0113-KDWPT.4011.501.2026.2.IS

Interpretacja indywidualna2026-09-29Dyrektor Krajowej Informacji SkarbowejAktualna

Możliwość rozliczenia jako osoba samotnie wychowująca dziecko w przypadku dziecka pełnoletniego i dwójki małoletnich dzieci pozostających pod opieką naprzemienną.

Interpretacja indywidualna
– stanowisko nieprawidłowe

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

29 lipca 2026 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełniła go Pani pismem z 28 sierpnia 2026 r. – w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego przedstawiony we wniosku i jego uzupełnieniu

Jest Pani osobą rozwiedzioną. Nie pozostaje Pani w związku małżeńskim ani w związku nieformalnym. Prowadzi Pani samodzielnie gospodarstwo domowe i zamieszkuje sama. W okresie, którego dotyczy wniosek, podlegała i nadal podlega Pani na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu. Pani miejscem zamieszkania dla celów podatkowych (rezydencją podatkową) była i jest Polska. W okresie, którego dotyczy wniosek, uzyskiwała Pani dochody opodatkowane według skali podatkowej z tytułu umowy o pracę.

Posiada Pani czworo dzieci, w tym pełnoletnie dziecko z pierwszego małżeństwa. Pani pełnoletnie dziecko, urodzone … listopada 2005 r., nie ukończyło 25. roku życia. Aktualnie studiuje w … oraz wykonuje pracę na podstawie umowy zlecenia. Dziecko posiada orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności wydane z powodu … oraz … i otrzymuje zasiłek pielęgnacyjny. Pomimo osiągnięcia pełnoletności nie jest ono osobą w pełni samodzielną życiowo.

Charakter jego niepełnosprawności powoduje konieczność stałego wsparcia, zarówno organizacyjnego, emocjonalnego, jak i finansowego. Dziecko pozostaje pod opieką specjalistów, uczestniczy w terapii oraz wymaga regularnego leczenia farmakologicznego. Ze względu na występujące zaburzenia … konieczne jest stałe monitorowanie jego funkcjonowania oraz bieżące wspieranie go w podejmowaniu i realizowaniu codziennych obowiązków życiowych. Współuczestniczy Pani w kosztach jego utrzymania, leczenia, terapii, dojazdów do specjalistów oraz edukacji.

Pomimo zamieszkiwania przez dziecko w … pozostaje Pani osobą pierwszego kontaktu we wszystkich najważniejszych sprawach dotyczących jego zdrowia, leczenia, edukacji i codziennego funkcjonowania. Utrzymuje Pani z nim stały i regularny kontakt, monitoruje jego stan zdrowia, wspiera go w sytuacjach kryzysowych oraz pomaga w organizacji spraw związanych z leczeniem i nauką. Dziecko regularnie przyjeżdża do Pani miejsca zamieszkania na weekendy, święta, wakacje oraz w innych okresach, gdy wymaga zwiększonego wsparcia lub pomocy. Ze względu na charakter jego schorzeń nie może Pani ograniczyć swojej roli wyłącznie do przekazywania środków finansowych.

Faktycznie stale uczestniczy Pani w jego życiu, sprawując wobec niego opiekę oraz realizując obowiązki wychowawcze i wspierające adekwatne do jego wieku i stanu zdrowia.

Ojciec dziecka, z którym rozwód został orzeczony w 2011 r., data uprawomocnienia … marca 2012 r., został zobowiązany do płacenia alimentów. Poza realizowaniem obowiązku alimentacyjnego nie utrzymuje jednak kontaktów z dzieckiem, nie uczestniczy w jego wychowaniu, nie wspiera go w leczeniu, terapii ani rozwiązywaniu bieżących problemów życiowych wynikających z niepełnosprawności. Faktyczny ciężar opieki, wsparcia i wychowania dziecka spoczywa wyłącznie na Pani. Pełnoletnie dziecko pozostawało na Pani utrzymaniu oraz w ograniczonym zakresie na utrzymaniu ojca wykonującego obowiązek alimentacyjny. Ojciec dziecka uiszcza comiesięczne alimenty w kwocie 475 zł miesięcznie, jednak kwota ta była niewspółmierna do rzeczywistych kosztów utrzymania dorosłego dziecka i nie pokrywała jego bieżących potrzeb. To na Pani spoczywał faktyczny ciężar zapewnienia dziecku środków utrzymania. W związku z wyraźną dysproporcją pomiędzy wysokością alimentów a rzeczywistymi kosztami utrzymania dziecka można wskazać, że decydujący i dominujący ciężar utrzymania oraz wychowania dziecka spoczywał na Pani. Jednocześnie należy podkreślić, że obowiązek alimentacyjny, zgodnie z przepisami Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, obejmuje nie tylko dostarczanie środków utrzymania, lecz także środków wychowania. To właśnie Pani wykonywała obowiązek alimentacyjny nie tylko poprzez ponoszenie kosztów utrzymania dziecka, ale również poprzez osobiste starania związane z jego wychowaniem, organizacją codziennego życia, udzielaniem pomocy, wsparcia i opieki adekwatnej do jego stanu zdrowia.

Posiada Pani również troje małoletnich dzieci z drugiego małżeństwa urodzonych odpowiednio: … czerwca 2011 r., … maja 2014 r., … lipca 2017 r. Wyrokiem sądu z 2022 r. data uprawomocnienia … maja 2022 r. Pani drugie małżeństwo zostało rozwiązane przez rozwód. Sąd pozostawił obojgu rodzicom władzę rodzicielską oraz ustalił opiekę naprzemienną nad dziećmi. Dzieci przebywają u każdego z rodziców w systemie tygodniowym, tj. tydzień u Pani i tydzień u ojca. W okresach, gdy dzieci przebywają pod Pani opieką, samodzielnie wykonuje Pani wszelkie obowiązki związane z ich wychowaniem, edukacją, leczeniem, codzienną opieką oraz zaspokajaniem ich bieżących potrzeb życiowych. Dzieci są zameldowane pod Pani adresem zamieszkania. Pani adres jest wskazywany jako adres dzieci w szkołach, placówkach medycznych oraz innych instytucjach. W praktyce to Pani zajmuje się organizowaniem opieki zdrowotnej dzieci, umawianiem wizyt lekarskich, monitorowaniem leczenia oraz prowadzeniem i koordynowaniem najważniejszych spraw związanych z ich edukacją i rozwojem. Zgodnie z ustaleniami z ojcem to Pani pobiera świadczenie wychowawcze 800+ na dzieci. W stosunku do Pani ani do żadnego z Pani dzieci nie miały zastosowania przepisy art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych dotyczące opodatkowania dochodów z działalności gospodarczej podatkiem liniowym ani przepisy ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym. Pani oraz Pani dziecko nie prowadziliście działalności gospodarczej ani działów specjalnych produkcji rolnej. Nie miały również zastosowania przepisy ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym ani ustawy z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych.

Nie pozostaje Pani w związku małżeńskim ani nieformalnym, samodzielnie prowadzi Pani gospodarstwo domowe i samodzielnie wykonuje obowiązki rodzicielskie wobec dzieci w okresach, gdy pozostają pod Pani opieką.

Do chwili obecnej nie korzystała Pani z preferencyjnego sposobu opodatkowania przewidzianego dla osoby samotnie wychowującej dziecko. Rozważa Pani możliwość rozliczenia podatku dochodowego od osób fizycznych za 2026 r. z zastosowaniem preferencyjnego sposobu opodatkowania przewidzianego dla osoby samotnie wychowującej dziecko oraz skorzystanie z tego sposobu rozliczenia również w kolejnych latach podatkowych, pod warunkiem utrzymania przedstawionego stanu faktycznego. W szczególności nadal będzie Pani osobą rozwiedzioną, niepozostającą w związku małżeńskim ani nieformalnym, nadal będzie Pani wykonywała obowiązki rodzicielskie wobec trojga małoletnich dzieci oraz faktycznie samotnie sprawowała opiekę i ponosiła ciężar wychowania oraz wspierania pełnoletniego dziecka z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności, pobierającym zasiłek pielęgnacyjny.

Pytanie

Czy w przedstawionym stanie faktycznym oraz zdarzeniu przyszłym przysługuje Pani prawo do skorzystania z preferencyjnego sposobu opodatkowania przewidzianego dla osoby samotnie wychowującej dziecko, o którym mowa w art. 6 ust. 4c i następnych ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, za rok podatkowy 2026 i lata następne, w sytuacji gdy stan ten pozostanie utrzymany?

Pani stanowisko w sprawie (ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu wniosku)

Uważa Pani, że spełnia przesłanki osoby samotnie wychowującej dzieci, ponieważ faktycznie wykonuje Pani obowiązki wychowawcze, opiekuńcze i organizacyjne zarówno wobec Pani pełnoletniego dziecka posiadającego orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, jak i wobec trojga małoletnich dzieci. W odniesieniu do pełnoletniego dziecka spełniona jest również przesłanka wynikająca z art. 6 ust. 4c ustawy o PIT, ponieważ dziecko otrzymuje zasiłek pielęgnacyjny i posiada orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności. Pomimo pełnoletności pozostaje ono osobą wymagającą stałego wsparcia rodzica w codziennym funkcjonowaniu. Należy przy tym podkreślić, że obowiązek alimentacyjny, zgodnie z przepisami Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, obejmuje nie tylko dostarczanie środków utrzymania, ale również środków wychowania. W realiach niniejszej sprawy to właśnie wykonywanie obowiązków związanych z wychowaniem, opieką, wsparciem oraz organizacją życia dziecka ma kluczowe znaczenie. W Pani ocenie pojęcie „osoby samotnie wychowującej dziecko” należy odnosić przede wszystkim do rzeczywistego wykonywania obowiązków wychowawczych i opiekuńczych. W przedstawionej sprawie to Pani faktycznie wykonuje te obowiązki wobec pełnoletniego dziecka z niepełnosprawnością, a także samodzielnie realizuje je wobec małoletnich dzieci. Uważa Pani, że w przedstawionych okolicznościach jest Pani osobą samotnie wychowującą dziecko w rozumieniu art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ponieważ samodzielnie wykonuje wobec dzieci obowiązki wychowawcze, opiekuńcze i organizacyjne, podczas gdy drugi rodzic nie uczestniczy faktycznie w procesie wychowania. Ocenę tę uzasadniają rzeczywiste relacje rodzinne i faktyczny sposób wykonywania obowiązków rodzicielskich.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Podstawową zasadą obowiązującą w przepisach ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592 ze zm.) jest zasada powszechności opodatkowania, która wyrażona została w art. 9 ust. 1 tej ustawy. Z jego treści wynika, że:

Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Zgodnie z art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Od dochodów jednego rodzica lub opiekuna prawnego, podlegającego obowiązkowi podatkowemu, o którym mowa w art. 3 ust. 1, będącego panną, kawalerem, wdową, wdowcem, rozwódką, rozwodnikiem, osobą, w stosunku do której orzeczono separację w rozumieniu odrębnych przepisów, lub osobą, której małżonek został pozbawiony praw rodzicielskich lub odbywa karę pozbawienia wolności, jeżeli ten rodzic lub opiekun w roku podatkowym samotnie wychowuje dzieci:

1)    małoletnie,

2)    pełnoletnie, które zgodnie z odrębnymi przepisami otrzymywały zasiłek (dodatek) pielęgnacyjny lub rentę socjalną,

3)    pełnoletnie do ukończenia 25. roku życia, uczące się w szkołach, o których mowa w przepisach regulujących system oświatowy lub szkolnictwo wyższe, obowiązujących w Rzeczypospolitej Polskiej oraz w innym państwie

-        podatek może być określony zgodnie z ust. 4d na wniosek wyrażony w rocznym zeznaniu podatkowym.

Stosownie do art. 6 ust. 4d ww. ustawy:

W przypadku, o którym mowa w ust. 4c, podatek jest określany w podwójnej wysokości podatku obliczonego od połowy dochodów osoby samotnie wychowującej dzieci, z uwzględnieniem art. 7, przy czym do sumy tych dochodów nie wlicza się dochodów (przychodów) opodatkowanych w sposób zryczałtowany na zasadach określonych w niniejszej ustawie.

Na mocy art. 6 ust. 4e komentowanej ustawy:

Przepisu ust. 4c pkt 3 nie stosuje się, jeżeli dziecko, o którym mowa w tym przepisie, uzyskało w roku podatkowym:

1)    dochody, z wyjątkiem renty rodzinnej, podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27 lub art. 30b lub

2)    przychody, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 148 i 152

-        w łącznej wysokości przekraczającej dwunastokrotność kwoty renty socjalnej określonej w ustawie z dnia 27 czerwca 2003 r. o rencie socjalnej (Dz. U. z 2026 r. poz. 377 ze zm.), w wysokości obowiązującej w grudniu roku podatkowego.

W świetle zaś art. 6 ust. 4f powoływanej ustawy:

Sposób opodatkowania, o którym mowa w ust. 4d, nie ma zastosowania do osoby, która wychowuje wspólnie z drugim rodzicem albo opiekunem prawnym co najmniej jedno dziecko, w tym również gdy dziecko jest pod opieką naprzemienną, w związku z którą obydwojgu rodzicom zostało ustalone świadczenie wychowawcze zgodnie z art. 5 ust. 2a ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2024 r. poz. 1576).

Zgodnie z art. 5 ust. 2a ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowaniu dzieci (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 508 ze zm.):

W przypadku gdy dziecko, zgodnie z orzeczeniem sądu, jest pod opieką naprzemienną obydwojga rodziców rozwiedzionych, żyjących w separacji lub żyjących w rozłączeniu sprawowaną w porównywalnych i powtarzających się okresach, kwotę świadczenia wychowawczego ustala się każdemu z rodziców w wysokości połowy kwoty przysługującego za dany miesiąc świadczenia wychowawczego.

W myśl art. 6 ust. 8 tej ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Sposób opodatkowania, o którym mowa w ust. 2 i 4d, nie ma zastosowania, w przypadku gdy chociażby jeden z małżonków, osoba samotnie wychowująca dziecko lub jej dziecko:

1)    stosuje przepisy:

a)    art. 30c lub

b)    ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, z wyjątkiem art. 6 ust. 1a tej ustawy

-        w zakresie osiągniętych w roku podatkowym przychodów, poniesionych kosztów uzyskania przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do zwiększania lub pomniejszenia podstawy opodatkowania albo przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do dokonywania innych doliczeń lub odliczeń;

2)    podlega opodatkowaniu na zasadach wynikających z ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym lub ustawy z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych.

Przystępując do oceny możliwości skorzystania przez Panią z preferencyjnego rozliczenia podatku dochodowego od osób fizycznych za 2026 r. i lata następne dla osoby samotnie wychowującej dziecko, podkreślić należy, że wszystkie ulgi i zwolnienia podatkowe są odstępstwem od zasady powszechności opodatkowania. Odstępstwa od zasady powszechności opodatkowania muszą bezwzględnie wynikać z przepisów prawa i być interpretowane ściśle z jego literą. Oznacza to, że nie można dokonywać wykładni rozszerzającej ani też zawężającej.

Stąd też, aby skorzystać z preferencji podatkowej, w tym tej przewidzianej w art. 6 ust. 4d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, konieczne jest spełnienie wszystkich przesłanek wymaganych do jej zastosowania. Preferencja skierowana do rodziców samotnie wychowujących dzieci obwarowana jest szeregiem warunków wyraźnie wskazanych w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Przepis art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wymienia enumeratywnie osoby, którym przysługuje status osób samotnie wychowujących dzieci, odwołując się zarówno do statusu cywilnoprawnego osoby wychowującej dzieci (panna, kawaler, wdowa, wdowiec, rozwódka, rozwodnik), jak również do tego, że osoba ta musi faktycznie wychowywać dzieci samotnie. Przy czym, ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie definiuje – dla potrzeb jej wykładni i stosowania – samotnego wychowywania, ani nie odsyła w tym zakresie do odrębnych regulacji.

Dla ustalenia znaczenia „samotnie” oraz „wychowywać” należy zatem odwołać się w pierwszej kolejności do językowych reguł interpretacyjnych.

Zgodnie z internetowym Słownikiem Języka Polskiego PWN „wychować — wychowywać” to: (1) «zapewnić dziecku opiekę i doprowadzić je do samodzielności», (2) «przygotować kogoś do pracy w jakiejś dziedzinie». Zatem, „wychowywać” w słownikowym rozumieniu oznacza: zapewniając byt doprowadzić do osiągnięcia pełnego rozwoju psychicznego i fizycznego. Wychowywanie polega na stałym troszczeniu się o byt materialny dziecka oraz o jego rozwój emocjonalny. Wychowanie dziecka można określić jako kształtowanie osobowości dziecka poprzez kształtowanie jego samodzielności, obowiązkowości, rozwijanie predyspozycji intelektualnych i umiejętności praktycznych, kształtowanie światopoglądu, systemu wartości oraz postaw emocjonalnych.

Natomiast, „samotny” to: (1) «żyjący sam, bez rodziny, przyjaciół», (2) «znajdujący się w określonej sytuacji, w określonym czasie zupełnie sam», (3) «spędzany, odbywany w pojedynkę, bez towarzystwa», (4) «znajdujący się na odludziu».

Jako osobę samotnie wychowującą dziecko, o której mowa w art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, co do zasady rozumie się rodzica, który faktycznie w pojedynkę w pełni lub w przeważającej mierze wychowuje dziecko bez udziału drugiego rodzica w procesie wychowawczym, stale, na co dzień troszcząc się nie tylko o byt materialny, ale także rozwój emocjonalny dziecka, tj. wykonuje wszystkie obowiązki, dzięki którym dziecko będzie wychowywane w sposób zapewniający jego prawidłowy rozwój.

Jednakże na skutek dorastania i usamodzielniania się dzieci, ich wychowanie z czasem zmienia swój charakter. Samotne wychowywanie pełnoletniego dziecka może przyjąć więc inną formę niż wychowanie dziecka małoletniego. Pełnoletnie dziecko może być na tyle dojrzałe i ukształtowane, że nie będzie wymagało stałej opieki swojego rodzica lub opiekuna prawnego. W takim przypadku samotne wychowanie sprowadzić może się do wykonywania obowiązku alimentacyjnego, tj. troszczenia się o byt materialny oraz okresowego lub doraźnego wspierania emocjonalnego, pomocy w podejmowaniu trudnych decyzji, służenia radą czy dbania o interesy dziecka.

Obowiązek alimentacyjny względem dzieci pełnoletnich, o których mowa w art. 6 ust. 4c pkt 2 i 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wynika wprost z przepisów ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 236).

Zgodnie z art. 128 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:

Obowiązek dostarczania środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania (obowiązek alimentacyjny) obciąża krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo.

Jak stanowi art. 133 § 1 i § 3 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:

§ 1.   Rodzice obowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie, chyba że dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania.

§ 3.   Rodzice mogą uchylić się od świadczeń alimentacyjnych względem dziecka pełnoletniego, jeżeli są one połączone z nadmiernym dla nich uszczerbkiem lub jeżeli dziecko nie dokłada starań w celu uzyskania możności samodzielnego utrzymania się.

Istotą tak określonego obowiązku jest to, że jedna strona ma prawo żądać dostarczenia tak wskazanych środków, a druga osoba ma obowiązek je dostarczyć.

Z ww. ustawy wynika, że rodzice obowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie, chyba że dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania. Zakres obowiązku alimentacyjnego rodziców wobec dzieci zależy od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz od zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego. Dostarczanie środków utrzymania to zaspokajanie normalnych, bieżących potrzeb uprawnionego w postaci: pożywienia, ubrania, mieszkania, opału, niezbędnych przedmiotów umożliwiających przebywanie w środowisku i w rodzinie, leków, itp. Dostarczanie środków wychowania obejmuje natomiast powinność starań o zdrowie uprawnionego, o jego rozwój fizyczny i umysłowy, stworzenie możliwości zdobycia wykształcenia, zapewnienie dostępu do dóbr kultury itp.

Jednocześnie przepisy powyższej ustawy nie uzależniają prawa podatnika do preferencyjnego opodatkowania jego dochodów od tego, czy przez cały rok był osobą samotnie wychowującą dziecko. Wystarczające jest zatem, aby taki stan zaistniał w ciągu roku, a nie trwał przez cały rok.

Jak wynika z treści wniosku, jest Pani osobą rozwiedzioną. Nie pozostaje Pani w związku małżeńskim ani w związku nieformalnym. Prowadzi Pani samodzielnie gospodarstwo domowe i zamieszkuje sama. W okresie, którego dotyczy wniosek, uzyskiwała Pani dochody opodatkowane według skali podatkowej z tytułu umowy o pracę.

Posiada Pani czworo dzieci, w tym pełnoletnie dziecko z pierwszego małżeństwa, urodzone … listopada 2005 r., nie ukończyło 25. roku życia. Aktualnie studiuje w … oraz wykonuje pracę na podstawie umowy zlecenia. Dziecko posiada orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności wydane z powodu … oraz … i otrzymuje zasiłek pielęgnacyjny. Pomimo osiągnięcia pełnoletności nie jest ono osobą w pełni samodzielną życiowo. Charakter jego niepełnosprawności powoduje konieczność stałego wsparcia, zarówno organizacyjnego, emocjonalnego, jak i finansowego. Dziecko pozostaje pod opieką specjalistów, uczestniczy w terapii oraz wymaga regularnego leczenia farmakologicznego. Ze względu na występujące … konieczne jest stałe monitorowanie jego funkcjonowania oraz bieżące wspieranie go w podejmowaniu i realizowaniu codziennych obowiązków życiowych. Współuczestniczy Pani w kosztach jego utrzymania, leczenia, terapii, dojazdów do specjalistów oraz edukacji. Pomimo zamieszkiwania przez dziecko w … pozostaje Pani osobą pierwszego kontaktu we wszystkich najważniejszych sprawach dotyczących jego zdrowia, leczenia, edukacji i codziennego funkcjonowania. Utrzymuje Pani z nim stały i regularny kontakt, monitoruje jego stan zdrowia, wspiera go w sytuacjach kryzysowych oraz pomaga w organizacji spraw związanych z leczeniem i nauką. Dziecko regularnie przyjeżdża do Pani miejsca zamieszkania na weekendy, święta, wakacje oraz w innych okresach, gdy wymaga zwiększonego wsparcia lub pomocy. Ze względu na charakter jego schorzeń nie może Pani ograniczyć swojej roli wyłącznie do przekazywania środków finansowych.

Faktycznie stale uczestniczy Pani w jego życiu, sprawując wobec niego opiekę oraz realizując obowiązki wychowawcze i wspierające adekwatne do jego wieku i stanu zdrowia.

Ojciec dziecka, z którym rozwód został orzeczony w 2011 r., data uprawomocnienia … marca  2012 r., został zobowiązany do płacenia alimentów. Poza realizowaniem obowiązku alimentacyjnego nie utrzymuje jednak kontaktów z dzieckiem, nie uczestniczy w jego wychowaniu, nie wspiera go w leczeniu, terapii ani rozwiązywaniu bieżących problemów życiowych wynikających z niepełnosprawności. Faktyczny ciężar opieki, wsparcia i wychowania dziecka spoczywa wyłącznie na Pani. Pełnoletnie dziecko pozostawało na Pani utrzymaniu oraz w ograniczonym zakresie na utrzymaniu ojca wykonującego obowiązek alimentacyjny. Ojciec dziecka uiszcza comiesięczne alimenty w kwocie 475 zł miesięcznie, jednak kwota ta była niewspółmierna do rzeczywistych kosztów utrzymania dorosłego dziecka i nie pokrywała jego bieżących potrzeb. To na Pani spoczywał faktyczny ciężar zapewnienia dziecku środków utrzymania. W związku z wyraźną dysproporcją pomiędzy wysokością alimentów a rzeczywistymi kosztami utrzymania dziecka można wskazać, że decydujący i dominujący ciężar utrzymania oraz wychowania dziecka spoczywał na Pani. To właśnie Pani wykonywała obowiązek alimentacyjny nie tylko poprzez ponoszenie kosztów utrzymania dziecka, ale również poprzez osobiste starania związane z jego wychowaniem, organizacją codziennego życia, udzielaniem pomocy, wsparcia i opieki adekwatnej do jego stanu zdrowia.

Posiada Pani również troje małoletnich dzieci z drugiego małżeństwa urodzonych odpowiednio: .. czerwca 2011 r., … maja 2014 r., … lipca 2017 r. Wyrokiem sądu z 2022 r. data uprawomocnienia … maja 2022 r. Pani drugie małżeństwo zostało rozwiązane przez rozwód. Sąd pozostawił obojgu rodzicom władzę rodzicielską oraz ustalił opiekę naprzemienną nad dziećmi. Dzieci przebywają u każdego z rodziców w systemie tygodniowym, tj. tydzień u Pani i tydzień u ojca. W okresach, gdy dzieci przebywają pod Pani opieką, samodzielnie wykonuje Pani wszelkie obowiązki związane z ich wychowaniem, edukacją, leczeniem, codzienną opieką oraz zaspokajaniem ich bieżących potrzeb życiowych. Dzieci są zameldowane pod Pani adresem zamieszkania. Pani adres jest wskazywany jako adres dzieci w szkołach, placówkach medycznych oraz innych instytucjach. W praktyce to Pani zajmuje się organizowaniem opieki zdrowotnej dzieci, umawianiem wizyt lekarskich, monitorowaniem leczenia oraz prowadzeniem i koordynowaniem najważniejszych spraw związanych z ich edukacją i rozwojem. Zgodnie z ustaleniami z ojcem to Pani pobiera świadczenie wychowawcze 800+ na dzieci. W stosunku do Pani ani do żadnego z Pani dzieci nie miały zastosowania przepisy art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych dotyczące opodatkowania dochodów z działalności gospodarczej podatkiem liniowym ani przepisy ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym. Pani oraz Pani dziecko nie prowadziliście działalności gospodarczej ani działów specjalnych produkcji rolnej. Nie miały również zastosowania przepisy ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym ani ustawy z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych.

W związku z powyższym zauważyć należy, że w 2026 r. to Pani wykonywała obowiązek alimentacyjny względem niepełnosprawnego pełnoletniego dziecka nie tylko poprzez ponoszenie kosztów utrzymania dziecka, ale również poprzez osobiste starania związane z jego wychowaniem, organizacją codziennego życia, udzielaniem pomocy, wsparcia i opieki adekwatnej do jego stanu zdrowia. Natomiast ojciec dziecka poza realizowaniem obowiązku alimentacyjnego nie utrzymuje kontaktów z dzieckiem, nie uczestniczy w jego wychowaniu, nie wspiera go w leczeniu, terapii ani rozwiązywaniu bieżących problemów życiowych wynikających z niepełnosprawności.

Natomiast, w odniesieniu do dzieci z Pani drugiego małżeństwa, nie ulega wątpliwości, że każdy z rodziców odrębnie bez udziału drugiego z rodziców wychowuje troje małoletnich dzieci. Jak wskazała Pani bowiem we wniosku opieka nad małoletnimi dziećmi była realizowana przez obojga rodziców zgodnie z wyrokiem Sądu w systemie opieki naprzemiennej. Jednocześnie wskazała Pani, że zgodnie z ustaleniami z ojcem, to Pani pobiera świadczenie wychowawcze 800+ na dzieci.

Jednocześnie podkreślić należy, że na mocy art. 6 ust. 4f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie przyznaje się preferencji osobie, która wychowuje dziecko z drugim rodzicem w systemie opieki naprzemiennej, w związku z którą obydwojgu rodzicom zostało ustalone świadczenie wychowawcze zgodnie z ustawą o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci.

Wychowywanie dziecka/dzieci w systemie opieki naprzemiennej przez rodziców nie stanowi więc samo w sobie przesłanki negatywnej, która pozbawia rodzica prawa do opodatkowania dochodów na zasadach przewidzianych dla osoby samotnie wychowujących dzieci, gdyż do zastosowania wyłączenia z art. 6 ust. 4f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych konieczne jest spełnienie dwóch przesłanek, tj. zarówno wychowywanie dziecka w systemie opieki naprzemiennej, jak i ustalenie świadczenia wychowawczego zgodnie z art. 5 ust. 2a ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci.

W rezultacie, rodzice sprawujący naprzemienną opiekę mogą być rodzicami samotnie wychowującymi dzieci. Nie oznacza to jednak, że zarówno ojciec, jak i matka dziecka, mogą opodatkować swoje dochody na zasadach przewidzianych dla rodziców samotnie wychowujących dzieci, ponieważ zgodnie z art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, prawo to przysługuje tylko jednemu rodzicowi, pod warunkiem, że spełnia pozostałe warunki dla tej preferencji.

W sytuacji, gdy dziecko jest pod opieką naprzemienną, w związku z którą obydwojgu rodzicom zostało ustalone świadczenie wychowawcze zgodnie z art. 5 ust. 2a ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych wprost stanowi, że żaden z rodziców nie może zastosować tej preferencji. W praktyce chodzi o rodziców rozwiedzionych, żyjących w separacji lub żyjących w rozłączeniu, którzy zgodnie z orzeczeniem sądu sprawują opiekę nad dzieckiem w porównywalnych i powtarzających się okresach w systemie opieki naprzemiennej, oraz każdy z rodziców pobiera świadczenie wychowawcze w wysokości połowy kwoty tego świadczenia, które przysługuje za dany miesiąc. Jeżeli tylko jeden z rodziców pobiera świadczenie wychowawcze, to prawo do opodatkowania swoich dochodów na zasadach przewidzianych dla osoby samotnie wychowującej dziecko przysługuje temu rodzicowi, który nie pobiera świadczenia wychowawczego.

W przedmiotowej sprawie wystąpiła zatem określona w art. 6 ust. 4f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych negatywna przesłanka uniemożliwiająca Pani skorzystanie z preferencyjnego opodatkowania dochodów na zasadach przewidzianych w art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Skoro bowiem wykonując wspólnie z ojcem dzieci opiekę naprzemienną nad trojgiem Pani małoletnich dzieci zgodnie z postanowieniem Sądu –  oraz to Pani pobierała świadczenie wychowawcze, o którym mowa w art. 5 ust. 2a ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci – prawo do preferencyjnego rozliczenia Pani nie przysługuje.

Zatem, nie kwestionując Pani zaangażowania w wykonywanie obowiązku alimentacyjnego względem niepełnosprawnego pełnoletniego dziecka jak również wykonywanie władzy rodzicielskiej względem małoletnich dzieci – nie sposób uznać, że w Pani przypadku spełnione zostały wszystkie warunki wymagane dla rozliczenia się jako osoba samotnie wychowująca dzieci.

Wobec powyższego stwierdzam, że za rok podatkowy 2026 i lata następne (jeżeli nie zmieni się stan faktyczny i nie ulegną zmianie przepisy prawa podatkowego w tym zakresie) – pomimo posiadania statusu osoby samotnie wychowującej dzieci – nie będzie Pani mogła zastosować preferencyjnego sposobu opodatkowania, o którym mowa w art. 6 ust. 4d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Wykonując wspólnie z ojcem dzieci opiekę naprzemienną nad trojgiem Pani małoletnich dzieci, to Pani pobiera świadczenie wychowawcze (tzw. 800 plus) przysługujące na małoletnie dzieci, co z uwagi na art. 6 ust. 4f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, uniemożliwia Pani preferencyjne rozliczenie się w sposób przewidziany dla osób samotnie wychowujących dzieci.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

·         Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w …. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·         w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·         w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.

Rozliczaj podatki zgodnie z przepisami — w programie TaxMachine

Interpretacje pomagają zrozumieć przepisy; TaxMachine pomaga je zastosować w praktyce — prowadzi księgi, liczy podatki i generuje deklaracje, a stawki, druki i przepisy aktualizuje na bieżąco.

  • ✓ Księga przychodów i rozchodów, ryczałt oraz pełna księgowość
  • ✓ Faktury i e-faktury KSeF, JPK_V7 i JPK_KR
  • ✓ PIT, CIT, VAT i inne deklaracje + wysyłka e-Deklaracje z pobraniem UPO
  • ✓ Środki trwałe i amortyzacja, płace i ZUS
  • ✓ Automatyczne aktualizacje stawek, druków i przepisów

Źródło: System Informacji Celno-Skarbowej EUREKA (MF/KIS). Dokument urzędowy — reprodukcja dozwolona (art. 4 ustawy o prawie autorskim).

Interpretacja indywidualna chroni wyłącznie jej adresata i tylko przy zgodności stanu faktycznego z wnioskiem. Cudza interpretacja ma charakter informacyjny.