0113-KDWPT.4011.474.2026.2.KU

Interpretacja indywidualna
– stanowisko w części prawidłowe i w części nieprawidłowe

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest:

• prawidłowe w zakresie uznania, że sprzedaż udziału w nieruchomościach w części nabytej przez Panią w spadku, nie stanowi dla Pani źródła przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych oraz
• nieprawidłowe w pozostałej części.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

21 lipca 2026 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełniła go Pani pismem z 26 sierpnia 2026 r. – w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

11 marca 19.. r. brat (…) otrzymał gospodarstwo rolne na podstawie umowy przekazania gospodarstwa od rodziców. W skład tego gospodarstwa wchodziły nieruchomości stanowiące grunty rolne zabudowane oraz grunty orne. Spadkodawca (…) zmarł … października 20.. r. Spadek po nim, na podstawie prawomocnego postanowienia Sądu, nabyli: A (siostra - Wnioskodawczyni) w udziale 6/30, B (brat) w udziale 6/30, C (brat) w udziale 6/30, D (siostrzeniec) w udziale 2/30, E (siostrzenica) w udziale 2/30, F (siostrzeniec) w udziale 2/30, G (bratanek) w udziale 3/30 oraz H (bratanica) w udziale 3/30.

.. marca 20.. r. zmarł brat Wnioskodawczyni i zarazem współspadkobierca -… . Spadek po nim, na podstawie prawomocnego postanowienia Sądu, nabyli: A (siostra - Wnioskodawczyni) w udziale 6/24, B (brat) w udziale 6/24, C (siostrzeniec) w udziale 2/24, D (siostrzenica) w udziale 2/24, E (siostrzeniec) w udziale 2/24, F (bratanek) w udziale 3/24 oraz G (bratanica) w udziale 3/24. Podatek od spadków i darowizn z tytułu obu powyższych postępowań spadkowych nie był należny z uwagi na skorzystanie ze zwolnienia podmiotowego na podstawie art. 9 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn. Następnie, na mocy zawartej w formie aktu notarialnego umowy o dział spadku, wszyscy pozostali współspadkobiercy (tj. ...) dokonali umownego, całkowicie nieodpłatnego działu spadku po zmarłych … oraz … . W wyniku tego nieodpłatnego działu spadku (bez żadnych spłat i dopłat na rzecz pozostałych uczestników) całą opisaną nieruchomość (gospodarstwo) nabyła na wyłączną własność Wnioskodawczyni A. Wnioskodawczyni planuje dokonać odpłatnego zbycia (sprzedaży) tej nieruchomości w roku 2026 w ramach zarządzania majątkiem prywatnym (poza prowadzeniem działalności gospodarczej).

Uzupełnienie opisu zdarzenia przyszłego

W piśmie z 26 sierpnia 2026 r. stanowiącym uzupełnienie wniosku wskazała Pani, że:

1.Kiedy dokładnie był przeprowadzony działu spadku po Pani bracie –…?

Odpowiedź: … sierpnia 20.. r. Sąd Rejonowy w … , I Wydział Cywilny, wydał postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku po zmarłym … . Natomiast dział spadku po … został dokonany .. listopada 20.. r. na podstawie umowy o dział spadku zawartej w formie aktu notarialnego. W wyniku tego działu spadku nieruchomość będąca przedmiotem wniosku została nabyta przez Wnioskodawczynię na wyłączną własność, bez obowiązku dokonywania spłat lub dopłat na rzecz pozostałych współspadkobierców.

a)     Jakie składniki majątkowe wchodziły w skład masy spadkowej po zmarłym Pani bracie …, (należy wymienić rzeczy, ruchomości, nieruchomości i prawa majątkowe będące przedmiotem spadku, a w przypadku nieruchomości stanowiących działki należy podać numery ewidencyjne działek)?

Odpowiedź: W skład masy spadkowej wchodziła tylko i wyłącznie nieruchomość zabudowana nr ewidencyjny działki … .

b)      Co było przedmiotem przeprowadzonego działu spadku po Pani bracie – …?

Odpowiedź: Przedmiotem działu spadku po … była nieruchomość stanowiąca gospodarstwo rolne, nabyta przez … … marca 19… r. na podstawie umowy przekazania gospodarstwa rolnego od rodziców, obejmująca grunty rolne zabudowane oraz grunty orne. W wyniku działu spadku nieruchomość ta została przyznana na wyłączną własność Wnioskodawczyni, bez spłat i dopłat na rzecz pozostałych współspadkobierców.

c)      Jakie skutki prawnopodatkowe miał dział spadku dla wszystkich uczestników działu spadku, w tym dla Pani?

Odpowiedź: W wyniku umowy o dział spadku zawartej .. listopada 20.. r. w formie aktu notarialnego dokonano nieodpłatnego działu spadku po zmarłych … oraz… . Dział spadku został dokonany bez jakichkolwiek spłat i dopłat pomiędzy uczestnikami. W wyniku działu spadku Wnioskodawczyni (…) nabyła na wyłączną własność nieruchomość wchodzącą w skład majątku spadkowego. Po stronie Wnioskodawczyni dział spadku skutkował zniesieniem współwłasności nieruchomości wynikającej z dziedziczenia i przyznaniem jej nieruchomości na wyłączną własność. Wnioskodawczyni nie dokonywała na rzecz pozostałych współspadkobierców żadnych spłat, ani dopłat, jak również nie otrzymała od nich żadnego świadczenia pieniężnego w związku z działem spadku. Po stronie pozostałych uczestników dział spadku skutkował przeniesieniem na Wnioskodawczynię przysługujących im udziałów w nieruchomości, bez otrzymania przez nich jakichkolwiek spłat lub dopłat. Dział spadku miał charakter nieodpłatny i nie wiązał się z uzyskaniem przez któregokolwiek z uczestników świadczenia pieniężnego lub innego świadczenia wzajemnego. Wnioskodawczyni wskazuje, że w wyniku działu spadku nie doszło do sprzedaży nieruchomości ani do dokonania przez Wnioskodawczynię odpłatnego nabycia udziałów od pozostałych współspadkobierców. Celem czynności było zniesienie współwłasności majątku spadkowego i przyznanie nieruchomości na wyłączną własność Wnioskodawczyni.

W zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych Wnioskodawczyni przyjmuje, że dział spadku, w zakresie w jakim nie powoduje nabycia ponad przysługujący udział w spadku, nie stanowi nabycia w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o PIT, zgodnie z art. 10 ust. 7 tej ustawy. Dział spadku nie spowodował również powstania po stronie Wnioskodawczyni obowiązku zapłaty podatku dochodowego z tytułu samego dokonania działu spadku. Po stronie pozostałych współspadkobierców, wobec braku spłat i dopłat oraz braku odpłatnego zbycia, dział spadku nie skutkował uzyskaniem przez nich przychodu z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości.

d)      Czy wartość rynkowa nabytych przez Panią składników majątkowych w wyniku działu spadku po Pani bracie…, mieściła się w udziale jaki przysługiwał Pani we wszystkich składnikach majątkowych nabytych przez Panią w spadku po …?

e)      Czy przekroczyła wartość Pani udziału w spadku po Pani bracie –…?

Odpowiedź: Nie. Wartość rynkowa składników majątkowych nabytych przez Wnioskodawczynię w wyniku działu spadku po … przekraczała wartość udziału, jaki przysługiwał Wnioskodawczyni w spadku po … . Wartość całego majątku spadkowego po … została przyjęta w wysokości 150 000 zł. Wnioskodawczyni przysługiwał udział w spadku w wysokości 6/30 części, tj. 20%, którego wartość odpowiadała kwocie 30 000 zł.

W wyniku działu spadku Wnioskodawczyni nabyła na wyłączną własność całą nieruchomość stanowiącą przedmiot działu spadku, której wartość została przyjęta na kwotę 150 000 zł. Tym samym wartość majątku otrzymanego przez Wnioskodawczynię w wyniku działu spadku przekroczyła wartość przysługującego jej udziału w spadku. Dział spadku został dokonany bez spłat i dopłat na rzecz pozostałych współspadkobierców.

f)       Czy wskutek działu spadku po Pani bracie –… uzyskała Pani przysporzenie majątkowe ponad wartość rynkową nabytego przez Panią w spadku udziału w majątku spadkowym?

Odpowiedź: Tak. Wskutek działu spadku po … Wnioskodawczyni uzyskała przysporzenie majątkowe ponad wartość rynkową udziału, który przysługiwał Jej w spadku po … . Wnioskodawczyni przysługiwał udział w spadku w wysokości 6/30 części, tj. 20%. Wartość całego majątku spadkowego po … została przyjęta w wysokości 150 000 zł, wobec czego wartość udziału Wnioskodawczyni wynosiła 30 000 zł. W wyniku działu spadku Wnioskodawczyni nabyła na wyłączną własność nieruchomość o wartości przyjętej w wysokości 150 000 zł. Tym samym uzyskała przysporzenie majątkowe o wartości 120 000 zł ponad wartość udziału, który przysługiwał jej w spadku po … . Dział spadku został dokonany bez spłat i dopłat na rzecz pozostałych współspadkobierców.

2.Kiedy dokładnie był przeprowadzony działu spadku po Pani bracie –…?

Odpowiedź: Dział spadku po … został przeprowadzony … listopada 20.. r., na podstawie umowy o dział spadku zawartej w formie aktu notarialnego. Dział spadku po … został dokonany w tym samym akcie notarialnym, w którym dokonano działu spadku po … .

a)      Jakie składniki majątkowe wchodziły w skład masy spadkowej po zmarłym Pani bracie …, (należy wymienić rzeczy, ruchomości, nieruchomości i prawa majątkowe będące przedmiotem spadku, a w przypadku nieruchomości stanowiących działki należy podać numery ewidencyjne działek)?

Odpowiedź: W skład masy spadkowej po … wchodził wyłącznie udział w wysokości 6/30 części w nieruchomości odziedziczonej przez … po jego bracie … . … nie posiadał innych składników majątkowych wchodzących w skład masy spadkowej objętej niniejszym wnioskiem. Wartość całej nieruchomości została przyjęta na kwotę 150 000 zł, wobec czego wartość udziału 6/30 części przysługującego … wynosiła 30 000 zł.

b)      Co było przedmiotem przeprowadzonego działu spadku po Pani bracie –  … ?

Odpowiedź: Przedmiotem działu spadku po … był przysługujący mu udział w wysokości 6/30 części w nieruchomości odziedziczonej po … . Dział spadku po … został dokonany .. listopada 20.. r. w ramach tej samej umowy o dział spadku, w której dokonano również działu spadku po … . W wyniku dokonania działu spadku Wnioskodawczyni nabyła na wyłączną własność całą nieruchomość będącą przedmiotem działu spadku. Dział spadku został dokonany bez spłat i dopłat na rzecz pozostałych współspadkobierców.

c)      Jakie skutki prawnopodatkowe miał dział spadku dla wszystkich uczestników działu spadku, w tym dla Pani?

Odpowiedź: W wyniku działu spadku po … Wnioskodawczyni nabyła na wyłączną własność całą nieruchomość, w miejsce przysługującego jej udziału w spadku po … . Dział spadku został dokonany bez spłat i dopłat na rzecz pozostałych współspadkobierców. Po stronie Wnioskodawczyni doszło do zwiększenia zakresu prawa własności nieruchomości ponad udział, który przysługiwał jej bezpośrednio w spadku po … . Po stronie pozostałych współspadkobierców ich udziały w nieruchomości zostały objęte działem spadku i przypadły Wnioskodawczyni, bez otrzymania przez nich spłat lub dopłat. Samo dokonanie działu spadku nie skutkowało po stronie Wnioskodawczyni zapłatą podatku dochodowego od osób fizycznych. Kwestia skutków podatkowych planowanej sprzedaży nieruchomości w 2026 r. stanowi przedmiot pytania przedstawionego we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej.

d)      Czy wartość rynkowa nabytych przez Panią składników majątkowych w wyniku działu spadku po Pani bracie …, mieściła się w udziale jaki przysługiwał Pani we wszystkich składnikach majątkowych nabytych przez Panią w spadku po …?

Odpowiedź: Nie. Wartość majątku nabytego przez Wnioskodawczynię w wyniku działu spadku przekraczała wartość udziału, jaki przysługiwał jej w spadku po … . … posiadał udział 6/30 części w nieruchomości o wartości 150 000 zł, tj. udział o wartości 30 000 zł. Wnioskodawczyni nabyła po … udział 6/24 części w jego majątku spadkowym, co odpowiadało wartości 7 500 zł. W wyniku działu spadku Wnioskodawczyni nabyła na wyłączną własność całą nieruchomość o wartości 150 000 zł.

e)      Czy przekroczyła wartość Pani udziału w spadku po Pani bracie – …?

Odpowiedź: Tak. Wartość majątku nabytego przez Wnioskodawczynię w wyniku działu spadku przekroczyła wartość jej udziału w spadku po … . Wartość udziału Wnioskodawczyni w spadku po … wynosiła 7 500 zł, natomiast wartość nieruchomości nabytej przez Wnioskodawczynię w wyniku działu spadku wynosiła 150 000 zł.

f)       Czy wskutek działu spadku po Pani bracie –… uzyskała Pani przysporzenie majątkowe ponad wartość rynkową nabytego przez Panią w spadku udziału w majątku spadkowym?

Odpowiedź: Tak. Wnioskodawczyni uzyskała przysporzenie majątkowe ponad wartość rynkową udziału, który przysługiwał Jej w spadku po … . Wartość udziału Wnioskodawczyni w spadku po … wynosiła 7 500 zł, natomiast wartość nieruchomości nabytej w wyniku działu spadku wynosiła 150 000 zł. Różnica wynosi 142 500 zł. Dział spadku został dokonany bez spłat i dopłat na rzecz pozostałych współspadkobierców.

3.Czy odpłatne zbycie nieruchomości nastąpi w wykonywaniu działalności gospodarczej w rozumieniu przepisu art. 5a pkt 6 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych  (t. j. Dz. U. z 2026 r., poz. 592, z późn. zm.)?

Odpowiedź: Planowana sprzedaż nieruchomości będzie dokonana w ramach zarządu majątkiem prywatnym Wnioskodawczyni i nie będzie związana z prowadzoną przez Wnioskodawczynię działalnością gospodarczą. Wnioskodawczyni nie prowadzi działalności gospodarczej w zakresie obrotu nieruchomościami, a planowana sprzedaż będzie miała charakter jednorazowy i będzie dotyczyła składnika majątku prywatnego.

Pytanie

Czy w związku z planowaną w 2026 r. sprzedażą nieruchomości nabytej w drodze dziedziczenia oraz opisanego nieodpłatnego działu spadku po zmarłych w 20.. r. … oraz w 20.. r. …, po stronie Wnioskodawczyni A powstanie przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na podstawie art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o PIT, a w konsekwencji - czy Wnioskodawczyni będzie zobowiązana do zapłaty 19% podatku dochodowego od osób fizycznych?

Pani stanowisko w sprawie

Pani zdaniem, planowana w 2026 r. sprzedaż nieruchomości nie będzie stanowiła źródła przychodu określonego w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, a tym samym nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Zgodnie z art. 10 ust. 5 ustawy o PIT, w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości nabytej w drodze spadku pięcioletni termin, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy, liczy się od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie tej nieruchomości przez spadkodawcę.

W niniejszej sprawie bezsporne jest, że pierwotny spadkodawca … nabył nieruchomość .. marca 19.. r. w drodze umowy przekazania gospodarstwa rolnego. Oznacza to, że pięcioletni termin określony w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o PIT upłynął z końcem 19.. r., a więc ponad trzydzieści lat przed planowaną sprzedażą.

Nie budzi również wątpliwości, że wszyscy współspadkobiercy uczestniczący następnie w umowie działu spadku wywodzili swoje prawa wyłącznie z dziedziczenia po … oraz po … . Żaden z udziałów w nieruchomości nie został nabyty odpłatnie, w drodze umowy sprzedaży, zamiany ani innej czynności rozporządzającej. Całość praw do nieruchomości pozostawała nieprzerwanie objęta sukcesją spadkową.

W ocenie Wnioskodawczyni okoliczność, że w wyniku umownego działu spadku z 20.. r. nieruchomość została przyznana Jej na wyłączną własność, nie powoduje powstania nowego momentu nabycia w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o PIT.

Dział spadku nie kreuje bowiem nowego prawa własności, lecz prowadzi jedynie do zniesienia współwłasności majątku spadkowego istniejącej od chwili otwarcia spadku. Ma on charakter wtórny wobec dziedziczenia i służy wyłącznie konkretyzacji praw, które spadkobiercy nabyli już z chwilą śmierci spadkodawcy.

Stanowisko takie znajduje oparcie w utrwalonym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w szczególności w wyrokach:

• NSA z 15 grudnia 2010 r., sygn. II FSK 1437/09,
• NSA z 6 czerwca 2013 r., sygn. II FSK 1966/11,
• NSA z 28 listopada 2013 r., sygn. II FSK 2983/11,

w których podkreślono, że spadkobierca nabywa prawa majątkowe już z chwilą otwarcia spadku, natomiast postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku ma charakter wyłącznie deklaratoryjny.

Powyższa wykładnia znajduje również potwierdzenie w celu wprowadzenia art. 10 ust. 5 ustawy o PIT. Z uzasadnienia projektu ustawy nowelizującej (druk sejmowy nr 2860 VIII kadencji) jednoznacznie wynika, że zamiarem ustawodawcy było wyeliminowanie przypadków, w których spadkobierca zobowiązany był do zapłaty podatku mimo wieloletniego posiadania nieruchomości przez spadkodawcę. Ustawodawca świadomie powiązał bieg pięcioletniego terminu z datą nabycia nieruchomości przez spadkodawcę, a nie przez kolejnych spadkobierców.

W konsekwencji ratio legis art. 10 ust. 5 ustawy o PIT sprzeciwia się takiej wykładni, zgodnie z którą nieodpłatny dział spadku pomiędzy osobami wywodzącymi swoje prawa wyłącznie z dziedziczenia miałby prowadzić do ponownego rozpoczęcia biegu pięcioletniego terminu.

Co więcej, nawet przy przyjęciu restrykcyjnej wykładni prezentowanej w części aktualnego orzecznictwa i interpretacji indywidualnych, w niniejszej sprawie nie sposób pominąć okoliczności, że wszystkie udziały przekazane Wnioskodawczyni w wyniku działu spadku były już wcześniej objęte zakresem zastosowania art. 10 ust. 5 ustawy o PIT. Każdy ze współspadkobierców posiadał bowiem udział nabyty wyłącznie w drodze dziedziczenia po spadkodawcach, dla którego pięcioletni termin liczony od nabycia nieruchomości przez … w 19.. r. upłynął z końcem 19.. r.

W ocenie Wnioskodawczyni nie można zatem przyjęć, że nieodpłatne przesunięcie udziałów pomiędzy współspadkobiercami, których prawa od początku pozostawały objęte sukcesję spadkową oraz dla których pięcioletni termin już dawno upłynął, powoduje powstanie nowego źródła przychodu wyłącznie z tego względu, że doszło do umownego zniesienia współwłasności.

Wnioskodawczyni jest świadoma, że w wyroku z dnia 5 kwietnia 2023 r., sygn. II FSK 1370/22, Naczelny Sąd Administracyjny zaprezentował pogląd, zgodnie z którym przyznanie w dziale spadku składnika majątku ponad udział spadkowy może stanowić nowe nabycie w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o PIT. W ocenie Wnioskodawczyni pogląd ten nie powinien jednak znaleźć zastosowania w niniejszej sprawie, ponieważ prowadziłby do rezultatu sprzecznego z celem art. 10 ust. 5 ustawy o PIT. Wszystkie prawa do nieruchomości pozostawały bowiem od 1987 r. w majątku rodzinnym i były przedmiotem wyłącznie sukcesji spadkowej. Nie wystąpił żaden element odpłatnego nabycia, ani wejścia do majątku udziałów pochodzących od osób trzecich. Przyjęcie odmiennego stanowiska prowadziłoby do paradoksalnego skutku polegającego na ponownym rozpoczęciu biegu pięcioletniego terminu wyłącznie wskutek dokonania technicznego działu spadku pomiędzy spadkobiercami, mimo że dla każdego z nich termin ten już dawno upłynął. Taka wykładnia pozostawałaby w sprzeczności zarówno z celem nowelizacji z 2018 r., jak i z zasadę racjonalności ustawodawcy.

W konsekwencji planowana sprzedaż nieruchomości w 2026 r. nie będzie stanowiła źródła przychodu określonego w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o PIT, a uzyskany przychód nie będzie podlegał opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest w części prawidłowe i w części nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592 ze zm.):

W myśl art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c ww. ustawy:

Powyższy przepis formułuje generalną zasadę, że odpłatne zbycie nieruchomości, jej części, udziału w nieruchomości lub prawa przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, rodzi obowiązek zapłaty podatku dochodowego. Natomiast, jeżeli odpłatne zbycie nieruchomości, jej części, udziału w nieruchomości lub prawa nastąpiło po upływie pięciu lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, nie jest źródłem przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a tym samym kwota uzyskana ze zbycia nieruchomości, jej części, udziału w nieruchomości lub prawa w ogóle nie podlega opodatkowaniu.

W świetle powyższego, jeżeli odpłatne zbycie nieruchomości lub ww. praw majątkowych następuje przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie i nie zostaje dokonane w wykonywaniu działalności gospodarczej stanowi źródło przychodu, o którym mowa
w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Wobec powyższego, w przypadku sprzedaży nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych decydujące znaczenie w kwestii opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych uzyskanego z tego tytułu dochodu ma moment i sposób ich nabycia.

Użyty w art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy termin „nabycie” oznacza każde uzyskanie tytułu własności (nabycie własności) lub każde uzyskanie określonego prawa (nabycie prawa) bez względu na fakt, czy jest to nabycie w części ułamkowej, czy w całości. Poprzez „nabycie” należy rozumieć każde zwiększenie aktywów podatnika. Nabyć nieruchomość lub prawo majątkowe można np. zakupując je, bądź uzyskując pod tytułem darmym (w formie darowizny, w drodze spadku, działu spadku, poprzez zasiedzenie).

Odpłatne zbycie udziału w nieruchomości nabytego w drodze spadku

Zgodnie z art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Do wyliczenia 5-letniego okresu, od którego uzależnione jest opodatkowanie odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych nabytych w drodze spadku, wliczany jest zatem nie tylko okres własności nieruchomości (praw majątkowych) spadkobiercy, który dokonuje odpłatnego zbycia, ale także okres własności nieruchomości (praw majątkowych) spadkodawcy. Jeżeli od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie nieruchomości bądź nabycie prawa majątkowego przez spadkodawcę, do momentu odpłatnego zbycia nieruchomości (praw majątkowych) przez spadkobiercę upłynęło 5 lat – to odpłatne zbycie nie podlega opodatkowaniu.

Zatem w sytuacji, gdy podatnik dokonuje sprzedaży nieruchomości lub udziału w nieruchomości nabytej w drodze spadku, istotne znaczenie ma ustalenie daty nabycia tej nieruchomości przez spadkodawcę.

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie zawiera definicji pojęcia „spadek” ani też „nabycie w drodze spadku”, dlatego też zasadnym jest odwoływanie się do regulacji zawartych w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 795).

Zgodnie z art. 922 § 1 ustawy Kodeks cywilny:

W myśl art. 924 i 925 Kodeksu cywilnego:

Na mocy art. 926 § 1 ww. Kodeksu:

Stosownie do art. 1025 § 1 ww. Kodeksu:

W myśl art. 1035 ww. Kodeksu cywilnego:

Powyższe oznacza, że z chwilą śmierci należące do spadkodawcy prawa i obowiązki stają się spadkiem, który podlega przepisom prawa spadkowego, a data śmierci (chwila śmierci) spadkodawcy ustala, kto staje się spadkobiercą oraz co wchodzi w skład masy spadkowej.

Z kolei, postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku lub akt poświadczenia dziedziczenia potwierdzają jedynie prawo spadkobiercy do tego spadku od momentu jego otwarcia.

Z powyższych przepisów wynika więc, że dla celów stosowania art. 10 ust. 5 w związku z art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych przyjmuje się, że momentem nabycia nieruchomości (udziału w nieruchomości) przez spadkodawcę, który nabył tę nieruchomość również w spadku, jest moment nabycia tej nieruchomości (udziału w nieruchomości) zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego, tj. w chwili śmierci jego spadkodawcy.

Wobec powyższego, w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości i praw majątkowych, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c ww. ustawy, decydujące znaczenie w kwestii opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych ma forma prawna ich nabycia oraz moment nabycia.

Z opisu sprawy wynika, że .. marca 19.. r. Pani brat (…) otrzymał gospodarstwo rolne na podstawie umowy przekazania gospodarstwa od rodziców. W skład tego gospodarstwa wchodziły nieruchomości stanowiące grunty rolne zabudowane oraz grunty orne. … zmarł … października 20.. r. Spadek po nim, na podstawie prawomocnego postanowienia Sądu, nabyli: A (siostra - Pani) w udziale 6/30, B (brat) w udziale 6/30, C (brat) w udziale 6/30, D (siostrzeniec) w udziale 2/30, E (siostrzenica) w udziale 2/30, F (siostrzeniec) w udziale 2/30, G (bratanek) w udziale 3/30 oraz H  (bratanica) w udziale 3/30. … marca 20.. r. zmarł Pani brat i zarazem współspadkobierca - … . Spadek po nim, na podstawie prawomocnego postanowienia Sądu, nabyli: A (siostra - Pani) w udziale 6/24, B (brat) w udziale 6/24, C (siostrzeniec) w udziale 2/24, D (siostrzenica) w udziale 2/24, E (siostrzeniec) w udziale 2/24, F (bratanek) w udziale 3/24 oraz G (bratanica) w udziale 3/24.

Zatem, mając na uwadze brzmienie art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, termin 5 lat, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy, należy w niniejszej sprawie liczyć od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie nieruchomości przez spadkodawcę – Pani brata … w 19.. r. oraz udziału w nieruchomości w wyniku spadkobrania po … przez Pani brata … 20.. r.

Wobec powyższego, mając na uwadze przedstawiony we wniosku opis sprawy, planowane przez Panią odpłatne zbycie udziału w nieruchomości nabytej w spadku po bracie … i …, nie będzie stanowić źródła przychodu, w myśl art. 10 ust. 1 pkt 8 w związku z art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, bowiem pięcioletni okres, o którym mowa w tym przepisie niewątpliwie minął. W konsekwencji, nie będzie Pani zobowiązana do zapłaty podatku dochodowego z tytułu zbycia w 2026 r. udziału w nieruchomości nabytej w spadku po bracie … i ...

Odpłatne zbycie udziału w nieruchomości nabytego w drodze działu spadku

W myśl art. 10 ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Stosownie do treści art. 1035 Kodeksu cywilnego:

Jednak zgodnie z art. 1036 ww. ustawy:

Stosownie do art. 1037 § 1 i 2 Kodeksu cywilnego:

Dział spadku może nastąpić bądź na mocy umowy między wszystkimi spadkobiercami, bądź na mocy orzeczenia sądu na żądanie któregokolwiek ze spadkobierców. Jeżeli do spadku należy nieruchomość, umowa o dział spadku powinna być zawarta w formie aktu notarialnego.

Dział spadku odbywa się według tych samych zasad co zniesienie współwłasności w częściach ułamkowych (art. 210 ˗ 212 w związku z art. 1035 Kodeksu cywilnego).

Z instytucją działu spadku mamy więc do czynienia w sytuacji, w której spadek przypada kilku spadkobiercom. Wskutek działu spadku poszczególni spadkobiercy stają się podmiotami wyłącznie uprawnionymi względem przyznanych im praw majątkowych, stanowiących do chwili działu przedmiot wspólności. Nie zmienia to faktu, że dział spadku jest zawsze konsekwencją wcześniejszego nabycia spadku. Na skutek działu spadku następuje konkretyzacja składników masy spadkowej przypadających poszczególnym spadkobiercom. Do momentu zniesienia tej współwłasności lub dokonania działu spadku, spadkobiercy są współwłaścicielami rzeczy i praw wchodzących w skład spadku.

Jeżeli w wyniku dokonanego działu spadku, przedmiotem którego były nieruchomości lub prawa majątkowe, udział w nich się zwiększa, tj. przekroczona zostaje wartość dotychczas posiadanego udziału w spadku, to data działu spadku będzie również datą nabycia tego udziału, o który uległ powiększeniu udział w dziedziczonych składnikach majątkowych po dokonaniu tej czynności. Wobec tego nabycie w wyniku działu spadku części majątku, który należał do innych spadkobierców (współwłaścicieli) należy traktować jako nabycie w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 10 ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Za datę nabycia tej części nieruchomości, która przekracza dotychczasowy udział w spadku, należy wówczas przyjąć datę dokonania działu spadku (tj. dzień zawarcia umowy bądź uprawomocnienia się orzeczenia sądu, jeżeli dział spadku dokonany był na drodze postępowania sądowego).

Z wniosku wynika, że w wyniku umowy o dział spadku zawartej .. listopada 20.. r. w formie aktu notarialnego dokonano nieodpłatnego działu spadku po zmarłych … oraz … . Dział spadku został dokonany bez jakichkolwiek spłat i dopłat pomiędzy uczestnikami. Wskutek działu spadku po … uzyskała Pani przysporzenie majątkowe ponad wartość rynkową udziału, który przysługiwał Jej w spadku po … . Przysługiwał Pani udział w spadku w wysokości 6/30 części, tj. 20%. Wartość całego majątku spadkowego po … została przyjęta w wysokości 150 000 zł, wobec czego wartość Pani udziału wynosiła 30 000 zł. W wyniku działu spadku nabyła Pani na wyłączną własność nieruchomość o wartości przyjętej w wysokości 150 000 zł. Tym samym uzyskała Pani przysporzenie majątkowe o wartości 120 000 zł ponad wartość udziału, który przysługiwał Pani w spadku po … . Przedmiotem działu spadku po … był przysługujący mu udział w wysokości 6/30 części w nieruchomości odziedziczonej po ... Wartość majątku nabytego przez Panią w wyniku działu spadku przekraczała wartość udziału, jaki przysługiwał Pani w spadku po … . … posiadał udział 6/30 części w nieruchomości o wartości 150 000 zł, tj. udział o wartości 30 000 zł. Nabyła Pani po … udział 6/24 części w jego majątku spadkowym, co odpowiadało wartości 7 500 zł.

Zatem, w wyniku działu spadku wystąpiło u Pani przysporzenie majątkowe. Nabyte przez Panią składniki majątkowe w wyniku działu spadku przekroczyły wartość udziału w spadku po Pani bracie … oraz …, a więc doszło do nabycia, gdyż zwiększył się Pani stan majątku osobistego. Datą nabycia tych udziałów jest – zgodnie z art. 10 ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – data, w której nastąpił dział spadku po Pani bracie … i … , czyli … listopada 20.. r.

Wobec tego, nienastępujące w wykonaniu działalności gospodarczej planowane odpłatne zbycie przez Panią udziałów w nieruchomości, nabytych w drodze działu spadku po Pani bracie … oraz …, będzie stanowić źródło przychodu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 10 ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, podlegające opodatkowaniu podatkiem dochodowym, ponieważ sprzedaż tych udziałów nastąpi przed upływem pięcioletniego terminu określonego w ww. przepisie. Opodatkowaniu podlegać będzie wyłącznie ta część przychodu, która będzie odpowiadać wartości majątku przekraczającej Pani udział spadkowy.

Stosownie do art. 30e ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Zgodnie z art. 30e ust. 2 ww. ustawy:

Według art. 19 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

W myśl art. 19 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Ustalenie kosztów uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia odbywa się zgodnie z art. 22 ust. 6c lub 6d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w zależności od tego,      czy zbywaną nieruchomość lub prawo nabyto odpłatnie, czy nieodpłatnie.

Art. 22 ust. 6d przytoczonej ustawy stanowi, że:

Na gruncie art. 22 ust. 6e ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Stosownie natomiast do art. 30e ust. 4 ww. ustawy:

Jak stanowi art. 30e ust. 5 ww. ustawy:

W myśl art. 45 ust. 1a pkt 3 ww. ustawy:

Podsumowując, planowane przez Panią odpłatne zbycie udziałów w nieruchomości nabytych w spadku po bracie … oraz …, nie będzie stanowić źródła przychodu, w myśl art. 10 ust. 1 pkt 8 w związku z art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, bowiem pięcioletni okres, o którym mowa w tym przepisie niewątpliwie minął. W konsekwencji, nie będzie Pani zobowiązana do zapłaty podatku dochodowego z tego tytułu.

Natomiast, planowane odpłatne zbycie w 2026 r. przez Panią udziałów w nieruchomości nabytych w drodze działu spadku po Pani bracie … oraz  …, będzie stanowić źródło przychodu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 10 ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, podlegające opodatkowaniu podatkiem dochodowym, ponieważ sprzedaż ta nastąpi przed upływem pięcioletniego terminu określonego w ww. przepisie. Dochód w tej części będzie podlegał opodatkowaniu 19% podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach określonych w art. 30e w zw. z art. 19 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W związku z tym będzie Pani zobowiązana do złożenia zeznania rocznego PIT-39 z tytułu sprzedaży ww. udziałów we wskazanej nieruchomości.

Wobec powyższego Pani stanowisko w zakresie uznania, że sprzedaż udziału w nieruchomości w części nabytej przez Panią w wyniku spadku, nie stanowi dla źródła przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych uznałem za prawidłowe. Natomiast w pozostałej części za nieprawidłowe.

Dodatkowe informacje

Podkreślamy, że procedura wydawania indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego nie podlega regułom przewidzianym dla postępowania podatkowego, czy kontrolnego. Należy wskazać, że przy wydawaniu niniejszej interpretacji dokonaliśmy wyłącznie analizy okoliczności podanych we wniosku. Rolą postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów podatkowych nie jest bowiem ustalanie, czy przedstawione we wniosku zdarzenie przyszłe jest zgodny ze stanem rzeczywistym. Ustalenie stanu rzeczywistego stanowi domenę ewentualnego postępowania podatkowego. To na podatniku ciąży obowiązek udowodnienia w toku tego postępowania okoliczności faktycznych, z których wywodzi on dla siebie korzystne skutki prawne. Jeżeli zatem, przedstawione we wniosku zdarzenie przyszłe będzie się różnić od zdarzenia występującego w rzeczywistości, wówczas wydana interpretacja nie będzie chroniła Pani w zakresie przedstawionego zdarzenia przyszłego.

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Panią i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

• Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pani do interpretacji.
• Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

• Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego ... Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·         w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·         w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.