0113-KDIPT1-2.4012.518.2026.2.KC
Niepodleganie opodatkowaniu sprzedaży działek dokonanej w celu pozyskania środków na sfinansowanie budowy zjazdu z drogi publicznej oraz budowy sieci wodno-kanalizacyjnej. Prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur dokumentujących zakupy związane z wykonaniem infrastruktury technicznej oraz doprowadzeniem mediów. Brak obowiązku dokonania korekty podatku.
Interpretacja indywidualna
– stanowisko w części nieprawidłowe i w części prawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest:
- nieprawidłowe w zakresie braku podlegania opodatkowaniu sprzedaży przez Panią działek, objętych zakresem pytania nr 1, dokonanej w celu pozyskania środków na sfinansowanie budowy zjazdu z drogi publicznej oraz budowy sieci wodno-kanalizacyjnej oraz działek objętych zakresem pytania nr 2,
- prawidłowe w zakresie braku podlegania opodatkowaniu sprzedaży przez Pana działek, objętych zakresem pytania nr 1, dokonanej w celu pozyskania środków na sfinansowanie budowy zjazdu z drogi publicznej oraz budowy sieci wodno-kanalizacyjnej oraz działek objętych zakresem pytania nr 2,
- prawidłowe w zakresie prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur dokumentujących zakupy związane z wykonaniem infrastruktury technicznej oraz doprowadzeniem mediów,
- prawidłowe w zakresie skutków podatkowych zmiany osoby uważanej za podatnika na inną osobę, która prowadzi wspólne gospodarstwo rolne,
- prawidłowe w zakresie braku obowiązku dokonania korekty podatku.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
27 maja 2026 r. wpłynął Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku od towarów i usług w zakresie:
- braku podlegania opodatkowaniu sprzedaży działek objętych zakresem pytania nr 1, dokonanej w celu pozyskania środków na sfinansowanie budowy zjazdu z drogi publicznej oraz budowy sieci wodno-kanalizacyjnej,
- braku podlegania opodatkowaniu sprzedaży działek objętych zakresem pytania nr 2,
- prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur dokumentujących zakupy związane z wykonaniem infrastruktury technicznej oraz doprowadzeniem mediów,
- skutków podatkowych zmiany osoby uważanej za podatnika na inną osobę, która prowadzi wspólne gospodarstwo rolne,
- braku obowiązku dokonania korekty podatku.
Zainteresowani, którzy wystąpili z wnioskiem:
1) Zainteresowana będąca stroną postępowania: A.A ul. (…) (…)
2) Zainteresowany niebędący stroną postępowania: B.B (…) (…)
Uzupełnili go Państwo – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 6 lipca 2026 r.
Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
Wnioskodawczyni jest rolnikiem prowadzącym wraz z małżonkiem B.B. gospodarstwo rolne położone w miejscowości (…), gmina (…). Wnioskodawczyni jest zarejestrowanym, czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług.
Wnioskodawczyni wraz z małżonkiem B.B są właścicielami m.in. gruntów rolnych obejmujących działki ewidencyjne nr (…), (…), (…), (…), (…), (…), (…) oraz (…), o łącznej powierzchni (…) ha. Grunty te zostały nabyte do majątku wspólnego małżonków w drodze umowy darowizny zawartej w formie aktu notarialnego z dnia (…) r., Rep. A nr (…), na podstawie, której (…) darowali zabudowane gospodarstwo rolne położone w (…), gmina (…), małżonkom B.B oraz A.A
Przy nabyciu tych gruntów w drodze darowizny nie wystąpił podatek VAT naliczony podlegający odliczeniu, ponieważ darczyńcy nie działali w charakterze podatników VAT, a sama czynność darowizny nie była objęta opodatkowaniem podatkiem od towarów i usług.
Jedną z nieruchomości wchodzących w skład tego gospodarstwa jest działka nr (…), położona w obrębie ewidencyjnym (…), stanowiąca własność Wnioskodawczyni i jej małżonka B.B. W odniesieniu do części tej działki Wójt Gminy (…) wydał w dniu (…) r. decyzję nr (…) o warunkach zabudowy.
Na dzień złożenia wniosku dla terenów odpowiadających (…) działkom wydzielonym z działki nr (…) zostały wydane decyzje o warunkach zabudowy dla zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Z treści wydanych rozstrzygnięć wynika, że dostęp do drogi publicznej dla nowej zabudowy ma być zapewniony zjazdem z drogi powiatowej poprzez projektowane drogi wewnętrzne.
Następnie decyzją Wójta Gminy (…) z dnia (…) r. został zatwierdzony projekt podziału działki nr (…), dla której prowadzona jest księga wieczysta nr (…). W wyniku tego podziału powstały działki nr (…). W ramach podziału wydzielono (…) działek związanych z planowaną zabudową mieszkaniową, 2 działki przeznaczone pod drogi wewnętrzne, tj. działki nr (…) i (…), a także 2 działki pozostające w dotychczasowym sposobie użytkowania, tj. działki nr (…) oraz (…).
W decyzji o podziale wskazano, że w przypadku sprzedaży wydzielonych działek konieczne będzie zapewnienie im dostępu do drogi publicznej. Dla części działek ma to nastąpić przez zbycie udziału w działce nr (…) albo przez ustanowienie służebności gruntowej przejazdu i przechodu, natomiast dla pozostałych działek przez zbycie udziału w działce nr (…) albo przez ustanowienie odpowiedniej służebności gruntowej.
Wnioskodawczyni planuje, wraz z małżonkiem B.B. jako współwłaścicielem nieruchomości, sprzedaż dwóch z nowo wydzielonych działek. Środki uzyskane z ich sprzedaży mają zostać przeznaczone na sfinansowanie budowy zjazdu z drogi publicznej oraz budowy sieci wodnokanalizacyjnej w działce nr (…).
Na dzień złożenia wniosku Wnioskodawczyni nie posiada jeszcze zgody właściwego przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego na budowę analogicznej sieci w działce nr (…).
Nie można wykluczyć, że w przyszłości Wnioskodawczyni wraz z małżonkiem B.B. dokonają również sprzedaży pozostałych działek wydzielonych z działki nr (…), innych niż działki darowane córkom oraz innych niż dwie działki przeznaczone do sprzedaży w pierwszej kolejności.
Przed dokonaniem opisanych wyżej czynności może dojść do zmiany podmiotu rozliczającego podatek od towarów i usług z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego. A.A może zaprzestać występowania jako rolnik – podatnik VAT, natomiast w jej miejsce zgłoszenie rejestracyjne dla potrzeb podatku od towarów i usług złoży jej małżonek B.B. i to on będzie występował jako podatnik VAT z tytułu prowadzenia tego samego gospodarstwa rolnego. Zmiana ta nastąpi przy zachowaniu tego samego gospodarstwa rolnego oraz tego samego majątku objętego współwłasnością małżeńską, w tym działki nr (…) i działek wydzielonych z tej nieruchomości.
Zainteresowani zakładają zatem ciągłość prowadzenia gospodarstwa rolnego i ciągłość opodatkowania VAT w ramach tego samego gospodarstwa, przy zmianie osoby formalnie występującej jako podatnik VAT.
Zainteresowani powzięli wątpliwość, czy taka zmiana wpłynie na ocenę skutków podatkowych opisanych czynności sprzedaży działek oraz na prawo do odliczenia podatku naliczonego od wydatków związanych z infrastrukturą i mediami.
Wszystkie opisane czynności dotyczą nieruchomości stanowiących własność Wnioskodawczyni i jej małżonka B.B., które weszły do ich majątku w drodze darowizny w (…) r. Nieruchomości te nie zostały nabyte w celu odprzedaży, lecz były wykorzystywane w ramach prowadzonego gospodarstwa rolnego. Obecne działania obejmujące podział działki nr (…), planowaną sprzedaż dwóch działek w celu pozyskania środków na budowę zjazdu oraz sieci wodno-kanalizacyjnej, planowaną darowiznę części działek na rzecz córek, a także możliwą w przyszłości sprzedaż pozostałych działek, wynikają ze sposobu zagospodarowania majątku gospodarstwa rolnego.
Poza tym Wnioskodawczyni w ramach prowadzonego gospodarstwa rolnego dokonywała zakupów środków trwałych, w szczególności maszyn i urządzeń rolniczych, których wartość początkowa przekraczała (…) zł. Przy nabyciu tych środków trwałych Wnioskodawczyni odliczała podatek VAT naliczony z faktur zakupu.
Obecnie planowane zrezygnowanie Wnioskodawczyni z występowania jako podatnik VAT w odniesieniu do prowadzonego gospodarstwa rolnego, wstąpienie w jej miejsce małżonka, który będzie występował jako czynny podatnik VAT z tytułu prowadzenia tego samego gospodarstwa rolnego. Gospodarstwo rolne będzie nadal prowadzone, a nabyte wcześniej środki trwałe, w tym maszyny i urządzenia rolnicze, będą nadal wykorzystywane w tym samym gospodarstwie do działalności rolniczej opodatkowanej podatkiem VAT. Nie dojdzie zatem do likwidacji gospodarstwa ani do wycofania tych środków trwałych do majątku prywatnego. Zmianie ulegnie wyłącznie osoba formalnie występująca jako podatnik VAT z tytułu prowadzenia wspólnego gospodarstwa rolnego.
Wątpliwość Wnioskodawczyni dotyczy tego, czy w związku z rezygnacją przez nią ze statusu podatnika VAT i przejęciem tego statusu przez małżonka, Wnioskodawczyni będzie zobowiązana do dokonania korekty podatku VAT uprzednio odliczonego przy nabyciu środków trwałych o wartości przekraczającej (…) zł.
Uzupełnienie opisu zdarzenia przyszłego
Pytanie 1:W związku z informacjami wynikającymi z wniosku oraz pytania:
Wnioskodawczyni jest rolnikiem prowadzącym wraz z małżonkiem B.B gospodarstwo rolne położone w miejscowości (…), gmina (…). Wnioskodawczyni jest zarejestrowanym, czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług.
Czy w przypadku, gdy przed dokonaniem sprzedaży działek A.A przestanie występować jako rolnik – podatnik VAT (…)
Proszę wskazać:
a) Czy jest Pani czynnym zarejestrowanym podatnikiem podatku VAT czy posiada Pani status rolnika ryczałtowego w myśl art. 2 pkt 19 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.)?
b) Czy Pan B.B jest czynnym zarejestrowanym podatnikiem podatku VAT czy posiada status rolnika ryczałtowego w myśl art. 2 pkt 19 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.)?
Odp. nr 1:Wnioskująca będąca Zainteresowaną będącą stroną postępowania p. A.A. jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Nie posiada statusu rolnika ryczałtowego.
Zainteresowany niebędący stroną postępowania B.B. nie jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Posiada status małżonka współprowadzącego gospodarstwo rolne, niebędącego odrębnym podatnikiem VAT w zakresie tego gospodarstwa.
Pytanie 2:Proszę podać numery ewidencyjne działek wydzielonych z działki nr (…).
Odp. nr 2:Działka nr (…) została podzielona na działki o numerach od (…) do (…) (w sumie (…)), w tym:
- działki od numerów (…) do (…) (w sumie (…)), to działki z warunkami zabudowy,
- działki (…) i (…) to działki rolne drogi wewnętrzne,
- działki (…) i (…) to działki rolne pozostające w użytkowaniu rolnym.
Pytanie 3:W związku z zadanym we wniosku pytaniem nr 1 o treści:
(…) planowana przez Wnioskodawczynię i jej małżonka B.B. sprzedaż dwóch działek wydzielonych z działki nr (…) (…)
proszę jednoznacznie wskazać numery geodezyjne działek będących przedmiotem planowanej sprzedaży, objęte ww. pytaniem nr 1 wniosku.
Odp. nr 3:Działki nr (…) i (…).
Pytanie 4:W związku z zadanym we wniosku pytaniem nr 2 o treści:
(…) sprzedaż przez Wnioskodawczynię i jej małżonka B.B. pozostałych działek wydzielonych z działki nr (…), oraz innych niż dwie działki przeznaczone do sprzedaży w pierwszej kolejności (…)
proszę jednoznacznie wskazać numery geodezyjne działek będących przedmiotem sprzedaży, objęte ww. pytaniem nr 2 wniosku.
Odp. nr 4:Działki nr (…) i (…).
Pytanie 5:W jaki sposób/do jakich celów były/są/będą wykorzystywane przez Państwa w całym okresie posiadania działki objęte zakresem pytań zadanych we wniosku, tj. od momentu nabycia/wydzielenia do momentu sprzedaży?
Odp. nr 5:Odpowiedź, dotyczy wszystkich działek będących przedmiotem wniosku, czyli nr (…), (…), (…), (...) i (...) oraz (...):
- Zainteresowana będąca stroną postępowania
Działki są wykorzystywane do produkcji rolnej, aktualnie w całości obsiane zbożem (jęczmień ozimy). Produkty rolne będą sprzedawane przez podatnika VAT.
- Zainteresowany niebędący stroną postępowania
Działki są wykorzystywane do produkcji rolnej, aktualnie w całości obsiane zbożem (jęczmień ozimy).
Pytanie 6:Czy działki objęte zakresem pytań zadanych we wniosku były/są/będą do momentu sprzedaży wykorzystywane przez Państwa do wykonywania działalności zwolnionej od podatku od towarów i usług? Jeżeli tak, to jaka działalność zwolniona z opodatkowania podatkiem VAT była/jest/będzie wykonywana? (należy podać podstawę prawną zwolnienia)
Odp. nr 6:Odpowiedź, dotyczy wszystkich działek będących przedmiotem wniosku, czyli nr (...), (...), (...), (...) i (...) oraz (...):
- Zainteresowana będąca stroną postępowania
Działki objęte zakresem pytań zadanych we wniosku były/są/będą do momentu sprzedaży wykorzystywane do wykonywania działalności opodatkowanej podatkiem VAT przez Wnioskującą. Działki nie były wykorzystywane do działalności zwolnionej.
- Zainteresowany niebędący stroną postępowania
Działki objęte zakresem pytań zadanych we wniosku były/są/będą do momentu sprzedaży wykorzystywane do wykonywania działalności opodatkowanej podatkiem VAT przez żonę Zainteresowanego niebędącego stroną postępowania. On ich nie wykorzystywał, w tym ani ogóle, do działalności opodatkowanej, ani zwolnionej od VAT.
Pytanie 7:Czy działki objęte zakresem pytań zadanych we wniosku były/są/będą do momentu sprzedaży wykorzystywane przez Państwa w działalności rolniczej, o której mowa w art. 2 pkt 15 ustawy o podatku od towarów i usług?
Odp. nr 7:Odpowiedź, dotyczy wszystkich działek będących przedmiotem wniosku, czyli nr (...), (...), (...), (...) i (...) oraz (...):
- Zainteresowana będąca stroną postępowania
Działki objęte zakresem pytań zadanych we wniosku były/są/będą do momentu sprzedaży wykorzystywane przez Zainteresowaną będąca stroną postępowania do wykonywania działalności rolniczej – art. 2 pkt 15 ustawy o podatku od towarów i usług.
- Zainteresowany niebędący stroną postępowania
Działki objęte zakresem pytań zadanych we wniosku nie były/są/będą do momentu sprzedaży wykorzystywane Zainteresowanego niebędącego stroną postępowania, do wykonywania działalności rolniczej – art. 2 pkt 15 ustawy o podatku od towarów i usług.
Pytanie 8:Czy z działek objętych zakresem pytań zadanych we wniosku były/są/będą do momentu sprzedaży sprzedawane płody rolne opodatkowane podatkiem od towarów i usług czy też produkty rolne z ww. działek były wykorzystywane wyłącznie na własne potrzeby?
Odp. nr 8:Odpowiedź, dotyczy wszystkich działek będących przedmiotem wniosku, czyli nr (...), (...), (...), (...) i (...) oraz (...):
- Zainteresowana będąca stroną postępowania
Z działek objętych zakresem pytań zadanych we wniosku były/są/będą do momentu sprzedaży sprzedawane płody rolne opodatkowane podatkiem od towarów i usług przez Zainteresowaną będącą stroną postępowania. Produkty rolne z ww. działek nie były wykorzystywane wyłącznie na własne potrzeby.
- Zainteresowany niebędący stroną postępowania
Z działek objętych zakresem pytań zadanych we wniosku nie były/są/będą do momentu sprzedaży sprzedawane płody rolne przez Zainteresowanego niebędącego stroną postępowania. Produkty rolne z ww. działek nie były wykorzystywane wyłącznie na własne potrzeby.
Pytanie 9:Czy warunki zabudowy wydane dla terenów odpowiadających (…) działkom wydzielonym z działki nr (...) były wydane z Państwa inicjatywy? Czy to Państwo wnioskowali o wydanie warunków zabudowy dla ww. działek?
Odp. nr 9:Odpowiedź, dotyczy wszystkich działek będących przedmiotem wniosku, czyli nr (...), (...), (...), (...) i (...) oraz (...):
- Zainteresowana będąca stroną postępowania
Warunki zabudowy wydane dla terenów odpowiadających działkom wydzielonym z działki nr (...) były wydane z inicjatywy obu stron Zainteresowanej będącej stroną postępowania i Zainteresowanego niebędącego stroną postępowania.
- Zainteresowany niebędący stroną postępowania
Warunki zabudowy wydane dla terenów odpowiadających działkom wydzielonym z działki nr (...) były wydane z inicjatywy obu stron Zainteresowanej będącej stroną postępowania i Zainteresowanego niebędącego stroną postępowania.
Pytanie 10:Czy występowali Państwo o warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla nowo wydzielonych działek?
Odp. nr 10:Odpowiedź, dotyczy wszystkich działek będących przedmiotem wniosku, czyli nr (...), (...), (...), (...) i (...) oraz (...):
- Zainteresowana będąca stroną postępowania
Warunki zabudowy są wydane dla obszarów/powierzchni terenu poszczególnych (…) działek stanowiących części działki (...). W momencie wydania warunków zabudowy nie było wydzielonych działek. Działki zostały wydzielone w okresie późniejszym, po uzyskaniu decyzji o warunkach zabudowy WZ.
- Zainteresowany niebędący stroną postępowania
Warunki zabudowy są wydane dla obszarów/powierzchni terenu poszczególnych (…) działek stanowiących części działki (...). W momencie wydania warunków zabudowy nie było wydzielonych działek. Działki zostały wydzielone w okresie późniejszym, po uzyskaniu decyzji o warunkach zabudowy WZ.
Pytanie 11:Jakie pozwolenia, decyzje, warunki techniczne, umowy itp. były/będą wydane przed sprzedażą wydzielonych działek i z czyjej inicjatywy nastąpiło/nastąpi wydanie/uzyskanie tych pozwoleń/decyzji, itp.?
Odp. nr 11:Odpowiedź, dotyczy wszystkich działek będących przedmiotem wniosku, czyli nr (...), (...), (...), (...) i (...) oraz (...):
- Zainteresowana będąca stroną postępowania
Z inicjatywy Zainteresowanej będącej stroną postępowania i Zainteresowanego niebędącego stroną postępowania została podpisana umowa z Miejskimi Wodociągami i Kanalizacją w (…) na budowę sieci wodno-kanalizacyjnej na działce (...) i oba podmioty czekają na podpisanie umowy z Miejskimi Wodociągami i Kanalizacją w (…) na budowę sieci wodno-kanalizacyjnej na działce (...). Obaj zainteresowani mają zgodę Zarządu Dróg Powiatowych w (…) na lokalizację zjazdu z drogi powiatowej na działkę (...).
- Zainteresowany niebędący stroną postępowania
Z inicjatywy Zainteresowanej będącej stroną postępowania i Zainteresowanego niebędącego stroną postępowania została podpisana umowa z Miejskimi Wodociągami i Kanalizacją w (…) na budowę sieci wodno-kanalizacyjnej na działce (...) i oba podmioty czekają na podpisanie umowy z Miejskimi Wodociągami i Kanalizacją w (…) na budowę sieci wodno-kanalizacyjnej na działce (...). Obaj zainteresowani mają zgodę Zarządu Dróg Powiatowych w (…) na lokalizację zjazdu z drogi powiatowej na działkę (...).
Pytanie 12:Czy dokonywali Państwo jakichkolwiek czynności (ponosili nakłady) w celu przygotowania działek objętych zakresem pytań zadanych we wniosku (np.: uzbrojenie terenu, ogrodzenie działek, wytyczenie dróg dojazdowych, inne działania zmierzające do zwiększenia wartości bądź atrakcyjności działek, zamieszczenie ogłoszeń o sprzedaży w środkach masowego przekazu, tj. w sieci internetowej, prasie, radiu lub telewizji, inne działania marketingowe itp.) – jeśli tak, to jakie były/są/będą to czynności (nakłady)?
Odp. nr 12:Odpowiedź, dotyczy wszystkich działek będących przedmiotem wniosku, czyli nr (...), (...), (...), (...) i (...) oraz (...):
- Zainteresowana będąca stroną postępowania
Zainteresowana będąca stroną postępowania i Zainteresowany niebędący stroną postępowania nie dokonywali czynności (nie ponosili nakładów) w celu przygotowania działek objętych zakresem pytań zadanych we wniosku oprócz wymienionej w poprzednim pytaniu podpisaniu umowy z Miejskimi Wodociągami i Kanalizacją w (…) na budowę sieci wodno-kanalizacyjnej na działce (...) i oczekiwaniu na podpisanie umowy z Miejskimi Wodociągami i Kanalizacją w (…) na budowę sieci wodno-kanalizacyjnej na działce (...). Obaj zainteresowani mają zgodę Zarządu Dróg Powiatowych w (…) na lokalizację zjazdu z drogi powiatowej na działkę (...).
- Zainteresowany niebędący stroną postępowania
Zainteresowana będąca stroną postępowania i Zainteresowany niebędący stroną postępowania nie dokonywali czynności (nie ponosili nakładów) w celu przygotowania działek objętych zakresem pytań zadanych we wniosku oprócz wymienionej w poprzednim pytaniu podpisaniu umowy z Miejskimi Wodociągami i Kanalizacją w (…) na budowę sieci wodno-kanalizacyjnej na działce (...) i oczekiwaniu na podpisanie umowy z Miejskimi Wodociągami i Kanalizacją w (…) na budowę sieci wodno-kanalizacyjnej na działce (...). Obaj zainteresowani mają zgodę Zarządu Dróg Powiatowych w (…) na lokalizację zjazdu z drogi powiatowej na działkę (...).
Pytanie 13:W jaki sposób poszukiwali/poszukują/będą Państwo poszukiwali nabywców działek objętych zakresem pytań zadanych we wniosku?
Odp. nr 13:Odpowiedź, dotyczy wszystkich działek będących przedmiotem wniosku, czyli nr (...), (...), (...), (...) i (...) oraz (...):
- Zainteresowana będąca stroną postępowania
Osoby zainteresowane same pytają Wnioskujących o możliwość zakupu działki od momentu jak w geoportalu został ujawniony podział działki (...).
- Zainteresowany niebędący stroną postępowania
Osoby zainteresowane same pytają Wnioskujących o możliwość zakupu działki od momentu jak w geoportalu został ujawniony podział działki (...).
Pytanie 14:Proszę podać planowane daty sprzedaży poszczególnych działek.
Odp. nr 14: Odpowiedź, dotyczy wszystkich działek będących przedmiotem wniosku, czyli nr (...), (...), (...), (...) i (...) oraz (...):
- Zainteresowana będąca stroną postępowania
Działka nr (...) prawdopodobnie (…). Aktualnie na sprzedaż tej działki zawarto umowę przedwstępną. Natomiast działkę nr (...) Wnioskujący chcieliby sprzedać do końca roku (…).
- Zainteresowany nie będący stroną postępowania
Działka nr (...) prawdopodobnie (…). Aktualnie na sprzedaż tej działki zawarto umowę przedwstępną. Natomiast działkę nr (...) Wnioskujący chcieliby sprzedać do końca roku (…).
Pytanie 15:Czy działki objęte zakresem pytań zadanych we wniosku były/są/będą do dnia ich sprzedaży udostępniane innym osobom na podstawie umowy najmu, dzierżawy lub innej umowy? Jeżeli tak to należy wskazać:
a) datę zawarcia ww. umowy najmu, dzierżawy lub innej umowy?
b) Kto był/jest/będzie stroną ww. umowy?
c) na jaki okres jest/będzie zawarta ww. umowa?
d) czy udostępnianie działek miało/ma charakter odpłatny?
e) czy dokonywali/dokonują Państwo rozliczenia podatku należnego z tytułu ww. umowy najmu/dzierżawy lub innej umowy? Jeżeli nie, proszę wskazać dlaczego.
Odp. nr 15:Odpowiedź, dotyczy wszystkich działek będących przedmiotem wniosku, czyli nr (...), (...), (...), (...) i (...) oraz (...):
- Zainteresowana będąca stroną postępowania
Umów najmu/dzierżawy i innych podobnych umów nie zawierano i nie ma zamiaru zawarcia takich umów.
- Zainteresowany niebędący stroną postępowania
Umów najmu/dzierżawy i innych podobnych umów nie zawierano i nie ma zamiaru zawarcia takich umów.
Pytanie 16:Czy przed dokonaniem sprzedaży działek objętych zakresem pytań zadanych we wniosku zamierzają Państwo zawrzeć z ich nabywcą/nabywcami umowy przedwstępne? Jeśli tak, proszę wskazać:
a) jakie prawa i obowiązki wynikające z postanowień umowy/umów przedwstępnych zawartej/które będą zawarte z przyszłym nabywcą/nabywcami, ciążą/będą ciążyły na Kupującym/Kupujących, a jakie na Państwu?
b) czy w umowie/umowach przedwstępnych sprzedaży zostaną ustalone warunki, które będą musiały być spełnione w celu zawarcia ostatecznej/ostatecznych umów sprzedaży, przenoszących własność działek objętych zakresem pytań zadanych we wniosku na nabywcę? Jeśli tak, to jakie?
c) Kto, tj. Państwo czy przyszły Kupujący poniesie ryzyko ekonomiczne ewentualnego niepowodzenia sprzedaży.
Odp. nr 16:Odpowiedź, dotyczy wszystkich działek będących przedmiotem wniosku, czyli nr (...), (...), (...), (...) i (...) oraz (...):
- Zainteresowana będąca stroną postępowania
Aktualnie jest zawarta umowa przedwstępna na sprzedaż działki nr (...). Innych umów nie ma.
W umowie przedwstępnej zapisano, że strony umowy zgodnie oświadczają, że wszelkie korzyści i ciężary związane z przedmiotami niniejszej umowy należne do dnia wydania ich Kupującym ponosić będą Sprzedający, tym samym, gdyby po zawarciu niniejszej umowy ujawniło się jakiekolwiek obciążenie przedmiotów umowy powstałe do dnia wydania, Sprzedający zobowiązują się niezwłocznie uregulować wszelkie związane z tym koszty.
Sprzedający oświadczyli, że w umowie przyrzeczonej sprzedaży wyrażą zgodę na przeniesienie na rzecz Kupujących ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy wydanej z upoważnienia Wójta Gminy (…) w dniu (…) roku, nr sprawy: (…), ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego na terenie o powierzchni (…) m2 stanowiącym część działki oznaczonej numerem ewidencyjnym (...) (obecnie jest to działka gruntu o numerze (...)).
Sprzedający od dnia zawarcia umowy przedwstępnej przez cały okres jej trwania zobowiązują się powstrzymać od działań mających na celu taką zmianę stanu prawnego i faktycznego zbywanej nieruchomości (działki nr (...)), która będzie powodowała pogorszenie sytuacji prawnej lub faktycznej Kupujących. W szczególności zobowiązują się, że nie będą dokonywali jakichkolwiek czynności zmierzających do obciążenia lub zbycia nieruchomości (działki nr (...)) i udziału we współwłasności nieruchomości (działki nr (...)), w tym także nie będą zawierali z osobami trzecimi żadnych umów sprzedaży lub przedwstępnych umów sprzedaży oraz nie będą składali ani przyjmowali żadnych ofert dotyczących tej nieruchomości, których przyjęcie skutkowałoby zawarciem umowy.
Sprzedający zobowiązują się do dnia zawarcia umowy przyrzeczonej uregulować wszelkie ewentualne należności związane z korzystaniem przedmiotowej nieruchomości. W przypadku, gdy niniejsze należności nie zostaną w wyżej określonym terminie uregulowane, Sprzedający wyrażają zgodę na potrącenie wyżej opisanej należności z należnej ceny sprzedaży w celu ich bezpośredniej zapłaty. W takim przypadku Sprzedający wyrażą zgodę na wystąpienie do wierzycieli z zapytaniem o wysokość zadłużenia.
- Zainteresowany niebędący stroną postępowania
Aktualnie jest zawarta umowa przedwstępna na sprzedaż działki nr (...). Innych umów nie ma.
W umowie przedwstępnej zapisano, że strony umowy zgodnie oświadczają, że wszelkie korzyści i ciężary związane z przedmiotami niniejszej umowy należne do dnia wydania ich Kupującym ponosić będą Sprzedający, tym samym, gdyby po zawarciu niniejszej umowy ujawniło się jakiekolwiek obciążenie przedmiotów umowy powstałe do dnia wydania, Sprzedający zobowiązują się niezwłocznie uregulować wszelkie związane z tym koszty.
Sprzedający oświadczyli, że w umowie przyrzeczonej sprzedaży wyrażą zgodę na przeniesienie na rzecz Kupujących ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy wydanej z upoważnienia Wójta Gminy (…) w dniu (…) roku, nr sprawy: (…), ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego na terenie o powierzchni (…) m2 stanowiącym część działki oznaczonej numerem ewidencyjnym (...) (obecnie jest to działka gruntu o numerze (...)).
Sprzedający od dnia zawarcia umowy przedwstępnej przez cały okres jej trwania zobowiązują się powstrzymać od działań mających na celu taką zmianę stanu prawnego i faktycznego zbywanej nieruchomości (działki nr (...)), która będzie powodowała pogorszenie sytuacji prawnej lub faktycznej Kupujących. W szczególności zobowiązują się, że nie będą dokonywali jakichkolwiek czynności zmierzających do obciążenia lub zbycia nieruchomości (działki nr (...)) i udziału we współwłasności nieruchomości (działki nr (...)), w tym także nie będą zawierali z osobami trzecimi żadnych umów sprzedaży lub przedwstępnych umów sprzedaży oraz nie będą składali ani przyjmowali żadnych ofert dotyczących tej nieruchomości, których przyjęcie skutkowałoby zawarciem umowy.
Sprzedający zobowiązują się do dnia zawarcia umowy przyrzeczonej uregulować wszelkie ewentualne należności związane z korzystaniem przedmiotowej nieruchomości. W przypadku, gdy niniejsze należności nie zostaną w wyżej określonym terminie uregulowane, Sprzedający wyrażają zgodę na potrącenie wyżej opisanej należności z należnej ceny sprzedaży w celu ich bezpośredniej zapłaty. W takim przypadku Sprzedający wyrażą zgodę na wystąpienie do wierzycieli z zapytaniem o wysokość zadłużenia.
Pytanie 17:Czy dokonywali Państwo wcześniej sprzedaży nieruchomości, a jeśli tak – to proszę podać odrębnie dla każdej sprzedanej nieruchomości:
a) kiedy i w jaki sposób weszli Państwo w posiadanie tych nieruchomości?
b) w jakim celu nieruchomości te zostały przez Państwa nabyte?
c) w jaki sposób nieruchomości były wykorzystywane przez Państwa od momentu wejścia w ich posiadanie do chwili sprzedaży?
d) kiedy dokonywali Państwo ich sprzedaży i co było przyczyną ich sprzedaży?
e) ile nieruchomości zostało sprzedanych i jakich (niezabudowanych czy zabudowanych, a jeśli zabudowanych – to czy były to nieruchomości mieszkalne czy użytkowe)?
f) czy odprowadzili Państwo podatek VAT oraz dokonała zgłoszenia rejestracyjnego VAT-R w związku ze sprzedażą nieruchomości (działki)?
g) czy z tytułu sprzedaży którejkolwiek nieruchomości (wskazać jakiej) byli Państwo zobowiązani zarejestrować się jako czynny podatnik VAT i wykazać należny podatek VAT od tej sprzedaży?
Odp. nr 17:Odpowiedź, dotyczy wszystkich działek będących przedmiotem wniosku, czyli nr (...), (...), (...), (...) i (...) oraz (...):
- Zainteresowana będąca stroną postępowania
Tak były takie sprzedaże (…) (…) działek nr (…) i (…) w obrębie (…) i działek nr (…) i (…) w obrębie (…).
Ad. a) Działki nr (…) i (…) zostały nabyte w (…) roku, zaś działki nr (…) i (…) zostały nabyte w (…) roku.
Ad. b) Na powiększenie istniejącego gospodarstwa rolnego.
Ad. c) Na działalność rolniczą.
Ad. d) Działka nr (…) sprzedana w (…) roku na pozyskanie środków na remont domu.
Część działki nr (…) w (…) roku wywłaszczona na budowę drogi (…).
Działka nr (…) sprzedana w (…) na sfinansowane zakupu maszyn rolniczych i działki rolnej.
Część działki nr (…) sprzedana w (…) roku na sfinansowanie zakupu maszyn z (…) z ARiMR.
Ad. e) Zostały sprzedane (…) działki (części działek). Wszystkie były niezabudowane.
Ad. f) VAT-R nie było od sprzedaży nieruchomości. Działki nie były sprzedane w charakterze podatnika VAT, za wyjątkiem tej wywłaszczonej na budowę drogi (…). Ona została zbyta z VAT, na okoliczność czego wystawiono fakturę przez Zainteresowaną będącą stroną postępowania.
Ad. g) W zakresie sprzedaży (…) działek (…), (…) i (…) Wnioskodawcy nie działali w charakterze podatników VAT. Działka nr (…) była sprzedana w charakterze podatnika VAT – faktura została wystawiona z podatkiem VAT.
Aktualnie jest zawarta umowa przedwstępna na sprzedaż działki nr (...). Innych umów nie ma. Wcześniej były zawarte umowy sprzedaży ww. (…) działek gruntu nr (…) i (…) w obrębie (…) i działek nr (…) i (…) w obrębie (…).
Odpowiedź, dotyczy wszystkich działek będących przedmiotem wniosku, czyli nr (...), (...), (...), (...) i (...) oraz (...):
- Zainteresowany niebędący stroną postępowania
Tak były takie sprzedaże (…) (…) działek nr (…) i (…) w obrębie (…) i działek nr (…) i (…) w obrębie (…).
Ad. a) Działki nr (…) i (…) zostały nabyte w (…) roku, zaś działki nr (…) i (…) zostały nabyte w (…) roku.
Ad. b) Na powiększenie istniejącego gospodarstwa rolnego.
Ad. c) Na działalność rolniczą.
Ad. d) Działka nr (…) sprzedana w (…) roku na pozyskanie środków na remont domu.
Część działki nr (…) w (…) roku wywłaszczona na budowę drogi (…).
Działka nr (…) sprzedana w (…) na sfinansowane zakupu maszyn rolniczych i działki rolnej.
Cześć działki nr (…) sprzedana w (…) roku na sfinansowanie zakupu maszyn z (…) z ARiMR.
Ad. e) Zostały sprzedane (…) działki (części działek). Wszystkie były niezabudowane.
Ad. f) VAT-R nie było od sprzedaży nieruchomości. Działki nie były sprzedane w charakterze podatnika VAT, za wyjątkiem tej wywłaszczonej na budowę drogi (…). Ona została zbyta z VAT, na okoliczność czego wystawiono fakturę przez Zainteresowaną będąca stroną postępowania.
Ad. g) W zakresie sprzedaży (…) działek (…), (…) i (…) Wnioskodawcy nie działali w charakterze podatników VAT. Działka nr (…) była sprzedana w charakterze podatnika VAT – faktura została wystawiona z podatkiem VAT.
Aktualnie jest zawarta umowa przedwstępna na sprzedaż działki nr (...). Innych umów nie ma. Wcześniej były zawarte umowy sprzedaży ww. (…) działek gruntu nr (…) i (…) w obrębie (…) i działek nr (…) i (…) w obrębie (…).
Pytanie 18:Czy posiadają Państwo jeszcze inne nieruchomości przeznaczone w przyszłości do sprzedaży, jeśli tak to ile i jakie, oraz:
a) kiedy i w jaki sposób weszli Państwo w posiadanie tych nieruchomości?
b) w jakim celu nabyli Państwo te nieruchomości?
c) w jaki sposób nieruchomości są wykorzystywane przez Państwa od momentu wejścia w ich posiadanie?
d) jaki charakter mają nieruchomości podlegające sprzedaży w przyszłości, tj. mieszkalne, użytkowe, gospodarcze czy usługowe, zabudowane bądź niezabudowane działki?
Odp. nr 18:Odpowiedź, dotyczy wszystkich działek będących przedmiotem wniosku, czyli nr (...), (...), (...), (...) i (...) oraz (...):
- Zainteresowana będąca stroną postępowania
Oprócz ww. nieruchomości na dzień dzisiejszy Wnioskujący nie posiadają innych nieruchomości do sprzedaży.
- Zainteresowany niebędący stroną postępowania
Oprócz ww. nieruchomości na dzień dzisiejszy Wnioskujący nie posiadają innych nieruchomości do sprzedaży.
Pytanie 19:Czy działki objęte zakresem pytań zadanych we wniosku są niezabudowane czy znajdują się na nich jakieś budynki, budowle lub ich części?
Odp. nr 19:Odpowiedź, dotyczy wszystkich działek będących przedmiotem wniosku, czyli nr (...), (...), (...), (...) i (...) oraz (...):
- Zainteresowana będąca stroną postępowania
Działki niezabudowane.
- Zainteresowany niebędący stroną postępowania
Działki niezabudowane.
Pytanie 20:Jeżeli w odpowiedzi na powyższe pytanie wskażą Państwo, że przedmiotem sprzedaży będzie/będą działki, na której/na których znajdują się budynki, budowle lub ich części proszę wskazać odrębnie do każdego naniesienia:
a) które naniesienie jest budowlą, budynkiem bądź urządzeniem budowalnym w rozumieniu art. 3 pkt 2, 3 i 9 ustawy z dnia z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 524 ze zm.)?
b) czy dane naniesienie jest trwale związane z gruntem?
c) czy i kiedy nastąpiło pierwsze zasiedlenie (oddania do użytkowania) danego naniesienia w rozumieniu art. 2 pkt 14 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.
d) czy od ich pierwszego zasiedlenia danego naniesienia do dnia sprzedaży upłynie okres co najmniej dwóch lat?
e) czy z tytułu wybudowania/nabycia danego naniesienia przysługiwało Państwu prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego?
f) czy do momentu sprzedaży będą Państwo ponosili wydatki na ulepszenie ww. naniesień w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, stanowiące co najmniej 30% wartości początkowej każdej z ww. budowli? Jeżeli tak, to należy wskazać:
i. czy w stosunku do ww. wydatków na ulepszenie przysługiwało Państwu prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony?
ii. kiedy ponosili Państwo ww. wydatki? (proszę podać dzień, miesiąc i rok).
iii. czy po zakończonym ulepszeniu naniesienia miało miejsce jego pierwsze zasiedlenie? Jeżeli tak, to należy wskazać miesiąc i rok.
iv. czy między pierwszym zasiedleniem ulepszonego naniesienia a wywłaszczeniem upłynął okres dłuższy niż 2 lata?
Odp. nr 20:Odpowiedź, dotyczy wszystkich działek będących przedmiotem wniosku, czyli nr (...), (...), (...), (...) i (...) oraz (...):
- Zainteresowana będąca stroną postępowania
Działki niezabudowane.
- Zainteresowany niebędący stroną postępowania
Działki niezabudowane.
Pytanie 21:Na kogo będą wystawiane faktury dokumentujące zakupy związane z wykonaniem infrastruktury technicznej oraz doprowadzeniem mediów?
Odp. nr 21:W zależności od tego, czy w danym momencie wystąpienia ww. zakupów podatnikiem VAT czynnym będzie Zainteresowana będąca stroną postępowania to na nią. Jeśli nastąpi reorganizacja gospodarstwa rolnego i stroną reprezentującą gospodarstwo rolne będzie Zainteresowany niebędący stroną postępowania, jako podatnik VAT czynny i wówczas wystąpią zakupu to na niego.
Pytania
1. Czy planowana przez Wnioskodawczynię i jej małżonka B.B. sprzedaż dwóch działek wydzielonych z działki nr (...), dokonana w celu pozyskania środków na sfinansowanie budowy zjazdu z drogi publicznej oraz budowy sieci wodno-kanalizacyjnej, będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług?
2. Czy ewentualna przyszła sprzedaż przez Wnioskodawczynię i jej małżonka B.B. pozostałych działek wydzielonych z działki nr (...) oraz innych niż dwie działki przeznaczone do sprzedaży w pierwszej kolejności, będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług?
3. W przypadku uznania przez Organ, że czynności polegające na sprzedaży działek wydzielonych z działki nr (...) podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, czy Zainteresowanej będącej stroną postępowania będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur dokumentujących zakupy związane z wykonaniem infrastruktury technicznej oraz doprowadzeniem mediów, w szczególności z budową zjazdu z drogi publicznej oraz budową sieci wodno-kanalizacyjnej w działce nr (...), a w przyszłości ewentualnie również w działce nr (...), w zakresie, w jakim wydatki te będą związane z czynnościami opodatkowanymi podatkiem od towarów i usług?
4. Czy w przypadku, gdy przed dokonaniem sprzedaży działek A.A. przestanie występować jako rolnik – podatnik VAT, a zgłoszenie rejestracyjne w zakresie podatku od towarów i usług złoży jej małżonek B.B. i to on będzie występował jako podatnik VAT z tytułu prowadzenia tego samego gospodarstwa rolnego, okoliczność ta wpłynie na ocenę skutków podatkowych opisanych we wniosku czynności, czyli obowiązków w zakresie podatku VAT należnego – opodatkowanie czynności podlegających temu podatkowi (sprzedaż) oraz prawa do odliczenia podatku VAT naliczonego od wydatków na infrastrukturę i media od tego momentu rejestracji, a także innych zakupów związanych z czynnościami opodatkowanymi VAT?
5. Czy w przypadku, gdy Wnioskodawczyni przestanie występować jako podatnik VAT z tytułu prowadzenia wspólnego gospodarstwa rolnego, a w jej miejsce jako czynny podatnik VAT zostanie zarejestrowany jej małżonek, prowadzący to samo gospodarstwo rolne i wykorzystujący nadal te same środki trwałe do działalności opodatkowanej podatkiem od towarów i usług, Wnioskodawczyni będzie zobowiązana do dokonania korekty podatku VAT odliczonego uprzednio przy zakupie środków trwałych, których wartość początkowa przekraczała (…) zł?
Państwa stanowisko w sprawie (ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu wniosku)
Ad. 1.
Zdaniem Zainteresowanych planowana sprzedaż dwóch działek wydzielonych z działki nr (...), dokonana w celu pozyskania środków na sfinansowanie budowy zjazdu z drogi publicznej oraz budowy sieci wodno-kanalizacyjnej, nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
Zainteresowani stoją na stanowisku, że nie każda sprzedaż nieruchomości przez osobę fizyczną, nawet będącą podatnikiem VAT w innym zakresie, oznacza automatycznie działanie w charakterze podatnika VAT przy tej konkretnej czynności.
Z art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o VAT wynika, że o tym, czy sprzedaż gruntu podlega VAT, rozstrzyga nie sam status rolnika lub podatnika VAT, ale to, czy przy danej transakcji sprzedający działa jak handlowiec, tj. czy podejmuje aktywne działania porównywalne do działań profesjonalnego obrotu nieruchomościami.
W ocenie Zainteresowanych w niniejszej sprawie planowana sprzedaż dwóch działek będzie stanowiła przejaw wykonywania prawa własności w odniesieniu do majątku nabytego w (…) r. w drodze darowizny do majątku wspólnego małżonków, a nie przejaw prowadzenia profesjonalnej działalności handlowej w zakresie obrotu nieruchomościami. Nieruchomości te nie zostały nabyte z zamiarem odsprzedaży, lecz były wykorzystywane w ramach gospodarstwa rolnego. Planowana sprzedaż ma charakter incydentalny i służy pozyskaniu środków na sfinansowanie infrastruktury związanej z zagospodarowaniem nieruchomości.
Stanowisko to znajduje oparcie w orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, w szczególności w wyroku z 15 września 2011 r. w sprawach połączonych C-180/10 i C-181/10, w którym wskazano, że sama liczba i zakres transakcji sprzedaży nie mają charakteru decydującego, podobnie jak sam podział gruntu w celu osiągnięcia wyższej ceny. Dla uznania danej osoby za podatnika VAT istotne jest bowiem podejmowanie aktywnych działań w zakresie obrotu nieruchomościami, angażujących środki podobne do wykorzystywanych przez producentów, handlowców lub usługodawców. Zdaniem Zainteresowanych w opisanym zdarzeniu taka sytuacja nie zachodzi, wobec czego planowana sprzedaż dwóch działek nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
Ad. 2.
Zdaniem Zainteresowanych ewentualna przyszła sprzedaż pozostałych działek wydzielonych z działki nr (...), innych niż działki darowane córkom oraz innych niż dwie działki przeznaczone do sprzedaży w pierwszej kolejności, również nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
Także w tym przypadku decydujące znaczenie ma to, że przedmiotowe nieruchomości zostały nabyte do majątku wspólnego małżonków w drodze darowizny, a nie w celu prowadzenia działalności handlowej w zakresie obrotu nieruchomościami. Ewentualna sprzedaż kolejnych działek stanowiłaby jedynie formę rozporządzania majątkiem już posiadanym.
Również w odniesieniu do tego pytania zastosowanie znajduje wykładnia wynikająca z wyroku TSUE w sprawach C-180/10 i C-181/10, zgodnie z którą sam podział nieruchomości, większa liczba transakcji lub dążenie do uzyskania wyższej ceny nie przesądzają jeszcze o prowadzeniu działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów o VAT. Oceniając skutki podatkowe ewentualnej przyszłej sprzedaży pozostałych działek należy zatem przyjąć, że skoro sprzedaż ta będzie następowała w ramach tego samego sposobu gospodarowania majątkiem, bez zmiany istotnych okoliczności, to nie będzie stanowiła czynności wykonywanej przez podatnika działającego w takim charakterze. W konsekwencji również przyszła sprzedaż pozostałych działek nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
Ad. 3.
Zdaniem Zainteresowanej będącej stroną postępowania, w przypadku uznania przez Organ, że sprzedaż działek wydzielonych z działki nr (...) podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, będzie jej przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur dokumentujących zakupy związane z wykonaniem infrastruktury oraz doprowadzeniem mediów, w szczególności budową zjazdu z drogi publicznej oraz budową sieci wodno-kanalizacyjnej, w zakresie, w jakim wydatki te będą związane z czynnościami opodatkowanymi VAT.
Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
Oznacza to, że jeżeli Organ uzna, iż sprzedaż działek stanowi czynność opodatkowaną VAT, to wydatki poniesione na budowę infrastruktury technicznej oraz doprowadzenie mediów, pozostające w związku z tą sprzedażą, będą co do zasady dawały prawo do odliczenia podatku naliczonego. Prawo to będzie jednak przysługiwało wyłącznie w takim zakresie, w jakim ponoszone wydatki będą służyły czynnościom opodatkowanym.
Jeżeli natomiast wydatki związane z budową zjazdu, infrastruktury lub mediów będą służyły zarówno czynnościom opodatkowanym, jak i czynnościom, w związku z którymi prawo do odliczenia nie przysługuje, zastosowanie znajdą zasady wynikające z art. 90 ust. 1-3 ustawy o podatku od towarów i usług, a więc obowiązek odpowiedniego wyodrębnienia podatku naliczonego albo zastosowania proporcji.
W konsekwencji, w razie uznania przez Organ, że sprzedaż działek podlega VAT, Zainteresowanej będącej stroną postępowania będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku VAT z faktur dokumentujących wydatki na infrastrukturę i media, lecz tylko w zakresie związanym z czynnościami opodatkowanymi.
Ad. 4.
Zdaniem Zainteresowanych, jeżeli przed dokonaniem sprzedaży działek A.A. przestanie występować jako rolnik – podatnik VAT, a zgłoszenie rejestracyjne złoży B.B., to od momentu tej zmiany podatnikiem VAT w odniesieniu do prowadzonego gospodarstwa rolnego będzie B.B.
Oznacza to, że obowiązki w podatku VAT dotyczące czynności dokonanych po tej zmianie, jak również ewentualne prawo do odliczenia podatku naliczonego od wydatków związanych z infrastrukturą i mediami, należy przypisywać B.B., o ile będą spełnione ustawowe warunki odliczenia.
Zgodnie z art. 15 ust. 4 ustawy o VAT, w przypadku osób fizycznych prowadzących wyłącznie gospodarstwo rolne za podatnika uważa się osobę, która złoży zgłoszenie rejestracyjne, a art. 15 ust. 5 stosuje tę zasadę odpowiednio do osób fizycznych prowadzących wyłącznie działalność rolniczą w innych przypadkach. Dodatkowo art. 96 ust. 2 ustawy o VAT przewiduje, że w takim przypadku zgłoszenie rejestracyjne może być dokonane wyłącznie przez jedną z osób, na które będą wystawiane faktury przy zakupie towarów i usług i które będą wystawiały faktury przy sprzedaży produktów rolnych.
W konsekwencji opisana zmiana nie oznacza kontynuacji tego samego podatnika VAT w sensie podmiotowym, lecz zmianę osoby będącej podatnikiem VAT przy zachowaniu tego samego gospodarstwa rolnego.
Sama ta zmiana nie powinna jednak automatycznie zmieniać materialnoprawnej oceny czy sprzedaż działek podlega VAT czy też pozostaje poza zakresem opodatkowania. Ta ocena nadal zależy od charakteru czynności i całokształtu okoliczności faktycznych.
Zmienia się natomiast podmiot, któremu należy przypisać prawa i obowiązki w VAT od chwili skutecznej rejestracji B.B. jako podatnika.
Jeżeli zatem po tej zmianie Organ uznałby, że sprzedaż działek jest czynnością opodatkowaną VAT, to po stronie B.B. należałoby rozpatrywać obowiązek rozliczenia podatku należnego oraz ewentualne prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego.
Dla wydatków na infrastrukturę i media znaczenie będzie miało również to, aby po zmianie statusu podatnika faktury zakupowe były wystawiane na osobę zarejestrowaną jako podatnik VAT dla gospodarstwa rolnego, jeśli wtedy nastąpi zakup.
Ad. 5.
Zdaniem Wnioskodawczyni, w opisanej sytuacji nie będzie ona zobowiązana do dokonania korekty podatku VAT odliczonego uprzednio przy nabyciu środków trwałych, których wartość początkowa przekraczała (…) zł.
Zgodnie z ustawą o VAT, w przypadku osób fizycznych prowadzących wyłącznie gospodarstwo rolne za podatnika uważa się osobę, która złoży zgłoszenie rejestracyjne, a w takim gospodarstwie zgłoszenie może być dokonane wyłącznie przez jedną z osób, na które będą wystawiane faktury zakupowe i które będą wystawiały faktury sprzedażowe. Oznacza to, że przy wspólnym gospodarstwie rolnym przepisy dopuszczają zmianę osoby formalnie występującej jako podatnik VAT, mimo że gospodarczo nadal chodzi o to samo gospodarstwo.
Mechanizm korekty z art. 91 ustawy o VAT dotyczy sytuacji, w których zmienia się prawo do odliczenia, w szczególności, gdy towar lub środek trwały przestaje służyć czynnościom opodatkowanym albo zaczyna służyć czynnościom niedającym prawa do odliczenia. Ustawa przewiduje przy środkach trwałych o wartości początkowej przekraczającej (…) zł korektę wieloletnią, co do zasady przez 5 kolejnych lat, a przy nieruchomościach przez 10 lat. Sama konstrukcja tej korekty jest więc związana ze zmianą przeznaczenia lub zmianą prawa do odliczenia, a nie z samą zmianą osoby formalnie zarejestrowanej jako podatnik w tym samym gospodarstwie.
W przedstawionym zdarzeniu przyszłym nie dojdzie do likwidacji gospodarstwa, wycofania środków trwałych z działalności rolniczej ani przeznaczenia ich na cele prywatne. Środki trwałe nadal będą wykorzystywane w tym samym gospodarstwie do działalności opodatkowanej VAT, a zmianie ulegnie jedynie osoba formalnie rozliczająca ten podatek. W ocenie Wnioskodawczyni oznacza to, że nie nastąpi taka zmiana przeznaczenia środków trwałych, która uzasadniałaby korektę uprzednio odliczonego podatku naliczonego.
Takie stanowisko znajduje potwierdzenie w linii interpretacyjnej organów podatkowych dotyczącej zmiany osoby rozliczającej VAT we wspólnym gospodarstwie rolnym małżonków. W szczególności interpretacja Dyrektora KIS z 10 lipca 2018 r., sygn. 0114-KDIP1-3.4012.296.2018.2.JG, dotyczyła skutków podatkowych zmiany osoby rozliczającej się w VAT we wspólnym gospodarstwie rolnym. Również wcześniejsza interpretacja z 17 lipca 2014 r., sygn. IPPP2/443-582/14-2/KOM, była opisywana jako odnosząca się do tego samego zagadnienia. Z publicznie dostępnych opisów tych rozstrzygnięć wynika, że organy akceptowały samą możliwość zmiany osoby reprezentującej gospodarstwo dla celów VAT bez konieczności korygowania wcześniejszych odliczeń tylko z tego powodu.
W konsekwencji, zdaniem Wnioskodawczyni, rezygnacja przez nią ze statusu podatnika VAT i przejęcie tego statusu przez małżonka, przy zachowaniu tego samego gospodarstwa i dalszym wykorzystaniu tych samych środków trwałych do działalności opodatkowanej, nie powoduje obowiązku korekty VAT odliczonego uprzednio przy nabyciu maszyn i urządzeń rolniczych.
Dla bezpieczeństwa praktycznego warto jednak dopilnować, aby od momentu zmiany to małżonek był prawidłowo zarejestrowany dla VAT, a nowe faktury zakupowe i sprzedażowe były już wystawiane zgodnie z nowym modelem rejestracji.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest:
- nieprawidłowe w zakresie braku podlegania opodatkowaniu sprzedaży przez Panią działek objętych zakresem pytania nr 1, dokonanej w celu pozyskania środków na sfinansowanie budowy zjazdu z drogi publicznej oraz budowy sieci wodno-kanalizacyjnej oraz działek objętych zakresem pytania nr 2,
- prawidłowe w zakresie braku podlegania opodatkowaniu sprzedaży przez Pana działek objętych zakresem pytania nr 1, dokonanej w celu pozyskania środków na sfinansowanie budowy zjazdu z drogi publicznej oraz budowy sieci wodno-kanalizacyjnej oraz działek objętych zakresem pytania nr 2,
- prawidłowe w zakresie prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur dokumentujących zakupy związane z wykonaniem infrastruktury technicznej oraz doprowadzeniem mediów,
- prawidłowe w zakresie skutków podatkowych zmiany osoby uważanej za podatnika na inną osobę, która prowadzi wspólne gospodarstwo rolne,
- prawidłowe w zakresie braku obowiązku dokonania korekty podatku.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą o VAT”:
Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem”, podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
Stosownie do art. 7 ust. 1 ustawy o VAT:
Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (...).
Według art. 2 pkt 6 ustawy o VAT:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o towarach – rozumie się przez to rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.
Stosownie do art. 2 pkt 22 ustawy o VAT:
Przez sprzedaż rozumie się odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.
Art. 8 ust. 1 ustawy o VAT stanowi, że:
Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:
1) przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2) zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3) świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.
Należy więc przyjąć, że w oparciu o definicję zawartą w art. 2 pkt 6 ustawy o VAT, zbycie nieruchomości gruntowych (działek), traktowane jest jako czynność odpłatnej dostawy towarów, o której mowa w art. 7 ust. 1 ustawy o VAT.
Wskazać jednak należy, że nie każda czynność stanowiąca dostawę towarów, w rozumieniu art. 7 ustawy o VAT podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, ponieważ aby dana czynność podlegała opodatkowaniu tym podatkiem, musi być wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem jest podatnikiem podatku od towarów i usług.
Pojęcia „podatnik” i „działalność gospodarcza”, na potrzeby podatku od towarów i usług, zostały określone w art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o VAT.
Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o VAT:
Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Stosownie do art. 15 ust. 2 ustawy o VAT:
Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Określony w ustawie zakres opodatkowania podatkiem od towarów i usług wskazuje, że do tego, aby faktycznie zaistniało opodatkowanie danej czynności, konieczne jest, aby czynność podlegającą opodatkowaniu wykonał podmiot, który dla tej właśnie czynności będzie działał jako podatnik.
Definicja działalności gospodarczej zawarta w ustawie, ma charakter uniwersalny, pozwalający na objęcie pojęciem „podatnik” tych wszystkich podmiotów, które prowadzą określoną działalność, występując w profesjonalnym obrocie gospodarczym. Ponadto, działalność gospodarczą stanowi wykorzystywanie towarów w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Przez ciągłe wykorzystywanie składników majątku należy rozumieć takie wykorzystywanie majątku, które charakteryzuje się powtarzalnością lub długim okresem trwania. Zatem, czerpanie dochodów ze składnika majątku wskazuje na prowadzenie działalności gospodarczej.
Analizując powyższe przepisy stwierdzić należy, że dostawa towarów podlegać będzie opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług wyłącznie wówczas, gdy dokonywana będzie przez podmiot mający status podatnika, a dodatkowo działającego w takim charakterze w odniesieniu do danej transakcji. Istotnym dla określenia, że w odniesieniu do konkretnej dostawy, mamy do czynienia z podatnikiem podatku od towarów i usług jest stwierdzenie, że prowadzi on działalność gospodarczą w rozumieniu przepisów ustawy o VAT.
Na podstawie art. 9 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L Nr 347 z 11 grudnia 2006 str. 1 ze zm.), zwanej dalej „Dyrektywą 2006/112/WE Rady”:
„Podatnikiem” jest każda osoba prowadząca samodzielnie w dowolnym miejscu jakąkolwiek działalność gospodarczą, bez względu na cel czy też rezultaty takiej działalności.
„Działalność gospodarcza” obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, włącznie z górnictwem, działalnością rolniczą i wykonywaniem wolnych zawodów lub uznanych za takie. Za działalność gospodarczą uznaje się w szczególności wykorzystywanie w sposób ciągły, majątku rzeczowego lub wartości niematerialnych w celu uzyskania z tego tytułu dochodu.
Jednocześnie w art. 12 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE Rady wskazano, że:
Państwa członkowskie mogą uznać za podatnika każdego, kto okazjonalnie dokonuje transakcji związanej z działalnością, o której mowa w art. 9 ust. 1 akapit drugi, w szczególności jednej z następujących transakcji:
1) dostawa budynku lub części budynku oraz związanego z nim gruntu, przed pierwszym zasiedleniem;
2) dostawa terenu budowlanego.
Na podstawie art. 2 ust. 1 lit. a) Dyrektywy 2006/112/WE Rady:
Opodatkowaniu VAT podlega odpłatna dostawa towarów na terytorium państwa członkowskiego przez podatnika działającego w takim charakterze.
Z przytoczonych regulacji prawa wspólnotowego wynika, że podatnikiem podatku od towarów i usług może być każda osoba, która okazjonalnie dokonuje czynności opodatkowanych, przy czym czynności te winny być związane z działalnością zdefiniowaną jako działalność gospodarcza, tj. wszelką działalnością producentów, handlowców i osób świadczących usługi, włącznie z górnictwem, działalnością rolniczą i wykonywaniem wolnych zawodów lub uznanych za takie.
Warunkiem opodatkowania danej czynności podatkiem od towarów i usług w świetle powyższych przepisów jest spełnienie dwóch przesłanek łącznie: po pierwsze dana czynność ujęta jest w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, po drugie – czynność została wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem jest podatnikiem podatku od towarów i usług.
Właściwym zatem jest wykluczenie osób fizycznych z grona podatników w przypadku, gdy dokonują sprzedaży, przekazania, bądź darowizny towarów stanowiących część majątku osobistego, tj. majątku, który nie został nabyty w celu jego odsprzedaży, bądź wykonywania innych czynności w ramach działalności gospodarczej ani też nie został wykorzystany w trakcie jego posiadania na cele działalności gospodarczej.
W kontekście powyższych rozważań nie jest podatnikiem podatku od towarów i usług ten, kto jako osoba fizyczna dokonuje jednorazowych lub okazjonalnych transakcji, za które nie jest przewidziana ściśle regularna zapłata oraz nie prowadzi zorganizowanej, czy zarejestrowanej działalności gospodarczej, a tylko np. wyzbywa się majątku osobistego. Dokonywanie określonych czynności incydentalnie, poza sferą prowadzonej działalności gospodarczej, również nie pozwala na uznanie danego podmiotu za podatnika w zakresie tych czynności.
Przyjęcie, że dany podmiot sprzedając grunt działa w charakterze podatnika prowadzącego działalność gospodarczą wymaga ustalenia, czy jego działalność w tym zakresie przybiera formę zawodową (profesjonalną). Przejawem zaś takiej aktywności określonej osoby w zakresie obrotu nieruchomościami, która może wskazywać, że jej czynności przybierają formę zorganizowaną może być np.: nabycie terenu przeznaczonego pod zabudowę, jego uzbrojenie, wydzielenie dróg wewnętrznych, działania marketingowe podjęte w celu sprzedaży działek, wykraczające poza zwykłe formy ogłoszenia, uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy terenu, czy wystąpienie o opracowanie planu zagospodarowania przestrzennego dla sprzedawanego obszaru, prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie usług deweloperskich lub innych tego rodzaju usług o zbliżonym charakterze. Przy czym, na tego rodzaju aktywność „gospodarczą” wskazywać musi ciąg powyżej przytoczonych okoliczności, a nie stwierdzenie jedynie faktu wystąpienia pojedynczych z nich.
Zatem, w kwestii podlegania opodatkowaniu sprzedaży przedmiotowej działki, istotne jest, czy w celu dokonania jej sprzedaży Sprzedający podjął aktywne działania w zakresie obrotu nieruchomościami, angażując środki podobne do wykorzystywanych przez producenta, handlowca i usługodawcę w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT. Skutkowałoby to koniecznością uznania Sprzedającego za podmiot prowadzący działalność gospodarczą w rozumieniu tego przepisu, a więc za podatnika podatku od towarów i usług.
Zwykłe nabycie lub sprzedaż rzeczy nie stanowi wykorzystywania w sposób ciągły majątku rzeczowego w celu uzyskania z tego tytułu dochodu w rozumieniu art. 9 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE Rady (a tym samym art. 15 ust. 2 ustawy) jako, że jedynym przychodem z takich transakcji może być ewentualny zysk ze sprzedaży tej rzeczy.
Dodatkowo należy wskazać, że działalność gospodarcza powinna cechować się stałością, powtarzalnością i niezależnością jej wykonywania, bowiem związana jest z profesjonalnym obrotem gospodarczym. Nie jest natomiast działalnością handlową, a zatem i gospodarczą, sprzedaż majątku prywatnego, który nie został nabyty w celu jego odsprzedaży, czy też prowadzenia działalności, ani też w trakcie posiadania nie został wykorzystany do działalności gospodarczej.
Z orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 15 września 2011 r. w sprawach połączonych Jarosław Słaby przeciwko Ministrowi Finansów (C-180/10) oraz Emilian Kuć i Halina Jeziorska-Kuć przeciwko Dyrektorowi Izby Skarbowej w Warszawie (C-181/10) wynika, że czynności związane ze zwykłym wykonywaniem prawa własności nie mogą same z siebie być uznawane za prowadzenie działalności gospodarczej. Sama liczba i zakres transakcji sprzedaży nie mogą stanowić kryterium rozróżnienia między czynnościami dokonywanymi prywatnie, które znajdują się poza zakresem zastosowania dyrektywy, a czynnościami stanowiącymi działalność gospodarczą. Podobnie – zdaniem Trybunału – okoliczność, że przed sprzedażą zainteresowany dokonał podziału gruntu na działki w celu osiągnięcia wyższej ceny łącznej. Całość powyższych elementów może bowiem odnosić się do zarządzania majątkiem prywatnym zainteresowanego.
Co istotne – jak wskazał TSUE – dla uznania, że czynność sprzedaży działek następuje poza działalnością gospodarczą nie ma znaczenia fakt, że podmiot dokonujący dostawy jest „rolnikiem ryczałtowym”. Trybunał nie uznał za podatnika VAT w rozumieniu prawa UE osoby fizycznej dokonującej sprzedaży gruntu, która prowadziła działalność rolniczą na tym gruncie nabytym ze zwolnieniem od podatku od wartości dodanej i przekształconym wskutek zmiany planu zagospodarowania przestrzennego niezależnej od woli tej osoby w grunt przeznaczony pod zabudowę, jeżeli nie wykonywała ona dodatkowych czynności (oprócz podziału) w związku z tą sprzedażą.
Inaczej jest natomiast – wyjaśnił Trybunał – w wypadku, gdy zainteresowany podejmuje aktywne działania w zakresie obrotu nieruchomościami, angażując środki podobne do wykorzystywanych przez producentów, handlowców i usługodawców w rozumieniu art. 9 ust. 1 akapit drugi Dyrektywy. Zatem za podatnika należy uznać osobę, która w celu dokonania sprzedaży gruntów angażuje podobne środki wykazując aktywność w przedmiocie zbycia nieruchomości porównywalną do działań podmiotów zajmujących się profesjonalnie tego rodzaju obrotem, tj. działania wykraczające poza zakres zwykłego zarządu majątkiem prywatnym. Chodzi tu przykładowo o nabycie terenu przeznaczonego pod zabudowę, jego uzbrojenie, wydzielenie dróg wewnętrznych, działania marketingowe podjęte w celu sprzedaży działek wykraczające poza zwykłe formy ogłoszenia, uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy terenu, czy wystąpienie o opracowanie planu zagospodarowania przestrzennego dla sprzedawanego obszaru, prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie usług developerskich lub innych tego rodzaju usług o zbliżonym charakterze. Przy czym na tego rodzaju aktywność „handlową” wskazywać musi ciąg powyżej przykładowo przytoczonych okoliczności, a nie stwierdzenie jedynie faktu wystąpienia pojedynczych z nich.
Jak wyjaśniono wyżej – odwołując się zarówno do treści przepisów ustawy, jak i stanowiska judykatury – w przypadku osób fizycznych, które dokonują sprzedaży, przekazania, bądź darowizny towarów stanowiących część majątku osobistego, tj. majątku, który nie został nabyty w celu jego odsprzedaży bądź wykonywania innych czynności w ramach działalności gospodarczej, należy szczególnie wnikliwie przeanalizować okoliczności, w jakich będzie realizowana transakcja. Co do zasady bowiem osoby fizyczne, które dokonują transakcji w ramach zarządu majątkiem prywatnym, wykluczone są z grona podatników VAT.
W tym miejscu należy podkreślić, że pojęcie „majątku prywatnego” nie występuje na gruncie analizowanych przepisów ustawy, jednakże wynika z wykładni art. 15 ust. 2 ustawy, w której zasadnym jest odwołanie się do treści orzeczenia TSUE w sprawie C-291/92 (Finanzamt Uelzen v. Dieter Armbrecht), które dotyczyło kwestii opodatkowania sprzedaży przez osobę, będącą podatnikiem podatku od wartości dodanej, części majątku niewykorzystywanej do prowadzonej działalności gospodarczej, a służącej jej do celów prywatnych. „Majątek prywatny” to zatem taka część majątku danej osoby fizycznej, która nie jest przez nią przeznaczona ani wykorzystywana dla potrzeb prowadzonej działalności gospodarczej. Ze wskazanego orzeczenia wynika zatem, że podatnik musi w całym okresie posiadania danej nieruchomości wykazywać zamiar wykorzystywania części nieruchomości w ramach majątku osobistego. Przykładem takiego wykorzystania nieruchomości mogłoby być np. wybudowanie domu dla zaspokojenia własnych potrzeb mieszkaniowych. Potwierdzone to zostało również w wyroku TSUE z 21 kwietnia 2005 r., sygn. akt C-25/03 Finanzamt Bergisch Gladbach v. HE, który stwierdził, że majątek prywatny to mienie wykorzystywane dla zaspokojenia potrzeb własnych.
Ze wskazanych powyżej orzeczeń wynika zatem, że podatnik musi w całym okresie posiadania danej nieruchomości wykazywać zamiar wykorzystywania nieruchomości w ramach majątku prywatnego.
Z opisu sprawy wynika, że jest Pani rolnikiem prowadzącym wraz z małżonkiem gospodarstwo rolne. Jest Pani zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Są Państwo właścicielami gruntów rolnych, obejmujących działki ewidencyjne nr (…), (…), (…), (…), (…), (...), (…) oraz (…), o łącznej powierzchni (…) ha, nabytych w (…) r. w drodze darowizny. Przy nabyciu ww. gruntów nie wystąpił podatek VAT naliczony podlegający odliczeniu, ponieważ darczyńcy nie działali w charakterze podatników VAT, a sama czynność darowizny nie była objęta opodatkowaniem podatkiem od towarów i usług.
Na dzień złożenia wniosku dla terenów odpowiadających (…) działkom wydzielonym z działki nr (...) zostały wydane z Państwa inicjatywy decyzje o warunkach zabudowy dla zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej.
W (…) r. został zatwierdzony projekt podziału działki nr (...) w wyniku, którego powstały działki nr (…). W ramach podziału wydzielono (…) działek związanych z planowaną zabudową mieszkaniową, (…) działki przeznaczone pod drogi wewnętrzne, tj. działki nr (...) i (...), a także (…) działki pozostające w dotychczasowym sposobie użytkowania, tj. działki nr (…) oraz (…).
Planują Państwo sprzedaż działek objętych zakresem pytania nr 1 i nr 2.
Działki będące przedmiotem wniosku są wykorzystywane do produkcji rolnej, aktualnie w całości obsiane zbożem (jęczmień ozimy). Produkty rolne będą sprzedawane przez zarejestrowanego czynnego podatnika VAT. Ponadto ww. działki były/są/będą do momentu sprzedaży wykorzystywane do wykonywania działalności opodatkowanej podatkiem VAT przez Panią. Działki nie były wykorzystywane do działalności zwolnionej.
Jednocześnie jak wynika z opisu sprawy z Państwa inicjatywy została podpisana umowa z Miejskimi Wodociągami i Kanalizacją w (…) na budowę sieci wodno-kanalizacyjnej na działce (...) i czekają Państwo na podpisanie umowy z Miejskimi Wodociągami i Kanalizacją w (…) na budowę sieci wodno-kanalizacyjnej na działce (...). Posiadają Państwo także zgodę Zarządu Dróg Powiatowych w (…) na lokalizację zjazdu z drogi powiatowej na działkę (...).
W związku z planowaną sprzedażą działki nr (...) we (…) r. zawarli Państwo umowę przedwstępną. Działkę nr (...) planują Państwo sprzedać do końca (…) r.
Jednocześnie należy wskazać, że dokonywali już Państwo sprzedaży nieruchomości – sprzedaż (…) (…) działek – nr (…) i (…) w obrębie (…) i działek nr (…) i (…) w obrębie (…).
Z całokształtu okoliczności sprawy wynika, że z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej jest Pani zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku VAT i działki były wykorzystywane przez Panią w działalności gospodarczej. Zatem dla transakcji sprzedaży działek objętych zakresem pytania nr 1 i nr 2 będzie Pani działać jako podatnik podatku od towarów i usług w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy o VAT prowadzący działalność gospodarczą, o której mowa w art. 15 ust. 2 ustawy o VAT. Zatem sprzedaż ww. działek będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem VAT w myśl art. 5 ust. 1 w zw. z art. 7 ust. 1 ustawy o VAT.
Natomiast w odniesieniu do kwestii opodatkowania sprzedaży ww. działek przez Pana należy zauważyć, że skoro działki były wykorzystywane w działalności gospodarczej przez Pana małżonkę będącą zarejestrowanym czynnym podatnikiem VAT, to z tytułu sprzedaży działek objętych zakresem pytania nr 1 i nr 2 nie będzie Pan podatnikiem podatku VAT, zatem sprzedaż ww. działek nie będzie stanowiła dla Pana czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT w myśl art. 5 ust. 1 w zw. z art. 7 ust. 1 ustawy o VAT.
Zatem Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 1 i nr 2 należało uznać za nieprawidłowe w części dotyczącej braku podlegania opodatkowaniu sprzedaży przez Panią działek objętych zakresem pytania nr 1 i nr 2, natomiast za prawidłowe w części dotyczącej braku podlegania opodatkowaniu sprzedaży przez Pana działek objętych zakresem pytania nr 1 i nr 2.
Ponadto mają Państwo wątpliwości czy Pani będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur dokumentujących zakupy związane z wykonaniem infrastruktury technicznej oraz doprowadzeniem mediów, w szczególności z budową zjazdu z drogi publicznej oraz budową sieci wodno-kanalizacyjnej w działce nr (...), a w przyszłości ewentualnie również w działce nr (...), w zakresie, w jakim wydatki te będą związane z czynnościami opodatkowanymi podatkiem od towarów i usług.
Podstawowe zasady dotyczące odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy o VAT. W myśl tego przepisu:
W zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15 ustawy, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.
Zgodnie z art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy o VAT:
Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu:
a) nabycia towarów i usług,
b) dokonania całości lub części zapłaty przed nabyciem towaru lub wykonaniem usługi.
Z cytowanego wyżej art. 86 ust. 1 ustawy o VAT wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego.
Przedstawiona wyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.
Ponadto należy zauważyć, że ustawodawca zapewnił podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego w całości lub w części, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy o VAT. Przepis ten określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
Jedno z takich ograniczeń zostało wskazane w art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy o VAT, w świetle którego:
Nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne w przypadku gdy transakcja udokumentowana fakturą nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.
Oznacza to, że podatnik nie może skorzystać z prawa do odliczenia w odniesieniu do podatku, który jest należny wyłącznie z tego względu, że został wskazany na fakturze w sytuacji, gdy transakcja nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.
W oparciu o art. 88 ust. 4 ustawy o VAT:
Obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się również do podatników, którzy nie są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni, zgodnie z art. 96, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 86 ust. 2 pkt 7.
Zgodnie z powyższą regulacją z prawa do odliczenia podatku skorzystać mogą wyłącznie podatnicy, którzy są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni.
Zatem, aby podmiot mógł skorzystać z prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony związany z dokonanym nabyciem towarów i usług, w pierwszej kolejności powinien spełnić przesłanki umożliwiające uznanie go – dla tej czynności – za podatnika podatku od towarów i usług, działającego w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.
Jak zostało wywiedzione powyżej w odniesieniu do dostawy nieruchomości będzie Pani działała w charakterze podatnika VAT prowadzącego działalność gospodarczą zgodnie z art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o VAT, a sprzedaż działek będzie stanowiła czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, stosownie do art. 5 ust. 1 pkt 1 w powiązaniu z art. 7 ust. 1 ustawy o VAT.
Podkreślić należy, że dokonywana czynność, która podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług może albo być opodatkowana właściwą stawką podatku, albo może korzystać ze zwolnienia od tego podatku.
Zakres i zasady zwolnienia od podatku od towarów i usług dostawy towarów lub świadczenia usług zostały określone m.in. w art. 43 ustawy o VAT.
Na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy o VAT:
Zwalnia się od podatku dostawę terenów niezabudowanych innych niż tereny budowlane.
Powyższe oznacza, że zwolnienie przysługuje względem takiej dostawy, której przedmiotem jest grunt niezabudowany i jednocześnie o przeznaczeniu innym niż budowlane. Zatem ze zwolnienia od podatku korzystać będą dostawy gruntów o charakterze rolnym, leśnym itp.
Przez tereny budowlane – w świetle art. 2 pkt 33 ustawy o VAT – rozumie się:
Grunty przeznaczone pod zabudowę zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku braku takiego planu – zgodnie z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, o których mowa w przepisach o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Opodatkowane są zatem dostawy, których przedmiotem są nieruchomości gruntowe niezabudowane, będące terenami budowlanymi w rozumieniu ww. art. 2 pkt 33 ustawy o VAT, pozostałe natomiast dostawy gruntów niezabudowanych, innych niż tereny budowlane – są zwolnione od podatku.
Według art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1130 ze zm.):
Kształtowanie i prowadzenie polityki przestrzennej na terenie gminy, w tym uchwalanie gminnych aktów planowania przestrzennego, z wyjątkiem morskich wód wewnętrznych, morza terytorialnego i wyłącznej strefy ekonomicznej oraz terenów zamkniętych ustalonych przez organ inny niż minister właściwy do spraw transportu, należy do zadań własnych gminy.
Jak stanowi art. 4 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym:
Ustalenie przeznaczenia terenu, rozmieszczenie inwestycji celu publicznego oraz określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego.
Na podstawie art. 4 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym:
W przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w drodze decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, przy czym:
1) lokalizację inwestycji celu publicznego ustala się w drodze decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego;
2) sposób zagospodarowania terenu i warunki zabudowy dla innych inwestycji ustala się w drodze decyzji o warunkach zabudowy.
O przeznaczeniu nieruchomości stanowią zatem akty prawa miejscowego. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego – jako źródło prawa miejscowego, a w przypadku jego braku decyzja o warunkach zabudowy – jako akt indywidualny prawa administracyjnego.
W tym miejscu warto wyjaśnić, że stosownie do treści wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 28 marca 1996 r. w sprawie C-468/93 Gemeente Emmen – „teren budowlany” oznacza każdy nieuzbrojony lub uzbrojony teren uznany przez państwa członkowskie za teren z przeznaczeniem pod zabudowę.
Zatem także w świetle orzeczeń Trybunału Sprawiedliwości za teren budowlany uznać można jedynie taki, który regulacjami prawa krajowego został przeznaczony pod zabudowę.
Zauważyć należy, że analiza ustawy o podatku od towarów i usług wskazuje jednoznacznie, że zwolnienie od podatku VAT obejmuje zbycie nieruchomości niezabudowanych (gruntów) wyłącznie w sytuacji, gdy nie są one przeznaczone pod zabudowę. Elementem, który determinuje możliwość skorzystania ze zwolnienia od podatku VAT przy zbyciu gruntów jest przeznaczenie gruntu na cele inne niż budowlane.
Wskazali Państwo, że dla terenów odpowiadających działkom objętych zakresem wniosku zostały wydane decyzje o warunkach zabudowy dla zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Tym samym ww. działki będą stanowiły tereny budowlane zdefiniowane w art. 2 pkt 33 ustawy o VAT i w rezultacie ich sprzedaż nie będzie korzystała ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy o VAT.
W tym miejscu należy wskazać, że jeżeli przy zbyciu nieruchomości wystąpią przesłanki uniemożliwiające zastosowanie zwolnienia od podatku VAT, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy o VAT, to należy przeanalizować możliwość zwolnienia dostawy w oparciu o przepis art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT.
Jak stanowi art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT:
Zwalnia się od podatku dostawę towarów wykorzystywanych wyłącznie na cele działalności zwolnionej od podatku, jeżeli z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów nie przysługiwało dokonującemu ich dostawy prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
Zwolnienie od podatku określone w art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT dotyczy wszystkich towarów – zarówno nieruchomości, jak i ruchomości – przy nabyciu (imporcie lub wytworzeniu) których nie przysługiwało podatnikowi prawo do odliczenia podatku od towarów i usług i wykorzystywanych – niezależnie od okresu ich używania przez podatnika (kilka dni, miesięcy czy lat) – wyłącznie na cele działalności zwolnionej od podatku.
Dla zastosowania zwolnienia od podatku VAT, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT, dla dostawy towarów (w tym nieruchomości), spełnione muszą być łącznie dwa warunki wskazane w tym przepisie, tj.:
- towary od momentu ich nabycia do momentu ich zbycia muszą służyć wyłącznie działalności zwolnionej, w żadnym momencie ich posiadania nie można zmienić ich przeznaczenia oraz sposobu wykorzystywania,
- przy nabyciu (imporcie, wytworzeniu) tych towarów nie może przysługiwać dokonującemu ich dostawy prawo do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
Niespełnienie jednego z powyższych warunków daje podstawę do wyłączenia dostawy towarów ze zwolnienia od podatku VAT przewidzianego w ww. art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT.
Z opisu sprawy wynika, że nabyli Państwo działki w drodze umowy darowizny i przy nabyciu działek nie wystąpił podatek VAT naliczony podlegający odliczeniu, ponieważ darczyńcy nie działali w charakterze podatników VAT, a sama czynność darowizny nie była objęta opodatkowaniem podatkiem od towarów i usług. Nie można zatem uznać, czy przysługiwało prawo do odliczenia podatku VAT czy też nie przysługiwało, skoro ww. nabycie nie było objęte podatkiem VAT.
Ponadto działki nie były wykorzystywane przez Państwa wyłącznie do działalności zwolnionej.
Zatem należy stwierdzić, że w stosunku do przedmiotowych działek nie znajdzie również zastosowanie zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT.
W związku z powyższym należy stwierdzić, że sprzedaż działek będzie stanowiła czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 w powiązaniu z art. 7 ust. 1 ustawy o VAT, która nie będzie korzystała ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 9 i pkt 2 ustawy o VAT. Zatem sprzedaż ww. działek będzie opodatkowana podatkiem VAT według właściwej stawki.
Skoro sprzedaż przedmiotowych działek będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem VAT, to w stosunku do wydatków związanych z wykonaniem infrastruktury technicznej oraz doprowadzeniem mediów, w szczególności z budową zjazdu z drogi publicznej oraz budową sieci wodno-kanalizacyjnej w działce nr (...), a w przyszłości ewentualnie również w działce nr (...), spełnione będą warunki określone w art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, wobec tego Pani będącej zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku VAT, będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur dokumentujących zakupy dotyczące ww. infrastruktury.
Tym samym, Państwa stanowisko w zakresie pytania oznaczonego we wniosku nr 3 należało uznać za prawidłowe.
Kolejne Państwa wątpliwości dotyczą sytuacji, w której przed dokonaniem sprzedaży działek przestanie Pani występować jako rolnik – podatnik VAT, a zgłoszenie rejestracyjne w zakresie podatku od towarów i usług złoży Pani małżonek Pan B.B. Pytają Państwo czy okoliczność ta wpłynie na ocenę skutków podatkowych opisanych we wniosku czynności, czyli obowiązków w zakresie podatku VAT należnego – opodatkowanie czynności podlegających temu podatkowi (sprzedaż) oraz prawa do odliczenia podatku VAT naliczonego od wydatków na infrastrukturę i media od tego momentu rejestracji, a także innych zakupów związanych z czynnościami opodatkowanymi VAT. Ponadto Państwa wątpliwości dotyczą także kwestii czy będzie Pani zobowiązana do dokonania korekty podatku VAT odliczonego uprzednio przy zakupie środków trwałych, których wartość początkowa przekraczała (…) zł.
Zasady dotyczące sposobu i terminu dokonywania korekt podatku naliczonego zostały określone w art. 91 ust. 1 ustawy o VAT, zgodnie z którym:
Po zakończeniu roku, w którym podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, o którym mowa w art. 86 ust. 1, jest on obowiązany dokonać korekty kwoty podatku odliczonego zgodnie z art. 90 ust. 2−10a lub 10c-10g, z uwzględnieniem proporcji obliczonej w sposób określony w art. 90 ust. 2−6, 10, 10a lub 10c-10g lub przepisach wydanych na podstawie art. 90 ust. 11 i 12, dla zakończonego roku podatkowego.
Stosownie do art. 96 ust. 1 ustawy o VAT:
Podmioty, o których mowa w art. 15 i art. 15a, są obowiązane przed dniem wykonania pierwszej czynności określonej w art. 5 złożyć naczelnikowi urzędu skarbowego zgłoszenie rejestracyjne, z zastrzeżeniem ust. 3.
Z brzmienia art. 96 ust. 2 ustawy o VAT wynika, że:
W przypadku osób fizycznych, o których mowa w art. 15 ust. 4 i 5, zgłoszenie rejestracyjne może być dokonane wyłącznie przez jedną z osób, na które będą wystawiane faktury przy zakupie towarów i usług i które będą wystawiały faktury przy sprzedaży produktów rolnych.
Natomiast zgodnie z art. 96 ust. 6 ustawy o VAT:
Jeżeli podatnik zarejestrowany jako podatnik VAT zaprzestał wykonywania czynności podlegającej opodatkowaniu, jest on obowiązany zgłosić zaprzestanie działalności naczelnikowi urzędu skarbowego; zgłoszenie to stanowi dla naczelnika urzędu skarbowego podstawę do wykreślenia podatnika z rejestru jako podatnika VAT.
W myśl art. 96 ust. 12 ustawy o VAT:
Jeżeli dane zawarte w zgłoszeniu rejestracyjnym ulegną zmianie, podatnik jest obowiązany zgłosić zmianę do naczelnika urzędu skarbowego w terminie 7 dni, licząc od dnia, w którym nastąpiła zmiana. Obowiązek ten nie dotyczy przypadków, gdy następuje wyłącznie zmiana danych objętych obowiązkiem aktualizacji na podstawie ustawy z dnia 13 października 1995 r. o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników. Zdanie drugie nie ma zastosowania w przypadku, gdy zgłaszana zmiana powoduje zmianę właściwości organu podatkowego.
Z powyższych przepisów wynika, że ustawa o podatku od towarów i usług zawiera pewne szczególne rozwiązania dotyczące podatników, którzy prowadzą wyłącznie gospodarstwo rolne, leśne lub rybackie. Wówczas bowiem za podatnika jest uważana osoba, która składa zgłoszenie rejestracyjne.
Przepisy ustawy o podatku od towarów i usług wprowadzają jednocześnie zasadę, że do złożenia zgłoszenia rejestracyjnego uprawniona jest tylko i wyłącznie jedna osoba fizyczna spośród tych, które prowadzą wspólne gospodarstwo rolne, leśne lub rybackie. Dokonanie zgłoszenia rejestracyjnego ma takie znaczenie, że faktury dotyczące tego gospodarstwa (przy nabyciu towarów i usług) będą wystawiane na tę właśnie osobę, która dokonała zgłoszenia rejestracyjnego. Jednocześnie ta sama osoba występować będzie w roli zbywcy (dostawcy) przy sprzedaży (dostawie) produktów rolnych i w związku ze świadczeniem usług rolniczych.
Regulacje zawarte w ustawie o podatku od towarów i usług nie wykluczają możliwości dokonania zmiany osoby uważanej za podatnika na inną osobę, która prowadzi wspólne gospodarstwo rolne. Brak jest zatem przeszkód do zmiany osoby reprezentującej wspólne gospodarstwo rolne małżonków dla potrzeb podatku VAT, o ile oczywiście nowy „reprezentant” – złoży odpowiednie zgłoszenie rejestracyjne, o którym mowa w art. 96 ust. 1 ustawy o VAT i zostanie zarejestrowany oraz naczelnik urzędu skarbowego potwierdzi zarejestrowanie tej osoby jako podatnika VAT czynnego, a obecny „reprezentant” – zostanie wykreślony z tego rejestru.
W związku z powyższym, jeżeli przed dokonaniem sprzedaży działek przestanie Pani występować jako podatnik VAT, a zgłoszenie rejestracyjne złoży Pani małżonek to od momentu rejestracji w odniesieniu do prowadzonego gospodarstwa rolnego podatnikiem VAT będzie Pani małżonek.
Zatem jeżeli sprzedaż działek nastąpi w czasie, gdy przestanie Pani występować jako rolnik – zarejestrowany czynny podatnik podatku VAT – a Pan będzie występował jako zarejestrowany czynny podatnik podatku VAT z tytułu prowadzenia tego samego gospodarstwa rolnego, wówczas to Pan będzie podatnikiem podatku VAT, z tytułu sprzedaży działek objętych zakresem pytania nr 1 i nr 2. W konsekwencji Panu jako zarejestrowanemu czynnemu podatnikowi podatku VAT będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur dokumentujących zakupy związane z wykonaniem infrastruktury technicznej oraz doprowadzeniem mediów, w zakresie, w jakim wydatki te będą związane z czynnościami opodatkowanymi podatkiem od towarów i usług, o ile będą spełnione ustawowe warunki odliczenia.
Ponadto z opisu sprawy wynika, że w ramach prowadzonego gospodarstwa rolnego dokonywała Pani zakupów środków trwałych, w szczególności maszyn i urządzeń rolniczych, których wartość początkowa przekraczała (…) zł. Przy nabyciu tych środków trwałych odliczała Pani podatek VAT naliczony z faktur zakupu. Obecnie planuje Pani zrezygnowanie z występowania jako podatnik VAT w odniesieniu do prowadzonego gospodarstwa rolnego, a w Pani miejsce planowane jest wstąpienie Pani małżonka, który będzie występował jako czynny podatnik VAT z tytułu prowadzenia tego samego gospodarstwa rolnego.
Gospodarstwo rolne będzie nadal prowadzone, a nabyte wcześniej środki trwałe, w tym maszyny i urządzenia rolnicze, będą nadal wykorzystywane w tym samym gospodarstwie do działalności rolniczej opodatkowanej podatkiem VAT. Nie dojdzie do likwidacji gospodarstwa ani do wycofania tych środków trwałych do majątku prywatnego. Zmianie ulegnie wyłącznie osoba formalnie występująca jako podatnik VAT z tytułu prowadzenia wspólnego gospodarstwa rolnego. Zakładają Państwo zatem ciągłość prowadzenia gospodarstwa rolnego i ciągłość opodatkowania VAT w ramach tego samego gospodarstwa, przy zmianie osoby formalnie występującej jako podatnik VAT.
Odnosząc się do przedstawionego opisu sprawy oraz powołanych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług należy zauważyć, że Pani małżonek jako „nowy reprezentant” wspólnego gospodarstwa rolnego musi złożyć zgłoszenie rejestracyjne w zakresie podatku od towarów i usług VAT-R celem zarejestrowania się jako podatnika VAT-czynny, a naczelnik urzędu skarbowego potwierdzi zarejestrowanie Pani małżonka jako podatnika VAT czynnego.
W myśl art. 96 ust. 6 ustawy o VAT, obecny reprezentant gospodarstwa rolnego tj. Pani zobowiązana będzie do złożenia zgłoszenia o zaprzestaniu wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług w zakresie reprezentowania gospodarstwa rolnego. Zostanie Pani wykreślona z rejestru, bowiem jak już wspomniano wyżej, zgodnie z art. 96 ust. 2 ustawy o VAT w przypadku osób fizycznych prowadzących wspólnie gospodarstwo rolne, zgłoszenie rejestracyjne może być dokonane wyłącznie przez jedną z osób, na którą będą wystawiane faktury przy zakupie towarów i usług, i która będzie wystawiała faktury przy sprzedaży produktów rolnych.
Ponieważ w niniejszej sprawie zmieni się jedynie osoba „reprezentanta” gospodarstwa rolnego, a podatnikiem podatku od towarów i usług w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy o VAT dla wszystkich czynności wykonywanych w ramach prowadzonej działalności gospodarczej (rolniczej) w rozumieniu przepisów ustawy o podatku od towarów i usług jest i będzie w dalszym ciągu to samo gospodarstwo (nie nastąpi zaprzestanie działalności gospodarczej), tym samym nie musi Pani dokonywać korekty podatku naliczonego w trybie art. 91 ustawy o VAT w zakresie zakupów środków trwałych związanych z prowadzonym gospodarstwem rolnym.
Przepisy art. 91 ustawy o VAT dotyczące korekt mają zastosowanie jedynie do towarów, w przypadku których zmienia się ich przeznaczenie. W przedmiotowej sprawie nie nastąpi taka sytuacja, gdyż gospodarstwo rolne nie zostanie zlikwidowane ani też nie nastąpi zmiana w sposobie wykorzystania towarów i usług nabytych w okresie, kiedy zarejestrowanym reprezentantem gospodarstwa rolnego dla potrzeb podatku VAT była Pani. Gospodarstwo będzie dalej funkcjonowało jako podatnik VAT czynny, a towary i usługi nabyte dla jego potrzeb będą nadal wykorzystywane w ten sam sposób.
Tym samym, Państwa stanowisko w zakresie pytania oznaczonego we wniosku nr 4 i nr 5 należało uznać za prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Jestem ściśle związany przedstawionym we wniosku zdarzeniem przyszłym. Ponoszą Państwo ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu sprawy. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem zdarzenia przyszłego podanym przez Państwa w złożonym wniosku. Zatem, należy zaznaczyć, że wydając przedmiotową interpretację oparłem się na wynikającym z treści wniosku opisie zdarzenia przyszłego.
W przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku, wydana interpretacja traci swą aktualność. Jednocześnie podkreślam, że ta interpretacja została wydana na podstawie przedstawionego we wniosku opisu sprawy, co oznacza, że w przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych.
Wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem wniosku – Państwa pytań. Inne kwestie przedstawione w opisie sprawy oraz we własnym stanowisku, które nie zostały objęte pytaniem nie mogą być – zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej – rozpatrzone.
Odnosząc się do powołanych przez Państwa interpretacji wskazać należy, że interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane są w indywidualnych sprawach podatników i niewątpliwie kształtują sytuację prawną tych podatników w sprawach będących przedmiotem rozstrzygnięcia, lecz dotyczą konkretnych stanów faktycznych, co oznacza, że należy je traktować indywidualnie.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
- Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem sprawy. Z funkcji ochronnej będą mogli skorzystać Ci z Państwa, którzy zastosują się do interpretacji.
- Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
- Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację przez Zainteresowaną, która jest stroną postępowania
Pani A.A. (Zainteresowana będąca stroną postępowania – art. 14r § 2 ustawy Ordynacja podatkowa) ma prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
- w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA),
albo
- w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a, art. 14b § 1 i art. 14r Ordynacji podatkowej.
Rozliczaj podatki zgodnie z przepisami — w programie TaxMachine
Interpretacje pomagają zrozumieć przepisy; TaxMachine pomaga je zastosować w praktyce — prowadzi księgi, liczy podatki i generuje deklaracje, a stawki, druki i przepisy aktualizuje na bieżąco.
- ✓ Księga przychodów i rozchodów, ryczałt oraz pełna księgowość
- ✓ Faktury i e-faktury KSeF, JPK_V7 i JPK_KR
- ✓ PIT, CIT, VAT i inne deklaracje + wysyłka e-Deklaracje z pobraniem UPO
- ✓ Środki trwałe i amortyzacja, płace i ZUS
- ✓ Automatyczne aktualizacje stawek, druków i przepisów