkowanymi jest bezpośredni i bezsporny. Kwotę podatku naliczonego stanowi podatek wynikający z otrzymanej faktury (art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy o VAT).
Brak przesłanek negatywnych (art. 88 ustawy o VAT).
Katalog okoliczności pozbawiających prawa do odliczenia ma charakter zamknięty (enumeratywny). Nie wymieniono w nim ani braku numeru NIP nabywcy, ani adnotacji sprzedawcy o „braku możliwości odliczenia", ani użycia określeń „rachunek" zamiast „faktura". Tym samym okoliczności te nie pozbawiają prawa do odliczenia, o ile faktura odzwierciedla rzeczywiste zdarzenie gospodarcze.
Brak NIP nabywcy jako wada techniczna.
Elementy formalne faktury wymienione w art. 106e ust. 1 ustawy o VAT mają przede wszystkim znaczenie dowodowe. Celem faktury jest udokumentowanie rzeczywistego przebiegu zdarzenia gospodarczego. Niewskazanie niektórych danych nie wyklucza identyfikacji nabywcy na podstawie pozostałych informacji na fakturze. Brak numeru NIP, przy prawidłowym wskazaniu pozostałych danych nabywcy, stanowi wadę techniczną (wadliwość mniejszej wagi), niewpływającą na przedmiot ani podstawę opodatkowania i pozostającą bez wpływu na wysokość zobowiązania podatkowego. Dodatkowo brak ten wynika z ograniczeń technicznych Sprzedawcy, niezależnych od woli Wnioskodawcy.
Bezskuteczność adnotacji sprzedawcy.
O prawie do odliczenia decydują obiektywne przesłanki wynikające z ustawy, a nie jednostronne zastrzeżenia sprzedawcy. Adnotacja „Ten rachunek nie może zostać wykorzystany do odliczenia naliczonego podatku VAT. Zakup został dokonany wyłącznie do użytku osobistego" nie może ograniczać ustawowego prawa do odliczenia, jeżeli spełnione są warunki materialne i nie zachodzą przesłanki negatywne. Przepisy nie uzależniają też prawa do odliczenia od zamieszczenia na fakturze dodatkowych zapisów.
Określenia „rachunek” zamiast „faktura”.
Posługiwanie się sformułowaniami „numer rachunku", „rachunek z dnia”, „adres rachunku” - przy jednoczesnym prawidłowym udokumentowaniu transakcji i określeniu dokumentu jako „Faktura VAT” - stanowi wadliwość mniejszej wagi, niewyłączającą możliwości weryfikacji zdarzenia gospodarczego i pozostającą bez wpływu na wysokość zobowiązania podatkowego.
Ewentualne wykazanie przez Sprzedawcę sprzedaży jako konsumenckiej (a nie na rzecz podatnika), jak również niewystawienie i nieprzesłanie dokumentu do Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF) - wynikające z przyjętego przez Sprzedawcę założenia, że sprzedaje wyłącznie konsumentom - nie pozbawia Wnioskodawcy prawa do odliczenia. Prawo to powstaje po stronie nabywcy w związku ze spełnieniem przesłanek materialnych i posiadaniem dokumentu odzwierciedlającego rzeczywiste zdarzenie gospodarcze; nie jest ono uzależnione od sposobu zaewidencjonowania transakcji przez sprzedawcę ani od czynności o charakterze technicznym leżących po jego stronie.
Zasada neutralności i orzecznictwo TSUE.
Prawo do odliczenia jest integralną częścią mechanizmu VAT i co do zasady nie może być ograniczane. Uchybienia formalne faktury, w tym brak numeru identyfikacji podatkowej nabywcy, nie mogą prowadzić do utraty prawa do odliczenia, o ile spełnione są przesłanki materialne i nie zachodzi ryzyko oszustwa lub nadużycia prawa. Potwierdza to utrwalone orzecznictwo TSUE (m.in. wyroki w sprawach C-518/14, C-123/87 Jeunehomme oraz C-152/02 Terra Baubedarf-Handel) oraz C-516/14 Barlis 06, C-80/11 Mahageben, C-142/11 David 8. Charakter krajowy transakcji. Towar jest każdorazowo wysyłany z magazynu Sprzedawcy zlokalizowanego na terytorium Polski i nie przekracza granic państw członkowskich UE. Transakcje stanowią zatem dostawy krajowe, a nie wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów, co oznacza, że podatek naliczony wynika wprost z faktury Sprzedawcy zgodnie z art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy o VAT.
Mając na uwadze powyższe, Wnioskodawca wnosi o potwierdzenie prawidłowości przedstawionego stanowiska.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 5 ust 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.) zwanej dalej ustawą,
Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem”, podlegają:
1) odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju;
2) eksport towarów;
3) import towarów na terytorium kraju;
4) wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju;
5) wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.
Z regulacji tej wynika tzw. zasada terytorialności, zgodnie z którą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają wymienione czynności, ale tylko w sytuacji, gdy miejscem ich świadczenia jest terytorium kraju.
Stosownie do art. 2 pkt 22 ustawy:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o sprzedaży - rozumie się przez to odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.
Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy:
Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (...).
W myśl art. 15 ust. 1 ustawy:
Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy:
Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Podstawowe zasady dotyczące odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy. W myśl tego przepisu:
W zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.
Stosownie do art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy:
Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu:
a) nabycia towarów i usług,
Z powyższego wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).
Przedstawiona wyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.
Zgodnie z art. 2 pkt 31 ustawy:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o fakturze - rozumie się przez to dokument w postaci papierowej lub w postaci elektronicznej zawierający dane wymagane ustawą i przepisami wydanymi na jej podstawie.
W myśl art. 106e ust. 1 pkt 1-15 ustawy:
Faktura powinna zawierać:
1) datę wystawienia;
2) kolejny numer nadany w ramach jednej lub więcej serii, który w sposób jednoznaczny identyfikuje fakturę;
3) imiona i nazwiska lub nazwy podatnika i nabywcy towarów lub usług oraz ich adresy;
4) numer, za pomocą którego podatnik jest zidentyfikowany na potrzeby podatku, z zastrzeżeniem pkt 24 lit. a oraz pkt 25;
5) numer, za pomocą którego nabywca towarów lub usług jest zidentyfikowany na potrzeby podatku lub podatku od wartości dodanej, pod którym otrzymał on towary lub usługi, z zastrzeżeniem pkt 24 lit. b, pkt 26 i 27;
6) datę dokonania lub zakończenia dostawy towarów lub wykonania usługi lub datę otrzymania zapłaty, o której mowa w art. 106b ust. 1 pkt 4, o ile taka data jest określona i różni się od daty wystawienia faktury;
7) nazwę (rodzaj) towaru lub usługi;
8) miarę i ilość (liczbę) dostarczonych towarów lub zakres wykonanych usług;
9) cenę jednostkową towaru lub usługi bez kwoty podatku (cenę jednostkową netto);
10) kwoty wszelkich opustów lub obniżek cen, w tym w formie rabatu z tytułu wcześniejszej zapłaty, o ile nie zostały one uwzględnione w cenie jednostkowej netto;
11) wartość dostarczonych towarów lub wykonanych usług, objętych transakcją, bez kwoty podatku (wartość sprzedaży netto);
12) stawkę podatku albo stawkę podatku od wartości dodanej w przypadku korzystania z procedur szczególnych, o których mowa w dziale XII w rozdziałach 6a, 7 i 9;
13) sumę wartości sprzedaży netto, z podziałem na sprzedaż objętą poszczególnymi stawkami podatku i sprzedaż zwolnioną od podatku;
14) kwotę podatku od sumy wartości sprzedaży netto, z podziałem na kwoty dotyczące poszczególnych stawek podatku;
15) kwotę należności ogółem.
Faktura jest dokumentem sformalizowanym (potwierdzającym zaistnienie określonego zdarzenia gospodarczego), który powinien spełniać szereg wymogów przewidzianych przepisami prawa.
Z ww. uregulowań wynika, że faktura powinna m.in. jednoznacznie określać imiona i nazwiska lub nazwy podatnika (sprzedawcy) i nabywcy oraz ich adresy. Faktura powinna zawierać dane nabywcy towaru lub usługi i tym samym dokumentować rzeczywiste zdarzenia gospodarcze, a jako wystawca i nabywca powinni widnieć faktyczni uczestnicy transakcji. Każdorazowo należy ustalić więc nabywcę towaru lub usługi, który winien wynikać z zawartej umowy.
Należy podkreślić, że celem faktury jest przede wszystkim udokumentowanie rzeczywistego przebiegu zdarzeń gospodarczych, zarówno pod względem przedmiotu transakcji, jak i podmiotów biorących w niej udział.
Co do zasady, faktury muszą być wystawione zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa. Prawidłowość materialnoprawna faktury zachodzi, jeżeli odzwierciedla ona prawdziwe zdarzenie gospodarcze. Oznacza to, że nie można uznać za prawidłową faktury, gdy sprzecznie z jej treścią wskazuje zdarzenie gospodarcze, które w ogóle nie zaistniało bądź zaistniało w innych rozmiarach albo między innymi podmiotami. Faktura potwierdza zaistniałe zdarzenia gospodarcze, a jej elementy formalne wymagane przez art. 106e ust. 1 ustawy mają wyłącznie znaczenie dowodowe. Jedynie braki merytoryczne faktury mogą wywołać skutek materialny w postaci zmian w przedmiocie lub podstawie opodatkowania, a także doprowadzić do niewłaściwego określenia wysokości podatku.
Z powyższego wynika, że o prawidłowości faktur wystawianych i otrzymywanych przez podatników powinny decydować przede wszystkim ustalenia, czy dokumenty te potwierdzają rzeczywiste transakcje handlowe. A zatem jeżeli w fakturach dokumentujących transakcje występują tzw. wadliwości mniejszej wagi, należy uznać, że nie ma podstawy do kwestionowania faktur, w tym prawa do odliczenia podatku naliczonego, wyłącznie z powodu ww. braków. Są to tego rodzaju wadliwości, które co prawda powodują, że faktura nie odpowiada wymogom określonym w przepisach, jednakże same w sobie nie wpływają na przedmiot i podstawę opodatkowania.
Ustawodawca stworzył podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego - w całości lub w części - z otrzymanej faktury, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Przepis ten określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
Jedno z takich ograniczeń zostało wskazane w art. 88 ust. 3a ustawy, zgodnie z którym:
Nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne w przypadku gdy:
1) sprzedaż została udokumentowana fakturami lub fakturami korygującymi:
a) wystawionymi przez podmiot nieistniejący;
b) (uchylona)
2) transakcja udokumentowana fakturą nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku;
3) (uchylony)
4) wystawione faktury, faktury korygujące lub dokumenty celne:
a) stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane - w części dotyczącej tych czynności,
b) podają kwoty niezgodne z rzeczywistością - w części dotyczącej tych pozycji, dla których podane zostały kwoty niezgodne z rzeczywistością,
c) potwierdzają czynności, do których mają zastosowanie przepisy art. 58 i 83 Kodeksu cywilnego - w części dotyczącej tych czynności;
5) faktury, faktury korygujące wystawione przez nabywcę zgodnie z odrębnymi przepisami nie zostały zaakceptowane przez sprzedającego;
6) (uchylony)
7) wystawiono faktury, w których została wykazana kwota podatku w stosunku do czynności opodatkowanych, dla których nie wykazuje się kwoty podatku na fakturze - w części dotyczącej tych czynności.
Natomiast na podstawie art. 88 ust. 4 ustawy:
Obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się również do podatników, którzy nie są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni, zgodnie z art. 96, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 86 ust. 2 pkt 7.
Biorąc pod uwagę powyższe, należy zwrócić uwagę, że prawo do odliczenia podatku naliczonego jest podstawowym i fundamentalnym prawem podatnika, wynikającym z konstrukcji podatku od towarów i usług jako podatku od wartości dodanej. Unormowanie to jest implementacją wcześniej obowiązującego art. 17 ust. 2 lit. a) VI Dyrektywy Rady z dnia 17 maja 1977 r. w sprawie harmonizacji ustawodawstw państw członkowskich w odniesieniu do podatków obrotowych - wspólny system podatku od wartości dodanej. To samo wynika z art. 168 lit. a) Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L Nr 347 z 11 grudnia 2006 r. s. 1 ze zm.). Przepis ten jednoznacznie wskazuje, że odliczenie przysługuje jedynie w odniesieniu do podatku powstałego w wyniku czynności wykonanej przez innego podatnika, a dla realizacji tego prawa - stosownie do art. 178 lit. a) tej Dyrektywy - konieczne jest posiadanie faktury wystawionej zgodnie z art. 220, art. 236, art. 238, art. 239 i art. 240 Dyrektywy 2006/112/WE Rady.
Konieczność posiadania faktury w kwestii prawa do odliczenia podatku naliczonego potwierdzają wyroki TSUE. Przykładowo w wyroku z 14 lipca 1988 r. w sprawie C-123/87 (Jeunehomme), TSUE wskazał, że artykuły 18 ust. 1 lit. a), 22 ust. 3 lit. a) i (b) oraz 22 ust. 8 VI Dyrektywy zezwalają Państwom Członkowskim na wprowadzenie wymogu, zgodnie z którym prawo do odliczenia VAT uzależnione jest od posiadania faktury, która oprócz spełnienia minimalnych warunków wymienionych w VI Dyrektywie, musi zawierać określone dane niezbędne do tego, by zapewnić stosowanie VAT i umożliwić organom skarbowym sprawowanie nadzoru. Liczba tych danych ani ich rodzaj nie może uniemożliwiać lub nadmiernie utrudniać korzystanie z prawa do odliczenia. Również w orzeczeniu z 29 kwietnia 2004 r. w sprawie C-152/02 (Terra Baubedarf-Handel GmbH), Trybunał orzekł, że art. 17 ust. 2 lit. a) i pierwszy akapit art. 18 ust. 2 VI Dyrektywy należy interpretować w ten sposób, że prawo do odliczenia przysługuje w okresie rozliczeniowym, w którym są spełnione dwa warunki wymagane przez te przepisy, tj. towary powinny być dostarczone lub usługi wykonane, a podatnik powinien być w posiadaniu faktury lub innego dokumentu, który według kryteriów danego państwa członkowskiego jest uznawany za odpowiednik faktury.
Zatem podstawę do dokonania odliczenia podatku naliczonego może stanowić wyłącznie faktura odzwierciedlająca faktyczne zdarzenie gospodarcze w aspekcie podmiotowym, przedmiotowym oraz ilościowym. Tym samym faktura musi potwierdzać, że w rzeczywistości doszło do dostawy towarów lub świadczenia usług pomiędzy konkretnymi podmiotami, w zakresie ściśle określonego towaru lub usługi oraz w zakresie ilości danego towaru lub usługi. Niezgodność któregokolwiek z tych aspektów eliminuje możliwość odliczenia podatku naliczonego, zawartego w fakturze, która nie odzwierciedla rzeczywistego zdarzenia gospodarczego.
Sama faktura nie tworzy prawa do odliczenia podatku w niej wykazanego. Prawo do odliczenia przysługuje zatem wówczas, gdy podatek naliczony związany jest z faktycznie dokonanymi czynnościami opodatkowanymi.
Potwierdzeniem tego może być wyrok Trybunału Sprawiedliwości z 13 grudnia 1989 r. w sprawie Genius Holding BV v. Staatssecretaris van Financiën, C-342/87, w którym stwierdzono, że zgodnie z artykułem 17 (2) podatnik może korzystać z prawa do odliczenia podatku VAT przewidzianego w VI Dyrektywie z tytułu dostaw towarów lub świadczenia usług przez innego podatnika wyłącznie w odniesieniu do podatków faktycznie należnych, tj. podatków przypadających do zapłaty z tytułu działalności podlegającej opodatkowaniu lub zapłaconych, o ile były one należne. Zasada ta nie dotyczy podatku, który jest należny tylko z tego powodu, że został wykazany na fakturze. Dysponowanie przez nabywcę fakturą wystawioną przez zbywcę stanowi jedynie formalny warunek skorzystania z tego uprawnienia. Prawo do odliczenia podatku jest następstwem powstania obowiązku podatkowego powstałego na poprzednim etapie obrotu.
Zatem sam fakt otrzymania faktury z wykazanym podatkiem VAT nie jest wystarczającą przesłanką do realizacji prawa do dokonania obniżenia podatku należnego. Aby powstało prawo do odliczenia u wystawcy faktury podatek VAT musi być wymagalny, co oznacza, że powstał obowiązek podatkowy z tytułu czynności podlegających opodatkowaniu tym podatkiem, a także powstała podstawa opodatkowania z tytułu zrealizowania jednej z czynności podlegających opodatkowaniu VAT.
Pana wątpliwości dotyczą kwestii, czy przysługuje Panu prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego z faktur otrzymywanych od Sprzedawcy, które nie zawierają Pana numeru NIP oraz zawierają adnotacje i określenia Sprzedającego.
Jak wskazano powyżej, najistotniejszym warunkiem umożliwiającym czynnemu podatnikowi VAT realizację prawa do odliczenia jest związek dokonanych zakupów z wykonywaniem czynności opodatkowanych. Jednocześnie oceny, czy związek ten istnieje lub będzie istniał w przyszłości, należy dokonać w momencie realizowania zakupów zgodnie z zasadą niezwłocznego odliczenia podatku naliczonego. Zasada ta wyraża się tym, że podatnik - aby mógł skorzystać z prawa do odliczenia podatku naliczonego - nie musi czekać aż nabyty towar lub usługa zostaną odsprzedane lub efektywnie wykorzystane na potrzeby działalności opodatkowanej.
W każdym przypadku należy dokonać oceny, czy intencją podatnika wykonującego określone czynności, z którymi łączą się skutki podatkowo-prawne, było wykonywanie czynności opodatkowanych. Przy czym należy podkreślić, że faktura stanowi podstawę dla nabywcy towaru lub usługi do odliczenia podatku naliczonego, bowiem z art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a) ustawy wynika, że podatkiem naliczonym jest kwota podatku wynikająca z faktury.
Prawo do odliczenia podatku naliczonego, jako integralna część systemu VAT, w zasadzie nie może być ograniczane ani pod względem czasu, ani też pod względem zakresu przedmiotowego. Możliwość wykonania tego prawa powinna być zapewniona niezwłocznie i względem wszystkich kwot podatku, które zostały pobrane (naliczone) od transakcji związanych z zakupami. Ponownie wskazać należy, że ustawodawca przewidział sytuacje, których wystąpienie wyłącza możliwość obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, które zostały wskazane w art. 88 ustawy.
Z wniosku wynika, że:
- jest Pan czynnym zarejestrowanym podatnikiem podatku VAT,
- dostawcy nabywanych przez Pana w ramach prowadzonej działalności gospodarczej towarów - obuwia i odzieży - są czynnymi podatnikami podatku VAT,
- będzie Pan w posiadaniu faktury z wykazaną stawką podatku,
- Sprzedawca nie umożliwia wskazania numeru NIP nabywcy w procesie składania zamówienia,
- nabyte towary służą Panu wyłącznie do czynności opodatkowanych,
- otrzymuje Pan faktury od dostawców, które nie zawierają Pana nr NIP,
- Sprzedawca identyfikuje sprzedaż jako sprzedaż konsumencką i zamieszcza na dokumencie adnotację o treści: „Ten rachunek nie może zostać wykorzystany do odliczenia naliczonego podatku VAT. Zakup został dokonany wyłącznie do użytku osobistego”,
- Sprzedawca posługuje się na dokumencie określeniami „numer rachunku” zamiast „numer faktury”, „rachunek z dnia” zamiast „faktura z dnia” oraz „adres rachunku” zamiast „adres nabywcy”, przy jednoczesnym określeniu dokumentu jako „Faktura VAT”.
Mając na uwadze powyższe oraz powołane regulacje prawne należy stwierdzić, że w rozpatrywanej sprawie ma Pan, na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy, prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego występującego przy nabyciu towarów wykazanego przez Sprzedawcę na fakturach opisanych we wniosku, gdyż jest Pan czynnym zarejestrowanym podatnikiem podatku VAT oraz nabywane przez Pana towary są wykorzystywane wyłącznie do czynności opodatkowanych. Przepis art. 88 ustawy określa listę przypadków, w których podatnik został pozbawiony prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o podatek naliczony, jednakże nie wymienia opisanych we wniosku nieprawidłowości - braku Pana nr NIP na fakturze lub adnotacji, że „Ten rachunek nie może zostać wykorzystany do odliczenia naliczonego podatku VAT. Zakup został dokonany wyłącznie do użytku osobistego” oraz określeniami „numer rachunku” zamiast „numer faktury”, „rachunek z dnia” zamiast „faktura z dnia” oraz „adres rachunku” zamiast „adres nabywcy” - jako przesłanki negatywnej powodującej utratę prawa do odliczenia podatku naliczonego (w sytuacji, gdy faktura odzwierciedla prawdziwe zdarzenie gospodarcze). Zatem brak nr NIP na fakturze lub ww. adnotacje i określenia na fakturze nie przesądzają o braku prawa do odliczenia podatku VAT. Przepisy ustawy o podatku od towarów i usług nie uzależniają prawa do odliczenia podatku VAT naliczonego od umieszczenia na fakturach dodatkowych adnotacji/zapisów.
W efekcie odpowiadając na Pana pytanie stwierdzić należy, że przysługuje Panu prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego z faktur wystawionych przez Sprzedawcę, które nie zawierają Pana nr NIP lub zawierają ww. adnotacje/określenia na fakturze, w sytuacji gdy nabyte towary służą czynnościom opodatkowanym i nie zachodzą przesłanki negatywne z art. 88 ustawy.
W związku z tym Pana stanowisko uznaję za prawidłowe.
Należy jednak podkreślić, że wszelkie ustalenia co do przebiegu i dokumentowania transakcji powinny być przedmiotem uzgodnień pomiędzy stronami tej transakcji w celu uniknięcia nieprawidłowości w rozliczaniu podatku VAT zarówno przez dostawcę, jak i przez Pana.
Dodatkowe informacje
Jestem ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym. Ponosi Pan ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze stanem faktycznym podanym przez Pana w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego w opisie sprawy, udzielona odpowiedź traci swą aktualność.
Pełna weryfikacja przedstawionych we wniosku okoliczności możliwa jest jedynie w toku postępowania podatkowego lub kontrolnego, prowadzonego przez uprawnione do tego organy, będącego poza zakresem instytucji interpretacji indywidualnej. Postępowanie w sprawie dotyczącej wydania interpretacji indywidualnej jest postępowaniem szczególnym, mającym charakter uproszczony, odrębny od postępowania podatkowego, uregulowanego w dziale IV Ordynacji podatkowej. Wydając bowiem interpretację indywidualną Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej przedstawia jedynie swój pogląd dotyczący wykładni treści analizowanych przepisów i sposobu ich zastosowania w odniesieniu do przedstawionego we wniosku stanu faktycznego (którego elementy przyjmuje, jako podstawę rozstrzygnięcia bez weryfikacji).
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który przedstawił Pan i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
- Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pan do interpretacji.
- Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
- Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
- w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
- w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
Rozliczaj podatki zgodnie z przepisami — w programie TaxMachine
Interpretacje pomagają zrozumieć przepisy; TaxMachine pomaga je zastosować w praktyce — prowadzi księgi, liczy podatki i generuje deklaracje, a stawki, druki i przepisy aktualizuje na bieżąco.
- ✓ Księga przychodów i rozchodów, ryczałt oraz pełna księgowość
- ✓ Faktury i e-faktury KSeF, JPK_V7 i JPK_KR
- ✓ PIT, CIT, VAT i inne deklaracje + wysyłka e-Deklaracje z pobraniem UPO
- ✓ Środki trwałe i amortyzacja, płace i ZUS
- ✓ Automatyczne aktualizacje stawek, druków i przepisów