0113-KDIPT1-2.4012.645.2026.1.KC

Interpretacja indywidualna
– stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

6 lipca 2026 r. wpłynął Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie prawa do częściowego odliczenia podatku od towarów i usług naliczonego z faktur dokumentujących wydatki ponoszone w ramach projektu pn. „…” przy zastosowaniu prewspółczynnika, o którym mowa w art. 86 ust. 2a ustawy o VAT.

Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

Gmina (…) jest jednostką samorządu terytorialnego, która jako wspólnota samorządowa na podstawie ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2026 r. poz. 662 z późn. zm.) obejmuje swoim zakresem działania wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów.

Gmina posiada osobowość prawną i wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność. Jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem VAT.

Gmina (…) przystępuje do realizacji projektu pn. „…”. Zadanie jest realizowane w ramach Funduszy Europejskich dla (…) (Fundusz na rzecz Sprawiedliwej Transformacji), dla Priorytetu: FESL.10.00-Fundusze Europejskie na transformację, dla Działania: FESL.10.06-Rozwój energetyki rozproszonej opartej o odnawialne źródła energii.

Projekt polega na budowie instalacji do produkcji energii z OZE wraz z magazynami energii elektrycznej działającej na potrzeby obiektów JST w Gminie (…), tj. dla potrzeb przepompowni wody oraz SUW (Stacji Uzdatniania Wody).

W wyniku realizacji inwestycji zwiększy się udział mocy zainstalowanej w ramach odnawialnych źródeł energii oraz zmniejszy się emisja pyłów i gazów do atmosfery. Projekt zapewni bezpieczeństwo energetyczne Gminy (…), poprawi jakość powietrza atmosferycznego całego regionu objętego LSR, zapewni ciągłość dostaw energii elektrycznej dla obiektów strategicznych Gminy (…).

W zakresie zadania zaplanowano montaż 2 szt. instalacji fotowoltaicznej oraz 2 szt. magazynów energii elektrycznej:

• instalacja fotowoltaiczna o łącznej mocy znamionowej nominalnej (…) kWp na terenie Stacji Uzdatniania Wody wraz z magazynem energii elektrycznej poj. nominalnej (…) kWh;
• instalacja fotowoltaiczna o łącznej mocy znamionowej nominalnej (…) kWp na terenie Przepompowni wraz z magazynem energii elektrycznej poj. nominalnej (…) kWh.

Projekt zakłada również montaż 2 szt. systemów zarządzania energią, który będzie obsługiwał wykonane w ramach projektu instalacje. Budżet zadania przewiduje ponad to kampanię informacyjno- edukacyjną oraz inne działania proekologiczne.

Projekt będzie podlegał zasadom pomocy de minimis na podstawie Rozporządzenia Ministra Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia 17 kwietnia 2024 r. w sprawie udzielania pomocy de minimis w ramach regionalnych programów na lata 2021–2027 (Dz. U. z 2024 r. poz. 598).

Wykonane instalacje fotowoltaiczne i magazyny energii wraz z systemem zarządzania dla wskazanych instalacji, będą wykorzystywane do czynności opodatkowanych podatkiem VAT w celu odpłatnego świadczenia usług dostarczania wody na rzecz mieszkańców, przedsiębiorstw i instytucji z terenu Gminy. Z tego tytułu Gmina pobiera stosowne opłaty na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych oraz wystawia na ich rzecz faktury; wynikający stąd podatek VAT należny wykazywany jest w składanych przez Gminę deklaracjach VAT-7.

Ponadto instalacje będą również wykorzystywane do czynności niepodlegających VAT do celów własnych związanych z dostarczaniem wody do budynków wykorzystywanych przez gminne jednostki budżetowe: Urząd Gminy, Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej, Zespoły Szkolno-Przedszkolne.

Faktury dokumentujące zakupy związane z realizacją projektu będą wystawiane na Gminę jako nabywcę usługi.

Gmina nie ma możliwości przyporządkowania powstałych instalacji wraz z magazynami energii i systemem zarządzania nimi wyłącznie do celów wykonywanej działalności gospodarczej, w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług.

W związku z budową objętych wnioskiem instalacji Gmina będzie prosumentem energii odnawialnej w rozumieniu art. 2 pkt 27a ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii (Dz. U. z 2026 r., poz. 68 ze zm.). Instalacje będą stanowić mikro instalacje w rozumieniu art. 2 pkt. 19 ustawy o odnawialnych źródłach energii.

Na chwilę obecną Gmina posiada umowy obejmujące punkty poboru energii dla stacji uzdatniania wody i przepompowni z przedsiębiorstwem energetycznym na standardowych zasadach bez instalacji fotowoltaicznej. Po zainstalowaniu podpisana zostanie umowa sprzedaży energii elektrycznej, świadczenia usług dystrybucji oraz świadczenia usług odbioru i rozliczania energii elektrycznej wprowadzonej do sieci z mikro instalacji elektrycznej.

Umowa nie będzie przewidywała wynagrodzenia dla Gminy w związku z wyprodukowaną energią elektryczną z instalacji fotowoltaicznej. Dokonywane będą jedynie rozliczenia wartości energii wyprodukowanej przez mikro instalacje i wprowadzonej do sieci wobec wartości energii elektrycznej pobranej w celu zużycia na potrzeby własne zgodnie z art. 4 ust. 1a pkt 2 ustawy o odnawialnych źródłach energii (energia wykorzystywana w celu zasilania stacji uzdatniania wody i przepompowni).

W przypadku instalacji będących przedmiotem wniosku Gmina nie będzie korzystać z rozliczenia ilości energii elektrycznej wprowadzonej do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej wobec ilości energii elektrycznej pobranej z sieci w oparciu o art. 4 ust. 1 ustawy o odnawialnych źródłach energii.

Instalacja nie mieści się w przepisach określonych w art. 4d ust. 2 ustawy o odnawialnych źródłach energii.

Instalacje fotowoltaiczne zostały zaprojektowane w taki sposób, że najprawdopodobniej cała wyprodukowana energia będzie konsumowana na bieżąco (lub zbilansowana w ciągu kolejnego miesiąca) i nie wystąpi przypadek nierozliczenia jej w ciągu 12 miesięcy.

Powstała w ramach projektu instalacja będzie wykorzystywana do zasilania energią elektryczną wyłącznie budynku stacji uzdatniania wody i przepompowni. W punktach tych wykonywane są w około 99% czynności opodatkowane podatkiem od towarów i usług, tj. dostawa wody do gospodarstw domowych, przedsiębiorstw i instytucji z terenu Gminy oraz wykonywane są w około 1% czynności niepodlegające VAT, tj. dostawa wody do budynku Urzędu Gminy i jej jednostek organizacyjnych. Instalacje nie będą wykorzystywane do czynności zwolnionych od podatku VAT.

Pytanie

Czy Gminie będzie przysługiwało prawo do obniżenia podatku VAT należnego o podatek VAT naliczony z faktur dokumentujących ponoszone w ramach projektu pn. „…” wydatki przy zastosowaniu tzw. prewspółczynnika, o którym mowa w art. 86 ust. 2a ustawy o podatku od towarów i usług?

Państwa stanowisko w sprawie

Zdaniem Wnioskodawcy Gminie będzie przysługiwało prawo do obniżenia podatku VAT należnego o podatek VAT naliczony z faktur dokumentujących ponoszone w ramach projektu pn. „…” wydatki przy zastosowaniu tzw. prewspółczynnika, o którym mowa w art. 86 ust. 2a ustawy o podatku od towarów i usług.

Jak wskazano w opisie stanu faktycznego w ramach realizowanego projektu pn. „…” zostaną wykonane 2 szt. instalacji fotowoltaicznej oraz 2 szt. magazynów energii elektrycznej:

• instalacja fotowoltaiczna o łącznej mocy znamionowej nominalnej (…) kWp na terenie Stacji Uzdatniania Wody wraz z magazynem energii elektrycznej poj. nominalnej (…) kWh;
• instalacja fotowoltaiczna o łącznej mocy znamionowej nominalnej (…) kWp na terenie Przepompowni wraz z magazynem energii elektrycznej poj. nominalnej (…) kWh.

Projekt zakłada również montaż 2 szt. systemów zarządzania energią, który będzie obsługiwał wykonane w ramach projektu instalacje. Budżet zadania przewiduje również kampanię informacyjnoedukacyjną oraz inne działania proekologiczne.

Powstała w ramach projektu instalacja będzie wykorzystywana do zasilania energią elektryczną wyłącznie budynku stacji uzdatniania wody i przepompowni. W punktach tych wykonywane są w około 99% czynności opodatkowane podatkiem od towarów i usług, tj. dostawa wody do gospodarstw domowych, przedsiębiorstw i instytucji z terenu Gminy oraz wykonywane są w około 1% czynności niepodlegające VAT, tj. dostawa wody do budynku Urzędu Gminy i jej jednostek organizacyjnych. Instalacje nie będą wykorzystywane do czynności zwolnionych od podatku VAT.

Gmina nie ma możliwości przyporządkowania powstałych instalacji wraz z magazynami energii i systemem zarządzania nimi wyłącznie do celów wykonywanej działalności gospodarczej, w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług.

W związku z budową objętych wnioskiem instalacji Gmina będzie prosumentem energii odnawialnej w rozumieniu art. 2 pkt 27a ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii (Dz. U. z 2026 r., poz. 68 ze zm.). Instalacje będą stanowić mikro instalacje w rozumieniu art. 2 pkt. 19 ustawy o odnawialnych źródłach energii.

Na chwilę obecną Gmina posiada umowy obejmujące punkty poboru energii dla stacji uzdatniania wody i przepompowni z przedsiębiorstwem energetycznym na standardowych zasadach bez instalacji fotowoltaicznej. Po zainstalowaniu podpisana zostanie umowa sprzedaży energii elektrycznej, świadczenia usług dystrybucji oraz świadczenia usług odbioru i rozliczania energii elektrycznej wprowadzonej do sieci z mikro instalacji elektrycznej.

Umowa nie będzie przewidywała wynagrodzenia dla Gminy w związku z wyprodukowaną energią elektryczną z instalacji fotowoltaicznej. Dokonywane będą jedynie rozliczenia wartości energii wyprodukowanej przez mikro instalacje i wprowadzonej do sieci wobec wartości energii elektrycznej pobranej w celu zużycia na potrzeby własne zgodnie z art. 4 ust. 1a pkt 2 ustawy o odnawialnych źródłach energii (energia wykorzystywana w celu zasilania stacji uzdatniania wody i przepompowni).

W przypadku instalacji będących przedmiotem wniosku Gmina nie będzie korzystać z rozliczenia ilości energii elektrycznej wprowadzonej do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej wobec ilości energii elektrycznej pobranej z sieci w oparciu o art. 4 ust. 1 ustawy o odnawialnych źródłach energii. Instalacja nie mieści się w przepisach określonych w art. 4d ust. 2 ustawy o odnawialnych źródłach energii.

Instalacje fotowoltaiczne zostały zaprojektowane w taki sposób, że najprawdopodobniej cała wyprodukowana energia będzie konsumowana na bieżąco (lub zbilansowana w ciągu kolejnego miesiąca) i nie wystąpi przypadek nierozliczenia jej w ciągu 12 miesięcy.

Podstawowe zasady odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. 2025 r., poz. 775 ze zm.). W myśl tego przepisu w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15 ustawy, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

W myśl art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy:

Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu:

a)    nabycia towarów i usług,

b)    dokonania całości lub części zapłaty przed nabyciem towaru lub wykonaniem usługi.

Z powyższych regulacji prawnych wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).

Przedstawiona wyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.

Decydujące znaczenie dla oceny istnienia prawa do odliczenia ma zamierzony (deklarowany) związek podatku naliczonego z czynnościami opodatkowanymi.

Na mocy art. 86 ust. 2a ustawy:

W przypadku nabycia towarów i usług wykorzystywanych zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza, z wyjątkiem celów osobistych, do których ma zastosowanie art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2, oraz celów, o których mowa w art. 8 ust. 5 – w przypadku, o którym mowa w tym przepisie, gdy przypisanie tych towarów i usług w całości do działalności gospodarczej podatnika nie jest możliwe, kwotę podatku naliczonego, o której mowa w ust. 2, oblicza się zgodnie ze sposobem określenia zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej, zwanym dalej „sposobem określenia proporcji”. Sposób określenia proporcji powinien najbardziej odpowiadać specyfice wykonywanej przez podatnika działalności i dokonywanych przez niego nabyć.

Na zakres prawa do odliczeń w sposób bezpośredni wpływa również pojmowanie statusu danego podmiotu jako podatnika podatku od towarów i usług wykonującego czynności opodatkowane. Tylko podatnik w rozumieniu art. 15 ustawy o VAT, ma prawo do odliczenia podatku naliczonego. Co do zasady status podatnika związany jest z prowadzeniem przez dany podmiot działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy.

W myśl art. 15 ust. 1 ustawy:

Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Na mocy art. 15 ust. 2 ustawy:

Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność

osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Jak stanowi art. 15 ust. 6 ustawy:

Nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Z powołanych przepisów wynika, że jednostki samorządu terytorialnego nie są podatnikami podatku od towarów i usług w związku z realizacją zadań, które podejmują jako podmioty prawa publicznego, nawet jeśli pobierają z tego tytułu należności, opłaty lub składki.

Podmioty te są natomiast podatnikami podatku od towarów i usług w przypadku wykonywanych przez nie czynności na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych. Kryterium podziału stanowi charakter wykonywanych czynności: czynności o charakterze publicznoprawnym wyłączają te podmioty z kategorii podatników, natomiast czynności o charakterze cywilnoprawnym skutkują uznaniem tych podmiotów za podatników podatku od towarów i usług, a realizowane przez nie odpłatne dostawy towarów i świadczenie usług podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

W przedstawionym stanie faktycznym Gmina będzie występowała jak podatnik podatku od towarów i usług. Wykonane w ramach projektu instalacje będą wykorzystywane do wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, tj. zaopatrzenia w wodę.

Spełnione zostaną zatem warunki uprawniające do dokonania obniżenia podatku VAT należnego o podatek VAT naliczony z faktur dokumentujących ponoszone w ramach projektu wydatki.

Obowiązkiem podatnika w pierwszej kolejności jest przypisanie konkretnych wydatków do określonego rodzaju sprzedaży, z którymi wydatki te są związane. Podatnik ma zatem obowiązek odrębnego określenia, z jakim rodzajem działalności będzie związany podatek wynikający z otrzymanych faktur zakupu, czyli dokonania tzw. bezpośredniej alokacji. Jeżeli takie wyodrębnienie jest możliwe, podatnikowi przysługuje prawo do odliczenia w całości podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług związanych ze sprzedażą opodatkowaną, brak jest natomiast takiego prawa w stosunku do towarów i usług wykorzystywanych do wykonywania czynności niepodlegających temu podatkowi oraz zwolnionych od podatku.

Natomiast w sytuacji, gdy przyporządkowanie ponoszonych wydatków do poszczególnych rodzajów działalności nie jest możliwe, a wydatki służą zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza, podatnik powinien ustalić proporcję, o której mowa w art. 86 ust. 2a ustawy.

Powstałe w ramach projektu instalacje fotowoltaiczne wraz z magazynami energii i systemem zarządzającym będą wykorzystywane zarówno do czynności opodatkowanych jak i czynności niepodlegających opodatkowaniu. Jednocześnie Gmina wskazała, że nie jest możliwe przyporządkowanie wydatków w całości do działalności gospodarczej. Zatem zasadne jest dokonanie odliczenia zgodnie z regulacją zawartą w art. 86 ust. 2a ustawy od towarów i usług.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z przepisem art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą o VAT”:

W myśl art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a) ustawy o VAT:

Z przywołanych wyżej przepisów wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).

Przedstawiona wyżej zasada wyklucza możliwość dokonania odliczenia podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi. Jednocześnie z zasady tej wynika, że odliczenie podatku naliczonego może być częściowe, tzn. w tej części, w jakiej dane towary lub usługi, z którymi związany jest podatek naliczony są wykorzystywane do realizacji czynności opodatkowanych, z pominięciem tej części podatku od tych towarów i usług, w jakiej towary te (usługi) są wykorzystywane do wykonywania czynności nieopodatkowanych podatkiem VAT.

Ponadto należy zauważyć, że ustawodawca zapewnił podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego w całości lub w części pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno tzw. przesłanek pozytywnych oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy o VAT. Ten ostatni przepis określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Jeden z nich wskazany został w art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy o VAT, zgodnie z którym:

Wyrażoną w cytowanym powyżej art. 86 ust. 1 ustawy o VAT generalną zasadę uprawniającą do odliczenia podatku naliczonego, uzupełniają regulacje zawarte w art. 86 ust. 2a i następne ustawy o VAT.

Stosownie do treści art. 86 ust. 2b ustawy o VAT:

Zgodnie z art. 86 ust. 2c ustawy o VAT:

Z art. 86 ust. 2d ustawy o VAT wynika, że:

Zgodnie z art. 86 ust 2g ustawy o VAT:

W myśl art. 86 ust. 2h ustawy o VAT:

Natomiast z treści art. 86 ust. 22 ustawy o VAT wynika, że:

Na podstawie powyższej delegacji, zostało wydane rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2015 r. w sprawie sposobu określania zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej w przypadku niektórych podatników (t. j. Dz. U. z 2021 r., poz. 999), zwane dalej „rozporządzeniem”.

Zgodnie z § 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia:

Stosownie do § 2 pkt 8 ww. rozporządzenia:

Powołany wyżej art. 86 ust. 2a ustawy o VAT będzie mieć zastosowanie wyłącznie do sytuacji, w której nabywane towary i usługi, wykorzystywane są zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza, w sytuacji gdy przypisanie tych wydatków w całości do działalności gospodarczej nie jest możliwe.

Przepis ten wprost określa, co stanowi kwotę podatku naliczonego w przypadku nabycia towarów i usług, wykorzystywanych zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych.

Zgodnie z tą normą w przypadku nabycia towarów i usług, wykorzystywanych zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza (z wyjątkiem wykorzystania na cele osobiste, do których może mieć zastosowanie art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2 ustawy), w sytuacji gdy przypisanie tych towarów i usług w całości do działalności gospodarczej nie jest możliwe, kwotę podatku naliczonego oblicza się zgodnie ze sposobem określenia zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej.

Dla stwierdzenia, czy działalność lub transakcje stanowią „cele inne niż związane z działalnością gospodarczą” znaczenie ma, czy mieszczą się one w przedmiocie działalności danej jednostki.

Cele prowadzonej działalności gospodarczej należy rozpatrywać w kontekście definicji działalności gospodarczej, określonej w art. 15 ust. 2 i ust. 3 ustawy o VAT. W związku z prowadzeniem działalności gospodarczej u podatnika mogą wystąpić działania czy sytuacje, które nie generują opodatkowania podatkiem VAT. „Towarzyszą” one działalności gospodarczej i nie stanowią obok niej odrębnego przedmiotu działalności podatnika. Nie podlegają one opodatkowaniu podatkiem VAT, jednakże ich występowanie nie oznacza, że u podatnika występują czynności wykonywane poza działalnością gospodarczą. Za czynności zrównane z czynnościami wykonywanymi w ramach działalności gospodarczej uznaje się także nieodpłatną dostawę towarów lub nieodpłatne świadczenie usług na cele osobiste, w przypadkach, o których mowa w art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2 ustawy o VAT. Uzasadnia to fakt, że chociaż czynności te z definicji nie mają związku z działalnością gospodarczą, w przypadkach określonych w tych przepisach następuje obowiązek naliczenia VAT. Natomiast przez cele inne rozumie się sferę działalności danego podmiotu niebędącą działalnością gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 i ust. 3 ustawy o VAT (przykładowo działalność podmiotu w charakterze organu władzy czy nieodpłatną działalność statutową).

Na zakres prawa do odliczeń w sposób bezpośredni wpływa również pojmowanie statusu danego podmiotu jako podatnika podatku od towarów i usług wykonującego czynności opodatkowane. Tylko podatnik w rozumieniu art. 15 ustawy o VAT, ma prawo do odliczenia podatku naliczonego. Co do zasady status podatnika związany jest z prowadzeniem przez dany podmiot działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy.

Art. 15 ust. 1 ustawy o VAT stanowi, że:

Na mocy art. 15 ust. 2 ustawy o VAT:

Jak stanowi art. 15 ust. 6 ustawy o VAT:

Oznacza to, że organ będzie uznany za podatnika podatku od towarów i usług w dwóch przypadkach, tj. gdy wykonuje czynności inne niż te, które mieszczą się w ramach jego zadań oraz, gdy wykonuje czynności mieszczące się w ramach jego zadań, ale czyni to na podstawie umów cywilnoprawnych.

Powyższy zapis jest odzwierciedleniem art. 13 obowiązującej od dnia 1 stycznia 2007 r. Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej – (Dz. Urz. UE. L. Nr 347 z 11.12.2006 s. 1, ze zm.), zgodnie z którym:

Z powołanych regulacji wynika, że organy władzy publicznej są wyłączone z kręgu podatników podatku od towarów i usług, wyłącznie przy wykonywaniu czynności nałożonych przepisami prawa, dla realizacji których zostały powołane. Jest to wyłączenie podmiotowo-przedmiotowe. Organy te są natomiast podatnikami podatku od towarów i usług w przypadku wykonywania czynności na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych. Kryterium podziału stanowi więc charakter wykonywanych czynności: czynności o charakterze publicznoprawnym wyłączają te podmioty z kategorii podatników, natomiast czynności o charakterze cywilnoprawnym skutkują uznaniem tych podmiotów za podatników podatku od towarów i usług, a realizowane przez nie odpłatne dostawy towarów i świadczenia usług podlegają opodatkowaniu tym podatkiem.

Wyłączenie z opodatkowania podatkiem VAT jednostek samorządu terytorialnego jest możliwe tylko wtedy, gdy wykonują one czynności w ramach przypisanych im specyficznych zadań i funkcji samorządowych (publicznych) i tylko w odniesieniu do tych czynności, które nie są wykonywane na podstawie zawartych przez gminę umów cywilnoprawnych.

Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2026 r., poz. 662 ze zm.):

Jak stanowi art. 6 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym:

Katalog zadań własnych gminy został określony w art. 7 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym.

Jak wynika z opisu sprawy są Państwo czynnym zarejestrowanym podatnikiem podatku VAT i realizują projekt pn. „…”. Projekt polega na budowie instalacji do produkcji energii z OZE wraz z magazynami energii elektrycznej działającej na potrzeby obiektów JST w Gminie (…), tj. dla potrzeb przepompowni wody oraz SUW (Stacji Uzdatniania Wody). W zakresie zadania zaplanowano montaż 2 sztuk instalacji fotowoltaicznej oraz 2 sztuki magazynów energii elektrycznej.

Wykonane instalacje fotowoltaiczne i magazyny energii wraz z systemem zarządzania dla wskazanych instalacji, będą wykorzystywane do czynności opodatkowanych podatkiem VAT w celu odpłatnego świadczenia usług dostarczania wody na rzecz mieszkańców, przedsiębiorstw i instytucji z terenu Gminy oraz do czynności niepodlegających VAT do celów własnych związanych z dostarczaniem wody do budynków wykorzystywanych przez gminne jednostki budżetowe: Urząd Gminy, Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej, Zespoły Szkolno-Przedszkolne. Instalacje nie będą wykorzystywane do czynności zwolnionych od podatku VAT.

Faktury dokumentujące zakupy związane z realizacją projektu będą wystawiane na Państwa jako nabywcę usługi.

Nie mają Państwo możliwości przyporządkowania powstałych instalacji wraz z magazynami energii i systemem zarządzania nimi wyłącznie do celów wykonywanej działalności gospodarczej, w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT.

Jak wynika z powołanych powyżej przepisów prawa, rozliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ust. 1 ustawy o VAT uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane przez zarejestrowanego, czynnego podatnika podatku VAT w ramach działalności gospodarczej do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.

Jak wyżej wskazano, odliczyć można w całości podatek naliczony, który jest związany z czynnościami opodatkowanymi podatnika. Wskazana zasada wyłącza tym samym możliwość dokonywania odliczeń podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są w ogóle wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku lub niepodlegających opodatkowaniu VAT.

Jednocześnie z zasady tej wynika, że odliczenie podatku naliczonego może być częściowe, tzn. w tej części, w jakiej dane towary lub usługi, z którymi związany jest podatek naliczony są wykorzystywane do realizacji czynności opodatkowanych, z pominięciem tej części podatku od tych towarów i usług, w jakiej towary te (usługi) są wykorzystywane do wykonywania czynności nieopodatkowanych podatkiem VAT.

Podatnik w celu odliczenia podatku naliczonego, w pierwszej kolejności ma obowiązek odrębnego określenia, z jakim rodzajem działalności będzie związany podatek wynikający z otrzymanych faktur zakupu, czyli dokonania tzw. bezpośredniej alokacji.

Jeżeli takie wyodrębnienie jest możliwe, podatnikowi, na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy o VAT przysługuje prawo do pełnego odliczenia podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług związanych wyłącznie z czynnościami opodatkowanymi wykonywanymi w ramach działalności gospodarczej. Brak jest natomiast takiego prawa w stosunku do podatku naliczonego związanego z zakupem towarów i usług wykorzystywanych wyłącznie do wykonywania czynności zwolnionych z opodatkowania oraz niepodlegających temu podatkowi.

Natomiast w sytuacji, gdy takie przyporządkowanie nie jest możliwe, a wydatki służą zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza, podatnik winien ustalić proporcję, o której mowa w art. 86 ust. 2a ustawy o VAT.

Jak wynika z okoliczności sprawy, wydatki poniesione w związku z realizacją Projektu są wykorzystywane przez Państwa do działalności niepodlegającej opodatkowaniu podatkiem VAT oraz opodatkowanej podatkiem VAT. Instalacje nie będą wykorzystywane do czynności zwolnionych od podatku VAT. Nie są Państwo w stanie przyporządkować wydatków wyłącznie do działalności opodatkowanej podatkiem VAT.

W związku z powyższym stwierdzić należy, że w sytuacji gdy wydatki poniesione w związku z realizacją ww. projektu są wykorzystywane przez Państwa zarówno do działalności gospodarczej oraz do celów innych niż działalność gospodarcza i nie mają Państwo możliwości przypisania poniesionych wydatków w całości do działalności gospodarczej, to w celu obliczenia kwoty podatku naliczonego przypisanego do działalności gospodarczej są Państwo zobowiązani do stosowania prewspółczynnika, o którym mowa w art. 86 ust. 2a ustawy o VAT.

Wydatki inwestycyjne, w tym wydatki poniesione na montaż instalacji fotowoltaicznej dla potrzeb przepompowni wody oraz Stacji Uzdatniania Wody, stanowią wydatki bezpośrednio i wyłącznie związane z infrastrukturą wodociągową, będą związane wyłącznie z dostarczaniem wody.

W konsekwencji przysługuje Państwu prawo do odliczenia części podatku naliczonego z tytułu wydatków poniesionych w związku z realizacją projektu pn. „…” na podstawie art. 86 ust. 1 w zw. z art. 86 ust. 2a ustawy o VAT. Przy czym, prawo do odliczenia będzie przysługiwało pod warunkiem niewystąpienia przesłanek negatywnych wymienionych w art. 88 ustawy o VAT.

Tym samym uznałem Państwa stanowisko za prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego obowiązującego w dniu zaistnienia zdarzenia.

Informuję, że wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem wniosku (zapytania). Inne kwestie przedstawione we wniosku, które nie zostały objęte pytaniem nie mogą być – zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej – rozpatrzone.

Jestem ściśle związany przedstawionym we wniosku opisem sprawy. Ponoszą Państwo ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym jego przedstawieniem. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem sprawy podanym przez Państwa w złożonym wniosku.

W konsekwencji w przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, bądź celno–skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych. Ponadto, w sytuacji zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku w opisie sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

• Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k – 14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem sprawy i zastosują się Państwo do interpretacji.
• Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

• Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

• w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA),

lub

• w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.