0113-KDIPT2-2.4011.664.2026.1.KK

Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

Szanowny Panie,

stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

29 lipca 2026 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku dochodowego od osób fizycznych. Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

Jest Pan osobą fizyczną nieprowadzącą pozarolniczej działalności gospodarczej. Jest Pan rolnikiem indywidualnym prowadzącym osobiście gospodarstwo rolne od co najmniej 1986 r., zamieszkałym na obszarze gminy X, powiat (…), województwo (…).

Pan wraz ówczesną małżonką – A A, nabył do majątku wspólnego (na zasadzie małżeńskiej wspólności ustawowej) na podstawie umowy sprzedaży z 25 maja 2000 r. (akt notarialny Rep. A Nr …) nieruchomość położoną w miejscowości Y, gmina (…), stanowiącą działki ewidencyjne nr 1 oraz nr 2 (objętą obecnie ą wieczystą nr …), wchodzącą w skład ich gospodarstwa rolnego.

Małżeństwo Pana i A A zostało rozwiązane przez rozwód prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w (…) z 5 listopada 2013 r. (sygn. akt …).

Na podstawie aktu notarialnego z 18 kwietnia 2024 r. (Rep. A Nr …), sporządzonego przez notariusz (…) w Kancelarii Notarialnej w (…), zawarł Pan z byłą małżonką umowę o podział majątku wspólnego. Podział majątku miał charakter nieodpłatny - bez obowiązku spłat, ani dopłat na rzecz którejkolwiek ze stron. Łączna wartość podzielonego majątku wspólnego wynosiła (…) zł. W wyniku podziału nabył Pan na wyłączną własność nieruchomości o łącznej wartości (…) zł (w tym działki nr 1 i 2), natomiast była małżonka nabyła nieruchomości o łącznej wartości (…) zł.

Planuje Pan dokonać odpłatnego zbycia nieruchomości objętych księgą wieczystą nr (…), prowadzoną przez Sąd Rejonowy w (…), położonych w miejscowości Y, gmina (…), powiat (…).

Działka nr 1 (obręb Y, gmina …), powierzchnia - 10,0540 ha.

Struktura użytków (wg wypisu z rejestru gruntów):

• tereny mieszkaniowe (B) - 0,0066 ha;
• lasy (Lsll) - 1,5487 ha;
• grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych („Lzr”- „LIII”, „Lzr”- „PslV”, „Lzr” - „Rlllb”) - łącznie 0,7636 ha;
• pastwiska trwałe (PsIV) - 1,6477 ha;
• grunty orne (RH, Rllla, Rlllb) - łącznie 3,3773 ha;
• grunty pod stawami („Wsr” – „LIII”, „Wsr” – „PslV”) - łącznie 2,7101 ha.

Zabudowania siedliskowe działki: murowany budynek mieszkalny parterowy z poddaszem (kryty dachówką), murowany budynek gospodarczy oraz murowana komórka.

Miejscowy Plan Zagospodarowania Przestrzennego (MPZP): teren parkowy (ZP) - 87,20%; teren rolny bez prawa zabudowy (RP) - 10,35%; teren trwałych użytków zielonych (ZZ) - 2,44%.

Część leśna działki (Lsll) jest ujęta w Uproszczonym Planie Urządzenia Lasu obowiązującym na lata 2022-2031.

Działka nr 2 (obręb Y, gmina ...), powierzchnia: 3,4014 ha, struktura użytków (wg wypisu z rejestru gruntów):

• grunty rolne zabudowane („Br”- „Pslll”) - 0,0241 ha;
• grunty zadrzewione i zakrzewione („Lzr”- „Pslll”) - 0,3650 ha;
• pastwiska trwałe (Pslll) - 0,1695 ha;
• grunty pod rowami (W – „Pslll”) - 0,0671 ha;
• grunty pod stawami („Wsr”- „LIII”, „Wsr”-„Pslll”) - łącznie 2,7757 ha.

Zabudowa: działka jest niezabudowana.

Miejscowy Plan Zagospodarowania Przestrzennego (MPZP) dla działki: stawy i teren parkowy (WS2 - 75,01%, ZP - 24,99%).

Łączna powierzchnia obu zbywanych działek wynosi 13,4554 ha.

Planowaną transakcją nabycia przedmiotowych nieruchomości zainteresowany jest B B, zamieszkały przy ul. (…), (…). Nabywca posiada status rolnika indywidualnego i od co najmniej 1993 r. prowadzi osobiście gospodarstwo rolne o łącznej powierzchni użytków rolnych wynoszącej około 12,39 ha, położone na terenie gminy X oraz bezpośrednio z nią graniczącej gminy (…). B B spełnia wszystkie wymogi określone w art. 5 i art. 6 ustawy z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego, a w wyniku planowanej transakcji łączna powierzchnia użytków rolnych wchodzących w skład jego gospodarstwa rodzinnego nie przekroczy limitu 300 ha. Ponadto, wskutek planowanej transakcji zbywane nieruchomości nie utracą charakteru rolnego, zostaną włączone w skład prowadzonego przez niego gospodarstwa rodzinnego oraz będą osobiście użytkowane rolniczo przez B B przez okres co najmniej 5 lat od dnia ich nabycia.

Pytania

Pytanie nr 1 (główne):

Czy w świetle art. 10 ust. 6 w związku z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej: ustawa o PIT), planowane odpłatne zbycie nieruchomości (działek ewidencyjnych nr 1 i nr 2) w całości nie stanowi dla Pana źródła przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, z uwagi na upływ 5-letniego terminu liczonego od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło ich nabycie do majątku wspólnego małżonków (tj. od 31 grudnia 2000 r.)?

Pytanie nr 2 (ewentualne - na wypadek odpowiedzi negatywnej na pytanie nr 1):

Czy w przypadku uznania przez Organ, że w odniesieniu do nadwyżki wartości majątku przyznanego Panu ponad jego pierwotny udział w majątku wspólnym (tj. w zakresie 25% wartości nabytej w 2024 r.), nabycie nastąpiło w kwietniu 2024 r., czy przychód przypisany do tej nadwyżki ze sprzedaży gruntów ornych, pastwisk, gruntów pod stawami i rowami oraz gruntów zadrzewionych na użytkach rolnych, korzysta ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 28 ustawy o PIT?

Pytanie nr 3 (ewentualne - na wypadek odpowiedzi negatywnej na pytanie nr 1):

W przypadku odpowiedzi negatywnej na pytanie nr 1, czy zwolnienie przewidziane w art. 21 ust. 1 pkt 28 ustawy o PIT obejmuje również przychód przypisany do nadwyżki nabytej w 2024 r., w części przypadającej na część działki nr 1, stanowiącą siedlisko rolnicze (użytek B - 0,0066 ha wraz z posadowionym tam budynkiem mieszkalnym oraz budynkami gospodarczymi), jako część składową nieruchomości rolnej wchodzącej w skład gospodarstwa rolnego?

Pytanie nr 4 (ewentualne - na wypadek odpowiedzi negatywnej na pytanie nr 1):

W przypadku odpowiedzi negatywnej na pytanie nr 1, czy opodatkowaniu podatkiem dochodowym z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a ustawy o PIT, podlegać będzie wyłącznie 25% przychodu uzyskanego ze sprzedaży części leśnej (Lsll - 1,5487 ha na działce nr 1), stanowiące nadwyżkę nabytą w 2024 r., przy przyjęciu, że pozostałe 75% przychodu z tej części nieruchomości nie stanowi źródła przychodu z uwagi na nabycie do majątku wspólnego w 2000 r. i upływ 5-letniego terminu?

Pana stanowisko w sprawie

Ad pytanie nr 1 (stanowisko główne).

Pana stanowisko.

Planowane odpłatne zbycie nieruchomości stanowiących działki ewidencyjne nr 1 i nr 2 w całości nie stanowi dla Pana źródła przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na podstawie art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a w związku z art. 10 ust. 6 ustawy o PIT. Z uwagi na fakt, że nieruchomości te zostały nabyte do majątku wspólnego małżonków 25 maja 2000 r., pięcioletni okres, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a ustawy o PIT, należy liczyć od 31 grudnia 2000 r. W konsekwencji, okres ten upłynął z dniem 31 grudnia 2005 r., a planowana sprzedaż całego kompleksu nieruchomości (obejmującego grunty orne, pastwiska, stawy, siedlisko oraz część leśną Lsll) jest neutralna podatkowo.

Uzasadnienie stanowiska do pytania nr 1.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a ustawy o PIT, źródłem przychodów jest odpłatne zbycie nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości, jeżeli nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie. Prawidłową interpretację pojęcia „nabycia” w przypadku zbycia nieruchomości po ustaniu wspólności majątkowej małżeńskiej reguluje przepis art. 10 ust. 6 ustawy o PIT. W myśl tego przepisu: W przypadku odpłatnego zbycia po ustaniu wspólności majątkowej małżeńskiej, nabytych do majątku wspólnego małżonków lub wybudowanych w trakcie trwania wspólności majątkowej małżeńskiej nieruchomości lub nabytych do majątku wspólnego małżonków praw majątkowych, określonych w ust. 1 pkt 8 lit. a-c, okres, o którym mowa w tym przepisie, liczy się od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło ich nabycie do majątku wspólnego małżonków lub ich wybudowanie w trakcie trwania wspólności majątkowej małżeńskiej. Przepis art. 10 ust. 6 ustawy o PIT został wprowadzony ustawą z dnia 23 października 2018 r. w celu jednoznacznego rozstrzygnięcia wątpliwości na korzyść podatników i ostatecznego odejścia od tzw. „teorii ekscesu” (nadwyżki) przy podziale majątku wspólnego małżonków.

Na poparcie Pana stanowiska przemawiają następujące argumenty prawne, orzecznictwo sądów administracyjnych oraz utrwalona linia interpretacyjna organów podatkowych.

Małżeńska wspólność ustawowa jest współwłasnością łączną (bezudziałową). W czasie jej trwania żaden z małżonków nie posiada określonego ułamkowo udziału w poszczególnych składnikach majątku - oboje małżonkowie są współwłaścicielami całej nieruchomości. Nabył Pan prawo własności działek nr 1 i nr 2 w całości już w momencie zawarcia umowy sprzedaży z 25 maja 2000 r. (Rep. A Nr …). Nieodpłatny podział majątku wspólnego dokonany 18 kwietnia 2024 r. (Rep. A Nr …) polegał jedynie na zniesieniu współwłasności łącznej i przekształceniu jej w wyłączną Pana własność. Nie nabył Pan zatem w 2024 r. żadnego nowego prawa, którego nie posiadałby od 2000 r.

Stanowisko to znajduje pełne oparcie w uchwale składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 maja 2017 r. (sygn. akt II FPS 2/17), w której NSA orzekł, że dla celów opodatkowania PIT datą nabycia nieruchomości nabytej do majątku wspólnego jest dzień jej zakupu do tego majątku, a późniejsze zniesienie wspólności i podział majątku nie kreują nowej daty nabycia. Pogląd ten powtórzono m.in. w wyrokach NSA z dnia 28 marca 2018 r. (sygn. akt II FSK 820/16) oraz z dnia 17 kwietnia 2018 r. (sygn. akt II FSK 781/16).

Kluczowe znaczenie dla sprawy ma interpretacja ogólna Ministra Finansów z dnia 23 marca 2021 r. (nr DD2.8201.7.2020) w sprawie określenia momentu nabycia nieruchomości należącej do majątku wspólnego małżonków przy jej zbyciu po ustaniu wspólności. Minister Finansów jednoznacznie potwierdził w niej, że 5-letni okres określony w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a ustawy o PIT należy zawsze liczyć od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie nieruchomości do majątku wspólnego.

Ponadto, zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy o PIT, przepisów ustawy o podatku dochodowym nie stosuje się do przychodów z tytułu podziału wspólnego majątku małżonków. Oznacza to, że sama czynność podziału majątku wspólnego jest całkowicie neutralna podatkowo z mocy prawa i nie wywołuje jakichkolwiek skutków w zakresie nabycia nowych praw majątkowych na gruncie ustawy o PIT.

W praktyce interpretacyjnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej utrwalił się jednolity pogląd, zgodnie z którym tzw. „teoria ekscesu” nie znajduje zastosowania do podziału majątku wspólnego małżonków. Fakt, że w ramach nieodpłatnego podziału majątku (bez spłat i dopłat) otrzymał Pan składniki majątku o wartości (…) zł z całego majątku o wartości (…) zł (tj. ok. 66,67%), nie oznacza, że w odniesieniu do nadwyżki ponad 50% doszło do „nowego nabycia” w 2024 r. Ewentualna nieekwiwalentność podziału mieści się w granicach cywilistycznej autonomii woli byłych małżonków. Jak wskazał Dyrektor KIS w interpretacji indywidualnej z dnia 28 kwietnia 2020 r. (nr 0115-KDIT2.4011.322.2020.4.KC): „bez znaczenia dla skutków podatkowych jest to, czy podział majątku wspólnego małżonków jest ekwiwalentny czy nieekwiwalentny”.

Mając na uwadze, że nabycie zbywanych nieruchomości do majątku wspólnego nastąpiło 25 maja 2000 r., 5-letni okres określony w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a ustawy o PIT upłynął z dniem 31 grudnia 2005 r. Tym samym planowana transakcja sprzedaży całego kompleksu nieruchomości obejmującego działki nr 1 i nr 2 - w tym również części stanowiącej las (Lsll - 1,5487 ha) - nie wygeneruje po Pana stronie przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Ad pytanie nr 2 (stanowisko ewentualne).

Pana stanowisko:

W przypadku nieuznania przez Organ stanowiska głównego (Ad pytanie nr 1) i przyjęcia, że w odniesieniu do nadwyżki wartości majątku przyznanego Panu ponad Jego udział w majątku wspólnym (tj. w zakresie 25% wartości nabytej w 2024 r.) nabycie nastąpiło w kwietniu 2024 r., przychód przypisany do tej nadwyżki ze sprzedaży gruntów ornych, pastwisk, gruntów pod stawami (Wsr) i rowami (W) oraz gruntów zadrzewionych na użytkach rolnych (Lzr), korzysta ze zwolnienia od podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 28 ustawy o PIT.

Uzasadnienie stanowiska do pytania nr 2.

Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 28 ustawy o PIT, wolne od podatku dochodowego są przychody uzyskane z tytułu sprzedaży nieruchomości, ich części lub udziału w nieruchomościach, wchodzących w skład gospodarstwa rolnego. Zwolnienie to nie dotyczy przychodu uzyskanego ze sprzedaży gruntów, które w związku z tą sprzedażą utraciły charakter rolny. Warunki zastosowania powyższego zwolnienia są spełnione w całości w odniesieniu do użytków rolnych zbywanych działek nr 1 i nr 2 (RH, Rllla, Rlllb, Pslll, PslV, Lzr, Wsr, W). Zbywane grunty stanowią część Pana gospodarstwa rolnego w rozumieniu art. 2 ust. 1 ustawy o podatku rolnym w zw. z art. 2 ust. 4 ustawy o PIT (powierzchnia przekracza 1 ha fizyczny i przeliczeniowy).

Zgodnie z § 9 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (EGiB), grunty pod stawami (Wsr) oraz pod rowami (W) stanowią użytki rolne. W konsekwencji, wchodzą one w skład gospodarstwa rolnego i podlegają zwolnieniu z art. 21 ust. 1 pkt 28 ustawy o PIT. Nabywca Y jest rolnikiem indywidualnym, a nabywane grunty zostaną włączone do jego gospodarstwa rodzinnego i będą osobiście użytkowane rolniczo przez okres co najmniej 5 lat. Jak wskazał NSA m.in. w wyrokach z dnia 26 czerwca 2018 r. (sygn. II FSK 1720/16) oraz z dnia 29 września 2011 r. (sygn. II FSK 604/10), kluczowe dla zachowania prawa do zwolnienia jest faktyczne utrzymanie rolniczego wykorzystania gruntów po sprzedaży. Miejscowy Plan Zagospodarowania Przestrzennego Gminy (…) nie przeznacza przedmiotowych gruntów pod zabudowę przemysłową czy komercyjną.

W konsekwencji, ewentualny przychód ze sprzedaży użytków rolnych przypisany do 25% nadwyżki z 2024 r. będzie w całości zwolniony z opodatkowania PIT.

Ad pytanie nr 3 (stanowisko ewentualne).

Pana stanowisko.

W przypadku odpowiedzi negatywnej na pytanie nr 1, zwolnienie przewidziane w art. 21 ust. 1 pkt 28 ustawy o PIT obejmuje również przychód przypisany do 25% nadwyżki nabytej w 2024 r., w części przypadającej na siedlisko rolnicze (użytek B - 0,0066 ha/Br wraz z budynkami).

Uzasadnienie stanowiska do pytania nr 3:

Budynek mieszkalny oraz budynki gospodarcze posadowione na działce nr 1 stanowią część składową nieruchomości rolnej (siedliska rolnego) w rozumieniu art. 48 i art. 191 Kodeksu cywilnego. W orzecznictwie sądów administracyjnych i interpretacjach KIS przyjmuje się, że budynki mieszkalne i gospodarcze wchodzące w skład siedliska rolnika stanowią integralną część gospodarstwa rolnego.

Wyodrębnianie wartości samych budynków siedliskowych z wartości gospodarstwa rolnego dla celów stosowania art. 21 ust. 1 pkt 28 ustawy o PIT jest niedopuszczalne, jeżeli budynki te służą i będą służyć prowadzeniu działalności rolniczej. Tym samym, również ta część przychodu w zakresie 25% nadwyżki z 2024 r. korzysta ze zwolnienia z PIT.

Ad pytanie nr 4 (stanowisko ewentualne).

Pana stanowisko:

W przypadku odpowiedzi negatywnej na pytanie nr 1, opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na podstawie art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a w zw. z art. 30e ustawy o PIT podlegać będzie wyłącznie 25% przychodu/dochodu uzyskanego ze sprzedaży części leśnej (Lsll - 1,5487 ha na działce nr 1), jako kwota stanowiąca nadwyżkę nabytą w 2024 r. Pozostałe 75% przychodu z tej części nieruchomości jest całkowicie wolne od PIT z uwagi na nabycie do majątku wspólnego w 2000 r. i upływ 5-letniego terminu.

Uzasadnienie stanowiska do pytania nr 4.

Grunty leśne (Lsll) podlegają ustawie o lasach i opodatkowaniu podatkiem leśnym, w związku z czym nie wchodzą w skład gospodarstwa rolnego w rozumieniu ustawy o podatku rolnym i przychód z ich sprzedaży nie korzysta ze zwolnienia z art. 21 ust. 1 pkt 28 ustawy o PIT. Jednakże przy obliczaniu podatku od części leśnej w ramach stanowiska ewentualnego, należy zastosować odrębne liczenie terminu dla poszczególnych udziałów czasowych:

-     75% przychodu z lasu: odpowiada nabyciu pierwotnemu do majątku wspólnego z 25 maja 2000 r. W tym zakresie 5-letni termin z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a w zw. z art. 10 ust. 6 ustawy o PIT upłynął z dniem 31 grudnia 2005 r. Część ta w ogóle nie stanowi źródła przychodu;

-     25% przychodu z lasu: przypada na hipotetyczną nadwyżkę nabytą w wyniku podziału majątku z 18 kwietnia 2024 r. Tylko ta część podlegać będzie opodatkowaniu 19% stawką PIT od osiągniętego dochodu na podstawie art. 30e ustawy o PIT.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 562 ze zm.):

Z kolei, jak stanowi art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy:

Przepis art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy formułuje generalną zasadę, zgodnie z którą sprzedaż nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz praw określonych w tym przepisie przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, jeżeli nie następuje w ramach wykonywania działalności gospodarczej, skutkuje powstaniem przychodu. Tym samym, jeżeli odpłatne zbycie nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz ww. praw nastąpi po upływie pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie - i nie następuje w ramach wykonywania działalności gospodarczej – nie jest źródłem przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a tym samym, kwota uzyskana ze sprzedaży nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz ww. praw w ogóle nie podlega opodatkowaniu.

Zatem, przychód z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości lub jej części oraz udziału w nieruchomości nie powstanie w podatku dochodowym od osób fizycznych, jeżeli spełnione są łącznie dwa warunki:

-     odpłatne zbycie nieruchomości nie następuje w wykonywaniu działalności gospodarczej (nie stanowi przedmiotu działalności gospodarczej) oraz

-     zostało dokonane po upływie pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło jej nabycie.

Wobec powyższego, w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ww. ustawy, decydujące znaczenie w kwestii opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych uzyskanego z tego tytułu dochodu ma moment i sposób ich nabycia.

Z treści wniosku wynika, że:

·      Jest Pan osobą fizyczną nieprowadzącą pozarolniczej działalności gospodarczej oraz rolnikiem indywidualnym, prowadzącym osobiście gospodarstwo rolne od co najmniej 1986 r.

·      Pan oraz Pana ówczesna małżonka A A nabyli do majątku wspólnego (na zasadzie małżeńskiej wspólności ustawowej) na podstawie umowy sprzedaży z 25 maja 2000 r. nieruchomość, stanowiącą działki ewidencyjne nr 1 oraz nr 2, wchodzącą w skład ich gospodarstwa rolnego.

·      Małżeństwo Pana i A A zostało rozwiązane przez rozwód prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w (…) z 5 listopada 2013 r.

·      Na podstawie aktu notarialnego z 18 kwietnia 2024 r. zawarł Pan z byłą małżonką umowę o podział majątku wspólnego. Podział majątku miał charakter nieodpłatny - bez obowiązku spłat, ani dopłat na rzecz którejkolwiek ze stron. Łączna wartość podzielonego majątku wspólnego wynosiła (…) zł. W wyniku podziału nabył Pan na wyłączną własność nieruchomości o łącznej wartości (…) zł (w tym działki nr 1 i 2), natomiast była małżonka nabyła nieruchomości o łącznej wartości (…) zł.

·      Planuje Pan dokonać odpłatnego zbycia nieruchomości działki nr 1 o powierzchni 10,0540 ha. Zabudowania siedliskowe działki: murowany budynek mieszkalny parterowy z poddaszem (kryty dachówką), murowany budynek gospodarczy oraz murowana komórka.

·      Planuje Pan odpłatnie zbyć działkę nr 2 o powierzchni 3,4014 ha.

·      Łączna powierzchnia obu zbywanych działek wynosi 13,4554 ha.

·      Planowaną transakcją nabycia przedmiotowych nieruchomości zainteresowany jest B B - nabywca posiada status rolnika indywidualnego i od co najmniej 1993 r. prowadzi osobiście gospodarstwo rolne o łącznej powierzchni użytków rolnych wynoszącej około 12,39 ha, nabywca spełnia wszystkie wymogi określone w art. 5 i art. 6 ustawy z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego, a w wyniku planowanej transakcji łączna powierzchnia użytków rolnych wchodzących w skład jego gospodarstwa rodzinnego nie przekroczy limitu 300 ha. Ponadto, wskutek planowanej transakcji zbywane nieruchomości nie utracą charakteru rolnego, zostaną włączone w skład prowadzonego przez niego gospodarstwa.

Jak stanowi art. 10 ust. 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Biorąc pod uwagę, że nieruchomości zostały nabyte przez Pana w ramach wspólności majątkowej małżeńskiej, należy odnieść się również do przepisów ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 236).

Zgodnie z art. 31 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:

Z kolei jak stanowi art. 35 ww. Kodeksu:

W myśl art. 43 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:

Zgodnie z art. 47 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:

W myśl art. 52 § 1 ww. Kodeksu:

Zatem, ustawowy ustrój majątkowy między małżonkami może ulec zniesieniu lub ograniczeniu na skutek zawartej między nimi umowy (art. 47 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego), na skutek orzeczenia sądu (art. 52 § 1 ww. Kodeksu) albo z mocy prawa np. ubezwłasnowolnienia jednego z małżonków (art. 53 ww. Kodeksu).

Co do zasady, z chwilą ustania wspólności ustawowej, wspólność dotychczas bezudziałowa zostaje zastąpiona przez współwłasność w częściach ułamkowych. Od tej chwili małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym, niezależnie od tego, w jakim stopniu każdy z nich przyczynił się do jego powstania.

Stosownie natomiast do art. 50¹ Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:

Z reguły jest to stan przejściowy, który prowadzi do podziału majątku, choć – jak wynika z dyspozycji przepisu art. 211 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 795) – podział ten nie jest obowiązkowy. Zgodnie bowiem z tym przepisem:

Zgodnie z art. 1037 Kodeksu cywilnego w związku z art. 46 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, podział majątku wspólnego może nastąpić bądź na mocy umowy między małżonkami, bądź na mocy orzeczenia sądu na żądanie któregokolwiek z małżonków.

Wspólność małżeńska jest szczególnym rodzajem współwłasności – tzw. „współwłasność łączna”. Jest to wspólność bezudziałowa, a w czasie jej trwania małżonkowie nie mogą rozporządzać swoimi prawami do majątku wspólnego jako całości. Wspólność ta jest wspólnością masy majątkowej i obejmuje cały zbiór praw majątkowych, takich jak własność i inne prawa rzeczowe czy wierzytelności. Współwłasność łączna, w tym wypadku wspólność majątkowa, różni się od ułamkowej tym, że nie można w niej określić ilości udziałów każdego współwłaściciela.

Podkreślić należy również, że ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie zawiera definicji nieruchomości, dlatego też ustalenie znaczenia tego pojęcia wymaga zastosowania definicji zawartych w przepisach ustawy Kodeks cywilny.

W myśl art. 46 § 1 Kodeksu cywilnego:

Częścią składową rzeczy – stosownie do przepisu art. 47 § 2 Kodeksu cywilnego, jest wszystko, co nie może być od niej odłączone bez uszkodzenia lub istotnej zmiany całości albo bez uszkodzenia lub istotnej zmiany przedmiotu odłączonego.

Ponadto, jak stanowi art. 48 Kodeksu cywilnego:

Grunty stanowiące odrębny przedmiot własności są więc z natury swej nieruchomościami, budynki natomiast trwale z gruntem związane są częścią składową nieruchomości zgodnie z zasadą superficies solo cedit, w myśl której własność nieruchomości gruntowej rozciąga się na budynki, które stały się częścią składową nieruchomości. Budynek trwale związany z gruntem jako część składowa gruntu, nie może być przedmiotem odrębnej własności. Odrębnym przedmiotem własności budynek będzie wówczas, gdy wzniesiono go na gruncie będącym w użytkowaniu wieczystym i w takim przypadku istotne znaczenie będzie miała data jego wybudowania.

Z powyższego wynika, że w przypadku wybudowania budynku na własnym gruncie, grunt ten wraz z budynkiem stanowi jedną rzecz (nieruchomość). Oznacza to, że skoro budynek nie stanowi odrębnej nieruchomości, to nie może być samodzielnym przedmiotem zbycia bez gruntu, na którym został wzniesiony. Sprzedaż nieruchomości obejmuje zarówno zbycie gruntu, jak i znajdującego się na nim budynku trwale z nim związanego. Dlatego za datę nabycia nieruchomości w takim wypadku uznać należy datę nabycia gruntu niezależnie od tego, kiedy na gruncie tym wzniesiono budynek.

Mając na uwadze przedstawiony we wniosku opis zdarzenia przyszłego oraz powołane przepisy prawa stwierdzić należy, że zgodnie z art. 10 ust. 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, datą nabycia przez Pana nieruchomości, jest data nabycia nieruchomości do majątku wspólnego małżonków, tj. 25 maja 2000 r. Data wybudowania budynku na nieruchomości nie ma znaczenia.

Zatem, w sytuacji odpłatnego zbycia opisanych nieruchomości pięcioletni termin, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 w związku z art. 10 ust. 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych upłynął z dniem 31 grudnia 2005 r.

Reasumując, nienastępujące w wykonaniu działalności gospodarczej, planowane odpłatne zbycie przez Pana działek nr 1 i nr 2, nie będzie stanowiło źródła przychodu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 w związku z art. 10 ust. 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym, gdyż odpłatne zbycie zostanie dokonane po upływie pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie ww. nieruchomości do majątku wspólnego małżonków (25 maja 2000 r.). Zatem, z tytułu ww. odpłatnego zbycia ww. nieruchomości nie będzie Pan zobowiązany do zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych.

We wniosku sformułował Pan również pytania nr 2, nr 3 i nr 4, które mają zastosowanie tylko w przypadku, gdyby odpłatne zbycie nieruchomości opisanych we wniosku będzie stanowiło źródło przychodu w podatku dochodowym od osób fizycznych.

W związku z tym, że nienastępujące w wykonaniu działalności gospodarczej, planowane odpłatne zbycie nieruchomości (działek nr 1 i nr 2) nie będzie stanowiło dla Pana źródła przychodu myśl art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy, Organ nie zajmował stanowiska dotyczącego zastosowania w niniejszej sprawie zwolnienia określonego w art. 21 pkt 28 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Organ nie opowiada na pytania nr 2, nr 3 i nr 4 zawarte we wniosku, ponieważ pytania te mają charakter ewentualny i oczekuje Pan na nie odpowiedzi w sytuacji, gdyby odpowiedź na pytanie nr 1, byłaby dla Pana negatywna.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pan przedstawił i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Procedura wydawania indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego nie podlega regułom przewidzianym dla postępowania podatkowego czy kontrolnego. Przy wydawaniu interpretacji indywidualnych w trybie art. 14b ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.), Organ opiera się wyłącznie na opisie stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego) podanym we wniosku - nie prowadzi postępowania dowodowego. Przy wydawaniu niniejszej interpretacji Organ dokonuje wyłącznie analizy okoliczności podanych we wniosku. Rolą postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów podatkowych nie jest bowiem ustalanie, czy przedstawiony we wniosku stan faktyczny (zdarzenie przyszłe) jest zgodny ze stanem rzeczywistym. Ustalenie stanu rzeczywistego stanowi domenę ewentualnego postępowania podatkowego. To na podatniku ciąży obowiązek udowodnienia w toku tego postępowania okoliczności faktycznych, z których wywodzi on dla siebie korzystne skutki prawne. Organ nie prowadzi postępowania dowodowego, ograniczając się do analizy okoliczności podanych we wniosku. W stosunku do tych okoliczności wyraża swoje stanowisko, które zawsze musi być jednak ustosunkowaniem się do poglądu (stanowiska) prezentowanego w danej sprawie przez wnioskodawcę. Jeżeli zatem, przedstawione we wniosku zdarzenie przyszłe będzie się różniło od występującego w rzeczywistości, wówczas wydana interpretacja nie będzie chroniła Pana w zakresie rzeczywiście zaistniałego stanu faktycznego.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pan do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.