0114-KDIP1-3.4012.382.2026.2.KG

Interpretacja indywidualna – stanowisko w części prawidłowe i w części nieprawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest:

-   prawidłowe w zakresie uznania Rabatów Pośrednich w szczególności w formie cash-back za opusty (obniżki cen) w rozumieniu art. 29a ust. 10 pkt 1 ustawy o VAT, które będą uprawniać Spółkę do obniżenia podstawy opodatkowania oraz podatku należnego z tytułu sprzedaży Produktów oraz momentu, w którym powstaje prawo do obniżenia podstawy opodatkowania podatkiem VAT (pytanie 1, 2),

-   prawidłowe w odniesieniu dokumentowania rabatu pośredniego na rzecz klienta końcowego, którym jest osoba fizyczna nieprowadząca działalności gospodarczej (pytanie 3, 4, 8),

-   nieprawidłowe w odniesieniu do dokumentowania rabatu pośredniego na rzecz klienta końcowego, którym jest podatnik podatku VAT (pytanie nr 3, 4, 7),

-   prawidłowe w zakresie uznania wypłaconego rabatu pośredniego jako kwotę brutto (pytanie nr 5),

-   prawidłowe w zakresie wykazania rabatu pośredniego w ewidencji JPK_VAT z deklaracją (pytanie 6).

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

21 maja 2026 r. wpłynął Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy skutków podatkowy związanych z udzieleniem rabatu pośredniego.

Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

„A” prowadzi działalność gospodarczą polegającą na sprzedaży sprzętu elektronicznego i AGD pod marką (…), przede wszystkim w Polsce. Zdarza się, że towar (…) jest kupowany wraz z towarzyszącymi usługami, np. transportu, montażu lub przedłużonej gwarancji. Przedmiotowe dostawy podlegają podstawowej stawce podatku VAT w dostawie krajowej na terytorium Polski (tzn. 23% stawce podatku VAT na moment złożenia niniejszego wniosku). „A” jest czynnym podatnikiem podatku VAT w Polsce.

„A” sprzedaje większość towarów do niezależnych dystrybutorów, będących czynnymi podatnikami VAT w Polsce, którzy następnie sprzedają towary innym hurtownikom, detalistom, instalatorom lub innym profesjonalnym podmiotom pośredniczącym (wszyscy razem określani są dalej łącznie jako „dystrybutorzy”), którzy następnie odsprzedają towar klientowi końcowemu, przede wszystkim klientowi B2C lub rzadziej klientowi B2B (określanemu dalej jako „pośredni klient końcowy”) lub, uzupełniająco przez własny sklep internetowy, bezpośrednio do klienta końcowego przede wszystkim klienta B2C lub rzadziej klienta B2B (określanych dalej jako „bezpośredni klient końcowy”), gdzie:

B2C = nabywcy towaru / towaru z usługą, którzy są osobami fizycznymi nieprowadzącymi działalności gospodarczej (konsumenci),

B2B = nabywcy towaru / towaru z usługą, którzy są osobami prawnymi lub osobami fizycznymi prowadzącymi działalność gospodarczą.

Każda dostawa pomiędzy „A” a dystrybutorami oraz dystrybutorami a pośrednimi klientami końcowymi (przede wszystkim klientami B2C lub rzadziej klientami B2B) stanowi odrębną czynność opodatkowaną VAT i jest dokumentowana „dowodami zakupu” wystawionymi zgodnie z obowiązującymi przepisami VAT tzn. odpowiednio:

a)  fakturą (B2B),

b)  paragonem fiskalnym lub fakturą na żądanie (B2C).

W przypadku dostawy pośredniej „A” nie wystawia dowodów sprzedaży bezpośrednio na pośrednich klientów końcowych. Każda dostawa pomiędzy „A” a pośrednimi klientami jest dokumentowana fakturami VAT.

Każda dostawa bezpośrednia pomiędzy „A” a bezpośrednimi klientami końcowymi (przede wszystkim klientami B2C lub rzadziej klientami B2B) stanowi odrębną czynność opodatkowaną VAT i jest dokumentowana fakturą VAT (w segmencie B2B oraz B2C najpierw powstaje paragon fiskalny, a następnie jest zastępowany fakturą VAT).

Sporadycznie inna dostawa bezpośrednia jest dokumentowana wyłącznie paragonem VAT.

W celu wsparcia sprzedaży i zwiększenia atrakcyjności towarów, „A” planuje wprowadzenie promocji polegającej na udzieleniu rabatu pośredniego (w szczególności: typu cash‑back) klientowi końcowemu, który kupił towar „A” (pośrednio lub bezpośrednio).

W ramach promocji:

A.  bezpośredni lub pośredni klient końcowy, który zakupi towar „A” od Dystrybutora, który opodatkował sprzedaż podatkiem VAT, na podstawie dowodu zakupu (paragonu fiskalnego lub faktury VAT), może zarejestrować się na dedykowanej stronie internetowej „A”, a następnie otrzymać zwrot części ceny zakupu (w szczególności w formie cash‑back) bezpośrednio od „A” (np. przelewem na konto),

B.  „A” nie będzie otrzymywać od klientów końcowych żadnego świadczenia wzajemnego,

C. rabat (w szczególności w formie cash‑back) będzie rzeczywistą i definitywną obniżką ceny towaru finansowaną przez „A”,

D. zasady przyznawania rabatu (w szczególności w formie cash‑back) będą ogłaszane w formie regulaminu,

E.  rabat może dotyczyć wszystkich nabywców towarów „A”, ale „A” może zawężać grupę beneficjentów takiej promocji (np. wyłączeni będą pracownicy „A” oraz osoby współpracujące z „A”, lub promocja będzie dotyczyć tylko takich klient końcowych „A”, którzy nabyli towary/towary z usługą od wskazanych w promocji dystrybutorów).

W związku z powyższym wypłata rabatu, w szczególności w formie cash‑back (w przypadku spełnienia wszystkich warunków promocji) nie będzie wynagrodzeniem za usługi marketingowe, testy, opinie ani inne świadczenia ze strony pośredniego lub bezpośredniego klienta końcowego, lecz będzie stanowić rabat:

a)  pośredni rabat dla pośrednich klientów końcowych, związany bezpośrednio z wcześniejszą sprzedażą towarów w łańcuchu dystrybucji,

b)  bezpośredni rabat dla bezpośrednich klientów końcowych, związany z bezpośrednią sprzedażą przez własny sklep internetowy „A”.

Przyznanie rabatu pośredniego (w szczególności w formie cash‑back), a następnie otrzymanie środków w równowartości takiego rabatu obejmuje m.in. następujące obowiązki:

a)  publikacja/ogłoszenie treści regulaminu, który określa warunki wypłaty rabatu pośredniego, w szczególności w formie cash-back dla klientów końcowych (pośrednich i bezpośrednich),

b)  zakup określonego towaru „A” od dystrybutora wskazanego przez „A”, tzn. nie każdy zakup towaru „A” na terytorium Polski upoważnia do uzyskania pośredniego rabatu dot. cash-back,

c)  rejestracja zakupu na stronie internetowej wskazanej w regulaminie,

d)  załączenie dowodu zakupu (zdjęcie),

e)  załączenie kopii numeru seryjnego produktu.

Uzupełnienie i doprecyzowanie zdarzenia przyszłego

 I.      Warunki otrzymania rabatu (cash-back) przez Klienta Końcowego

Klient Końcowy jest uprawniony do otrzymania Rabatu Pośredniego (cash-back), jeżeli spełni warunki określone w regulaminie danej akcji promocyjnej.

W szczególności Klient Końcowy zobowiązany jest:

1.  nabyć wskazany w regulaminie produkt „A” objęty promocją,

2.  dokonać zakupu w okresie obowiązywania promocji,

3.  dokonać rejestracji zgłoszenia w terminie wskazanym w regulaminie,

4.  przedstawić dowód zakupu produktu (np. paragon lub fakturę),

5.  przekazać numer seryjny urządzenia lub inne dane identyfikacyjne wymagane regulaminem,

6.  spełnić inne warunki szczególne wskazane w regulaminie danej akcji.

Wypłata cash-back nie jest wynagrodzeniem za jakiekolwiek świadczenie wykonywane przez Klienta Końcowego na rzecz „A” i ma wyłącznie charakter obniżki ceny (rabatu pośredniego) związanego z zakupem produktów „A”.

Wysokość cash-back zależy od zasad określonych dla danej promocji. Może być ustalana jako:

·      stała kwota przypisana do określonego modelu produktu,

·      zróżnicowana kwota zależna od rodzaju produktu,

·      kwota uzależniona od spełnienia dodatkowych warunków określonych w regulaminie.

Z ekonomicznego punktu widzenia rabat jest przyznawany w związku z nabyciem produktu „A” objętego promocją i prowadzi do obniżenia ostatecznego kosztu jego zakupu przez Klienta Końcowego.

II.       Sposób weryfikacji spełnienia warunków promocji

Spółka dokonuje weryfikacji spełnienia warunków promocji na podstawie informacji i dokumentów przekazywanych przez Klienta Końcowego. W szczególności weryfikacja obejmuje:

1.  sprawdzenie daty zakupu,

2.  sprawdzenie zgodności produktu z listą produktów objętych promocją,

3.  analizę przedstawionego dowodu zakupu,

4.  weryfikację numeru seryjnego urządzenia,

5.  sprawdzenie zgodności zgłoszenia z regulaminem promocji,

6.  kontrolę ewentualnych zgłoszeń wielokrotnych lub nieprawidłowych.

Weryfikacja dokonywana jest przy wykorzystaniu systemów informatycznych obsługujących promocję oraz dokumentacji przedłożonej przez Klienta Końcowego.

Po pozytywnej weryfikacji zgłoszenia następuje wypłata cash-back na rachunek bankowy wskazany przez Klienta Końcowego albo w innej formie przewidzianej regulaminem.

Pytania

1.  Czy rabaty pośrednie, w szczególności w formie cash-back, które będą udzielane przez „A” pośrednim klientom końcowym (zarówno B2B oraz B2C) będą stanowić opusty (obniżki cen) w rozumieniu art. 29a ust. 10 pkt 1 ustawy o VAT, a tym samym będą uprawniać „A” do obniżenia podstawy opodatkowania podatkiem VAT oraz do obniżenia kwoty podatku VAT należnego z tytułu sprzedaży towarów, w przypadku udzielenia rabatu pośredniego, w szczególności w formie w formie cash‑back, pośrednim klientom końcowym, którzy nabyli towary od dystrybutorów w sposób wskazany w stanie faktycznym tzn. od dystrybutorów, którzy opodatkowali sprzedaż podatkiem VAT, w sytuacji, kiedy:

a)  pomiędzy „A” a pośrednimi klientami końcowymi nie dochodzi do bezpośredniej sprzedaży,

b)  sprzedaż detaliczna dokumentowana jest fakturą (B2B), paragonem fiskalnym lub fakturą na żądanie (B2C),

c)  „A” nie ma możliwości wystawienia faktury korygującej pośrednim klientom końcowym.

2.  W którym momencie powstaje prawo do obniżenia podstawy opodatkowania podatkiem VAT oraz obniżenia kwoty podatku VAT należnego z tytułu sprzedaży towarów, w przypadku udzielenia rabatu pośredniego, w szczególności w formie cash‑back pośrednim klientom końcowym (B2B oraz B2C), którzy nabyli towary od dystrybutorów wskazanych w stanie faktycznym. Czy jest to moment potwierdzenia, że pośredni klienci końcowi spełnili warunki rabatu pośredniego, czy może moment, kiedy „A” wypłacił kwotę rabatu pośredniego, w szczególności w formie typu cash-back? Jeśli jest to inna data, to prosimy o wskazanie zasady pozwalającej na prawidłowe ustalenie momentu zmniejszenia podatku VAT należnego z tytułu sprzedaży towarów, w przypadku udzielenia rabatu pośredniego w formie cash‑back, pośrednim klientom końcowym, którzy nabyli towary od dystrybutorów wskazanych w stanie faktycznym.

3.  Czy rabaty pośrednie udzielane pośrednim klient końcowym mogą być dokumentowane dla celów VAT za pomocą zbiorczych dla całego okresu rozliczeniowego wewnętrznych dokumentów księgowych (zawierających łącznie dane wszystkich pośrednich klientów końcowych – przede wszystkim B2C oraz w małym procencie: B2B). Okres rozliczeniowy to najczęściej okres jednego miesiąca kalendarzowego, ale może także być ustalony w inny sposób (np. w cyklu tygodniowym, obejmować cały okres trwania promocji). Takie zbiorcze wewnętrzne dokumenty księgowe będą pozostawać w dokumentacji „A” jako dokument wewnętrzny wraz z dowodami potwierdzającymi zasadność przyznania rabatu typu cash-back oraz potwierdzeniem płatności. „A” nie będzie wystawiać indywidualnych dokumentów dla poszczególnych pośrednich klientów końcowych, w zamian „A” informuje pośredniego klienta końcowego w regulaminie o warunkach przyznania rabatu pośredniego, prześle informacje z potwierdzeniem w przypadku spełnienia wymagań do dokonania płatności z tytułu rabatu pośredniego oraz informacje o wypłacie takiego rabatu, w szczególności w formie cash-back. Jeśli nie, to w jaki sposób udokumentować rabat pośredni, w szczególności w formie cash‑back udzielony przez „A” pośrednim klientom końcowym: (a) przede wszystkim pośrednim klientom końcowym B2C oraz czasem (b) pośrednim klientom końcowym B2B, w celu spełnienia wymogów dokumentacyjnych potwierdzających kwotę obniżenia podstawy opodatkowania podatkiem VAT oraz obniżenia kwoty podatku VAT należnego z tytułu sprzedaży towarów, w przypadku udzielenia rabatu pośredniego, w szczególności w formie cash‑back, pośrednim klientom końcowym, którzy nabyli towary od dystrybutorów wskazanych w stanie faktycznym.

4.  Czy w opisanym modelu po stronie „A” powstaje obowiązek wystawienia i przekazania pośredniemu Klientowi Końcowemu jakiegokolwiek dokumentu potwierdzającego rabat i jeżeli tak – w jakiej formie i terminie? (ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu).

5.  Czy wartość podatku VAT na nocie uznaniowej w związku z wypłatą rabatu pośredniego dla pośredniego klienta końcowego należy wyliczyć metodą „w stu”, zakładając, że otrzymany rabat pośredni jest kwotą brutto?

6.  W jaki sposób wykazać rabat pośredni w formie cash‑back udzielony przez „A” pośrednim klient końcowym w JPK_V7?

7.  Czy w przypadku udzielenia przez „A” Sp. z o.o. Rabatu Pośredniego w formie cash-back na rzecz pośredniego Klienta Końcowego będącego podatnikiem VAT (B2B), Spółka zachowuje prawo do obniżenia podstawy opodatkowania oraz podatku należnego zgodnie z art. 29a ust. 10 pkt 1 ustawy o VAT, niezależnie od obowiązków występujących po stronie tego Klienta Końcowego? Dokumentem wystarczającym do zmniejszenia podatku należnego VAT w „A” jest ogłoszenie warunków promocji w regulaminie oraz otrzymanie informacji o przyznaniu i wypłacie cash‑back (np. komunikacja e‑mail/online) – bez tworzenia „dokumentu fakturowego” dla klienta (ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu).

8.  Czy w przypadku udzielenia przez „A” sp. z o.o. rabatu pośredniego w formie cash-back na rzecz pośrednich klientów końcowych będących konsumentami (B2C), którzy nabyli towary od dystrybutorów „A”:

a)  wpływa na zakres praw lub obowiązków Spółki w podatku od towarów i usług innych niż dotyczące obniżenia podstawy opodatkowania (art. 29a ustawy o VAT)? (ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu)

b)  po stronie „A” nie powstaje obowiązek wystawienia ani przekazania tym klientom faktury, faktury korygującej lub innego dokumentu VAT dokumentującego rabat?

Państwa stanowisko w sprawie

Ad 1

Zdaniem Wnioskodawcy rabaty pośrednie, w szczególności w formie cash-back, które będą udzielane przez Spółkę pośrednim klientom końcowym będą stanowić opusty (obniżki cen) w rozumieniu art. 29a ust. 10 pkt 1 ustawy o VAT, a tym samym będą uprawniać Spółkę do obniżenia podstawy opodatkowania oraz podatku należnego z tytułu sprzedaży Towarów.

Zgodnie z art. 29a ust. 1 ustawy o VAT, podstawą opodatkowania jest wszystko, co stanowi zapłatę, którą dokonujący dostawy towarów lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu sprzedaży od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej, włącznie z otrzymanymi dotacjami, subwencjami i innymi dopłatami o podobnym charakterze mającymi bezpośredni wpływ na cenę towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika.

W myśl art. 29a ust. 10 ustawy o VAT, podstawę opodatkowania obniża się o:

1)  kwoty udzielonych po dokonaniu sprzedaży opustów i obniżek cen;

2)  wartość zwróconych towarów i opakowań;

3)  zwróconą nabywcy całość lub część zapłaty otrzymaną przed dokonaniem sprzedaży, jeżeli do niej nie doszło;

4)  wartość zwróconych kwot dotacji, subwencji i innych dopłat o podobnym charakterze, o których mowa w ust. 1.

Zgodnie z art. 2 pkt 22 ustawy o VAT, pod pojęciem sprzedaży rozumie się odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.

Jeżeli po dokonaniu sprzedaży dochodzi do udzielenia opustu lub obniżki ceny towaru, tego typu obniżka powinna znaleźć odzwierciedlenie w wysokości podstawy opodatkowania (poprzez jej odpowiednie zmniejszenie), co w konsekwencji powinno prowadzić do obniżenia kwoty podatku należnego.

Pojęcia „opustu”, „obniżki” czy „rabatu” nie zostały zdefiniowane ani w ustawie o VAT, ani w Dyrektywie 2006/112/WE Rady (dalej: Dyrektywa VAT), w związku z czym terminy te powinny być interpretowane stosując wykładnię językową. Zgodnie z definicjami zawartymi w słownikach języka polskiego (Słownik języka polskiego PWN oraz Wielki słownik języka polskiego PAN) poprzez „rabat” rozumie się obniżenie ceny jakiegoś towaru o pewną kwotę, a przez „opust” zniżkę ceny kupna, przyznawaną np. przy zakupach hurtowych.

W rabacie pośrednim, w szczególności w formie cash-back, obniżka ceny:

A.  nie jest powiązana ze świadczeniem usług przez pośrednich klientów końcowych na rzecz „A”, ponieważ pośredni klienci końcowi nie są zobowiązani do świadczenia jakichkolwiek dodatkowych usług.

B.  Jest powiązana z konkretnym towarem z oferty handlowej „A” zakupionym od dystrybutora „A”, który jest czynnym podatnikiem podatku VAT.

Biorąc pod uwagę przedstawione powyżej przepisy, w tym również wykładnię językową, w ocenie „A” należy uznać, że wypłacany na rzecz pośrednich klientów końcowych rabat pośredni, w szczególności w formie cash-back, stanowi pomniejszenie ceny towarów.

W dalszej części należy uwzględnić podstawowe zasady podatku od wartości dodanej wynikające z Dyrektywy VAT, a zatem zasadę neutralności VAT i zasadę proporcjonalności. Z obu tych zasad wynika, że podatek ten nie powinien obciążać podmiotów biorących udział w obrocie towarami i usługami, niebędących ich ostatecznymi odbiorcami, a zatem jeśli cena towarów lub usług jest obniżana, podatek VAT należny również powinien zostać proporcjonalnie obniżony. Ponadto, podatek należny z tytułu sprzedaży towarów powinien być proporcjonalny do ceny faktycznie pobranej przez sprzedawcę. Ekonomiczny ciężar podatku VAT, co do zasady, powinien bowiem ponosić konsument, a nie podatnik. Jeśli podstawa opodatkowania przewyższa kwotę wynagrodzenia należnego podatnikowi, przynajmniej w części poniesie on ekonomiczny ciężar podatku, co naruszałoby zasadę neutralności tego podatku.

Powyższe oznacza, że wskutek udzielenia przez „A” na rzecz pośrednich klientów końcowych rabatów pośrednich dot. cash-back, pomniejszeniu ulegnie w istocie kwota należna uzyskiwana przez „A” z tytułu sprzedaży towarów.

W związku z powyższym, „A” powinna mieć prawo do obniżenia podstawy opodatkowania VAT oraz do obniżenia podatku należnego od sprzedaży towarów na rzecz dystrybutorów o wartość VAT związanego z obniżką obrotu, wynikającą z udzielonego przez „A” rabatu pośredniego, w szczególności w formie cash-back, który będzie udzielany pośrednim klientom końcowym. W przeciwnym przypadku, tj. wobec braku możliwości obniżenia podstawy opodatkowania VAT faktyczny podatek płacony przez „A” byłby nieproporcjonalnie wysoki w stosunku do ceny/kwoty faktycznie otrzymywanej z tytułu sprzedaży towarów. W rezultacie dochodziłoby do naruszenia fundamentalnych zasad funkcjonowania podatku VAT, tj. zasad neutralności i proporcjonalności.

Biorąc pod uwagę przedstawione powyżej przepisy, w tym również wykładnię językową, należy uznać, że wypłacany przez „A” na rzecz pośrednich klientów końcowych rabat pośredni, w szczególności w formie cash-back, stanowi pomniejszenie ustalonej wcześniej ceny towarów. W sytuacji, kiedy pośredni klient końcowy otrzyma rabat pośredni, w szczególności w formie cash-back, to taki pośredni klient końcowy otrzyma zwrot części ceny zakupionych Produktów, co oznacza, zarówno dla „A” oraz dla pośredniego klienta końcowego, rzeczywiste obniżenie ceny towaru, o którym mowa w art. 29a ust. 10 pkt 1 ustawy o VAT.

Takie obniżenie ceny nie dotyczy dystrybutorów, od których pośredni klienci końcowi nabywają towary. Podmiotem uprawnionym do obniżenia kwoty podatku należnego jest w tym przypadku „A”, która dokonała sprzedaży ostatecznie po obniżonej cenie, tj. udzieliła pośredniego rabatu, w szczególności w formie cash-back (rabatu pośredniego).

W świetle powołanej wyżej definicji „rabatu” należy uznać, że w opisanym przypadku mamy do czynienia z pomniejszeniem ustalonej ceny towarów przez „A”, która nie sprzedaje bezpośrednio towarów na rzecz pośrednich klientów końcowych, ale na podstawie odpowiednich ustaleń regulaminów (tworzących stosunek cywilno-prawny pomiędzy „A” oraz pośrednimi klientami końcowymi) udziela im obniżki ceny w formie przyznawanych rabatów pośrednich, w szczególności w formie cash-back. Powoduje to faktyczny zwrot części ceny towarów.

Zatem otrzymywane przez pośrednich klientów końcowych kwoty rabatów pośrednich, w szczególności w formie cash-back, które nie są związane ze świadczeniem wzajemnym (pośredni klienci detaliczni nie będą zobowiązani do dokonania jakiejkolwiek czynności usługowej na rzecz „A”) - stanowią rabat pośredni.

„A” zwracając pośredniemu klientowi końcowemu wartość przyznanego rabatu pośredniego, w szczególności w formie cash-back, otrzyma po zakończeniu transakcji kwotę odpowiadającą cenie sprzedaży, pomniejszoną o wartość ww. rabatu. Nie byłoby zatem zgodne z Dyrektywą 2006/112/WE, że podstawa opodatkowania służąca do wyliczenia VAT od sprzedaży „A” jako podatnika podatku VAT, jest wyższa niż kwota ostatecznie przez niego otrzymana. Stanowiłoby to naruszenie zasady proporcjonalności podatku.

W opisanej sprawie w przypadku otrzymania przez pośrednich klientów końcowych bezpośrednio od „A” zwrotu części ceny zakupionych produktów, dla tych pośrednich klientów końcowych nastąpi rzeczywiste obniżenie ceny tych towarów.

W tej sytuacji podmiotem uprawnionym do obniżenia kwoty podatku należnego z tytułu sprzedaży nie będą dystrybutorzy (lub kolejne podmioty w łańcuchu dostaw: tzn. kolejni hurtownicy, detaliści lub inne podmioty pośredniczące), którzy otrzymali cenę należną w pełnej wysokości, ale „A”, który dokona sprzedaży ostatecznie po obniżonej cenie, tj. udzieli rabatu (w stanie faktycznym jest to rabat pośredni, w szczególności w formie cash-back.

Zatem w „A” powinno nastąpić obniżenie podstawy opodatkowania podatkiem VAT. W związku z tym „A” będzie mogła skorzystać z prawa do korekty podstawy opodatkowania i należnego podatku VAT. W okolicznościach niniejszej sprawy udzielany rabat pośredni stanie się upustem - obniżką (rabatem), o którym mowa w art. 29a ust. 10 ustawy.

W efekcie, rabaty pośrednie wypłacane przez Spółkę na rzecz pośrednich klientów końcowych stanowią opusty (obniżki cen) w rozumieniu art. 29a ust. 10 pkt 1 ustawy, których udzielenie uprawnia Spółkę do obniżenia podstawy opodatkowania VAT oraz podatku należnego z tytułu dokonywanej sprzedaży.

Takie stanowisko jest wspierane m.in. przez wyroki i indywidualne interpretacje, w szczególności przez wyrok w sprawie C-317/94, w odniesieniu do orzeczenia wstępnego wydanego w postępowaniu toczącym się przed tym sądem pomiędzy Elida Gibbs Ltd a Komisarzami ds. Ceł i Akcyzy w sprawie interpretacji art. 11 szóstej dyrektywy, Dyrektywa Rady 77/388/EWG z dnia 17 maja 1977 r. stanowić opusty (obniżki cen) w rozumieniu art. 29a ust. 10 pkt 1 ustawy o VAT, których udzielenie będzie uprawniać Spółkę do obniżenia podstawy opodatkowania VAT oraz podatku należnego.

Ad 2

„A” powinna dokonać obniżenia podstawy opodatkowania oraz kwoty podatku należnego w rozliczeniu za okres, w którym faktycznie wypłaci pośredniemu klientowi końcowemu kwotę przyznanego rabatu pośredniego (w szczególności w formie cash-back).

Zgodnie z uzasadnieniem do wcześniejszego punktu, z art. 29a ustawy wynika, że podstawą opodatkowania jest wszystko, co stanowi zapłatę, którą dokonujący dostawy towarów lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu sprzedaży od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej, przy czym podstawa opodatkowania ulega zmniejszeniu o kwoty udzielonych po dokonaniu sprzedaży opustów i obniżek cen.

Kwota rabatu pośredniego wypłacana pośredniemu klientowi końcowemu obniża efektywnie kwotę należną Spółce, a zatem obniżka ta powinna znaleźć odzwierciedlenie zarówno w wysokości podstawy opodatkowania, jak i kwocie podatku należnego.

Z uwagi na fakt, że beneficjentem rabatu nie jest dystrybutor, ale pośredni klient końcowy – końcowy nabywca w łańcuchu sprzedaży, „A” nie ma podstaw do wystawienia faktur korygujących dokumentujących rabat. Dlatego w przypadku przyznania przez „A” rabatów na rzecz podmiotu innego niż bezpośredni kontrahent (tj. pośredniego klienta końcowego) rolę dokumentu potwierdzającego wypłatę rabatu pośredniego może pełnić wystawiona przez „A” zbiorcza uznaniowa nota księgowa (jeden dokument dla wszystkich pośrednich klientów końcowych). W takiej sytuacji do dokonania obniżenia podstawy opodatkowania i kwoty podatku należnego przez „A” nie będą miały zastosowania wymagania wynikające z brzmienia art. 29a ustawy. Przepis ten dotyczy bowiem rabatów bezpośrednich, czyli takich, które dokumentowane są za pomocą faktury korygującej.

Wobec braku możliwości zastosowania art. 29a ust. 13 i ust. 14 ustawy, dla obniżenia podstawy opodatkowania, zasadnicze znaczenie powinien mieć moment, w którym wykreowana została podstawa do dokonania przedmiotowej korekty, tj. moment faktycznej wypłaty rabatu pośredniego, oraz informacja emailowa przesłana do pośredniego klienta końcowego, o przyznaniu rabatu pośredniego, w szczególności w formie cash-back, a następnie o płatności takiego rabatu.

Zasadnicze znaczenie dla uwzględnienia w deklaracji VAT „A” przyznanego rabatu pośredniego ma moment faktycznej wypłaty udzielonego rabatu. Wystawienie noty księgowej dokumentującej udzielenie rabatu pośredniego nie jest bowiem warunkiem koniecznym dla celu uzyskania prawa do obniżenia podatku VAT należnego w związku z udzieleniem rabatu opisanego we wniosku. Moment wystawienia noty księgowej nie może być więc decydujący dla momentu rozliczenia przez „A” rabatu pośredniego dla celów podatku VAT. Istotny jest sam fakt fizycznego udzielenia rabatu, w szczególności w formie cash-back. Dlatego zdaniem „A”, „A” ma prawo obniżyć obrót (i w konsekwencji podatek VAT należny) za okres, w którym rabat pośredni został faktycznie udzielony.

„A” powinna dokonać obniżenia podstawy opodatkowania oraz kwoty podatku należnego w rozliczeniu za okres, w którym faktycznie wypłaci pośredniemu klientowi końcowemu kwotę przyznanego rabatu pośredniego (w szczególności w formie cash-back).

Ad 3

Rabaty pośrednie (w szczególności w formie cash-back) udzielane pośrednim klientom końcowym mogą być dokumentowane dla celów VAT za pomocą zbiorczych wewnętrznych dokumentów księgowych z wykazaną kwotą VAT oraz listą wszystkich pośrednich klientów końcowych, którzy spełnili warunki przyznania takiego rabatu (w szczególności warunki dokumentacyjne). Nie są wymagane dodatkowe dokumenty/komunikacja z klientami poza aktywnościami wskazanymi w treści pytania nr 3 w celu zmniejszenia podatku należnego VAT rozliczeniu „A” z tytułu podatku VAT.

Zgodnie z art. 106b ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, podatnik jest obowiązany wystawić fakturę dokumentującą sprzedaż, a także dostawę towarów i świadczenie usług, o których mowa w art. 106a pkt 2, dokonywane przez niego na rzecz innego podatnika podatku, podatku od wartości dodanej lub podatku o podobnym charakterze lub na rzecz osoby prawnej niebędącej podatnikiem. Przywołany wyżej przepis art. 106b ust. 1 ustawy wskazuje jednoznacznie, w jakich sytuacjach podatnik jest zobowiązany do wystawienia faktury.

Natomiast, w świetle art. 106j ust. 1 ustawy o VAT, podatnik wystawia fakturę korygującą w przypadku gdy po wystawieniu faktury:

1)  podstawa opodatkowania lub kwota podatku wskazana w fakturze uległa zmianie,

2)  dokonano zwrotu podatnikowi towarów i opakowań,

3)  dokonano zwrotu nabywcy całości lub części zapłaty, o której mowa w art. 106b ust. 1 pkt 4,

4)  stwierdzono pomyłkę w jakiejkolwiek pozycji faktury.

Biorąc pod uwagę przedstawione powyżej przepisy, wystawienie faktury korygującej może dotyczyć tylko kontrahentów bezpośrednio uczestniczących w transakcji potwierdzonej wystawieniem faktury VAT. Jeżeli pomiędzy kontrahentami nie miała miejsce dostawa towarów lub świadczenie usług potwierdzona wystawieniem faktury VAT, to nie można wystawić faktury korygującej.

W ocenie „A”, jeżeli w związku z brakiem bezpośredniej dostawy towarów (lub bezpośredniego świadczenia usług) pomiędzy „A” a pośrednimi klientami końcowymi nie wystawiono faktury VAT, udzielenie rabatu pośredniego (w szczególności w formie cash-back) nie może być potwierdzone fakturą korygującą. Faktura korygująca mogłaby dotyczyć tylko „A” i bezpośredniego nabywcy towarów tzn. dystrybutorów, ale tam nie dochodzi do obniżenia ceny.

W opisywanym zdarzeniu przyszłym nie dochodzi do zmiany ceny sprzedanych towarów do dystrybutorów. W związku z tym zdaniem „A”, takie zdarzenia jak udzielenie rabatu pośredniego (w szczególności w formie cash-back) nie powinny być dokumentowane fakturami, lecz innymi zbiorczymi wewnętrznymi dokumentami księgowymi.

„A” podkreśla, że przepisy krajowe nie określają dokumentu, na podstawie którego podatnik udzielający rabatu pośredniego może ten rabat udokumentować. W związku z powyższym, w ocenie Spółki dokumentem potwierdzającym udzielenie rabatu pośredniego może być każdy wewnętrzny dokument księgowy, który będzie spełniać ogólne warunki określone dla dowodów księgowych w art. 21 ustawy o rachunkowości i będzie zawierać co najmniej następujące dane:

a)  określenie rodzaju dowodu i jego numeru identyfikacyjnego,

b)  określenie stron (nazwy, adresy) dokonujących rozliczenia (lista wszystkich pośrednich klientów końcowych, którzy otrzymali rabat pośredni (w tym w formie cash-back),

c)  opis operacji oraz jej wartość,

d)  datę wystawienia noty oraz okres którego dotyczy rabat pośredni,

e)  podpis wystawcy noty.

Treść wewnętrznych dokumentów księgowych będzie pozwalała „A” na określenie stron transakcji oraz jej charakteru i warunków, a także na dokonanie odpowiedniego zmniejszenie podatku należnego VAT o kwotę VAT z przedmiotowego dokumentu w rozliczeniach z Urzędem Skarbowym dla celów podatku VAT.

Ad 4 (ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu)

Zdaniem Spółki po stronie „A” nie istnieje obowiązek wystawienia faktury ani faktury korygującej dokumentującej Rabat Pośredni.

Faktura korygująca może być wystawiona wyłącznie przez podmiot będący wystawcą faktury pierwotnej.

W analizowanym modelu pomiędzy „A” a pośrednim Klientem Końcowym nie dochodzi do dostawy towarów dokumentowanej fakturą.

Jednocześnie dla celów wykazania prawa do obniżenia podstawy opodatkowania Spółka powinna dysponować dokumentacją potwierdzającą:

·      warunki promocji,

·      spełnienie warunków przez Klienta Końcowego,

·      przyznanie cash-back,

·      faktyczną wypłatę cash-back.

Dokumentacja ta może przybierać postać:

·      regulaminu promocji,

·      zgłoszenia uczestnika,

·      potwierdzenia weryfikacji zgłoszenia,

·      dokumentu wewnętrznego,

·      noty uznaniowej,

·      potwierdzenia przelewu,

·      korespondencji elektronicznej.

Zdaniem Spółki przepisy ustawy o VAT nie nakładają obowiązku wystawienia jednego szczególnego rodzaju dokumentu potwierdzającego Rabat Pośredni ani nie określają terminu jego przekazania Klientowi Końcowemu.

Istotne jest jedynie posiadanie dokumentacji pozwalającej wykazać rzeczywiste udzielenie rabatu i jego wysokość.

Ad 5

Zdaniem „A”, wartość podatku VAT na wewnętrznych dokumentach księgowych w związku z wypłatą rabatu pośredniego dla pośredniego klienta końcowego należy wyliczyć metodą „w stu”, zakładając, że otrzymany rabat pośredni (w szczególności w formie cash-back) jest kwotą brutto.

Zgodnie z art. 29a ust. 1 ustawy, podstawą opodatkowania jest wszystko, co stanowi zapłatę, którą dokonujący dostawy towarów lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu sprzedaży od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej, przy czym podstawa opodatkowania ulega zmniejszeniu o kwoty udzielonych po dokonaniu sprzedaży opustów i obniżek cen. Natomiast zgodnie z art. 29a ust. 10 pkt 1 ustawy o VAT, podstawę opodatkowania obniża się o kwoty udzielonych po dokonaniu sprzedaży opustów i obniżek cen.

Kwota rabatu pośredniego wypłacana przez „A” na rzecz pośredniego klienta końcowego obniża efektywnie kwotę należną „A”. Obniżenie to powinno znajdować odzwierciedlenie nie tylko w podstawie opodatkowania, jak i w kwocie podatku należnego. Obniżeniu ulega kwota łącznej należności za sprzedane towary/towary z usługą, która jest kwotą brutto, i dlatego kwota rabatu pośredniego powinna być uznana za kwotę brutto, którą należy proporcjonalnie (tzw. metodą „w stu”) podzielić na kwotę podstawy opodatkowania i kwotę VAT należności (i odpowiednio naliczonego).

Ad 6

Zdaniem „A” zmniejszenie podstawy opodatkowania VAT oraz kwoty podatku należnego VAT z tytułu rabatu pośredniego (w szczególności w formie cash-back) powinien zostać wprowadzony do rejestru VAT jako zbiorczy dokument wewnętrzny.

Zdaniem „A”, w związku z tym, że podstawą ujęcia w ewidencji VAT (JPK_VAT) rabatu pośredniego jest dowód wewnętrzny, to taki dokument należy oznaczyć w celu ewidencji w JPK_VAT atrybutem „WEW”.

Zdaniem „A”, w przypadku wprowadzenia wewnętrznych dokumentów księgowych dokumentujących udzielenie rabatu pośredniego w części ewidencyjnej JPK VAT w polu NrKontrahenta/NazwaKontrahenta należy wpisać „BRAK”, ze względu na brak możliwości ustalenia wymaganych danych, ponieważ pośredni klienci nie są bezpośrednimi klientami „A” i są to przede wszystkim konsumenci (B2C) a w niewielkiej części także osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą lub firmy (B2C).

Zgodnie z „Broszurą informacyjną dot. struktury JPK_VAT z deklaracją [JPK_V7M(3), JPK_V7K(3)]” w części „Opis struktury ewidencji w zakresie podatku należnego dla JPK_V7M i JPK_V7K (od pola LpSprzedazy do pola TypDokumentu)” uzupełni informacje dot. wewnętrznych dokumentów księgowych w następujący sposób:

NrKontrahenta: Brak

NazwaKontrahenta: Brak

DowódSprzedazy: Numer noty księgowej

DataWystawienia: Data stworzenia noty księgowej

DataSprzedazy: Data wypłaty rabatu pośredniego

Dane z faktur lub oznaczenia dotyczące występowania faktur w Krajowym Systemie e-Faktur: DI TypDokumentu: WEW

Ad 7 (ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu)

Zdaniem Spółki odpowiedź na pytanie powinna być twierdząca.

Przepisy ustawy o VAT uzależniają prawo do obniżenia podstawy opodatkowania od rzeczywistego udzielenia opustu lub obniżki ceny przez podatnika.

Przepisy te nie uzależniają prawa Spółki do obniżenia podstawy opodatkowania od sposobu rozliczenia otrzymanego rabatu przez pośredniego Klienta Końcowego.

Skoro ekonomiczny ciężar rabatu ponosi Spółka oraz następuje rzeczywista redukcja wynagrodzenia przypisanego do dostarczanych produktów, Spółka jest uprawniona do obniżenia podstawy opodatkowania oraz podatku należnego zgodnie z art. 29a ust. 10 pkt 1 ustawy o VAT.

Ewentualne obowiązki podatkowe po stronie pośredniego Klienta Końcowego pozostają poza zakresem praw i obowiązków Spółki.

Ad 8 (ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu w zakresie lit. a))

Zdaniem Spółki, udzielenie Rabatu Pośredniego konsumentowi

a)  nie powoduje po stronie Spółki powstania dodatkowych obowiązków w VAT poza konsekwencjami wynikającymi z obniżenia podstawy opodatkowania i podatku należnego.

W szczególności wypłata cash-back nie stanowi odrębnej czynności opodatkowanej VAT, nie stanowi odpłatnego świadczenia usług oraz nie powoduje powstania nowego obowiązku podatkowego po stronie Spółki.

Zdaniem „A”, w przypadku klientów końcowych B2C otrzymujących rabat pośredni (cash‑back) stanowiący realny zwrot części ceny:

b)  „A” nie ma obowiązku wystawienia ani przekazania klientom B2C faktury, faktury korygującej ani innego dokumentu VAT dokumentującego przyznany rabat pośredni.

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, prawo do odliczenia VAT naliczonego przysługuje wyłącznie podatnikom VAT.

Konsumenci (B2C) nie są podatnikami VAT, nie odliczają VAT, nie posiadają podatku naliczonego w rozumieniu ustawy. Skoro nie istnieje VAT naliczony, nie może istnieć obowiązek jego korekty.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest w części prawidłowe i w części nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej ustawą:

Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem” podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Stosownie do art. 2 pkt 22 ustawy:

Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o sprzedaży rozumie się przez to odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:

Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (...).

Pojęcie towaru ustawodawca zdefiniował w art. 2 pkt 6 ustawy, w świetle którego:

Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o towarach rozumie się przez to rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

W myśl art. 8 ust. 1 ustawy:

Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1) przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;

2) zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;

3) świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Definicja świadczenia usług stanowi dopełnienie definicji dostawy towarów i tym samym opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają wszystkie czynności odpłatnego obrotu profesjonalnego.

Stosownie do art. 29a ust. 1 ustawy:

Podstawą opodatkowania, z zastrzeżeniem ust. 2, 3 i 5, art. 30a-30c, art. 32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4 i 5, jest wszystko, co stanowi zapłatę, którą dokonujący dostawy towarów lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu sprzedaży od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej, włącznie z otrzymanymi dotacjami, subwencjami i innymi dopłatami o podobnym charakterze mającymi bezpośredni wpływ na cenę towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika.

W świetle art. 29a ust. 6 ustawy:

Podstawa opodatkowania obejmuje:

1) podatki, cła, opłaty i inne należności o podobnym charakterze, z wyjątkiem kwoty podatku;

2) koszty dodatkowe, takie jak prowizje, koszty opakowania, transportu i ubezpieczenia, pobierane przez dokonującego dostawy lub usługodawcę od nabywcy lub usługobiorcy.

Zgodnie z art. 29a ust. 7 ustawy:

Podstawa opodatkowania nie obejmuje kwot:

1) stanowiących obniżkę cen w formie rabatu z tytułu wcześniejszej zapłaty;

2) udzielonych nabywcy lub usługobiorcy opustów i obniżek cen, uwzględnionych w momencie sprzedaży;

3) otrzymanych od nabywcy lub usługobiorcy jako zwrot udokumentowanych wydatków poniesionych w imieniu i na rzecz nabywcy lub usługobiorcy i ujmowanych przejściowo przez podatnika w prowadzonej przez niego ewidencji na potrzeby podatku.

Na mocy art. 29a ust. 10 ustawy:

Podstawę opodatkowania obniża się o:

1) kwoty udzielonych po dokonaniu sprzedaży opustów i obniżek cen;

2) wartość zwróconych towarów i opakowań, z zastrzeżeniem ust. 11 i 12;

3) zwróconą nabywcy całość lub część zapłaty otrzymaną przed dokonaniem sprzedaży, jeżeli do niej nie doszło;

4) wartość zwróconych kwot dotacji, subwencji i innych dopłat o podobnym charakterze, o których mowa w ust. 1.

Stosownie do art. 29a ust. 13 ustawy:

W przypadkach, o których mowa w ust. 10 pkt 1-3, obniżenia podstawy opodatkowania, w stosunku do podstawy określonej w wystawionej fakturze z wykazanym podatkiem, dokonuje się za okres rozliczeniowy, w którym podatnik wystawił fakturę korygującą, pod warunkiem że z posiadanej przez tego podatnika dokumentacji wynika, że uzgodnił on z nabywcą towaru lub usługobiorcą warunki obniżenia podstawy opodatkowania dla dostawy towarów lub świadczenia usług określone w fakturze korygującej oraz warunki te zostały spełnione, a faktura ta jest zgodna z posiadaną dokumentacją. W przypadku gdy w okresie rozliczeniowym, w którym została wystawiona faktura korygująca, podatnik nie posiada dokumentacji, o której mowa w zdaniu pierwszym, obniżenia podstawy opodatkowania dokonuje za okres rozliczeniowy, w którym dokumentację tę uzyskał.

Zgodnie z art. 29a ust. 14 ustawy:

Przepis ust. 13 stosuje się odpowiednio w przypadku stwierdzenia pomyłki w kwocie podatku na fakturze i wystawienia faktury korygującej do faktury, w której wykazano kwotę podatku wyższą niż należna.

Wskazać należy, że podatnicy podejmują różnorodne działania w zakresie intensyfikacji sprzedaży towarów, w efekcie których wypłacane są tzw. premie pieniężne nabywcom. Skutki podatkowe dotyczące wypłacania premii pieniężnych nabywcom uzależnione są od wielu czynników, m.in. od ustalenia, za co faktycznie premie pieniężne zostały wypłacone, tzn. czy ich przyznanie uwarunkowane jest wykonaniem dodatkowych czynności, czy dotyczą konkretnych dostaw, czy też odnoszą się do wszystkich dostaw w określonym czasie itp.

W praktyce występują również sytuacje, w których w zamian za udzielenie premii ma miejsce świadczenie innych usług, w tym usług o charakterze promocyjnym, marketingowym, reklamowym, bądź zobowiązanie się do dokonywania zakupów wyłącznie u wypłacającego premie, czy zobowiązanie się do posiadania pełnego asortymentu towarów kontrahenta itp. W takiej sytuacji należy uznać, że wypłacona premia pieniężna związana jest z określonym zachowaniem nabywcy, a zatem ze świadczeniem usług przez nabywcę otrzymującego taką premię, które to usługi podlegają opodatkowaniu na ogólnych zasadach.

Oznacza to, że premia pieniężna, w zależności od okoliczności faktycznych, może być różnie klasyfikowana na gruncie podatku VAT.

Szczególnego podkreślenia wymaga fakt, że ani w Dyrektywie 2006/112/WE Rady, ani też w ustawie prawodawca nie zdefiniował pojęcia „premia pieniężna” czy też „rabat”. Zatem celem dokonania prawidłowej kwalifikacji premii pieniężnych (bonusów pieniężnych, rabatów) w świetle przepisów o podatku od towarów i usług, należy przeprowadzić obiektywną analizę całokształtu okoliczności faktycznych konkretnej transakcji, która pozwoli na ocenę skutków takiej transakcji w świetle regulacji dotyczących podatku od towarów i usług.

Przyjmując za „Uniwersalnym słownikiem języka polskiego” pod redakcją prof. Stanisława Dubisza (Wyd. Naukowe PWN, Warszawa 2003, tom 1, str. 303) „bonifikata” - to „zniżka, odstępstwo od ustalonej ceny towaru, zwłaszcza jako forma odszkodowania za poniesioną stratę albo w celach reklamowych: opust, rabat”. Przez bonifikatę należy więc rozumieć pomniejszenie ustalonej uprzednio ceny towaru lub usługi.

Z kolei zgodnie ze „Słownikiem języka polskiego” (Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2005, str. 825), „rabat” to „zniżka, opust od sumy należnej za towar przyznawany, np. przy kupnie dużej ilości towarów”. Zatem, rabat polega na pomniejszeniu ustalonej wcześniej ceny towaru lub usługi. Rozróżnia się przy tym rabaty na te przyznane przed ustaleniem ceny oraz udzielane po jej ustaleniu.

W przypadku, gdy premia pieniężna jest wypłacana z tytułu dokonywania przez nabywcę nabyć o określonej wartości czy ilości towarów w określonym czasie oraz terminowe dokonanie zapłaty - takie działania kontrahentów nie wypełniają definicji świadczenia usług i wypłacenie w takiej sytuacji premii pieniężnej nie podlega opodatkowaniu podatkiem VAT. Osiąganie bowiem określonego pułapu obrotów z danym dostawcą oraz terminowe dokonanie zapłaty nie może być uznane za usługę w świetle art. 8 ust. 1 ustawy. Premia jest wyliczana w oparciu o osiągane obroty, lecz samo osiąganie obrotów nie stanowi usługi. Usługą nie jest również terminowe dokonanie zapłaty za dokonane zakupy.

Premia pieniężna może również w niektórych sytuacjach stanowić wynagrodzenie w zamian za świadczenie usług.

Pojęcie „świadczenia usług” ma bowiem bardzo szeroki zakres, gdyż nie obejmuje wyłącznie działań podatnika, lecz również zobowiązanie do powstrzymania się od dokonywania czynności lub do tolerowania czynności bądź sytuacji. Przez świadczenie usług należy zatem rozumieć każde zachowanie się podatnika - niebędące dostawą towarów - na rzecz innego podmiotu, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś), jak i zaniechanie (nieuczynienie, bądź też tolerowanie, znoszenie określonych stanów rzeczy).

Wobec tego należy stwierdzić, że każde świadczenie niebędące dostawą towarów polegające na działaniu, zaniechaniu lub tolerowaniu czyjegoś zachowania stanowi co do zasady usługę w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług.

Niemniej dla kwalifikacji danego świadczenia jako usługi podlegającej opodatkowaniu VAT niezbędne jest, aby:

1)  świadczenie wykonywane było w ramach umowy zobowiązaniowej,

2)  jedna ze stron takiej umowy była beneficjentem świadczenia,

3)  wskutek wykonania świadczenia podmiot odniósł korzyść o charakterze majątkowym,

4)  świadczenie miało charakter odpłatny,

5)  istniał związek pomiędzy otrzymywaną płatnością a świadczeniem na rzecz dokonującego płatności o charakterze bezpośrednim i na tyle wyraźnym, aby można było stwierdzić, że płatność następuje w zamian za to świadczenie.

Z treści art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy jednoznacznie wynika, że dostawa towarów i świadczenie usług, co do zasady podlegają opodatkowaniu podatkiem VAT jedynie wówczas, gdy czynności te są wykonywane odpłatnie.

Aby uznać dane świadczenie za odpłatne, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Musi istnieć bezpośredni związek pomiędzy świadczoną usługą i przekazanym za nią wynagrodzeniem.

Należy w tym miejscu wskazać, że kwestia odpłatności była wielokrotnie przedmiotem rozstrzygnięć Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

I tak, w wyroku z 15 lipca 1982 r. w sprawie C-89/91 Hong-Kong Trade Development Council, TSUE stwierdził, że wskazane w sprawie czynności podlegają opodatkowaniu jedynie wtedy, gdy zostały wykonane odpłatnie. Analizując głębiej ten problem TSUE w wyroku z 8 marca 1988 r. w sprawie C-102/86 Apple and Pear Development Council stwierdził, że czynność można uznać za dokonaną odpłatnie, gdy istnieje bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie dostawcy towaru lub usługi, a ponadto odpłatność za otrzymane świadczenie (towar lub usługę) pozostaje w bezpośrednim związku z czynnością, która miałaby być opodatkowana tym podatkiem.

Pojęcie „odpłatności” pojawiło się również w orzeczeniu z 5 lutego 1981 r. C-154/80, które zapadło na tle przepisów I Dyrektywy VAT z dnia 11 kwietnia 1967 r. w sprawie harmonizacji przepisów Państw Członkowskich w zakresie podatków obrotowych (67/227/EWEC). Trybunał wskazał, że termin „zapłata” stanowi integralną część przepisów prawa wspólnotowego, które nie odwołuje się do prawa państw członkowskich dla ustalenia jego znaczenia i zakresu. Stąd też wykładnia tego wyrażenia nie może być pozostawiona dyskrecjonalnemu władztwu każdego państwa członkowskiego. Ponadto, TSUE przypomniał, że świadczenie podlega opodatkowaniu jedynie w wypadku, gdy podstawę opodatkowania stanowi świadczenie wzajemne otrzymane przez świadczącego usługę. Musi również istnieć możliwość wyrażenia w pieniądzu wartości tego świadczenia wzajemnego. W końcu - jak wskazał Trybunał - świadczenie wzajemne musi stanowić pewną wartość subiektywną, gdyż podstawą opodatkowania jest świadczenie wzajemne rzeczywiście otrzymane, nie zaś wartość otrzymana według kryteriów obiektywnych.

Na uwagę zasługuje tutaj także orzeczenie z 3 marca 1994 r. w sprawie C-16/93 pomiędzy R. J. Tolsma a Inspecteur der Omzetbelasting Leeuwarden (Holandia), gdzie podkreślono, że dla wystąpienia opodatkowania podatkiem od towarów i usług konieczne staje się zaistnienie bezpośredniego związku płatności z konkretną czynnością oraz istnienie konsumenta tej czynności.

Zatem, pod pojęciem odpłatności świadczenia usług rozumieć należy prawo podmiotu świadczącego usługę do żądania od odbiorcy usługi lub osoby trzeciej zapłaty ceny lub jej ekwiwalentu (np. w postaci świadczenia wzajemnego).

Podsumowując należy stwierdzić, że opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług będzie podlegało tylko to odpłatne świadczenie (dostawa lub usługa), w przypadku którego istnieje konsument, tj. odbiorca świadczenia odnoszący z niego choćby potencjalną korzyść. Dopóki nie istnieje podmiot, który odnosiłby lub powinien odnosić konkretne korzyści o charakterze majątkowym związanym z danym świadczeniem, dopóty świadczenie to nie będzie czynnością podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Z wniosku wynika, że prowadzicie Państwo działalność gospodarczą polegającą na sprzedaży sprzętu elektronicznego i AGD. Przedmiotowe dostawy podlegają podstawowej stawce podatku VAT w dostawie krajowej na terytorium Polski. Jesteście Państwo czynnym podatnikiem podatku VAT w Polsce.

Sprzedajecie Państwo większość towarów do niezależnych dystrybutorów, będących czynnymi podatnikami VAT w Polsce, którzy następnie sprzedają towary innym hurtownikom, detalistom, instalatorom lub innym profesjonalnym podmiotom pośredniczącym („dystrybutorzy”), którzy następnie odsprzedają towar klientowi końcowemu, przede wszystkim klientowi B2C (osoby fizyczne nieprowadzące działalności gospodarczej (konsumenci) lub rzadziej klientowi B2B (osoby prawne lub osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą („pośredni klient końcowy”) lub uzupełniająco przez własny sklep internetowy, bezpośrednio do klienta końcowego przede wszystkim klienta B2C lub rzadziej klienta B2B („bezpośredni klient końcowy”).

Każda dostawa pomiędzy Państwem a dystrybutorami oraz dystrybutorami a pośrednimi klientami końcowymi (przede wszystkim klientami B2C lub rzadziej klientami B2B) stanowi odrębną czynność opodatkowaną VAT i jest dokumentowana „dowodami zakupu” wystawionymi zgodnie z obowiązującymi przepisami VAT tzn. odpowiednio:

a)  fakturą (B2B),

b)  paragonem fiskalnym lub fakturą na żądanie (B2C).

W przypadku dostawy pośredniej nie wystawiacie Państwo dowodów sprzedaży bezpośrednio na pośrednich klientów końcowych. Każda dostawa pomiędzy Państwem a pośrednimi klientami jest dokumentowana fakturami VAT.

W celu wsparcia sprzedaży i zwiększenia atrakcyjności towarów, planujecie Państwo wprowadzenie promocji polegającej na udzieleniu rabatu pośredniego (w szczególności: typu cash‑back) klientowi końcowemu, który kupił Państwa towar (pośrednio lub bezpośrednio).

W ramach promocji:

A.  bezpośredni lub pośredni klient końcowy, który zakupi Państwa towar od Dystrybutora, który opodatkował sprzedaż podatkiem VAT, na podstawie dowodu zakupu (paragonu fiskalnego lub faktury VAT), może zarejestrować się na dedykowanej Państwa stronie internetowej, a następnie otrzymać zwrot części ceny zakupu (w szczególności w formie cash‑back) bezpośrednio od Państwa (np. przelewem na konto),

B.  nie będziecie Państwo otrzymywać od klientów końcowych żadnego świadczenia wzajemnego,

C. rabat (w szczególności w formie cash‑back) będzie rzeczywistą i definitywną obniżką ceny towaru finansowaną przez Państwa,

D. zasady przyznawania rabatu (w szczególności w formie cash‑back) będą ogłaszane w formie regulaminu,

E.  rabat może dotyczyć wszystkich nabywców Państwa towarów, ale możecie Państwo zawężać grupę beneficjentów takiej promocji (np. wyłączeni będą Państwa pracownicy oraz osoby z Państwem współpracujące, lub promocja będzie dotyczyć tylko takich Państwa klientów końcowych, którzy nabyli towary/towary z usługą od wskazanych w promocji dystrybutorów).

Klient Końcowy jest uprawniony do otrzymania Rabatu Pośredniego (cash-back), jeżeli spełni warunki określone w regulaminie danej akcji promocyjnej.

W szczególności Klient Końcowy zobowiązany jest:

1.  nabyć wskazany w regulaminie produkt „A” objęty promocją,

2.  dokonać zakupu w okresie obowiązywania promocji,

3.  dokonać rejestracji zgłoszenia w terminie wskazanym w regulaminie,

4.  przedstawić dowód zakupu produktu (np. paragon lub fakturę),

5.  przekazać numer seryjny urządzenia lub inne dane identyfikacyjne wymagane regulaminem,

6.  spełnić inne warunki szczególne wskazane w regulaminie danej akcji.

W związku z powyższym wypłata rabatu, w szczególności w formie cash‑back (w przypadku spełnienia wszystkich warunków promocji) nie będzie wynagrodzeniem za usługi marketingowe, testy, opinie ani inne świadczenia ze strony pośredniego lub bezpośredniego klienta końcowego, lecz będzie stanowić rabat:

a)  pośredni rabat dla pośrednich klientów końcowych, związany bezpośrednio z wcześniejszą sprzedażą towarów w łańcuchu dystrybucji,

b)  bezpośredni rabat dla bezpośrednich klientów końcowych, związany z bezpośrednią sprzedażą przez własny sklep internetowy „A”.

Ad 1, 2

Państwa wątpliwości dotyczą określenia, czy rabaty pośrednie, w szczególności w formie cash-back, które będą udzielane przez Państwa pośrednim klientom końcowym (zarówno B2B oraz B2C) będą stanowić opusty (obniżki cen) w rozumieniu art. 29a ust. 10 pkt 1 ustawy o VAT, a tym samym będą uprawniać Państwa do obniżenia podstawy opodatkowania podatkiem VAT oraz do obniżenia kwoty podatku VAT należnego z tytułu sprzedaży towarów (pytanie nr 1) oraz w którym momencie powstaje prawo do obniżenia podstawy opodatkowania podatkiem VAT oraz obniżenia kwoty podatku VAT należnego z tytułu sprzedaży towarów, w przypadku udzielenia rabatu pośredniego, w szczególności w formie cash‑back pośrednim klientom końcowym (B2B oraz B2C), którzy nabyli towary od dystrybutorów wskazanych w stanie faktycznym. Czy jest to moment potwierdzenia, że pośredni klienci końcowi spełnili warunki rabatu pośredniego, czy może moment, kiedy wypłacicie Państwo kwotę rabatu pośredniego, w szczególności w formie typu cash-back (pytanie nr 2).

W świetle powołanej wyżej definicji „rabatu” należy uznać, że w przypadku rabatów udzielanych przez Państwa Klientom Końcowym w szczególności w formie cash-back nie można mówić o rabacie bezpośrednim, bowiem jest on przyznawany bezpośrednio pomiędzy sprzedawcą a nabywcą - stronami umowy kupna-sprzedaży, a taka sytuacja tu nie występuje.

W opisanej sprawie mamy natomiast do czynienia z Rabatem Pośrednim, który jest przyznawany kolejnemu podmiotowi (innemu niż nabywca) przez podatnika znajdującego się na początku łańcucha dostaw, ale tylko w przypadku opisanego we wniosku rabatu pośredniego. Dochodzi tu do pomniejszenia, czyli odstępstwa od ustalonej ceny towarów sprzedawanych przez Spółkę za pośrednictwem Dystrybutorów Klientom Końcowym.

Wypłacane na rzecz Klientów Końcowych w ramach regulaminu Rabaty Pośrednie będą miały charakter rabatów udzielonych po dokonaniu sprzedaży kolejnemu w łańcuchu dostaw podmiotowi, który nie jest podmiotem bezpośrednio zakupującym towar od Państwa. Jak Państwo wskazali w celu wsparcia sprzedaży i zwiększenia atrakcyjności towarów planujecie Państwo wprowadzić promocję polegającą na udzieleniu rabatu pośredniego w szczególności w formie cash-back, który będzie wypłacany na rzecz Klienta Końcowego, w związku ze spełnieniem przez niego wynikających z regulaminu warunków, tj. nabywa wskazany w regulaminie produkt „A” objęty promocją, dokona zakupu w okresie obowiązywania promocji, dokona rejestracji zgłoszenia w terminie wskazanym w regulaminie, przedstawi dowód zakupu produktu (np. paragon lub fakturę), przekaże numer seryjny urządzenia lub inne dane identyfikacyjne wymagane regulaminem.

W tej sytuacji podmiotem uprawnionym do obniżenia kwoty podatku należnego z tytułu sprzedaży będzie Spółka, która dokona sprzedaży swoich Produktów ostatecznie po obniżonej cenie, tj. po udzieleniu rabatu.

Jak wynika z przedstawionego opisu sprawy, Spółka nie sprzedaje bezpośrednio Produktów do Klientów Końcowych, nie wystawia faktur dokumentujących sprzedaż Produktów na rzecz Klientów Końcowych tylko na rzecz Dystrybutorów, a Klient Końcowy nie dokonuje zakupu Produktów bezpośrednio w Państwa Spółce. Uzyskanie rabatu w formie cash-back przez Klienta Końcowego nie wiąże się z koniecznością wykonania przez tego Klienta jakichkolwiek usług czy czynności dodatkowych na rzecz Spółki. Zatem wypłacany rabat nie stanowi wynagrodzenia za świadczoną usługę.

Należy zatem wskazać, że udzielany rabat pośredni w szczególności w formie cash-back nie będzie związany ze świadczeniem wzajemnym (z opisu sprawy wynika, że Klienci Końcowi nie świadczą na Państwa rzecz jakiekolwiek usług i czynności dodatkowych), tak więc jest w istocie rabatem obniżającym wartość sprzedaży dokonanej przez Państwa na podstawie cytowanego wyżej art. 29a ust. 10 pkt 1 ustawy.

Reasumując, rabaty pośrednie (w szczególności w formie cash-back) udzielane przez Państwa Klientom Końcowym stanowią u Państwa podstawę do obniżenia podstawy opodatkowania VAT oraz kwoty podatku VAT należnego z tytułu dostawy Produktów niezależnie od obowiązków występujących po stronie Klienta Końcowego.

Jak już wskazano wyżej, rzeczywisty obrót gospodarczy powinien mieć odzwierciedlenie w prowadzonej dokumentacji a do obowiązków uczestników obrotu gospodarczego należy uwiarygodnienie dokonanych transakcji.

W rozpatrywanej sprawie ze względu na brak bezpośrednich transakcji pomiędzy Państwem a Klientami końcowymi udokumentowanych fakturami, faktu przyznania przez Państwa rabatu nie można potwierdzić fakturami korygującymi, o których mowa w art. 106j ust. 2 ustawy.

Tym samym, skoro w omawianym przypadku nie będą mogli Państwo wystawić faktur korygujących na rzecz Klientów Końcowych, to dla obniżenia podstawy opodatkowania VAT nie znajdzie zastosowania cyt. wyżej art. 29a ust. 13 ustawy, gdyż odnosi się on wyłącznie do tych przypadków, w których wystawiono fakturę korygującą do pierwotnej faktury.

Odnosząc się zatem do Państwa wątpliwości, będą Państwo mieli prawo obniżyć podstawę opodatkowania (i w konsekwencji podatek VAT należny) za okres, w którym rabat w formie cash-back został przez Państwa wypłacony. Innymi słowy, zasadnicze znaczenie dla rozliczenia przyznanej kwoty pieniężnej dla celów podatku VAT będzie miał moment jej faktycznej wypłaty a nie moment udzielenia rabatu.

Zatem będą mieli Państwo prawo obniżyć podstawę opodatkowania (i w konsekwencji podatek VAT należny) za okres, w którym rabat w formie cash-back zostanie faktycznie udzielony, czyli zostaną przekazane środki pieniężne na rzecz Klientów końcowych.

W efekcie Państwa stanowisko w zakresie pytań nr 1 i 2 uznaję za prawidłowe.

Ad 3, 4, 7, 8

W odniesieniu do kwestii dotyczącej dokumentowania wypłacanych przez Państwa rabatów wskazać należy, że zasady dotyczące dokumentowania czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług zawarte są w Dziale XI rozdziale 1 ustawy, a dokładnie są regulowane przez przepisy art. 106a-106q ustawy.

Na podstawie art. 2 pkt 31 ustawy:

Ilekroć w przepisach ustawy jest mowa o fakturze - rozumie się przez to dokument w postaci papierowej lub w postaci elektronicznej zawierający dane wymagane ustawą i przepisami wydanymi na jej podstawie.

Zgodnie z art. 2 pkt 32 ustawy:

Ilekroć w przepisach ustawy jest mowa o fakturze elektronicznej - rozumie się przez to fakturę w postaci elektronicznej wystawioną i otrzymaną w dowolnym formacie elektronicznym.

Według art. 2 pkt 32a ustawy:

Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o fakturze ustrukturyzowanej - rozumie się przez to fakturę wystawioną przy użyciu Krajowego Systemu e-Faktur wraz z przydzielonym numerem identyfikującym tę fakturę w tym systemie.

W myśl art. 106a pkt 1 i 2 ustawy:

Przepisy niniejszego rozdziału stosuje się m. in. do:

1) sprzedaży, z wyjątkiem:

a) przypadków, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 4 i 5 oraz ust. 1a, w których usługodawca lub dokonujący dostawy towarów nie rozlicza podatku należnego i faktura dokumentująca te transakcje nie jest wystawiana przez usługobiorcę lub nabywcę towarów w imieniu i na rzecz usługodawcy lub dokonującego dostawy towarów,

b) czynności rozliczanych w procedurach szczególnych, o których mowa w dziale XII w rozdziałach 6a, 7 i 9, dla których państwem członkowskim identyfikacji w rozumieniu przepisów tych rozdziałów jest państwo członkowskie inne niż Rzeczpospolita Polska;

2) dostawy towarów i świadczenia usług dokonywanych przez podatnika posiadającego na terytorium kraju siedzibę działalności gospodarczej lub stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej, z którego dokonywane są te czynności, a w przypadku braku na terytorium kraju siedziby działalności gospodarczej oraz stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej - posiadającego na terytorium kraju stałe miejsce zamieszkania albo zwykłe miejsce pobytu, z którego dokonywane są te czynności, w przypadku gdy miejscem świadczenia jest terytorium:

a) państwa członkowskiego inne niż terytorium kraju, a osobą zobowiązaną do zapłaty podatku od wartości dodanej jest nabywca towaru lub usługobiorca i faktura dokumentująca te czynności nie jest wystawiana przez tego nabywcę lub usługobiorcę w imieniu i na rzecz podatnika,

b) państwa trzeciego.

Zgodnie z art. 106b ust. 1 pkt 1 ustawy:

Podatnik jest obowiązany wystawić fakturę dokumentującą sprzedaż, a także dostawę towarów i świadczenie usług, o których mowa w art. 106a pkt 2, dokonywane przez niego na rzecz innego podatnika podatku, podatku od wartości dodanej lub podatku o podobnym charakterze lub na rzecz osoby prawnej niebędącej podatnikiem.

W myśl art. 106j ust. 1 ustawy:

W przypadku gdy po wystawieniu faktury:

1) podstawa opodatkowania lub kwota podatku wskazana w fakturze uległa zmianie,

2) (uchylony)

3) dokonano zwrotu podatnikowi towarów i opakowań,

4) dokonano zwrotu nabywcy całości lub części zapłaty, o której mowa w art. 106b ust. 1 pkt 4,

5) stwierdzono pomyłkę w jakiejkolwiek pozycji faktury

- podatnik wystawia fakturę korygującą.

Rzeczywisty obrót gospodarczy powinien mieć odzwierciedlenie w prowadzonej dokumentacji. Do obowiązków uczestników obrotu gospodarczego należy uwiarygodnienie dokonanych transakcji. Podatnik udzielający rabatu powinien posiadać dla celów dowodowych dokumenty świadczące o udzielonym rabacie na rzecz finalnego odbiorcy. Posiadanie takich dokumentów jest warunkiem potwierdzającym prawo do obniżenia podatku należnego po stronie sprzedawcy.

Sposób dokumentacji, zgodnie z art. 106j ust. 1 ustawy, właściwy jest w sytuacji, gdy:

-     podatnik udzielił rabatu swojemu bezpośredniemu kontrahentowi,

-     podatnik wystawił wcześniej na rzecz tego kontrahenta fakturę pierwotną, która zostanie skorygowana fakturą korygującą.

Jeżeli rabat został przyznany przez podatnika stojącego na początku łańcucha dostaw ostatecznemu odbiorcy, nie zaś przez podmioty transakcji pośrednich lub też tym podmiotom, to podmioty te nie będą mogły wystawiać faktur korygujących, bowiem w transakcjach przez nie wykonywanych nie dojdzie do zmiany ceny. Nie będzie również możliwe wystawienie faktury korygującej klientowi końcowemu, ponieważ pomiędzy pierwszym sprzedawcą a tym klientem nie doszło do żadnej dostawy, udokumentowanej fakturą.

Przepisy krajowe nie określają dokumentu, na podstawie którego podatnik udzielający rabatu pośredniego może ten rabat udokumentować. Nie jest tym dokumentem faktura korygująca, jednak nic nie wskazuje, że nie może nim być inny dokument księgowy, o którym mowa w ustawie z dnia 22 września 1994 r. o rachunkowości (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 522 ze zm.).

W niniejszej sprawie Spółka udziela rabatu pośredniego zarówno osobom fizycznym nieprowadzących działalności gospodarczej (B2C), jak również podatnikom (B2B). Spółka zamierza udzielony rabat pośredni dokumentować za pomocą zbiorczych, dla całego okresu rozliczeniowego, wewnętrznych dokumentów księgowych (zawierających łącznie dane wszystkich pośrednich klientów końcowych – przede wszystkim B2C oraz w małym procencie: B2B). Zbiorcze wewnętrzne dokumenty księgowe Spółka będzie pozostawać w swojej dokumentacji jako dokument wewnętrzny wraz z dowodami potwierdzającymi zasadność przyznania rabatu typu cash-back oraz potwierdzeniem płatności. Będą Państwo również informować pośredniego klienta końcowego w regulaminie o warunkach przyznania rabatu pośredniego, prześlecie klientowi informacje z potwierdzeniem w przypadku spełnienia wymagań do dokonania płatności z tytułu rabatu pośredniego oraz informacje o wypłacie takiego rabatu, w szczególności w formie cash-back.

W tak przedstawionych okolicznościach należy najpierw odnieść się do dokumentowania rabatów, gdzie pośrednim klientem końcowym jest podatnik (B2B).

Jak już wyżej wskazano przepisy ustawy o VAT nie określają dokumentu, na podstawie którego podatnik udzielający rabatu pośredniego może go udokumentować. Jednakże należy mieć na uwadze, że w przypadku, kiedy od Dystrybutora towar zakupuje podatnik (B2B), będący pośrednim klientem końcowym, a następnie, po spełnieniu warunków określonych regulaminem, temu podatnikowi udzielają Państwo rabatu pośredniego obniża się cena zakupu tego towaru. W sytuacji, gdy podatnik ten odliczył podatek naliczony VAT z faktury wystawionej przez Dystrybutora jest on zobowiązany do obniżenia tego podatku w wyniku obniżenia ceny towaru. Pomimo tego, że rabat nie jest, w tym przypadku dokumentowany przez Państwa fakturą korygująca, podatnik ten musi posiadać dokument potwierdzający udzielenie tego rabatu. Ponieważ przepisy ustawy o VAT nie regulują tego typu transakcji, powinni Państwo wystawić na rzecz tego podatnika dokument księgowy, np. notę uznaniową, z danymi potwierdzającymi udzielenie tego rabatu na rzecz konkretnego podatnika. Klient końcowy będący podatnikiem podatku VAT powinien również posiadać stosowne dokumenty, które, potwierdzają otrzymany rabat. Nota uznaniowa dokumentuje wartość przyznanego rabatu i na jej podstawie, podatnik końcowy, powinien obniżyć swój podatek naliczony o kwoty podatku wynikające z otrzymanej noty uznaniowej. Kwota rabatu pośredniego bowiem, wypłacana przez Państwa obniża efektywnie kwotę należną za towar zakupiony przez tego podatnika. Obniżenie to powinno znajdować odzwierciedlenie zarówno w podstawie opodatkowania i w kwocie podatku należnego, ale również w kwocie podatku naliczonego.

Tym samym, Spółka w przypadku wypłaty rabatu pośredniego, gdzie klientem końcowym jest podatnik (B2B), powinna ten rabat udokumentować dokumentem księgowym wystawionym bezpośrednio na rzecz tego podatnika. Ustawa o VAT nie precyzuje jaki to powinien być dokument i w jakim momencie należy go przekazać podatnikowi, zatem może to być nota uznaniowa, a moment przekazania dokumentu możecie Państwo ustalić z podatnikiem, na którego rzecz udzielany jest rabat.

Jednocześnie obniżenie podstawy opodatkowania i podatku należnego u Spółki nie jest uzależnione od korekty podatku naliczonego do której zobowiązany jest klient końcowy, będący podatnikiem, w wyniku otrzymania rabatu pośredniego. Jak wyżej wskazano, Spółka może dokonać takiej korekty w momencie fizycznej wypłaty rabatu. Jednakże, powinniście Państwo rabat dokumentować notą uznaniową wystawioną na rzecz konkretnego podatnika (B2B).

Tym samym, stanowisko w zakresie pytań 3, 4 w odniesieniu do skutków podatkowych powstałych w wyniku udzielenia rabatu pośredniego na rzecz klienta końcowego, którym jest podatnik podatku VAT oraz pytania nr 7, całościowo należało uznać za nieprawidłowe.

Odnosząc się natomiast do dokumentowania udzielonego rabatu pośredniego na rzecz klienta końcowego, którym jest osoba fizyczna nieprowadząca działalności gospodarczej, należy wskazać, że osoba ta jest ostatecznym konsumentem ponoszącym ostateczny koszt podatku VAT. Tym samym, Spółka może na rzecz tych klientów wystawiać zbiorcze wewnętrzne dokumenty księgowe, informując ich jedynie o spełnieniu wymagań do dokonania płatności z tytułu rabatu pośredniego (zgodnie z regulaminem) oraz o wypłacie takiego rabatu. W tym przypadku nie występuje jakakolwiek zależność pomiędzy obniżeniem podstawy opodatkowania i podatku należnego u Spółki, a obowiązkiem w podatku VAT, spoczywającym na konsumencie, który rabat pośredni otrzymuje. Tym samym, Spółka nie jest zobowiązana do wystawienia jakiegokolwiek dokumentu na rzecz tych klientów w związku z udzieleniem rabatu pośredniego, co wynikać może np. z regulaminu promocji. Obniżenie podstawy opodatkowania i podatku należnego u Spółki w związku z udzieleniem rabatu pośredniego, nie będzie uzależnione, od wystawienia dokumentów bezpośrednio na rzecz tego klienta(B2C).

Tym samym, stanowisko Spółki odnoszące się do pytań 3, 4 – gdzie klientem końcowym jest osoba fizyczna nieprowadząca działalności gospodarczej oraz pytania nr 8 uznaję za prawidłowe.

Ad 5

Państwa wątpliwości dotyczą również kwestii, czy wartość podatku VAT na nocie uznaniowej w związku z wypłatą rabatu pośredniego dla pośredniego klienta końcowego należy wyliczyć metodą „w stu”, zakładając, że otrzymany rabat pośredni jest kwotą brutto.

W rozpatrywanej sprawie, wystawiona np. nota uznaniowa jest dokumentem stanowiącym dowód udzielonego przez Państwa rabatu. Nota stanowi pisemny dokument potwierdzający wysokość kwoty przyznanego rabatu pośredniego.

W sytuacji gdy w nocie uznaniowej, nie jest wyszczególniona kwota podatku VAT, należy wskazać że kwota rabatu wypłacana przez Państwa obniża u nabywcy efektywnie kwotę należną. Obniżenie to powinno znajdować odzwierciedlenie nie tylko w podstawie opodatkowania, jak i w kwocie podatku należnego, ale również w kwocie podatku naliczonego. Skoro obniżeniu ulega kwota łącznej należności za sprzedane towary, która jest kwotą brutto, zatem i kwota rabatu powinna być uznana za kwotę brutto, którą należy proporcjonalnie (tzw. metodą „w stu”) podzielić na kwotę podstawy opodatkowania i kwotę VAT należności (i odpowiednio naliczonego).

W efekcie Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 5 uznaję za prawidłowe.

Ad 6

Państwa wątpliwości dotyczą również kwestii, w jaki sposób wykazać rabat pośredni w formie cash‑back udzielony przez Państwa pośrednim klient końcowym w JPK_VAT z deklaracją .

Zgodnie z ar. 109 ust. 3 ustawy o VAT:

Podatnicy, z wyjątkiem podatników wykonujących wyłącznie czynności zwolnione od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 lub przepisów wydanych na podstawie art. 82 ust. 3 oraz podatników, u których sprzedaż jest zwolniona od podatku na podstawie art. 113 ust. 1 i 9 albo art. 113a ust. 1, są obowiązani prowadzić ewidencję zawierającą dane pozwalające na prawidłowe rozliczenie podatku i sporządzenie informacji podsumowującej, w szczególności dane dotyczące:

1) rodzaju sprzedaży i podstawy opodatkowania, wysokości kwoty podatku należnego, w tym korekty podatku należnego, z podziałem na stawki podatku;

2) kwoty podatku naliczonego obniżającego kwotę podatku należnego, w tym korekty podatku naliczonego;

3) kontrahentów;

4) dowodów sprzedaży i zakupów.

Przytoczona regulacja wskazuje zatem na konieczność prowadzenia przez podatnika ewidencji, służącej prawidłowemu sporządzeniu deklaracji podatkowej.

Na mocy rozporządzenia Ministra Finansów, Inwestycji i Rozwoju z dnia 15 października 2019 r. w sprawie szczegółowego zakresu danych zawartych w deklaracjach podatkowych i w ewidencji w zakresie podatku od towarów i usług (Dz. U. 2019 r. poz. 1988 ze zm.), został wprowadzony obowiązek wykazywania w ewidencji m.in. odpowiedniego symbolu oznaczającego określoną procedurę podatkową.

Zgodnie z § 2 pkt 8 ww. rozporządzenia:

Deklaracje zawierają dane niezbędne do obliczenia wysokości podatku należnego.

Rozporządzenie w § 10 zobowiązuje podmioty do wskazywania określonych danych w celu prawidłowego rozliczenia podatku należnego.

Stosownie do § 10 ust. 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia:

Ewidencja zawiera następujące dane pozwalające na prawidłowe rozliczenie podatku należnego:

1) wysokość podstawy opodatkowania wynikającą z następujących czynności podlegających opodatkowaniu, w odniesieniu do których istnieje obowiązek lub możliwość wystawienia przez podatnika faktury na podstawie przepisów ustawy, z wyłączeniem faktur ujętych w ewidencji zgodnie z pkt 8 i pkt 9 lit. a:

a) dostawy towarów oraz świadczenia usług na terytorium kraju, zwolnionych od podatku,

b) dostawy towarów oraz świadczenia usług na terytorium kraju, objętych stawką podatku 0%, w tym odrębnie z tytułu dostawy towarów, o której mowa w art. 129 ustawy,

c) wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów, o której mowa w art. 13 ust. 1 ustawy,

d) eksportu towarów;

2) wysokość podstawy opodatkowania i wysokość podatku należnego wynikające z następujących czynności podlegających opodatkowaniu, w odniesieniu do których istnieje obowiązek wystawienia przez podatnika faktury na podstawie przepisów ustawy, z uwzględnieniem oraz oznaczeniem korekt dokonanych zgodnie z art. 89a ust. 1 i 4 ustawy, z wyłączeniem faktur ujętych w ewidencji zgodnie z pkt 8 i pkt 9 lit. a:

a) dostawy towarów oraz świadczenia usług na terytorium kraju, objętych stawką podatku 5%,

b) dostawy towarów oraz świadczenia usług na terytorium kraju, objętych stawką podatku 7% albo 8%,

c) dostawy towarów oraz świadczenia usług na terytorium kraju, objętych stawką podatku 22% albo 23%.

W rozumieniu § 10 ust. 5 rozporządzenia:

Ewidencja zawiera następujące oznaczenia dla:

1) faktur:

a) „OFF” – faktura, o której mowa w art. 106nf ust. 1 ustawy, która na dzień złożenia ewidencji nie posiada numeru identyfikującego tę fakturę w Krajowym Systemie e-Faktur,

b) „BFK” – faktura elektroniczna oraz faktura w postaci papierowej,

c) „FP” – faktura, o której mowa w art. 106h ust. 1 ustawy;

2) innych dowodów sprzedaży:

a) „DI” – dowód inny niż faktura,

b) „RO” – zbiorczy dowód sprzedaży z kas rejestrujących,

c) „WEW” – dowód wewnętrzny”.

W niniejszej sprawie, jak rozstrzygnięciu powyżej - udzielony przez Państwa rabat pośredni na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej będzie dokumentowany zbiorczymi wewnętrznymi dokumentami księgowymi, natomiast rabat pośredni udzielony podatnikom podatku VAT powinien być udokumentowany dokumentem księgowym wystawionym bezpośrednio na rzecz tego podatnika i może to być nota uznaniowa.

Pomimo tego, że wystawiając powyższe dokumenty nie są Państwo zobowiązani do ich wystawienia za pomocą systemu KSeF należy je jednak wykazać w pliku JPK_VAT z deklaracją, gdyż wpływają one na rozliczenie podatku należnego. W rozpatrywanej sprawie, wystawiony wewnętrzny dokument księgowy będzie dokumentem stanowiącym dowód udzielonego przez Państwa rabatu. Jak wyżej wskazano, dokumentując rabat pośredni nie będą Państwo mieli możliwości wystawienia faktury korygującej. Zatem, w celu prawidłowego rozliczenia podatku należnego w prowadzonej ewidencji dla potrzeb podatku od towarów i usług będziecie Państwo zobowiązani wykazać wystawiony na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej dokument księgowy oraz notę uznaniową w pliku JPK_V7 oznaczając każdy z tych dokumentów symbolem „WEW”.

W konsekwencji Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 6 uznaję za prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które przedstawili Państwo i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Wskazuję jednocześnie, że procedura wydawania indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego nie podlega regułom przewidzianym dla postępowania podatkowego czy kontrolnego. Organ wydający interpretacje opiera się wyłącznie na opisie stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego przedstawionego we wniosku – nie prowadzi postępowania dowodowego. Organ podatkowy jest ściśle związany przedstawionym we wniosku opisem zdarzenia przyszłego. Państwo ponoszą ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu zdarzenia przyszłego.

Zatem, wydając tą interpretację oparłem się na wynikającym z treści wniosku opisie zdarzenia przyszłego. W przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej bądź celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych. Ponadto, w sytuacji zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego w opisie sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Ponadto należy wskazać, że wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem wniosku (zapytania) Zainteresowanego. Inne kwestie nie mogą być – zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej – rozpatrzone.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.