0113-KDWPT.4011.437.2026.2.IS
Możliwość skorzystania z rozliczenia jako osoba samotnie wychowująca dziecko.
Interpretacja
indywidualna
– stanowisko prawidłowe
Szanowna Pani,
stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych – jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
2 lipca 2026 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełniła go Pani pismem z 4 sierpnia 2026 r. – w odpowiedzi na wezwanie.
Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego
Jest Pani osobą rozwiedzioną. Wyrok rozwodowy uprawomocnił się … marca 2023 r. Ma Pani dwoje dzieci, urodzonych w 2007 r. i 2010 r. W marcu 2022 r., w związku z wybuchem wojny w Ukrainie, przyjechała Pani wraz z dziećmi do Polski. Od tego momentu wyłącznie Pani sprawowała nad dziećmi codzienną opiekę, zapewniała im utrzymanie, organizowała ich edukację, opiekę zdrowotną oraz zaspokajała wszystkie bieżące potrzeby życiowe. Ojciec dzieci pozostał w Ukrainie i nie uczestniczył w ich codziennym wychowaniu ani utrzymaniu.
W 2023 r. ojciec dzieci przyjechał do Polski i zabrał młodszego syna do Ukrainy. Po pewnym czasie, jeszcze w 2023 r., syn wrócił do Pani i od tego czasu nieprzerwanie z Panią zamieszkuje oraz pozostaje pod Pani codzienną opieką.
Wyrok rozwodowy wskazywał, że miejscem zamieszkania młodszego syna powinno być miejsce zamieszkania ojca. Jednak po powrocie syna do Pani jego faktyczne miejsce zamieszkania nie uległo już zmianie. Ojciec dzieci nie podejmował działań prawnych zmierzających do wykonania postanowień wyroku rozwodowego ani do zmiany aktualnej sytuacji faktycznej.
Obecnie ojciec dzieci mieszka w Polsce i prowadzi odrębne gospodarstwo domowe. Nie sprawuje nad dziećmi codziennej opieki, nie uczestniczy w ich wychowaniu, edukacji ani leczeniu. Jego udział ogranicza się do okazjonalnych kontaktów oraz sporadycznego przekazywania niewielkich kwot pieniężnych (około 100-200 zł raz na dwa lub trzy miesiące). Nie została ustanowiona opieka naprzemienna. Na rzecz dzieci nie zostały zasądzone alimenty. Pobiera Pani świadczenie wychowawcze 800+ (do osiągnięcia pełnoletności przez starszego syna na dwoje dzieci, a obecnie na młodszego syna).
Uzupełnienie opisu stanu faktycznego
4 sierpnia 2026 r. udzieliła Pani odpowiedzi na pytania zawarte w wezwaniu:
Pytanie 1) Którego roku podatkowego (lat podatkowych) dotyczy Pani wniosek?
Odpowiedź: Wniosek dotyczy lat podatkowych 2023, 2024 oraz 2025 .
Pytanie 2) Czy – w okresie, którego dotyczy wniosek:
a) podlegała i podlega Pani na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu?
Odpowiedź: W latach 2023-2025 podlegała Pani i podlega na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu.
b) uzyskiwała/uzyskuje Pani dochody opodatkowane według skali podatkowej (np. z tytułu umowy o pracę, umowy zlecenia itp.)?
Odpowiedź: W latach objętych wnioskiem uzyskiwała Pani dochody opodatkowane według skali podatkowej z tytułu umowy o pracę.
c) prowadziła/prowadzi Pani działalność gospodarczą? Jeśli tak – należy wskazać formę opodatkowania tej działalności.
Odpowiedź: Nie prowadziła i nie prowadzi Pani działalności gospodarczej.
d) w stosunku do Pani lub Pani dzieci, miały zastosowanie przepisy:
‒ art. 30c (opodatkowanie dochodów z działalności gospodarczej, działów specjalnych produkcji rolnej podatkiem liniowym) lub ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym (z wyjątkiem przepisów dotyczących najmu prywatnego) – w zakresie osiągniętych w roku podatkowym przychodów, poniesionych kosztów uzyskania przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do zwiększania lub pomniejszenia podstawy opodatkowania albo przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do dokonywania innych doliczeń lub odliczeń?
‒ z ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym lub ustawy z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych?
Odpowiedź: W stosunku do Pani ani do Pani dzieci nie miały zastosowania przepisy wskazane w wezwaniu dotyczące podatku liniowego, ryczałtu, podatku tonażowego ani innych wymienionych tam szczególnych form opodatkowania.
Pytanie 3) Czy miejsce zamieszkania Pani małoletnich dzieci/małoletniego dziecka w roku (latach), którego (których) dotyczy wniosek było/jest takie samo jak Pani miejsce zamieszkania w rozumieniu ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny?
Zgodnie z art. 25 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1061) miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu.
Odpowiedź: Miejscem Pani zamieszkania oraz miejscem zamieszkania Pani dzieci w latach objętych wnioskiem była Polska. Od marca 2022 r. mieszka Pani z dziećmi w Polsce z zamiarem stałego pobytu.
Pytanie 4) Czy w roku (latach), którego (których) dotyczy wniosek, zarówno Pani, jak i ojciec dzieci posiadaliście pełną władzę rodzicielską wobec dzieci, o których mowa we wniosku?
Odpowiedź: Pani oraz ojciec dzieci posiadaliście władzę rodzicielską. Jednak faktyczne wykonywanie codziennej opieki i wychowania dzieci należało do Pani.
Pytanie 5) Czy w roku (latach), którego (których) dotyczy wniosek, to wyłącznie Pani samotnie (tj. bez udziału drugiego rodzica, tj. ojca dziecka) i faktycznie wykonywała władzę rodzicielską w stosunku do nich (uczestniczyła w ich wychowaniu, sprawowała nad nimi pieczę/opiekę, ponosiła koszty ich utrzymania, troszczyła się/troszczy się o rozwój fizyczny i duchowy, zabezpieczała potrzeby bytowe, zdrowotne i edukacyjne, ponosiła wydatki związane z wypoczynkiem, pomagała w edukacji szkolnej, brała czynny udział w sprawach dotyczących dzieci związanych z ich kształceniem, dodatkowymi zajęciami itp.)? Należy konkretnie i jednoznacznie określić i opisać jakie czynności i przez jaki okres czasu wykonywane, składały się na wykonywanie władzy rodzicielskiej i wychowywanie dzieci przez Panią.
Odpowiedź: Od marca 2022 r., kiedy przyjechała Pani z dziećmi do Polski z powodu wojny w Ukrainie, samodzielnie sprawowała Pani nad nimi codzienna opiekę. Ojciec dzieci pozostał w Ukrainie, nie pracował i nie uczestniczył w ich wychowaniu ani utrzymaniu. W 2023 r. przejechał do Polski i zabrał młodszego syna do Ukrainy na około 10 miesięcy. Następnie syn ponownie zamieszkał z Panią w Polsce i od tego czasu pozostaje pod Pani codzienną opieką.
Przez cały okres objęty wnioskiem to Pani zapewniała dzieciom mieszkanie, wyżywienie, odzież, opiekę zdrowotną, edukację, organizowała ich życie codzienne, utrzymywała kontakt ze szkołą, finansowała bieżące potrzeby oraz podejmowała wszystkie decyzje dotyczące ich wychowania.
Ojciec dzieci obecnie mieszka w Polsce, założył nową rodzinę i nie uczestniczy w codziennym wychowaniu dzieci.
Pytanie 6) Proszę wyjaśnić, czy w okresie którego dotyczy wniosek, ojciec dzieci:
a) zamieszkiwał w tej samej miejscowości co Pani z dziećmi?
Odpowiedź: Ojciec dzieci nie zamieszkiwał z Panią ani z dziećmi we wspólnym gospodarstwie domowym.
b) interesował się dziećmi, ich zdrowiem, samopoczuciem itd.?
Odpowiedź: Nie uczestniczył na co dzień w wychowaniu dzieci ani w sprawowaniu nad nimi bieżącej opieki.
c) uczestniczył w podejmowaniu decyzji dotyczących dzieci, np. związanych ze zdrowiem, szczepieniami, szkołą, dodatkowymi zajęciami, zainteresowaniami itd.?
Odpowiedź: Nie podejmował bieżących decyzji dotyczących edukacji, leczenia i codziennych spraw dzieci.
d) łożył na utrzymanie dzieci, tzn. czy przekazywał pieniądze lub też czy kupował ubrania, zabawki lub też finansował inne niezbędne wydatki, np. prywatne wizyty lekarskie, szczepienia, leki czy też inne wydatki, np. wyjazdy, wycieczki, zajęcia dodatkowe, pozalekcyjne?
Odpowiedź: Alimenty nie zostały zasądzone. Ojciec dzieci przekazywał sporadycznie około 200 zł raz na dwa miesiące, wyłącznie na potrzeby młodszego syna. Nie finansował w sposób regularny kosztów utrzymania dzieci. Główny ciężar utrzymania i wychowania dzieci ponosiła Pani samodzielnie.
Pytanie 7) Jeżeli w roku, którego dotyczy wniosek, Pani dziecko jest pełnoletnie to czy:
a) dziecko pozostawało na utrzymaniu Pani czy swojego ojca w związku z wykonywanym obowiązkiem alimentacyjnym? W jakim udziale rozkłada się pomiędzy Panią a ojcem dziecka finansowanie utrzymania dziecka?
Przy czym należy wyjaśnić, że pojęcie obowiązku alimentacyjnego zostało zdefiniowane w dziale III ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2026 r. poz. 236). Polega on na dostarczaniu środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania. Z ww. ustawy wynika, że rodzice obowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie, chyba że dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania. Wykonanie obowiązku alimentacyjnego względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie albo wobec osoby niepełnosprawnej może polegać w całości lub w części na osobistych staraniach o utrzymanie lub o wychowanie uprawnionego. Zakres świadczeń alimentacyjnych zależy od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz od zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego.
b) Pani dziecko osiągnęło/osiąga jakiekolwiek dochody? Jeżeli tak, prosimy o wskazanie w jakiej wysokości, tj. wskazanie źródła dochodu (np. umowa o pracę, umowa zlecenie, przychody z art. 30b, przychody zwolnione z art. 21 ust. 1 pkt 148 i 152) oraz czy zgodnie z odrębnymi przepisami otrzymywało/otrzymuje zasiłek (dodatek) pielęgnacyjny lub rentę socjalną? Jeśli tak, to od kiedy oraz konkretnie, które z ww. świadczeń i na podstawie jakich przepisów?
c) uczy/uczyło się w szkołach, o których mowa w przepisach regulujących system oświaty lub szkolnictwo wyższe, obowiązujących w Rzeczypospolitej Polskiej?
d) dochody dziecka przekroczyły dwunastokrotność kwoty renty socjalnej określonej w ustawie z 27 czerwca 2003 r. o rencie socjalnej (Dz. U. z 2026 r., poz. 377), w wysokości obowiązującej w grudniu roku podatkowego?
Odpowiedź: Starszy syn ukończył 18 lat … maja 2025 r. Do dnia osiągnięcia pełnoletności pozostawał na Pani utrzymaniu. W 2025 r. kontynuował naukę do końca roku oraz wykonywał pracę na podstawie umów zlecenia. Z posiadanych przez Panią informacji wynika, że w 2025 r. uzyskał przychody w łącznej wysokości około 17 027, 28 zł. w tym:
· … - 13 957, 10 zł,
· … - 1 772, 66 zł,
· … - 1 297, 52 zł.
Młodszy syn w 2025 r. uczęszczał do … Szkoły I stopnia. Uzyskał przychód wykazany w informacji PIT-11 w wysokości 2 840, 29 zł stanowiący przychód zwolniony z opodatkowania. Poza tym nie uzyskiwał innych dochodów.
Pytanie 8) Czy jest Pani matką lub opiekunem prawnym innych dzieci (dziecka), oprócz dziecka, o którym mowa we wniosku i względem nich wykonywała Pani władzę rodzicielską w okresie, którego dotyczy wniosek? Jeśli tak, proszę wskazać ich daty urodzenia oraz czy w okresie, którego dotyczy wniosek, wychowywała je Pani wspólnie z drugim rodzicem lub opiekunem prawnym – w tym również w ramach opieki naprzemiennej, w ramach której Pani i ojcu dziecka zostało ustalone świadczenie wychowawcze zgodnie z przepisami ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci?
Odpowiedź: Poza dwoma synami wskazanymi we wniosku nie wykonywała i nie wykonuje Pani władzy rodzicielskiej wobec innych dzieci oraz nie jest Pani opiekunem prawnym innych dzieci. Oświadcza Pani, że wszystkie przedstawione informacje są zgodne ze stanem faktycznym i składa je Pani zgodnie ze swoją najlepszą wiedzą.
Pytanie
Czy w przedstawionym stanie faktycznym przysługuje Pani prawo do preferencyjnego opodatkowania jako osoba samotnie wychowująca dziecko pomimo, że wyrok rozwodowy wskazywał miejsce zamieszkania młodszego syna przy ojcu, podczas gdy dziecko faktycznie stale zamieszkuje z Panią i pozostaje pod Pani codzienną opieką?
Pani stanowisko w sprawie
Pani zdaniem, w przedstawionym stanie faktycznym przysługuje Pani prawo do preferencyjnego opodatkowania przewidzianego dla osoby samotnie wychowującej dziecko.
Zgodnie z przepisami ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, dla oceny prawa do preferencyjnego opodatkowania decydujące znaczenie ma rzeczywiste wykonywanie obowiązków związanych z samotnym wychowywaniem dziecka, a nie wyłącznie formalna treść orzeczenia sądu dotyczącego miejsca zamieszkania dziecka.
W Pani sytuacji, mimo że wyrok rozwodowy przewidywał miejsce zamieszkania młodszego syna przy ojcu, stan ten uległ zmianie jeszcze w 2023 r. Od tego czasu syn stale zamieszkuje z Panią, a Pani samodzielnie wykonuje obowiązki związane z jego codziennym wychowaniem, utrzymaniem, edukacją, ochroną zdrowia oraz zaspokajaniem jego bieżących potrzeb życiowych.
Ojciec dzieci nie sprawuje nad nimi codziennej opieki, nie uczestniczy w ich bieżącym wychowaniu ani nie ponosi głównego ciężaru ich utrzymania. Nie została ustanowiona opieka naprzemienna. Okoliczności te świadczą o tym, że to Pani faktycznie samotnie wychowuje dziecko w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
W Pani ocenie, przedstawiony stan faktyczny uzasadnia zastosowanie preferencyjnego sposobu opodatkowania przewidzianego dla osoby samotnie wychowującej dziecko.
Wnosi Pani o potwierdzenie prawidłowości przedstawionego stanowiska.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 6 ust. 4c ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2647 ze zm.; t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 226 ze zm.; t. j. Dz. U. z 2025 r., poz. 163 ze zm.; t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592 ze zm.):
Od dochodów jednego rodzica lub opiekuna prawnego, podlegającego obowiązkowi podatkowemu, o którym mowa w art. 3 ust. 1, będącego panną, kawalerem, wdową, wdowcem, rozwódką, rozwodnikiem, osobą, w stosunku do której orzeczono separację w rozumieniu odrębnych przepisów, lub osobą, której małżonek został pozbawiony praw rodzicielskich lub odbywa karę pozbawienia wolności, jeżeli ten rodzic lub opiekun w roku podatkowym samotnie wychowuje dzieci:
1) małoletnie,
2) pełnoletnie, które zgodnie z odrębnymi przepisami otrzymywały zasiłek (dodatek) pielęgnacyjny lub rentę socjalną,
3) pełnoletnie do ukończenia 25. roku życia, uczące się w szkołach, o których mowa w przepisach regulujących system oświatowy lub szkolnictwo wyższe, obowiązujących w Rzeczypospolitej Polskiej oraz w innym państwie
- podatek może być określony zgodnie z ust. 4d na wniosek wyrażony w rocznym zeznaniu podatkowym.
Stosownie do art. 6 ust. 4d ww. ustawy:
W przypadku, o którym mowa w ust. 4c, podatek jest określany w podwójnej wysokości podatku obliczonego od połowy dochodów osoby samotnie wychowującej dzieci, z uwzględnieniem art. 7, przy czym do sumy tych dochodów nie wlicza się dochodów (przychodów) opodatkowanych w sposób zryczałtowany na zasadach określonych w niniejszej ustawie.
Art. 6 ust. 4e cytowanej ustawy stanowi, że:
Przepisu ust. 4c pkt 3 nie stosuje się, jeżeli dziecko, o którym mowa w tym przepisie, uzyskało w roku podatkowym:
1) dochody, z wyjątkiem renty rodzinnej, podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27 lub art. 30b lub
2) przychody, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 148 i 152
- w łącznej wysokości przekraczającej dwunastokrotność kwoty renty socjalnej określonej w ustawie z dnia 27 czerwca 2003 r. o rencie socjalnej (Dz. U. z 2023 r. poz. 2194 oraz z 2024 r. poz. 1615), w wysokości obowiązującej w grudniu roku podatkowego.
Dwunastokrotność renty socjalnej za 2025 r. wynosiła 22 546, 92 zł.
Na podstawie art. 6 ust. 4f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Sposób opodatkowania, o którym mowa w ust. 4d, nie ma zastosowania do osoby, która wychowuje wspólnie z drugim rodzicem albo opiekunem prawnym co najmniej jedno dziecko, w tym również gdy dziecko jest pod opieką naprzemienną, w związku z którą obydwojgu rodzicom zostało ustalone świadczenie wychowawcze zgodnie z art. 5 ust. 2a ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz.U. z 2024 r. poz. 1576).
W myśl art. 6 ust. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Sposób opodatkowania, o którym mowa w ust. 2 i 4d, nie ma zastosowania, w przypadku gdy chociażby jeden z małżonków, osoba samotnie wychowująca dziecko lub jej dziecko:
1) stosuje przepisy:
a) art. 30c lub
b) ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, z wyjątkiem art. 6 ust. 1a tej ustawy
- w zakresie osiągniętych w roku podatkowym przychodów, poniesionych kosztów uzyskania przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do zwiększania lub pomniejszenia podstawy opodatkowania albo przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do dokonywania innych doliczeń lub odliczeń;
2) podlega opodatkowaniu na zasadach wynikających z ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym lub ustawy z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych.
Z powyższego wynika, że ustawodawca uzależnił prawo do skorzystania z preferencyjnych zasad obliczania podatku dochodowego dla osób samotnie wychowujących dzieci od spełnienia łącznie m.in. następujących warunków:
- posiadania statusu osoby samotnie wychowującej dzieci (dziecko);
- wychowywania samotnie w roku podatkowym dzieci (dziecka);
- nieuzyskiwania przez rodzica i dzieci (dziecko) przychodów/dochodów, do których zastosowanie mają przepisy art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym lub ustawy z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych.
Należy jednak wskazać, że przepis art. 6 ust. 4c w związku z art. 6 ust. 4f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie może być odczytywany w ten sposób, że każda osoba mająca dzieci i znajdująca się w stanie wolnym, określonym w tym przepisie, jest osobą samotnie wychowującą dziecko.
Z istoty pojęcia „osoby samotnie wychowującej dziecko” wynika, że jest to osoba, która w określonej sytuacji, w określonym czasie zupełnie sama (bez udziału drugiej osoby) zajmuje się wychowywaniem dziecka, stale troszczy się o jego byt materialny i rozwój emocjonalny.
Przepis art. 6 ust. 4c ustawy wymienia enumeratywnie osoby, którym przysługuje status osób samotnie wychowujących dzieci, odwołując się zarówno do statusu cywilnoprawnego osoby wychowującej dzieci i (panna, kawaler, wdowa, wdowiec, rozwódka, rozwodnik lub osoba będąca w separacji), jak również do tego, że osoba ta musi faktycznie wychowywać dzieci samotnie, tj. bez wsparcia drugiego z rodziców. Jest to więc taka osoba, która stale troszczy się o byt materialny i rozwój emocjonalny dziecka, bez udziału (wsparcia) drugiej osoby.
Ustawodawca w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych nie zawarł definicji pojęcia „wychowywać”, należy odwołać się zatem do jego definicji słownikowych. „Wychowywać” w słownikowym rozumieniu oznacza: zapewniając byt doprowadzić do osiągnięcia pełnego rozwoju psychicznego i fizycznego. Wychowywanie polega na stałym troszczeniu się o byt materialny dziecka oraz o jego rozwój emocjonalny. Wychowanie dziecka można określić jako kształtowanie osobowości dziecka poprzez kształtowanie jego samodzielności, obowiązkowości, rozwijanie predyspozycji intelektualnych i umiejętności praktycznych, kształtowanie światopoglądu, systemu wartości oraz postaw emocjonalnych.
W orzecznictwie i doktrynie wskazuje się, że wychowanie dziecka można określić jako kształtowanie osobowości dziecka poprzez kształtowanie jego samodzielności, obowiązkowości, rozwijanie predyspozycji intelektualnych i umiejętności praktycznych, kształtowanie światopoglądu oraz systemu wartości oraz postaw emocjonalnych (por. wyrok NSA z dnia 31 maja 2011 r., sygn. akt II FSK 30/10). Warunek „samotnego wychowywania dzieci” wynika wprost z art. 6 ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Ustawodawca nie dookreślił jednak, jak należy definiować pojęcie „samotnego wychowywania”.
Zgodnie z internetowym Słownikiem Języka Polskiego PWN, „samotny” to: (1) „żyjący sam, bez rodziny, przyjaciół”, (2) „znajdujący się w określonej sytuacji, w określonym czasie zupełnie sam”, (3) „spędzany, odbywany w pojedynkę, bez towarzystwa”, (4) „znajdujący się na odludziu”. Z kolei, „wychować — wychowywać” to: (1) „zapewnić dziecku opiekę i doprowadzić je do samodzielności”, (2) „przygotować kogoś do pracy w jakiejś dziedzinie”.
Samotne wychowywanie oznacza wychowywanie dziecka (dzieci) bez faktycznego udziału drugiego rodzica.
Prawo do omawianej preferencji podatkowej przysługuje jedynie temu z rodziców, czy opiekunów prawnych, który będąc osobą stanu wolnego (za wyjątkiem ściśle w ustawie określonym) faktycznie w roku podatkowym samotnie dziecko wychowuje, czyli sprawuje nad nim samodzielnie ciągłą opiekę, bez udziału drugiego rodzica w procesie wychowawczym. Jednocześnie przepisy powyższej ustawy nie uzależniają prawa podatnika do preferencyjnego opodatkowania jego dochodów od tego, czy przez cały rok był osobą samotnie wychowującą dziecko. Wystarczające jest zatem, aby taki stan zaistniał w ciągu roku, a nie trwał przez cały rok.
W tym miejscu należy jednoznacznie podkreślić, że wszelkie ulgi i zwolnienia podatkowe są odstępstwem od zasady powszechności opodatkowania, wynikającej z art. 84 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78 poz. 483 ze zm.), stanowiącego, że:
Każdy jest obowiązany do ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych, w tym podatków, określonych w ustawie.
Oznacza to, że wszelkie odstępstwa od tej zasady, muszą bezwzględnie wynikać z przepisów prawa i być interpretowane ściśle z jego literą. Stąd też, korzystanie z każdej preferencji podatkowej, w tym ulgi przewidzianej w art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, uzależnione jest od spełnienia wszystkich przesłanek wymaganych do jej zastosowania.
Zatem, prawo do omawianej preferencji podatkowej przysługuje jedynie temu z rodziców czy opiekunów prawnych, który będąc osobą stanu wolnego (za wyjątkiem ściśle w ustawie określonym) faktycznie w roku podatkowym samotnie dziecko wychowuje, czyli sprawuje nad nim samodzielnie ciągłą opiekę, bez udziału drugiego rodzica w procesie wychowawczym.
W przypadku, gdy żadne z rodziców nie jest pozbawione władzy rodzicielskiej, rodzic który faktycznie w roku podatkowym dziecko wychowuje, czyli sprawuje nad nim ciągłą opiekę, stale troszczy się o byt materialny i rozwój emocjonalny dziecka, ma prawo do przedmiotowej preferencji podatkowej. Nie jest przy tym konieczne, aby drugi z rodziców był całkowicie wyeliminowany z opieki i wychowania dziecka. Fakt utrzymywania kontaktów pomiędzy dzieckiem i drugim rodzicem, nie pozbawia pierwszego rodzica (który dzieci faktycznie wychowuje) prawa do opodatkowania swoich dochodów na zasadach określonych w art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Z opisu sprawy wynika, że jestem Pani osobą rozwiedzioną, wyrok rozwodowy uprawomocnił się … marca 2023 r. Ma Pani dwoje dzieci, urodzonych w 2007 r. i 2010 r.
W marcu 2022 r., w związku z wybuchem wojny w Ukrainie, przyjechała Pani wraz z dziećmi do Polski. Od tego momentu wyłącznie Pani sprawowała nad dziećmi codzienną opiekę, zapewniała im utrzymanie, organizowała ich edukację, opiekę zdrowotną oraz zaspokajała wszystkie bieżące potrzeby życiowe. Ojciec dzieci pozostał w Ukrainie i nie uczestniczył w ich codziennym wychowaniu ani utrzymaniu. W 2023 r. ojciec dzieci przyjechał do Polski i zabrał młodszego syna do Ukrainy. Po pewnym czasie, jeszcze w 2023 r., syn wrócił do Pani i od tego czasu nieprzerwanie z Panią zamieszkuje oraz pozostaje pod Pani codzienną opieką. Wyrok rozwodowy wskazywał, że miejscem zamieszkania młodszego syna powinno być miejsce zamieszkania ojca. Jednak po powrocie syna do Pani jego faktyczne miejsce zamieszkania nie uległo już zmianie. Ojciec dzieci nie podejmował działań prawnych zmierzających do wykonania postanowień wyroku rozwodowego ani do zmiany aktualnej sytuacji faktycznej. Obecnie ojciec dzieci nie sprawuje nad dziećmi codziennej opieki, nie uczestniczy w ich wychowaniu, edukacji ani leczeniu. Jego udział ogranicza się do okazjonalnych kontaktów oraz sporadycznego przekazywania niewielkich kwot pieniężnych (około 100-200 zł raz na dwa lub trzy miesiące). Nie została ustanowiona opieka naprzemienna. Na rzecz dzieci nie zostały zasądzone alimenty. Pani oraz ojciec dzieci posiadaliście władzę rodzicielską. Jednak faktyczne wykonywanie codziennej opieki i wychowania dzieci należało do Pani. Przez cały okres objęty wnioskiem to Pani zapewniała dzieciom mieszkanie, wyżywienie, odzież, opiekę zdrowotną, edukację, organizowała ich życie codzienne, utrzymywała kontakt ze szkołą, finansowała bieżące potrzeby oraz podejmowała wszystkie decyzje dotyczące ich wychowania. Ojciec dzieci nie zamieszkiwał z Panią ani z dziećmi we wspólnym gospodarstwie domowym, nie uczestniczył na co dzień w wychowaniu dzieci ani w sprawowaniu nad nimi bieżącej opieki, nie podejmował bieżących decyzji dotyczących edukacji, leczenia i codziennych spraw dzieci, nie finansował w sposób regularny kosztów utrzymania dzieci. Główny ciężar utrzymania i wychowania dzieci ponosiła Pani samodzielnie.
Ponadto w uzupełnieniu wniosku wskazała Pani, że:
- w latach objętych wnioskiem uzyskiwała Pani dochody opodatkowane według skali podatkowej z tytułu umowy o pracę,
- w stosunku do Pani ani do Pani dzieci nie miały zastosowania przepisy wskazane w wezwaniu dotyczące podatku liniowego, ryczałtu, podatku tonażowego ani innych wymienionych tam szczególnych form opodatkowania,
- Pani starszy syn ukończył 18 lat … maja 2025 r. Do dnia osiągnięcia pełnoletności pozostawał na Pani utrzymaniu. W 2025 r. kontynuował naukę do końca roku oraz wykonywał pracę na podstawie umów zlecenia. Z posiadanych przez Panią informacji wynika, że w 2025 r. uzyskał przychody w łącznej wysokości około 17 027, 28 zł.
Mając na uwadze powołane przepisy prawa oraz przedstawiony opis stanu faktycznego stwierdzić należy, że przysługuje Pani prawo do skorzystania z preferencyjnego opodatkowania dochodów i rozliczenia się w zeznaniu rocznym za 2023 r., 2024 r. i 2025 r. w sposób przewidziany dla osoby samotnie wychowującej dzieci, o którym mowa w art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Bez znaczenia dla niniejszego rozstrzygnięcia pozostaje fakt, że wyrok rozwodowy wskazywał miejsce zamieszkania młodszego syna przy ojcu, podczas gdy syn faktycznie stale zamieszkuje z Panią i pozostaje pod Pani codzienną opieką.
Dodatkowe informacje
Podkreślamy, że procedura wydawania indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego nie podlega regułom przewidzianym dla postępowania podatkowego, czy kontrolnego. Należy wskazać, że przy wydawaniu niniejszej interpretacji dokonaliśmy wyłącznie analizy okoliczności podanych we wniosku. Rolą postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów podatkowych nie jest bowiem ustalanie, czy przedstawiony we wniosku stan faktyczny/zdarzenie przyszłe są zgodne ze stanem rzeczywistym. Ustalenie stanu rzeczywistego stanowi domenę ewentualnego postępowania podatkowego. To na podatniku ciąży obowiązek udowodnienia w toku tego postępowania okoliczności faktycznych, z których wywodzi on dla siebie korzystne skutki prawne. Jeżeli zatem, przedstawiony we wniosku stan faktyczny będzie się różnić od stanu występującego w rzeczywistości, wówczas wydana interpretacja nie będzie chroniła Pani w zakresie przedstawionego stanu faktycznego.
Wydając interpretację w trybie art. 14b ustawy Ordynacja podatkowa, Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej działając w imieniu Ministra Finansów nie przeprowadza postępowania dowodowego, w związku z czym nie jest obowiązany, ani uprawniony do oceny załączonych do wniosku ORD-IN dokumentów, jest związany wyłącznie opisem stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego przedstawionym przez Panią i Pani stanowiskiem.
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pani do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w ….
Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa.
Rozliczaj podatki zgodnie z przepisami — w programie TaxMachine
Interpretacje pomagają zrozumieć przepisy; TaxMachine pomaga je zastosować w praktyce — prowadzi księgi, liczy podatki i generuje deklaracje, a stawki, druki i przepisy aktualizuje na bieżąco.
- ✓ Księga przychodów i rozchodów, ryczałt oraz pełna księgowość
- ✓ Faktury i e-faktury KSeF, JPK_V7 i JPK_KR
- ✓ PIT, CIT, VAT i inne deklaracje + wysyłka e-Deklaracje z pobraniem UPO
- ✓ Środki trwałe i amortyzacja, płace i ZUS
- ✓ Automatyczne aktualizacje stawek, druków i przepisów