0114-KDIP1-2.4012.324.2026.2.AP
Miejsce opodatkowania dostaw, Elementów i Usług, posiadanie stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium Polski oraz zobowiązanie do wystawiania faktur w KSeF i rozliczenia podatku VAT na zasadzie „odwrotnego obciążenia” przez Zamawiającego.
Interpretacja indywidualna - stanowisko prawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
19 maja 2026 r. za pośrednictwem systemu e-Doręczenia wpłynął Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy miejsca opodatkowania dostaw (...), Elementów i Usług, posiadania stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium Polski oraz zobowiązania do wystawiania faktur w KSeF i rozliczenia podatku VAT na zasadzie „odwrotnego obciążenia” przez Zamawiającego. Uzupełnili go Państwo - w odpowiedzi na wezwanie - pismem z 29 czerwca 2026 r. Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego
A. („Wnioskodawca”) jest spółką z siedzibą we Francji i francuskim rezydentem podatkowym. Wnioskodawca należy do międzynarodowej grupy, która jest jednym ze światowych liderów przemysłu (…) („Grupa”). Grupa zajmuje się między innymi projektowaniem, opracowywaniem i wdrażaniem specjalistycznych rozwiązań z zakresu systemów (…) dla sektora (…).
Wnioskodawca uzyskał w Polsce kontrakt („Kontrakt”). Na podstawie Kontraktu Wnioskodawca jest zobowiązany do dostarczenia (...) oraz sprzętu niezbędnego do ich obsługi zamawiającemu („Zamawiający”). Zamawiający jest polskim podatnikiem VAT zarejestrowanym na potrzeby VAT na terytorium Polski.
Wnioskodawca nie posiada w Polsce siedziby, ale posiada w Polsce zakład podatkowy. W dniu (…) r. Wnioskodawca uzyskał indywidualną interpretację prawa podatkowego nr (…), UNP: (…), w którym organ podatkowy stwierdził, że Wnioskodawca posiada w Polsce zakład podatkowy do celów podatku dochodowego od osób prawnych („CIT”). W konsekwencji Wnioskodawca zarejestrował się na NIP oraz dokonał rejestracji do celów VAT. Wnioskodawca podkreśla, że rejestracja do celów VAT została dokonana wyłącznie w celu prawidłowego rozliczania transakcji realizowanych w ramach Kontraktu. Poza tym Wnioskodawca nie posiada w Polsce miejsca zarządzania, filii, biura, w którym prowadzona jest działalność handlowa, zakładu fabrycznego, warsztatu, kopalni, kamieniołomu ani innego miejsca wydobywania bogactw naturalnych.
W określonych sytuacjach Wnioskodawca może wykorzystywać sale konferencyjne polskiej spółki - B. S.A. Wnioskodawca nie posiada w Polsce żadnej spółki zależnej.
Dostawy (...) („(...)”) mają miejsce poza terytorium Polski, to znaczy (...) będą transportowane przez Wnioskodawcę transportem powietrznym lub wodnym z Francji do Kourou (Gujana Francuska), gdzie będą (…). Własność (...) przejdzie z Wnioskodawcy na Zamawiającego po zakończeniu testów (…).
Z kolei sprzęt niezbędny do obsługi (...) (głównie (…) i niektóre inne mniejsze części, łącznie określane jako „Elementy”) będzie dostarczany z Francji do Polski, to znaczy sprzęt ten będzie transportowany transportem lotniczym lub drogowym przez Wnioskodawcę do siedziby Zamawiającego, gdzie następnie zostanie zainstalowany przez Wnioskodawcę w ramach odrębnie świadczonych usług według opisu poniżej. Własność Elementów przejdzie z Wnioskodawcy na Zamawiającego na terytorium Polski po ich odbiorze.
W ramach Kontraktu, w celu jego prawidłowego wykonania, Wnioskodawca jest również zobowiązany do świadczenia na terytorium Polski dodatkowych usług bezpośrednio związanych z dostawą (...) („Usługi”).
Usługi będą polegały przede wszystkim na instalacji, testowaniu oraz uruchomieniu sprzętu. W tym celu Wnioskodawca dokona instalacji poszczególnych elementów sprzętu, takich jak (…), (...), serwerowni, systemów oprogramowania, stanowisk pracy. W ramach świadczonych Usług Wnioskodawca będzie również testował prawidłowość działania sprzętu i funkcjonalność oprogramowania, a także sporządzi wymaganą dokumentację techniczną. Dodatkowo, Wnioskodawca przeszkoli pracowników Zamawiającego z obsługi sprzętu, a także zapewni wsparcie techniczne w czasie uruchamiania i w początkowym okresie korzystania ze sprzętu.
W szczególności, na świadczone przez Wnioskodawcę Usługi, będą się składać czynności takie jak:
a) Szkolenie pracowników Zamawiającego z prawidłowej obsługi sprzętu do (…);
b) Instalacja sprzętu komputerowego, takiego jak serwerownia, łącze sieciowe czy stanowiska pracy, a także przeprowadzanie testów funkcjonalności oprogramowania;
c) Instalacja (…) w budynkach Zamawiającego;
d) Instalacja sprzętu i oprogramowania portalu do (…);
e) Instalacja sprzętu i oprogramowania dla (...);
f) Instalacja sprzętu i oprogramowania dla (…);
g) Nadzór i kontrola nad pracami budowlanymi wykonywanymi przez polskiego podwykonawcę Wnioskodawcy w celu dostosowania istniejącego budynku Zamawiającego do (…);
h) Testowanie systemu (odzwierciedlonego w symulatorze (…) i (...)) w celu weryfikacji kwalifikacji technicznych, a także testowanie systemu z udziałem pracowników Zamawiającego w celu potwierdzenia jego kwalifikacji operacyjnych;
i) Przeprowadzanie prób generalnych działania sprzętu po jego uruchomieniu;
j) Uruchomienie i wczesna faza operacyjna, po ostatecznej konfiguracji sprzętu i ustawieniu (...) na (…);
k) Przeprowadzanie testów systemu po ustawieniu (...) na (…);
l) Uzupełnianie pamięci masowej, a także dodanie i skonfigurowanie serwerów w celu przechowywania (…);
m)Sporządzanie niezbędnej dokumentacji technicznej systemu, w tym tłumaczenie jej na język polski i formatowanie;
n) Zapewnienie Zamawiającemu wsparcia technicznego.
Sprzęt nie będzie stanowił integralnej części budynku, bez której budynek byłby niepełny, ani nie będzie zainstalowany na stałe w budynku w sposób uniemożliwiający jego przeniesienie bez zniszczenia lub zmiany budynku. Instalacja sprzętu jest odwracalna, tzw. sprzęt może zostać zdemontowany, a zmodyfikowane budynki przywrócone do stanu pierwotnego. Większość sprzętu może zostać łatwo usunięta (komputery z oprogramowaniem, szafy serwerowe itp.). Jedynym elementem wymagającym większego nakładu pracy przy demontażu jest (…) zamontowana na dachu budynku, która wymaga płyty betonowej - niemniej jednak również ona może zostać zdemontowana. Wszelkie prace konstrukcyjne i budowlano-montażowe mają wyłącznie na celu dostosowanie budynków Zamawiającego do prawidłowego funkcjonowania sprzętu. Jednocześnie nieruchomości Zamawiającego będą w pełni funkcjonalne zarówno przed instalacją sprzętu, jak i po jego ewentualnym demontażu.
W odniesieniu do nadzoru nad pracami budowlanymi, o którym mowa w pkt g) opisu Usług, to ma on na celu zapewnienie poprawnego odbioru (…) i uruchomienie (…). Celem tego nadzoru jest zapewnienie, że adaptacja pomieszczeń (wykonana przez podwykonawcę) umożliwi prawidłowy odbiór i funkcjonowanie sprzętu.
Kontrakt wyraźnie rozgranicza wartość Elementów przeznaczonych do dostawy od wartości Usług (w tym instalacji). Instalacja jest odrębnie zidentyfikowana w Kontrakcie i wyceniona jako osobna pozycja.
Usługi będą w większości świadczone przez pracowników Wnioskodawcy („Pracownicy”). Żaden z Pracowników nie będzie obywatelem polskim. W celu świadczenia Usług Pracownicy będą przyjeżdżali do Polski. Są to inżynierowie lub technicy zatrudnieni u Wnioskodawcy na podstawie umowy o pracę we Francji. Żaden z Pracowników przyjeżdżających do Polski w celu świadczenia Usług nie będzie zatrudniony na podstawie umowy B2B. Żaden z Pracowników przyjeżdżających do Polski w celu świadczenia Usług nie będzie członkiem zarządu Wnioskodawcy. Ponadto, żaden z Pracowników przyjeżdżających do Polski w celu świadczenia Usług nie będzie negocjował ani zawierał umów w imieniu Wnioskodawcy, a także nie będzie posiadał pełnomocnictwa do negocjowania lub zawierania takich umów.
W celu negocjowania lub podpisywania umów w imieniu Wnioskodawcy, do Polski mogą przyjeżdżać osoby zarządzające programami lub przedstawiciele. Będą to krótkie delegacje w ściśle określonym celu. Osoby zarządzające programami lub przedstawiciele Wnioskodawcy w czasie pobytu w Polsce nie będą zarządzali ani kierowali Pracownikami świadczącymi Usługi na terytorium Polski. W żadnym przypadku osoby przyjeżdżające do Polski w celu negocjowania lub podpisywania umów w imieniu Wnioskodawcy nie będą związane z Pracownikami świadczącymi Usługi w ramach Kontraktu.
W celu świadczenia Usług Pracownicy przyjeżdżają i będą przyjeżdżali do Polski w latach (…). Przez zdecydowaną większość czasu, w celu świadczenia Usług na terytorium Polski przebywa lub będzie przebywało od 1 do 5 Pracowników. Okresy wzmożonej obecności Pracowników na terytorium Polski nie powinny przekraczać kilku dni.
Okres przebywania każdego z Pracowników na terytorium Polski w celu świadczenia Usług będzie uzależniony od rodzaju wykonywanych przez niego czynności. Żaden z Pracowników w celu wykonania określonej czynności, nie będzie przebywał na terytorium Polski dłużej niż 4 miesiące w roku kalendarzowym. W czasie przebywania Pracowników na terytorium Polski w celu świadczenia Usług, będą oni nocować w hotelach lub w wynajętych mieszkaniach albo apartamentach. Koszty zakwaterowania Pracowników przebywających na terytorium Polski ponosić będzie Wnioskodawca.
W celu świadczenia Usług Pracownicy będą wykorzystywać pokoje znajdujące się w budynkach Zamawiającego, w szczególności sale konferencyjne, a także zainstalowane dla Zamawiającego pokoje operacyjne ze stanowiskami pracy oraz serwerownię. Pracownicy będą upoważnieni do wstępu do tych pomieszczeń jedynie w celu świadczenia Usług we wcześniej uzgodnionym terminie, ale bez prawa swobodnego dysponowania tymi pomieszczeniami. W celu świadczenia Usług Wnioskodawca nie będzie zawierał w Polsce żadnych umów leasingu lub najmu. Zasoby wykorzystywane przez Wnioskodawcę do świadczenia Usług (pomieszczenia, infrastruktura, roboty budowlane) zasadniczo służą Zamawiającemu w jego działalności gospodarczej.
Pracownicy przebywający w Polsce w celu świadczenia Usług będą uprawnieni do instruowania pracowników Zamawiającego jedynie podczas przeprowadzanych szkoleń. Dodatkowo będą zapewniać poprawność pracy pracowników Zamawiającego podczas testowania systemu w celu potwierdzenia jego kwalifikacji operacyjnych.
Świadczenie Usług przez Pracowników nie będzie stanowiło znaczącej ani istotnej części ogólnej działalności Wnioskodawcy. Ponadto, świadczenie Usług przez Pracowników nie będzie stanowiło znaczącej ani istotnej części działalności Wnioskodawcy w ramach wykonywania Kontraktu. Wartość Usług świadczonych przez Pracowników w Polsce będzie wynosić mniej niż 1% całkowitej wartości Kontraktu.
W celu wykonania Kontraktu, Wnioskodawca zawarł umowę o podwykonawstwo z polskimi podmiotami. Polskie podmioty wykonały już prace związane z dostosowywaniem infrastruktury, na które składały się roboty budowlane w budynku Zamawiającego związane z instalacją (…). Prace instalacyjne zostały zlecone podwykonawcy zajmującemu się robotami budowlanymi, ponieważ nie wymagają one specjalistycznej wiedzy z zakresu technologii (…). Polscy podwykonawcy będą również świadczyć usługi związane z przygotowaniem i konfiguracją serwerowni, przygotowaniem dokumentacji technicznej, zakupami i instalacją, wsparciem lokalnym. Polscy podwykonawcy będą świadczyć również usługi tłumaczeniowe oraz niektóre usługi pomocnicze (wymiana sprzętu komputerowego).
Podwykonawcy ci są odrębnymi, samodzielnymi podmiotami gospodarczymi, prowadzącymi własną działalność na terytorium Polski. Ich relacja z Wnioskodawcą ma charakter czysto kontraktowy, ograniczony do realizacji określonych, zleconych zadań. Podwykonawcy wykonują prace na rzecz Wnioskodawcy (w budynkach Zamawiającego, na jego infrastrukturze) i jednocześnie mogą świadczyć usługi na rzecz innych podmiotów. Ich zasoby nie pozostają do wyłącznej dyspozycji Wnioskodawcy.
W uzupełnieniu udzielili Państwo odpowiedzi na pytania.
1) Na czym dokładnie będzie polegać „dostawa (...)” świadczona przez Wnioskodawcę na rzecz Zamawiającego? Czy Państwa Spółka jest odpowiedzialna jedynie za dostawę (...) na (…), czy też intencją Zamawiającego jest uzyskanie funkcjonalnego systemu, który do działania wykorzystuje (...)? Jakie są ustalenia umowne w przypadku, gdy testy (...) na (…) nie zakończą się powodzeniem?
Odp. Zamawiający zamierza uzyskać funkcjonalny system wykorzystujący (...) do swojego działania. W ramach zapewnienia tego systemu Spółka jest odpowiedzialna przede wszystkim za dostarczenie (...). Wszystkie powiązanie usługi (szkolenia, utrzymanie/konserwacja, niezbędne prace budowlane w tym instalacja (…) do odbioru sygnałów z (...)) służą jedynie zapewnieniu prawidłowego operowania tymi (…).
W zakresie testów na (…) - Spółka jest uprawniona do przeprowadzenia 2 testów. W przypadku, gdy oba testy zakończą się niepowodzeniem, umowa ulega rozwiązaniu.
2) Czy Zamawiający posiada stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej w innym kraju (niż Polska), które bierze udział w transakcji? Jeśli tak, to jaki to kraj?
Odp. Wnioskodawca nie ma informacji o tym, aby Zamawiający posiadał stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej w innym kraju niż Polska.
3) Jakim numerem NIP (polskim czy francuskim) będą się Państwo posługiwać w transakcji z Zamawiającym?
Odp. Spółka zamierza posługiwać się w transakcji z Zamawiającym francuskim numerem identyfikacji podatkowej.
4) Na czym dokładnie polegają i przez kogo (przez Wnioskodawcę czy przez polskiego podwykonawcę) będą wykonywane usługi związane z dostawą (...) (w tym instalacją, testowaniem i uruchomieniem sprzętu)?
Odp. Usługi bezpośrednio związane z (…) obejmują ich dostawę, wyniesienie na (…) oraz ich testowanie. Wszystkie te usługi są wykonywane przez Spółkę we Francji, z wyjątkiem wyniesienia na (…), które jest realizowane przez spółkę C. z siedzibą w Gujanie Francuskiej. Żadna z tych czynności nie jest wykonywana w Polsce.
Poza usługami związanymi bezpośrednio z dostawą (...) w Polsce Spółka jest zobowiązana do zainstalowania (…). W celu zainstalowania (…) Wnioskodawca potrzebuje usługi wzmocnienia budynku realizowanej przez podwykonawcę, aby budynek mógł przyjąć (…). Część montażu (prace budowlane i przygotowawcze) wykonuje polski podwykonawca, a część (instalacja (…)) - Wnioskodawca.
5) Czy ww. czynności stanowią proste czynności, niewymagające specjalistycznej wiedzy i narzędzi, umożliwiające funkcjonowanie montowanego lub instalowanego towaru zgodnie z jego przeznaczeniem? Należy wyjaśnić dla każdej czynności wchodzącej w skład „Usługi”. Czy są to proste czynności i przez kogo są wykonywane?
Odp. Budowa (...) i związane z nią testowanie wymagają specjalistycznej wiedzy i są realizowane przez specjalistów Spółki z siedzibą we Francji i żadna z nich nie jest realizowana w Polsce. Czynności te są kluczowe w ramach działalności Spółki. Nie stanowią one prostych czynności niewymagających specjalistycznej wiedzy i narzędzi.
Natomiast jeśli chodzi o zainstalowanie (…), to stanowią one proste czynności, niewymagające specjalistycznej wiedzy i narzędzi, umożliwiające funkcjonowanie montowanego sprzętu zgodnie z jego przeznaczeniem.
6) Jakie prace budowalne wykonuje polski podwykonawca na Państwa rzecz, nad którymi sprawujecie nadzór i kontrolę?
Odp. Polski podwykonawca jest odpowiedzialny za prace budowlane polegające na wzmocnieniu budynku, na którym zostanie zainstalowana (…).
7) Jakie czynności składają się na nadzór i kontrolę nad pracami budowlanymi wykonywanymi przez polskiego podwykonawcę, na jakich warunkach jest realizowany nadzór?
Odp. Zasadniczo Spółka nie sprawuje nadzoru ani kontroli nad pracami budowlanymi realizowanymi przez polskiego podwykonawcę, ponieważ Spółka nie jest specjalistą w zakresie prac budowlanych. Przewidywana jest jedynie inspekcja wykonanych prac (odbiór końcowy).
8) Czy usługi budowlane wykonywane przez podwykonawcę są niezbędne do usługi świadczonej przez Wnioskodawcę?
Odp. Nie. Usługi budowlane wykonywane przez podwykonawcę są użyteczne z punktu widzenia odbioru (…), jednakże w przypadku braku tych usług (…) mogłaby zostać zainstalowana w innym miejscu. Usługi te nie są zatem niezbędne do świadczenia usługi przez Wnioskodawcę.
9) Z czego wynika, że część montażu wykonuje podwykonawca a część Wnioskodawca i jakie występują współzależności w tym zakresie między czynnościami realizowanymi przez podwykonawcę oraz Wnioskodawcę?
Odp. W Polsce Spółka jest zobowiązana do zainstalowania (…). W celu zainstalowania (…) Wnioskodawca potrzebuje usługi wzmocnienia budynku realizowanej przez podwykonawcę, aby budynek mógł przyjąć (…). Część montażu (prace budowlane i przygotowawcze) wykonuje podwykonawca, a część (instalacja (…)) - Wnioskodawca.
10) W jaki sposób jest realizowana/zorganizowana działalność gospodarcza Państwa Spółki w kraju siedziby działalności gospodarczej (należy ogólnie bez wskazywania szczegółów, lecz w sposób niebudzący wątpliwości wskazać jak Państwa Spółka prowadzi działalność we Francji, np. czy działalność w kraju siedziby ogranicza się tylko do posiadania biura, czy w kraju siedziby Państwa Spółka korzysta z jakichś magazynów, czy w kraju siedziby odbywa się produkcja towarów, w sposób ogólny jakie zasoby osobowe i techniczne posiada w kraju siedziby itp.)?
Odp. We Francji Spółka posiada biura, w których znajdują się: zespół handlowy, zespół inżynierów, kadra zarządzająca oraz wszystkie funkcje wsparcia. Spółka dysponuje również magazynami (halami produkcyjnymi) do budowy (...), (…), a także pomieszczeniami czystymi (clean rooms) do testowania (...) w warunkach (…). Większość zasobów ludzkich, technicznych i narzędziowych Spółki znajduje się we Francji (w (…)).
11) Czy Spółka wykonuje na terytorium Polski inne kontrakty (poza opisanym we wniosku kontraktem na dostawę (...) i sprzętu (…) do ich obsługi zamawiającemu)? Jeśli tak, to jakie?
Odp. Nie. Spółka nie wykonuje na terytorium Polski innych kontraktów poza kontraktem opisanym we wniosku.
12) W jaki sposób Państwa Spółka pozyskuje klientów na terytorium Polski? Jakie, do kogo należące i na terytorium jakiego państwa znajdujące się zasoby osobowe oraz techniczne (ludzie/urządzenia/ narzędzia) są w tym procesie wykorzystywane? Kto zawiera umowy z klientami w imieniu Państwa Spółki?
Odp. Polski klient (Zamawiający) ogłosił przetarg na przedmiotowy kontrakt. Spółka, podobnie jak inni konkurenci, odpowiedziała na przetarg, składając ofertę przygotowaną we Francji, z Francji. Zespół handlowy Spółki jest zlokalizowany we Francji (…) i to on przygotował ofertę przesłaną Zamawiającemu. Spółka i Zamawiający prowadzili negocjacje handlowe (telefonicznie lub na spotkaniach osobistych), a umowa została podpisana przez CEO Spółki. Zasoby osobowe i techniczne wykorzystywane w procesie pozyskiwania klientów należą do Spółki i znajdują się we Francji. Umowy z klientami w imieniu Spółki zawiera CEO.
13) Czy będą Państwo posiadać na terytorium Polski zasoby techniczne/rzeczowe (maszyny, urządzenia, pojazdy), które będą wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium Polski? Jeśli tak to jakie i w jaki sposób będą one wykorzystywane w prowadzonej działalności gospodarczej?
Odp. Nie. Spółka nie będzie posiadać na terytorium Polski zasobów technicznych/rzeczowych (maszyn, urządzeń, pojazdów) wykorzystywanych do prowadzenia działalności gospodarczej.
14) Czy (poza już wymienionymi robotami budowlanymi nabywanymi od podwykonawców) nabywają Państwo w Polsce jeszcze inne towary i usługi? Jeśli tak, to jakie?
Odp. Nie, Wnioskodawca nie będzie dokonywał jakichkolwiek nabyć, poza nabyciem wspomnianych już usług budowalnych.
15) Czy w odniesieniu do podwykonawców i innych podmiotów dokonujących świadczeń na Państwa rzecz, będziecie mieć Państwo kontrolę nad ich zasobami osobowymi, technicznymi/rzeczowymi? Jeśli tak to na czym ta kontrola polega i w jaki sposób jest realizowana?
Odp. Nie. Spółka nie będzie sprawować kontroli nad zasobami osobowymi, technicznymi ani rzeczowymi podwykonawców i innych podmiotów dokonujących świadczeń na jej rzecz. Spółka zleca podwykonawcy usługę budowlaną i nie sprawuje kontroli nad jego zasobami. Przewidywana jest jedynie inspekcja wykonanych prac (odbiór końcowy).
Pytania
1) Czy dostawa (...) będzie dostawą opodatkowaną VAT na terytorium Polski?
2) Czy dostawa Elementów będzie dostawą opodatkowaną VAT na terytorium Polski?
3) Czy Usługi podlegają opodatkowaniu VAT na terytorium Polski?
4) Czy w stosunku i w zakresie świadczonych Usług u Wnioskodawcy powstanie stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej („SMPD”) na terytorium Polski w rozumieniu art. 11 ust. 2 Rozporządzenia 282/2011, a w konsekwencji czy będzie on zobowiązany do rejestracji na potrzeby VAT w Polsce oraz zobowiązany do wystawiania faktur za pośrednictwem KSeF?
5) Czy Usługi powinny być rozliczane na potrzeby VAT przez Zamawiającego na zasadzie odwrotnego obciążenia?
Państwa stanowisko w sprawie
W ocenie Wnioskodawcy, dostawa (...) nie będzie podlegała opodatkowaniu VAT w Polsce. Z kolei dostawa Elementów, a także świadczenie Usług będzie podlegało opodatkowaniu VAT w Polsce. U Wnioskodawcy nie powstanie na terytorium Polski stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej dla celów VAT, w związku z tym Wnioskodawca nie będzie miał obowiązku rejestracji do celów VAT w Polsce, ani wystawiania faktur za pośrednictwem KSeF, a do rozliczenia dostawy Elementów i Usług do celów podatku VAT będzie zobowiązany Zamawiający na zasadzie odwrotnego obciążenia.
1. Stanowisko w sprawie pytania nr 1
Zgodnie z art. 22 ust. 1 pkt 1) Ustawy o VAT miejscem dostawy towarów jest w przypadku towarów wysyłanych lub transportowanych przez dokonującego ich dostawy, ich nabywcę lub przez osobę trzecią - miejsce, w którym towary znajdują się w momencie rozpoczęcia wysyłki lub transportu do nabywcy.
(...) będą transportowane przez Wnioskodawcę z Francji na teren Gujany Francuskiej, gdzie zostaną wystrzelone w (…). (...) nie będą transportowane na teren Rzeczpospolitej Polskiej ani z terenu Rzeczpospolitej Polskiej.
W konsekwencji należy uznać, że dostawa (...) nie będzie opodatkowana VAT na terytorium Polski i ani Wnioskodawca ani Zamawiający nie będą obowiązani do rozliczenia tych dostaw na potrzeby podatku VAT na terytorium Polski, w tym wykazania ich w ewidencjach, informacjach ani deklaracjach podatkowych.
2. Stanowisko w sprawie pytania nr 2
Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 4 Ustawy o VAT opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem”, podlega wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju. Na podstawie art. 9 ust. 1 Ustawy o VAT przez wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 4, rozumie się nabycie prawa do rozporządzania jak właściciel towarami, które w wyniku dokonanej dostawy są wysyłane lub transportowane na terytorium państwa członkowskiego inne niż terytorium państwa członkowskiego rozpoczęcia wysyłki lub transportu przez dokonującego dostawy, nabywcę towarów lub na ich rzecz. W ślad za ust. 2 przepis ust. 1 stosuje się pod warunkiem, że: 1) nabywcą towarów jest m.in. podatnik, o którym mowa w art. 15, lub podatnik podatku od wartości dodanej, a nabywane towary mają służyć działalności gospodarczej podatnika - z zastrzeżeniem art. 10; 2) dokonujący dostawy towarów jest podatnikiem, o którym mowa w pkt 1 lit. A - z zastrzeżeniem art. 10.
Na podstawie art. 10 ust. 1 pkt 3 lit. b) Ustawy o VAT wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów, o którym mowa w art. 9, nie występuje w przypadku, gdy dostawa towarów, w wyniku której ma miejsce wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów na terytorium kraju stanowiłaby dostawę towarów, o której mowa w art. 22 ust. 1 pkt 2 Ustawy o VAT. Z kolei na podstawie art. 22 ust. 1 pkt 2 Ustawy o VAT miejscem dostawy towarów jest w przypadku towarów, które są instalowane lub montowane, z próbnym uruchomieniem lub bez niego, przez dokonującego ich dostawy lub przez podmiot działający na jego rzecz - miejsce, w którym towary są instalowane lub montowane; nie uznaje się za instalację lub montaż prostych czynności umożliwiających funkcjonowanie montowanego lub instalowanego towaru zgodnie z jego przeznaczeniem.
Dodatkowo, zgodnie z art. 11 ust. 1 Ustawy o VAT przez wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 4, rozumie się również przemieszczenie towarów przez podatnika podatku od wartości dodanej lub na jego rzecz, należących do tego podatnika, z terytorium państwa członkowskiego innego niż terytorium kraju na terytorium kraju, jeżeli towary te zostały przez tego podatnika na terytorium tego innego państwa członkowskiego w ramach prowadzonego przez niego przedsiębiorstwa wytworzone, wydobyte, nabyte, w tym również w ramach wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów, albo zaimportowane, i towary te mają służyć działalności gospodarczej podatnika.
W okolicznościach sprawy zdaniem Wnioskodawcy nie będzie miała miejsce dostawa z montażem w rozumieniu art. 22 ust. 1 pkt 2 Ustawy o VAT. Pojęcie „dostawy z montażem” w rozumieniu art. 22 ust. 1 pkt 2 Ustawy o VAT odnosi się do sytuacji, w której dostawa towarów i ich instalacja lub montaż stanowią jedno niepodzielne świadczenie (tzw. świadczenie kompleksowe). Aby zakwalifikować transakcję jako dostawę z montażem, konieczne jest ustalenie, że instalacja lub montaż nie stanowią odrębnego świadczenia, lecz są integralnym i nierozerwalnym elementem dostawy towarów. Jednocześnie ustawodawca wprost wyłączył z pojęcia instalacji lub montażu „proste czynności umożliwiające funkcjonowanie montowanego lub instalowanego towaru zgodnie z jego przeznaczeniem.”
W orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej („TSUE”) (wyrok z 27 października 2005 r. w sprawie C-41/04 Levob Verzekeringen) przyjmuje się, że o tym, czy mamy do czynienia ze świadczeniem kompleksowym (w tym z dostawą z montażem), czy też z odrębnymi świadczeniami, decyduje analiza ekonomicznej istoty transakcji z perspektywy przeciętnego konsumenta (nabywcy). Świadczenie jest kompleksowe, gdy jego elementy są ze sobą tak ściśle powiązane, że obiektywnie tworzą jedno nierozerwalne świadczenie gospodarcze, którego rozdzielenie miałoby charakter sztuczny. Z kolei gdy poszczególne elementy transakcji stanowią niezależne, odrębne świadczenia, każde z nich podlega odrębnemu opodatkowaniu VAT stosownie do swojego charakteru.
Jak przyjmuje się w polskim orzecznictwie, punktem wyjścia na gruncie podatku od towarów i usług jest zasada odrębności świadczeń, zaś uznanie kilku czynności za jedno świadczenie kompleksowe ma charakter wyjątkowy i może mieć miejsce wyłącznie wtedy, gdy ich rozdzielenie miałoby charakter sztuczny (por. wyrok WSA w Poznaniu z 11 stycznia 2018 r., sygn. I SA/Po 1089/17). W szczególności, jeżeli poszczególne świadczenia mogą funkcjonować w obrocie samodzielnie, są wykonywane etapowo, w różnym czasie lub przy udziale różnych podmiotów, co do zasady brak jest podstaw do ich łączenia dla celów VAT.
Należy wskazać, że Kontrakt wyraźnie rozdziela dostawę Elementów od świadczenia Usług jako dwa odrębne zobowiązania kontraktowe. Jak wskazano w opisie stanu faktycznego, Elementy będą dostarczane z Francji do Polski, a „następnie [zostaną] zainstalowane przez Wnioskodawcę w ramach odrębnie świadczonych usług.” Takie kontraktowe wyodrębnienie dostawy towarów i usług instalacyjnych wskazuje, że z perspektywy stron transakcji mamy do czynienia z dwoma odrębnymi świadczeniami, a nie z jednym świadczeniem kompleksowym w postaci dostawy z montażem. Kontrakt wyraźnie rozgranicza wartość Elementów przeznaczonych do dostawy od wartości Usług (w tym instalacji). Instalacja jest odrębnie zidentyfikowana w Kontrakcie i wyceniona jako osobna pozycja.
Ponadto, zakres Usług świadczonych przez Wnioskodawcę wykracza poza czynności instalacyjne czy montażowe. Jak wskazano w opisie stanu faktycznego, Usługi obejmują m.in. szkolenie pracowników Zamawiającego, testowanie funkcjonalności oprogramowania, przeprowadzanie prób generalnych, uruchomienie i wczesną fazę operacyjną, sporządzanie dokumentacji technicznej wraz z tłumaczeniami, a także zapewnienie wsparcia technicznego. Tak szeroki i zróżnicowany zakres Usług potwierdza, że nie są one elementem składowym dostawy towarów (montażem w rozumieniu art. 22 ust. 1 pkt 2 Ustawy o VAT), lecz stanowią odrębne świadczenie usługowe o charakterze kompleksowym, obejmujące szereg czynności wykraczających poza instalację fizyczną sprzętu.
Jednocześnie z opisu sprawy wynika, że część robót przygotowawczych i budowlanych była lub będzie wykonywana przez polskich podwykonawców, a poszczególne prace związane z realizacją Kontraktu są rozłożone w czasie i realizowane etapowo. Co więcej, już rozpoczęcie robót budowlanych związanych z dostosowaniem infrastruktury Zamawiającego potwierdza, że wykonanie części prac nie jest uzależnione od uprzedniej dostawy wszystkich Elementów przez Wnioskodawcę. Tym samym brak jest tak ścisłego i nierozerwalnego związku czasowego oraz funkcjonalnego pomiędzy dostawą towarów a świadczeniem Usług, który uzasadniałby ich łączne traktowanie dla celów VAT.
Powyższe znajduje również potwierdzenie w interpretacji indywidualnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 16 czerwca 2025 r., sygn. 0114-KDIP1-2.4012.110.2025.4.AP, w której organ uznał, że dostawa towarów oraz usługi nadzoru nad montażem i uruchomieniem stanowią świadczenia odrębne. Organ wskazał, że usługi nadzoru mają charakter samoistny i nie są tak ściśle związane z dostawą towarów, aby tworzyły w aspekcie gospodarczym jedną całość, której rozdzielenie miałoby sztuczny charakter.
Dodatkowo, w ocenie Wnioskodawcy, nawet gdyby organ uznał, że poszczególne czynności instalacyjne (np. fizyczne podłączenie sprzętu, umieszczenie go w wyznaczonym miejscu) są powiązane z dostawą Elementów, czynności te stanowiłyby „proste czynności umożliwiające funkcjonowanie montowanego lub instalowanego towaru zgodnie z jego przeznaczeniem” w rozumieniu art. 22 ust. 1 pkt 2 in fine Ustawy o VAT. Sam fakt fizycznego umieszczenia sprzętu ((…), (…), serwerów, stanowisk pracy) w wyznaczonych pomieszczeniach Zamawiającego i jego podłączenia do zasilania i sieci nie wymaga specjalistycznych czynności montażowych w rozumieniu tego przepisu - istotą dostawy Elementów jest sam sprzęt, a nie sposób jego posadowienia w budynku. Potwierdza to fakt, że prace instalacyjne zostały zlecone podwykonawcy zajmującemu się robotami budowlanymi, ponieważ nie wymagają one specjalistycznej wiedzy z zakresu technologii (…). Natomiast czynności wymagające specjalistycznej wiedzy (konfiguracja oprogramowania, testowanie systemu, uruchomienie, szkolenia) stanowią odrębne Usługi, a nie element montażu towaru.
W konsekwencji dostawy Elementów, które nie będą stanowiły dostawy z montażem, będą spełniać warunki wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów, ponieważ będą transportowane przez Wnioskodawcę z terenu Francji na teren Polski transportem lotniczym lub drogowym do siedziby Zamawiającego na terenie Polski. Własność tych elementów przejdzie z Wnioskodawcy na Zamawiającego na terytorium Polski po ich przetransportowaniu i odbiorze, przy czym Zamawiający jest polskim podatnikiem VAT zarejestrowanym w Polsce na potrzeby tego podatku.
Należy podkreślić, że dla powyższej kwalifikacji nie będzie miał znaczenia fakt, że własność Elementów przejdzie z Wnioskodawcy na Zamawiającego po ich przetransportowaniu, w tym w szczególności nie spowoduje, że przemieszczenie Elementów z Francji do Polski samo w sobie będzie stanowić WNT zgodnie z art. 11 ust. 1 Ustawy o VAT, a późniejsze przeniesienie własności Elementów - odrębną krajową dostawą na terenie Polski.
Wewnątrzwspólnotowe nabycie towaru, o którym mowa w art. 11 ust. 1 Ustawy o VAT występuje w sytuacji gdy następuje przemieszczenie należących do podatnika podatku od wartości dodanej towarów mających służyć działalności gospodarczej podatnika, z terytorium państwa członkowskiego innego niż terytorium kraju na terytorium Polski. Zatem przepis art. 11 ust. 1 ustawy rozszerza zakres transakcji uznawanych za wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów o przemieszczenie towarów własnych podatnika z kraju członkowskiego do Polski.
Tymczasem w opisanym stanie faktycznym, transport Elementów następuje w wyniku dokonania transakcji z ustalonym kontrahentem z Polski (Zamawiającym), w celu przeniesienia na Zamawiającego z Polski prawa do dysponowania towarem jak właściciel. Transport towarów jest organizowany przez Wnioskodawcę bezpośrednio z Francji, tak więc Elementy opuszczając Francję, są już przeznaczone dla konkretnego nabywcy (Zamawiającego) i są mu bezpośrednio dostarczane. Towar będzie dostarczany do określonego miejsca przeznaczenia, którym będzie miejsce wskazane przez Zamawiającego na terytorium kraju.
W opisanym scenariuszu w momencie rozpoczęcia transportu towary mają zatem konkretne przeznaczenie i są przemieszczane na terytorium Polski w ramach transakcji z konkretnym klientem z Polski, a nie w ramach transferu własnych towarów Wnioskodawcy pomiędzy krajami UE. Zatem w opisanym scenariuszu w przypadku transakcji będącej przedmiotem wniosku, w ramach której w momencie rozpoczęcia transportu towary są przeznaczone dla klienta z Polski art. 11 ust. 1 Ustawy o VAT nie ma zastosowania mimo, że podczas transportu prawo do rozporządzania towarami należy do Wnioskodawcy. Do podobnych wniosków doszedł Dyrektor KIS w interpretacji z 20 stycznia 2021 r. nr 0114-KDIP1-2.4012.413.2020.2.ŁN.
W świetle powyższego, w ocenie Wnioskodawcy dostawa Elementów stanowi odrębne od Usług świadczenie, kwalifikowane jako wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów we Francji (po stronie Wnioskodawcy) i wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów (po stronie Zamawiającego), a nie jako dostawa towarów z montażem w rozumieniu art. 22 ust. 1 pkt 2 Ustawy o VAT, względnie nietransakcyjne przemieszczenie towarów w ramach WNT, o którym mowa w art. 11 ust. 1 Ustawy o VAT. Przemawia za tym: (i) kontraktowe wyodrębnienie dostawy Elementów i Usług jako odrębnych zobowiązań, (ii) zakres Usług wykraczający dalece poza montaż fizyczny, obejmujący szkolenia, testy, dokumentację i wsparcie, oraz (iii) pomocniczy charakter ewentualnych czynności fizycznego umieszczenia sprzętu.
Zgodnie z art. 25 ust. 1 Ustawy o VAT wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów uznaje się za dokonane na terytorium państwa członkowskiego, na którym towary znajdują się w momencie zakończenia ich wysyłki lub transportu. W konsekwencji dostawy Elementów stanowią wewnątrzwspólnotowe nabycia towarów opodatkowane VAT na terytorium Polski.
Zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 3 Ustawy o VAT podatnikami są również osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, dokonujące wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów. W konsekwencji podmiotem zobowiązanym do rozliczenia WNT Elementów jest Zamawiający, jako podmiot nabywający te Elementy, w tym Zamawiający będzie zobowiązany do wykazania ich w ewidencjach VAT, informacjach podsumowujących VAT-UE oraz deklaracjach podatkowych JPK-VAT.
3. Stanowisko w sprawie pytania nr 3
Zgodnie z art. 28b ust. 1 Ustawy o VAT miejscem świadczenia usług w przypadku świadczenia usług na rzecz podatnika jest miejsce, w którym podatnik będący usługobiorcą posiada siedzibę działalności gospodarczej, z zastrzeżeniem ust. 2-4 oraz art. 28e, art. 28f ust. 1 i 1a, art. 28g ust. 1, art. 28i, art. 28j ust. 1 i 2 oraz art. 28n. Z kolei na podstawie art. 28e Ustawy o VAT miejscem świadczenia usług związanych z nieruchomościami, w tym usług świadczonych przez rzeczoznawców, pośredników w obrocie nieruchomościami, usług zakwaterowania w hotelach lub obiektach o podobnej funkcji, takich jak ośrodki wczasowe lub miejsca przeznaczone do użytku jako kempingi, użytkowania i używania nieruchomości oraz usług przygotowywania i koordynowania prac budowlanych, takich jak usługi architektów i nadzoru budowlanego, jest miejsce położenia nieruchomości.
Mając na względzie fakt, że Usługi będą wykonywane na rzecz Zamawiającego, który jest polskim podatnikiem VAT z siedzibą na terenie Polski, niezależnie od tego, czy Usługi w całości lub części będą uznane za związane z nieruchomościami lub nie, będą opodatkowane VAT na terenie Polski. W przypadku bowiem uznania, że nie są związane z nieruchomościami, Usługi te w całości świadczone są na rzecz podatnika VAT z siedzibą w Polsce. W przypadku zaś uznania, że Usługi są związane z nieruchomościami w określonej części, nieruchomość ta leży na terenie Polski.
4. Stanowisko w sprawie pytania nr 4
Zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt. 4 Ustawy o VAT podatnikami są również osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne nabywające usługi, jeżeli łącznie spełnione są następujące warunki: a) usługodawcą jest podatnik nieposiadający siedziby działalności gospodarczej oraz stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej („SMPD”) na terytorium kraju, a w przypadku usług, do których stosuje się art. 28e (tj. usług związanych z nieruchomościami), podatnik ten nie jest zarejestrowany zgodnie z art. 96 ust. 4, b) usługobiorcą jest: - w przypadku usług, do których stosuje się art. 28b - podatnik, o którym mowa w art. 15, lub osoba prawna niebędąca podatnikiem, o którym mowa w art. 15, zarejestrowana lub obowiązana do zarejestrowania zgodnie z art. 97 ust. 4, - w pozostałych przypadkach - podatnik, o którym mowa w art. 15, posiadający siedzibę działalności gospodarczej lub stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium kraju lub osoba prawna niebędąca podatnikiem, o którym mowa w art. 15, posiadająca siedzibę na terytorium kraju i zarejestrowana lub obowiązana do zarejestrowania zgodnie z art. 97 ust. 4. Zgodnie z art. 17 ust. 2 Ustawy o VAT w przypadkach wymienionych w ust. 1 pkt 4 i 5, usługodawca lub dokonujący dostawy towarów nie rozlicza podatku należnego. Zgodnie z art. 17 ust. 1a Ustawy o VAT przepisy ust. 1 pkt 4 i 5 oraz ust. 2 stosuje się również, w przypadku gdy usługodawca lub dokonujący dostawy towarów posiada stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium kraju, przy czym to stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej lub inne miejsce prowadzenia działalności gospodarczej usługodawcy lub dokonującego dostawy towarów, jeżeli usługodawca lub dokonujący dostawy towarów posiada takie inne miejsce prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium kraju, nie uczestniczy w tych transakcjach.
W kontekście przedstawionego stanu faktycznego, istotne jest ustalenie, czy w zakresie Usług powstanie u Wnioskodawcy SMPD do celów VAT, ponieważ jest to jeden z warunków zastosowania w sprawie mechanizmu odwrotnego obciążenia. Dalej istotne jest, czy Usługi w całości lub w części stanowią usługi związane z nieruchomościami. Jeśli bowiem Usługi nie są związane z nieruchomościami, mechanizm odwrotnego obciążenia znajdzie zastosowanie, gdy Wnioskodawca posiada w Polsce SMPD dla celów VAT. Jeśli zaś Usługi związane są z nieruchomościami, to wówczas dla analizy zastosowania mechanizmu odwrotnego obciążenia istotne będzie również, czy Wnioskodawca zarejestrowany jest na potrzeby podatku VAT. Przy czym pozostałe warunki odwrotnego obciążenia w stanie faktycznym sprawy będą spełnione.
Dodatkowo zgodnie z art. 106ga ust. 2 pkt 1 i 2 Ustawy o VAT, obowiązek wystawiania faktur ustrukturyzowanych przy użyciu Krajowego Systemu e-Faktur nie dotyczy wystawiania faktur przez podatnika nieposiadającego siedziby działalności gospodarczej ani stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium kraju lub nieposiadającego siedziby działalności gospodarczej na terytorium kraju, który posiada stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium kraju, przy czym to stałe miejsce prowadzenia działalności nie uczestniczy w dostawie towarów lub świadczeniu usług, dla których wystawiono fakturę.
Obowiązek wystawiania faktur ustrukturyzowanych będzie miał zatem zastosowanie do Wnioskodawcy, gdy będzie posiadał on na terytorium Polski SMPD i to SMPD będzie uczestniczyło w dostawie towarów lub świadczeniu usług, dla których wystawiane są faktury.
Polskie oraz unijne przepisy w zakresie VAT nie wprowadzają odrębnej definicji SMPD. W związku z tym należy odpowiednio posiłkować się definicją SMPD wprowadzoną dla potrzeb ustalania miejsca świadczenia usług zawartą w bezpośrednio stosowanych przepisach prawa unijnego oraz w orzecznictwie TSUE.
Według Motywu 14 preambuły Rozporządzenia 282/2011 oraz wyroku TSUE ws. Welmory (C-605/12), pkt 42 i 5, „Stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej” jest autonomicznym pojęciem prawa Unii Europejskiej sformułowanym dla potrzeb jednolitego stosowania obowiązujących dla celów VAT zasad określania miejsca świadczenia usług, tzn. miejsca ich opodatkowania. Zgodnie z art. 11 ust. 2 Rozporządzenia 282/2011 na użytek stosowania następujących artykułów „stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej” oznacza dowolne miejsce - inne niż miejsce siedziby działalności gospodarczej podatnika, o którym mowa w art. 10 niniejszego rozporządzenia - które charakteryzuje się wystarczającą stałością oraz odpowiednią strukturą w zakresie zaplecza personalnego i technicznego, by umożliwić mu świadczenie usług, które wykonuje: a) art. 45 dyrektywy 2006/112/WE; b) począwszy od 1 stycznia 2013 r. - art. 56 ust. 2 akapit drugi dyrektywy 2006/112/WE; c) do 31 grudnia 2014 r. - art. 58 dyrektywy 2006/112/WE; d) art. 192a dyrektywy 2006/112/WE (ust. 2). Fakt posiadania numeru identyfikacyjnego VAT sam w sobie nie jest wystarczający, by uznać, że podatnik posiada stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej (ust. 3).
W tym kontekście Wnioskodawca podkreśla, że pojęcie „zakładu” (permanent establishment) w rozumieniu umów o unikaniu podwójnego opodatkowania i przepisów o podatku dochodowym od osób prawnych jest pojęciem autonomicznym i odrębnym od pojęcia SMPD (fixed establishment) w rozumieniu przepisów o VAT. Oba pojęcia różnią się zakresem, przesłankami i celem regulacji. Posiadanie zakładu podatkowego dla celów CIT nie jest przesłanką ani dowodem na istnienie SMPD dla celów VAT. SMPD jest autonomicznym pojęciem prawa Unii Europejskiej, niezależnym od pojęć stosowanych na gruncie podatków bezpośrednich. Również objaśnienia podatkowe Ministerstwa Finansów dotyczących zasad ustalania stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium kraju dla potrzeb wystawiania faktur przy użyciu Krajowego Systemu e-Faktur z 28 stycznia 2026 r. („Objaśnienia”) potwierdzają, że sam fakt posiadania numeru identyfikacyjnego VAT nie jest wystarczający do uznania, że podatnik posiada SMPD (art. 11 ust. 3 Rozporządzenia 282/2011). A fortiori, posiadanie zakładu podatkowego dla celów CIT, który opiera się na odmiennych przesłankach, nie może automatycznie prowadzić do wniosku o istnieniu SMPD. W konsekwencji analizę w tym kontekście należy przeprowadzić bez względu na treść wspomnianej w opisie stanu faktycznego interpretacji nr (…).
Mając powyższe na względzie, aby uznać, że podmiot posiada SMPD w Polsce, konieczne jest spełnienie łącznie kilku przesłanek:
- istnienie na terytorium Polski infrastruktury technicznej oraz personelu (niekoniecznie własnych, mogą być udostępnione przez podmiot trzeci),
- struktura ta musi cechować się odpowiednią stałością, tj. być powtarzalna i nieprzemijająca,
- infrastruktura i personel muszą być wykorzystywane w sposób zorganizowany i ciągły do prowadzenia działalności gospodarczej, w ramach której wykonywane są czynności opodatkowane VAT,
- miejsce to musi umożliwiać odbiór towarów i usług i samodzielne wykonywanie czynności podlegających opodatkowaniu.
Odnosząc powyższe do stanu faktycznego sprawy, należy zauważyć, co następuje.
W interpretacji Dyrektora KIS nr 0115-KDIT1-2.4012.125.2019.2.RS z 22 maja 2019 r., wskazano, że „dla uznania, że określone miejsce prowadzenia działalności ma charakter stały, konieczne jest istnienie w tym miejscu infrastruktury technicznej oraz personelu ludzkiego, który samodzielnie może świadczyć określone czynności. Taka osobowo-rzeczowa struktura (…) powinna występować w sposób stały, tzn. powtarzalny i nieprzemijający.”
W licznych interpretacjach (np. 0114-KDIP1-2.4012.754.2025.2.JO z 24 maja 2026 r., 0114-KDIP1-2.4012.603.2025.2.RST z 21 listopada 2025 r., 0114-KDIP1-2.4012.215.2025.1.RST z 20 maja 2025 r.) powołano się na wyrok TSUE w sprawie C-605/12 Welmory, wskazując, że „dla powstania stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej w danym państwie członkowskim może nie być konieczne posiadanie własnego zaplecza personalnego i technicznego, o ile zaplecze udostępnione przez podmiot trzeci umożliwia odbiór świadczonych usług i ich wykorzystywanie w działalności gospodarczej usługobiorcy. Przy czym, dostępność zaplecza dostarczonego przez inny podmiot musi być porównywalna do dostępności zaplecza własnego.”
Istotne znaczenie ma również treść Objaśnień. Według Objaśnień „SMPD nie powstanie, jeżeli zasoby personalne i techniczne, własne bądź udostępnione, nie będą wykorzystywane w istotnych dla podatnika zagranicznego procesach dotyczących prowadzonej przez tego podatnika działalności gospodarczej, stanowiąc wyłącznie działania o charakterze pomocniczym, akcesoryjnym. Kwalifikacja działań jako pomocniczych, akcesoryjnych będzie natomiast zależała od rodzaju prowadzonej działalności gospodarczej podatnika zagranicznego. (…) To, jak rozumieć odpowiednią strukturę w zakresie zaplecza personalnego i technicznego, zależy przede wszystkim od profilu prowadzonej działalności gospodarczej podatnika.”
W kontekście powyższego Wnioskodawca nie posiada w Polsce biura, oddziału ani innej jednostki organizacyjnej, nie wynajmuje ani nie dzierżawi powierzchni biurowej, technicznej lub operacyjnej, nie posiada własnej infrastruktury technicznej (sprzętu, serwerów, instalacji), nie dysponuje personelem przypisanym do Polski w sposób trwały.
Wnioskodawca wprawdzie korzysta z pomieszczeń należących do Zamawiającego (sale konferencyjne, pomieszczenia operacyjne, serwerownia), lecz czyni to wyłącznie w zakresie niezbędnym do wykonania Usług, w określonych terminach, bez prawa swobodnego dysponowania tymi pomieszczeniami. Pomieszczenia te nie pozostają do dyspozycji Wnioskodawcy jak własne, służą zasadniczo działalności Zamawiającego, nie są wykorzystywane do prowadzenia samodzielnej działalności gospodarczej przez Wnioskodawcę. W analizowanym przypadku, korzystanie z infrastruktury Zamawiającego jest ograniczone czasowo i nie daje spółce zagranicznej samodzielności w prowadzeniu działalności gospodarczej na terytorium Polski. Wnioskodawca nie może nią dysponować jak własną i nie prowadzi poprzez nią autonomicznej działalności.
Infrastruktura Zamawiającego nie umożliwia Wnioskodawcy odbioru i wykorzystywania towarów i usług do własnych potrzeb. Dodatkowo te same zasoby (pomieszczenia, infrastruktura, roboty budowlane) służą Zamawiającemu i lokalnym podwykonawcom - nie mogą jednocześnie tworzyć SMPD Wnioskodawcy. Należy wskazać, że w wyroku z 19 maja 2022 r., I FSK 968/20 NSA wskazał, że „Nie można mówić o stałym miejscu prowadzenia działalności gospodarczej zagranicznego podatnika, jeżeli to samo zaplecze personalne i techniczne, z którego korzysta, stanowi jednocześnie podstawę do świadczenia usług przez podmiot krajowy.”
Według Objaśnień „Ustalając istnienie SMPD, należy zwrócić uwagę na zakres samodzielności takiego miejsca względem działalności głównej (centrali), tj. czy stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej jest strukturą, którą charakteryzuje zdolność do podejmowania decyzji, np. w zakresie zawierania umów.” Pracownicy Wnioskodawcy wykonują czynności projektowe, instalacyjne i uruchomieniowe. Ich zadania będą miały jedynie charakter wykonawczy i pomocniczy. Pracownicy Ci nie będą mieli jakiejkolwiek decyzyjności, nie będą uprawnieni do samodzielnego zawierania umów i negocjowania ich treści.
Na podstawie Objaśnień „Przesłanka wystarczającej stałości odnosi się - podobnie jak w przypadku odpowiedniej struktury - do zaplecza personalnego i technicznego. Zaplecze składające się na stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej powinno charakteryzować się „wystarczającą stałością”, aby móc podejmować decyzje dotyczące zwykłego zarządu i świadczyć usługi. Osobowo-rzeczowa struktura w stałym miejscu prowadzenia działalności gospodarczej powinna występować w sposób stały, tj. nieprzerwanie dysponować takimi środkami, które pozwalają na faktyczne świadczenie usług z tego miejsca. Stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej charakteryzować się zatem powinno określonym stopniem zaangażowania, które pozwala na uznanie, że działalność prowadzona w tym miejscu nie jest przemijająca lub okresowa. SMPD powinno mieć zatem rozpoznawalną strukturę, która materializuje się poprzez istnienie zaplecza personalnego i technicznego o skali adekwatnej do profilu prowadzonej działalności gospodarczej podmiotu zagranicznego.
Tymczasem zadania Pracowników będą miały charakter czasowy i pomocniczy. Pracownicy Ci przebywają w Polsce okresowo, wykonują zadania ściśle określone harmonogramem projektu, po zakończeniu danej fazy projektu opuszczają terytorium Polski. Obecność pracowników w Polsce jest nieregularna i zmienna liczebnie, brak jest jednego, stałego zespołu operującego w Polsce, czynności są rozdzielone na fazy (instalacja - testy - uruchomienie - wsparcie), po zakończeniu etapu realizacji brak jest dalszej działalności usługowej w Polsce.
Jednocześnie Wnioskodawca nie zarządza lokalnym personelem Zamawiającego ani podwykonawców. Polscy podwykonawcy, z którymi Wnioskodawca zawarł umowy, nie stanowią zaplecza personalnego tworzącego SMPD Wnioskodawcy w rozumieniu art. 11 ust. 2 Rozporządzenia 282/2011. Podwykonawcy ci są odrębnymi, samodzielnymi podmiotami gospodarczymi, prowadzącymi własną działalność na terytorium Polski. Wnioskodawca nie sprawuje nad nimi kontroli porównywalnej do kontroli nad własnymi pracownikami - relacja ta ma charakter czysto kontraktowy, ograniczony do realizacji określonych, zleconych zadań. Dostępność zasobów podwykonawców nie jest porównywalna do dostępności zaplecza własnego w rozumieniu wyroku TSUE ws. Welmory (C-605/12). Podwykonawcy wykonują prace na rzecz Zamawiającego (w budynkach Zamawiającego, na jego infrastrukturze) i jednocześnie mogą świadczyć usługi na rzecz innych podmiotów. Ich zasoby nie pozostają do wyłącznej dyspozycji Wnioskodawcy i nie tworzą struktury umożliwiającej Wnioskodawcy samodzielne prowadzenie działalności gospodarczej w Polsce.
Choć Kontrakt realizowany jest w dłuższym horyzoncie czasowym (…), nie oznacza to stałości SMPD, ponieważ „stałość” w rozumieniu prawa wspólnotowego dotyczy struktury personalno-technicznej, a nie czasu trwania kontraktu. Wnioskodawca realizuje jedynie pojedynczy projekt i nie prowadzi w Polsce samodzielnej, ciągłej działalności usługowej. Co istotne, w ramach tego okresu obecność Pracowników w Polsce ma charakter wyraźnie fazowy i nieciągły - poszczególne etapy (instalacja, testy, uruchomienie, wsparcie) następują po sobie z przerwami, a po zakończeniu danej fazy Pracownicy opuszczają Polskę. Przez zdecydowaną większość czasu na terytorium Polski przebywa jedynie od 1 do 5 Pracowników, przy czym żaden z nich nie przebywa dłużej niż 4 miesiące w roku kalendarzowym. Taki model obecności - przerywany, zmienny osobowo i ograniczony do konkretnych zadań projektowych - nie spełnia kryterium „wystarczającej stałości” w rozumieniu art. 11 ust. 2 Rozporządzenia 282/2011, które wymaga nieprzerwanego dysponowania środkami pozwalającymi na faktyczne świadczenie usług z danego miejsca.
Dodatkowo, Usługi świadczone przez Wnioskodawcę nie stanowią istotnej części jego globalnej działalności, nie są celem samym w sobie, lecz są elementem pomocniczym realizacji dostaw sprzętu (…). Wartość Usług świadczonych przez Pracowników w Polsce stanowi mniej niż 1% całkowitej wartości Kontraktu, co - choć nie jest samoistnym kryterium prawnym - potwierdza pomocniczy i akcesoryjny charakter tych Usług w rozumieniu Objaśnień Ministerstwa Finansów, które wskazują, że SMPD nie powstanie, jeżeli zasoby stanowią wyłącznie działania o charakterze pomocniczym, akcesoryjnym. W stanie faktycznym zagraniczna spółka nie prowadzi w Polsce działalności w sposób ciągły i zorganizowany, a jej obecność ogranicza się do realizacji pojedynczego projektu.
Podsumowując, w okolicznościach sprawy Wnioskodawca nie będzie posiadał własnej infrastruktury i personelu w Polsce ani stałego dostępu do infrastruktury - korzystanie z zasobów Zamawiającego będzie limitowane tylko na czas Kontraktu. Wnioskodawca nie będzie wykonywał innych działań gospodarczych w Polsce poza realizacją tego konkretnego Kontraktu. Usługi mają charakter projektowy i pomocniczy względem głównego przedmiotu Kontraktu, są wykonywane czasowo, w określonych fazach realizacji projektu, nie są świadczone w sposób ciągły ani powtarzalny w sensie operacyjnym.
Taki model działania nie tworzy struktury, którą można uznać za „odpowiednią” w rozumieniu art. 11 ust. 2 Rozporządzenia 282/2011 - tj. zdolną do samodzielnego i trwałego świadczenia usług. W rezultacie Wnioskodawca nie będzie posiadał w Polsce SMPD, ani nie będzie miał obowiązku dokonania rejestracji na potrzeby podatku VAT z tego tytułu. Wnioskodawca nie będzie również zobowiązany do wystawiania faktur za pośrednictwem KSeF.
Niezależnie od powyższego, nawet gdyby hipotetycznie przyjąć, że Wnioskodawca posiada SMPD na terytorium Polski, mechanizm odwrotnego obciążenia nadal znajdowałby zastosowanie na podstawie art. 17 ust. 1a Ustawy o VAT. Zgodnie z tym przepisem, odwrotne obciążenie stosuje się również w przypadku, gdy usługodawca posiada SMPD na terytorium kraju, ale to SMPD nie uczestniczy w danych transakcjach.
W stanie faktycznym sprawy, nawet przy założeniu istnienia SMPD, nie uczestniczyłoby ono w dostawie Elementów ani w świadczeniu Usług z następujących powodów:
Po pierwsze, wszelkie decyzje dotyczące realizacji Kontraktu (negocjowanie warunków, zawieranie umów, zarządzanie projektem) są podejmowane wyłącznie z siedziby Wnioskodawcy we Francji. Pracownicy przebywający w Polsce pełnią jedynie funkcje wykonawcze i nie posiadają pełnomocnictw do zawierania umów ani podejmowania decyzji biznesowych.
Po drugie, faktury za dostawy Elementów i świadczenie Usług są wystawiane z siedziby Wnioskodawcy we Francji. Zasoby znajdujące się w Polsce (Pracownicy, pomieszczenia Zamawiającego) nie uczestniczą w procesie fakturowania, negocjowania cen ani ustalania warunków handlowych - służą wyłącznie fizycznemu wykonaniu czynności instalacyjnych, testowych i szkoleniowych.
W rezultacie, nawet przy hipotetycznym istnieniu SMPD, warunki zastosowania odwrotnego obciążenia z art. 17 ust. 1a Ustawy o VAT byłyby spełnione, a zobowiązanym do rozliczenia podatku VAT byłby Zamawiający. Analogicznie, na podstawie art. 106ga ust. 2 pkt 2 Ustawy o VAT, Wnioskodawca nie byłby zobowiązany do wystawiania faktur za pośrednictwem KSeF.
5. Stanowisko w sprawie pytania numer 5
Według Wnioskodawcy Usługi nie są usługami związanymi z nieruchomościami w rozumieniu art. 28e Ustawy o VAT ani w całości, ani w części.
Zgodnie z zasadą ogólną wyrażoną w art. 28b ust. 1 ustawy miejscem świadczenia usług w przypadku świadczenia usług na rzecz podatnika jest miejsce, w którym podatnik będący usługobiorcą posiada siedzibę działalności gospodarczej, z zastrzeżeniem ust. 2-4 oraz art. 28e, art. 28f ust. 1 i 1a, art. 28g ust. 1, art. 28i, art. 28j ust. 1 i 2 oraz art. 28n. W myśl art. 28b ust. 2 Ustawy o VAT w przypadku gdy usługi są świadczone dla stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej podatnika, które znajduje się w innym miejscu niż jego siedziba działalności gospodarczej, miejscem świadczenia tych usług jest to stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej.
Z powołanych przepisów ustawy wynika zatem, że co do zasady usługa świadczona na rzecz podatnika, inna niż wskazana w art. 28e, art. 28f ust. 1 i 1a, art. 28g ust. 1, art. 28i, art. 28j ust. 1 i 2 oraz art. 28n ustawy, podlega opodatkowaniu w miejscu siedziby działalności gospodarczej usługobiorcy, chyba że jest świadczona dla stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej usługobiorcy, które znajduje się w innym miejscu niż jego siedziba działalności gospodarczej, wówczas miejscem świadczenia tej usługi jest stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej, dla którego ta usługa jest świadczona.
Od powyższej zasady ustawodawca przewidział szereg wyjątków, wskazując m.in. szczególne zasady ustalania miejsca świadczenia usług związanych m.in. z nieruchomościami.
I tak zgodnie z art. 28e Ustawy o VAT miejscem świadczenia usług związanych z nieruchomościami, w tym usług świadczonych przez rzeczoznawców, pośredników w obrocie nieruchomościami, usług zakwaterowania w hotelach lub obiektach o podobnej funkcji, takich jak ośrodki wczasowe lub miejsca przeznaczone do użytku jako kempingi, użytkowania i używania nieruchomości oraz usług przygotowywania i koordynowania prac budowlanych, takich jak usługi architektów i nadzoru budowlanego, jest miejsce położenia nieruchomości.
Wskazany przepis stanowi implementację przepisu art. 47 Dyrektywy 112, zgodnie z którym miejscem świadczenia usług związanych z nieruchomościami, w tym usług rzeczoznawców i agentów nieruchomości, usług zakwaterowania w sektorze hotelarskim lub sektorach o podobnej funkcji, takich jak ośrodki wczasowe lub w miejsca przeznaczone do użytku jako kempingi, przyznawanie prawa użytkowania nieruchomości oraz usług związanych z przygotowywaniem i koordynacją prac budowlanych, takich jak usługi architektów i biur nadzoru budowlanego, jest miejsce, w którym znajduje się dana nieruchomość.
Ustawa nie zawiera definicji pojęcia „nieruchomość” oraz pojęcia „usługi związanej z nieruchomościami”. Niemniej jednak zgodnie z art. 13b Rozporządzenia 282/2011 do celów stosowania dyrektywy 2006/112/WE za „nieruchomość” uznaje się: a) każdą określoną część ziemi, na jej powierzchni lub pod jej powierzchnią, która może stać się przedmiotem własności i posiadania; b) każdy budynek lub każdą konstrukcję przytwierdzone do gruntu lub w nim osadzone powyżej lub poniżej poziomu morza, których nie można w łatwy sposób zdemontować lub przenieść; c) każdy zainstalowany element stanowiący integralną część budynku lub konstrukcji, bez którego budynek lub konstrukcja są niepełne, taki jak drzwi, okna, dachy, schody i windy; d) każdy element, sprzęt lub maszynę zainstalowane na stałe w budynku lub konstrukcji, które nie mogą być przeniesione bez zniszczenia lub zmiany budynku lub konstrukcji.
W myśl art. 31a ust. 1 Rozporządzenia 282/2011 usługi związane z nieruchomościami, o których mowa w art. 47 Dyrektywy 112, obejmują jedynie te usługi, które mają wystarczająco bezpośredni związek z daną nieruchomością. Usługi uważa się za mające wystarczająco bezpośredni związek z nieruchomością w następujących przypadkach: a) gdy wywodzą się z nieruchomości, a dana nieruchomość stanowi element składowy usługi i jest elementem centralnym oraz niezbędnym z punktu widzenia świadczonych usług; b) gdy są świadczone w odniesieniu do nieruchomości lub dla niej przeznaczone i mają na celu zmianę prawnego lub fizycznego stanu danej nieruchomości.
Jednocześnie w art. 31a ust. 2 Rozporządzenia 282/2011 zawarto wykaz przykładowych usług, które należy uznać za związane z nieruchomościami, czyli usług objętych zakresem stosowania art. 47 Dyrektywy 112. Co więcej w art. 31a ust. 3 Rozporządzenia 282/2011 zawarto wykaz przykładowych usług, których nie należy traktować jako usług związanych z nieruchomościami, czyli usług nieobjętych zakresem stosowania art. 47 Dyrektywy 112.
Jak stanowi art. 31a ust. 2 lit. m i n Rozporządzenia 282/2011 ustęp 1 obejmuje w szczególności: m) instalację lub montaż maszyn lub sprzętu, które po zainstalowaniu lub zamontowaniu są uznane za nieruchomość; n) utrzymanie i naprawę oraz kontrolę maszyn lub sprzętu, jak również nadzór nad maszynami lub sprzętem, jeżeli maszyny lub sprzęt są uznane za nieruchomość.
W art. 31a ust. 3 lit. f Rozporządzenia 282/2011 zdefiniowano katalog przesłanek negatywnych tj. usług które nie są uznawane za związane z nieruchomościami: f) instalacji lub montażu maszyn lub sprzętu, utrzymania i naprawy oraz kontroli maszyn lub sprzętu, jak również nadzoru nad maszynami lub sprzętem, które nie są lub nie stają się częścią nieruchomości.
Rozwiązania wprowadzone powyższym rozporządzeniem mają na celu doprowadzić w całej Unii Europejskiej do wspólnej wykładni i spójnego stosowania przepisu szczególnego, jakim jest art. 47 Dyrektywy 112.
Z orzecznictwa TSUE wynika, że aby świadczenie usług mogło zostać uznane za związane z nieruchomością w rozumieniu tego przepisu, konieczne jest, by świadczenie to było związane z wyraźnie określoną nieruchomością i by sama nieruchomość stanowiła przedmiot owego świadczenia. Tak jest w szczególności wówczas, gdy wyraźnie określoną nieruchomość należy uznać za konstytutywny element świadczenia usług, jako że stanowi ona centralny i nieodzowny element tego świadczenia (zob. podobnie wyrok z 27 czerwca 2013 r., RR Donnelley Global Turnkey Solutions Poland, C-155/12, EU:C:2013:434, pkt 34, 35).
Orzecznictwo to, jak wskazuje Trybunał w wyroku C-215/19, zostało zasadniczo skodyfikowane w art. 31a ust. 1 lit. a) i b) Rozporządzenia 282/2011, stanowiącym, że usługi związane z nieruchomością, o których mowa w art. 47 dyrektywy VAT, obejmują jedynie te usługi, które wykazują wystarczająco bezpośredni związek z nieruchomością, co ma miejsce, po pierwsze, w przypadku, gdy usługi te wywodzą się z nieruchomości, a dana nieruchomość stanowi element składowy usługi i jest elementem centralnym oraz niezbędnym z punktu widzenia świadczonych usług, a po drugie, w przypadku, gdy usługi te są świadczone w odniesieniu do nieruchomości lub dla niej przeznaczone i mają na celu zmianę prawnego lub fizycznego stanu danej nieruchomości.
W stanie faktycznym sprawy związek z nieruchomością ma charakter wyłącznie techniczno‑funkcjonalny i pomocniczy, a przedmiotem świadczenia jest sprzęt/system, nie zaś zmiana prawnego lub fizycznego stanu nieruchomości.
W szczególności Usługi Wnioskodawcy (instalacja, testy, uruchomienie, szkolenia, wsparcie) są funkcjonalnie nakierowane na uruchomienie i poprawne działanie systemu/sprzętu, nie zmierzają do zmiany cech fizycznych ani prawnych nieruchomości. Ewentualne modyfikacje mają charakter odwracalny - sprzęt ((…), (…), serwerownia, stanowiska pracy) może zostać zdemontowany, a zmodyfikowane budynki przywrócone do stanu pierwotnego. Większość sprzętu może zostać łatwo usunięta (komputery z oprogramowaniem, szafy serwerowe itp.). Jedynym elementem wymagającym większego nakładu pracy przy demontażu jest (…) zamontowana na dachu budynku, która wymaga płyty betonowej - niemniej jednak również ona może zostać zdemontowana. Sprzęt ten nie stanowi integralnej części budynku, bez której budynek byłby niepełny (art. 13b lit. c Rozporządzenia 282/2011), ani nie jest zainstalowany na stałe w budynku w sposób uniemożliwiający jego przeniesienie bez zniszczenia lub zmiany budynku (art. 13b lit. d Rozporządzenia 282/2011). Nieruchomości Zamawiającego są w pełni funkcjonalne zarówno przed instalacją sprzętu, jak i po jego ewentualnym demontażu. Nieruchomość nie jest „przekształcana” ani „wznoszona” - prace adaptacyjne mają charakter ograniczony i służą wyłącznie dostosowaniu pomieszczeń do odbioru sprzętu. Usługi Wnioskodawcy mają standardowy, powtarzalny charakter niezależny od konkretnej nieruchomości - nieruchomość nie determinuje treści tych usług.
Usługi instalacyjne i uruchomieniowe stanowią element pomocniczy do dostawy urządzeń, niewielką część wartości Kontraktu. W odniesieniu do nadzoru nad pracami budowlanymi, o którym mowa w pkt g) opisu Usług, Wnioskodawca podkreśla, że choć art. 28e Ustawy o VAT wymienia „usługi przygotowywania i koordynowania prac budowlanych, takich jak usługi architektów i nadzoru budowlanego” jako przykład usług związanych z nieruchomościami, to nadzór sprawowany przez Wnioskodawcę różni się co do charakteru od nadzoru budowlanego, o którym mowa w tym przepisie. Nadzór budowlany w rozumieniu art. 28e dotyczy usług, których przedmiotem jest sama nieruchomość - tj. usług nakierowanych na zmianę fizycznego stanu nieruchomości (wznoszenie, przebudowa, rozbiórka budynku). Tymczasem nadzór sprawowany przez Wnioskodawcę ma wyłącznie charakter pomocniczy i dostosowawczy względem głównego świadczenia, jakim jest dostawa i uruchomienie systemu (…). Celem tego nadzoru nie jest zmiana stanu nieruchomości, lecz zapewnienie, że adaptacja pomieszczeń (wykonana przez podwykonawcę) umożliwi prawidłowy odbiór i funkcjonowanie sprzętu. Nadzór ten jest zatem funkcjonalnie podporządkowany dostawie sprzętu, a nieruchomość stanowi jedynie miejsce instalacji, nie zaś centralny i nieodzowny element świadczenia w rozumieniu art. 31a ust. 1 Rozporządzenia 282/2011.
Do podobnych wniosków doszedł Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji indywidualnej z 26 września 2025 r., sygn. 0114-KDIP1-2.4012.489.2025.2.AP. Mianowicie stwierdził, że:
„W analizowanym przypadku Państwa Spółka planuje świadczyć usługi w zakresie instalacji, serwisu oraz konserwacji systemów kontroli dostępu, monitoringu wizyjnego (CCTV), systemów domofonowych, czujników alarmowych, systemów zarządzania kluczami oraz powiązanego sprzętu i akcesoriów (łącznie jako System). Jak Państwo wskazaliście instalacja Systemu nie ingeruje w strukturę budynku. Przedmiot instalacji nie jest montowany w budynku na stałe, a tym samym istnieje możliwość jego demontażu oraz przywrócenia budynku do stanu pierwotnego, które może jednak wymagać wykonania podstawowych prac wykończeniowych, np. szpachlowania, tynkowania lub malowania oraz wymiany drobnych elementów wykończeniowych budynku, takich jak listwy i panele. Nieruchomości, w których instalujecie Państwo Systemy są w pełni funkcjonalne zarówno przed instalacją systemu, jak i po jego ewentualnym demontażu.
Mając na uwadze wskazane przez Państwa informacje, należy zgodzić się z Państwem, że realizowanych przez Państwa usług nie można uznać za usługi związane z nieruchomością, o których mowa w art. 28e ustawy. Fakt, że usługi instalacji, serwisu i konserwacji Systemów są i będą wykonywane w obrębie (określonego co do położenia) budynku przemysłowego lub biurowego nie jest wystarczający dla zastosowania art. 28e ustawy. Z art. 31a rozporządzenia 282/2011 wynika, że instalacja lub montaż bądź utrzymanie i kontrola sprzętu stanowi usługę związaną z nieruchomością gdy sprzęt jest uznany za nieruchomość. Natomiast z art. 13b rozporządzenia 282/2011 wynika, że sprzęt jest uznany za nieruchomość gdy stanowi integralną część budynku, bez której budynek jest niepełny bądź gdy jest zainstalowany na stałe w budynku i nie może być przeniesiony bez zniszczenia lub zmiany budynku.
Wskazaliście Państwo, że instalacja Systemu wynika z indywidualnych potrzeb klienta w zakresie organizacji przestrzeni oraz bezpieczeństwa nieruchomości. Na system składają się zamki elektroniczne, czytniki kart dostępu, urządzenia zabezpieczające i okablowanie. Elementy te mogą zostać zdemontowane, a ich demontaż będzie się wiązał w wykonaniem podstawowych prac wykończeniowych. Zatem, skoro przywrócenie budynku do stanu pierwotnego będzie polegało na wykonaniu prac takich jak np. szpachlowanie, tynkowanie czy malowanie oraz wymiana uszkodzonych listew czy paneli, nie można uznać, że podczas demontażu budynek ulega zmianie lub zniszczeniu. Chociaż świadczone przez Państwa usługi są wykonywane na nieruchomościach (położonych na terytorium Polski), to jednak nie mają one na celu zmiany prawnego lub fizycznego stanu danej nieruchomości. Tym samym w analizowanym przypadku nie można uznać Systemu za integralną część budynku, bez której budynek jest niepełny. W konsekwencji mając na uwadze art. 31a rozporządzenia 282/2011 nie można uznać, że świadczone przez Państwa Spółkę usługi stanowią usługi, o których mowa w art. 28e ustawy. Jednocześnie do świadczonych przez Państwa Spółkę usług instalacji, serwisu i konserwacji Systemu nie znajdują zastosowania inne szczególne zasady ustalania miejsca świadczenia usług wynikające z art. 28f ust. 1 i 1a, art. 28g ust. 1, art. 28i, art. 28j ust. 1 i 2 oraz art. 28n ustawy.
Zatem, biorąc pod uwagę przedstawione we wniosku okoliczności sprawy oraz obowiązujące przepisy prawa podatkowego, stwierdzić należy, że miejscem świadczenia wykonywanych usług instalacji, serwisu i konserwacji Systemu w budynkach przemysłowych oraz biurowych zlokalizowanych na terytorium Polski jest miejsce siedziby lub stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej usługobiorcy, zgodnie z art. 28b ust. 1 i 2 ustawy. Jak ustalono powyżej usługi instalacji, serwisu i konserwacji Systemu bezpieczeństwa nie stanowią usług związanych z nieruchomością w rozumieniu art. 28e ustawy oraz nie mają do nich zastosowania szczególne zasady ustalania miejsca świadczenia usług wynikające z art. 28f ust. 1 i 1a, art. 28g ust. 1, art. 28i, art. 28j ust. 1 i 2 oraz art. 28n ustawy. Tym samym skoro usługobiorcy są/będą podatnikami w rozumieniu art. 28a ustawy, to miejscem świadczenia przedmiotowych usług, wykonywanych na ich rzecz, będzie miejsce ich siedziby lub stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej danego usługobiorcy.”
Również w przedstawionym stanie faktycznym świadczone usługi instalacyjne, testowe, uruchomieniowe i szkoleniowe nie są usługami związanymi z nieruchomościami w rozumieniu art. 28e Ustawy o VAT. Związek tych usług z nieruchomościami ma charakter wyłącznie pośredni i techniczny, przy czym nieruchomość nie stanowi centralnego elementu świadczenia, lecz jedynie miejsce jego wykonania.
W konsekwencji, na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 4 Ustawy o VAT zobowiązanym do rozliczenia podatku z tytułu świadczenia Usług będzie Zamawiający, w tym wykazania tych transakcji w ewidencjach VAT oraz deklaracjach JPK-VAT, bez względu na fakt, że Wnioskodawca dokonał rejestracji na potrzeby podatku VAT w Polsce.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej ustawą:
Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem”, podlegają:
1) odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju;
2) eksport towarów;
3) import towarów na terytorium kraju;
4) wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju;
5) wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.
Według art. 2 pkt 1, 3 i 5 ustawy:
Przez terytorium kraju rozumie się przez to terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, z zastrzeżeniem art. 2a.
Przez terytorium Unii Europejskiej rozumie się przez to terytoria państw członkowskich Unii Europejskiej.
Przez terytorium państwa trzeciego rozumie się przez to terytorium państwa niewchodzące w skład terytorium Unii Europejskiej, z zastrzeżeniem art. 2a ust. 1 i 3.
Według art. 2 pkt 22 ustawy:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o sprzedaży - rozumie się przez to odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.
W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:
Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).
Stosownie do art. 2 pkt 6 ustawy:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o towarach - rozumie się przez to rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.
Należy zauważyć, że dostawa towarów, o której mowa w art. 7 ust. 1 ustawy, rozumiana jest przez ustawodawcę, jako przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. W określeniu „jak właściciel” zawiera się możliwość uznania za dostawę faktycznego przeniesienia władztwa nad rzeczą. W rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług „dostawa” oznacza wszelkiego rodzaju rozporządzanie towarem (sprzedaż, zamianę, darowiznę, oraz każdą inną transakcję, która w aspekcie ekonomicznym będzie prowadziła do podobnego rezultatu).
Co należy rozumieć przez „przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel” określił Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawie C-320/88. W orzeczeniu tym stwierdza się, że dla uznania danej czynności za opodatkowaną dostawę towarów, nie ma znaczenia to, czy dochodzi do przeniesienia własności według prawa właściwego dla danego kraju. Regulacja ta ma zastosowanie do każdego przeniesienia prawa do rozporządzania towarem na inny podmiot, które to przeniesienie skutkuje tym, że strona ta uzyskuje de facto możliwość korzystania z rzeczy tak jak właściciel, nawet jeżeli nie wiąże się to z przeniesieniem własności. W tym orzeczeniu, odnosząc się do dostawy towarów, Trybunał posłużył się terminem przeniesienia „własności w sensie ekonomicznym”, podkreślając tym samym uniezależnienie opodatkowania od przeniesienia własności towarów. Oznacza to więc, że na gruncie przedmiotowego przepisu kluczowym elementem jest przeniesienie, w istocie rzeczy, praktycznej kontroli nad rzeczą i możliwości dysponowania nią.
Na mocy art. 8 ust. 1 ustawy:
Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (...).
Definicja „świadczenia usług” ma charakter dopełniający definicję „dostawy towarów” i jest wyrazem realizacji zasady powszechności opodatkowania podatkiem od towarów i usług transakcji wykonywanych przez podatników w ramach działalności gospodarczej. W świetle powołanych przepisów przez świadczenie usług należy zatem rozumieć każde świadczenie, które nie jest dostawą towarów, wykonywane na rzecz innego podmiotu.
Jednocześnie należy wskazać, że dostawa towarów i świadczenie usług podlegają opodatkowaniu VAT w Polsce wówczas, gdy są wykonywane odpłatnie i są wykonywane na terytorium kraju.
Ponadto, jak wynika z art. 5 ust. 1 ustawy, opodatkowaniu w Polsce podlegają również: eksport towarów, import towarów na terytoriom kraju, wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju oraz wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.
Ww. przepis wymienia rodzaje transakcji opodatkowanych w Polsce zgodnie z zasadą terytorialności. Istotnym zatem jest aby prawidłowo ustalić miejsce dostawy towarów oraz miejsce świadczenia usług.
Na podstawie art. 22 ust. 1 pkt 1, 2 i 3 ustawy:
Miejscem dostawy towarów jest w przypadku:
1) towarów wysyłanych lub transportowanych przez dokonującego ich dostawy, ich nabywcę lub przez osobę trzecią - miejsce, w którym towary znajdują się w momencie rozpoczęcia wysyłki lub transportu do nabywcy.
2) towarów, które są instalowane lub montowane, z próbnym uruchomieniem lub bez niego, przez dokonującego ich dostawy lub przez podmiot działający na jego rzecz - miejsce, w którym towary są instalowane lub montowane; nie uznaje się za instalację lub montaż prostych czynności umożliwiających funkcjonowanie montowanego lub instalowanego towaru zgodnie z jego przeznaczeniem.
3) towarów niewysyłanych ani nietransportowanych - miejsce, w którym towary znajdują się w momencie dostawy.
Należy również zauważyć, że art. 22 ust. 1 pkt 2 ustawy, ma co do zasady zastosowanie w sytuacji gdy towar jest przemieszczany z terytorium jednego kraju, zazwyczaj w częściach, na terytorium innego kraju gdzie jest montowany lub instalowany w sposób na tyle skomplikowany, że montażu może dokonać wyłącznie dostawca lub podmiot działający na jego rzecz a nie nabywca. Przepisy ustawy o podatku od towarów i usług nie definiują pojęć „montaż lub instalacja”, niemniej jednak stosownie do cytowanego art. 22 ust. 1 pkt 2 ustawy, do instalacji lub montażu nie zalicza się prostych czynności umożliwiających funkcjonowanie montowanego lub instalowanego towaru zgodnie z jego przeznaczeniem. Jako „proste czynności” należy rozumieć działania, umożliwiające funkcjonowanie danego towaru/sprzętu, które potencjalny nabywca mógłby wykonać we własnym zakresie. Za montaż lub instalację należy uznać takie czynności, które wymagają specjalistycznej wiedzy i umiejętności znanych przede wszystkim dostawcy montowanego lub instalowanego towaru/sprzętu. Jeżeli więc montaż jest skomplikowany, złożony i wymaga specjalistycznej wiedzy, którą ma jedynie dostawca, mamy do czynienia z dostawą z montażem, w rozumieniu art. 22 ust. 1 pkt 2 ustawy. Taki sposób opodatkowania transakcji pozwala na uniknięcie rozliczania wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów na własną rzecz przez jego dostawcę.
Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy:
Przez wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 4, rozumie się nabycie prawa do rozporządzania jak właściciel towarami, które w wyniku dokonanej dostawy są wysyłane lub transportowane na terytorium państwa członkowskiego inne niż terytorium państwa członkowskiego rozpoczęcia wysyłki lub transportu przez dokonującego dostawy, nabywcę towarów lub na ich rzecz.
Zgodnie z art. 9 ust. 2 ustawy:
Przepis ust. 1 stosuje się pod warunkiem, że:
1) nabywcą towarów jest:
a) podatnik, o którym mowa w art. 15, lub podatnik podatku od wartości dodanej, a nabywane towary mają służyć działalności gospodarczej podatnika,
b) osoba prawna niebędąca podatnikiem, o którym mowa w lit. a
- z zastrzeżeniem art. 10.
2) dokonujący dostawy towarów jest podatnikiem, o którym mowa w pkt 1 lit. a.
Zatem, przy spełnieniu warunków odnośnie podmiotów biorących udział w transakcji, wewnątrzwspólnotowe nabycie towaru, o którym mowa w art. 9 ust. 1 ustawy ma miejsce wówczas, gdy w wyniku dostawy w ramach której dochodzi do przeniesienia prawa do rozporządzania towarami jak właściciel towary są wysyłane lub transportowane na terytorium państwa członkowskiego inne niż terytorium państwa członkowskiego rozpoczęcia wysyłki.
Ponadto, w myśl art. 11 ust. 1 ustawy:
Przez wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 4, rozumie się również przemieszczenie towarów przez podatnika podatku od wartości dodanej lub na jego rzecz, należących do tego podatnika, z terytorium państwa członkowskiego innego niż terytorium kraju na terytorium kraju, jeżeli towary te zostały przez tego podatnika na terytorium tego innego państwa członkowskiego w ramach prowadzonego przez niego przedsiębiorstwa wytworzone, wydobyte, nabyte, w tym również w ramach wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów, albo zaimportowane, i towary te mają służyć działalności gospodarczej podatnika.
Przepis ten rozszerza zatem zakres transakcji uznawanych za wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów o przemieszczenie towarów własnych podatnika z kraju członkowskiego do Polski. W myśl powołanej regulacji, przemieszczenie towarów traktowane będzie jako wewnątrzwspólnotowe nabycie wtedy, gdy przemieszczane towary są własnością podatnika, który wszedł w ich posiadanie na terytorium państwa członkowskiego, z którego transportowane są do Polski i będą służyć czynnościom wykonywanym przez niego, jako podatnika, na terytorium kraju. W takim przypadku w państwie, z którego przemieszczane są towary, występuje wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów, natomiast w państwie, do którego przemieszczane są towary, następuje ich wewnątrzwspólnotowe nabycie - dokonywane przez ten sam podmiot.
Przy czym należy zaznaczyć, że przemieszczenia towarów, o którym mowa w art. 11 ust. 1 ustawy, nie uznaje się za wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów, w przypadku, gdy występuje chociażby jedna z przesłanek negatywnych określonych w art. 12 ust. 1 ustawy.
I tak, zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy:
Przemieszczenia towarów, o którym mowa w art. 11 ust. 1, przez podatnika podatku od wartości dodanej lub na jego rzecz nie uznaje się za wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów, w przypadku gdy towary są instalowane lub montowane, z próbnym uruchomieniem lub bez niego, dla których miejscem dostawy zgodnie z art. 22 ust. 1 pkt 2 jest terytorium kraju, jeżeli towary te są przemieszczane przez tego podatnika dokonującego ich dostawy lub na jego rzecz.
Kwestie dotyczące miejsca świadczenia przy świadczeniu usług uregulowane zostały w rozdziale 3 działu V ustawy.
Stosownie do art. 28a ustawy:
Na potrzeby stosowania ww. rozdziału:
1. ilekroć jest mowa o podatniku - rozumie się przez to:
a. podmioty, które wykonują samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w art. 15 ust. 2, lub działalność gospodarczą odpowiadającą tej działalności, bez względu na cel czy rezultat takiej działalności, z uwzględnieniem art. 15 ust. 6,
b. osobę prawną niebędącą podatnikiem na podstawie lit. a, która jest zidentyfikowana lub obowiązana do identyfikacji do celów podatku lub podatku od wartości dodanej;
2. podatnika, który prowadzi również działalność lub dokonuje transakcji nieuznawanych za podlegające opodatkowaniu dostawy towarów lub świadczenia usług zgodnie z art. 5 ust. 1, uznaje się za podatnika w odniesieniu do wszystkich świadczonych na jego rzecz usług.
Wskazany powyżej art. 28a ustawy wprowadza drugą definicję podatnika do ustawy. Definicja ta ma zastosowanie tylko w przypadku ustalenia miejsca świadczenia usług. Podatnikiem według tej regulacji jest osoba wykonująca samodzielnie działalność gospodarczą. Ustawodawca odwołuje się w tym celu do definicji działalności gospodarczej ustalonej w art. 15 ust. 2 ustawy. Za podatników są uznawane również podmioty wykonujące działalność gospodarczą zgodnie z regulacjami innych państw członkowskich oraz państw trzecich.
Stosownie do art. 17 ust. 1 pkt 3 ustawy:
Podatnikami są również osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne dokonujące wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów.
Stosownie do art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy:
Podatnikami są również osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne nabywające usługi, jeżeli łącznie spełnione są następujące warunki:
a) usługodawcą jest podatnik nieposiadający siedziby działalności gospodarczej oraz stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium kraju, a w przypadku usług, do których stosuje się art. 28e, podatnik ten nie jest zarejestrowany zgodnie z art. 96 ust. 4,
b) usługobiorcą jest:
- w przypadku usług, do których stosuje się art. 28b - podatnik, o którym mowa w art. 15, lub osoba prawna niebędąca podatnikiem, o którym mowa w art. 15, zarejestrowana lub obowiązana do zarejestrowania zgodnie z art. 97 ust. 4,
- w przypadku transferu bonów jednego przeznaczenia, w przypadku których miejscem świadczenia usług, których te bony dotyczą, jest terytorium kraju - podatnik, o którym mowa w art. 15, lub osoba prawna niebędąca podatnikiem, o którym mowa w art. 15,
- w pozostałych przypadkach - podatnik, o którym mowa w art. 15, posiadający siedzibę działalności gospodarczej lub stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium kraju lub osoba prawna niebędąca podatnikiem, o którym mowa w art. 15, posiadająca siedzibę na terytorium kraju i zarejestrowana lub obowiązana do zarejestrowania zgodnie z art. 97 ust. 4.
Zgodnie z ogólną zasadą wyrażoną w art. 28b ust. 1 ustawy:
Miejscem świadczenia usług w przypadku świadczenia usług na rzecz podatnika jest miejsce, w którym podatnik będący usługobiorcą posiada siedzibę działalności gospodarczej, z zastrzeżeniem ust. 2-4 oraz art. 28e, art. 28f ust. 1 i 1a, art. 28g ust. 1, art. 28i, art. 28j ust. 1 i 2 oraz art. 28n.
Natomiast jak stanowi art. 28b ust. 2 ustawy:
W przypadku, gdy usługi są świadczone dla stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej podatnika, które znajduje się w innym miejscu niż jego siedziba działalności gospodarczej, miejscem świadczenia tych usług jest to stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej.
Z niniejszych przepisów ustawy wynika zatem, że co do zasady, usługa świadczona na rzecz podatnika w rozumieniu art. 28a ustawy inna niż wskazana w art. 28e, art. 28f ust. 1 i 1a, art. 28g ust. 1, art. 28i, art. 28j ust. 1 i 2 oraz art. 28n ustawy podlega opodatkowaniu w miejscu siedziby działalności gospodarczej usługobiorcy, chyba że jest świadczona dla stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej usługobiorcy, które znajduje się w innym miejscu niż jego siedziba działalności gospodarczej, wówczas miejscem świadczenia tej usługi jest stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej, dla którego ta usługa jest świadczona.
Natomiast według art. 28e ustawy:
Miejscem świadczenia usług związanych z nieruchomościami, w tym usług świadczonych przez rzeczoznawców, pośredników w obrocie nieruchomościami, usług zakwaterowania w hotelach lub obiektach o podobnej funkcji, takich jak ośrodki wczasowe lub miejsca przeznaczone do użytku jako kempingi, użytkowania i używania nieruchomości oraz usług przygotowywania i koordynowania prac budowlanych, takich jak usługi architektów i nadzoru budowlanego, jest miejsce położenia nieruchomości.
Przepis art. 28e ustawy - jak wynika z jego brzmienia - stanowi wyjątek od zasady, przyjmując jako kryterium nie usytuowanie podmiotu, lecz przedmiotu, którym jest nieruchomość. Usługi, które jej wprost dotyczą, mają być opodatkowane według jej miejsca położenia. Kryterium położenia nieruchomości jest tu zatem decydujące - determinuje ono docelowo miejsce opodatkowania usługi związanej z daną nieruchomością. Co istotne, zasada wyrażona w art. 28e ustawy obejmuje wyłącznie usługi, które dotyczą konkretnej nieruchomości - jedynie wówczas można w praktyce zastosować opodatkowanie w miejscu położenia nieruchomości.
Jednocześnie w myśl art. 31a ust. 1 rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 282/2011 z dnia 15 marca 2011 r. ustanawiającego środki wykonawcze do dyrektywy 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L 77 z 23.03.2011, str. 1, ze zm.) - zwanego dalej rozporządzeniem 282/2011,
usługi związane z nieruchomościami, o których mowa w art. 47 dyrektywy 2006/112/WE, obejmują jedynie te usługi, które mają wystarczająco bezpośredni związek z daną nieruchomością. Usługi uważa się za mające wystarczająco bezpośredni związek z nieruchomością w następujących przypadkach:
a. gdy wywodzą się z nieruchomości, a dana nieruchomość stanowi element składowy usługi i jest elementem centralnym oraz niezbędnym z punktu widzenia świadczonych usług;
b. gdy są świadczone w odniesieniu do nieruchomości lub dla niej przeznaczone i mają na celu zmianę prawnego lub fizycznego stanu danej nieruchomości.
Jednocześnie w art. 31a ust. 2 rozporządzenia 282/2011 zawarto wykaz przykładowych usług, które należy uznać za związane z nieruchomościami, czyli usług objętych zakresem stosowania art. 47 dyrektywy 2006/112/WE. Co więcej w art. 31a ust. 3 rozporządzenia 282/2011 zawarto wykaz przykładowych usług, których nie należy traktować jako usług związanych z nieruchomościami, czyli usług nieobjętych zakresem stosowania art. 47 dyrektywy 2006/112/WE.
Jak stanowi art. 31a ust. 2 lit. m i n rozporządzenia 282/2011:
Ustęp 1 obejmuje w szczególności:
m) instalację lub montaż maszyn lub sprzętu, które po zainstalowaniu lub zamontowaniu są uznane za nieruchomość;
n) utrzymanie i naprawę oraz kontrolę maszyn lub sprzętu, jak również nadzór nad maszynami lub sprzętem, jeżeli maszyny lub sprzęt są uznane za nieruchomość;
W art. 31a ust. 3 lit. f Rozporządzenia wykonawczego 282/2011 zdefiniowano katalog przesłanek negatywnych tj. usług które nie są uznawane za związane z nieruchomościami:
f) instalacji lub montażu maszyn lub sprzętu, utrzymania i naprawy oraz kontroli maszyn lub sprzętu, jak również nadzoru nad maszynami lub sprzętem, które nie są lub nie stają się częścią nieruchomości;
Rozwiązania wprowadzone powyższym rozporządzeniem mają na celu doprowadzić w całej Unii Europejskiej do wspólnej wykładni i spójnego stosowania przepisu szczególnego, jakim jest art. 47 Dyrektywy 2006/112/WE Rady.
Z orzecznictwa Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości wynika, że aby świadczenie usług mogło zostać uznane za związane z nieruchomością w rozumieniu tego przepisu, konieczne jest, by świadczenie to było związane z wyraźnie określoną nieruchomością i by sama nieruchomość stanowiła przedmiot owego świadczenia. Tak jest w szczególności wówczas, gdy wyraźnie określoną nieruchomość należy uznać za konstytutywny element świadczenia usług, jako że stanowi ona centralny i nieodzowny element tego świadczenia (zob. podobnie wyrok z dnia 27 czerwca 2013 r., RR Donnelley Global Turnkey Solutions Poland, C-155/12, EU:C:2013:434, pkt 34, 35).
Orzecznictwo to, jak wskazuje Trybunał w wyroku C-215/19, zostało zasadniczo skodyfikowane w art. 31a ust. 1 lit. a) i b) rozporządzenia 282/2011 wykonawczego, stanowiącym, że usługi związane z nieruchomością, o których mowa w art. 47 dyrektywy VAT, obejmują jedynie te usługi, które wykazują wystarczająco bezpośredni związek z nieruchomością, co ma miejsce, po pierwsze, w przypadku, gdy usługi te wywodzą się z nieruchomości, a dana nieruchomość stanowi element składowy usługi i jest elementem centralnym oraz niezbędnym z punktu widzenia świadczonych usług, a po drugie, w przypadku, gdy usługi te są świadczone w odniesieniu do nieruchomości lub dla niej przeznaczone i mają na celu zmianę prawnego lub fizycznego stanu danej nieruchomości.
Z opisu sprawy wynika, że Spółka posiada siedzibę działalności gospodarczej we Francji i jest francuskim rezydentem podatkowym. Spółka w Polsce posiada zakład podatkowy do celów podatku dochodowego oraz dokonała rejestracji do celów podatku VAT. Poza tym Spółka nie posiada w Polsce miejsca zarządzania, filii, biura, w którym prowadzona jest działalność handlowa, zakładu fabrycznego, warsztatu, kopalni, kamieniołomu ani innego miejsca wydobywania bogactw naturalnych. We Francji Spółka posiada biura, w których znajdują się: zespół handlowy, zespół inżynierów, kadra zarządzająca oraz wszystkie funkcje wsparcia. Spółka dysponuje również magazynami (halami produkcyjnymi) do budowy (...), (…), a także pomieszczeniami czystymi (clean rooms) do testowania (...) w warunkach (…). Większość zasobów ludzkich, technicznych i narzędziowych Spółki znajduje się we Francji (w (…)).
Spółka należy do międzynarodowej grupy, która jest jednym ze światowych liderów przemysłu (…) („Grupa”). Grupa zajmuje się między innymi projektowaniem, opracowywaniem i wdrażaniem specjalistycznych rozwiązań z zakresu systemów przestrzennych dla sektora (…). Spółka uzyskała w Polsce kontrakt, na podstawie którego jest zobowiązana do dostarczenia (...) oraz sprzętu niezbędnego do ich obsługi Zamawiającemu. Zamawiający jest polskim podatnikiem VAT zarejestrowanym na potrzeby VAT na terytorium Polski.
Państwa wątpliwości dotyczą ustalenia miejsca opodatkowania dostaw (...), Elementów i Usług, posiadania stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium Polski oraz zobowiązania do wystawiania faktur w KSeF i rozliczenia podatku VAT na zasadzie „odwrotnego obciążenia” przez Zamawiającego.
W pierwszej kolejności należy ustalić, czy Spółka posiada w Polsce stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej. Kwestia ta może mieć wpływ na miejsce świadczenia przy dostawie towarów jak i usług.
Definicja „stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej” została zawarta w rozporządzeniu 282/2011. Z części wstępnej (preambuły) - punkt (4) wynika, że podstawowym celem niniejszego rozporządzenia 282/2011 jest zapewnienie jednolitego stosowania obecnego systemu VAT, poprzez określenie przepisów wykonawczych do dyrektywy 2006/112/WE, w szczególności w odniesieniu do podatników, dostawy towarów i świadczenia usług oraz miejsca transakcji podlegających opodatkowaniu. Zgodnie z zasadą proporcjonalności określoną w art. 5 ust. 4 Traktatu o Unii Europejskiej niniejsze rozporządzenie nie wykracza poza to, co jest konieczne do osiągnięcia tego celu. Przyjęcie rozporządzenia, jako wiążącego i mającego bezpośrednie zastosowanie we wszystkich państwach członkowskich, w sposób najpełniejszy zapewnia jednolite stosowanie.
Natomiast w punkcie (14) stwierdzono, że:
Aby zapewnić jednolite stosowanie zasad dotyczących miejsca dokonania transakcji podlegających opodatkowaniu, należy wyjaśnić pojęcia, takie jak” siedziba działalności gospodarczej podatnika, stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej, stałe miejsce zamieszkania oraz zwykłe miejsce pobytu. Stosowanie możliwie jak najbardziej precyzyjnych i obiektywnych kryteriów powinno ułatwić stosowanie tych pojęć w praktyce; należy przy tym uwzględniać orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości.
W myśl art. 11 ust. 1 rozporządzenia 282/2011:
Na użytek stosowania art. 44 dyrektywy 2006/112/WE „stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej” oznacza dowolne miejsce - inne niż miejsce siedziby działalności gospodarczej podatnika, o którym mowa w art. 10 niniejszego rozporządzenia - które charakteryzuje się wystarczającą stałością oraz odpowiednią strukturą w zakresie zaplecza personalnego i technicznego, by umożliwić mu odbiór i wykorzystywanie usług świadczonych do własnych potrzeb tego stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej.
Zgodnie z art. 11 ust. 2 rozporządzenia 282/2011:
Na użytek stosowania następujących artykułów stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej oznacza dowolne miejsce - inne niż miejsce siedziby działalności gospodarczej podatnika, o którym mowa w art. 10 niniejszego rozporządzenia - które charakteryzuje się wystarczającą stałością oraz odpowiednią strukturą w zakresie zaplecza personalnego i technicznego, by umożliwić mu świadczenie usług, które wykonuje:
a. art. 45 dyrektywy 2006/112/WE;
b. począwszy od 1 stycznia 2013 r. - art. 56 ust. 2 akapit drugi dyrektywy 2006/112/WE;
c. do 31 grudnia 2014 r. - art. 58 dyrektywy 2006/112/WE;
d. art. 192a dyrektywy 2006/112/WE.
Jak stanowi art. 11 ust. 3 rozporządzenia 282/2011:
Fakt posiadania numeru identyfikacyjnego VAT sam w sobie nie jest wystarczający, by uznać, że podatnik posiada stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej.
Na podstawie art. 53 ust. 1 rozporządzenia 282/2011:
Na użytek stosowania art. 192a dyrektywy 2006/112/WE stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej podatnika jest brane pod uwagę wyłącznie wtedy, gdy charakteryzuje się ono wystarczającą stałością oraz odpowiednią strukturą w zakresie zaplecza personalnego i technicznego, by umożliwić mu dokonanie dostawy towarów lub świadczenie usług, w których uczestniczy.
Przy wykładni pojęcia „stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej”, odwołując się do orzeczeń TSUE, należy wskazać, że o ww. miejscu można mówić jeżeli występuje odpowiednia struktura w zakresie zaplecza personalnego i technicznego, niezbędna do prowadzenia działalności gospodarczej oraz istnieje pewna minimalna skala działalności gospodarczej, która pozwala na uznanie, że działalność podatnika w tym miejscu nie jest prowadzona w sposób okresowy, jak również działalność z tego miejsca jest prowadzona w sposób samodzielny w stosunku do działalności siedziby przedsiębiorstwa. W tym zakresie aktualne jest orzecznictwo TSUE, m.in. wyrok C-168/84 Gunter Berkholz, C-231/94 Faaborg-Gelting Linien A/S, C-190/95 ARO Lease By, C-260/95 Commissioners of Customs and Excise v. DFDS A/S, C-390/96 Lease Plan Luxembourg SA, jak również C-605/12 Welmory Sp. z o.o.
Z uwagi na definicję stałego miejsca prowadzenia działalności wynikającą z przedmiotowego rozporządzenia 282/2011, jak również utrwalone orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej oraz orzecznictwo polskich sądów administracyjnych w powyższym zakresie, wymienić można kilka przesłanek, których zaistnienie powoduje, że można mówić o „stałym miejscu prowadzenia działalności”. Jak wynika z samej nazwy „stały”, to trwale związany z danym miejscem, nieprzenośny, niezmienny. Powyższe wskazuje, że stałe miejsce prowadzenia działalności charakteryzować się musi pewnym określonym stopniem zaangażowania, które pozwala na uznanie, że działalność prowadzona jest w tym miejscu nie w sposób przemijający, czy też okresowy. Konieczna jest zatem pewna określona minimalna skala działalności, która stanowi zewnętrzną oznakę, że działalność w tym miejscu prowadzona jest stale. Zaangażowanie, o którym mowa powinno również przybrać konkretny wymiar osobowo-rzeczowy, pozwalający na świadczenie usług w sposób niezależny. Innymi słowy, dla uznania, że określone miejsce prowadzenia działalności ma charakter stały, konieczne jest istnienie w tym miejscu infrastruktury technicznej oraz personelu ludzkiego, który samodzielnie może świadczyć określone czynności. Taka osobowo-rzeczowa struktura w stałym miejscu prowadzenia działalności powinna występować w sposób stały, tzn. powtarzalny i nieprzemijający.
Pojęcie stałego miejsca prowadzenia działalności nie sposób również rozpatrywać w oderwaniu od definicji działalności gospodarczej, o której mowa w art. 15 ust. 2 ustawy. Zgodnie z tym przepisem:
Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Z uwagi na kryteria wskazane w powołanym przepisie należy stwierdzić, że podmiot posiada stałe miejsce prowadzenia działalności na terytorium kraju, jeżeli przy wykorzystaniu na jego terytorium infrastruktury oraz personelu, w sposób zorganizowany oraz ciągły, prowadzi działalność, w ramach której wykonuje czynności opodatkowane podatkiem od towarów i usług. Zatem, zarówno infrastruktura techniczna jak i zaangażowanie osobowe musi pozostawać w ścisłym związku z wykonywaniem czynności podlegających opodatkowaniu. Wobec tego, dla rozpoznania stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej koniecznym jest, aby dane miejsce nie tylko wykorzystywało towary i usługi, ale także aby samo mogło wykonywać czynności podlegające opodatkowaniu, zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy. Przy czym, dla uznania działalności podmiotu za stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej w Polsce nie jest konieczne, aby przy wykorzystaniu wystarczających środków sam podmiot świadczył usługi czy też dokonywał dostaw towarów. Ważne jest aby stworzona struktura działalności podmiotu miała możliwość odbioru i korzystania z usług dostarczonych na własne potrzeby.
Jeżeli dany podmiot posiada w danym państwie personel oraz strukturę (w tym infrastrukturę techniczną) cechującą się odpowiednią stałością, to posiada stałe miejsce prowadzenia działalności w tym państwie. Co istotne, bez znaczenia dla powyższego rozstrzygnięcia pozostaje kwestia, czy są to pracownicy zatrudnieni bezpośrednio przez ten podmiot, oraz czy jest to infrastruktura „własna”. W wydawanych wyrokach TSUE wskazywał bowiem, że w zależności od okoliczności, dla powstania stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej w danym państwie członkowskim może nie być konieczne posiadanie własnego zaplecza personalnego i technicznego, o ile zaplecze udostępnione przez podmiot trzeci umożliwia odbiór świadczonych usług i ich wykorzystywanie w działalności gospodarczej usługobiorcy (np. w wyroku C-605/12 w sprawie Welmory Sp. z o.o.). Przy czym, dostępność zaplecza dostarczonego przez inny podmiot musi być porównywalna do dostępności zaplecza własnego.
W wyroku C-232/22 z dnia 29 czerwca 2023 r. TSUE orzekł, że: „podatnik będący usługobiorcą, którego siedziba działalności gospodarczej znajduje się poza Unią, nie posiada stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej w państwie członkowskim, w którym ma siedzibę podmiot świadczący dane usługi, pod względem prawnym odrębny od tego usługobiorcy, jeżeli nie posiada on tam odpowiedniej struktury w zakresie zaplecza personalnego i technicznego, która może stanowić to stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej, i to nawet wówczas, gdy podatnik świadczący usługi wykonuje na rzecz tego podatnika będącego usługobiorcą, w wykonaniu wyłącznego zobowiązania umownego, usługi w postaci produkcji z materiałów powierzonych oraz szereg świadczeń akcesoryjnych lub uzupełniających, które przyczyniają się do działalności gospodarczej podatnika będącego usługobiorcą w tym państwie członkowskim”.
Należy także zwrócić uwagę na wyrok TSUE z 13 czerwca 2024 r. o sygn. C‑533/22, w którym TSUE orzekł, że „(...) nie można uznać, iż spółka będąca podatnikiem VAT, mająca siedzibę działalności gospodarczej w jednym państwie członkowskim, która korzysta z usług świadczonych przez spółkę mającą siedzibę w innym państwie członkowskim, posiada dla celów określenia miejsca świadczenia tych usług stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej w tym ostatnim państwie członkowskim, z tego tylko powodu, że obie spółki należą do tej samej grupy lub że spółki te są ze sobą związane umową o świadczenie usług (pkt 54). (...) spółka będąca podatnikiem VAT, mająca siedzibę działalności gospodarczej w jednym państwie członkowskim, która korzysta z usług świadczonych przez spółkę z siedzibą w innym państwie członkowskim, nie posiada stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej w tym ostatnim państwie członkowskim, jeżeli zaplecze personalne i techniczne, którym dysponuje ona w rzeczonym państwie członkowskim, nie jest odrębne od zaplecza, za pomocą którego świadczone są na jej rzecz usługi, lub jeżeli to zaplecze personalne i techniczne zapewnia jedynie wykonywanie czynności przygotowawczych lub pomocniczych (pkt 81).”
Z kolei kwestię „samowystarczalności” stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej poruszył Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 3 października 2019 r., sygn. I FSK 980/17 wskazując, że: „To, czy posiadane w danym miejscu siły i środki są odpowiednie, powinno być oceniane każdorazowo w kontekście konkretnych usług. Pamiętać bowiem należy, że owe siły i środki mają być odpowiednie do tego, aby umożliwić albo odbiór i wykorzystanie nabywanych usług, albo świadczenie usług. Innymi słowy, powinno być tak, że to ta właśnie struktura faktycznie konsumuje, zużywa usługi. Jeśli nie jest możliwe, aby dana struktura (z uwagi na swoje zaplecze personalne i techniczne) była w stanie skonsumować nabywane usługi, to należy ją uznać za niebędącą w tym przypadku stałym miejscem prowadzenia działalności. Odpowiednio - stałe miejsce prowadzenia działalności powinno mieć w dyspozycji takie siły i środki, aby było w stanie wyświadczyć usługi, które sprzedaje. Tylko wówczas w odniesieniu do sprzedawanych usług może być ono uznane za stałe miejsce prowadzenia działalności”.
Mając na uwadze powołane orzecznictwo TSUE, przepisy prawa oraz przedstawione okoliczności sprawy należy uznać, że Spółka A. nie posiada stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium Polski. Spółka nie zorganizuje bowiem w sposób stały na terytorium kraju odpowiednich zasobów osobowych i technicznych umożliwiających samodzielne prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie przemysłu (…).
Należy wskazać, że za „stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej” należy uznać każde miejsce inne niż siedziba działalności gospodarczej podatnika, jeżeli łącznie zostaną spełnione warunki: posiadania w tym miejscu zaplecza personalnego i technicznego. Zaplecze to musi posiadać strukturę, która umożliwia odbiór i wykorzystanie nabywanych usług dla własnych potrzeb oraz musi charakteryzować się stałością. W analizowanej sprawie Spółka A. nie będzie posiadać na terytorium Polski zasobów technicznych ani rzeczowych przeznaczonych do prowadzenia działalności gospodarczej w Polsce, w szczególności takich jak biuro, warsztat czy zakład fabryczny. Spółka nie będzie posiadać na terytorium Polski zasobów technicznych/rzeczowych (maszyn, urządzeń, pojazdów) wykorzystywanych do prowadzenia działalności gospodarczej. Usługi dla polskiego kontrahenta (Zamawiającego) będą w większości świadczone przez pracowników Spółki, którzy w celu świadczenia usług będą przyjeżdżali do Polski. Są to inżynierowie lub technicy zatrudnieni u Wnioskodawcy na podstawie umowy o pracę we Francji. W celu świadczenia usług pracownicy przyjeżdżają i będą przyjeżdżali do Polski w latach (…). Przez zdecydowaną większość czasu, w celu świadczenia usług na terytorium Polski przebywa lub będzie przebywało od 1 do 5 pracowników. Okresy wzmożonej obecności pracowników na terytorium Polski nie powinny przekraczać kilku dni. Żaden z pracowników przyjeżdżających do Polski w celu świadczenia Usług nie będzie zatrudniony na podstawie umowy B2B. Ponadto, żaden z pracowników przyjeżdżających do Polski w celu świadczenia Usług nie będzie negocjował ani zawierał umów w imieniu Wnioskodawcy, a także nie będzie posiadał pełnomocnictwa do negocjowania lub zawierania takich umów.
W celu świadczenia Usług Pracownicy będą wykorzystywać pokoje znajdujące się w budynkach Zamawiającego, w szczególności sale konferencyjne, a także zainstalowane dla Zamawiającego pokoje operacyjne ze stanowiskami pracy oraz serwerownię. Pracownicy będą upoważnieni do wstępu do tych pomieszczeń jedynie w celu świadczenia usług we wcześniej uzgodnionym terminie, ale bez prawa swobodnego dysponowania tymi pomieszczeniami. W celu świadczenia usług Spółka nie będzie zawierała w Polsce żadnych umów leasingu lub najmu. Zasoby wykorzystywane przez Spółkę do świadczenia usług (pomieszczenia, infrastruktura, roboty budowlane) zasadniczo służą Zamawiającemu w jego działalności gospodarczej.
Zespół handlowy Spółki jest zlokalizowany we Francji (…) i to on przygotował ofertę przesłaną Zamawiającemu. Spółka i Zamawiający prowadzili negocjacje handlowe (telefonicznie lub na spotkaniach osobistych), a umowa została podpisana przez CEO Spółki. Zasoby osobowe i techniczne wykorzystywane w procesie pozyskiwania klientów należą do Spółki i znajdują się we Francji. Umowy z klientami w imieniu Spółki zawiera CEO.
W konsekwencji należy uznać, że Spółka A. nie posiada odpowiedniego zaplecza personalnego i technicznego/rzeczowego niezbędnego do prowadzenia samodzielnej i niezależnej działalności gospodarczej na terytorium Polski.
Co jednak istotne dla istnienia stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej nie jest konieczne posiadanie własnego zaplecza personalnego oraz technicznego i kryterium to może być spełnione również w przypadku korzystania przez spółkę z personelu i infrastruktury technicznej podmiotu trzeciego. Jednak w takim przypadku zaplecze to musi być dostępne dla spółki jak jej własne tj. spółka musi sprawować nad nim kontrolę porównywalną do tej, jaką sprawuje nad zapleczem własnym. W analizowanej sprawie Spółka A. korzysta z usług polskiego podwykonawcy. Polskie podmioty wykonały już prace związane z dostosowywaniem infrastruktury, na które składały się roboty budowlane w budynku Zamawiającego związane z instalacją (…). Prace instalacyjne zostały zlecone podwykonawcy zajmującemu się robotami budowlanymi, ponieważ nie wymagają one specjalistycznej wiedzy z zakresu technologii (…). Polscy podwykonawcy będą również świadczyć usługi związane z przygotowaniem i konfiguracją serwerowni, przygotowaniem dokumentacji technicznej, zakupami i instalacją, wsparciem lokalnym. Polscy podwykonawcy będą świadczyć również usługi tłumaczeniowe oraz niektóre usługi pomocnicze (wymiana sprzętu komputerowego). Podwykonawcy ci są odrębnymi, samodzielnymi podmiotami gospodarczymi, prowadzącymi własną działalność na terytorium Polski. Ich relacja z Wnioskodawcą ma charakter czysto kontraktowy, ograniczony do realizacji określonych, zleconych zadań. Podwykonawcy wykonują prace na rzecz Spółki (w budynkach Zamawiającego, na jego infrastrukturze) i jednocześnie mogą świadczyć usługi na rzecz innych podmiotów. Ich zasoby nie pozostają do wyłącznej dyspozycji Spółki. Spółka nie będzie sprawować kontroli nad zasobami osobowymi, technicznymi ani rzeczowymi podwykonawców i innych podmiotów dokonujących świadczeń na jej rzecz. Spółka zleca podwykonawcy usługę budowlaną i nie sprawuje kontroli nad jego zasobami. Przewidywana jest jedynie inspekcja wykonanych prac (odbiór końcowy).
Mając na uwadze powyższe należy uznać, że relacja pomiędzy Spółką a usługodawcami stanowi standardową współpracę gospodarczą, która opiera się na standardowych instrukcjach i relacjach rynkowych, zatem A. nie posiada kontroli nad zapleczem personalnym i technicznym/rzeczowym usługodawców porównywalnej do tej jaką sprawuje nad zapleczem własnym.
Do przyjęcia istnienia stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej ważne jest również, aby miejsce to charakteryzowało się „wystarczającą stałością”, czyli strukturą o wystarczającej (minimalnie wymaganej dla prowadzenia działalności gospodarczej) trwałości poprzez zorganizowanie zasobów ludzkich i zaplecza technicznego tak, aby miały one możliwości wykorzystania usług dla własnych potrzeb. Zatem, decydujący jest fakt, że struktura funkcjonująca przez określony czas charakteryzuje się wystarczającą stałością, a nie została założona dla potrzeb przemijających. Stałość prowadzonej działalności musi być odnoszona do czynnika czasu, czyli do długości okresu działalności, do jej zamierzonej lub faktycznej powtarzalności i systematyczności.
Ponownie wskazać należy, że A. nie posiada w Polsce żadnych zasobów personalnych i technicznych/rzeczowych oraz nieruchomości. Dodatkowo wszystkie strategiczne decyzje dotyczące działalności Spółki, w szczególności dotyczące działań realizowanych w Polsce, są podejmowane wyłącznie poza granicami Polski - tj. w siedzibie Spółki we Francji. Zatem, skoro Spółka A. nie posiada na terytorium Polski odpowiednich zasobów osobowych oraz technicznych niezbędnych do prowadzenia działalności nie można uznać, że jest spełnione kryterium stałości, bowiem kryterium to należy odnieść m.in. do obecności zasobów osobowych i technicznych.
Zatem, oceniając całokształt przedstawionych okoliczności sprawy, należy uznać za prawidłowe stanowisko Spółki, o braku występowania w Polsce dla celów podatku VAT stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej.
Przechodząc do wątpliwości dotyczących obowiązku wystawiania faktur ustrukturyzowanych przy użyciu Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF) należy wskazać, że zgodnie z art. 2 pkt 32a ustawy:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o fakturze ustrukturyzowanej - rozumie się przez to fakturę wystawioną przy użyciu Krajowego Systemu e-Faktur wraz z przydzielonym numerem identyfikującym tę fakturę w tym systemie.
Stosownie do art. 106ga ust. 1-4 ustawy:
1. Podatnicy są obowiązani wystawiać faktury ustrukturyzowane przy użyciu Krajowego Systemu e-Faktur.
2. Obowiązek, o którym mowa w ust. 1, nie dotyczy wystawiania faktur:
1) przez podatnika nieposiadającego siedziby działalności gospodarczej ani stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium kraju;
2) przez podatnika nieposiadającego siedziby działalności gospodarczej na terytorium kraju, który posiada stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium kraju, przy czym to stałe miejsce prowadzenia działalności nie uczestniczy w dostawie towarów lub świadczeniu usług, dla których wystawiono fakturę;
3) przez podatnika korzystającego z procedur szczególnych, o których mowa w dziale XII w rozdziałach 7, 7a i 9, dokumentujących czynności rozliczane w tych procedurach;
4) na rzecz nabywcy towarów lub usług będącego osobą fizyczną nieprowadzącą działalności gospodarczej;
5) w przypadku odpowiednio udokumentowanych dostaw towarów lub świadczenia usług, określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 106s;
6) przez podatnika korzystającego ze zwolnienia, o którym mowa w art. 113a ust. 1.
3. W przypadku, o którym mowa w ust. 2, wystawia się faktury elektroniczne lub faktury w postaci papierowej.
4. W przypadku, o którym mowa w ust. 2 pkt 1, 2 i 4, podatnicy mogą wystawiać faktury ustrukturyzowane.
Ponadto stosownie do art. 106gb ust. 1 i 2 ustawy:
1. Faktura ustrukturyzowana jest wystawiana i otrzymywana przy użyciu Krajowego Systemu e-Faktur za pomocą oprogramowania interfejsowego, w postaci elektronicznej i zgodnie z wzorem dokumentu elektronicznego w rozumieniu ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne.
2. Oprogramowanie interfejsowe, o którym mowa w ust. 1, jest dostępne na stronie, której adres jest podany w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw finansów publicznych.
Przepis art. 106ga ust. 1 ustawy, który obowiązuje od 1 lutego 2026 r. wskazuje, że podatnicy są obowiązani wystawiać faktury ustrukturyzowane przy użyciu Krajowego Systemu e-Faktur. Jednocześnie ustęp 2 pkt 1 powoływanego przepisu przewiduje wyłączenie z tego obowiązku tych podmiotów, które nie posiadają w Polsce siedziby działalności gospodarczej ani stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej.
Zatem, skoro jak ustaliłem, Spółka nie posiada stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej w Polsce, to zgodnie z art. 106ga ust. 2 pkt 1 ustawy, nie będzie miała obowiązku wystawiania faktur ustrukturyzowanych przy użyciu Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF). Przy czym, Spółka jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku VAT w Polsce, w związku z czym ma możliwość wystawiania faktury ustrukturyzowanej przy użyciu Krajowego Systemu e-Faktur, zgodnie z art. 106ga ust. 4 ustawy.
Tym samym stanowisko Spółki, że nie będzie zobowiązana do wystawiania faktur ustrukturyzowanych przy użyciu KSeF należy uznać za prawidłowe.
Rozpatrując kwestię obowiązku rozliczenia podatku VAT w Polsce w związku z dostawą przez Spółkę (...), należy ustalić, jakie jest miejsce świadczenia tej dostawy.
Z okoliczności sprawy wynika, że ta część Kontraktu dotycząca dostawy (...) przez Spółkę na rzecz Zamawiającego jest realizowana poza Polską. (...) będą transportowane przez Spółkę transportem powietrznym lub wodnym z Francji do Kourou (Gujana Francuska), gdzie będą wystrzeliwane w (…). Własność (...) przejdzie z Wnioskodawcy na Zamawiającego po zakończeniu testów na (…). A zatem do dostawy (...) nie dojdzie na terytorium Polski. Przemieszczenie towarów nastąpi z Francji do Gujany Francuskiej i (...) w żadnym momencie nie będą znajdować się w Polsce. Nie wystąpi zatem żadna z czynności wymienionych w art. 5 ust. 1 ustawy. Oznacza, to, że ani Spółka ani Zamawiający (jako nabywca) nie będzie zobowiązany do rozliczenia w Polsce podatku VAT od tej transakcji.
Tym samym stanowisko Spółki, że dostawa (...) nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT w Polsce należy uznać za prawidłowe.
Odnośnie miejsca opodatkowania Elementów i Usług należy zauważyć, że Kontrakt zawarty z Zamawiającym obejmuje również dostawę Elementów na terytorium Polski oraz świadczenie dodatkowych Usług. Elementy to sprzęt niezbędny do obsługi (...), głównie (…) i niektóre inne mniejsze części. Elementy będą dostarczane z Francji do Polski przez Spółkę transportem lotniczym lub drogowym do siedziby Zamawiającego. Następnie będą zainstalowane przez Spółkę w ramach odrębnie świadczonych usług. Własność Elementów przejdzie ze Spółki na Zamawiającego na terytorium Polski po ich odbiorze. Należy wskazać, że w opisanym we wniosku zdarzeniu nie ma zastosowania art. 22 ust. 1 pkt 2 ustawy. Pomimo tego, że Elementy będą instalowane to, jak wskazali Państwo, jeśli chodzi o zainstalowanie (…), czynności te stanowią proste czynności, niewymagające specjalistycznej wiedzy i narzędzi, umożliwiające funkcjonowanie montowanego sprzętu zgodnie z jego przeznaczeniem. Zatem dostawa Elementów dokonana przez Państwa na rzecz Zamawiającego nie spełnia warunków do uznania jej za dostawę z montażem, o której mowa w art. 22 ust. 1 pkt 2 ustawy. W związku z tym dla określenia miejsca opodatkowania wykonywanych przez Spółkę czynności należy odnieść się odrębnie do dostawy Elementów oraz do świadczenia Usług.
Skoro Elementy będą transportowane z Francji do Polski to mamy do czynienia z jednej strony z wewnątrzwspólnotową dostawą towarów a z drugiej strony z wewnątrzwspólnotowym nabyciem towarów. Wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów w Polsce może mieć dwojaki charakter. W sytuacji gdy przemieszczenie towarów do Polski następuje w wykonaniu dostawy dla konkretnego, znanego nabywcy to wówczas zastosowanie znajdzie art. 9 ust. 1 ustawy. Może się zdarzyć, że przedsiębiorca dokonuje przemieszczenia towarów do Polski w związku z prowadzoną przez niego działalnością i towary te mają być wykorzystywane przez niego w tej działalności. Zastosowanie, w tym przypadku znajdzie art. 11 ust. 1 ustawy.
W opisanym we wniosku zdarzeniu Elementy opuszczając Francję, są już przeznaczone dla konkretnego nabywcy (Zamawiającego) i są mu bezpośrednio dostarczane do Polski. Towar będzie transportowany do określonego miejsca przeznaczenia, którym będzie miejsce wskazane przez Zamawiającego na terytorium kraju. Tym samym art. 11 ust. 1 ustawy nie będzie miał zastosowania.
Oznacza to, że Zamawiający dokona w Polsce wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów (Elementów), o którym mowa w art. 9 ust. 1 ustawy.
Tym samym stanowisko Spółki, że dostawa Elementów stanowi świadczenie kwalifikowane jako wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów we Francji (po stronie Wnioskodawcy) i wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów (po stronie Zamawiającego), należy uznać za prawidłowe.
Jak już wskazałem, przemieszczenie Elementów stanowi wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów, o którym mowa w art. 9 ust. 1 ustawy gdyż nie są spełnione przesłanki zawarte w art. 22 ust. 1 pkt 2 ustawy. A zatem Usługi, do których zobowiązała się Spółka należy, w celu określenia miejsca ich świadczenia, rozpatrywać odrębnie od dostawy Elementów.
Wskazali Państwo, że Usługi będą polegały przede wszystkim na instalacji, testowaniu oraz uruchomieniu sprzętu. W tym celu Wnioskodawca dokona instalacji poszczególnych elementów sprzętu, takich jak (…), (…), serwerowni, systemów oprogramowania, stanowisk pracy. W ramach świadczonych Usług Wnioskodawca będzie również testował prawidłowość działania sprzętu i funkcjonalność oprogramowania, a także sporządzi wymaganą dokumentację techniczną. Dodatkowo, Wnioskodawca przeszkoli pracowników Zamawiającego z obsługi sprzętu, a także zapewni wsparcie techniczne w czasie uruchamiania i w początkowym okresie korzystania ze sprzętu. Sprzęt nie będzie stanowił integralnej części budynku, bez której budynek byłby niepełny, ani nie będzie zainstalowany na stałe w budynku w sposób uniemożliwiający jego przeniesienie bez zniszczenia lub zmiany budynku. Instalacja sprzętu jest odwracalna, tzw. sprzęt może zostać zdemontowany, a zmodyfikowane budynki przywrócone do stanu pierwotnego. Większość sprzętu może zostać łatwo usunięta (komputery z oprogramowaniem, szafy serwerowe itp.). Jedynym elementem wymagającym większego nakładu pracy przy demontażu jest (…) zamontowana na dachu budynku, która wymaga płyty betonowej - niemniej jednak również ona może zostać zdemontowana. Wszelkie prace konstrukcyjne i budowlano-montażowe mają wyłącznie na celu dostosowanie budynków Zamawiającego do prawidłowego funkcjonowania sprzętu. Jednocześnie nieruchomości Zamawiającego będą w pełni funkcjonalne zarówno przed instalacją sprzętu, jak i po jego ewentualnym demontażu.
W celu zainstalowania (…) Wnioskodawca potrzebuje usługi wzmocnienia budynku realizowanej przez podwykonawcę, aby budynek mógł przyjąć (…). Część montażu (prace budowlane i przygotowawcze) wykonuje polski podwykonawca, a część (instalacja (…)) - Wnioskodawca. Polski podwykonawca jest odpowiedzialny za prace budowlane polegające na wzmocnieniu budynku, na którym zostanie zainstalowana (…). Spółka nie sprawuje nadzoru ani kontroli nad pracami budowlanymi realizowanymi przez polskiego podwykonawcę, ponieważ Spółka nie jest specjalistą w zakresie prac budowlanych. Przewidywana jest jedynie inspekcja wykonanych prac (odbiór końcowy). Usługi budowlane wykonywane przez podwykonawcę są użyteczne z punktu widzenia odbioru (…), jednakże w przypadku braku tych usług (…) mogłaby zostać zainstalowana w innym miejscu. Usługi te nie są zatem niezbędne do świadczenia usługi przez Wnioskodawcę.
W odniesieniu do wykonywanych przez Spółkę Usług warto w tym miejscu również dodać, że kontrakt wyraźnie rozgranicza wartość Elementów przeznaczonych do dostawy od wartości Usług. Z zasad dotyczących swobody zawierania umów wynika, że Strony mogą wprawdzie dowolnie kształtować umowy między sobą i zawierać w nich elementy, na które obustronnie się zgodziły, jednakże nie wyłącza to obowiązku stosowania przepisów ustawy o VAT. Świadczone przez Spółkę Usługi stanowią usługi do których stosuje się art. 28b ustawy (tj. są to usługi do których nie stosuje się szczególnych zasad ustalania miejsca świadczenia usług na podstawie art. 28e, art. 28f ust. 1 i 1a, art. 28g ust. 1, art. 28i, art. 28j ust. 1 i 2 oraz art. 28n). Jak wskazali Państwo we wniosku, instalowany sprzęt nie będzie stanowił integralnej części budynku, bez której budynek byłby niepełny, ani nie będzie zainstalowany na stałe w budynku w sposób uniemożliwiający jego przeniesienie bez zniszczenia lub zmiany budynku. Instalacja sprzętu jest odwracalna, tzw. sprzęt może zostać zdemontowany, a zmodyfikowane budynki przywrócone do stanu pierwotnego. Jedynym elementem wymagającym większego nakładu pracy przy demontażu jest (…) zamontowana na dachu budynku, która wymaga płyty betonowej - niemniej jednak również ona może zostać zdemontowana. Wszelkie prace konstrukcyjne i budowlano-montażowe mają wyłącznie na celu dostosowanie budynków Zamawiającego do prawidłowego funkcjonowania sprzętu. Jednocześnie nieruchomości Zamawiającego będą w pełni funkcjonalne zarówno przed instalacją sprzętu, jak i po jego ewentualnym demontażu. Zatem do opodatkowania Usług, będących przedmiotem wniosku nie będzie miał zastosowania przepis art. 28e ustawy. Tym samym miejscem ich opodatkowania będzie siedziba lub stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej usługobiorcy. Jak wskazano we wniosku Zamawiający posiada siedzibę działalności gospodarczej w Polsce, tym samym usługi świadczone na jego rzecz, stosownie do ww. art. 28b ustawy, będą opodatkowane na terytorium Polski.
Przechodząc do kwestii rozliczenia Usług przez Zamawiającego na zasadzie odwrotnego obciążenia, należy wskazać, że co do zasady, podmiotem zobowiązanym do rozliczenia podatku VAT należnego jest podatnik, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy, czyli podmiot, który samodzielnie prowadzi działalność gospodarczą, tj. dokonuje odpłatnego świadczenia usług. Niemniej jednak w przypadku spełnienia warunków określonych w art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy, podatnikiem staje się nabywca usługi, jeśli dokonał on nabycia usługi od dostawcy spoza terytorium Polski. Przepis ten wprowadza mechanizm tzw. odwrotnego obciążenia, który polega na opodatkowaniu usług przez usługobiorcę. Warunkiem zastosowania odwrotnego obciążenia na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy jest spełnienie warunków dotyczących usługodawcy jak i usługobiorcy. Jednocześnie, aby wystąpił import usług, miejsce świadczenia usługi nabywanej przez podatnika od podatnika zagranicznego musi znajdować się na terytorium Polski.
Na podstawie art. 17 ust. 2 ustawy:
W przypadkach wymienionych w ust. 1 pkt 4 i 5, usługodawca lub dokonujący dostawy towarów nie rozlicza podatku należnego.
W analizowanym przypadku będziecie Państwo świadczyli Usługi na rzecz Zamawiającego, który ma siedzibę na terenie Polski, zatem, stosownie do art. 28b ust. 1 ustawy, świadczone przez Państwa Usługi podlegają opodatkowaniu w kraju, w którym Zamawiający będący usługobiorcą posiada siedzibę działalności gospodarczej, tj. na terytorium Polski. Biorąc pod uwagę fakt, że nie posiadają Państwo siedziby ani - jak ustaliłem w tej interpretacji - stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej na terenie Polski, zgodnie art. 28b w powiązaniu z art. 17 ust. 1 pkt 4 oraz art. 17 ust. 2 ustawy o VAT, nie będziecie Państwo zobligowani do rozliczenia podatku VAT na terytorium Polski. Podatek VAT, stosownie do ww. przepisów rozliczy Zamawiający.
Wobec powyższego stanowisko Spółki, że miejscem opodatkowania Usług będzie terytorium Polski i podatek VAT z tego tytułu rozliczy Zamawiający na zasadzie odwrotnego obciążenia należy uznać za prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawiliście i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
Jednocześnie wskazuję, że interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
- Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosują się Państwo do interpretacji.
- Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
- Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
- w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
- w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
Rozliczaj podatki zgodnie z przepisami — w programie TaxMachine
Interpretacje pomagają zrozumieć przepisy; TaxMachine pomaga je zastosować w praktyce — prowadzi księgi, liczy podatki i generuje deklaracje, a stawki, druki i przepisy aktualizuje na bieżąco.
- ✓ Księga przychodów i rozchodów, ryczałt oraz pełna księgowość
- ✓ Faktury i e-faktury KSeF, JPK_V7 i JPK_KR
- ✓ PIT, CIT, VAT i inne deklaracje + wysyłka e-Deklaracje z pobraniem UPO
- ✓ Środki trwałe i amortyzacja, płace i ZUS
- ✓ Automatyczne aktualizacje stawek, druków i przepisów