0113-KDWPT. 4011.446.2026.3.DS
Możliwość skorzystania z preferencyjnego sposobu rozliczania jako osoba samotnie wychowująca dziecko.
Interpretacja indywidualna
– stanowisko prawidłowe
Szanowna Pani,
stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
9 lipca 2026 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełniła go Pani pismem z 14 sierpnia 2026 r. oraz pismem złożonym 3 września 2026 r. – w odpowiedzi na wezwania. Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego
Wnioskodawczyni jest osobą fizyczną podlegającą w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu. Nie prowadziła, nie prowadzi i nie planuje prowadzenia działalności gospodarczej. Od dnia … 2011 r. do dnia dzisiejszego Wnioskodawczyni jest zatrudniona na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony na stanowisku nauczyciela w Szkole Podstawowej. Uzyskuje z tego tytułu roczne dochody opodatkowane według skali podatkowej, mieszczące się w pierwszym progu podatkowym.
Dziecko - AB - urodzony … 2014 r. uczęszcza do szkoły podstawowej, nie ma żadnej niepełnosprawności, ani stwierdzonej ani orzeczonej. Syn Wnioskodawczyni nie otrzymywał żadnego zasiłku.
Od dnia … 2012 r. Wnioskodawczyni była zamężna z XY, ojcem AB. Na rozprawie dnia … 2025 r. Sąd Okręgowy w … po rozpoznaniu sprawy powództwa XY przeciwko Wnioskodawczyni o rozwód, rozwiązał przez rozwód małżeństwo XY i Wnioskodawczyni, zapisane w księdze małżeństw Urzędu Stanu Cywilnego … za numerem … bez orzekania o winie. Wyrok uprawomocnił się 25 lutego 2025 r. Od tego czasu stan cywilny Wnioskodawczyni nie uległ zmianie, w szczególności nie wstąpiła, ani nie planuje wstąpić w związek małżeński w okresie objętym wnioskiem. Nie jest i nie planuje również być stroną żadnej formy związku partnerskiego\cywilnego zawartego poza granicami RP.
Na mocy wyroku
rozwodowego (sygn. akt …) władza rodzicielska nad małoletnim synem została
powierzona obojgu rodzicom. Miejsce zamieszkania małoletniego zostało ustalone
przy matce. Obie strony zostały zobowiązane do ponoszenia kosztów utrzymania i
wychowania syna i z tego tytułu zasądzone zostały alimenty na rzecz AB
urodzonego
… 2014 r. w kwocie 1 400 zł (jeden tysiąc czterysta złotych) miesięcznie,
płatne z góry do dnia 10-go miesiąca.
Sąd Okręgowy w … wyrokiem z dnia .. 2025 r. ustalił kontakty XY z jego małoletnim synem:
a) w każdy wtorek po zakończeniu zajęć szkolnych do godziny 19:00;
b) co dwa tygodnie od czwartku po zakończonych zajęciach szkolnych do niedzieli do godziny 19:00;
c) w okresie wakacyjnym od 1 lipca od godziny 9:00 do
15 lipca do godziny 20:00 oraz od
1 sierpnia od godziny 9:00 do 15 sierpnia do godziny 20:00;
d) w okresie ferii zimowych - pierwszy tydzień od poniedziałku od godziny 9:00 do niedzieli do godziny 20:00;
e) w okresie Świąt Bożego Narodzenia - w każdym roku w Wigilię od godziny 9:00 do niedzieli do godziny 20:00 oraz w latach nieparzystych od 27 grudnia od godziny 12:00 do 6 stycznia następnego roku do godziny 18:00;
f) w okresie Świąt Wielkanocnych w latach parzystych od Soboty Wielkanocnej od godziny 12:00 do Niedzieli Wielkanocnej do godziny 15:00, a w latach nieparzystych od Niedzieli Wielkanocnej od godziny 15:00 do Poniedziałku Wielkanocnego do godziny 19:00;
g) w okresie weekendu majowego - w latach parzystych od
31 kwietnia od godziny 18:00 do
3 maja do godziny 18:00
- poza miejscem zamieszkania małoletniego syna bez obecności matki z obowiązkiem matki przygotowania i wydania syna w dniu kontaktu i jednoczesnym obowiązkiem ojca odebrania syna z jego miejsca zamieszkania lub placówki edukacyjnej i odwiezienia po zakończonym kontakcie do miejsca zamieszkania lub placówki edukacyjnej.
Ojciec AB terminowo realizuje zobowiązania alimentacyjne. Utrzymuje kontakty z synem w terminach określonych w wyroku sądu. Jest to jedyny wkład XY w wychowanie AB.
W rzeczywistości to Wnioskodawczyni codziennie i samodzielnie realizuje proces wychowawczy dziecka. Syn mieszka z nią przez cały rok - poza terminami określonymi w wyroku sądu. Należy podkreślić, że od momentu wszczęcia procesu rozwodowego, Wnioskodawczyni wraz z synem mieszkają w wynajętym mieszkaniu w miejscowości … . Wnioskodawczyni samodzielnie ponosi wszystkie koszty związane z jego wynajęciem i utrzymaniem.
Po złożeniu przez XY pozwu o rozwód, Wnioskodawczyni wyprowadziła się ze swojego domu (którego jest współposiadaczem) nie zabierając ze sobą żadnych przedmiotów i rzeczy codziennego użytku. Była zobowiązana do poniesienia ogromnych kosztów związanych z organizacją przestrzeni życiowej dla siebie oraz syna. Proces podziału majątku wydaje się być długotrwały, w związku z tym ten stan faktyczny będzie trwał miesiącami, a może nawet latami.
Wnioskodawczyni na co dzień ponosi ciężar wszystkich zakupów, przedmiotów codziennego użytku tj. ubrań, pościeli, artykułów higienicznych, jak również wydatków związanych z rozwojem syna - zakup roweru, komputera do nauki, rowera czy hulajnogi. Ponosi ona koszty związane z rozwijaniem zainteresowań sportowych syna. AB uczestniczy w zajęciach dodatkowych - gra w piłkę siatkową. Wnioskodawczyni ponosi koszty związane z nauką syna, opłaca składki na wyżywienie, radę rodziców oraz wycieczki szkolne. Wnioskodawczyni bierze udział w leczeniu AB, jeździ z nim do lekarzy oraz w razie potrzeby na badania, na co dzień dba o rozwój emocjonalny i fizyczny syna, stanowi codzienne oparcie w trudnych sprawach. To Ona reaguje odpowiednio na czas w codziennych, niełatwych sytuacjach. Wnioskodawczyni niesie pomoc w nauce, odrabianiu lekcji oraz organizuje zajęcia dodatkowe zgodne z potrzebami syna.
Wszystkie powyższe zadania wykonuje nie posiadając w nikim wsparcia finansowego, będąc zdana tylko na siebie.
Uzupełnienie stanu faktycznego/zdarzenia przeszłego
1) Czy – w okresie, którego dotyczy wniosek:
a) w stosunku do Pani dziecka miały zastosowanie przepisy:
‒ art. 30c (opodatkowanie dochodów z działalności gospodarczej, działów specjalnych produkcji rolnej podatkiem liniowym) lub ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym (z wyjątkiem przepisów dotyczących najmu prywatnego) – w zakresie osiągniętych w roku podatkowym przychodów, poniesionych kosztów uzyskania przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do zwiększania lub pomniejszenia podstawy opodatkowania albo przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do dokonywania innych doliczeń lub odliczeń?
‒ z ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym lub ustawy z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych?
Odpowiedź: W okresie, którego dotyczy wniosek w stosunku dziecka Wnioskodawczyni nie miały zastosowania przepisy:
- art. 30c (opodatkowanie dochodów z działalności gospodarczej, działów specjalnych produkcji rolnej) podatkiem liniowym lub ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym (z wyjątkiem przepisów dotyczących najmu prywatnego) w zakresie osiągniętych w roku podatkowym przychodów, poniesionych kosztów uzyskania przychodów, poniesionych kosztów uzyskania przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do zwiększenia lub pomniejszenia podstawy opodatkowania albo przychodów; zobowiązania lub uprawnienia do dokonywania innych doliczeń lub obliczeń;
-
z ustawy z
dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym lub ustawy z dnia
6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów
komplementarnych.
b) Jeżeli w okresie, którego dotyczy wniosek w stosunku do Pani dziecka miały zastosowanie przepisy art. 30c lub ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, to czy:
- w okresie, którego dotyczy wniosek Pani dziecko osiągnęło przychody, ponosiło koszty uzyskania przychodów,
- Pani dziecko było obowiązane lub korzystało z uprawnienia na podstawie ww. przepisów do zwiększania lub pomniejszenia podstawy opodatkowania albo przychodów,
- Pani dziecko było obowiązane lub korzystało z uprawnienia na podstawie ww. przepisów do dokonywania innych doliczeń lub odliczeń?
Odpowiedź:
W okresie, którego dotyczy wniosek w stosunku dziecka Wnioskodawczyni nie miały
zastosowania przepisy art. 30c lub ustawy
o zryczałtowanym podatku dochodowym:
- w okresie, którego dotyczy wniosek Pani dziecko nie osiągało przychodów i nie ponosiło kosztów uzyskania przychodów,
- Pani dziecko nie było obowiązane i nie korzystało z uprawnienia na podstawie ww. przepisów do dokonywania innych doliczeń lub odliczeń.
2) Czy w wyroku określona została opieka naprzemienna przez Sąd (należy to szczegółowo opisać i wskazać datę uprawomocnienia się wyroku/postanowienia Sądu)?
Odpowiedź: Wyrok Sądu Okręgowego w …uprawomocnił się 25 lutego 2025 r.
Sąd rozwiązał przez rozwód małżeństwo XY i Wnioskodawczyni (rodowe …) zawarte w dniu … 2012 r., zapisane w księdze małżeństw Urzędu Stanu Cywilnego … za numerem … bez orzekania o winie.
W ocenie Wnioskodawczyni w wyroku Sądu nie została ustalona opieka naprzemienna. Wskazują na to poniższe zapisy wyroku Sądu:
1. Sąd powierzył obojgu rodzicom wykonywanie władzy rodzicielskiej nad małoletnim synem AB ur. … 2014 r. i ustalił miejsce zamieszkania małoletniego przy matce;
2. Sąd zobowiązał obie strony do ponoszenia kosztów utrzymania i wychowania małoletniego dziecka i z tego tytułu zasądził od XY alimenty na rzecz AB ur. … 2014 r. w kwocie 1 400 złotych miesięcznie, płatne z góry do dnia 10-go każdego miesiąca wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w razie uchybienia terminu płatności którejkolwiek z rat do rąk przedstawicielki ustawowej małoletniego - Wnioskodawczyni poczynając od daty uprawomocnienia się wyroku;
3. Sąd ustalił kontakty XY z jego małoletnim synem:
a. w każdy wtorek po zakończeniu zajęć szkolnych do godziny 19:00;
b. co dwa tygodnie od czwartku po zakończeniu zajęć szkolnych do niedzieli do godziny 19:00;
c. w okresie wakacyjnym od 1 lipca od godziny 9:00 do 15 lipca do godziny 20:00 oraz od 1 sierpnia od godziny 9:00 do 15 sierpnia do godziny 20:00;
d. w okresie ferii zimowych - pierwszy tydzień od poniedziałku od godziny 9:00 do niedzieli do godziny 20:00;
e. w okresie Świąt Bożego Narodzenia- w każdym roku w Wigilię od godziny 18:00 do pierwszego dnia Świąt do godziny 20:00 oraz w latach nieparzystych od 27 grudnia od godziny 12:00 do 6 stycznia następnego roku do godziny 18:00;
f. W okresie Świąt Wielkanocnych w latach parzystych od Soboty Wielkanocnej od godziny 10:00 do Niedzieli Wielkanocnej do godziny 15:00 a w latach nieparzystych od Niedzieli Wielkanocnej od godziny 15:00 do Poniedziałku Wielkanocnego do godziny 19:00;
g. w okresie weekendu majowego - w latach parzystych od 31 kwietnia od godziny 18:00 do 3 maja do godziny 18:00
- poza miejscem zamieszkania małoletniego bez obecności matki z obowiązkiem matki przygotowania i wydania syna w dniu kontaktu i jednoczesnym obowiązkiem ojca odebrania syna z jego miejsca zamieszkania lub placówki edukacyjnej i odwiezienia po zakończonym kontakcie do miejsca zamieszkania lub placówki edukacyjnej.
3)
Któremu z rodziców, tj. Pani czy
Pani byłemu mężowi, zostało ustalone świadczenie wychowawcze (tj. 800+) zgodnie
z art. 5 ust. 2a ustawy z dnia 11 lutego 2016 r.
o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2026 r. poz. 508)?
Odpowiedź: Sąd nie uregulował kwestii świadczenia wychowawczego 800+. Od urodzenia dziecka pieniądze wpływały na konto XY. Po wyprowadzeniu się ze wspólnego domu Wnioskodawczyni i XY, Wnioskodawczyni napisała pismo wyjaśniające do ZUSu, w którym opisała swoją ówczesną sytuację. ZUS ustosunkował się przychylnie do Jej prośby i w dniu … 2024 r. Wnioskodawczyni dostała przelew na kwotę 2 400 zł (świadczenie i wyrównanie za poprzednie miesiące) i od tamtej pory świadczenie wpływa na Jej konto.
4) Proszę wyjaśnić, czy w okresie którego dotyczy wniosek, ojciec dzieci:
a) zamieszkiwał w tej samej miejscowości co Pani z dziećmi?
b) interesował się dziećmi, ich zdrowiem, samopoczuciem itd.?
c) uczestniczył w podejmowaniu decyzji dotyczących dzieci, np. związanych ze zdrowiem, szczepieniami, szkołą, dodatkowymi zajęciami, zainteresowaniami itd.?
d) łożył na utrzymanie dzieci, tzn. czy przekazywał pieniądze lub też czy kupował ubrania, zabawki lub też finansował inne niezbędne wydatki, np. prywatne wizyty lekarskie, szczepienia, leki czy też inne wydatki, np. wyjazdy, wycieczki, zajęcia dodatkowe, pozalekcyjne?
Odpowiedź:
W okresie, którego dotyczy wniosek XY nie zamieszkiwał w tej samej miejscowości
co Wnioskodawczyni z dzieckiem. Ojciec dziecka zamieszkuje we wspólnym domu
Wnioskodawczyni i XY w miejscowości … . Wnioskodawczyni wynajmuje mieszkanie w …
. Kontakt Wnioskodawczyni z ojcem dziecka jest ograniczony do minimum. Jest to
spowodowane Jej stanem zdrowia. Cztery lata temu u Wnioskodawczyni została
zdiagnozowana depresja. Na ten moment nie przyjmuje już leków, nadal jest w
terapii. Duży wpływ na to, że zachorowała miała Jej ówczesna sytuacja rodzinna.
Do tej pory źle się czuje i ma ataki paniki w sytuacjach, kiedy musi spotkać
się lub rozmawiać telefonicznie ze swoim byłym mężem. W ocenie Wnioskodawczyni,
XY nie interesuje się stanem zdrowia i samopoczucia syna. W okresie, kiedy... przebywa z Wnioskodawczynią nie jest zainteresowany - nie pyta
bezpośrednio Wnioskodawczyni
o jego stan zdrowia i samopoczucie. ... czasem opowiada Wnioskodawczyni,
że „tata dzwonił”, ale ... nie wie czego tyczą się rozmowy.
Do chwili obecnej, nie wystąpiły sytuacje, kiedy Wnioskodawczyni wraz z byłym mężem musieliby podejmować wspólne decyzje dotyczące syna.
XY płaci alimenty zasądzone przez Sąd, żadnych innych pieniędzy nie przekazywał Wnioskodawczyni. Wnioskodawczyni nie posiada informacji, czy były mąż kupuje synowi ubrania czy zabawki, jeśli tak, to syn korzysta z nich tylko podczas pobytu u ojca. Zajęcia dodatkowe, leki (jeśli jest chory), wycieczki czy wyjścia zawsze opłaca Wnioskodawczyni. Z relacji syna wynika, że w czasie, kiedy jest u ojca, tamten czasem organizuje dziecku czas zabierając go na wyjazdy/wycieczki, ale szczegółów Wnioskodawczyni nie zna.
5) Czy jest Pani matką lub opiekunem prawnym innych dzieci, oprócz dziecka, o którym mowa we wniosku i względem nich wykonywała Pani władzę rodzicielską w okresie, którego dotyczy wniosek? Jeśli tak, proszę wskazać ich daty urodzenia oraz czy w okresie, którego dotyczy wniosek, wychowywała je Pani wspólnie z drugim rodzicem lub opiekunem prawnym – w tym również w ramach opieki naprzemiennej, w ramach której Pani i ojcu dzieci zostało ustalone świadczenie wychowawcze zgodnie z przepisami ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci?
Odpowiedź: Wnioskodawczyni nie jest matką ani opiekunem prawnym innych dzieci, oprócz dziecka, o którym mowa we wniosku.
Pytanie
Czy w świetle przedstawionego stanu faktycznego Wnioskodawczyni przysługuje prawo do rozliczenia podatku dochodowego od osób fizycznych na preferencyjnych zasadach przewidzianych dla osób samotnie wychowujących dzieci, o których mowa w art. 6 ust. 4 ustawy o PIT i w związku z tym, czy może dokonać korekty rozliczenia PIT za rok 2025, aby skorzystać z preferencyjnego rozliczenia oraz czy w kolejnych latach Wnioskodawczyni będzie mogła korzystać z preferencyjnego rozliczenia podatku dochodowego jako osoba samotnie wychowująca dziecko?
Pani stanowisko w sprawie
W ocenie Wnioskodawczyni spełnia Ona ustawowe przesłanki do skorzystania z preferencyjnego sposobu rozliczenia podatku dochodowego w rozumieniu art. 6 ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i w związku z tym prawidłowym będzie dokonanie przez Nią korekty rozliczenia PIT za 2025 r. oraz przy zachowaniu obecnego stanu faktycznego, będzie miała prawo do stosowania tych zasad w przyszłości. Spełnia Ona wszystkie wymogi ustawowe do zastosowania preferencyjnego rozliczenia.
Wnioskodawczyni jest osobą rozwiedzioną, faktycznie samotnie wychowującą syna. Na co dzień samodzielnie zabezpiecza potrzeby bytowe, edukacyjne oraz zdrowotne. Ojciec AB - nie uczestniczy w codziennym procesie wychowawczym. Jego kontakty z synem nie są częste. Czuje się jedynie zobowiązany do płacenia alimentów.
Stopień zaangażowania Wnioskodawczyni w proces wychowawczy syna jest znacznie większy niż ojca. Wnioskodawczyni w nieporównywalnie większym stopniu jest zaangażowana w wychowanie i rozwój syna. Potwierdza to harmonogram kontaktów syna z ojcem ustalony przez sąd. Bezapelacyjnie czas AB spędzany z ojcem jest znacznie rzadszy oraz krótszy niż z matką. Pomimo tego, że ojciec utrzymuje kontakty z dzieckiem w wyznaczonym terminie oraz płaci alimenty, nie oznacza to jednak, że AB jest wychowywany wspólnie. Wnioskodawczyni całkowicie samodzielnie prowadzi osobne gospodarstwo domowe.
Wnioskodawczyni nie osiąga przychodów z działalności gospodarczej opodatkowanej liniowo lub ryczałtem.
W ocenie Wnioskodawczyni, spełnia Ona wszystkie wymogi ustawowe do zastosowania preferencyjnego sposobu rozliczenia podatku dochodowego w rozumieniu art. 6 ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 6 ust. 4c ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm., t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.):
Od dochodów jednego rodzica lub opiekuna prawnego, podlegającego obowiązkowi podatkowemu, o którym mowa w art. 3 ust. 1, będącego panną, kawalerem, wdową, wdowcem, rozwódką, rozwodnikiem, osobą, w stosunku do której orzeczono separację w rozumieniu odrębnych przepisów, lub osobą, której małżonek został pozbawiony praw rodzicielskich lub odbywa karę pozbawienia wolności, jeżeli ten rodzic lub opiekun w roku podatkowym samotnie wychowuje dzieci:
1) małoletnie,
2) pełnoletnie, które zgodnie z odrębnymi przepisami otrzymywały zasiłek (dodatek) pielęgnacyjny lub rentę socjalną,
3) pełnoletnie do ukończenia 25. roku życia, uczące się w szkołach, o których mowa w przepisach regulujących system oświatowy lub szkolnictwo wyższe, obowiązujących w Rzeczypospolitej Polskiej oraz w innym państwie
- podatek może być określony zgodnie z ust. 4d na wniosek wyrażony w rocznym zeznaniu podatkowym.
Stosownie do art. 6 ust. 4d ww. ustawy:
W przypadku, o którym mowa w ust. 4c, podatek jest określany w podwójnej wysokości podatku obliczonego od połowy dochodów osoby samotnie wychowującej dzieci, z uwzględnieniem art. 7, przy czym do sumy tych dochodów nie wlicza się dochodów (przychodów) opodatkowanych w sposób zryczałtowany na zasadach określonych w niniejszej ustawie.
Art. 6 ust. 4e cytowanej ustawy stanowi, że:
Przepisu ust. 4c pkt 3 nie stosuje się, jeżeli dziecko, o którym mowa w tym przepisie, uzyskało w roku podatkowym:
1) dochody, z wyjątkiem renty rodzinnej, podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27 lub art. 30b lub
2) przychody, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 148 i 152
- w łącznej wysokości przekraczającej dwunastokrotność kwoty renty socjalnej określonej w ustawie z dnia 27 czerwca 2003 r. o rencie socjalnej (Dz. U. z 2023 r. poz. 2194 oraz z 2024 r. poz. 1615, Dz. U. z 2026 r. poz. 377), w wysokości obowiązującej w grudniu roku podatkowego.
Na podstawie art. 6 ust. 4f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Sposób opodatkowania, o którym mowa w ust. 4d, nie ma zastosowania do osoby, która wychowuje wspólnie z drugim rodzicem albo opiekunem prawnym co najmniej jedno dziecko, w tym również gdy dziecko jest pod opieką naprzemienną, w związku z którą obydwojgu rodzicom zostało ustalone świadczenie wychowawcze zgodnie z art. 5 ust. 2a ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2024 r. poz. 1576; z 2025 r. poz. 619 i 1301 oraz z 2026 r. poz. 203).
W myśl art. 6 ust. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Sposób opodatkowania, o którym mowa w ust. 2 i 4d, nie ma zastosowania, w przypadku gdy chociażby jeden z małżonków, osoba samotnie wychowująca dziecko lub jej dziecko:
1) stosuje przepisy:
a) art. 30c lub
b) ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, z wyjątkiem art. 6 ust. 1a tej ustawy
- w zakresie osiągniętych w roku podatkowym przychodów, poniesionych kosztów uzyskania przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do zwiększania lub pomniejszenia podstawy opodatkowania albo przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do dokonywania innych doliczeń lub odliczeń;
2) podlega opodatkowaniu na zasadach wynikających z ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym lub ustawy z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych.
Z powyższego wynika, że ustawodawca uzależnił prawo do skorzystania z preferencyjnych zasad obliczania podatku dochodowego dla osób samotnie wychowujących dzieci od spełnienia łącznie następujących warunków:
· posiadania przez rodzica lub opiekuna prawnego statusu osoby samotnie wychowującej dziecko (dzieci);
· wychowywania przez rodzica lub opiekuna prawnego samotnie w roku podatkowym dziecka (dzieci);
· nieuzyskiwania przez rodzica lub opiekuna prawnego i dziecko (dzieci) przychodów/dochodów, do których zastosowanie mają przepisy art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, z wyjątkiem najmu prywatnego – w zakresie osiągniętych w roku podatkowym przychodów, poniesionych kosztów uzyskania przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do zwiększania lub pomniejszenia podstawy opodatkowania albo przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do dokonywania innych doliczeń lub odliczeń;
· niepodlegania przez rodzica lub opiekuna prawnego i dziecko (dzieci) opodatkowaniu na zasadach wynikających z ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym lub ustawy z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych.
Należy jednak wskazać, że przepis art. 6 ust. 4c w związku z art. 6 ust. 4f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie może być odczytywany w ten sposób, że każda osoba mająca dzieci i znajdująca się w stanie wolnym, określonym w tym przepisie, jest osobą samotnie wychowującą dziecko.
Z istoty pojęcia „osoby samotnie wychowującej dziecko” wynika, że jest to osoba, która w określonej sytuacji, w określonym czasie zupełnie sama (bez udziału drugiej osoby) zajmuje się wychowywaniem dziecka, stale troszczy się o jego byt materialny i rozwój emocjonalny.
Przepis art. 6 ust. 4c ustawy wymienia enumeratywnie osoby, którym przysługuje status osób samotnie wychowujących dzieci, odwołując się zarówno do statusu cywilnoprawnego osoby wychowującej dzieci i (panna, kawaler, wdowa, wdowiec, rozwódka, rozwodnik lub osoba będąca w separacji), jak również do tego, że osoba ta musi faktycznie wychowywać dzieci samotnie, tj. bez wsparcia drugiego z rodziców. Jest to więc taka osoba, która stale troszczy się o byt materialny i rozwój emocjonalny dziecka, bez udziału (wsparcia) drugiej osoby.
Ustawodawca w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych nie zawarł definicji pojęcia „wychowywać”, należy odwołać się zatem do jego definicji słownikowych. „Wychowywać” w słownikowym rozumieniu oznacza: zapewniając byt doprowadzić do osiągnięcia pełnego rozwoju psychicznego i fizycznego. Wychowywanie polega na stałym troszczeniu się o byt materialny dziecka oraz o jego rozwój emocjonalny. Wychowanie dziecka można określić jako kształtowanie osobowości dziecka poprzez kształtowanie jego samodzielności, obowiązkowości, rozwijanie predyspozycji intelektualnych i umiejętności praktycznych, kształtowanie światopoglądu, systemu wartości oraz postaw emocjonalnych.
W orzecznictwie i doktrynie wskazuje się, że wychowanie dziecka można określić jako kształtowanie osobowości dziecka poprzez kształtowanie jego samodzielności, obowiązkowości, rozwijanie predyspozycji intelektualnych i umiejętności praktycznych, kształtowanie światopoglądu oraz systemu wartości oraz postaw emocjonalnych (por. wyrok NSA z dnia 31 maja 2011 r., sygn. akt II FSK 30/10). Warunek „samotnego wychowywania dzieci” wynika wprost z art. 6 ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Ustawodawca nie dookreślił jednak, jak należy definiować pojęcie „samotnego wychowywania”.
Zgodnie z internetowym Słownikiem Języka Polskiego PWN, „samotny” to: (1) „żyjący sam, bez rodziny, przyjaciół”, (2) „znajdujący się w określonej sytuacji, w określonym czasie zupełnie sam”, (3) „spędzany, odbywany w pojedynkę, bez towarzystwa”, (4) „znajdujący się na odludziu”. Z kolei, „wychować — wychowywać” to: (1) „zapewnić dziecku opiekę i doprowadzić je do samodzielności”, (2) „przygotować kogoś do pracy w jakiejś dziedzinie”.
Samotne wychowywanie oznacza wychowywanie dziecka (dzieci) bez faktycznego udziału drugiego rodzica.
Prawo do omawianej preferencji podatkowej przysługuje jedynie temu z rodziców, czy opiekunów prawnych, który będąc osobą stanu wolnego (za wyjątkiem ściśle w ustawie określonym) faktycznie w roku podatkowym samotnie dziecko wychowuje, czyli sprawuje nad nim samodzielnie ciągłą opiekę, bez udziału drugiego rodzica w procesie wychowawczym. Jednocześnie przepisy powyższej ustawy nie uzależniają prawa podatnika do preferencyjnego opodatkowania jego dochodów od tego, czy przez cały rok był osobą samotnie wychowującą dziecko. Wystarczające jest zatem, aby taki stan zaistniał w ciągu roku, a nie trwał przez cały rok.
W tym miejscu należy jednoznacznie podkreślić, że wszelkie ulgi i zwolnienia podatkowe są odstępstwem od zasady powszechności opodatkowania, wynikającej z art. 84 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78 poz. 483 ze zm.), stanowiącego, że:
Każdy jest obowiązany do ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych, w tym podatków, określonych w ustawie.
Oznacza to, że wszelkie odstępstwa od tej zasady, muszą bezwzględnie wynikać z przepisów prawa i być interpretowane ściśle z jego literą. Stąd też, korzystanie z każdej preferencji podatkowej, w tym ulgi przewidzianej w art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, uzależnione jest od spełnienia wszystkich przesłanek wymaganych do jej zastosowania.
Zatem prawo do omawianej preferencji podatkowej przysługuje jedynie temu z rodziców czy opiekunów prawnych, który będąc osobą stanu wolnego (za wyjątkiem ściśle w ustawie określonym) faktycznie w roku podatkowym samotnie dziecko wychowuje, czyli sprawuje nad nim samodzielnie ciągłą opiekę, bez udziału drugiego rodzica w procesie wychowawczym.
W przypadku, gdy żadne z rodziców nie jest pozbawione władzy rodzicielskiej, rodzic który faktycznie w roku podatkowym dziecko wychowuje, czyli sprawuje nad nim ciągłą opiekę, stale troszczy się o byt materialny i rozwój emocjonalny dziecka, ma prawo do przedmiotowej preferencji podatkowej. Nie jest przy tym konieczne, aby drugi z rodziców był całkowicie wyeliminowany z opieki i wychowania dziecka. Fakt utrzymywania kontaktów pomiędzy dzieckiem i drugim rodzicem, nie pozbawia pierwszego rodzica (który dzieci faktycznie wychowuje) prawa do opodatkowania swoich dochodów na zasadach określonych w art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Z opisu sprawy wynika, że … 2025 r. Sąd Okręgowy rozwiązał Pani małżeństwo. Wyrok uprawomocnił się 25 lutego 2025 r. Od tego czasu Pani stan cywilny nie uległ zmianie, w szczególności nie wstąpiła, ani nie planuje Pani wstąpić w związek małżeński w okresie objętym wnioskiem. Nie jest i nie planuje Pani również być stroną żadnej formy związku partnerskiego\cywilnego zawartego poza granicami RP.
Na mocy wyroku rozwodowego władza rodzicielska nad Pani małoletnim synem została powierzona obojgu rodzicom. Miejsce zamieszkania małoletniego zostało ustalone przy matce. Obie strony zostały zobowiązane do ponoszenia kosztów utrzymania i wychowania Pani syna i tego tytułu zasądzone zostały alimenty na jego rzecz.
Sąd Okręgowy wyrokiem z dnia … 2025 r. ustalił kontakty ojca z jego małoletnim synem.
Ojciec Pani syna terminowo realizuje zobowiązania alimentacyjne. Utrzymuje kontakty z synem w terminach określonych w wyroku sądu. Jest to jedyny wkład ojca w wychowanie Pani syna. W rzeczywistości to Pani codziennie i samodzielnie realizuje proces wychowawczy dziecka. Syn mieszka z Panią przez cały rok - poza terminami określonymi w wyroku sądu. Od momentu wszczęcia procesu rozwodowego, mieszka Pani wraz z synem w wynajętym mieszkaniu w miejscowości … . Samodzielnie ponosi Pani wszystkie koszty związane z jego wynajęciem i utrzymaniem.
Na co dzień ponosi Pani ciężar wszystkich zakupów, przedmiotów codziennego użytku, tj. ubrań, pościeli, artykułów higienicznych, jak również wydatków związanych z rozwojem syna - zakup roweru, komputera do nauki, rowera, czy hulajnogi. Ponosi Pani koszty związane z rozwijaniem zainteresowań sportowych syna. Ponosi Pani koszty związane z nauką syna, opłaca składki na wyżywienie, radę rodziców oraz wycieczki szkolne. Bierze Pani udział w jego leczeniu, jeździ z nim do lekarzy oraz w razie potrzeby na badania, na co dzień dba Pani o rozwój emocjonalny i fizyczny syna, stanowi Pani codzienne oparcie w trudnych sprawach. To Pani reaguje odpowiednio na czas w codziennych, niełatwych sytuacjach. Niesie Pani pomoc w nauce, odrabianiu lekcji oraz organizuje zajęcia dodatkowe zgodne z potrzebami syna.
Wszystkie powyższe zadania wykonuje Pani nie posiadając w nikim wsparcia finansowego, będąc zdana tylko na siebie.
Wskazała Pani ponadto, że sąd nie uregulował kwestii świadczenia wychowawczego 800+. Od urodzenia dziecka pieniądze wpływały na konto ojca Pani syna. Po wyprowadzeniu się ze wspólnego domu napisała Pani pismo wyjaśniające do ZUS-u, w którym opisała swoją ówczesną sytuację. ZUS ustosunkował się przychylnie do Pani prośby i … 2024 r. dostała Pani przelew na kwotę 2 400 zł (świadczenie i wyrównanie za poprzednie miesiące) i od tamtej pory świadczenie wpływa na Pani konto. W okresie, którego dotyczy wniosek ojciec Pani syna nie zamieszkiwał w tej samej miejscowości co Pani z dzieckiem.
W Pani ocenie ojciec Pani syna nie interesuje się jego stanem zdrowia i samopoczucia. W okresie, kiedy syn przebywa z Panią nie jest zainteresowany - nie pyta o jego stan zdrowia i samopoczucie. Syn czasem opowiada Pani, że „tata dzwonił”, ale nie wie Pani czego tyczą się rozmowy.
Do chwili obecnej, nie wystąpiły sytuacje, kiedy wraz z byłym mężem musiałaby Pani podejmować wspólne decyzje dotyczące syna.
Ojciec Pani syna płaci alimenty zasądzone przez Sąd, żadnych innych pieniędzy Pani nie przekazywał. Nie posiada Pani informacji, czy były mąż kupuje synowi ubrania czy zabawki, jeśli tak, to syn korzysta z nich tylko podczas pobytu u ojca. Zajęcia dodatkowe, leki (jeśli jest chory), wycieczki czy wyjścia zawsze opłaca Pani. Z relacji syna wynika, że w czasie, kiedy jest u ojca, tamten czasem organizuje dziecku czas zabierając go na wyjazdy/wycieczki, ale nie zna Pani szczegółów.
Mając na uwadze powołane przepisy prawa oraz przedstawiony opis stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego stwierdzić należy, że ma Pani prawo do skorzystania z preferencyjnego opodatkowania swoich dochodów jako osoba samotnie wychowująca dziecko na zasadach określonych w art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w zeznaniu rocznym za 2025 r. i za lata następne, o ile nie zmieni się stan faktyczny i nie ulegną zmianie przepisy prawa podatkowego w tym zakresie. Spełnia Pani bowiem wymagane w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych warunki posiadania odpowiedniego stanu cywilnego oraz samotnego wychowywania dziecka, a także nie mają do Pani zastosowania wyłączenia wskazane w art. 6 ust. 4f i ust. 8 tej ustawy.
Końcowo dodać należy, że wskazany przez Panią w pytaniu i własnym stanowisku art. 6 ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych obowiązywał do 31 grudnia 2021 r. Wyjaśnić należy, że od 1 stycznia 2022 r. w zakresie objętym przedmiotowym wnioskiem zastosowanie znajdzie przepis art. 6 ust. 4c ww. ustawy, który został dodany przez art. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 9 czerwca 2022 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2022 r. poz. 1265 ze zm.). Powyższe uznano za oczywistą omyłkę, niemającą wpływu na rozstrzygnięcie.
Dodatkowe informacje
Podkreślam, że procedura wydawania indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego nie podlega regułom przewidzianym dla postępowania podatkowego, czy kontrolnego. Należy wskazać, że przy wydawaniu niniejszej interpretacji dokonaliśmy wyłącznie analizy okoliczności podanych we wniosku. Rolą postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów podatkowych nie jest bowiem ustalanie, czy przedstawiony we wniosku stan faktyczny jest zgodny ze stanem rzeczywistym. Ustalenie stanu rzeczywistego stanowi domenę ewentualnego postępowania podatkowego. To na podatniku ciąży obowiązek udowodnienia w toku tego postępowania okoliczności faktycznych, z których wywodzi on dla siebie korzystne skutki prawne. Jeżeli zatem, przedstawiony we wniosku stan faktyczny/zdarzenie przyszłe będzie się różnić od stanu występującego w rzeczywistości, wówczas wydana interpretacja nie będzie chroniła Pani w zakresie przedstawionego stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego.
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy:
· stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia oraz
· zdarzenia przyszłego, które Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
Rozliczaj podatki zgodnie z przepisami — w programie TaxMachine
Interpretacje pomagają zrozumieć przepisy; TaxMachine pomaga je zastosować w praktyce — prowadzi księgi, liczy podatki i generuje deklaracje, a stawki, druki i przepisy aktualizuje na bieżąco.
- ✓ Księga przychodów i rozchodów, ryczałt oraz pełna księgowość
- ✓ Faktury i e-faktury KSeF, JPK_V7 i JPK_KR
- ✓ PIT, CIT, VAT i inne deklaracje + wysyłka e-Deklaracje z pobraniem UPO
- ✓ Środki trwałe i amortyzacja, płace i ZUS
- ✓ Automatyczne aktualizacje stawek, druków i przepisów