0113-KDWPT.4011.378.2026.4.SK
Skutki podatkowe otrzymywanego świadczenia z USA (rozwiedziony małżonek).
Interpretacja indywidualna
– stanowisko nieprawidłowe
Szanowna Pani,
stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest nieprawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
10 czerwca 2026 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełniła go Pani pismem z 31 lipca 2026 r. (data wpływu 4 sierpnia 2026 r.) oraz pismem z 30 września 2026 r. – w odpowiedzi na wezwania. Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego
Zawarła Pani w 1975 r. w Polsce związek małżeński z X. Małżeństwo zakończyło się rozwodem w 1996 r. w Nowym Jorku, natomiast w 2017 r. X zmarł. Z tytułu divorce spouse benefits otrzymuje Pani środki pieniężne (dochód), które, według Pani, nie powinny podlegać opodatkowaniu w Polsce na co wskazuje poniższa analiza przepisów prawa:
Według art. 3 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych osoby fizyczne, jeżeli maję miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, podlegają obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów (przychodów) bez względu na miejsce położenia źródeł przychodów (nieograniczony obowiązek podatkowy), natomiast art. 4a. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wskazuje, że przepisy art. 3 ust. 1,1 a, 2a i 2b stosuje się z uwzględnieniem umów w sprawie unikania podwójnego opodatkowania, których stroną jest Rzeczpospolita Polska.
Definiując divorce spouse benefits należy sięgnąć do art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych według którego za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17.
Idąc dalej art. 27 ust. 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wskazuje, że jeżeli podatnik, o którym mowa w art. 3 ust. 1, osiąga również dochody z tytułu działalności wykonywanej poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub ze źródeł przychodów znajdujących się poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a umowa o unikaniu podwójnego opodatkowania nie stanowi o zastosowaniu metody określonej w ust. 8, lub z państwem, w którym dochody są osiągane, Rzeczpospolita Polska nie zawarła umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, dochody te łączy się z dochodami ze źródeł przychodów położonych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W tym przypadku od podatku obliczonego od łącznej sumy dochodów odlicza się kwotę równą podatkowi dochodowemu zapłaconemu w obcym państwie. Odliczenie to nie może jednak przekroczyć tej części podatku obliczonego przed dokonaniem odliczenia, która proporcjonalnie przypada na dochód uzyskany w państwie obcym. Warto w tym miejscu sprawdzić przepisy o podwójnym opodatkowaniu, a to artykuł 5 ust. 1 Umowy: osoba mająca miejsce zamieszkania lub siedzibę w Umawiającym się Państwie może być opodatkowana przez drugie Umawiające się Państwo z tytułu dochodu pochodzącego ze źródeł drugiego Umawiającego się Państwa i tylko z tytułu takiego dochodu, zgodnie ze wszystkimi ograniczeniami zawartymi w niniejszej Umowie.
Kluczowy jest art. 18 ust. 3 Konwencji (dot. emerytur, ubezpieczeń społecznych, rent kapitałowych, alimentów oraz świadczeń na dzieci - dop. aut.) wedle którego bez względu na postanowienia ustępu 1 (wskazującego na opodatkowanie wyłącznie w Polsce - dop. aut.), płatności dokonywane przez Umawiające się Państwo zgodnie z postanowieniami przepisów o ubezpieczeniu społecznym lub podobnych przepisów tego Państwa na rzecz osoby mającej miejsce zamieszkania w drugim Umawiającym się Państwie lub obywatelowi Stanów Zjednoczonych, podlegają opodatkowaniu tylko w pierwszym wymienionym Państwie.
Uzupełnienie stanu faktycznego
W piśmie z 31 lipca 2026 r. udzieliła Pani odpowiedzi na pytania zawarte w wezwaniu:
1) Za który rok podatkowy (lata podatkowe) oczekuje Pani wydania interpretacji indywidualnej?
Odpowiedź: Oczekuje Pani wydania interpretacji indywidualnej za lata 2020-2026.
2) Czy w okresie, którego dotyczy przedmiotowy wniosek:
a) posiadała/posiada Pani stałe miejsce zamieszkania w Polsce?
b) posiadała/posiada Pani w Polsce miejsce zamieszkania dla celów podatkowych (tzw. rezydencję podatkową) i nieograniczony obowiązek podatkowy w rozumieniu art. 3 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592 ze zm.)?
c) jakiego kraju obywatelstwo Pani posiadała ?
Odpowiedź: W okresie którego dotyczy przedmiotowy wniosek:
a) posiadała i posiada Pani stałe miejsce zamieszkania w Polsce;
b) posiadała i posiada Pani w Polsce miejsce zamieszkania dla celów podatkowych (rezydencję podatkową i nieograniczony obowiązek podatkowy w rozumieniu art. 3 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592 ze zm.);
c) posiadała i posiada Pani niezmiennie wyłącznie obywatelstwo polskie, a nadto status stałego rezydenta USA związany z posiadaniem tzw. Zielonej Karty.
3) Czy w roku podatkowym (latach podatkowych) będącym przedmiotem wniosku uzyskała Pani w Polsce inne dochody poza świadczeniem, o którym mowa we wniosku? Jeśli tak, z jakiego tytułu i przez kogo wypłacane?
Odpowiedź: W latach podatkowych będących przedmiotem wniosku uzyskała Pani w Polsce inne dochody poza świadczeniem, o którym mowa we wniosku, tj.:
- dochód z tytułu emerytury wypłacanej przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych oraz
- dochody z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej pod firmą … (NIP: …, działalność prowadzona do dnia … 2024 r.).
4) Jakiego rodzaju świadczeniem jest divorce spouse benefits (np. emerytura, renta, etc.), które pobiera Pani ze Stanów Zjednoczonych Ameryki? (należy je dokładnie opisać).
Odpowiedź: Divorce spouse benefits jest świadczeniem rodzinnym (tzw. family benefits) wypłacanym przez Social Security Administration. System zabezpieczenia społecznego w USA traktuje rodzinę jako podstawową komórkę ekonomiczną, dlatego prawo do ochrony finansowej przysługuje nie tylko pracownikowi, ale także członkom jego rodziny — w tym byłemu współmałżonkowi, jeśli małżeństwo było trwałe.
5) Na podstawie jakich konkretnie przepisów obowiązujących w Stanach Zjednoczonych Ameryki (należy wskazać konkretny artykuł z nazwą aktu prawnego) oraz przez kogo (należy wskazać podmiot/organ, dokonujący wypłaty świadczenia) wypłacane jest Pani świadczenie divorce spouse benefits? Czy są to przepisy o świadczeniach rodzinnych czy przepisy emerytalno-rentowe obowiązujące w USA?
Odpowiedź: Świadczenie divorce spouse benefits (świadczenia dla rozwiedzionego małżonka) jest federalnym świadczeniem rodzinnym uregulowanym w amerykańskim prawie ubezpieczeń społecznych. Główną podstawą prawną określającą te uprawnienia jest ustawa Social Security Act [Section 202(b) dla kobiet oraz Section 202(c) dla mężczyzn], skodyfikowana w zbiorze przepisów federalnych jako 20 CFR § 404.331 oraz uszczegółowiona w oficjalnym podręczniku Social Security Handbook § 311. Świadczenie jest wypłacane przez Social Security Administration. Zasady wypłaty świadczeń regulują przepisy o świadczeniach rodzinnych.
6) Od kiedy pobiera Pani świadczenie divorce spouse benefits?
Odpowiedź: Pobiera Pani świadczenie divorce spouse benefits od 2020 r. na podstawie wniosku złożonego w dniu 30 stycznia 2020 r.
7) Czy ww. świadczenie jest świadczeniem stałym, wypłacanym cyklicznie, czy też zostało Pani przyznane na określony czas (jaki)?
Odpowiedź: Przedmiotowe świadczenie jest świadczeniem stałym (bezterminowym), wypłacanym cyklicznie (co miesiąc).
8) Czy ww. świadczenie jest świadczeniem cyklicznym, którego wysokość jest uzależniona od zarobków i lat pracy byłego małżonka?
Odpowiedź: Wysokość divorce spouse benefits jest pośrednio uzależniona od zarobków i przebiegu ubezpieczenia (lat pracy) byłego małżonka, a nie od zarobków osoby pobierającej to świadczenie (chyba że przysługuje jej wyższe świadczenie z własnego tytułu). Były małżonek musi mieć wypracowane prawo do świadczenia emerytalnego w systemie Social Security (co do zasady odpowiedni staż ubezpieczeniowy), wysokość jego emerytury jest obliczana na podstawie historii zarobków objętych składkami Social Security oraz lat uwzględnianych w kalkulacji świadczenia.
9) W jaki sposób ustalona została wysokość ww. świadczenia?
Odpowiedź: Wysokość divorce spouse benefits jest ustalana na podstawie ustawowego mechanizmu obowiązującego w amerykańskim systemie Social Security i z zasady wynosi 50% kwoty świadczenia, które byłoby należne poprzedniemu małżonkowi.
10) Czy przyznanie Pani świadczenie uzależnione było od osiągnięcia przez Panią określonego wieku (jakiego) i spełnienia innych warunków – jakich (np. kryterium dochodowe, utrzymywanie dziecka/dzieci)?
Odpowiedź: Przyznanie świadczenia jest uzależnione od osiągnięcia określonego wieku oraz spełnienia innych warunków. Zgodnie z amerykańskim przepisem federalnym 20 CFR § 404.331, rozwiedziony małżonek ma prawo do świadczeń z ubezpieczenia społecznego (Social Security) z tytułu zarobków byłego partnera, jeśli spełnia określone warunki dotyczące wieku, stażu małżeńskiego oraz obecnego stanu cywilnego. Celem uzyskania świadczenia rozwiedziona żona musi spełnić wszystkie poniższe kryteria:
- związek małżeński z osobą ubezpieczoną musiał trwać nieprzerwanie przez co najmniej 10 lat przed formalnym rozwodem;
- osoba ubiegająca się o świadczenie musi mieć ukończone co najmniej 62 lata przez cały miesiąc, za który ubiegała się o świadczenie;
- osoba ubiegająca się o świadczenie musi był osobą niezamężną, a ponowne wyjście za mąż anuluje prawo do ww. świadczenia;
- osoba ubiegająca się o świadczenie musi zainicjować postępowanie w przedmiocie uzyskania świadczenia przed Social Security Administration;
- wysokość emerytury otrzymywanej przez osoba ubiegająca się o świadczenie (wypracowanej z własnych składek) jest niższa niż kwota otrzymywana z tytułu divorce spouse benefits;
- upłynęły co najmniej dwa lata od rozwodu.
11) Jakie warunki musiała Pani spełnić, aby otrzymywać ww. świadczenie?
Odpowiedź: Musiała Pani spełnić wszystkie warunki wskazane w pkt 10, a nadto musiała posiadać Pani status stałego rezydenta USA związany z posiadaniem tzw. Zielonej Karty oraz co najmniej dwukrotnie przekroczyć granicę USA (wjazd).
Pytanie
Czy w świetle powyżej zarysowanego stanu faktycznego dochody uzyskiwane przez Panią z tytułu divorce spouse benefits powinny podlegać opodatkowaniu w Polsce?
Pani stanowisko w sprawie
Według art. 3 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych osoby fizyczne, jeżeli maję miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, podlegają obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów (przychodów) bez względu na miejsce położenia źródeł przychodów (nieograniczony obowiązek podatkowy), natomiast art. 4a. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wskazuje, że przepisy art. 3 ust. 1,1a, 2a i 2b stosuje się z uwzględnieniem umów w sprawie unikania podwójnego opodatkowania, których stroną jest Rzeczpospolita Polska.
Definiując divorce spouse benefits należy sięgnąć do art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych według którego za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17.
Idąc dalej art. 27 ust. 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wskazuje, że jeżeli podatnik, o którym mowa w art. 3 ust. 1, osiąga również dochody z tytułu działalności wykonywanej poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub ze źródeł przychodów znajdujących się poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a umowa o unikaniu podwójnego opodatkowania nie stanowi o zastosowaniu metody określonej w ust. 8, lub z państwem, w którym dochody są osiągane, Rzeczpospolita Polska nie zawarła umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, dochody te łączy się z dochodami ze źródeł przychodów położonych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W tym przypadku od podatku obliczonego od łącznej sumy dochodów odlicza się kwotę równą podatkowi dochodowemu zapłaconemu w obcym państwie. Odliczenie to nie może jednak przekroczyć tej części podatku obliczonego przed dokonaniem odliczenia, która proporcjonalnie przypada na dochód uzyskany w państwie obcym. Warto w tym miejscu sprawdzić przepisy o podwójnym opodatkowaniu, a to artykuł 5 ust. 1 Umowy: osoba mająca miejsce zamieszkania lub siedzibę w Umawiającym się Państwie może być opodatkowana przez drugie Umawiające się Państwo z tytułu dochodu pochodzącego ze źródeł drugiego Umawiającego się Państwa i tylko z tytułu takiego dochodu, zgodnie ze wszystkimi ograniczeniami zawartymi w niniejszej Umowie.
Ponadto, w uzupełnieniu wniosku z 31 lipca 2026 r. doprecyzowała Pani własne stanowisko wskazując, że wypłacane przez Social Security Administration świadczenie divorce spouse benefit dla byłej żony stanowi świadczenie rodzinne przyznane na podstawie przepisów o świadczeniach rodzinnych obowiązujących w USA i powinno być ono zwolnione z podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym. W konsekwencji nie ciążył na Pani obowiązek wykazywania ww. świadczenia w zeznaniu podatkowym PIT w Polsce za lata 2020 - 2025 r.
Powyższe stanowisko Urzędu Skarbowego znajdowało odzwierciedlenie w interpretacjach indywidualnych wydanych przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej w analogicznym stanie faktycznym, np.:
- z dnia 14 stycznia 2020 r., sygn. 0114-KDIP3-2.4011.576.2019.2.JK3,
- z dnia 21 kwietnia 2020 r., sygn. 0113-KDIPT2-3.4011.261.2020.1.AC,
- z dnia 12 stycznia 2024 r., sygn. 0115-KDIT1.4011.773.2023.1. AS.
Mając na uwadze powyższe, Pani stanowisko winno zostać uznane za prawidłowe, quod erat demonstrandum.
Dodatkowo, w piśmie z 30 września 2026 r. stanowiącym uzupełnienie wniosku wskazała Pani, że niniejsze Pani stanowisko odnosi się także do 2026 r., w takim rozumieniu, że nie ciąży na Pani obowiązek wykazywania ww. świadczenia w zeznaniu podatkowym PIT w Polsce za 2026 r., natomiast jako że zeznanie podatkowe PIT za 2026 r. należy złożyć do 30 kwietnia 2027 r. to nie zostało ono uwzględnione w pierwotnie wskazanym w uzupełnieniu okresie.
Ostatecznie doprecyzowała Pani stanowisko wskazując, iż wypłacane przez Social Security Administration świadczenie divorce spouse benefit przy zastosowaniu prawidłowej wykładni przepisów prawa amerykańskiego oraz w zarysowanym przez Panią stanie faktycznym odpowiada świadczeniu rodzinnemu, gdyż celem opisanego świadczenia, jak i świadczenia rodzinnego jest partycypowanie przez byłego małżonka w świadczeniach uzyskiwanych z tytułu zarobków byłego męża, przy założeniu spełnienia m.in. określonych warunków dotyczących wieku, stażu małżeńskiego oraz obecnego stanu cywilnego.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest nieprawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1426 ze zm., t. j. Dz. U. z 2021 r., poz. 1128 ze zm., t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2647 ze zm., t. j. Dz. U. z 2024 r., poz. 226 ze zm., t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm., t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592 ze zm.):
Osoby fizyczne, jeżeli mają miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, podlegają obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów (przychodów) bez względu na miejsce położenia źródeł przychodów (nieograniczony obowiązek podatkowy).
W myśl art. 3 ust. 1a ww. ustawy:
Za osobę mającą miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej uważa się osobę fizyczną, która:
1) posiada na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej centrum interesów osobistych lub gospodarczych (ośrodek interesów życiowych) lub
2) przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej dłużej niż 183 dni w roku podatkowym.
Stosownie do art. 4a ww. ustawy:
Przepisy art. 3 ust. 1, 1a, 2a i 2b stosuje się z uwzględnieniem umów w sprawie unikania podwójnego opodatkowania, których stroną jest Rzeczpospolita Polska.
Ustawodawca przesądził zatem, że zgodnie z zasadą nieograniczonego obowiązku podatkowego osoby fizyczne, jeżeli mają miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, podlegają obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów bez względu na miejsce położenia źródeł przychodów. Stąd też, do tej kategorii osób mają zastosowanie ogólne reguły podatkowe korygowane wyłącznie treścią umów międzynarodowych w sprawie zapobieżenia podwójnemu opodatkowaniu.
Z opisu sprawy wynika, że w latach 2020-2026 posiadała i posiada Pani w Polsce stałe miejsce zamieszkania, rezydencję podatkową, nieograniczony obowiązek podatkowy oraz obywatelstwo polskie.
Ponieważ otrzymuje Pani świadczenie małżeńskie ze Stanów Zjednoczonych Ameryki, w niniejszej sprawie znajdą zastosowanie postanowienia Umowy między Rządem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej a Rządem Stanów Zjednoczonych Ameryki o uniknięciu podwójnego opodatkowania i zapobieżeniu uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu, podpisanej w Waszyngtonie dnia 8 października 1974 r. (Dz. U. z 1976 r. Nr 31 poz. 178).
Powyższa Umowa nie zawiera odrębnego artykułu dotyczącego opodatkowania świadczenia małżeńskiego wypłacanego z USA. Oznacza to, że dochód ten podlega opodatkowaniu na zasadach ogólnych, zgodnie z postanowieniami art. 5 Umowy („Ogólne zasady opodatkowania”).
W myśl art. 5 ust. 1 ww. Umowy:
Osoba mająca miejsce zamieszkania lub siedzibę w Umawiającym się Państwie może być opodatkowana przez drugie Umawiające się Państwo z tytułu dochodu pochodzącego ze źródeł z tego drugiego Umawiającego się Państwa i tylko z tytułu takiego dochodu, zgodnie ze wszystkimi ograniczeniami zawartymi w niniejszej Umowie.
Przepis art. 5 ust. 2 cyt. Umowy stanowi, że:
Postanowienia niniejszej Umowy nie będą w żaden sposób stwarzały ograniczenia wobec wyłączeń, zwolnień, zmniejszeń, zaliczeń lub innych przywilejów, przyznanych obecnie lub w przyszłości przez:
a)prawo jednego z Umawiających się Państw przy określeniu podatków pobieranych przez to Umawiające się Państwo lub
b)przez każdą inną umowę zawartą pomiędzy Umawiającymi się Państwami.
Stosownie do art. 5 ust. 3 Umowy:
Bez względu na postanowienia niniejszej Umowy, z wyłączeniem ustępu 4, Umawiające się Państwo może opodatkować obywatela tego Umawiającego się Państwa lub osobę mającą miejsce zamieszkania lub siedzibę w tym Umawiającym się Państwie (zgodnie z zasadami artykułu 4), tak jakby niniejsza Umowa nie weszła w życie.
Jednocześnie art. 20 ust. 1 powołanej Umowy wskazuje sposób unikania podwójnego opodatkowania dochodów. W myśl tego przepisu:
Zgodnie z postanowieniami prawa polskiego i z zachowaniem przewidzianych w nim ograniczeń (z uwzględnieniem dokonywanych zmian bez naruszenia podstawowych zasad) Polska zezwoli osobie mającej miejsce zamieszkania lub siedzibę w Polsce na zaliczanie na poczet należnych w Polsce podatków odpowiednich kwot podatków, zapłaconych w Stanach Zjednoczonych.
Z przywołanych powyżej przepisów wynika, że Polska ma prawo opodatkować dochód uzyskany z tytułu wskazanego świadczenia (świadczenie dla współmałżonka) wypłacanego ze Stanów Zjednoczonych Ameryki, osobie mającej miejsce zamieszkania na terytorium Polski. Prawo to wynika z zapisu art. 5 ust. 3 ww. Umowy, zgodnie z którym, państwu rezydencji przysługuje pełne prawo do opodatkowania dochodów, osobie mającej na jego terytorium miejsce zamieszkania.
Podstawową zasadą obowiązującą w przepisach ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jest zasada powszechności opodatkowania, która wyrażona została w art. 9 ust. 1 tej ustawy. Zgodnie z jego brzmieniem:
Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
Z treści tego przepisu wynika zatem, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody uzyskane przez podatnika, z wyjątkiem tych, które zostały enumeratywnie wymienione przez ustawodawcę w katalogu zwolnień przedmiotowych ustawy, bądź od których zaniechano poboru podatku, w drodze rozporządzenia.
Na podstawie art. 10 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:
Źródłami przychodów są stosunek służbowy, stosunek pracy, w tym spółdzielczy stosunek pracy, członkostwo w rolniczej spółdzielni produkcyjnej lub innej spółdzielni zajmującej się produkcją rolną, praca nakładcza, emerytura lub renta.
W świetle art. 10 ust. 1 pkt 9 ww. ustawy:
Źródłami przychodów są: inne źródła.
Jak stanowi art. 11 ust. 1 ww. ustawy:
Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.
W myśl natomiast art. 12 ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym do 20 kwietnia 2023 r.:
Przez emeryturę lub rentę rozumie się łączną kwotę świadczeń emerytalnych i rentowych, w tym kwoty emerytur kapitałowych wypłacanych na podstawie ustawy o emeryturach kapitałowych, wraz ze wzrostami i dodatkami, z wyłączeniem dodatków rodzinnych i pielęgnacyjnych oraz dodatków dla sierot zupełnych do rent rodzinnych.
Z kolei zgodnie z art. 12 ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu obowiązującym od 21 kwietnia 2023 r.:
Przez emeryturę lub rentę rozumie się łączną kwotę świadczeń emerytalnych i rentowych, w tym kwoty emerytur kapitałowych wypłacanych na podstawie ustawy o emeryturach kapitałowych, wraz ze wzrostami i dodatkami, z wyłączeniem dodatków rodzinnych i pielęgnacyjnych oraz dodatków dla sierot zupełnych do rent rodzinnych; rentą lub rentą rodzinną jest również świadczenie pieniężne, o którym mowa w ustawie z dnia 8 lutego 2023 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym członkom rodziny funkcjonariuszy lub żołnierzy zawodowych, których śmierć nastąpiła w związku ze służbą albo podjęciem poza służbą czynności ratowania życia lub zdrowia ludzkiego albo mienia (Dz.U. poz. 658).
Natomiast zgodnie z art. 20 ust. 1 ww. ustawy:
Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17.
Użycie w powyższym przepisie sformułowania „w szczególności” dowodzi, że definicja przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w tym przepisie.
Opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlegają zatem, wszelkie dochody osiągane przez podatnika, z wyjątkiem tych dochodów, które zostały enumeratywnie wymienione przez ustawodawcę jako zwolnione od podatku, bądź od których zaniechano poboru podatku w drodze rozporządzenia wydanego przez Ministra Finansów.
Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy:
Wolne od podatku dochodowego są świadczenia rodzinne otrzymane na podstawie przepisów o świadczeniach rodzinnych, dodatki rodzinne i pielęgnacyjne, zasiłki dla opiekunów otrzymane na podstawie przepisów o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów, świadczenia pieniężne otrzymane w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów, zasiłki porodowe otrzymane na podstawie odrębnych przepisów oraz świadczenie wychowawcze otrzymane na podstawie przepisów o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci.
W kontekście powyższego podkreślić należy, że zwolnienia przedmiotowe są wyjątkiem od zasady powszechności opodatkowania, co oznacza, że wszelkie odstępstwa od tej zasady, muszą bezwzględnie wynikać z przepisów prawa i być interpretowane ściśle z jego literą.
Analizując polskie ustawodawstwo dotyczące świadczeń rodzinnych należy wskazać, że są one wypłacane na podstawie przepisów ustawy z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t. j. Dz. U. z 2020 r. poz. 111 ze zm., t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 615, ze zm., t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 390 ze zm., t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1429 ze zm., t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 323 ze zm., t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1208 ze zm.).
Zgodnie z art. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych, w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2023 r.:
Świadczeniami rodzinnymi są:
1) zasiłek rodzinny oraz dodatki do zasiłku rodzinnego;
2) świadczenia opiekuńcze: zasiłek pielęgnacyjny, specjalny zasiłek opiekuńczy oraz świadczenie pielęgnacyjne;
3) zapomoga wypłacana przez gminy, na podstawie art. 22a;
3a) świadczenia wypłacane przez gminy na podstawie art. 22b;
4) jednorazowa zapomoga z tytułu urodzenia się dziecka;
5) świadczenie rodzicielskie.
Z kolei zgodnie z art. 12 ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2024 r.:
Świadczeniami rodzinnymi są:
1) zasiłek rodzinny oraz dodatki do zasiłku rodzinnego;
2) świadczenia opiekuńcze: zasiłek pielęgnacyjny oraz świadczenie pielęgnacyjne;
3) zapomoga wypłacana przez gminy, na podstawie art. 22a;
3a) świadczenia wypłacane przez gminy na podstawie art. 22b;
4) jednorazowa zapomoga z tytułu urodzenia się dziecka;
5) świadczenie rodzicielskie.
Natomiast, prawo do zasiłku rodzinnego przysługuje:
1) rodzicom, jednemu z rodziców albo opiekunowi prawnemu dziecka;
2) opiekunowi faktycznemu dziecka (osoba faktycznie opiekującą się dzieckiem, jeżeli wystąpiła z wnioskiem do sądu rodzinnego o przysposobienie dziecka);
3) osobie uczącej się (osoba pełnoletnia ucząca się, niepozostająca na utrzymaniu rodziców w związku z ich śmiercią lub w związku z ustaleniem wyrokiem sądowym lub ugodą sądową prawa do alimentów z ich strony).
Należy również wskazać, że Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady Nr 883/2004 z 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. Urz. UE L Nr 166/1 z dnia 30 kwietnia 2004 r.) rozróżnia emerytury i renty oraz świadczenia rodzinne jako odrębne świadczenia.
W świetle powyższego, odnosząc się do Pani wątpliwości i możliwości zastosowania zwolnienia uregulowanego w art. 21 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wyjaśnić należy, że świadczenie małżeńskie z USA, które jak Pani wskazuje:
· zostało Pani przyznane przez Social Security Administration świadczenie dla rozwiedzionego małżonka z USA (divorce spouse benefits);
· jest świadczeniem stałym, wypłacanym cyklicznie co miesiąc;
· jego wysokość została ustalona na podstawie ustawowego mechanizmu obowiązującego w amerykańskim systemie Social Security i wynosi 50% kwoty świadczenia, które byłoby należne poprzedniemu małżonkowi, czyli Pani męża. Ponadto wysokość tego świadczenia pośrednio uzależniona jest od zarobków i przebiegu ubezpieczenia (lat pracy) byłego małżonka, a nie od zarobków osoby pobierającej to świadczenie (chyba że przysługuje jej wyższe świadczenie z własnego tytułu). Były małżonek musi mieć wypracowane prawo do świadczenia emerytalnego w systemie Social Security (co do zasady odpowiedni staż ubezpieczeniowy), wysokość jego emerytury jest obliczana na podstawie historii zarobków objętych składkami Social Security oraz lat uwzględnianych w kalkulacji świadczenia.;
· kryterium jego uzyskania było osiągnięcie przez Panią określonego wieku oraz spełnienia poniższych warunków:
- związek małżeński z osobą ubezpieczoną musiał trwać nieprzerwanie przez co najmniej 10 lat przed formalnym rozwodem;
- osoba ubiegająca się o świadczenie musi mieć ukończone co najmniej 62 lata przez cały miesiąc, za który ubiegała się o świadczenie;
- osoba ubiegająca się o świadczenie musi był osobą niezamężną, a ponowne wyjście za mąż anuluje prawo do ww. świadczenia;
- osoba ubiegająca się o świadczenie musi zainicjować postępowanie w przedmiocie uzyskania świadczenia przed Social Security Administration;
- wysokość emerytury otrzymywanej przez osoba ubiegająca się o świadczenie (wypracowanej z własnych składek) jest niższa niż kwota otrzymywana z tytułu divorce spouse benefits;
- upłynęły co najmniej dwa lata od rozwodu.
- nie może zostać uznane za świadczenie rodzinne otrzymywane na podstawie przepisów o świadczeniach rodzinnych.
Na podstawie przedstawionego przez Panią opisu sprawy nie można stwierdzić, że otrzymywane ze Stanów Zjednoczonych Ameryki, świadczenie dla Pani jako współmałżonki, przyznane zostało na podstawie przepisów o świadczeniach rodzinnych, a tylko takie świadczenie podlega zwolnieniu przedmiotowemu na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Z analizy powyższych zapisów wynika bowiem, że świadczenie dla rozwiedzionego małżonka (divorce spouse benefits), wypłacane przez Social Security Administration w USA (przez Zarząd Ubezpieczeń Społecznych) jest przyznawane na podstawie amerykańsko‑federalnych przepisów emerytalno-rentowych. Przedmiotowe świadczenie jest świadczeniem cyklicznym, którego wysokość jest uzależniona od zarobków i lat pracy małżonka. Należy zatem uznać, że stanowi ono świadczenie emerytalno-rentowe zbliżone na gruncie polskiego ustawodawstwa do renty rodzinnej, a nie do świadczenia rodzinnego.
Biorąc pod uwagę przedstawiony we wniosku opis oraz obowiązujący stan prawny, należy stwierdzić, że zgodnie z postanowieniami Umowy między Rządem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej a Rządem Stanów Zjednoczonych Ameryki o uniknięciu podwójnego opodatkowania i zapobieżeniu uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu, świadczenie małżeńskie otrzymane przez Panią ze Stanów Zjednoczonych Ameryki podlega opodatkowaniu w Polsce.
Świadczenie to nie może korzystać ze zwolnienia od podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, gdyż nie jest świadczeniem otrzymanym na podstawie przepisów o świadczeniach rodzinnych. Zatem, uzyskany z tego tytułu dochód mieści się w dyspozycji art. 9 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i podlega wykazaniu w rocznych zeznaniach podatkowych, składanych za lata podatkowe, w których je Pani otrzymała.
Wobec powyższego, Pani stanowisko uznałem za nieprawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
W odniesieniu do powołanych przez Panią interpretacji indywidualnych, należy zauważyć, że zostały one wydane w indywidualnych sprawach i nie mają zastosowania ani konsekwencji wiążących w odniesieniu do żadnego innego zaistniałego stanu faktycznego czy też zdarzenia przyszłego.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.).
Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pani do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
Rozliczaj podatki zgodnie z przepisami — w programie TaxMachine
Interpretacje pomagają zrozumieć przepisy; TaxMachine pomaga je zastosować w praktyce — prowadzi księgi, liczy podatki i generuje deklaracje, a stawki, druki i przepisy aktualizuje na bieżąco.
- ✓ Księga przychodów i rozchodów, ryczałt oraz pełna księgowość
- ✓ Faktury i e-faktury KSeF, JPK_V7 i JPK_KR
- ✓ PIT, CIT, VAT i inne deklaracje + wysyłka e-Deklaracje z pobraniem UPO
- ✓ Środki trwałe i amortyzacja, płace i ZUS
- ✓ Automatyczne aktualizacje stawek, druków i przepisów