0114-KDIP1-1.4012.639.2026.2.MŻ
W zakresie ustalenia czy sprzedaż nieruchomości (pawilonu handlowego) dokonana 31 sierpnia 2026 r. korzystała ze zwolnienia od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy oraz czy wykup instalacji fotowoltaicznej z leasingu w listopadzie 2025 r. stanowił ulepszenie pawilonu, które mogłoby mieć wpływ na zastosowanie ww. zwolnienia.
Interpretacja indywidualna
- stanowisko prawidłowe
Szanowny Panie,
stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
8 września 2026 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy ustalenia czy sprzedaż nieruchomości (pawilonu handlowego) dokonana 31 sierpnia 2026 r. korzystała ze zwolnienia od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy oraz czy wykup instalacji fotowoltaicznej z leasingu w listopadzie 2025 r. stanowił ulepszenie pawilonu, które mogłoby mieć wpływ na zastosowanie ww. zwolnienia.
Uzupełnił go Pan - w odpowiedzi na wezwanie - pismem z 30 września 2026 r.
Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego (ostatecznie sformułowany w nadesłanym uzupełnieniu)
Wnioskodawca wraz z żoną (małżeńska wspólność ustawowa) nabył w 1992 r. nieruchomość komercyjną (pawilon handlowy) za kwotę 350 000 000 PL (przed denominacją, co stanowi równowartość 35 000 PLN). Transakcja ta nie była opodatkowana podatkiem od towarów i usług (zakup bez podatku VAT).
Od 1993 r. Wnioskodawca prowadził w tym obiekcie pozarolniczą działalność gospodarczą (działalność handlową) jako czynny podatnik podatku VAT. Obiekt został wprowadzony do ewidencji środków trwałych i był amortyzowany (do momentu sprzedaży nie został całkowicie zamortyzowany). Wszelkie kluczowe prace remontowe i odtworzeniowe (m.in. ocieplenie styropianem, wymiana instalacji elektrycznej oraz CO, wymiana stolarki okiennej i drzwiowej, położenie nowej papy na dachu, wykonanie sufitu podwieszanego, nowej posadzki z płytek oraz utwardzenie parkingu kostką brukową) miały charakter remontu i zostały definitywnie zakończone około 2015 r.
W 2020 r. Wnioskodawca zawarł umowę leasingu operacyjnego na montaż instalacji fotowoltaicznej o łącznej wartości inwestycji 153 750,00 zł. Instalacja została zamontowana i fizycznie oddana do użytkowania na potrzeby pawilonu w 2020 r. W trakcie trwania leasingu (lata 2020-2025) jako czynny podatnik VAT, Wnioskodawca odliczał podatek naliczony od każdej comiesięcznej raty leasingowej.
W listopadzie 2025 r. nastąpił ostateczny wykup przedmiotowej instalacji z leasingu do majątku firmy. Prawidłowa kwota wykupu wynosiła 23 062,50 PLN brutto (w tym 18 750,00 zł netto oraz 4 312,50 zł podatek VAT). Kwota podana pierwotnie stanowiła wyłącznie wartość podatku VAT zapłaconego przy wykupie, który w całości został odliczony. Pozostała kwota wartości instalacji (część kapitałowa) była spłacana w comiesięcznych ratach leasingowych przez okres 5 lat (2020 r. - 2025 r.).
Odpłatny najem (dzierżawa) obiektu podmiotowi trzeciemu trwał do kwietnia 2025 r. W 2022 r. Wnioskodawca zaprzestał prowadzenia w obiekcie własnej sprzedaży i oddał pawilon w odpłatną dzierżawę (najem) podmiotowi trzeciemu (transakcje opodatkowane podatkiem VAT). Od kwietnia 2025 r. do sierpnia 2026 r. obiekt stał pusty, jednak za pośrednictwem profesjonalnego biura nieruchomości, jak i na własną rękę - stale i aktywnie Wnioskodawca poszukiwał nowego najemcy lub kupca w ramach struktury działalności.
W 2024 r. Wnioskodawca zmienił formę opodatkowania dochodów na ryczałt od przychodów ewidencjonowanych, zachowując status podatnika VAT. 31 sierpnia 2026 r. Aktem Notarialnym Repertorium A numer (...)/2026 Wnioskodawca dokonał sprzedaży przedmiotowej nieruchomości wraz z posadowioną na niej instalacją fotowoltaiczną, wykazując transakcję jako zwolnioną z podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT.
W związku z tą sprzedażą, równolegle z zawarciem aktu notarialnego, Wnioskodawca wystawił dla nabywcy fakturę dokumentującą tę transakcję z zastosowaniem zwolnienia z podatku (stawka „zw”).
Uzupełnienie opisu stany faktycznego
W odpowiedzi na pytania wskazał Pan:
1) Czy instalacja fotowoltaiczna stanowiła odrębny od pawilonu środek trwały w prowadzonej przez Pana działalności gospodarczej? Jeżeli tak, proszę wskazać, czy została wprowadzona do ewidencji środków trwałych oraz czy była amortyzowana?
Odp.: Tak, instalacja fotowoltaiczna stanowiła w prowadzonej przez Wnioskodawcę działalności gospodarczej odrębny środek trwały od pawilonu handlowego. Instalacja składa się z urządzeń technicznych (panele fotowoltaiczne, inwerter/falownik, okablowanie systemy mocowań), które są kompletne i zdatne do użytku, ich montaż na dachu budynku nie doprowadził do trwałego połączenia z konstrukcją obiektu w sposób uniemożliwiający ich odłączenie bez uszkodzenia konstrukcji pawilonu.
W okresie od 2020 r. do 2025 r. instalacja była użytkowana na podstawie umowy leasingu operacyjnego, w związku z czym znajdowała się w ewidencji środków trwałych leasingodawcy, który dokonywał jej odpisów amortyzacyjnych. W tym okresie Wnioskodawca jako czynny podatnik VAT odliczał tyko podatek naliczony od comiesięcznych rat leasingowych. Po ostatecznym wykupie instalacji z leasingu w listopadzie 2025 r., przedmiotowa instalacja - jako odrębny środek trwały - została wprowadzona do ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych Wnioskodawcy z wartością początkową wynikającą z ceny wykupu netto 18 750,00 PLN (faktura wykupowa opiewała na kwotę 23 062,50 zł brutto, w tym 4 312,20 zł VAT). Z uwagi na wybraną od 2024 r. formę opodatkowania (ryczałt od przychodów ewidencjonowanych), odpisy amortyzacyjne od tego środka trwałego nie były przez Wnioskodawcę zaliczane do kosztów uzyskania przychodów, niemniej jednak środek ten figurował w wykazie jako samodzielny składnik majątku.
2) Czy wartość instalacji fotowoltaicznej po jej wykupie zwiększyła wartość pawilonu handlowego? Jeżeli tak, to czy wartość ta stanowiła 30% początkowej wartości pawilonu handlowego?
Odp.: Nie, wartość wykupionej instalacji nie zwiększyła wartości początkowej pawilonu handlowego, a tym samym nie stanowiła 30% jego wartości początkowej. Z uwagi na zakwalifikowanie instalacji fotowoltaicznej jako odrębnego środka trwałego, nakłady na jej nabycie oraz raty leasingowe nie stanowiły ulepszenia budynku.
3) Gdzie została zamontowana instalacja fotowoltaiczna w 2020 r., tj. czy została zamontowana:
a) na dachu pawilonu handlowego,
b) na elewacji pawilonu handlowego,
c) na gruncie znajdującym się na przedmiotowej nieruchomości,
d) w innym miejscu - jeżeli tak, proszę wskazać, gdzie.
Odp.: Instalacja fotowoltaiczna została zamontowana na dachu pawilonu handlowego. Konstrukcja wsporcza została przykręcona w sposób, który umożliwia jej łatwy i bezproblemowy demontaż. Odłączenie instalacji nie spowoduje uszkodzenia konstrukcji samego budynku ani zniszczenia elementów fotowoltaiki, co potwierdza jej charakter jako odrębnego urządzenia technicznego.
4) Czy przysługiwało Panu prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego z tytułu wykupu instalacji fotowoltaicznej z leasingu?
Odp.: Tak, Wnioskodawcy w pełni przysługiwało prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego w kwocie 4 312,50 PLN wynikającego z faktury dokumentującej ostateczny wykup instalacji fotowoltaicznej z leasingu w listopadzie 2025 r.
Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, prawo to przysługuje, gdy towar i usługi są wykorzystywane do czynności opodatkowanych. W momencie wykupu instalacji, pawilon handlowy wraz z tą infrastrukturą był przez Wnioskodawcę (będącym zarejestrowanym, czynnym podatnikiem VAT) stale i aktywnie oferowany na rynku za pośrednictwem profesjonalnego biura nieruchomości w celu ponownego oddania go w odpłatną, opodatkowana podatkiem VAT dzierżawę/najem lub sprzedaż w ramach struktury działalności gospodarczej.
Przejściowy brak faktycznego generowania obrotu (okres pustostanu) wynikał wyłącznie z przyczyn rynkowych i poszukiwania kontrahenta, co nie oznaczało zaprzestania wykorzystywania tego majątku do działalności gospodarczej.
Wykup instalacji służył zachowaniu funkcjonalności i atrakcyjności rynkowej całego obiektu komercyjnego, w celu uzyskania przychodów z działalności.
5) Czy instalacja fotowoltaiczna stanowi budowlę/urządzenie budowlane w rozumieniu ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 524)? Jeśli jest budowlą odrębną od pawilonu handlowego, to proszę wskazać:
- Czy w okresie dwóch lat poprzedzających sprzedaż nieruchomości ponosił Pan wydatki na ulepszenie instalacji fotowoltaicznej znajdującej się na przedmiotowej nieruchomości, stanowiące co najmniej 30% ich wartości początkowej, w szczególności w związku z wykupem instalacji fotowoltaicznej w listopadzie 2025 r.? Jeżeli tak, to należy wskazać:
a) kiedy miały miejsce te ulepszenia (należy wskazać datę);
b) czy poniesione wydatki stanowiły ulepszenie środka trwałego w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym oraz czy zwiększyły jego wartość początkową;
c) czy przysługiwało Panu prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w związku z poniesionymi wydatkami na ulepszenie pawilonu handlowego lub instalacji fotowoltaicznej;
d) czy po poniesieniu nakładów na ulepszenie, które stanowiły co najmniej 30% wartości początkowej, instalacja fotowoltaiczna została oddana do użytkowania? Należy wskazać, kiedy to nastąpiło oraz do jakich czynności lub do jakiej działalności były wykorzystywane (opodatkowanej podatkiem VAT czy wyłącznie zwolnionej z podatku VAT)?
Odp.: Nie, instalacja zamontowana na dachu budynku nie stanowi samodzielnej budowli w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r.
Stanowi ona urządzenie techniczne (mikroinstalację). Została ona posadowiona przy użyciu konstrukcji bezinwazyjnej, co umożliwia jej odłączenie bez uszkodzenia konstrukcji samego budynku i uszkodzenia instalacji. W okresie 2 lat poprzedzających sprzedaż nieruchomości Wnioskodawca nie ponosił żadnych wydatków na ulepszenie tejże instalacji stanowiących 30% jej wartości początkowej. Jedynym wydatkiem związanym z instalacją był jej wykup z leasingu w listopadzie 2025 r. za kwotę 18 750,00 zł netto. Wydatek ten stanowił cenę nabycia urządzenia, a nie ulepszenie w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym. W związku z faktem, że Wnioskodawca nie ponosił kosztów na ulepszenie pawilonu ani instalacji, w okresie objętym pytaniem Wnioskodawcy nie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
Odnosząc się natomiast do samego wykupu instalacji z leasingu oraz comiesięcznych rat leasingowych - jako czynnemu podatnikowi VAT wykorzystującemu obiekt do czynności opodatkowanych (najem do kwietnia 2025 r., a następnie aktywne poszukiwanie nowego najemcy/nabywcy w ramach działalności), Wnioskodawcy przysługiwało pełne prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego od rat leasingowych oraz od faktury wykupowej. W okresie posiadania instalacji fotowoltaicznej nie poniesiono wydatków na ulepszenie, stanowiących co najmniej 30% jej wartości początkowej. Instalacja w obecnym kształcie technicznym została oddana do użytku w 2020 r. (w ramach leasingu operacyjnego).
Od momentu montażu (2020 r.) do kwietnia 2025 r. instalacja była wykorzystywana do czynności wyłącznie opodatkowanych podatkiem VAT (własna działalność handlowa a następnie odpłatna dzierżawa/najem budynku).
Od maja 2025 r. do momentu sprzedaży w sierpniu 2026 r. obiekt wraz z instalacją był przygotowywany do kontynuowania działalności opodatkowanej (poszukiwanie nowego najemcy lub kupca w ramach struktury firmy).
Pytania
1. Czy sprzedaż nieruchomości (pawilonu handlowego) dokonana 31 sierpnia 2026 r., korzystała ze zwolnienia z podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT?
2. Czy wykup instalacji fotowoltaicznej z leasingu operacyjnego w listopadzie 2025 r. za kwotę ok. 23 062,50 zł brutto, stanowił ulepszenie nieruchomości w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, które ze względu na wartość i moment poniesienia nakładu wykluczałoby możliwość zastosowania zwolnienia z podatku VAT, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT?
Pana stanowisko w sprawie
Pana zdaniem, sprzedaż nieruchomości (pawilonu handlowego) 31 sierpnia 2026 r. w sposób prawidłowy została objęta zwolnieniem z podatku od towarów i usług, na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT.
Zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT, zwalnia się od podatku dostawę budynków, budowli lub ich części, z wyjątkiem sytuacji, gdy dostawa jest dokonywana w ramach pierwszego zasiedlenia lub przed nim, bądź pomiędzy pierwszym zasiedleniem a dostawą budynku upłynął okres krótszy niż 2 lata.
Z kolei przez pierwsze zasiedlenie (art. 2 pkt 14 ustawy o VAT) rozumie się oddanie budynków do użytkowania pierwszemu nabywcy lub użytkownikowi po ich wybudowaniu lub ulepszeniu, jeżeli wydatki poniesione na ulepszenie stanowiły co najmniej 30% wartości początkowej.
W przedmiotowej sprawie pierwsze zasiedlenie budynku nastąpiło już w 1993 r., kiedy Wnioskodawca zaczął użytkować budynek w działalności, a następnie w 2022 r., gdy Wnioskodawca oddał go w najem podmiotowi trzeciemu.
Od tego momentu do dnia sprzedaży minęło znacznie więcej niż wymagane ustawą 2 lata. Obiekt od kwietnia 2025 r. do sierpnia 2026 r. nie był wykorzystywany na cele prywatne - formalne poszukiwanie kupca/najemcy przez biuro nieruchomości potwierdza utrzymanie jego komercyjnego przeznaczenia.
W odniesieniu do instalacji fotowoltaicznej: w czasie trwania leasingu operacyjnego (lata 2020-2025) przedmiot leasingu nie stanowił środka trwałego i nie podwyższał wartości początkowej budynku.
Nakładem inwestycyjnym w okresie 2 lat przed sprzedażą, był wyłącznie wykup tejże instalacji fotowoltaicznej w listopadzie 2025 r. za kwotę ok. 4 300 zł.
Zgodnie z art. 22g ust. 17 ustawy o PIT, nakłady poniżej 10 000 zł nie stanowią ulepszenia środka trwałego. Nawet gdyby organ uznał tę kwotę za nakład na budynek, wartość 4 300 zł w żaden sposób nie osiąga progu 30% wartości początkowej pawilonu. W okresie 2 lat przed sprzedażą nie doszło zatem do ulepszenia obiektu przekraczającego 30% jego wartości początkowej. Warunki do zastosowania zwolnienia z art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT zostały w pełni spełnione.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 1263 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:
Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:
Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).
W myśl art. 8 ust. 1 ustawy:
1. Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:
1) przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2) zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3) świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.
Na podstawie art. 2 pkt 6 ustawy:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o towarach - rozumie się przez to rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.
Zgodnie z art. 2 pkt 22 ustawy:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o sprzedaży - rozumie się przez to odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.
W świetle przedstawionych powyżej przepisów, zarówno grunty, jak i budynki i budowle lub ich części (np. lokale) spełniają definicję towaru wynikającą z art. 2 pkt 6 ustawy, a ich sprzedaż stanowi dostawę towarów, o której mowa w art. 7 ust. 1 ustawy. Tym samym, na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług, zbycie nieruchomości stanowi dostawę towarów.
Problematyka współwłasności została uregulowana w art. 195-221 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej „Kodeksem cywilnym”.
I tak, zgodnie z art. 195 Kodeksu cywilnego:
Własność tej samej rzeczy może przysługiwać niepodzielnie kilku osobom (współwłasność).
W myśl art. 196 § 1 i § 2 Kodeksu cywilnego:
Współwłasność jest albo współwłasnością w częściach ułamkowych, albo współwłasnością łączną. Współwłasność łączną regulują przepisy dotyczące stosunków, z których ona wynika. Do współwłasności w częściach ułamkowych stosuje się przepisy niniejszego działu.
Na podstawie art. 198 Kodeksu cywilnego:
Każdy ze współwłaścicieli może rozporządzać swoim udziałem bez zgody pozostałych współwłaścicieli.
Podkreślić więc należy, że współwłaściciel ma względem swego udziału pozycję wyłącznego właściciela, a rozporządzanie udziałem polega na tym, że współwłaściciel może zbyć swój udział.
Kwestie stosunków majątkowych pomiędzy małżonkami reguluje ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 236).
Stosownie do art. 31 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:
Z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez obojga małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków.
Zatem, istotą wspólności majątkowej małżeńskiej, zarówno ustawowej, jak i umownej, jest to, że każdy z małżonków jest współwłaścicielem poszczególnych składników majątku wspólnego (dorobkowego) na zasadach współwłasności łącznej (bezudziałowej).
W świetle art. 35 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:
W czasie trwania wspólności ustawowej żaden z małżonków nie może żądać podziału majątku wspólnego. Nie może również rozporządzać ani zobowiązywać się do rozporządzania udziałem, który w razie ustania wspólności przypadnie mu w majątku wspólnym lub w poszczególnych przedmiotach należących do tego majątku.
W myśl art. 36 § 1 oraz § 2 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:
Oboje małżonkowie są obowiązani współdziałać w zarządzie majątkiem wspólnym, w szczególności udzielać sobie wzajemnie informacji o stanie majątku wspólnego, o wykonywaniu zarządu majątkiem wspólnym i o zobowiązaniach obciążających majątek wspólny.
Każdy z małżonków może samodzielnie zarządzać majątkiem wspólnym, chyba że przepisy poniższe stanowią inaczej. Wykonywanie zarządu obejmuje czynności, które dotyczą przedmiotów majątkowych należących do majątku wspólnego, w tym czynności zmierzające do zachowania tego majątku.
Zgodnie z art. 37 § 1 pkt 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:
Zgoda drugiego małżonka jest potrzebna do dokonania czynności prawnej prowadzącej do zbycia, obciążenia, odpłatnego nabycia nieruchomości lub użytkowania wieczystego, jak również prowadzącej do oddania nieruchomości do używania lub pobierania z niej pożytków.
W myśl art. 43 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:
Oboje małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym.
Z uwagi na powyższe regulacje prawne w akcie notarialnym dokumentującym tego rodzaju nabycie nieruchomości wymieniani są oboje małżonkowie, jeżeli istnieje między nimi ustawowa wspólność majątkowa. Wspólność wynikająca ze stosunku małżeństwa jest współwłasnością łączną uprawniającą do współposiadania rzeczy wchodzących w skład majątku wspólnego, a w czasie jej trwania żaden z małżonków nie może żądać podziału majątku wspólnego. Na mocy zapisu zawartego w art. 43 § 1 Kodeksu cywilnego oboje małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym.
Na podstawie definicji zawartej w art. 2 pkt 6 ustawy, zbycie udziału w nieruchomości, dokonywane przez podatnika, traktowane jest jako czynność odpłatnej dostawy towarów, o której stanowi art. 7 ust. 1 ustawy, podlegającej opodatkowaniu na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy.
Należy zauważyć, że nie każda czynność, która stanowi dostawę towarów lub świadczenie usług podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Określona czynność jest opodatkowana podatkiem VAT, jeśli zostanie wykonana przez podatnika, a więc osobę prowadzącą działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy.
Stosownie do treści art. 15 ust. 1 ustawy:
Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Według art. 15 ust. 2 ustawy:
Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Należy wskazać, że małżeństwo nie należy do żadnej kategorii podmiotów wymienionych w cytowanym wyżej art. 15 ust. 1 ustawy. Powyższe stwarza dla małżonków prowadzących działalność gospodarczą szczególną sytuację prawną. Żaden z przepisów ustawy o podatku od towarów i usług nie zabrania małżonkom prowadzenia działalności gospodarczej jako odrębnym podatnikom. Nie ma przy tym przeszkód, aby pomiędzy małżonkami prowadzącymi odrębne działalności istniała ustawowa wspólność majątkowa.
W konsekwencji, podatnikiem podatku od towarów i usług jest ten z małżonków, który dokonał czynności podlegającej opodatkowaniu.
Autonomiczność prawa podatkowego wyklucza bowiem możliwość interpretacji przepisów, która zakładałaby, że stosunki majątkowe między małżonkami, regulowane przepisami Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, mogą kształtować zakres praw i obowiązków podatników podatku od towarów i usług.
Jeżeli zatem przedmiotem dokonywanej dostawy/lub świadczonej usługi jest majątek wspólny małżonków, to podatnikiem podatku od towarów i usług w okolicznościach wskazanych w art. 15 ustawy będzie ten małżonek, który dokonuje dostawy lub świadczy usługę we własnym imieniu (który jest stroną czynności prawnej) - jako podatnik podatku VAT.
W świetle przytoczonych wyżej przepisów zauważyć należy, że status podatnika podatku od towarów i usług, wynika z okoliczności dokonania czynności podlegających opodatkowaniu tym podatkiem. Dla ustalenia czy podmiot dokonujący transakcji sprzedaży nieruchomości jest podatnikiem podatku VAT, istotnym jest stwierdzenie, że prowadzi on działalność gospodarczą.
Wyjaśnić należy, że dokonywana czynność, która podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, może być albo opodatkowana właściwą stawką podatku VAT, albo może korzystać ze zwolnienia od tego podatku.
Zakres i zasady zwolnienia od podatku od towarów i usług dostawy towarów lub świadczenia usług zostały określone m.in. w art. 43 ustawy.
Dla dostawy nieruchomości zabudowanych budynkami, budowlami lub ich częściami ustawodawca przewidział możliwość zwolnienia od podatku w oparciu o przepis art. 43 ust. 1 pkt 10 i art. 43 ust. 1 pkt 10a ustawy.
I tak, stosownie do treści art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy:
Zwalnia się od podatku dostawę budynków, budowli lub ich części, z wyjątkiem gdy:
a) dostawa jest dokonywana w ramach pierwszego zasiedlenia lub przed nim,
b) pomiędzy pierwszym zasiedleniem a dostawą budynku, budowli lub ich części upłynął okres krótszy niż 2 lata.
Z powyższego uregulowania wynika, że dostawa budynków, budowli lub ich części jest - co do zasady - zwolniona od podatku od towarów i usług. Wyjątek stanowi dostawa w ramach pierwszego zasiedlenia lub przed nim oraz jeżeli pomiędzy pierwszym zasiedleniem a dostawą budynku, budowli lub ich części upłynął okres krótszy niż 2 lata.
Zatem dla ustalenia zasad opodatkowania dostawy budynków, budowli lub ich części kluczowym jest ustalenie, kiedy nastąpiło pierwsze zasiedlenie i jaki upłynął okres od tego momentu.
Kwestia pierwszego zasiedlenia została uregulowana w art. 2 pkt 14 ustawy, zgodnie z którym:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o pierwszym zasiedleniu rozumie się przez to oddanie do użytkowania pierwszemu nabywcy lub użytkownikowi lub rozpoczęcie użytkowania na potrzeby własne budynków, budowli lub ich części, po ich:
a) wybudowaniu lub
b) ulepszeniu, jeżeli wydatki poniesione na ulepszenie, w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, stanowiły co najmniej 30% wartości początkowej.
Z powyższego przepisu wynika, że pierwszym zasiedleniem jest pierwsze zajęcie budynku, budowli lub ich części do użytkowania. Zatem aby można było mówić o pierwszym zasiedleniu, musi dojść do zajęcia budynku, budowli lub ich części, ich używania, w tym na potrzeby własne. Pierwsze zasiedlenie budynku, budowli lub ich części ma więc miejsce zarówno w sytuacji, w której po wybudowaniu budynek, budowlę lub ich część oddano w najem, jak i w przypadku wykorzystywania budynku, budowli lub ich części na potrzeby własnej działalności gospodarczej podatnika czy też potrzeby własne osoby fizycznej - bowiem w obydwu przypadkach dochodzi do korzystania z budynku, budowli lub ich części.
Podkreślić w tym miejscu należy, że termin „ulepszenia” zawarty w ustawie o podatku od towarów i usług, odwołuje się do przepisów o podatku dochodowym.
Zgodnie z art. 22g ust. 17 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592 ze zm.):
17. Jeżeli środki trwałe uległy ulepszeniu w wyniku przebudowy, rozbudowy, rekonstrukcji, adaptacji lub modernizacji, wartość początkową tych środków, ustaloną zgodnie z ust. 1, 3-9 i 11-15, powiększa się o sumę wydatków na ich ulepszenie, w tym także o wydatki na nabycie części składowych lub peryferyjnych, których jednostkowa cena nabycia przekracza 10 000 zł. Środki trwałe uważa się za ulepszone, gdy suma wydatków poniesionych na ich przebudowę, rozbudowę, rekonstrukcję, adaptację lub modernizację w danym roku podatkowym przekracza 10 000 zł i wydatki te powodują wzrost wartości użytkowej w stosunku do wartości z dnia przyjęcia środków trwałych do używania, mierzonej w szczególności okresem używania, zdolnością wytwórczą, jakością produktów uzyskiwanych za pomocą ulepszonych środków trwałych i kosztami ich eksploatacji.
Ulepszeniem środka trwałego - w rozumieniu ustawy podatkowej - jest więc:
- przebudowa środka trwałego, tj. wykonanie takich prac, w wyniku których nastąpi jego dostosowanie do zmienionych potrzeb funkcjonalnych, użytkowych lub technicznych;
- rozbudowa środka trwałego, tj. wykonanie takich prac, które powiększają ten środek trwały;
- rekonstrukcja środka trwałego, tj. wykonanie prac, w wyniku których nastąpi odtworzenie zniszczonego środka trwałego do jego poprzedniego stanu;
- adaptacja środka trwałego, tj. wykonanie prac mających na celu przystosowanie danego środka trwałego do spełniania odmiennych funkcji od tych, dla których został zbudowany lub użytkowany;
- modernizacja środka trwałego, tj. unowocześnienie środka trwałego.
Powyższy przepis wskazuje, że na gruncie prawa podatkowego „ulepszenie” jest pojęciem, które dotyczy wyłącznie składników majątku będących środkami trwałymi. Zatem nieruchomość (np. lokal), który nie będzie stanowić u podatnika środka trwałego, nie może ulec ulepszeniu w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, ponieważ pojęcie ulepszenia, do którego odwołuje się ustawodawca w art. 2 pkt 14 ustawy odsyłając do przepisów o podatku dochodowym, dotyczy ulepszenia środków trwałych.
W tym miejscu należy nadmienić, że w przypadku nieruchomości zabudowanych niespełniających przesłanek do zwolnienia od podatku na podstawie powołanego wyżej przepisu art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy, ustawodawca umożliwia podatnikom - po spełnieniu określonych warunków - skorzystanie ze zwolnienia wskazanego w pkt 10a tego przepisu.
W myśl art. 43 ust. 1 pkt 10a ustawy:
Zwalnia się od podatku dostawę budynków, budowli lub ich części nieobjętą zwolnieniem, o którym mowa w pkt 10, pod warunkiem, że:
a) w stosunku do tych obiektów nie przysługiwało dokonującemu ich dostawy prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego,
b) dokonujący ich dostawy nie ponosił wydatków na ich ulepszenie, w stosunku do których miał prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, a jeżeli ponosił takie wydatki, to były one niższe niż 30% wartości początkowej tych obiektów.
Z analizy powołanych wyżej przepisów wynika, że jeżeli dostawa budynków, budowli lub ich części będzie mogła korzystać ze zwolnienia z art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy, wówczas badanie przesłanek wynikających z przepisu art. 43 ust. 1 pkt 10a stanie się bezzasadne.
Jeżeli nie zostaną spełnione przesłanki zastosowania zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 i pkt 10a ustawy, należy przeanalizować możliwość skorzystania ze zwolnienia od podatku w oparciu o przepis art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy.
Stosownie do art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy:
Zwalnia się od podatku dostawę towarów wykorzystywanych wyłącznie na cele działalności zwolnionej od podatku, jeżeli z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów nie przysługiwało dokonującemu ich dostawy prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
Zwolnienie od podatku określone w art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy, dotyczy wszystkich towarów - zarówno nieruchomości, jak i ruchomości - przy nabyciu (imporcie lub wytworzeniu) których nie przysługiwało podatnikowi prawo do odliczenia podatku VAT i wykorzystywanych - niezależnie od okresu ich używania przez podatnika - wyłącznie na cele działalności zwolnionej od podatku VAT. Niespełnienie jednego z powyższych warunków daje podstawę do wyłączenia dostawy towarów ze zwolnienia od podatku VAT przewidzianego w tym artykule.
W myśl art. 3 pkt 2 i 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 524), ilekroć w ustawie jest mowa o:
2) budynku - należy przez to rozumieć taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach;
9) urządzeniach budowlanych - należy przez to rozumieć urządzenia techniczne związane z obiektem budowlanym, zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, jak przyłącza i urządzenia instalacyjne, w tym służące oczyszczaniu lub gromadzeniu ścieków, a także przejazdy, ogrodzenia, place postojowe i place pod śmietniki.
Urządzenia budowlane stanowią urządzenia techniczne związane z obiektem budowlanym, zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, nie są to samodzielne budowle zdefiniowane w art. 3 pkt 3 ww. ustawy Prawo budowlane, które uznaje się za towar na gruncie podatku od towarów i usług. Jednakże urządzenia te należy traktować jako elementy przynależne do budynku/budowli i opodatkować łącznie z budynkiem/budowlą, z którym są powiązane, a tym samym należy przypisać zwolnienie dla sprzedawanego obiektu budowlanego znajdującego się na tej samej działce, co urządzenie techniczne. Brak podstaw do stosowania przepisów ustawy o podatku od towarów w zakresie zwolnienia od podatku VAT dla ww. urządzeń w oderwaniu od budynków/budowli, do których przynależą, gdyż w świetle obowiązujących przepisów nie mają one samodzielnego bytu.
Z okoliczności sprawy wynika, że w 1992 r. nabył Pan wraz z żoną, w ramach małżeńskiej wspólności ustawowej, nieruchomości (pawilonu handlowego). Nabycie nie było opodatkowane podatkiem VAT. Od 1993 r. prowadził Pan w pawilonie działalność handlową jako czynny podatnik VAT. Pawilon został wprowadzony przez Pana do ewidencji środków trwałych i był amortyzowany.
W obiekcie wykonywano prace remontowe i odtworzeniowe, które zostały zakończone około 2015 r.
W 2020 r. zawarł Pan umowę leasingu operacyjnego instalacji fotowoltaicznej. Instalacja - zgodnie z Pana wskazaniem - zamontowana została na dachu pawilonu i oddana do użytkowania w 2020 r. Stanowiła odrębny od pawilonu środek trwały, możliwy do zdemontowania bez uszkodzenia konstrukcji budynku ani zniszczenia elementów fotowoltaiki, jako odrębnego urządzenia technicznego. W okresie leasingu instalacja znajdowała się w ewidencji środków trwałych leasingodawcy, a Pan odliczał VAT od comiesięcznych rat leasingowych.
W 2022 r. zaprzestał Pan prowadzenia własnej sprzedaży w pawilonie i oddał go w odpłatny najem/dzierżawę podmiotowi trzeciemu. Najem był opodatkowany podatkiem VAT i trwał do kwietnia 2025 r. W listopadzie 2025 r. wykupił Pan instalację fotowoltaiczną z leasingu. Podatek VAT z faktury wykupowej został w całości odliczony. Instalacja została wprowadzona do Pana ewidencji środków trwałych jako odrębny środek trwały, a jej wartość nie zwiększyła wartości początkowej budynku pawilonu handlowego.
Pana wątpliwości dotyczą tego, czy sprzedaż nieruchomości (pawilonu handlowego) dokonana 31 sierpnia 2026 r. korzystała ze zwolnienia od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy oraz czy wykup instalacji fotowoltaicznej z leasingu w listopadzie 2025 r. stanowił ulepszenie pawilonu, które mogłoby mieć wpływ na zastosowanie ww. zwolnienia.
Odnosząc się do Pana wątpliwości należy wskazać, że zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy zwalnia się od podatku dostawę budynków, budowli lub ich części, z wyjątkiem sytuacji, gdy dostawa jest dokonywana w ramach pierwszego zasiedlenia lub przed nim albo gdy pomiędzy pierwszym zasiedleniem a dostawą upłynął okres krótszy niż dwa lata.
W analizowanej sprawie nieruchomość (pawilon handlowy) był użytkowany przez Pana w ramach prowadzonej działalności gospodarczej od 1993 r., a następnie był również przedmiotem
odpłatnego najmu. Zatem dostawa ww. nieruchomości (pawilonu handlowego) nie została dokonana w ramach pierwszego zasiedlenia w rozumieniu art. 2 pkt 14 ustawy o VAT, a pomiędzy pierwszym zasiedleniem ww. pawilonu handlowego a jego dostawą upłynął okres dłuższy niż 2 lata. Ponadto, jak wynika z opisu sprawy, po zakończeniu prac remontowych w 2015 r. nie ponosił Pan wydatków na ulepszenie nieruchomości (pawilonu handlowego), stanowiących co najmniej 30% jego wartości początkowej.
W konsekwencji, w rozpatrywanej sprawie do sprzedaży opisanej nieruchomości (pawilonu handlowego) zostaną spełnione przesłanki do zastosowania zwolnienia od podatku, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy.
Badanie przesłanek dla zastosowania zwolnienia od podatku VAT wynikających z art. 43 ust. 1 pkt 10a bądź art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy, w tym przypadku, jest bezzasadne.
Wskazał Pan, że instalacja fotowoltaiczna została zamontowana na dachu pawilonu handlowego przy zastosowaniu konstrukcji umożliwiającej jej odłączenie bez uszkodzenia konstrukcji budynku. Instalacja stanowiła odrębny od pawilonu środek trwały, a po wykupie z leasingu w listopadzie
2025 r. została wprowadzona do ewidencji środków trwałych jako odrębny składnik majątku. Wartość wykupionej instalacji nie zwiększyła wartości początkowej pawilonu handlowego.
Mając na uwadze powyższe, należy uznać, że wykup instalacji fotowoltaicznej z leasingu operacyjnego w listopadzie 2025 r. za kwotę 18 750,00 zł netto stanowił cenę nabycia urządzenia, a nie ulepszenie pawilonu handlowego w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym. Wykup instalacji nie zwiększył wartości początkowej nieruchomości (pawilonu handlowego), ponieważ instalacja fotowoltaiczna stanowiła odrębny środek trwały.
Podsumowując powyższe, sprzedaż nieruchomości (pawilonu handlowego) dokonana 31 sierpnia 2026 r. korzystała ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT. Jednocześnie, z uwagi na wskazany w opisie sprawy charakter instalacji fotowoltaicznej jako urządzenia technicznego związanego z pawilonem handlowym, które nie stanowi samodzielnej budowli, instalację tę należy traktować jako element związany z przedmiotowym pawilonem. Tym samym dostawa instalacji podlega opodatkowaniu na zasadach właściwych dla dostawy pawilonu handlowego, tj. korzysta ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy. Zatem wykup instalacji fotowoltaicznej w listopadzie 2025 r. nie wykluczał możliwości zastosowania zwolnienia z podatku VAT sprzedaży nieruchomości (pawilonu handlowego).
Tym samym Pana stanowisko w zakresie pytań nr 1 i 2 uznaję za prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
Stosownie do art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej:
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, na wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną).
Wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem wniosku (pytań). Inne kwestie, które nie zostały objęte pytaniami nie mogą być - zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej - rozpatrzone.
Jednocześnie wskazuję, że interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywać się będzie ze stanem faktycznym podanym przez Pana w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
- Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pan do interpretacji.
- Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
- Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (...). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
- w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
- w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
Rozliczaj podatki zgodnie z przepisami — w programie TaxMachine
Interpretacje pomagają zrozumieć przepisy; TaxMachine pomaga je zastosować w praktyce — prowadzi księgi, liczy podatki i generuje deklaracje, a stawki, druki i przepisy aktualizuje na bieżąco.
- ✓ Księga przychodów i rozchodów, ryczałt oraz pełna księgowość
- ✓ Faktury i e-faktury KSeF, JPK_V7 i JPK_KR
- ✓ PIT, CIT, VAT i inne deklaracje + wysyłka e-Deklaracje z pobraniem UPO
- ✓ Środki trwałe i amortyzacja, płace i ZUS
- ✓ Automatyczne aktualizacje stawek, druków i przepisów