0113-KDIPT1-2.4012.744.2026.1.AM
Ustalenia czy czynności, w ramach których Gmina wykorzystuje majątek realizowany w ramach projektu, stanowią czynności podlegające opodatkowaniu VAT oraz brak prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w związku z realizacją ww. projektu.
Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
4 sierpnia 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z 29 lipca 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie podatku od towarów i usług dotyczącej ustalenia czy czynności, w ramach których wykorzystują Państwo majątek realizowany w ramach projektu pn. „...”, stanowią czynności podlegające opodatkowaniu VAT oraz braku prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w związku z realizacją ww. projektu. Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego
Gmina A jest jednostką samorządu terytorialnego, posiadającą osobowość prawną i będącą zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług. Gmina jako jednostka samorządu terytorialnego prowadzi działalność niepodlegającą podatkowi od towarów i usług oraz działalność gospodarczą opodatkowaną i zwolnioną.
Gmina, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2026 r. poz. 622), wykonuje zadania publiczne własne i zlecone z zakresu administracji rządowej nałożone ustawami. Zdecydowana większość wykonywanych zadań ma charakter publicznoprawny, jednak niektóre z dokonywanych czynności gmina wykonuje na podstawie umów cywilnoprawnych.
W ramach struktury gminy funkcjonują jednostki budżetowe, które nie posiadają osobowości prawnej i są powołane przez gminę na podstawie odrębnych przepisów, w celu realizacji zadań własnych gminy. Są to następujące jednostki budżetowe: (…)
Wyżej wskazane jednostki organizacyjne (jednostki budżetowe) podlegają tzw. centralizacji dla celów podatku VAT z Gminą.
Od 2025 roku Gmina realizuje projekt „...” przy udziale środków Unii Europejskiej i dotacji z budżetu państwa. Zakończenie rzeczowe realizacji projektu zaplanowane jest na (…).2027 rok.
W dniu (…) 2025 roku Gmina podpisała umowę nr (…) z Zarządem Województwa (...) na dofinansowanie projektu pt. „...”.
Rewitalizacja obszarów innych niż miejskie (typ projektu 1) Priorytetu XI Rozwój zrównoważony terytorialnie programu Fundusze Europejskie dla (...) 2021-2027. Całkowita wartość projektu, obejmująca ogół wydatków kwalifikowalnych i niekwalifikowalnych projektu wynosi (…) zł. Całkowite wydatki kwalifikowalne projektu wynoszą (…) zł. Gmina A otrzymała dofinansowanie na realizację zaplanowanych w projekcie zadań w następującej formie i zakresie:
a) w formie finansowania UE (ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego) w kwocie nieprzekraczającej (…) zł przy czym dofinansowanie w formie finansowania UE nie może stanowić więcej niż ....% kwoty całkowitych wydatków kwalifikowalnych projektu,
b) w formie współfinansowania krajowego z budżetu państwa w kwocie nieprzekraczającej (…) zł przy czym dofinansowanie w formie współfinansowania krajowego z budżetu państwa nie może stanowić więcej, niż .....% kwoty całkowitych wydatków kwalifikowalnych projektu.
Celem projektu jest stworzenie miejsc przeznaczonych do integracji i aktywizacji mieszkańców Gminy przez wzrost uczestnictwa w życiu społecznym i kulturalnym poprzez budowę świetlicy w miejscowości (...) oraz zagospodarowanie (...) w miejscowości (...).
W ramach realizacji projektu zostały zaplanowane następujące zadania: (…).
Dotychczas zostały zrealizowane następujące zadania: (…)
Poniżej zakres projektu.
Przedsięwzięcie obejmuje następujące zadania inwestycyjne:
1) Budowa budynku świetlicy w miejscowości (...)
Przedmiotem zamierzenia inwestycyjnego jest budowa budynku użyteczności publicznej w miejscowości (...), gmina A. W zakres inwestycji wchodzić będzie: (…)
Budynek świetlicy z usługami społecznymi zlokalizowanymi w parterze będzie miejscem spotkań lokalnej społeczności: codziennie lub okazjonalnie na uroczystościach gminnych, wystawach okolicznościowych czy występach kulturalnych i artystycznych.
Realizacja inwestycji ma na celu (…).
W związku z wykonaniem instalacji fotowoltaicznej, która będzie zamontowana na dachu świetlicy, Gmina będzie prosumentem energii odnawialnej, w rozumieniu art. 2 pkt 27a ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii (tj. Dz.U. z 2026 r. poz. 68.).
Ww. instalacja będzie stanowić mikroinstalację w rozumieniu art. 2 pkt 19 ustawy o odnawialnych źródłach energii. W związku z wykonaniem instalacji gmina zawrze umowę z przedsiębiorstwem energetycznym. Umowa z przedsiębiorstwem energetycznym nie będzie przewidywać wynagrodzenia dla Gminy w związku z wyprodukowaną energią elektryczną z instalacji fotowoltaicznej. Umowa z dostawcą energii będzie uwzględniała tylko zakup energii.
Instalacja fotowoltaiczna będzie wykonana i zaprojektowana w systemie zero-eksport, co oznacza brak wypływu nadwyżkowej energii do sieci elektroenergetycznej. Oznacza to, że całość wyprodukowanej energii zostanie zagospodarowana w ramach punktu poboru energii (PPE) świetlicy. W związku z powyższym wyprodukowana nadmiernie energia nie przejdzie przez układ pomiarowy do sieci.
Projektowana instalacja zostanie wyposażona w „Strażnika Mocy”. Jest to funkcja realizowana za pomocą wewnętrznych ustawień w oprogramowaniu falownika. Funkcja ta polega na blokadzie oddawania nadmiernie wyprodukowanej energii elektrycznej do sieci elektroenergetycznej. W przypadku braku bieżącej konsumpcji energii elektrycznej, falownik redukuje produkcje mocy do 0 W.
2) Rewitalizacja (…)
W ramach projektu zrealizowane zostaną: (…)
Celem projektu będzie (…)
Zrewitalizowane obiekty umożliwią organizację różnorodnych wydarzeń kulturalnych i społecznych, co dodatkowo przyczyni się do rozwoju Gminy A. Projekt zwiększy atrakcyjność gminy dla jej mieszkańców, wspierając integrację społeczności lokalnej.
Majątek wytworzony w ramach projektu będzie ogólnodostępny i przeznaczony do użytku niekomercyjnego. Służyć on będzie nieodpłatnie wszystkim zainteresowanym, zgodnie z celami, w których będzie on realizowany.
Gmina nie planuje udostępniania świetlicy za odpłatnością na podstawie umowy najmu, dzierżawy lub innej umowy cywilnoprawnej o podobnym charakterze. Tym samym, Gmina nie planuje osiągać jakichkolwiek dochodów z tytułu wykorzystania świetlicy.
Infrastruktura powstała w ramach zadania Rewitalizacja (…) również nie będzie wykorzystywana do wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług i będzie ona otwarta dla wszystkich odwiedzających. Gmina nie będzie pobierać żadnych opłat, ani też nie będzie uzyskiwać z tego tytułu żadnych dochodów.
Infrastruktura powstała wskutek realizacji inwestycji pozostanie własnością Gminy.
Faktury VAT dokumentujące poniesione wydatki w związku z realizacją projektu będą wystawiane na Gminę jako nabywcę.
Dofinansowanie zostanie udzielone na pokrycie kosztów kwalifikowalnych określonych umową o dofinansowanie projektu.
Zgodnie z zasadami projektu, VAT stanowi wydatek kwalifikowany projektu. Umowa o dofinansowanie określa szczegółowe zasady, tryb i warunki realizacji i rozliczania wydatków w ramach projektu.
W umowie o dofinansowanie projektu okres trwałości został określony na 5 lat, licząc od dnia płatności końcowej na rzecz beneficjenta, czyli Gminy.
Gmina złożyła oświadczenie o braku możliwości odzyskania podatku od towarów i usług, a tym samym podatek VAT będzie wydatkiem kwalifikowalnym w projekcie.
Realizacja ww. działania nie jest związana z czynnościami podlegającymi opodatkowaniu. Gmina jako jednostka samorządu terytorialnego wykona te zadania jako zadania własne, wymienione w art. 7 ust. 1 pkt 1, 9, 10 i 15 ustawy o samorządzie gminnym.
Elementem niezbędnym do złożenia wniosku o płatność jest przedłożenie przez beneficjenta, czyli gminę, indywidualnej interpretacji o braku możliwości odliczenia i odzyskania podatku VAT naliczonego w fakturach dotyczących ww. projektu, a w konsekwencji uznanie podatku za wydatek kwalifikowalny.
Pytania
1) Czy w opisanym zdarzeniu, czynności, w ramach których Gmina będzie wykorzystywać majątek realizowany w ramach projektu „...”, będą stanowić czynności podlegające opodatkowaniu VAT w rozumieniu art. 5, 7 lub 8 ustawy o VAT?
2) Czy Gminie w związku z realizacją projektu „...” przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego?
Państwa stanowisko w sprawie
Zdaniem Wnioskodawcy, infrastruktura powstała w ramach projektu nie będzie związana z wykonaniem czynności opodatkowanych, o których mowa w art. 5 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług.
Zgodnie z art. 15 ust. 6 ustawy o podatku od towarów i usług, zwana dalej ustawą o VAT, nie uznaje się za podatników organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie umów cywilnoprawnych.
Oznacza to, iż co do zasady organy władzy publicznej, w związku z realizacją nałożonych na nie zadań nie występują jako podatnik VAT.
Organy te mogą zostać uznane za podatników VAT jedynie w przypadku, gdy wykonują czynności niemieszczące się w zakresie zadań własnych organu lub wykonują czynności mieszczące się w ramach jego zadań, ale czynią to na podstawie umów cywilnoprawnych.
Zważywszy na fakt, że majątek będący przedmiotem Inwestycji będzie ogólnodostępny i przeznaczony do użytku niekomercyjnego, tj. będzie wykorzystywany na potrzeby mieszkańców Gminy, jak również osób odwiedzających Gminę, w ocenie Gminy nie będzie on wykorzystywany w ramach jakichkolwiek czynności opodatkowanych VAT.
Gmina będzie wykorzystywać przedmiotowe mienie w ramach zadań własnych związanych ze sprawami dotyczącymi kultury oraz utrzymania gminnych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej oraz obiektów administracji a także spraw w zakresie kultury fizycznej i turystyki, w tym terenów rekreacyjnych i urządzeń sportowych (art. 7 ust. 1 pkt 1, 9, 10 i 15 ustawy o samorządzie gminnym).
Jednocześnie, Gmina nie będzie osiągać jakichkolwiek dochodów z tytułu wykorzystania powstałej infrastruktury. Tym samym nie będzie tutaj dochodzić do odpłatnej dostawy towarów czy odpłatnego świadczenia usług, a omawiane przedmiotowe mienie wykorzystywane będzie wyłącznie w ramach zadań własnych Gminy (czynności o charakterze publicznym, niepodlegające opodatkowaniu VAT).
Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Stosownie natomiast do treści art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy o VAT, kwotę podatku naliczonego stanowi m.in. suma kwot podatku określonych na fakturach otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.
Z treści powyższej regulacji wynika, że prawo do odliczenia podatku naliczonego przysługuje podatnikom VAT w sytuacji, gdy towary i usługi, przy nabyciu których został naliczony podatek, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych.
Przedstawiona wyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane przez podatnika VAT do wykonywania czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.
Dla oceny możliwości skorzystania z prawa do odliczenia w każdym przypadku istotne jest więc ustalenie czy podmiot posiada status podatnika VAT oraz czy towary i usługi, przy zakupie których naliczono VAT, w szczególności pozostają w bezspornym związku z wykonywanymi przez niego czynnościami opodatkowanymi.
Odnosząc się do wskazanej powyżej przesłanki warunkującej możliwość skorzystania z prawa do odliczenia podatku naliczonego, tj. związku ponoszonych wydatków z wykonywaniem czynności opodatkowanych, zdaniem Gminy, brak jest bezsprzecznego i bezpośredniego związku pomiędzy wydatkami, które są ponoszone na realizację projektu, a wykonywaniem czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT.
Zgodnie z treścią art. 5 ust. 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu podatkiem VAT podlegają m.in. odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Jednocześnie w myśl art. 7 ust. 1 ww. ustawy przez dostawę towarów rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. Z kolei zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy o VAT przez świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów.
Z wyżej przytoczonych przepisów wynika, iż na gruncie przepisów ustawy o VAT opodatkowaniu podlega dostawa towarów lub świadczenie usług wyłącznie wówczas, gdy mają one charakter odpłatny (z pewnymi wyjątkami dotyczącymi nieodpłatnych świadczeń zrównanych z czynnościami świadczonymi odpłatnie, które nie znajdują zastosowania w przedmiotowej sprawie).
W związku z powyższym, zdaniem Gminy, realizowany projekt nie będzie związany z wykonywaniem czynności, które podlegają opodatkowaniu podatkiem VAT. W konsekwencji warunek związku ponoszonych wydatków z czynnościami opodatkowanymi nie zostanie spełniony i tym samym Gmina nie będzie uprawniona do odliczenia podatku naliczonego od wydatków ponoszonych na realizację przedmiotowego projektu.
Stanowisko gminy znajduje przykładowo potwierdzenie w interpretacji indywidualnej z dnia 12 stycznia 2024 r., znak: 0111-KDIL3.4012.699.2023.1.MBN, w której Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej (dalej: „DKIS” lub „Organ”) stwierdził, iż: „W omawianej sprawie warunki uprawniające do odliczenia nie są spełnione bowiem - jak wynika z opisu sprawy - realizacja projektu polegającego na budowie świetlicy wiejskiej, wykonywana jest w ramach realizacji zadań własnych Gminy. Ponadto, wskazali Państwo, że świetlica, po zakończeniu prac, będzie udostępniana nieodpłatnie na potrzeby społeczności lokalnej. Mają Państwo zamiar wykorzystywać wybudowaną świetlicę do realizacji swoich celów statutowych i nie zamierzają Państwo wynajmować jej odpłatnie na podstawie umów cywilnoprawnych. Z tego względu, nabyte przez Państwa towary i usługi w ramach realizacji Inwestycji, służą w całości wykonywaniu czynności niepodlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług (...) Zatem, w analizowanej sprawie podstawowe warunki uprawniające do odliczenia podatku naliczonego nie są spełnione. Tym samym, w odniesieniu do Projektu - na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy - nie mają Państwo możliwości odliczenia podatku VAT naliczonego”.
Powyższe stanowisko zostało również potwierdzone w interpretacji DKIS z dnia 3 października 2024 r., znak: 0112-KDIL3.4012.517.2024.1.NW.
Reasumując:
- wybudowany w ramach projektu majątek nie będzie wykorzystywany przez Gminę do jakichkolwiek czynności podlegających opodatkowaniu VAT;
- Gminie nie będzie przysługiwać prawo do odliczenia podatku naliczonego od wydatków związanych z realizacją projektu z uwagi na brak związku ponoszonych wydatków z czynnościami opodatkowanymi VAT.
Mając powyższe na uwadze, zdaniem Gminy, w przedmiotowej sprawie warunki uprawniające do odliczenia podatku VAT nie będą spełnione, gdyż Gmina realizując opisane we wniosku zadanie nie będzie działała w charakterze podatnika VAT.
W konsekwencji Gmina - na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy o VAT - nie będzie miała prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w związku z realizacją przedmiotowej inwestycji, ani prawa do jego zwrotu - zgodnie z art. 87 ust. 1 ustawy o VAT.
Mając na uwadze powyższe, Wnioskodawca wnosi o potwierdzenie prawidłowości wskazanego powyżej stanowiska.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:
Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem”, podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
Jak wynika z treści art. 2 pkt 6 ustawy:
Przez towary należy rozumieć rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.
Stosownie do art. 7 ust. 1 ustawy:
Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).
Zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy:
Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:
1) przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2) zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3) świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.
Pod pojęciem usługi (świadczenia) należy rozumieć każde zachowanie, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie). Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy mieć na względzie, że ustawa zalicza do grona usług każde świadczenie, które nie jest dostawą w myśl art. 7 ustawy. Zauważyć również należy, że usługą będzie tylko takie świadczenie, w przypadku którego istnieje bezpośredni konsument, odbiorca świadczenia odnoszący korzyść o charakterze majątkowym.
W związku z powyższym czynność podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy wykonywana jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności. Przy czym związek pomiędzy otrzymywaną płatnością, a świadczeniem na rzecz dokonującego płatności musi mieć charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można powiedzieć, że płatność następuje w zamian za to świadczenie.
Według art. 15 ust. 1 ustawy:
Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Stosownie do art. 15 ust. 2 ustawy:
Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
W myśl art. 15 ust. 6 ustawy:
Nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.
Powyższy zapis jest odzwierciedleniem art. 13 ust. 1 obowiązującej od 1 stycznia 2007 r. Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej – (Dz. Urz. UE. L. Nr 347 z 11.12.2006 s. 1 ze zm.), zgodnie z którym:
Krajowe, regionalne i lokalne organy władzy oraz inne podmioty prawa publicznego nie są uważane za podatników w związku z działalnością, którą podejmują lub transakcjami, których dokonują jako organy władzy publicznej, nawet jeśli pobierają należności, opłaty, składki lub płatności w związku z takimi działaniami lub transakcjami.
Jednakże w przypadku gdy podejmują one takie działania lub dokonują takich transakcji, są uważane za podatników w odniesieniu do tych działań lub transakcji, gdyby wykluczenie ich z kategorii podatników prowadziło do znaczących zakłóceń konkurencji.
W każdych okolicznościach podmioty prawa publicznego są uważane za podatników w związku z czynnościami określonymi w załączniku I, chyba że niewielka skala tych działań sprawia, że mogą być one pominięte.
Oznacza to, że organ będzie uznany za podatnika podatku od towarów i usług w dwóch przypadkach, tj. gdy wykonuje czynności inne niż te, które mieszczą się w ramach jego zadań oraz gdy wykonuje czynności mieszczące się w ramach jego zadań, ale czyni to na podstawie umów cywilnoprawnych.
Kryterium podziału stanowi charakter wykonywanych czynności: czynności o charakterze publicznoprawnym wyłączają te podmioty z kategorii podatników, natomiast czynności o charakterze cywilnoprawnym skutkują uznaniem tych podmiotów za podatników podatku od towarów i usług, a realizowane przez nie odpłatne dostawy towarów i świadczenie usług podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
Zatem, jednostki samorządu terytorialnego są podatnikami podatku od towarów i usług jedynie w zakresie wszelkich czynności, które mają charakter cywilnoprawny. Będą to zatem wszystkie realizowane przez te jednostki czynności w sferze ich aktywności cywilnoprawnej, np. czynności sprzedaży, zamiany (nieruchomości i ruchomości), wynajmu, dzierżawy, itp., umów prawa cywilnego (nazwanych i nienazwanych). Tylko w tym zakresie ich czynności mają bowiem charakter działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy.
Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 662):
Gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność.
W myśl art. 6 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym:
Do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów.
Stosownie do art. 7 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym:
Zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy. (…).
Realizacja tych zadań następować może także w drodze dostawy towarów i świadczenia usług w rozumieniu art. 7 i art. 8 ustawy (w zakresie dostaw i usług co do zasady odpłatnych). Gmina, w celu wypełnienia nałożonych na nią zadań, organizuje warunki dla innych podmiotów bądź bezpośrednio uczestniczy w obrocie gospodarczym.
Jak stanowi art. 2 pkt 19 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 68 ze zm.), zwanej dalej ustawą o OZE:
Użyte w ustawie określenia oznaczają:
mikroinstalacja - instalację odnawialnego źródła energii o łącznej mocy zainstalowanej elektrycznej nie większej niż 50 kW, przyłączoną do sieci elektroenergetycznej o napięciu znamionowym niższym niż 110 kV albo o mocy osiągalnej cieplnej w skojarzeniu nie większej niż 150 kW, w której łączna moc zainstalowana elektryczna jest nie większa niż 50 kW.
Według art. 2 pkt 27a ustawy o OZE:
Użyte w ustawie określenia oznaczają:
prosument energii odnawialnej - odbiorcę końcowego wytwarzającego energię elektryczną wyłącznie z odnawialnych źródeł energii na własne potrzeby w mikroinstalacji, pod warunkiem że w przypadku odbiorcy końcowego niebędącego odbiorcą energii elektrycznej w gospodarstwie domowym, nie stanowi to przedmiotu przeważającej działalności gospodarczej określonej zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 40 ust. 2 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej (Dz.U. z 2024 r. poz. 1799 );
Na mocy art. 3 ustawy o OZE:
Podjęcie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania energii elektrycznej z odnawialnych źródeł energii wymaga uzyskania koncesji na zasadach i warunkach określonych w ustawie - Prawo energetyczne, z wyłączeniem wytwarzania energii elektrycznej:
1) w mikroinstalacji;
2) w małej instalacji;
3) wyłącznie z biogazu rolniczego, w tym w kogeneracji w rozumieniu art. 3 pkt 33 ustawy - Prawo energetyczne;
4) wyłącznie z biopłynów.
Zgodnie z art. 4 ust. 1a pkt 2 ustawy o OZE:
Sprzedawca, o którym mowa w art. 40 ust. 1a, dokonuje rozliczenia wartości energii elektrycznej wprowadzonej do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej od 1 lipca 2022 r. przez prosumenta energii odnawialnej, prosumenta zbiorowego energii odnawialnej lub prosumenta wirtualnego energii odnawialnej, wytwarzającego energię elektryczną w instalacji odnawialnego źródła energii, której przyłączenie do sieci elektroenergetycznej i wprowadzenie z niej energii elektrycznej do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej po raz pierwszy nastąpiło po 31 marca 2022 r., z wyłączeniem mikroinstalacji przyłączonych do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej zgodnie z art. 4d ust. 2-11 , wobec wartości energii elektrycznej pobranej z tej sieci w celu jej zużycia na potrzeby własne.
W świetle art. 4 ust. 2 pkt 1 ustawy o OZE:
Rozliczenia, o którym mowa w ust. 1 i 1a, w odniesieniu do prosumenta energii odnawialnej - dokonuje się z uwzględnieniem zasad, o których mowa w ust. 2a-2d, na podstawie wskazań układu pomiarowo-rozliczeniowego dokonującego pomiaru ilości energii elektrycznej w punkcie poboru energii prosumenta energii odnawialnej.
Zgodnie z art. 4 ust. 8 ustawy o OZE:
Wytwarzanie i wprowadzanie do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej energii elektrycznej, o której mowa w ust. 1 oraz ust. 1a, przez prosumenta energii odnawialnej, prosumenta zbiorowego energii odnawialnej lub prosumenta wirtualnego energii odnawialnej niebędącego przedsiębiorcą, o którym mowa w ustawie - Prawo przedsiębiorców, nie stanowi działalności gospodarczej w rozumieniu art. 3 tej ustawy.
Należy zauważyć, że do dnia 14 lipca 2018 r. obowiązywał art. 4 ust. 9 ustawy o odnawialnych źródłach energii, zgodnie z którym wprowadzanie energii elektrycznej do sieci, a także pobieranie tej energii z sieci, o których mowa w ust. 1, nie są świadczeniem usług ani sprzedażą w rozumieniu ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.
Wskazany art. 4 ust. 9 ustawy o odnawialnych źródłach energii został uchylony przez art. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 czerwca 2018 r. o zmianie ustawy o odnawialnych źródłach energii (Dz. U. 2018 r., poz. 1276). Co do zasady zatem, czynności, o których mowa w tym przepisie, stanowić mogą czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, o ile są dokonywane przez podatników tego podatku.
W wyroku w sprawie C-219/12 Fuchs Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej uznał, że:
Eksploatacja zainstalowanego na służącym prywatnym celom domu mieszkalnym lub obok niego modułu fotowoltaicznego, skonstruowanego w ten sposób, że po pierwsze ilość wytworzonej energii elektrycznej jest zawsze niższa od ilości energii elektrycznej ogółem zużytej przez użytkownika modułu do celów prywatnych, a po drugie energia ta jest dostarczana do sieci za wynagrodzeniem o charakterze stałym, stanowi „działalność gospodarczą” w rozumieniu tych przepisów.
Z opisu sprawy wynika, że są Państwo zarejestrowanym podatnikiem podatku VAT i od 2025 roku realizują Państwo projekt „...”. Przedsięwzięcie obejmuje następujące zadania inwestycyjne:
1) Budowa budynku świetlicy w miejscowości (...) oraz
2) Rewitalizacja (...).
Celem projektu jest stworzenie miejsc przeznaczonych do integracji i aktywizacji mieszkańców Gminy przez wzrost uczestnictwa w życiu społecznym i kulturalnym poprzez budowę świetlicy w miejscowości (...) oraz zagospodarowanie (...) w miejscowości (...).
W zakres inwestycji dotyczącej budowy budynku świetlicy w miejscowości (...) wchodzić będzie m.in. montaż paneli PV na dachu świetlicy. W związku z wykonaniem instalacji fotowoltaicznej, będą Państwo prosumentem energii odnawialnej, w rozumieniu art. 2 pkt 27a ustawy o OZE. Ww. instalacja będzie stanowić mikroinstalację w rozumieniu art. 2 pkt 19 ustawy o OZE. W związku z wykonaniem instalacji zawrą Państwo umowę z przedsiębiorstwem energetycznym. Umowa z przedsiębiorstwem energetycznym nie będzie przewidywać wynagrodzenia dla Państwa w związku z wyprodukowaną energią elektryczną z instalacji fotowoltaicznej. Umowa z dostawcą energii będzie uwzględniała tylko zakup energii. Instalacja fotowoltaiczna będzie wykonana i zaprojektowana w systemie zero-eksport, co oznacza brak wypływu nadwyżkowej energii do sieci elektroenergetycznej. Oznacza to, że całość wyprodukowanej energii zostanie zagospodarowana w ramach punktu poboru energii (PPE) świetlicy. W związku z powyższym wyprodukowana nadmiernie energia nie przejdzie przez układ pomiarowy do sieci. Projektowana instalacja zostanie wyposażona w „Strażnika Mocy”. Jest to funkcja realizowana za pomocą wewnętrznych ustawień w oprogramowaniu falownika. Funkcja ta polega na blokadzie oddawania nadmiernie wyprodukowanej energii elektrycznej do sieci elektroenergetycznej. W przypadku braku bieżącej konsumpcji energii elektrycznej, falownik redukuje produkcje mocy do 0 W.
Mając na uwadze przedstawiony opis sprawy oraz powołane przepisy prawa należy stwierdzić, że – jak Państwo wskazali - umowa z przedsiębiorstwem energetycznym będzie uwzględniała tylko zakup energii. Całość wyprodukowanej energii zostanie zagospodarowana w ramach punktu poboru energii (PPE) świetlicy. Wyprodukowana nadmiernie energia nie przejdzie przez układ pomiarowy do sieci. Projektowana instalacja zostanie wyposażona w „Strażnika Mocy”. Jest to funkcja realizowana za pomocą wewnętrznych ustawień w oprogramowaniu falownika, która polega na blokadzie oddawania nadmiernie wyprodukowanej energii elektrycznej do sieci elektroenergetycznej – w przypadku braku bieżącej konsumpcji energii elektrycznej, falownik redukuje produkcje mocy. Zatem nie będą Państwo dokonywać dostawy towarów na rzecz przedsiębiorstwa energetycznego. Tym samym w okolicznościach sprawy w części dotyczącej instalacji fotowoltaicznej nie będą Państwo wykonywać czynności podlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy.
Ponadto w treści wniosku wskazali Państwo, że majątek wytworzony w ramach projektu będzie ogólnodostępny i przeznaczony do użytku niekomercyjnego. Służyć on będzie nieodpłatnie wszystkim zainteresowanym, zgodnie z celami, w których będzie on realizowany. Nie planują Państwo udostępniania świetlicy za odpłatnością na podstawie umowy najmu, dzierżawy lub innej umowy cywilnoprawnej o podobnym charakterze. Tym samym, nie planują Państwo osiągać jakichkolwiek dochodów z tytułu wykorzystania świetlicy. Infrastruktura powstała w ramach zadania Rewitalizacja (...) również nie będzie wykorzystywana do wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług i będzie ona otwarta dla wszystkich odwiedzających. Nie będą Państwo pobierać żadnych opłat, ani też nie będzie uzyskiwać z tego tytułu żadnych dochodów.
Zatem realizując opisaną inwestycję pn. „...” nie wykonują Państwo działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy (nie są tu bowiem spełnione przesłanki określone w tym przepisie, a więc wykorzystywanie towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły do celów zarobkowych).
Jak wynika z okoliczności sprawy realizują Państwo ww. projekt wykonując zadania własne Gminy, wymienione w art. 7 ust. 1 pkt 1, 9, 10 i 15 ustawy o samorządzie gminnym, tj. zadania w zakresie ładu przestrzennego, gospodarki nieruchomościami, ochrony środowiska i przyrody oraz gospodarki wodnej; kultury, w tym bibliotek gminnych i innych instytucji kultury oraz ochrony zabytków i opieki nad zabytkami; kultury fizycznej i turystyki, w tym terenów rekreacyjnych i urządzeń sportowych oraz utrzymania gminnych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej oraz obiektów administracyjnych.
Tym samym realizując ww. projekt nie występują Państwo w charakterze podatnika podatku VAT, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy, bowiem w tym zakresie działają Państwo jako organ władzy w rozumieniu art. 15 ust. 6 ustawy.
Podsumowując, stwierdzam, że czynności, w ramach których wykorzystują Państwo majątek realizowany w ramach projektu pn. „...”, nie stanowią czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług w rozumieniu art. 5, art. 7 lub art. 8 ustawy.
Wobec powyższego Państwa stanowisko w zakresie pytania 1 jest prawidłowe.
Odnosząc się z kolei do pytania nr 2 należy wskazać, że podstawowe zasady dotyczące odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy, zgodnie którym:
W zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.
W myśl art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a) ustawy:
Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.
Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).
Przedstawiona wyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych.
Ponadto podkreślić należy, że ustawodawca zapewnił podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego w całości lub w części, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy.
Przepis ten określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
Jak stanowi art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy:
Nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne w przypadku gdy transakcja udokumentowana fakturą nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.
Oznacza to, że podatnik nie może skorzystać z prawa do odliczenia w odniesieniu do podatku, który jest należny wyłącznie z tego względu, że został wykazany na fakturze w sytuacji, gdy transakcja nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.
Zgodnie z art. 88 ust. 4 ustawy:
Obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się również do podatników, którzy nie są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni, zgodnie z art. 96, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 86 ust. 2 pkt 7.
Zgodnie z powyższą regulacją, z prawa do odliczenia podatku skorzystać mogą wyłącznie podatnicy, którzy są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni.
Zatem, aby podmiot mógł skorzystać z prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z dokonanym nabyciem towarów i usług, w pierwszej kolejności powinien spełnić przesłanki umożliwiające uznanie go – dla tej czynności – za podatnika podatku od towarów i usług, działającego w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.
W analizowanej sprawie warunki wskazane w art. 86 ust. 1 ustawy, uprawniające do odliczenia nie są spełnione, gdyż - jak rozstrzygnięto wyżej - w związku z realizacją projektu pn. „...” nie działają Państwo jako podatnik podatku VAT w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy, a czynności, w ramach których wykorzystują Państwo majątek będący przedmiotem inwestycji nie stanowią czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
Wobec powyższego nie przysługuje Państwu prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w związku z realizacją projektu pn. „...”.
Tym samym Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 2 jest prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
Informuję, że wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem wniosku (zapytania). Inne kwestie przedstawione we wniosku, które nie zostały objęte pytaniami nie mogą być – zgodnie z art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa – rozpatrzone.
Jestem ściśle związany przedstawionym we wniosku opisem sprawy. Ponoszą Państwo ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym jego przedstawieniem. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego podanym przez Państwa w złożonym wniosku. Zatem, należy zaznaczyć, że wydając przedmiotową interpretację oparłem się na wynikającym z treści wniosku opisie sprawy. W konsekwencji w przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, bądź celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych. Ponadto, w sytuacji zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku w opisie sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.
Pojęcie „kosztu kwalifikowalnego” nie jest pojęciem podatkowym i organy podatkowe nie są właściwe do rozstrzygania wątpliwości podatników odnośnie możliwości zaliczania wartości podatku od towarów i usług do kosztów kwalifikowalnych. Kwestię tę rozstrzygają bowiem przepisy regulujące zasady korzystania ze środków pomocowych. Zasady i przepisy podatkowe przywołane w uzasadnieniu niniejszej interpretacji mogą być jedynie pomocne przy dokonywaniu oceny, czy podatek VAT w tej sytuacji powinien być kosztem kwalifikowalnym. W związku z powyższym nie zajęto stanowiska w tej sprawie.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
- Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem sprawy i zastosują się Państwo do interpretacji.
- Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
- Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
- w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
- w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
Rozliczaj podatki zgodnie z przepisami — w programie TaxMachine
Interpretacje pomagają zrozumieć przepisy; TaxMachine pomaga je zastosować w praktyce — prowadzi księgi, liczy podatki i generuje deklaracje, a stawki, druki i przepisy aktualizuje na bieżąco.
- ✓ Księga przychodów i rozchodów, ryczałt oraz pełna księgowość
- ✓ Faktury i e-faktury KSeF, JPK_V7 i JPK_KR
- ✓ PIT, CIT, VAT i inne deklaracje + wysyłka e-Deklaracje z pobraniem UPO
- ✓ Środki trwałe i amortyzacja, płace i ZUS
- ✓ Automatyczne aktualizacje stawek, druków i przepisów