0114-KDIP1-1.4012.429.2026.6.MŻ

Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe w zakresie uznania, że zespół składników materialnych i niematerialnych wykorzystywanych do prowadzenia Działalności W., który w ramach podziału przez wydzielenie zostanie przeniesiony do spółki celowej, będzie stanowił zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy, a w konsekwencji jego przeniesienie będzie wyłączone z opodatkowania podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 6 pkt 1 ustawy (pytania nr 6 i 7).

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

8 czerwca 2026 r. wpłynął Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej skutków podatkowych związanych z podziałem przez wydzielenie Spółki Dzielonej oraz przeniesieniem części jej działalności – Działalności W. – do spółki celowej.

Uzupełnili go Państwo – w odpowiedzi na wezwanie – pismem, które wpłynęło 21 lipca 2026 r.

Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

Spółka A. spółka akcyjna prowadzi działalność laboratoryjną, produkcyjną i magazynową, w tym w zakresie badań nad wykorzystaniem właściwości energetycznych (…). Spółka jest czynnym podatnikiem VAT. W prowadzonej działalności gospodarczej, decyzją Zarządu, Spółka wyodrębnia dział odpowiadający za tzw. działalność W. W strukturze organizacyjnej podmiotu, stanowi on:

1. jednostkę samodzielną,

2. z odrębnie przypisaną nieruchomością w (…) (zlokalizowaną poza główną siedzibą Spółki w (…),

3. wyposażoną w specjalistyczny i niewykorzystywany w działalności pozostałych działów Spółki sprzęt,

4. częściowo wyodrębnioną kadrą pracowników i współpracowników, (tj. jednym współpracownikiem odpowiadającym wyłącznie za zarządzanie projektem W. oraz jednym pracownikiem, którego zasadnicze obowiązki pracownicze dotyczą realizowanego projektu W., a w 20% obejmują wykonywanie pracy na rzecz pozostałego przedmiotu działalności Spółki),

5. rzeczywistego beneficjenta wszelkich praw, obowiązków, wierzytelności i zobowiązań (w tym umowy współpracy zawartej z głównym partnerem i jednostką finansującą przedsięwzięcie wykonania kontenera W. opartego o ogniwa W. tegoż partnera) związanych z realizowanym projektem W.

Mając to na uwadze, wszelkie składniki tworzące dział W. stanowią samodzielną część istniejącej Spółki, działającą wyłącznie w związku z realizacją jednego celu gospodarczego - realizacji projektu W., o którym mowa w pkt 5 powyżej.

Należy przy tym nadmienić, że dla zachowania pełnej transparentności oraz jako narzędzie dla oceny finansowej rentowności projektu, prowadzona przez Wnioskodawcę ewidencja rachunkowa, choć prowadzona jest w ramach ksiąg rachunkowych całej Spółki, tak sposób jej prowadzenia pozwala, w przypadku zaistnienia takiej potrzeby, na identyfikację i przyporządkowanie należności, zobowiązań, przychodów oraz kosztów dotyczących działu W.. W konsekwencji możliwe jest wyodrębnienie tych danych spośród informacji finansowych dotyczących całej działalności Spółki oraz ustalenie wyniku finansowego tej jednostki organizacyjnej.

W tych okolicznościach, Spółka planuje dokonać podziału przez wydzielenie działu W. - zorganizowanej części przedsiębiorstwa do nowoutworzonej w tym celu spółki. Składniki materialne i niematerialne związane z działem W. umożliwiają tak zorganizowanej części samodzielnie prowadzić działalność gospodarczą, bez udziału pozostałych struktur przedsiębiorstwa Spółki.

Przeprowadzony podział przez wydzielenie, o którym mowa w art. 529 § 1 pkt 4 k.s.h. ma umożliwić nowoutworzonej spółce celowej - spółce z ograniczoną odpowiedzialnością - realizowanie działalności związanej z wydzielonym działem W. Decyzja w tym zakresie stanowi element dokonywanych przekształceń własnościowych na poziomie akcjonariuszy i udziałowców obu zaangażowanych podmiotów. Wspólnikami w nowopowstałej spółce celowej mają zostać w odpowiednich częściach obecni akcjonariusze spółki akcyjnej. W związku z podziałem, nie są przewidziane na ich rzecz jakiekolwiek dopłaty oraz wypłaty w gotówce.

Istotą oraz przeznaczeniem spółki, do której zostanie przeniesione ZCP jest kontynuacja działalności działu W. Po podziale, Wnioskodawca nadal będzie prowadził działalność operacyjną w zakresie badań, produkcji i magazynowania, zgodnie z zasadniczym przedmiotem działalności podmiotu. Do realizacji tych zadań, w przedsiębiorstwie Wnioskodawcy pozostanie zespół składników materialnych i niematerialnych, co umożliwiać będzie kontynuowanie działalności gospodarczej w sposób niezakłócony.

Spółka nowo powstała będzie podatnikiem, o którym mowa w art. 3 ust. 1 ustawy o CIT. Spółka nowo zawiązana przypisze otrzymane w wyniku podziału składniki majątkowe do działalności prowadzonej na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej. Udziały w Spółce dzielonej nie zostały nabyte lub objęte przez Wnioskodawcę (ani przez wspólników) w wyniku wymiany udziałów, ani przydzielone w wyniku innego łączenia lub podziału podmiotów. Przyjęta przez Wnioskodawcę (jak również przez wspólników) dla celów podatkowych wartość udziałów przydzielonych w spółce nowo zawiązanej nie będzie wyższa niż wartość udziałów w Spółce dzielonej, jaka byłaby przyjęta, gdyby nie doszło do podziału. Ustalona na dzień poprzedzający dzień podziału wartość rynkowa majątku podmiotu dzielonego, otrzymanego przez spółkę nowo zawiązaną, będzie przewyższała wartość przyjętą dla celów podatkowych składników tego majątku. Wartość rynkowa majątku otrzymanego przez spółkę nowo zawiązaną nie będzie przewyższać wartości emisyjnej akcji przydzielonych akcjonariuszom spółki.

Celem transakcji jest zwiększenie efektywności prowadzonej działalności. Ani głównym, ani jednym   z głównych celów podziału przez wydzielenie nie jest chęć osiągnięcia korzyści podatkowej, uchylania się ani unikania opodatkowania przez którykolwiek z podmiotów uczestniczących w niej.

Uzupełnienie opisu zdarzenia przyszłego

Przedmiotem wniosku w ramach opisanej we wniosku restrukturyzacji jest planowane przeprowadzenie podziału przez wydzielanie Spółki Dzielonej i przeniesienie części jej działalności – Działalności W. – do innej spółki celowej (Podział).

Ewentualny podział przez wydzielanie będzie przeprowadzony w oparciu o art. 529 § 1 pkt 4 Kodeksu Spółek Handlowych.

W nadesłanym uzupełnieniu do wniosku w odpowiedzi na pytania w zakresie podatku od towarów   i usług Organu wskazali Państwo:

1. Czy w ramach wniesienia w drodze aportu/w związku z planowanym podziałem przez wydzielenie składników materialnych i niematerialnych wchodzących w skład Działalności W. przeniesione zostaną także przypisane do tej Działalności zobowiązania?

Odp.: W związku z podziałem przez wydzielenie składników materialnych i niematerialnych wchodzących w skład Działalności W., Wnioskodawca planuje przeniesienie również zobowiązań przypisanych do tej działalności.

2. Czy w ramach wniesienia w drodze aportu/w związku z planowanym podziałem przez wydzielenie składników materialnych i niematerialnych wchodzących w skład Działalności W. dojdzie do przejścia pracowników i współpracowników w myśl art. 23¹ ust. 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks Pracy (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 277 ze zm.)?

Odp.: W związku z podziałem przez wydzielenie składników materialnych i niematerialnych wchodzących w skład Działalności W., Wnioskodawca planuje dokonanie przejścia pracownika (w myśl art. 23¹ ust. 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks Pracy)   i współpracownika działających w Dziale W..

3. Czy spółka nowoutworzona (spółka celowa), która otrzyma w ramach aportu/w związku z planowanym podziałem przez wydzielenie zespół składników materialnych i niematerialnych wchodzących w skład Działalności W. będzie czynnym podatnikiem podatku VAT   i będzie prowadziła wyłącznie działalność opodatkowaną VAT?

Odp.: Nowoutworzona spółka będzie czynnym podatnikiem podatku VAT, w ramach przeniesionej ZCP będzie prowadziła wyłącznie działalność opodatkowaną VAT.

Pytania w zakresie podatku od towarów i usług wg kolejności oznaczonej we wniosku

6. Czy opisana we wniosku wydzielona część przedsiębiorstwa, tj. zespół składników materialnych i niematerialnych dedykowanych Działalności W. stanowi zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy o VAT?

7. Czy w przypadku przeniesienia wydzielonej części przedsiębiorstwa do spółki celowej, czynność będzie u Wnioskodawcy czynnością niepodlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 6 pkt 1 ustawy o VAT?

8. Czy w przypadku niezakwalifikowania zespołu składników materialnych i niematerialnych jako zorganizowanej części przedsiębiorstwa, podstawę ich opodatkowania podatkiem VAT w przypadku przeniesienia do spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w ramach podziału przez wydzielanie, stanowić będzie wartość nominalna otrzymanych w zamian udziałów w spółce celowej, będąca   w rozumieniu art. 29a ust. 1 ustawy o VAT?

Państwa stanowisko w sprawie w zakresie podatku od towarów i usług

Ad 6

W ocenie Wnioskodawcy, zespół składników materialnych i niematerialnych dedykowanych działalności W., które planuje on wydzielić do nowopowstałej spółki celowej, stanowi zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu przepisów ustawy o podatku od towarów   i usług.

Zgodnie z treścią wskazanych ustaw podatkowych, zorganizowana część przedsiębiorstwa oznacza „organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, który zarazem mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące te zadania”. Oznacza to, że ze zorganizowaną częścią przedsiębiorstwa mamy do czynienia, jeśli spełnione są łącznie następujące przesłanki:

1. Istnieje zespół składników materialnych i niematerialnych.

2. Zespół ten jest organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie.

3. Składniki są przeznaczone do realizacji konkretnych zadań gospodarczych.

4. Zespół tych składników mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące te zadania gospodarcze.

Podstawowym wymogiem istnienia zorganizowanej części przedsiębiorstwa jest to, aby stanowiła ona zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązań. Kolejnym warunkiem jest wydzielenie tego zespołu w istniejącym przedsiębiorstwie. Ma ono zachodzić na trzech płaszczyznach - organizacyjnej, finansowej i funkcjonalnej.

Zorganizowana część przedsiębiorstwa jako zespół składników materialnych i niematerialnych

Dla zakwalifikowania jako ZCP, zespół składników majątkowych powinien odznaczać się pełną odrębnością niezbędną do samodzielnego funkcjonowania w obrocie gospodarczym. ZCP tworzą więc składniki majątkowe powiązane między sobą takiego typu relacjami, aby można było mówić   o nich jako o zespole, a nie o zbiorze przypadkowych elementów, których jedyną cechą wspólną jest własność jednego podmiotu gospodarczego. ZCP nie jest zatem jedynie sumą poszczególnych składników, przy pomocy których będzie można prowadzić odrębny zakład, lecz zorganizowanym zespołem tych składników, przy czym punktem odniesienia jest tutaj rola, jaką składniki majątkowe odgrywają w funkcjonowaniu przedsiębiorstwa (na ile stanowią w nim wyodrębnioną organizacyjnie   i funkcjonalnie całość).

W ocenie Wnioskodawcy, warunek ten jest w analizowanym przypadku całkowicie spełniony. Na nowopowstałą spółkę przeniesione zostaną bowiem zarówno składniki materialne (nieruchomość, specjalistyczne wyposażenie wykorzystywane w prowadzonym projekcie W.), jak i składniki niematerialne (prawa i obowiązki wynikające z umów - w tym z pracownikiem i współpracownikiem, zobowiązania z tytułu kredytu zaciągniętego przez Wnioskodawcę na sfinansowanie nieruchomości dedykowanej działowi W.).

W ocenie Wnioskodawcy, przenoszone składniki w strukturze Spółki na moment przeniesienia do spółki celowej będą stanowiły zespół składników przeznaczonych do realizacji określonego celu gospodarczego. Jak wskazano w opisie zdarzenia przyszłego, wyodrębniona w strukturach Wnioskodawcy część przedsiębiorstwa tj. dział W., stanowi zespół składników materialnych   i niematerialnych dedykowanych do realizacji konkretnego przedsięwzięcia. Tym samym umożliwią one nowopowstałej spółce celowej, do której zostanie przeniesiona zorganizowana część przedsiębiorstwa podjęcie działalności gospodarczej w prowadzonym dotychczas przez Wnioskodawcę zakresie (tj. działalności laboratoryjnej, badawczej i produkcyjnej).

Powyższy pogląd jest zbieżny z prezentowanym ugruntowanym w tym zakresie orzecznictwem organów podatkowych. Znajduje on potwierdzenie w interpretacjach, np. interpretacji Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 13 stycznia 2017 r. wydanej w sprawie o sygn. akt 1462-IPPB5.4510.2016.2.AK lub w interpretacji Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z 10 grudnia   2015 r. wydanej w sprawie o sygn. akt IBPP-2/2/4511-587/15/MM.

Wyodrębnienie organizacyjne

Przepisy prawa podatkowego, zarówno te dotyczące podatku VAT, nie wskazują, co należy rozumieć przez wyodrębnienie organizacyjne ZCP. Zgodnie jednak z ugruntowanym stanowiskiem organów podatkowych zajmowanym w sprawach o zbliżonym stanie faktycznym, ten rodzaj wyodrębnienia przejawia się przede wszystkim w zdolności organizacyjnej wyodrębnionych składników majątku do realizowania ściśle określonych zadań, które nie są realizowane przez inną część przedsiębiorstwa Wnioskodawcy.

Zdaniem Wnioskodawcy, o odrębności organizacyjnej działu W. świadczy to, że jest on dedykowany do realizacji ściśle określonego celu gospodarczego w postaci konkretnego projektu badawczego. O organizacyjnym wyodrębnieniu świadczy również przypisanie do działu W. zarówno składników materialnych, jak i niematerialnych związanych z realizacją ściśle określonego tego projektu.

W efekcie, dział W., będzie mógł bez przeszkód kontynuować rozpoczętą, w strukturach Wnioskodawcy działalność w ramach nowoutworzonej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, co więcej ze z góry zapewnionym kontrahentem i jego współfinansowaniem.

Stanowisko takie prezentowane jest w interpretacjach podatkowych, gdzie - w odniesieniu do wyodrębnienia organizacyjnego określonego zespołu składników majątkowych - podkreśla się konieczność ich wyodrębnienia pod kątem konkretnej działalności, której wykonaniu mają służyć (tak m.in. Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji z 13 stycznia 2017 r. wydanej   w sprawie o sygn. akt 1462-IPPB5.4510.2016.2. AK).

W ocenie Wnioskodawcy, dział W. spełnia zatem wszelkie wymogi związane   z wyodrębnieniem organizacyjnym w ramach dotychczasowej Spółki, konieczne dla uznania go za zorganizowaną część przedsiębiorstwa na gruncie ustaw podatkowych. Stanowi bowiem wyodrębnioną część jej działalności, dedykowaną realizacji konkretnego celu gospodarczego - ściśle określonego projektu.

Wyodrębnienie finansowe

Kolejną przesłanką, której spełnienie jest konieczne, aby część przedsiębiorstwa została uznana za zorganizowaną część przedsiębiorstwa, jest jego wyodrębnienie finansowe. Przepisy podatkowe nie precyzują, jak właściwie rozumieć te pojęcie. Nie określają również jakie działania powinna podjąć Spółka, aby wydzielona część jej działalności mogła zostać uznana za wyodrębnioną finansowo, w szczególności czy konieczne jest prowadzenie odrębnych ksiąg rachunkowych czy sporządzanie bilansu dla takiej części przedsiębiorstwa. W orzecznictwie i doktrynie przyjmuje się, że wyodrębnienie finansowe nie oznacza samodzielności finansowej, ale sytuację, w której poprzez odpowiednią ewidencję zdarzeń gospodarczych możliwe jest przyporządkowanie przychodów   i kosztów oraz należności i zobowiązań do wyodrębnionego majątku.

Pogląd taki wyraził przykładowo Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi w interpretacji z 24 lipca 2015 r. wydanej w sprawie o sygn. akt IPTPP1/4512-296/15-4/MSU oraz Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji z dnia 29 stycznia 2016 r. wydanej w sprawie o sygn. akt IPPP3/4512-8/16-2/WH. Podobne stanowisko zajął Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku   z 15 kwietnia 2010 r. wydanym w sprawie o sygn. akt I SA/Kr 29/10 oraz Dyrektor Izby Skarbowej   w Poznaniu w interpretacji z 9 lipca 2013 r. wydanej w sprawie o sygn. akt ILPP1/443-292/13- 4/MD.

Z wyodrębnieniem finansowym będziemy mieć zatem do czynienia już w przypadku istnienia samej możliwości wyodrębnienia podstawowych informacji o sytuacji finansowej i majątkowej zorganizowanej części przedsiębiorstwa. Biorąc pod uwagę przedstawione w opisie zdarzenia przyszłego okoliczności, w ocenie Wnioskodawcy przesłanki wyodrębnienia finansowego należy uznać za spełnione. Prowadzona przez Wnioskodawcę ewidencja rachunkowa, umożliwia identyfikację i przyporządkowanie należności i zobowiązań, jak również przychodów i kosztów związanych z działalnością działu W., w tym w zakresie realizacji projektu.

Stosowana przez Spółkę ewidencja rachunkowa, choć prowadzona w ramach ksiąg rachunkowych całej Spółki, umożliwia przyporządkowanie przychodów pochodzących od kontrahentów, jak również związanych z projektem kosztów bezpośrednich oraz uzasadnioną część kosztów pośrednich poniesionych w związku z jego realizacją. Na tej podstawie możliwe jest ustalenie wyniku finansowego przypadającego na dział W. W ocenie Wnioskodawcy, opisany sposób ewidencjonowania zdarzeń gospodarczych oraz prowadzenia rozliczeń finansowych potwierdza możliwość finansowego wyodrębnienia tego zespołu składników majątkowych w rozumieniu przepisów, których dotyczą pytania sformułowane w niniejszym wniosku. W związku z powyższym, w ocenie Wnioskodawcy, część jego przedsiębiorstwa planowana do wydzielenia należy traktować jako wyodrębniony finansowo zespół składników majątkowych.

Wyodrębnienie funkcjonalne (operacyjne, gospodarcze)

Dla zakwalifikowania zespołu składników majątkowych i niemajątkowych jako zorganizowanej części przedsiębiorstwa, konieczne jest spełnienie przez niego przesłanki wyodrębnienia funkcjonalnego. Choć pojęcie to, na wzór dotychczasowych, nie zostało zdefiniowane w prawie podatkowym, tak przyjmuje się, że należy rozumieć jako przeznaczenie składników do realizacji określonych zadań gospodarczych. Jak wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w wyroku z   26 stycznia 2016 r. wydanym w sprawie o sygn. akt I SA/Wr 1823/15:

„zorganizowana część przedsiębiorstwa musi stanowić funkcjonalnie odrębną całość-obejmować elementy niezbędne do samodzielnego prowadzenia działań gospodarczych”.

Dla zakwalifikowania części mienia należącego do przedsiębiorstwa jako jego zorganizowanej części, musi ona - w sposób obiektywny - posiadać potencjalną zdolność do funkcjonowania na rynku jako samodzielny podmiot gospodarczy. Posiadane przez ZCP składniki majątkowe materialne i niematerialne, muszą zatem umożliwić nabywcy podjęcie działalności gospodarczej w ramach odrębnego przedsiębiorstwa. Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach w interpretacji z 19 lutego   2014 r. wydanej w sprawie o sygn. akt IBPP4/443-581/13/EK uznał, że:

„(...) w praktyce przyjmuje się, iż chodzi tutaj o rzeczywistą, a nie tylko potencjalną zdolność do wykonywania działalności gospodarczej zorganizowanej części przedsiębiorstwa, tj. zdolność zespołu wyodrębnionych składników do realizacji określonych zadań gospodarczych, który to zespół zarazem mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące te zadania. Zatem kryterium wyodrębnienia funkcjonalnego ZCP sprowadza się w zasadzie do ustalenia, czy jako pewna odrębna całość jest ona w stanie samodzielnie funkcjonować na rynku już od momentu jej wyodrębnienia. Składniki majątkowe, wchodzące w skład zorganizowanej części przedsiębiorstwa muszą zatem umożliwić nabywcy natychmiastowe podjęcie określonej działalności gospodarczej w ramach odrębnego przedsiębiorstwa.”

Pogląd ten znalazł odzwierciedlenie również w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z   25 czerwca 2016 r. wydanym w sprawie o sygn. akt I FSK 572/14, w którym stwierdzono, że:

„kryterium wyodrębnienia funkcjonalnego sprowadza się natomiast do zbadania, czy wyodrębniona organizacyjnie całość jest w stanie przejąć zadania oraz samodzielnie funkcjonować na rynku”.

W ocenie Wnioskodawcy, te kryterium bezapelacyjnie zostało spełnione w odniesieniu do działu W.. Jest on bowiem wyodrębnionym w ramach Wnioskodawcy działem przeznaczonym do zrealizowania określonego projektu i jego późniejszej komercjalizacji, w które to czynności pozostałe działy Spółki nie są bezpośrednio zaangażowane.

Działalność ta może być prowadzona zarówno w ramach struktury Wnioskodawcy, jak i samodzielnie w ramach nowego podmiotu (nowoutworzonej spółki celowej). W obecnej strukturze organizacyjnej Spółki, zapewnia ona działowi W. dostęp do usług finansowych, administracyjnych, informatycznych, jak również - w miarę potrzeb - dostęp do lokalu, w którym prowadzona jest działalność. Składniki te nie uczestniczą jednak w wydzieleniu, nie zostaną przeniesione do działu W. Co więcej, wyposażenie działu W. we własny personel oraz samodzielną nieruchomość ma służyć właśnie temu, aby operacyjnie i gospodarczo mógł on być niezależny od Spółki, funkcjonując całkowicie poza jej strukturami organizacyjnymi.

W orzecznictwie podkreśla się jednak, że decyzja ta nie oddziałuje na prawdziwość stwierdzenia   o wyodrębnieniu funkcjonalnym.

Definicja ZCP zawęża bowiem to pojęcie do składników materialnych i niematerialnych pozwalających na realizację określonych zadań gospodarczych jako niezależne przedsiębiorstwo. Brak w przedsiębiorstwie wewnętrznych działów obsługujących jego zadania finansowe lub księgowe i kadrowe nie pozbawia tegoż przedsiębiorstwa możliwości realizacji określonych zadań gospodarczych, determinuje ewentualnie zlecenie tych usług podmiotom trzecim.

Na powyższy aspekt, w kontekście wypełnienia przez zespół składników materialnych   i niematerialnych definicji zorganizowanej części przedsiębiorstwa, zwrócił uwagę Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 4 października 2010 r. wydanym w sprawie o sygn. akt I FSK 1589/10,   w którym wskazał, że:

„istotą przedsiębiorstwa, jako zorganizowanego zespołu składników niematerialnych i materialnych, jest bowiem prowadzenie działalności gospodarczej, poprzez realizację określonych zadań gospodarczych, które mogą być wykonywane bez wewnętrznych działów obsługi kadrowej, informatycznej i finansowej przedsiębiorstwa, które to zadania mogą być przedmiotem obsługi dokonywanej przez firmy zewnętrzne (outsourcing). Usługi te bowiem jako niematerialne, nie decydują o realizacji przez przedsiębiorstwo jego zadań gospodarczych, lecz wspomagają jedynie jego funkcjonowanie jako podmiotu gospodarczego”.

W wyroku tym Sąd podkreślił przy tym, że:

„(...) dla bytu zorganizowanej części przedsiębiorstwa (...) konieczny jest organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, który zarazem mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące te zadania, co oznacza, że zespół ten nie musi obejmować działów obsługujących przedsiębiorstwo pod względem niematerialnym, w zakresie obsługi kadrowej, informatycznej i finansowej, które nie są niezbędne do realizacji, przez zespół tak wyodrębnionych składników majątkowych, jego określonych zadań gospodarczych”.

W efekcie, brak przypisanych do działu W. funkcji związanych z zapewnieniem obsługi administracyjnej, finansowej czy informatycznej, która to obsługa zostanie zapewniona we własnym zakresie przez nowoutworzoną spółkę celową lub będzie świadczona przez inny podmiot zewnętrzny na podstawie odrębnej umowy zawartej w tym zakresie, nie pozbawia wydzielanej części cech zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

Wobec powyższego, w ocenie Wnioskodawcy, wszystkie analizowane powyżej przesłanki istnienia zorganizowanej części przedsiębiorstwa są - i na moment przeniesienia do nowopowstałej spółki celowej - będą spełnione w odniesieniu do działu W., jako że:

1.  działa on w oparciu o zorganizowany zespół składników materialnych i niematerialnych, tj. nieruchomość wraz z realizowanym projektem opracowania kontenera W. opartego   o ogniwa W., dokumentację projektową i wewnętrzną działu, prawa i obowiązki wynikające z umów z kontrahentami, a także pracownikiem i współpracownikiem, zobowiązania z tytułu kredytu zaciągniętego przez Wnioskodawcę na zakup nieruchomości;

2.  jest on wyodrębniony organizacyjnie w strukturze przedsiębiorstwa Spółki i mógłby samodzielnie funkcjonować na rynku realizując we własnym zakresie projekt W.;

3.  jest on również w stanie samodzielnie planować, kontrolować i realizować założone działania gospodarcze przy wykorzystaniu alokowanych składników majątkowych;

4.  jest on wyodrębniony finansowo - możliwe jest w każdym czasie ustalenie przychodów i kosztów, należności i zobowiązań oraz aktywów i pasywów działu W.;

5.  dysponuje on składnikami majątkowymi pozwalającymi na w pełni samodzielne prowadzenie działalności gospodarczej, a wydzielenie do spółki celowej nie wpłynie na ciągłość prowadzonej działalności gospodarczej w tym zakresie.

Ad 7

Jak wynika z art. 6 pkt 1 ustawy o VAT, przepisów ustawy nie stosuje się do transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

Definicja „transakcji zbycia” użyta w ustawie o VAT jest pojęciem szerszym niż sprzedaż i obejmuje każde rozporządzenie przedmiotem, którego skutkiem jest przeniesienie własności, tj. prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.

W szczególności, zgodnie z utrwalonym stanowiskiem doktryny i orzecznictwem sądów administracyjnych, wyłączone spod opodatkowania jest zarówno odpłatnie, jak i nieodpłatne zbycie przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części. Znaczenia nie ma natomiast forma zbycia, podatkowi od towarów i usług nie podlegają zatem m.in. sprzedaż, aport, darowizna, jeśli mają za przedmiot przedsiębiorstwo lub jego zorganizowaną część (a także każda inna czynność skutkująca przeniesieniem własności przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części).

Takie też stanowisko zajął Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 6 października 2009 r. wydanym w sprawie o sygn. akt III SA/Wa 368/09 wskazując, że:

„transakcją zbycia jest każda czynność, w świetle obowiązujących przepisów skutkująca przeniesieniem własności przedsiębiorstwa”.

Podobny pogląd został wyrażony w interpretacji Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z   28 kwietnia 2016 r. wydanej w sprawie o sygn. akt IBPP3/4512-74/16/MD, gdzie podkreślono, że:

„pojęcie” należy rozumieć w sposób zbliżony do terminu w ujęciu art. 7 ust. 1 ustawy, tzn. obejmuje wszelkie czynności, w ramach których następuje przeniesienie prawa do rozporządzania przedmiotem jak właściciel, np. sprzedaż, zamianę, darowiznę, przeniesienie własności w formie wkładu niepieniężnego (aportu), itp. Zbycie przedsiębiorstwa podlega zasadzie swobody umów, a więc może nastąpić na podstawie każdej czynności rozporządzającej”.

W związku z tym, że planowany w niniejszym stanie faktycznym podział przez wydzielenie będzie skutkował przeniesieniem prawa własności składników majątkowych przypisanych do Wnioskodawcy, to transakcja taka mieści się w pojęciu „zbycia”, o którym mowa w art. 6 pkt 1 ustawy o VAT. Z uwagi natomiast na fakt, że przedmiotem przeniesienia będzie zorganizowana część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy VAT, w świetle art. 6 pkt 1 ustawy o VAT nie będzie ono podlegać opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Ad 8

W przypadku zaś uznania przez organy skarbowe, że zespół składników materialnych i niematerialnych - Dział W. - nie stanowi zorganizowanej części przedsiębiorstwa, w ocenie Spółki wniesienie aportu powinno zostać opodatkowane na zasadach ogólnych, zgodnie
z art. 29a ust. 1 ustawy o VAT.

Za podstawę opodatkowania należy uznać wszystko to, co stanowi zapłatę za wniesiony aport, przy czym zgodnie z art. 29a ust. 6 ustawy o VAT, podstawa opodatkowania nie zawiera VAT.

Z orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej wynika, że podstawą opodatkowania jest zapłata faktycznie otrzymana (którą ma otrzymać podatnik), nie zaś wartość oszacowana według obiektywnych kryteriów (tak m.in. wyroki w sprawie C-33/93 oraz C-154/80). Co więcej, zapłata musi być wyrażalna w formie pieniężnej, choć niekoniecznie w jednostkach pieniężnych. Zdaniem TSUE,   w celu kalkulacji podstawy opodatkowania podatnik nie powinien odwoływać się do wartości rynkowej, a do wartości faktycznie uzyskanej.

W niniejszej sprawie, za zapłatę faktycznie otrzymaną przez Wnioskodawcę należy uznać wartość nominalną udziałów wydawanych przez nowopowstałą spółkę, pomniejszoną o kwotę VAT.

Stanowisko to znajduje potwierdzenie w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego   z 31 marca 2014 r. wydanym w sprawie o sygn. akt I FPS 6/13, który w odpowiedzi na pytanie Rzecznika Praw Obywatelskich o treści:

„Czy w stanie prawnym obowiązującym od dnia 1 kwietnia 2009 r., w przypadku dokonania czynności powodującej powstanie obowiązku podatkowego na gruncie przepisów ustawy z dnia 11 marca 2004 r.   o podatku od towarów i usług (t .j. Dz. U. z 2011 r. Nr 177 poz. 1054 ze zm.), polegającej na wniesieniu do spółki z ograniczoną odpowiedzialnością wkładu niepieniężnego, niestanowiącego przedsiębiorstwa lub jego - zorganizowanej części, podstawą opodatkowania tego aportu będzie suma nominalnej wartości udziałów stanowiąca kwotę należną w rozumieniu art. 29 ust. 1 tej ustawy, czy też wartość rynkowa towarów lub usług pomniejszona o kwotę podatku, stosownie do art. 29 ust. 9 tej ustawy?”

Naczelny Sąd Administracyjny odmówił podjęcia uchwały wskazując, że z przepisów ustawy o VAT obowiązujących od 1 stycznia 2014 r. jasno wynika, że w wypadku aportu podstawą opodatkowania jest wartość nominalna wydanych udziałów. W przedmiotowym postanowieniu Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że dotychczasowe (obowiązujące do dnia 31 grudnia 2013 r.) przepisy odwołujące się do wartości rynkowej były sprzeczne z prawem Unii Europejskiej, a przedmiotowa niezgodność została wyeliminowana poprzez wprowadzenie do ustawy o VAT od 1 stycznia 2014 r. art. 29a.

Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że zgodnie z wykładnią prounijną podstawa opodatkowania powinna być ustalana w oparciu o wartość nominalną udziałów wydanych w zamian za aport. Co więcej, prounijną wykładnia, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego została implementowana do ustawy o VAT poprzez wykreślenie art. 29 VATU i wprowadzenie art. 29a.

W treści postanowienia wskazano, że w uzasadnieniu Rządowego projektu o zmianie ustawy   o podatku od towarów i usług oraz niektórych innych ustaw z dnia 16 października 2012 r.   (Druk Sejmowy nr 805) wskazano, że uchylenie art. 29 ustawy o podatku od towarów i usług wiąże się   z wprowadzeniem nowego art. 29a zawierającego kompleksowe regulacje dotyczące podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług. Dodany art. 29a zawiera przepisy dotyczące ustalania podstawy opodatkowania w podatku od towarów i usług. Uregulowania te zostały zmodyfikowane, aby w pełni odzwierciedlić przepisy Dyrektywy 2006/112/WE, a także zmodernizować, w celu większej przejrzystości i czytelności tych zasad. Zwrócono jednocześnie uwagę, że niektóre dotychczasowe regulacje wskazujące podstawę opodatkowania dla określonych transakcji zostały celowo usunięte i określenie tej podstawy odbywać się będzie na zasadach ogólnych.   W szczególności zrezygnowano z przepisów odwołujących się do uwzględnienia w podstawie opodatkowania wartości rynkowej (takie zastrzeżenie dotyczyło dostaw, gdy należność była określona w naturze - art. 29 ust. 3, a także gdy cena świadczenia nie została określona - art. 29 ust. 9 ustawy o podatku od towarów i usług), gdyż takie odwołanie nie wpisuje się w cel dyrektywy 2006/112/WE. (J. Zubrzycki, Leksykon VAT, Tom II, Oficyna Wydawnicza Unimex, Wrocław 2014,   s. 349). W związku z tym, ustawodawca w projekcie nowelizacji wyjaśnił, że przyjęte poprzednio rozwiązania prawne pozostawały w sprzeczności z prawem Unii Europejskiej obowiązkiem sądów administracyjnych jest dokonywanie wykładni prounijnej:

„(...) W świetle dotychczasowych rozważań, stosując wykładnię prounijną, należało przyjąć, że do określenia podstawy opodatkowania z tytułu wniesienia do spółki wkładu niepieniężnego (aportu) zastosowanie znajdzie art. 29 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, tj. suma wartości nominalnej udziałów stanowiąca kwotę należną. A zatem interpretacja przepisów przyjęta w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 sierpnia 2012 r., sygn. akt I FSK 1405/11, jest bardziej uzasadniona, gdyż jest zgodna z prawem Unii Europejskiej”.

Stanowisko analogiczne z tym wyrażonym przez Spółkę w niniejszej sprawie zostało zaprezentowane przez Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu w interpretacji indywidualnej z 24 czerwca 2014 r. wydanej w sprawie o sygn. akt ILPP1/443-266/14-2/MK. Podkreślono w niej, że”

„zainteresowany określając podstawę opodatkowania powinien ustalić ją w oparciu o kwotę równą sumie wartości nominalnej akcji oraz kwotę pieniężną (odpowiadającej kwocie podatku VAT), którą SKA będzie zobowiązana zapłacić na rzecz Spółki, pomniejszone o kwotę należnego podatku VAT”.

Biorąc pod uwagę fakt, że w niniejszej sprawie wynagrodzeniem Wnioskodawcy będą jedynie udziały Spółki, natomiast brak będzie rozliczenia pieniężnego, podstawę opodatkowania VAT należy ustalić wyłącznie w oparciu o kwotę równą sumie wartości nominalnej udziałów.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku w zakresie podatku od towarów i usług w jest prawidłowe w zakresie uznania, że zespół składników materialnych i niematerialnych wykorzystywanych do prowadzenia Działalności W., który w ramach podziału przez wydzielenie zostanie przeniesiony do spółki celowej, będzie stanowił zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy o VAT, a w konsekwencji jego przeniesienie będzie wyłączone z opodatkowania podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 6 pkt 1 ustawy (pytania nr 6 i 7).

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:

Na podstawie art. 2 pkt 6 ustawy:

Jednocześnie przepis art. 6 ustawy wskazuje na wyłączenia określonych czynności spod zakresu przepisów ustawy o podatku od towarów i usług. Są w nim wskazane czynności, które co do zasady należą do grupy czynności podlegających opodatkowaniu, mieszczące się w zakresie odpłatnej dostawy towarów czy też odpłatnego świadczenia usług, z uwagi jednak na stosowne wyłączenie, czynności te nie podlegają opodatkowaniu.

I tak, na mocy art. 6 pkt 1 ustawy:

Ustawodawca w ww. przepisie nie zdefiniował, co należy rozumieć pod pojęciem „transakcji zbycia”. Uwzględniając zakres przedmiotowy ustawy o podatku od towarów i usług pojęcie to należy rozumieć w sposób zbliżony do pojęcia „dostawy towarów” w ujęciu art. 7 ust. 1 ustawy, tzn. „zbycie” obejmuje wszelkie czynności, w ramach których następuje przeniesienie prawa do rozporządzania przedmiotem jak właściciel, np. sprzedaż, zamianę, darowiznę, nieodpłatne przekazanie, przeniesienie własności w formie wkładu niepieniężnego, czyli aportu. Zbycie przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa podlega zasadzie swobody umów,   a więc może nastąpić na podstawie każdej czynności rozporządzającej, w tym także w formie umowy sprzedaży lub aportu.

Wyjaśnić jednak należy, że w sytuacji, gdy w wyniku umowy sprzedaży przedmiotem przeniesienia własności jest przedsiębiorstwo lub zorganizowana część przedsiębiorstwa to mamy do czynienia   z transakcją zbycia w rozumieniu art. 6 pkt 1 ustawy, który to przepis wyłącza taką czynność z zakresu regulacji ustawy.

Przepisy regulujące prawną instytucję podziału spółek stanowią treść działu II ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 18 ze zm.), zwanej dalej „Ksh”.

W art. 529 § 1 Ksh wyróżniono sposoby dokonania podziału spółek kapitałowych. Zgodnie z ww. przepisem:

Przewidziany w art. 529 § 1 pkt 4 Kodeksu spółek handlowych podział dokonany przez wydzielenie części majątku spółki dzielonej na istniejącą spółkę lub nowo zawiązaną spółkę powoduje przeniesienie prawa własności wydzielonych części majątku. Złożoność procedur związanych z podziałem spółki nie ma przy tym znaczenia. Istotny jest efekt końcowy – przeniesienie własności.

W świetle powyższych regulacji, dokonany na podstawie Kodeksu spółek handlowych podział przez wydzielenie poszczególnych części majątku spółki dzielonej jest, na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług, operacją obejmującą zdarzenia podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Wyjaśnić jednak należy, że w sytuacji, gdy w wyniku umowy sprzedaży przedmiotem przeniesienia własności jest przedsiębiorstwo lub zorganizowana część przedsiębiorstwa to mamy do czynienia   z transakcją zbycia w rozumieniu art. 6 pkt 1 ustawy, który to przepis wyłącza taką czynność z zakresu regulacji ustawy.

Podkreślenia wymaga, że ze względu na szczególny charakter przepisu art. 6 pkt 1 ustawy o podatku VAT, winien on być interpretowany ściśle, co oznacza, że ma zastosowanie wyłącznie w przypadku zbycia (a zatem wszelkich czynności, w ramach których następuje przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel) przedsiębiorstwa (w rozumieniu Kodeksu cywilnego) lub zorganizowanej jego części, zdefiniowanej w art. 2 pkt 27e ustawy.

W myśl art. 2 pkt 27e ustawy:

Podstawowym wymogiem dla uznania, że transakcja dotyczy zorganizowanej części przedsiębiorstwa jest więc to, aby obejmowała ona zespół składników materialnych i niematerialnych (w tym zobowiązań). Kolejnym warunkiem jest wydzielenie tego zespołu w istniejącym przedsiębiorstwie. Wydzielenie to ma zachodzić na trzech płaszczyznach: organizacyjnej, finansowej i funkcjonalnej (przeznaczenie do realizacji określonych zadań gospodarczych). Elementami zespołu składników materialnych i niematerialnych, stanowiących zorganizowaną część przedsiębiorstwa, powinny być   w szczególności aktywa trwałe, obrotowe, a także czynnik ludzki, czyli kadra pracownicza.

Wyodrębnienie organizacyjne oznacza, że zorganizowana część przedsiębiorstwa ma swoje miejsce w strukturze organizacyjnej podatnika jako dział, wydział, oddział itp. Przy czym, w doktrynie zwraca się uwagę, że organizacyjne wyodrębnienie powinno być dokonane na bazie statutu, regulaminu lub innego aktu o podobnym charakterze. Organizacyjny aspekt wyodrębnienia oznacza, że składniki tworzące „część przedsiębiorstwa” powinny posiadać cechę zorganizowania. Cecha ta powinna występować w „istniejącym przedsiębiorstwie”, a więc w ramach prowadzonej działalności i dotyczyć określonego zespołu składników tworzących część tego przedsiębiorstwa.

Wyodrębnienie finansowe najpełniej realizowane jest w przypadku zakładu lub oddziału osoby prawnej. Wyodrębnienie finansowe nie oznacza samodzielności finansowej, ale sytuację, w której przez odpowiednią ewidencję zdarzeń gospodarczych możliwe jest przyporządkowanie przychodów   i kosztów oraz należności i zobowiązań do zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

Natomiast wyodrębnienie funkcjonalne należy rozumieć jako przeznaczenie do realizacji określonych zadań gospodarczych. Zorganizowana część przedsiębiorstwa musi stanowić funkcjonalnie odrębną całość – obejmować elementy niezbędne do samodzielnego prowadzenia działań gospodarczych, którym służy w strukturze przedsiębiorstwa. Aby zatem część mienia przedsiębiorstwa mogła być uznana za jego zorganizowaną część, musi ona – obiektywnie oceniając – posiadać potencjalną zdolność do funkcjonowania jako samodzielny podmiot gospodarczy. Składniki majątkowe materialne i niematerialne wchodzące w skład zorganizowanej części przedsiębiorstwa muszą zatem umożliwić nabywcy podjęcie działalności gospodarczej w ramach odrębnego przedsiębiorstwa.

Ponadto, wymagane jest, aby zorganizowana część przedsiębiorstwa mogła stanowić potencjalnie niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące zadania gospodarcze, których realizacji służy   w istniejącym przedsiębiorstwie. Powyższe oznacza, że przez zorganizowaną część przedsiębiorstwa można rozumieć wyłącznie tę część przedsiębiorstwa, która jest przede wszystkim wyodrębniona organizacyjnie, ale także posiada wewnętrzną samodzielność finansową.

W związku z powyższym, w rozumieniu przepisów podatkowych, aby określony zespół składników majątkowych mógł zostać zakwalifikowany jako zorganizowana część przedsiębiorstwa, nie jest wystarczające jakiekolwiek zorganizowanie masy majątkowej, ale musi się ona odznaczać pełną odrębnością niezbędną do samodzielnego funkcjonowania w obrocie gospodarczym.

Zorganizowaną część przedsiębiorstwa tworzą więc składniki, będące we wzajemnych relacjach, takich by można było mówić o nich jako o zespole, a nie o zbiorze przypadkowych elementów, których jedyną cechą wspólną jest własność jednego podmiotu gospodarczego.

Reasumując, na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług mamy do czynienia ze zorganizowaną częścią przedsiębiorstwa, jeżeli spełnione są łącznie następujące przesłanki:

1.    istnieje zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania;

2.    zespół ten jest organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie;

3.    składniki te przeznaczone są do realizacji określonych zadań gospodarczych;

4.    zespół tych składników mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące ww. zadania gospodarcze.

Brak zaistnienia którejkolwiek z omawianych powyżej przesłanek wyklucza uznanie zespołu składników majątkowych przedsiębiorstwa za jego zorganizowaną część w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy.

Ponadto, przy ocenie czy składniki majątku powinny być uznane za zorganizowaną część przedsiębiorstwa, o której mowa w art. 2 pkt 27e ustawy uwzględnić należy następujące okoliczności:

• zamiar kontynuowania przez nabywcę działalności prowadzonej dotychczas przez zbywcę przy pomocy składników majątkowych będących przedmiotem transakcji oraz
• faktyczną możliwość kontynuowania tej działalności w oparciu o składniki będące przedmiotem transakcji.

Wskazanej oceny należy dokonać na moment przeprowadzenia transakcji. Tym samym, w przypadku, gdy konieczne dla kontynuowania działalności gospodarczej jest angażowanie przez nabywcę innych składników majątku, które nie są przedmiotem transakcji lub podejmowanie dodatkowych działań, brak jest możliwości stwierdzenia, że w danym przypadku zespół składników majątkowych stanowi zorganizowaną część przedsiębiorstwa.

Zaznaczenia wymaga, że definicja zorganizowanej części przedsiębiorstwa zawarta w przepisie art. 2 pkt 27e ustawy, nie jest definicją samoistną, lecz należy rozpatrywać ją m.in. w kontekście uregulowań art. 6 pkt 1 ustawy, który wyłącza z opodatkowania podatkiem od towarów i usług zbycie składników majątkowych i niemajątkowych uprzednio wyodrębnionych organizacyjnie   i finansowo w istniejącym przedsiębiorstwie, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, nie dotyczy natomiast zbycia poszczególnych składników majątkowych przedsiębiorstwa.

Zakres powyższego wyłączenia z zakresu opodatkowania zdefiniował w wyrokach Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W wyroku z 27 listopada 2003 r. sprawa C-497/01 Zita-Modes, TSUE stwierdził, że:

Ponadto TSUE zauważył, że przejmującego należy traktować jako następcę zbywającego, przy czym, aby przejmujący mógł zostać uznany za następcę zbywającego, musi on kontynuować działalność prowadzoną przez zbywcę.

Podobnie Trybunał wypowiedział się w wyroku z 10 listopada 2011 r. w sprawie C-444/10 Finanzamt Ludenscheid przeciwko Christel Schriever, wskazując, że:

O tym, czy nastąpiło zbycie zorganizowanej części przedsiębiorstwa decydują każdorazowo okoliczności faktyczne związane z konkretną transakcją. Podatnik obowiązany jest do prawidłowego określenia przedmiotu opodatkowania, co wiąże się z koniecznością prawidłowego zdefiniowania dokonywanej czynności.

Z opisu sprawy wynika, że:

-      prowadzą Państwo jako spółka akcyjna działalność laboratoryjną, produkcyjną i magazynową, w tym w zakresie badań nad wykorzystaniem właściwości energetycznych (…) oraz są Państwo czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług;

-      w prowadzonej działalności gospodarczej, decyzją Zarządu, wyodrębnili Państwo dział odpowiadający za tzw. Działalność W.;

-      Dział W. w strukturze organizacyjnej Spółki stanowi jednostkę samodzielną, z odrębnie przypisaną nieruchomością w (…), zlokalizowaną poza główną siedzibą Spółki w (…);

-      Dział W. jest wyposażony w specjalistyczny i niewykorzystywany w działalności pozostałych działów Spółki sprzęt;

-      do Działu W. przypisana jest częściowo wyodrębniona kadra pracowników i współpracowników, tj. jeden współpracownik odpowiadający wyłącznie za zarządzanie projektem W. oraz jeden pracownik, którego zasadnicze obowiązki pracownicze dotyczą realizowanego projektu W., a w 20% obejmują wykonywanie pracy na rzecz pozostałego przedmiotu działalności Spółki;

-      Dział W. jest rzeczywistym beneficjentem wszelkich praw, obowiązków, wierzytelności i zobowiązań związanych z realizowanym projektem W., w tym wynikających z umowy współpracy zawartej z głównym partnerem oraz jednostką finansującą przedsięwzięcie wykonania kontenera W. opartego o ogniwa (…) tego partnera;

Planują Państwo dokonać podziału Spółki przez wydzielenie Działu W. – zorganizowanej części przedsiębiorstwa – do nowo zawiązanej spółki celowej, zgodnie z art. 529 § 1 pkt 4 Kodeksu spółek handlowych.

Państwa wątpliwości w sprawie dotyczą uznania, czy zespół składników materialnych   i niematerialnych wykorzystywanych do prowadzenia Działalności W., który zostanie przeniesiony do nowoutworzonej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w ramach podziału Spółki przez wydzielenie, stanowi zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy o podatku od towarów i usług, a w konsekwencji, czy jego przeniesienie w ramach podziału przez wydzielenie, zgodnie z art. 6 pkt 1 ustawy, będzie czynnością pozostającą poza zakresem opodatkowania podatkiem VAT.

Aby móc odpowiedzieć na przedstawione przez Państwa wątpliwości, w pierwszej kolejności należy ustalić, czy zespół składników materialnych i niematerialnych wykorzystywanych do prowadzenia Działalności W., który zostanie przeniesiony do nowoutworzonej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w ramach podziału przez wydzielenie, na dzień dokonania Podziału będzie stanowił zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy,   a w konsekwencji, czy planowana transakcja przeniesienia ww. składników będzie wyłączona   z opodatkowania podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 6 pkt 1 ustawy.

Jak już wyjaśniono powyżej, dla uznania, że zbywana część przedsiębiorstwa stanowi zorganizowaną część przedsiębiorstwa istotne znaczenie ma ocena, czy ta zbywana część jest zdolna do prowadzenia niezależnej działalności gospodarczej. Oznacza to, że zespół składników materialnych   i niematerialnych pozwala z uwagi na swoje zorganizowanie, infrastrukturę itp., na prowadzenie określonej działalności gospodarczej.

Podkreśla się przy tym, że możliwość stanowienia przez ten zespół składników niezależnego przedsiębiorstwa samodzielnie realizującego zadania gospodarcze, powinna mieć wymiar rzeczywisty, a nie jedynie potencjalny. Oznacza to, że majątek ten powinien stanowić już u Zbywcy zorganizowany zespół składników gotowy realizować określone zadania gospodarcze jako samodzielne przedsiębiorstwo, a po przeniesieniu powinno być możliwe kontynuowanie działalności gospodarczej przez Nabywcę, w oparciu o nabyte składniki.

Mając na uwadze powyższe, stwierdzić należy, że zespół składników materialnych i niematerialnych wykorzystywanych do prowadzenia Działalności W., który zostanie przeniesiony do nowopowstałej spółki celowej w ramach Podziału przez wydzielenie, będzie na dzień dokonania podziału stanowił zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy, ponieważ będzie odznaczał się wyodrębnieniem organizacyjnym, finansowym i funkcjonalnym, będzie zdolny do samodzielnego prowadzenia działalności Działu W. oraz będzie obejmował przypisane do niego zobowiązania, prawa i obowiązki związane z realizacją Działalności W..

Z okoliczności sprawy wynika, że Działalność W. stanowi odrębny obszar działalności Spółki. W strukturze organizacyjnej Spółki Dział W. stanowi samodzielną jednostkę, z odrębnie przypisaną nieruchomością w (…), zlokalizowaną poza główną siedzibą Spółki w (…). Dział W. wyposażony jest w specjalistyczny sprzęt, który nie jest wykorzystywany w działalności pozostałych działów Spółki. Do Działalności W. przypisani są również pracownicy i współpracownicy, w tym jeden współpracownik odpowiadający wyłącznie za zarządzanie projektem W. oraz jeden pracownik, którego zasadnicze obowiązki pracownicze dotyczą realizowanego projektu W., a w 20% obejmują wykonywanie pracy na rzecz pozostałego przedmiotu działalności Spółki.

O wyodrębnieniu finansowym Działalności W. świadczy fakt, że prowadzona przez Spółkę ewidencja rachunkowa, choć prowadzona jest w ramach ksiąg rachunkowych całej Spółki, pozwala na identyfikację i przyporządkowanie należności, zobowiązań, przychodów oraz kosztów dotyczących Działalności W. W konsekwencji możliwe jest wyodrębnienie tych danych spośród informacji finansowych dotyczących całej działalności Spółki oraz ustalenie wyniku finansowego tej jednostki organizacyjnej.

Należy również uznać, że spełniony będzie warunek wyodrębnienia funkcjonalnego zespołu składników materialnych i niematerialnych wykorzystywanych do prowadzenia Działalności W. Przenoszony do nowo utworzonej spółki celowej zespół składników będzie obejmował składniki materialne i niematerialne związane z realizowanym projektem W. Składniki te pozostają w bezpośrednim związku z Działalnością W. i są przeznaczone do realizacji jednego celu gospodarczego, tj. realizacji projektu W., obejmującego w szczególności współpracę z głównym partnerem oraz jednostką finansującą przedsięwzięcie wykonania kontenera W. opartego o ogniwa (…) tegoż partnera. Jak wynika z opisu sprawy -

Przeniesienie Działalności W. będzie wiązało się z przejściem pracownika oraz współpracownika działających w ramach tej działalności w związku z podziałem przez wydzielenie składników materialnych i niematerialnych wchodzących w skład Działalności W.

Istotne jest również, że w ramach podziału przez wydzielenie na nowoutworzoną spółkę (spółki celowej) zostaną przeniesione zobowiązania przypisane do Działalności W., a także prawa i obowiązki związane z realizowanym projektem W., w tym wynikające z umowy współpracy zawartej z głównym partnerem i jednostką finansującą przedsięwzięcie wykonania kontenera W. opartego o ogniwa (…) tegoż partnera.

Analiza przedstawionego opisu sprawy w kontekście przytoczonych regulacji prawnych prowadzi do wniosku, że zostaną spełnione wszystkie przesłanki do uznania zespołu składników materialnych i niematerialnych wykorzystywanych do prowadzenia Działalności W. za zorganizowaną część przedsiębiorstwa, o której mowa w art. 2 pkt 27e ustawy.

Tym samym należy zgodzić się z Państwem, że zespół składników materialnych i niematerialnych wykorzystywanych do prowadzenia Działalności W., który zostanie przeniesiony do spółki celowej w ramach podziału przez wydzielenie, będzie stanowił zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy, a zatem planowany podział będzie wyłączony z opodatkowania podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 6 pkt 1 ustawy.

Państwa stanowisko w zakresie pytań oznaczonych nr 6 i 7 dotyczących podatku od towarów i usług uznaję za prawidłowe.

W związku z uznaniem Państwa stanowiska w zakresie pytań oznaczonych we wniosku nr 6 i 7   za prawidłowe, odstąpiłem od udzielenia odpowiedzi na pytanie nr 8, gdyż oczekiwali Państwo odpowiedzi na nie wyłącznie w przypadku niezakwalifikowania zespołu składników materialnych i niematerialnych wykorzystywanych do prowadzenia Działalności W., który w ramach podziału przez wydzielenie zostanie przeniesiony do spółki celowej, za zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Niniejsza interpretacja rozstrzyga wyłącznie kwestie objęte pytaniami oznaczonymi we wniosku nr 6 , 7 i 8, dotyczącymi podatku od towarów i usług. Natomiast w pozostałym zakresie zostaną wydane odrębne rozstrzygnięcia.

Jednocześnie wskazuję, że interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywiste zdarzenie przyszłe sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywać się będzie ze zdarzeniem przyszłym podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.