0113-KDWPT.4011.575.2026.2.PPK

Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe. 

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

22 sierpnia 2026 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Treść wniosku jest następująca:  

Opis zdarzenia przyszłego

Wnioskodawczyni jest osobą fizyczną mającą miejsce zamieszkania w Polsce i podlega w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu. Wszystkie niżej opisane czynności będą dotyczyły majątku prywatnego i nie będą dokonywane w wykonaniu działalności gospodarczej. Do dnia złożenia wniosku żadna z opisanych czynności nie została dokonana, wniosek dotyczy wyłącznie zdarzenia przyszłego. A i A pozostają w związku małżeńskim od … lipca 2011 r. i obowiązuje ich ustawowa wspólność majątkowa małżeńska. A jest wyłącznie uprawniona do spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego nr …, w budynku nr …, przy ul. …. w …., o powierzchni użytkowej 39,80 m², z piwnicą o powierzchni 4,22 m². Prawo to nabyła do majątku osobistego, na podstawie umowy darowizny z … sierpnia 2000 r., Rep. …, a więc przed zawarciem małżeństwa z A. B i B pozostają w związku małżeńskim i obowiązuje ich ustawowa wspólność majątkowa małżeńska. B jest wyłącznym właścicielem działki A, obręb …, o powierzchni 0,1001 ha, objętej księgą wieczystą nr …, położonej w …, przy ul. …. Na działce znajdują się budynek mieszkalny oraz budynki gospodarcze. Działka A powstała w wyniku późniejszych podziałów geodezyjnych nieruchomości nabytej przez B do majątku osobistego, na podstawie umowy darowizny z … października 1993 r., Rep. …. Podziały geodezyjne nie wiązały się ze zmianą właściciela ani nabyciem prawa własności od innej osoby. B i B są ponadto, na zasadach wspólności ustawowej, właścicielami działki B, obręb .., o powierzchni 0,0209 ha, objętej księgą wieczystą nr ….. Działkę tę nabyli do majątku wspólnego, na podstawie umowy sprzedaży z … maja 2010 r., Rep. …. Strony planują zawrzeć jeden akt notarialny, obejmujący kilka następujących po sobie czynności. W pierwszej kolejności, A dokona darowizny spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu nr … z jej majątku osobistego do majątku objętego wspólnością ustawową A i A. Następnie, B. dokona darowizny działki A, wraz z jej częściami składowymi, z jego majątku osobistego do majątku objętego wspólnością ustawową B i B. Po dokonaniu obu darowizn, zostanie zawarta umowa zamiany. A i A przeniosą na B i B, do ich majątku wspólnego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu nr …. W zamian, B i B przeniosą na A i A, do ich majątku wspólnego, własność działki A oraz działki B wraz z częściami składowymi. Z aktu notarialnego będzie jednoznacznie wynikała kolejność czynności: najpierw darowizny do majątków wspólnych, a następnie zamiana. Pomiędzy tymi czynnościami nie jest planowana przerwa czasowa; zostaną dokonane kolejno podczas tej samej czynności notarialnej. Według obecnych ustaleń, wartość spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu wynosi 260 000 zł. Różnica wartości zamienianych świadczeń ma zostać wyrównana dopłatą 115 000 zł, uiszczoną przez A i A, ze środków należących do ich majątku wspólnego. Ewentualna aktualizacja wartości przed zawarciem aktu nie zmieni istoty planowanej operacji, tj. zamiany opisanych składników z pieniężnym wyrównaniem różnicy wartości. Celem darowizn do majątków wspólnych jest wyłącznie uporządkowanie małżeńskich stosunków majątkowych przed jednorazową zamianą majątku prywatnego. Transakcja nie będzie miała charakteru profesjonalnego, zorganizowanego ani powtarzalnego. Przedmiotem wniosku są skutki opisanych czynności w podatku dochodowym od osób fizycznych, w szczególności ustalenie daty nabycia dla potrzeb art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o PIT i skutków późniejszego zbycia w drodze zamiany. W odniesieniu do prawa, do lokalu istotne jest, że darowizna z 2000 r. była pierwotnym nabyciem prawa przez A. i od tego czasu nie doszło do odpłatnego nabycia tego prawa od innego podmiotu. W odniesieniu do działki A istotne jest zachowanie ciągłości własności po stronie B od nabycia w 1993 r.; późniejsze czynności miały charakter geodezyjny i ewidencyjny. Działka B od nabycia w 2010 r. pozostaje składnikiem majątku wspólnego B i B. Planowane darowizny nie będą połączone z żadnymi spłatami ani odpłatnością pomiędzy małżonkami.

Pytanie

Czy włączenie w drodze darowizny działki A z majątku osobistego męża do majątku wspólnego małżonków będzie dla Wnioskodawczyni nabyciem w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o PIT, a w konsekwencji, czy zbycie tej działki wraz z działką B w drodze zamiany, w tym samym akcie notarialnym spowoduje po Jej stronie powstanie przychodu podlegającego PIT?

Pani stanowisko w sprawie

Zdaniem Wnioskodawczyni, włączenie w drodze darowizny działki A z majątku osobistego męża do majątku wspólnego małżonków, nie będzie dla Niej nabyciem rozpoczynającym nowy pięcioletni termin z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) ustawy o PIT. Dla celów tego przepisu należy przyjąć datę pierwotnego nabycia nieruchomości przez męża, tj. … października 1993 r. Późniejsze podziały geodezyjne nie zmieniły właściciela i nie powodują nowego nabycia. Wspólność ustawowa małżeńska jest wspólnością łączną i bezudziałową. Objęcie nią składnika należącego wcześniej do majątku osobistego jednego małżonka nie powinno być traktowane jako nowe nabycie przez drugiego małżonka. Taką wykładnię potwierdza, m.in. wyrok NSA z 12 lutego 2020 r., sygn. akt II FSK 933/18. Działkę B Wnioskodawczyni i Jej mąż nabyli już do majątku wspólnego, … maja 2010 r. Fakt, że darowizna działki A i zamiana zostaną dokonane kolejno w jednym akcie notarialnym, nie zmienia powyższej oceny. Dla działki A termin należy liczyć od końca 1993 r., a dla działki B od końca 2010 r.; oba pięcioletnie terminy upłynęły. W konsekwencji, zbycie obu działek w planowanej zamianie nie spowoduje po stronie Wnioskodawczyni przychodu z art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o PIT, obowiązku zapłaty podatku ani obowiązku złożenia PIT-39.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z przepisem art. 9 ust. 1 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592 ze zm.):

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) omawianej ustawy, źródłem przychodu jest m.in. odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

Przytoczony przepis formułuje generalną zasadę, zgodnie z którą nienastępujące w wykonaniu działalności gospodarczej odpłatne zbycie nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz praw określonych w tym przepisie przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, stanowi źródło przychodu podlegające opodatkowaniu podatkiem dochodowym.

Wobec powyższego, w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ww. ustawy, decydujące znaczenie w kwestii opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych uzyskanego z tego tytułu dochodu ma moment i sposób ich nabycia.

Z opisu sprawy wynika, że wraz z mężem pozostaje Pani w związku małżeńskim i obowiązuje pomiędzy małżonkami ustawowa wspólność majątkowa. Pani mąż jest wyłącznym właścicielem działki A, o powierzchni 0,1001 ha. Na działce znajdują się budynek mieszkalny oraz budynki gospodarcze. Działka A powstała w wyniku późniejszych podziałów geodezyjnych nieruchomości nabytej przez Pani męża do majątku osobistego, na podstawie umowy darowizny z … października 1993 r. Podziały geodezyjne nie wiązały się ze zmianą właściciela ani nabyciem prawa własności od innej osoby. Ponadto, Pani wraz z mężem jest, na zasadach wspólności ustawowej, właścicielem działki B, o powierzchni 0,0209 ha. Działkę tę nabyła Pani wraz z mężem do majątku wspólnego, na podstawie umowy sprzedaży z … maja 2010 r. Strony planują zawrzeć jeden akt notarialny, obejmujący kilka następujących po sobie czynności, m.in. Pani mąż dokona darowizny działki A, wraz z jej częściami składowymi, z jego majątku osobistego do majątku objętego wspólnością ustawową małżeńską. Planowane darowizny nie będą połączone z żadnymi spłatami ani odpłatnością pomiędzy małżonkami.

Istotne jest zatem ustalenie, kiedy doszło do nabycia (w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych) przez Panią opisywanych nieruchomości, tj. działki A oraz działki B.

Odnosząc powyższe do opisu sprawy konieczne jest powołanie przepisów ustawy z 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 236), normujących stosunki majątkowe między małżonkami.

Zgodnie z art. 31 § 1 ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy:

Do majątku osobistego każdego z małżonków, stosownie do art. 33 ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy należą między innymi:

• przedmioty majątkowe nabyte przed powstaniem wspólności ustawowej,
• przedmioty nabyte przez dziedziczenie, zapis lub darowiznę, chyba że spadkodawca
  lub darczyńca inaczej postanowił.

Jak stanowi art. 43 § 1 ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy:

Zgodnie z art. 47 § 1 ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy:

Stosownie natomiast do art. 888 § 1 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2026 r. poz. 795):

Zgodnie z prawem cywilnym darowizna dochodzi do skutku w drodze umowy jednostronnie zobowiązującej, której treścią jest zarówno zobowiązanie darczyńcy do spełnienia świadczenia pod tytułem darmym na rzecz obdarowanego, czyli do dokonania rozporządzenia i wydania przedmiotu darowizny, jak i oświadczenie obdarowanego o przyjęciu darowizny. Jeżeli przedmiotem darowizny jest nieruchomość, to umowa darowizny pod rygorem nieważności powinna mieć formę aktu notarialnego.

Zgodnie z ukształtowaną linią orzeczniczą, w przypadku rozszerzenia wspólności majątkowej małżeńskiej poprzez włączenie do majątku wspólnego nieruchomości wchodzącej uprzednio w skład majątku osobistego jednego z małżonków, datą nabycia nieruchomości przez każdego z małżonków jest data nabycia nieruchomości przez tego małżonka, który nieruchomość włączył do majątku wspólnego. Konkluzja ta nie wynika z jednoznacznego brzmienia przepisów i w istocie dla celów prawnopodatkowych wprowadza fikcję prawną, bowiem oznacza, że małżonek nabywa nieruchomość wcześniej niż ta została włączona do majątku wspólnego, a więc w czasie, gdy stanowiła składnik majątku odrębnego.

Analogiczne stanowisko zaprezentował NSA w wyroku z 12 lutego 2020 r., sygn. akt II FSK 933/18 dotyczącym darowizny nieruchomości z majątku osobistego jednego z małżonków do majątku objętego wspólnością ustawową. Zdaniem Sądu:

W ocenie Sądu:

Zatem stwierdzić należy, że zarówno darowizna do majątku wspólnego małżonków, jak i umowa rozszerzająca wspólność małżeńską majątkową wywołuje takie same skutki na gruncie art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Włączenie do majątku wspólnego nieruchomości lub prawa majątkowego wchodzącej uprzednio w skład majątku osobistego małżonka nie stanowi nabycia tej nieruchomości lub prawa w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Datą nabycia nieruchomości lub prawa majątkowego przez każdego z małżonków jest data nabycia przez tego małżonka, który tę nieruchomość lub prawo włączył do majątku wspólnego.

W niniejszej sprawie przedmiotowa nieruchomość, tj. działka A pierwotnie należała do majątku odrębnego Pani męża, następnie w wyniku umowy darowizny do majątku wspólnego małżonków nieruchomość ta zostanie przekazana z majątku osobistego Pani męża do majątku wspólnego małżonków. Zatem, za datę nabycia przez Panią przedmiotowej nieruchomości należy przyjąć datę, w której nabył Pani mąż nabył tą nieruchomość do majątku odrębnego, tj. 1993 r.

Zatem, włączenie do majątku wspólnego małżonków w drodze umowy darowizny nieruchomości, tj. działki A, stanowiącej uprzednio majątek osobisty Pani męża, nie będzie stanowiło nabycia tej nieruchomości przez Panią w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Upływ pięcioletniego okresu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, należy liczyć od końca roku kalendarzowego, w którym nieruchomość nabył Pani małżonek, tj. od 1993 r.

Należy przy tym podkreślić, że przepis art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nakazuje liczyć bieg określonego w nim pięcioletniego terminu od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie własności nieruchomości, a nie przekształcenie, podział, czy scalenie danej nieruchomości. W wyniku podziału nieruchomości następuje co prawda zmiana powierzchni oraz numerów ewidencyjnych, jednakże wydzielenie działek z nieruchomości gruntowych nie powoduje zmiany ich właściciela, a także na skutek dokonania tej czynności nie następuje przeniesienie prawa własności działek, a więc nie dochodzi do ich nabycia.

W konsekwencji, okoliczność podziału nieruchomości nie powoduje konieczności liczenia na nowo pięcioletniego terminu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Ponadto, w myśl art. 155 § 1 Kodeksu cywilnego:

Z przedstawionych we wniosku okoliczności wynika, że wraz z mężem jest Pani właścicielem działki B. Działkę tę nabyła Pani wraz z mężem do majątku wspólnego, na podstawie umowy sprzedaży z … maja 2010 r.

Zatem, upływ pięcioletniego okresu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, należy liczyć od końca roku kalendarzowego, w którym nieruchomość tą nabyła Pani wraz z mężem do majątku wspólnego, tj. od 2010 r.

Odpłatne zbycie nieruchomości w drodze umowy zamiany

Kwestie związane z zamianą nieruchomości regulują przepisy ustawy Kodeks cywilny.

W myśl art. 155 § 1 Kodeksu cywilnego:

Zgodnie z art. 603 ustawy Kodeks cywilny:

Umowa zamiany – forma bezpośredniej wymiany towarów – uregulowana w powyższym przepisie Kodeksu cywilnego stanowi odpłatne zbycie, jest bowiem umową konsensualną, odpłatną i wzajemną, w której świadczenia obu stron mają charakter niepieniężny.

Tym samym „odpłatne zbycie” obejmuje swoim zakresem nie tylko umowę sprzedaży, ale również umowę zamiany. Aby dana czynność miała charakter odpłatnej nie musi jej towarzyszyć świadczenie pieniężne i przepływ gotówkowy. Forma bezpośredniej wymiany towarów, jaką jest uregulowana w powyższym przepisie umowa zamiany, w wyniku której każda ze stron zobowiązuje się przenieść na drugą stronę własność rzeczy w zamian za zobowiązanie się do przeniesienia własności innej rzeczy, również stanowi odpłatne zbycie rzeczy. Ekwiwalentem w tym wypadku jest inna rzecz, a nie wartości pieniężne. Zamiana jest więc umową o podobnym charakterze co sprzedaż.

Świadczy o tym między innymi fakt, że ustawodawca nie reguluje odrębnie tej umowy, a jedynie w art. 604 Kodeksu cywilnego stanowi, że:

Zamiana więc, podobnie jak umowa sprzedaży stanowi formę odpłatnego zbycia. Nie ma przy tym znaczenia czy zamieniane nieruchomości mają taką samą wartość lub powierzchnię, bowiem niezależnie od tego czy przedmiotem zamiany są nieruchomości mające taką samą wartość lub powierzchnię, czy też nie, zamiana stanowi formę odpłatnego zbycia, przez co wywołuje określone skutki podatkowe.

W następstwie umowy zamiany mają miejsce dwie czynności. Z jednej strony dochodzi u każdej ze stron do odpłatnego zbycia nieruchomości, a z drugiej każda ze stron nabywa nową nieruchomość.

Zamiana jest formą nabycia, gdyż właściciel nabywa w drodze umowy rzecz lub prawo majątkowe, do którego prawa własności wcześniej nie miał, bo należało do innej osoby, nawet w sytuacji, kiedy zamiana nieruchomości następuje bez wzajemnych dopłat.

Wobec tego, zamiana nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości stanowi źródło przychodu podlegające opodatkowaniu, jeżeli zamiana ma miejsce przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie. Jeżeli natomiast zamiana nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości następuje po upływie tego okresu, przychód z zamiany nie podlega w ogóle opodatkowaniu podatkiem dochodowym.

Należy przy tym zauważyć, iż opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlega jedynie odpłatne zbycie, zaś nabycie jest w tym przypadku podatkowo obojętne.

Z opisu zdarzenia przyszłego wynika, że A i A przeniosą na Panią i Pani męża, do majątku wspólnego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu nr …. W zamian, wraz z mężem przeniesie Pani na A i A, do ich majątku wspólnego, własność działki A oraz działki B wraz z częściami składowymi. Według obecnych ustaleń, wartość spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu wynosi 260 000 zł. Różnica wartości zamienianych świadczeń ma zostać wyrównana dopłatą 115 000 zł, uiszczoną przez A i A, ze środków należących do ich majątku wspólnego. Ewentualna aktualizacja wartości przed zawarciem aktu nie zmieni istoty planowanej operacji, tj. zamiany opisanych składników z pieniężnym wyrównaniem różnicy wartości.

Biorąc powyższe pod uwagę, planowane przez Panią odpłatne zbycie w drodze zamiany działki A oraz działki B, nie będzie stanowiło dla Pani źródła przychodu określonego w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, bowiem sprzedaż przez Panią w drodze zamiany ww. działek nastąpi po upływie pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło ich nabycie, tj. dla działki A – 1993 r., a dla działki B – 2010 r.

W konsekwencji, nie wystąpi u Pani obowiązek zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych oraz złożenia zeznania podatkowego PIT-39 z tego tytułu.

Wobec powyższego, Pani stanowisko uznałem za prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Wskazać należy, że z uwagi na to, że interpretacje prawa podatkowego wydawane są w indywidualnej sprawie zainteresowanego, co wynika z art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa – niniejsza interpretacja dotyczy wyłącznie Pani. Nie wywołuje skutków prawnych dla innych osób (np. Pani męża).

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Panią i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·         Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.

Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·         w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·         w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).          

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.