0113-KDIPT1-1.4012.848.2026.1.AK
Brak prawa do obniżenia w całości albo w części kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w związku z realizacją projektu.
Interpretacja
indywidualna
– stanowisko prawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług, jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
10 września 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z 1 września 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy braku prawa do obniżenia w całości albo w części kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w związku z realizacją projektu pn. „…”, a w konsekwencji braku prawa do zwrotu różnicy podatku na podstawie art. 87 ust. 1 ustawy.
Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
1. Wnioskodawca i charakter realizowanego zadania
Gmina (dalej: „Gmina” lub „Wnioskodawca”) jest jednostką samorządu terytorialnego, posiada osobowość prawną oraz jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Gmina wykonuje zarówno czynności pozostające poza zakresem VAT w ramach reżimu publicznoprawnego, jak i czynności cywilnoprawne rozliczane dla celów VAT.
Gmina realizuje zadanie inwestycyjne pod nazwą „…” (dalej: „Projekt” lub „Inwestycja”). Projekt jest współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027, interwencja I.13.1 LEADER/Rozwój Lokalny Kierowany przez Społeczność (RLKS) - komponent Wdrażanie LSR. Celem Projektu jest poprawa jakości życia na obszarze LSR, zwiększenie włączenia społecznego i aktywizacja mieszkańców przez poprawę dostępu do małej infrastruktury publicznej. Inwestycja realizuje zadania własne Gminy w zakresie kultury fizycznej i turystyki, w tym terenów rekreacyjnych i urządzeń sportowych, o których mowa w art. 7 ust. 1 pkt 10 ustawy o samorządzie gminnym.
2. Lokalizacja i zakres rzeczowy
Inwestycja jest zlokalizowana w … na działce ewidencyjnej nr 1 obręb …. Działka obejmuje fragment zalewu … i przyległe rekreacyjne tereny zielone. Całe zadanie inwestycyjne obejmuje: (...).
Zakres finansowany ze środków UE odpowiada działowi 2 przedmiaru robót „Chodniki i schody” i obejmuje wykonanie ścieżki pieszej z betonowej kostki brukowej, palisady z elementów betonowych oraz schodów plenerowych z pochylnią. Roboty przygotowawcze oraz montaż słupków nie stanowią kosztów kwalifikowalnych Projektu. Niezależnie od źródła finansowania wszystkie zakupy objęte pytaniem służą wyłącznie powstaniu ogólnodostępnej infrastruktury publicznej opisanej we wniosku.
3. Sposób wykorzystania efektów Projektu
Po zakończeniu Inwestycji ścieżka, palisada, schody i pochylnia pozostaną własnością Gminy i będą stanowiły ogólnodostępną, niekomercyjną infrastrukturę publiczną. Dostęp do infrastruktury będzie powszechny i bezpłatny. Gmina nie będzie pobierać opłat za wejście, przejście ani korzystanie z infrastruktury. Efekty Projektu nie będą oddawane w najem, dzierżawę, użyczenie odpłatne, koncesję ani do odpłatnego zarządzania innemu podmiotowi. Nie będą również wykorzystywane do świadczenia odpłatnych usług, reklamy, organizacji odpłatnych wydarzeń ani innej sprzedaży opodatkowanej VAT. Sam fakt, że na szerszym terenie rekreacyjnym znajdują się również inne obiekty, w tym obiekty gastronomiczne lub rekreacyjne, nie zmienia przeznaczenia ani sposobu wykorzystania infrastruktury objętej Projektem. Zakupy w ramach Projektu nie będą służyły tym obiektom ani działalności ich operatorów. Gmina nie będzie osiągać przychodów z tytułu udostępniania infrastruktury.
Towary i usługi nabywane w ramach projektu - zarówno w okresie realizacji, jak i po oddaniu Inwestycji do użytkowania - nie będą wykorzystywane przez Gminę do wykonywania czynności opodatkowanych VAT. Nie wystąpi bezpośredni ani pośredni związek wydatków objętych Projektem ze sprzedażą opodatkowaną Gminy.
Faktury dokumentujące nabycie towarów i usług związanych z Projektem będą wystawiane na Gminę Miasta … z podaniem jej NIP. Gmina będzie ponosić wydatki i koszty utrzymania infrastruktury. Podatek VAT dotyczący wydatków kwalifikowalnych ma zostać wykazany jako koszt kwalifikowalny wyłącznie pod warunkiem braku prawnej możliwości jego odzyskania.
4. Charakter działania Gminy
Realizując i nieodpłatnie udostępniając Inwestycję, Gmina działa jako organ władzy publicznej wykonujący zadanie własne nałożone ustawą, a nie jako przedsiębiorca prowadzący działalność gospodarczą. Udostępnianie infrastruktury nie następuje na podstawie umów cywilnoprawnych zawieranych z jej użytkownikami. W odniesieniu do Projektu Gmina nie występuje zatem jako podatnik VAT w rozumieniu art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o VAT, stosownie do art. 15 ust. 6 tej ustawy.
Pytanie
Czy Gminie Miasta … będzie przysługiwało - w całości albo w części - prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego z faktur dokumentujących wydatki ponoszone na realizację projektu pn. „…”, a w konsekwencji prawo do zwrotu różnicy podatku na podstawie art. 87 ust. 1 ustawy o VAT?
Państwa stanowisko w sprawie
Zdaniem Wnioskodawcy, Gminie nie będzie przysługiwało - ani w całości, ani w części - prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur dokumentujących wydatki ponoszone na realizację Projektu, a w konsekwencji również prawo do zwrotu różnicy podatku na podstawie art. 87 ust. 1 ustawy o VAT.
Z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT wynika, że prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony przysługuje wyłącznie w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych przez podatnika, o którym mowa w art. 15 tej ustawy. Warunki te muszą być spełnione łącznie.
Sam status Gminy jako zarejestrowanego czynnego podatnika VAT w odniesieniu do niektórych czynności cywilnoprawnych nie daje prawa do odliczenia podatku z każdego dokonywanego zakupu. Po pierwsze, realizując Projekt Gmina wykonuje ustawowe zadanie własne w reżimie publicznoprawnym.
Na podstawie art. 15 ust. 6 ustawy o VAT, organów władzy publicznej nie uznaje się za podatników w zakresie zadań nałożonych odrębnymi przepisami, dla realizacji których zostały powołane, z wyjątkiem czynności wykonywanych na podstawie umów cywilnoprawnych. Budowa i nieodpłatne udostępnienie ogólnodostępnej ścieżki oraz powiązanej infrastruktury służy wykonaniu zadania własnego określonego w art. 7 ust. 1 pkt 10 ustawy o samorządzie gminnym. W tym zakresie Gmina nie zawiera z użytkownikami umów cywilnoprawnych i nie działa jako podatnik VAT.
Po drugie, wydatki na Projekt nie mają związku z czynnościami opodatkowanymi. Infrastruktura będzie udostępniana nieodpłatnie i powszechnie, a Gmina nie będzie wykorzystywała jej do odpłatnego świadczenia usług, najmu, dzierżawy ani innej działalności gospodarczej.
Tym samym podstawowa przesłanka pozytywna z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT nie zostanie spełniona. Brak jest również podstaw do częściowego odliczenia, ponieważ żaden zakres wykorzystania infrastruktury nie będzie związany ze sprzedażą opodatkowaną.
W konsekwencji kwoty VAT wynikające z faktur dokumentujących nabycie towarów i usług na potrzeby projektu nie będą stanowiły podatku naliczonego podlegającego odliczeniu w rozumieniu art. 86 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy o VAT. Skoro Gminie nie przysługuje prawo do obniżenia podatku należnego, nie powstanie również prawo do zwrotu różnicy podatku, o którym mowa w art. 87 ust. 1 ustawy. Powyższy wniosek wynika bezpośrednio z art. 15 ust. 6 oraz art. 86 ust. 1 ustawy o VAT. Ocena prawa do odliczenia wymaga zbadania konkretnego przeznaczenia nabywanych towarów i usług. W przedstawionym zdarzeniu przyszłym wydatki służą wyłącznie wykonaniu zadania publicznego i nie mają związku z czynnościami opodatkowanymi Gminy. Dlatego brak prawa do odliczenia wynika z niespełnienia ustawowych przesłanek, niezależnie od rozstrzygnięć zapadłych w indywidualnych sprawach innych jednostek samorządu terytorialnego. Z tych przyczyn odpowiedź na pytanie powinna być przecząca.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku, jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z przepisem art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 1263 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:
W zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.
Według art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy:
Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.
Art. 87 ust. 1 ustawy stanowi:
W przypadku, gdy kwota podatku naliczonego, o której mowa w art. 86 ust. 2, jest w okresie rozliczeniowym wyższa od kwoty podatku należnego, podatnik ma prawo do obniżenia o tę różnicę kwoty podatku należnego za następne okresy lub do zwrotu różnicy na rachunek bankowy.
Zasady dokonywania zwrotu różnicy podatku na rachunek bankowy podatnika określone zostały w art. 87 ust. 2 - ust. 6 ustawy.
W świetle art. 88 ust. 4 ustawy:
Obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się również do podatników, którzy nie są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni, zgodnie z art. 96, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 86 ust. 2 pkt 7.
Stosownie do cytowanych wyżej przepisów prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje zarejestrowany, czynny podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi.
Przedstawiona powyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z usługami i towarami, które nie są w ogóle wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.
W myśl art. 15 ust. 1 ustawy:
Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Natomiast zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy:
Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Stosownie do art. 15 ust. 6 ustawy:
Nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.
Powyższy zapis jest odzwierciedleniem art. 13 obowiązującej od 1 stycznia 2007 r. Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej – (Dz. Urz. UE.L. Nr 347 z 11.12.2006 s. 1, z późn. zm.), zgodnie z którym:
Krajowe, regionalne i lokalne organy władzy oraz inne podmioty prawa publicznego nie są uważane za podatników w związku z działalnością, którą podejmują lub transakcjami, których dokonują jako organy władzy publicznej, nawet jeśli pobierają należności, opłaty, składki lub płatności w związku z takimi działaniami lub transakcjami.
Jednakże w przypadku gdy podejmują one takie działania lub dokonują takich transakcji, są uważane za podatników w odniesieniu do tych działań lub transakcji, gdyby wykluczenie ich z kategorii podatników prowadziło do znaczących zakłóceń konkurencji.
W każdych okolicznościach podmioty prawa publicznego są uważane za podatników w związku z czynnościami określonymi w załączniku I, chyba że niewielka skala tych działań sprawia, że mogą być one pominięte.
Oznacza to, że organ będzie uznany za podatnika podatku od towarów i usług w dwóch przypadkach, tj. gdy wykonuje czynności inne niż te, które mieszczą się w ramach jego zadań oraz gdy wykonuje czynności mieszczące się w ramach jego zadań, ale czyni to na podstawie umów cywilnoprawnych.
Jak wynika z powyższego, wyłączenie organów władzy publicznej z kategorii podatnika ma charakter podmiotowo-przedmiotowy.
W świetle wskazanych unormowań jednostki samorządu terytorialnego na gruncie podatku od towarów i usług występować mogą w dwojakim charakterze:
- podmiotów niebędących podatnikami, gdy realizują zadania nałożone na nich odrębnymi przepisami prawa, oraz
- podatników podatku od towarów i usług, gdy wykonują czynności na postawie umów cywilnoprawnych.
Kryterium podziału stanowi charakter wykonywanych czynności: czynności o charakterze publicznoprawnym wyłączają te podmioty z kategorii podatników, natomiast czynności o charakterze cywilnoprawnym skutkują uznaniem tych podmiotów za podatników podatku od towarów i usług, a realizowane przez nie odpłatne dostawy towarów i świadczenie usług podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
Zatem, jednostki samorządu terytorialnego są podatnikami podatku od towarów i usług jedynie w zakresie wszelkich czynności, które mają charakter cywilnoprawny, tzn. są przez nie realizowane na podstawie umów cywilnoprawnych. Tylko bowiem w tym zakresie ich czynności mają charakter działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy.
Stosownie do przepisu art. 2 ust. 1 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 662 ze zm.):
Gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność.
Jak stanowi art. 6 ust. 1 powołanej ustawy:
Do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów.
W myśl art. 7 ust. 1 pkt 10 ustawy o samorządzie gminnym:
Zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy. W szczególności zadania własne obejmują sprawy m.in. kultury fizycznej i turystyki, w tym terenów rekreacyjnych i urządzeń sportowych.
Rozliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ust. 1 ustawy uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług. W omawianej sprawie warunek uprawniający do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego nie będzie spełniony, ponieważ – jak Państwo wskazali – towary i usługi nabywane w ramach projektu - zarówno w okresie realizacji, jak i po oddaniu Inwestycji do użytkowania - nie będą wykorzystywane przez Gminę do wykonywania czynności opodatkowanych VAT. Dostęp do infrastruktury będzie powszechny i bezpłatny. Gmina nie będzie pobierać opłat za wejście, przejście ani korzystanie z infrastruktury. Zatem, nie będą mieli Państwo prawa do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od wydatków ponoszonych z tytułu realizacji ww. projektu. Z tego tytułu nie będzie przysługiwało Państwu prawo do zwrotu różnicy podatku, o której mowa w art. 87 ust. 1 ustawy.
Podsumowując stwierdzam, że nie będą mieli Państwo prawa do obniżenia w całości albo w części kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w związku z realizacją projektu pn. „…”, a w konsekwencji prawa do zwrotu różnicy podatku na podstawie art. 87 ust. 1 ustawy, ponieważ towary i usługi nabywane w ramach projektu nie będą wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem VAT.
Tym samym, Państwa stanowisko uznałem za prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Jestem ściśle związany przedstawionym we wniosku zdarzeniem przyszłym. Ponoszą Państwo ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu zdarzenia przyszłego. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem sprawy podanym przez Państwa w złożonym wniosku. Zatem zaznaczam, że wydając przedmiotową interpretację oparłem się na wynikającym z treści wniosku opisie zdarzenia przyszłego. W konsekwencji, w przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej bądź celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych. Ponadto, w sytuacji zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego w opisie sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.
Pojęcie „kosztu kwalifikowalnego” nie jest pojęciem podatkowym i organy podatkowe nie są właściwe do rozstrzygania wątpliwości podatników odnośnie możliwości zaliczania wartości podatku od towarów i usług do kosztów kwalifikowalnych. Kwestię tę rozstrzygają bowiem przepisy regulujące zasady korzystania ze środków pomocowych. Zasady i przepisy podatkowe przywołane w uzasadnieniu niniejszej interpretacji mogą być jedynie pomocne przy dokonywaniu oceny czy podatek VAT w tej sytuacji powinien być kosztem kwalifikowalnym. W związku z powyższym nie zająłem stanowiska w tej sprawie.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
- Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem sprawy i zastosują się Państwo do interpretacji.
- Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
- Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego …. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
- w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
- w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
Rozliczaj podatki zgodnie z przepisami — w programie TaxMachine
Interpretacje pomagają zrozumieć przepisy; TaxMachine pomaga je zastosować w praktyce — prowadzi księgi, liczy podatki i generuje deklaracje, a stawki, druki i przepisy aktualizuje na bieżąco.
- ✓ Księga przychodów i rozchodów, ryczałt oraz pełna księgowość
- ✓ Faktury i e-faktury KSeF, JPK_V7 i JPK_KR
- ✓ PIT, CIT, VAT i inne deklaracje + wysyłka e-Deklaracje z pobraniem UPO
- ✓ Środki trwałe i amortyzacja, płace i ZUS
- ✓ Automatyczne aktualizacje stawek, druków i przepisów