0113-KDIPT1-1.4012.789.2026.1.ŻR

Interpretacja indywidualna2026-10-20Dyrektor Krajowej Informacji SkarbowejAktualna

Niepodleganie opodatkowaniu podatkiem VAT rekompensaty należnej Spółce od Gminy z tytułu świadczenia usług w zakresie kultury fizycznej, w tym wychowania fizycznego i sportu oraz turystyki.

Interpretacja indywidualna – stanowisko nieprawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

21 sierpnia 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z 21 sierpnia 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy niepodlegania opodatkowaniu podatkiem VAT rekompensaty należnej Państwu od Gminy z tytułu świadczenia usług w zakresie kultury fizycznej, w tym wychowania fizycznego i sportu oraz turystyki.

Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego

Ośrodek Sportu i Rekreacji Sp. z o.o. („OSiR”, „Spółka”) w … jest spółką utworzoną przez Gminę … („Gmina”), w której Gmina posiada 100% udziałów. Zasadniczym profilem działalności Spółki jest działalność obiektów sportowych i działalność związana ze sportem. Dodatkowo OSiR prowadzi działalność rozrywkową i rekreacyjną, wynajmuje i zarządza nieruchomościami własnymi i dzierżawionymi oraz wspomaga działalność klubów sportowych.

Spółka została utworzona celem powierzenia jej organizacji zadań własnych Gminy wskazanych zasadniczo w art. 7 ust. 1 pkt 10 i 15 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz.U. 2026, poz. 662; „ustawa o samorządzie gminnym”) na terenie Gminy. Zadania te obejmują zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty głównie w zakresie spraw kultury fizycznej i turystyki, w tym terenów rekreacyjnych i urządzeń sportowych oraz utrzymania gminnych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej (łącznie: „działalność w zakresie kultury fizycznej, w tym wychowania fizycznego i sportu oraz turystyki”).

OSiR prowadzi działalność w zakresie kultury fizycznej, w tym wychowania fizycznego i sportu oraz turystyki na 5 obiektach sportowych na terenie Gminy, tj. zarządza i utrzymuje krytą pływalnię „…” w …, stadion miejski w …, boisko w …, boisko w … oraz ośrodek rekreacyjny … z otwartym … . Spółka czyni starania w zakresie komercjalizacji obiektów sportowych, którymi zarządza – wprowadza możliwość korzystania z nich odpłatnie w celu zarobkowania na utrzymanie tych obiektów. Jednocześnie OSiR jest zobowiązany przez Gminę zarówno do zapewnienia dostępności tych obiektów w określonym zakresie w celu realizacji zadań publicznych (przykładowo do zapewnienia dostępności pływalni w godzinach zajęć lekcyjnych na zajęcia wychowania fizycznego dla szkół publicznych), jak również Spółka jest zobligowana do prowadzenia polityki cenowej, która będzie zachęcać lokalną społeczność do korzystania z obiektów (polityki niskich cen - dostępnych dla szerokiego grona odbiorców). Dodatkowo obiektywna możliwość komercjalizacji poszczególnych obiektów sportowych odnosi się do samej atrakcyjności obiektu w oczach lokalnej społeczności czy klubów sportowych.

Kryta pływalnia w … obejmuje nieckę sportową z 6 torami do pływania, nieckę rekreacyjną ze zjeżdżalnią wodną z miejscem do nauki pływania dla najmłodszych oraz pomieszczenia sauny suchej, sauny mokrej, siłowni oraz sali fitness. Hala basenowa w dni robocze w godzinach nauki szkolnej jest zarezerwowana na zajęcia prowadzone przez jednostki oświatowe Gminy w ramach zajęć wychowania fizycznego. W tym czasie tzw. osoby komercyjne (zainteresowani spoza szkół) mogą skorzystać z pływania w ograniczonym zakresie (przykładowo z jednego toru niecki sportowej pod warunkiem, że nie koliduje to z prowadzonymi zajęciami szkolnymi). Do pełnej dyspozycji są pomieszczenia siłowni (biletowane wejścia) i sala fitness (najmowana na rzecz osób/podmiotów prowadzących zajęcia). Spółka sprzedaje zróżnicowane cenowo bilety uprawniające do wejścia na basen i strefy spa (do saun), w zależności od tego czy nabywcą jest przykładowo pojedyncza osoba dorosła, osoba nieletnia, emeryt/rencista/senior, mieszkaniec Gminy poświadczający zameldowanie w Gminie dokumentem, albo nabywca zakupuje bilet dla grupy/rodziny. Ceny biletów zostają ustalone na poziomie niepozwalającym na sfinansowanie kosztów utrzymania pływalni z uwagi na fakt, że priorytetem jest dostępność cenowa pływalni dla lokalnej społeczności i zachęcanie do jak najczęstszego korzystania z obiektu.

Stadion miejski w … to główny obiekt piłkarski w Gminie, z nowoczesnym oświetleniem, z trybunami mieszczącymi przy boisku z nawierzchnią sztuczną około ... widzów, a przy boisku z nawierzchnią naturalną około ... widzów. Stadion służy głównie lokalnym drużynom piłkarskim, w tym ligowemu klubowi, do treningów i rozgrywania meczy. W ramach kompleksu stadionu dostępny jest też obiekt lekkoatletyczny z bieżnią – wykorzystywany do treningów i zawodów biegowych (orlik lekkoatletyczny z boiskiem trawiastym z piłkochwytami, tor z tartanu oraz 2 punkty do skoku w dal) i budynek szatniowo-socjalny z szatniami dla zawodników, pokojem sędziowskim i salą konferencyjną. OSiR prowadzi na stadionie działalność mieszaną – częściowo gospodarczą obejmującą wynajem boisk z płytą naturalną i sztuczną, ewentualnie organizując odpłatne wydarzenia odbywające się na stadionie oraz udostępnia boiska i obiekt lekkoatletyczny nieodpłatnie na rzecz lokalnej społeczności i lokalnych wydarzeń. Pierwszeństwo wynajmu, w tym możliwość ustalenia stałych godzin treningów, przypada klubom sportowym oraz stowarzyszeniom sportowym z terenu Gminy. Ceny za wynajem boisk z trybunami i pomieszczeniami w budynku szatni zostają ustalone na poziomie niepozwalającym na sfinansowanie kosztów utrzymania stadionu z uwagi na fakt, że priorytetem jest dostępność cenowa tego obiektu dla lokalnych drużyn sportowych i lokalnej społeczności oraz zachęcanie do jak najczęstszego korzystania z obiektu w związku z misją krzewienie działalności sportowej na terenie Gminy. Na przyległym do stadionu terenie znajduje się plac manewrowy … na kategorie A i B, który jest wynajmowany na stałe przez OSiR – w tym wąskim zakresie Spółka nie działa w ramach organizowania i krzewienia lokalnej działalności sportowej.

Boisko sportowe w … obejmuje płytę z nawierzchnią trawiastą i trybunami, płytę treningową z nawierzchnią trawiastą dla grup młodzieżowych, boisko wielofunkcyjne o nawierzchni betonowej oraz budynek z 2 szatniami i pokojem dla sędziów. Na stałe trenuje na boisku lokalny klub sportowy, któremu boisko jest wynajmowane. Analogicznie boisko w … - posiada nawierzchnię trawiastą z trybunami i budynek szatniowo-socjalny z 2 szatniami i pokojem dla sędziów z pełnym węzłem sanitarno-bytowym. Na stałe trenuje na boisku lokalny klub sportowy, któremu boisko jest wynajmowane. Ceny za wynajem boisk z trybunami i pomieszczeniami w budynkach szatni zostają ustalone na poziomie niepozwalającym na sfinansowanie kosztów utrzymania tych boisk z uwagi na fakt, że priorytetem jest dostępność obiektów dla lokalnych drużyn sportowych.

Ostatni z obiektów – kąpielisko …, to kompleks rekreacyjno-sportowy obejmujący: kąpielisko na otwartym powietrzu czynne w sezonie letnim dla wszystkich zainteresowanych, a w sezonie zimowym udostępniane w oparciu o pisemne porozumienie ze stowarzyszeniami z terenu Gminy o przejęciu na siebie obowiązków i zapewnienie sobie bezpieczeństwa w związku z korzystaniem z kąpieliska na potrzeby morsowania w wyznaczonych dniach i godzinach, pływalnia otwarta (brodziki dla dzieci) ze stacją uzdatniania wody basenowej czynne tylko w sezonie letnim, boisko trawiaste z oświetleniem z przeznaczeniem na treningi dla grup młodzieżowych, boisko wielofunkcyjne, które pełni rolę kortu do tenisa ziemnego i koszykówki, 4 boiska do siatkówki plażowej oraz przyległe tereny zielone. W sezonie letnim Spółka sprzedaje zróżnicowane cenowo bilety uprawniające do wejścia na teren ośrodka, w zależności od tego kto jest nabywcą – przykładowo osoba dorosła, uczeń, senior albo osoba niepełnosprawna. Dodatkowo Spółka pobiera opłaty za wstęp na łowisko sportowe znajdujące się na terenie obiektu, wypożyczenie sprzętu rekreacyjnego, wynajem boisk lub miejsca namiotowego. Ceny biletów oraz ceny dodatkowych usług zostają ustalone na poziomie niepozwalającym na sfinansowanie całorocznych kosztów utrzymania obiektu z uwagi na fakt, że priorytetem jest dostępność cenowa obiektu dla lokalnej społeczności i zachęcanie do korzystania z niego.

W związku z niemożliwością pokrycia przez OSiR z przychodów własnych kosztów utrzymania 5 opisanych obiektów, w których Spółka prowadzi działalność w zakresie kultury fizycznej, w tym wychowania fizycznego i sportu oraz turystyki, od 1 lipca 2026 r. obowiązuje umowa wykonawcza pomiędzy Gminą a Spółką dotycząca wypłaty przez Gminę na rzecz OSiR rekompensaty. Podstawą do zawarcia tej umowy są zasady wprowadzone w decyzji Komisji UE 2025/2630 z dnia 16 grudnia 2025 r. w sprawie stosowania art. 106 ust. 2 traktatu z dnia 26 października 2012 r. o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (t.j. Dz.Urz.UE Nr 326, str. 47) do pomocy państwa w formie rekompensaty z tytułu świadczenia usług publicznych, przyznawanej przedsiębiorstwom zobowiązanym do wykonywania usług świadczonych w ogólnym interesie gospodarczym („decyzja Komisji dotycząca rekompensaty z tytułu uoig”). Przedmiotowe zasady dotyczą wsparcia przedsiębiorstw, które są zobowiązane do organizowania i zarządzania tzw. „usługami świadczonymi w ogólnym interesie gospodarczym” („uoig”), czyli zajmują się działalnością użyteczną społecznie, która może być albo jest działalnością odpłatną z perspektywy korzystających z usług publicznych, jednak bez wsparcia zewnętrznego w aspekcie gospodarczym i finansowym, nie ma możliwości sfinansowania się na poziomie porównywalnym do przedsiębiorstw funkcjonujących w warunkach konkurencyjności na wolnym rynku. Zachowanie warunków wypłaty rekompensaty wskazanych w przedmiotowej decyzji Komisji UE sprawia, że przyznawana rekompensata stanowi tzw. dozwoloną pomoc publiczną w rozumieniu traktatu i przepisów wykonawczych w tym zakresie.

Działalność OSiR prowadzona na 5 opisanych obiektach jest działalnością podejmowaną w celu wykonywania usług świadczonych w ogólnym interesie gospodarczym (uoig), bowiem jest to wykonywanie zadań własnych Gminy wymienionych w pierwszej części wniosku w zakresie spraw kultury fizycznej, w tym wychowania fizycznego i sportu oraz turystyki, o których mowa przede wszystkim w art. 7 ust. 1 pkt 10 ustawy o samorządzie gminnym, a dodatkowo obejmuje częściowo wykonywanie spraw zbieżnych/pobocznych dla tej działalności odnoszących się do zadań własnych Gminy wymienionych w art. 7 ust. 1 pkt 15 tej ustawy. Gmina ma wpływ na kształtowanie kierunków i zakres tej działalności jako jedyny wspólnik Spółki.

Zawierana pomiędzy Spółką a Gminą umowa wykonawcza o świadczenie usług publicznych w zakresie kultury fizycznej, w tym wychowania fizycznego i sportu oraz turystyki („umowa wykonawcza”), przewiduje następujące postanowienia:

·      przedmiotem umowy wykonawczej jest określenie zasad w sferze realizacji przez Spółkę zadań własnych Gminy, powierzonych Spółce na mocy uchwały Rady Miejskiej w … w zakresie kultury fizycznej, w tym wychowania fizycznego i sportu oraz turystyki, a także utrzymania terenów rekreacyjnych, urządzeń sportowych, czy też gminnych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej;

·      na podstawie umowy wykonawczej Spółka uzyskuje od Gminy rekompensatę celem pokrycia uzasadnionych kosztów i wydatków, przeznaczanych na obsługę i wykonywanie przez OSiR powierzonych jej zadań gminnych, przy uwzględnieniu generowania przez Spółkę rozsądnego zysku, który następnie będzie stale pożytkowany na cele realizacji uoig;

·      w umowie wykonawczej ustala się szczegółowe zasady rozliczenia udzielonych i przekazanych rekompensat, kwestie wypłat ich w trakcie roku budżetowego, a także zasady kontroli i nadzoru wykonawczego przez Gminę w celu weryfikacji i prawidłowości wydatkowania kwot otrzymanych przez Spółkę tytułem rekompensat;

·      zadania Spółki wymienione w umowie wykonawczej odnoszą się do organizacji lekcji wychowania fizycznego oraz innych zajęć z zakresu wypoczynku, sportu, kultury fizycznej, rekreacji i rehabilitacji zdrowotnej oraz turystyki na 5 obiektach, na których działalność prowadzi OSiR;

·      Spółka zobowiązuje się zapewnić odpowiednią jakość i wydajność wykonywanych uoig działając z uwzględnieniem należytej staranności, w szczególności poprzez zatrudnianie wyspecjalizowanych pracowników, angażowanie profesjonalnych współpracowników i zleceniobiorców a także kontrahentów, posiadających odpowiednie kwalifikacje do wykonywania świadczeń, jak również zorganizować należyte zaplecze techniczne dla wykonywania powierzonej działalności i dbać o jego pełną sprawność i funkcjonalność w celu zapewnienia odpowiednich warunków do wykonywania usług publicznych na obiektach wskazanych w umowie wykonawczej;

·      OSiR zobowiązuje się do niezwłocznego pisemnego powiadomienia Gminy o wszelkich zaistniałych lub przewidywanych przeszkodach, mogących mieć wpływ na efektywne i/lub ciągłe wykonywanie powierzonych zadań;

·      OSiR zobowiązuje się do prowadzenia dokumentacji księgowej i ewidencji w sposób pozwalający na rozliczenie rekompensaty zgodnie z warunkami umowy wykonawczej;

·      Gmina zobowiązuje się do wypłaty Spółce rekompensaty w związku z realizacją powierzonych jej zadań, której wysokość nie może być wyższa niż kwota wynikająca z przyjętego przez Strony mechanizmu wyznaczania maksymalnego poziomu wsparcia ze środków publicznych, tj. rekompensata nie może przekraczać kwoty niezbędnej do pokrycia kosztów netto poniesionych w trakcie wywiązywania się przez Spółkę ze zobowiązań z tytułu świadczenia usług publicznych, przy uwzględnieniu rozsądnego zysku, a model kosztów netto oparty jest na różnicy między uzasadnionymi kosztami a przychodami, z uwzględnieniem rozsądnego zysku, w wysokości nie wyższej niż stopa SWAP + 100 punktów bazowych jako limit rocznie (na podstawie art. 5 oraz art. 6 decyzji Komisji UE, o której mowa powyżej);

·      uwzględniane przy obliczaniu wysokości maksymalnego wsparcia ze środków publicznych:

(i)  koszty stanowić będą wszystkie uzasadnione koszty ponoszone przez Spółkę przy wykonywaniu powierzonych zadań własnych Gminy, w tym również nakłady inwestycyjne, koszty obsługi finansowania niezbędnego do wykonywania powierzonych zadań, koszty eksploatacji i remontów infrastruktury niezbędnej do realizacji powierzonych zadań, pozostałe koszty związane z funkcjonowaniem Spółki w części związanej z realizacją zadań powierzonych i podatek VAT w części niepodlegającej odliczeniu,

(ii) przychody obejmować będą wszystkie przychody uzyskane z tytułu świadczenia powierzonych zadań własnych Gminy, przysporzenia uzyskane od Gminy i innych podmiotów publicznych, w tym wartość wkładów niepieniężnych i pieniężnych wniesionych przez Gminę do Spółki oraz zyski osiągane przez Spółkę z tytułu wykonywania pozostałych zadań i działalności prowadzonych przez OSiR;

·      obliczanie wysokości rekompensaty należnej Spółce na pokrycie kosztów związanych z wykonywaniem usług publicznych odbywa się z uwzględnieniem zakresu działań podejmowanych i faktycznie zrealizowanych w danym okresie rozliczeniowym;

·      ze względu na fakt prowadzenia przez Spółkę innych rodzajów działalności oprócz usług publicznych, w celu zapobieżenia pokrywania z rekompensat kosztów działalności niezwiązanych z wykonywaniem zadań powierzonych, Spółka zobowiązana jest w taki sposób prowadzić księgi rachunkowe, aby rozdzielić odpowiednio te działania i aktywności od zadań powierzonych przez Gminę;

·      Spółka otrzymuje miesięczną wypłatę rekompensaty skalkulowaną w oparciu o dane finansowe - źródłowe pochodzące z kalkulacji i prognoz przygotowanych na bazie i w roku poprzedzającym rok wypłaty, zgodnie z ustaleniami wypłata ma miejsce „z góry” dla danego okresu rozliczeniowego (obecnie ustalono, że Spółka wystawia fakturę pierwszego roboczego dnia miesiąca z terminem płatności 7 dni);

·      jeżeli zrealizowany w okresie trwania umowy wykonawczej wynik finansowy na działalności powierzonej będzie ujemny, Gmina wyrówna Spółce poniesioną stratę kwotą nie niższą niż kwota poniesionej straty na działalności wraz z kwotą rozsądnego zysku w formie i w czasie uzgodnionym;

·      Spółka, po zakończeniu każdego miesiąca rozliczeniowego będzie składać Gminie oświadczenie potwierdzające zrealizowanie zadań objętych przedmiotem umowy wykonawczej oraz rozliczenie za poprzedni miesiąc;

·      w razie niepełnego wykonania zadań, zwłaszcza w przypadku wystąpienia stanu epidemii bądź wystąpienia siły wyższej, w szczególności oddziaływującej na zdrowie lub bezpieczeństwo mieszkańców, rekompensata przyznawana Spółce może ulec proporcjonalnemu zmniejszeniu, na podstawie przedstawionego przez Spółkę rzeczywistego zakresu świadczenia usług publicznych w danym miesiącu.

Zgodnie z przedstawionymi zasadami kalkulacji rekompensaty odnosi się ona do danych finansowych w zakresie ponoszonych kosztów netto i osiąganych przychodów związanych z realizacją zadań przez Spółkę o charakterze uoig (zadań powierzonych OSiR przez Gminę objętych umową wykonawczą), a na jej wartość może mieć wpływ zakres wyświadczonych usług publicznych w okresie rozliczeniowym, przy czym zakres wyświadczonych usług jest miernikiem oceny skali i jakości podejmowanych działań i odnoszących się do nich kosztów, a nie jest wyznacznikiem ilości osób fizycznych czy innych podmiotów trzecich korzystających z usług Spółki. W szczególności, wartość wypłacanej rekompensaty nie będzie odnosiła się do ilości i tym samym tożsamości „klientów” usług świadczonych przez OSiR na 5 opisanych obiektach. Potencjalne ograniczenie wypłaty rekompensaty w sytuacji ograniczenia zakresu usług ma być formą zabezpieczenia dla Gminy, gdyby Spółka przestała wywiązywać się z wykonywania nałożonych na nią zadań, niemniej umowa wykonawcza reguluje, że gdy w okresie jej trwania wynik finansowy na działalności powierzonej będzie dla OSiR ujemny, Gmina wyrówna Spółce poniesioną stratę kwotą nie niższą niż kwota poniesionej straty na działalności wraz z kwotą rozsądnego zysku w formie i w czasie uzgodnionym. Tym samym, Gmina ściąga ze Spółki ryzyko gospodarcze związane ze świadczeniem usług w zakresie kultury fizycznej obejmujących wykonywanie powierzonych zadań własnych Gminy.

Gmina i Spółka są czynnymi podatnikami VAT. Odpłatne usługi OSiR świadczone na 5 prowadzonych przez Spółkę obiektach sportowych na rzecz podmiotów trzecich – osób fizycznych, osób prawnych i jednostek nieposiadających osobowości prawnej („klientów usług”), obejmujące sprzedaż biletów i wynajmy tych obiektów, ewentualnie sprzętu lub określonych powierzchni oraz organizację odpłatnych wydarzeń na tych obiektach stanowi świadczenie usług przez Spółkę na rzecz tych podmiotów trzecich w rozumieniu przepisów VAT, opodatkowane w zależności od usługi stawką obniżoną (obecnie 8% VAT) lub stawką podstawową (obecnie 23% VAT).

Spółka podkreśla również istotne aspekty sprawy, które w postępowaniu o sygn. 0113-KDIPT1-1.4012.533.2026.2.ŻR dotyczącym przedmiotowego opisu sprawy, jednak pozostawionym bez rozpatrzenia, były przedmiotem dodatkowych pytań Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej w ramach wezwania do uzupełnienia opisu sprawy, bowiem OSiR ma przeświadczenie, że przedmiotowe informacje będą niezbędne w ramach postępowania o wydanie interpretacji na indywidualny wniosek Spółki.

·      Rekompensata jest/będzie wypłacana wyłącznie w celu realizacji powierzonych zadań własnych Gminy w zakresie kultury fizycznej, w tym wychowania fizycznego i sportu oraz turystyki.

Rekompensata otrzymywana przez OSiR od Gminy jest i będzie wypłacana wyłącznie w celu realizacji zadań własnych Gminy powierzonych Spółce na podstawie umowy wykonawczej, co wynika wprost z treści tej umowy oraz załączników do niej obejmujących kalkulację kosztów i kalkulację rekompensaty na ich pokrycie, plan rzeczowo-finansowy z podziałem na poszczególne miesiące oraz wykaz kwot rekompensaty z podziałem na poszczególne obiekty sportowe (5 obiektów sportowych opisanych we wniosku o wydanie interpretacji). W umowie wskazano, że Spółka uzyskiwać będzie od Gminy rekompensatę celem pokrycia uzasadnionych kosztów i wydatków przeznaczanych na obsługę i wykonywanie przez Spółkę powierzonych jej zadań gminnych, w zakresie opisanym w umowie wykonawczej, przy uwzględnieniu generowania przez Spółkę rozsądnego zysku, który następnie będzie stale pożytkowany na cele realizacji uoig. Zadania gminne powierzone OSiR zostały określone szczegółowo w uchwale Rady Miejskiej w …, do której odwołuje się umowa wykonawcza, wskazując na powierzenie Spółce zadań w zakresie zaspokajania zbiorowych potrzeb wspólnoty dotyczących spraw kultury fizycznej i turystyki, w tym wychowania fizycznego i sportu oraz turystyki, utrzymania terenów rekreacyjnych i urządzeń sportowych oraz częściowo utrzymania gminnych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej.

Zdefiniowane w umowie wykonawczej zadania powierzone OSiR obejmują czynności w zakresie „kultury fizycznej, w tym wychowanie fizyczne i sport oraz turystykę, a także utrzymanie terenów rekreacyjnych i urządzeń sportowych oraz gminnych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej” (zapis dokładny z umowy wykonawczej). Szczegółowy zakres zadań uoig powierzonych OSiR na dwóch obiektach – krytej pływalni oraz stadionie miejskim obejmuje „bezpośrednią organizację … ”. Należy jednak podkreślić, że organizacja bezpośrednio lekcji wychowania fizycznego opisana powyżej nie polega na przejęciu za jednostki oświatowe Gminy prowadzenia lekcji wychowania fizycznego dla uczniów szkół – zajęcia te prowadzą bezpośrednio nauczyciele i to nauczyciele – pracownicy szkół odpowiadają za naukę, nadzór i opiekę nad dziećmi w tym czasie, a działaniami OSiR jest zapewnienie obiektu sportowego na przeprowadzenie tych zajęć wraz z wyposażeniem i ratownikami w przypadku pływalni. Na pozostałych trzech obiektach – na kąpielisku … i boiskach w … i w … zakres szczegółowy zadań uoig obejmuje „…” (dalej łącznie jako „działalność w zakresie kultury fizycznej, w tym wychowania fizycznego i sportu oraz turystyki wskazana w umowie wykonawczej”), które stanowią zadania wskazane w art. 7 ust. 1 pkt 10 i 15 ustawy o samorządzie gminnym.

·      Rekompensata wypłacana Spółce nie jest i nie będzie mogła być wykorzystana na inny cel niż realizacja przez OSiR zadań własnych Gminy w ww. zakresie, np. nie jest i nie będzie przeznaczona na ogólną działalność Spółki.

Rekompensata nie jest i nie będzie mogła być wykorzystana na inny cel niż realizacja przez OSiR zadań własnych Gminy opisanych jako działalność w zakresie kultury fizycznej, w tym wychowania fizycznego i sportu oraz turystyki wskazana w umowie wykonawczej, przykładowo nie jest i nie będzie przeznaczona na ogólną działalność Spółki. Potwierdzają to szczegółowe kalkulacje stanowiące załączniki do umowy wykonawczej, z których wprost wynikają konkretnie określone kwoty dla poszczególnych kategorii kosztów z podziałem na 5 obiektów sportowych: krytą pływalnię „…” w …, stadion miejski w …, boisko w …, boisko w .. oraz ośrodek rekreacyjny „…”. Jak wskazano we wniosku, koszty uwzględniane przy obliczaniu wysokości maksymalnego wsparcia ze środków publicznych obejmują wszystkie uzasadnione koszty ponoszone przez Spółkę przy wykonywaniu powierzonych zadań własnych Gminy, w tym również nakłady inwestycyjne, koszty obsługi finansowania niezbędnego do wykonywania powierzonych zadań, koszty eksploatacji i remontów infrastruktury niezbędnej do realizacji powierzonych zadań, VAT w części niepodlegającej odliczeniu, jak również tzw. pozostałe koszty związane z funkcjonowaniem Spółki – w tych kosztach są koszty ogólne działalności (jak w każdej działalności gospodarczej koszty obejmują koszty bezpośrednie i koszty pośrednie dotyczące m.in. ogólnej działalności), jednak koszty ogólnej działalności dla potrzeb rekompensaty skalkulowane zostały w odpowiedniej części związanej z realizacją zadań powierzonych odnoszących się do obsługi świadczeń uoig na poszczególnych 5 obiektach. Z kolei przychody przedstawione w kalkulacji obejmują wszystkie przychody uzyskane z tytułu świadczenia powierzonych zadań własnych Gminy oraz przysporzenia uzyskane od Gminy i innych podmiotów publicznych (przykładowo pozyskane dotacje i refundację PFRON), w tym wartość wkładów i dopłaty wniesionych przez Gminę do Spółki oraz przychody osiągane przez Spółkę z tytułu wykonywania ewentualnych innych zadań i działalności (tu przykładowo wskazano przychody z imprez sportowych).

Tym samym, zgodnie z umową wykonawczą, koszty i przychody Spółki muszą być ujmowane w sposób pozwalający wydzielić koszty związane z realizacją uoig określonych w umowie wykonawczej od innych usług i innej działalności realizowanej przez Spółkę, do których również przypisuje się w określonej części koszty ogólne działalności, nieobjęte rekompensatą. OSiR jest zobowiązana prowadzić księgi rachunkowe tak, aby odrębnie wykazywać koszty i wpływy z tytułu działalności w zakresie kultury fizycznej, w tym wychowania fizycznego i sportu oraz turystyki wskazane w umowie wykonawczej. Rekompensata jest rozliczana według zasad określonych w umowie wykonawczej i nie może przekraczać kwoty niezbędnej do pokrycia kosztów netto realizacji powierzonych zadań wraz z rozsądnym zyskiem, który został skalkulowany na poziomie 0,1% tzw. kapitału podstawowego zaangażowanego w realizację zadań powierzonych Spółce w umowie wykonawczej (zgodnie z zasadami z decyzji Komisji dotyczącej rekompensaty z tytułu uoig).

Mechanizmem zabezpieczającym wypłatę rekompensaty na odpowiednim poziomie są szerokie uprawnienia Gminy do kontroli zadań powierzonych Spółce na podstawie umowy wykonawczej, w szczególności pod względem zakresu wykonywanych usług na rzecz mieszkańców oraz sprawdzenia ich jakości. Ponadto, kontrola i nadzór Gminy obejmują prawidłowość oraz celowość ponoszonych wydatków przez Spółkę, które stanowią podstawę do obliczenia wysokości rekompensaty a także poziomu rozsądnego zysku oraz dotyczą prowadzenia wszelkiej dokumentacji w tym zakresie, w tym również dokumentacji księgowej. Gmina jest jednocześnie uprawniona do zlecenia na własny koszt niezależnemu podmiotowi zewnętrznemu posiadającemu doświadczenie w badaniu przeprowadzenia kontroli mającej na celu zbadanie czy wypłacona rekompensata oraz rozsądny zysk nie powodują przekroczenia dopuszczalnych progów określonych umową wykonawczą.

·      Z ekonomicznego punktu widzenia OSiR nie jest i nie będzie w stanie świadczyć usług powierzonych w umowie wykonawczej objętych zakresem pytania we wniosku o wydanie interpretacji, bez wsparcia finansowego od Gminy.

Z ekonomicznego punktu widzenia OSiR nie jest i nie będzie w stanie wykonywać zadań własnych Gminy powierzonych w umowie wykonawczej bez wsparcia finansowego, co przy realizacji uoig nie jest sytuacją wyjątkową rynkowo w skali Unii Europejskiej. Potwierdzeniem tego faktu jest istnienie dokumentu ustalającego zasady jednego ze sposobów wsparcia finansowego działalności podmiotów wykonujących tego rodzaju działalność przez ich właścicieli, czyli decyzja Komisji dotycząca rekompensaty z tytułu uoig. Z tego mechanizmu postanowiły skorzystać OSiR oraz Gmina od 1 lipca 2026 r. w ramach zawartej umowy wykonawczej.

W okresach sprzed zawarcia umowy wykonawczej Spółka również otrzymywała wsparcie finansowe od Gminy, jednak odbywało się ono poprzez stosowanie innych mechanizmów wsparcia, przykładowo przekazywania dopłat na sfinansowanie bieżącej działalności lub wkładów pieniężnych w celu pokrycia ponoszonych strat na działalności. Jednocześnie, specyfika uoig jest taka, że nie ma żadnych możliwości kształtowania polityki cenowej dla klientów – społeczności lokalnej korzystającej z usług wykonywanych w 5 obiektach OSiR w sposób pozwalający na samofinansowanie się tej działalności bez wsparcia ekonomicznego. Ewentualne zwyżki cen obniżają ilość osób korzystających z usług, zatem w ich wyniku wypracowywany wynik finansowy jest nadal ujemy i nie pozwala na pokrywanie kosztów prowadzenia tej działalności.

·      Realizacja usług w ramach powierzonych zadań jest/będzie uzależniona od otrzymania wsparcia finansowego od Gminy.

Jak wskazano wyżej rekompensata jest jednym z mechanizmów wsparcia finansowego działalności Spółki w zakresie kultury fizycznej, w tym wychowania fizycznego i sportu oraz turystyki, który w ocenie Gminy i OSiR jest dopasowany do specyfiki tej działalności z uwagi na jej charakter jako uoig. Realizacja usług Spółki w zakresie powierzonych zadań w okresie od 1 lipca 2026 r. jest częściowo finansowana z otrzymywanej rekompensaty, przy czym realizacja tych zadań nie jest i nie będzie uzależniona od otrzymania konkretnie rekompensaty, ale od otrzymywania wsparcia finansowego lub zapewnienia OSiR zewnętrznego finansowania. Spółka została powołana do realizacji zadań własnych Gminy wskazanych m.in. w art. 7 ust. 1 pkt 10 i 15 ustawy o samorządzie gminnym, a obowiązek ich wykonywania ustalono w uchwale Rady Miejskiej w … sprzed kilkunastu lat. OSiR świadczyłaby te usługi również, gdyby nie otrzymywała rekompensaty (co miało miejsce do 30 czerwca 2026 r.), jednak wówczas musiałaby otrzymywać innego rodzaju finansowanie, przykładowo jak w latach poprzednich w formie dopłat od właściciela albo w formie aportów pieniężnych.

·      Otrzymana na podstawie umowy wykonawczej rekompensata nie ma i nie będzie miała wpływu na cenę świadczonych przez OSiR usług, np. poprzez obniżenie ceny konkretnej usługi.

Rekompensata otrzymywana na podstawie umowy wykonawczej nie ma i nie będzie miała bezpośredniego wpływu na cenę usług OSiR, tj. otrzymywana rekompensata nie obniża ceny konkretnej usługi świadczonej przez Spółkę na rzecz konkretnego odbiorcy. Nie jest kalkulowana w odniesieniu do liczby sprzedanych biletów, liczby wejść, liczby wynajmów ani tożsamości klientów usług. Ceny usług są ustalane z uwzględnieniem celu publicznego, tj. dostępności obiektów dla lokalnej społeczności, klubów sportowych oraz innych użytkowników. Rekompensata służy pokryciu kosztów netto działalności powierzonej, których nie pokrywają przychody z tej działalności i inne wpływy. Obiekty sportowe w odniesieniu dla wybranych odbiorców są udostępniane po cenie wynikającej z obowiązującego cennika, ustalanego w sposób pozwalający na dostępność ekonomiczną obiektów OSiR dla lokalnej społeczności (ceny odnoszą się do uśrednionych możliwości finansowych lokalnej społeczności), a w wybranych przypadkach są udostępniane nieodpłatnie, co wynika ze specyfiki uoig, a nie z otrzymywania konkretnie rekompensaty. Udostępnianie bezpłatne obiektów (przykładowo boisk lub ich części) jest realizacją zadań własnych Gminy w zakresie kultury fizycznej na rzecz lokalnej społeczności, co jest powszechną praktyką w skali całej Polski.

·      Odpłatność osób korzystających z mienia nie jest i nie będzie niższa w związku z otrzymywaną przez Spółkę rekompensatą.

Odpłatność osób korzystających nie będzie niższa po otrzymaniu rekompensaty. Spółka stara się pozyskać jak największe wpływy z biletów i najmów, a rekompensata ma pokrywać niedobory, które wystąpią ze względu na wysokie koszty utrzymania tego typu obiektów i specyfikę działalności uoig. Odpłatność osób korzystających z mienia jest ustalana na poziomie zapewniającym dostępność obiektów dla szerokiego grona odbiorców, a nie jako cena obniżana o określoną część rekompensaty. Jak wskazano we wniosku, Spółka jest zobligowana do prowadzenia polityki cenowej, która będzie zachęcać lokalną społeczność do korzystania z obiektów (polityki niskich cen - dostępnych dla szerokiego grona odbiorców).

·      Gdyby Spółka nie otrzymywała rekompensaty cena wykonywanych świadczeń nie mogłaby być kalkulowana w taki sposób, aby zrekompensować niedobory.

Jak wskazano wyżej, gdyby Spółka nie otrzymywała rekompensaty, cena wykonywanych świadczeń byłaby kalkulowana w taki sposób jak obecnie (czyli w ramach polityki dobrych cen dla lokalnej społeczności zapewniających dostępność obiektów OSiR, a w wybranych przypadkach byłyby one nadal udostępniane nieodpłatnie jak ma to miejsce w skali Polski w przypadku lokalnych obiektów sportowych ogólnodostępnych), a rekompensata niedoborów byłaby pokrywana w ramach innego modelu finansowego wsparcia (poprzez finansowanie zewnętrzne, dopłaty lub aporty pieniężne). To jest specyfika uoig – nie ma możliwości ich samofinansowania przez bieżącą działalność w zakresie sprzedaży biletów i świadczenia odpłatnych usług najmu/dzierżawy. Szczegółowo specyfikę usług o charakterze uoig opisuje się w wytycznych oraz założeniach decyzji Komisji dotyczącej rekompensaty z tytułu uoig (dokument ogólnodostępny).

Spółka ponownie podkreśla, że podwyższenie cen odpłatnych świadczeń OSiR na rzecz lokalnej społeczności spowodowałoby ograniczenie ilości korzystających z usług obiektów, a w konsekwencji nadal powstałyby niedobory finansowe związane z finansowaniem działalności obiektów. Spółka nie jest w stanie uzyskać opłat za usługi w wysokości rzeczywistych kosztów, co wynika ze specyfiki uoig.

·      Obrót uzyskiwany z tytułu świadczenia usług w zakresie kultury fizycznej, w tym wychowania fizycznego i sportu oraz turystyki stanowi i będzie stanowił bezpośredni obrót Spółki.

Obrót (czyli przychody ewidencjonowane dla celów VAT jako wynagrodzenie ze świadczenia odpłatnych usług na 5 opisanych we wniosku obiektach sportowych) uzyskiwany z tytułu odpłatnego świadczenia usług w zakresie kultury fizycznej, w tym wychowania fizycznego i sportu oraz turystyki, stanowi i będzie stanowił bezpośredni obrót OSiR i nie stanowi obrotu Gminy. To Spółka świadczy odpłatne usługi na rzecz podmiotów trzecich, tj. osób fizycznych, osób prawnych i jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej korzystających z obiektów sportowo- rekreacyjnych, w szczególności poprzez sprzedaż biletów, najem/dzierżawę obiektów lub wybranych powierzchni albo sprzętu. Wynagrodzenie za korzystanie z tych usług przez ich odbiorców stanowi przychód i obrót Spółki ewidencjonowany dla celów VAT w JPK_VAT składanym przez OSiR.

Rola Gminy w opisanym we wniosku stanie sprawy sprowadza się do finansowania ze swoich środków i opłacania na rzecz OSiR rekompensaty skalkulowanej na podstawie zawartej umowy wykonawczej. W konsekwencji, mając na uwadze, że OSiR dokumentuje obecnie rekompensatę wystawianą fakturą VAT z naliczonym podatkiem VAT należnym w stawce 23% VAT, Gmina jest nabywcą wskazanym na fakturze, a naliczony na niej podatek stanowi podatek naliczony po stronie Gminy, o którym mowa w art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. 2025, poz. 775 ze zm.; „ustawa o VAT”).

Gmina powierza Spółce wykonywanie zadań własnych oraz finansuje, w formie rekompensaty, niedobór finansowy powstający na działalności powierzonej w uchwale Rady Miejskiej w … i opisanej w umowie wykonawczej wraz z zapewnieniem Spółce tzw. rozsądnego zysku (ustalonego na minimalnym poziomie 0,1%), a tym samym przekazuje, w ocenie Spółki, dofinansowanie do kosztów prowadzonej działalności w zakresie uoig.

·      Opis, z jakimi czynnościami Gminy jest i będzie związana przedmiotowa rekompensata objęta zakresem przedstawionego we wniosku pytania.

Przedmiotowa rekompensata jest związana z wykonywaniem przez Gminę jej zadań własnych na terenie Gminy jako jednostki samorządu terytorialnego (organu władzy publicznej) opisanych w art. 7 ust. 1 pkt 10, 15, 17, 19 i 20 ustawy o samorządzie gminnym, tj. w szczególności z następującymi czynnościami:

1)  zapewnieniem lokalnej społeczności i zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty w zakresie kultury fizycznej i turystyki, w tym terenów rekreacyjnych i urządzeń sportowych – pkt 10;

2)  zapewnieniem lokalnej społeczności i zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty częściowo w zakresie utrzymania gminnych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej – pkt 15;

3)  zapewnieniem lokalnej społeczności i zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty częściowo w zakresie tworzenia warunków do działania i rozwoju jednostek pomocniczych i wdrażania programów pobudzania aktywności obywatelskiej – pkt 17;

4)  zapewnieniem lokalnej społeczności i zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty częściowo w zakresie współpracy i działalności na rzecz organizacji pozarządowych oraz współpracy ze społecznościami lokalnymi – pkt 19 i 20.

Wskazane czynności Gminy, z którymi związana jest rekompensata, co do zasady nie stanowią czynności opodatkowanych VAT Gminy, ale wykonywanie nieodpłatnie działalności na rzecz lokalnej społeczności. Tym samym, zasadniczo rekompensata jest związana z niepodlegającymi opodatkowaniu VAT działaniami Gminy w sferze realizacji zadań własnych, niemniej nie jest wykluczona sytuacja, że w wybranych okresach rozliczeniowych wypłacana rekompensata będzie związana częściowo z incydentalną działalnością opodatkowaną VAT po stronie Gminy (przykładowo z organizacją odpłatnych zawodów biegowych na terenie Gminy z tzw. wpisowym, których start/meta czy organizacja odbywać się będzie z wykorzystaniem obiektów OSiR wskazanych w umowie wykonawczej, a działalność ta będzie finansowana i przeprowadzana bezpośrednio we własnym imieniu i na własną rzecz przez Gminę – nie przez OSiR). Wówczas w odniesieniu do wydatku Gminy z tytułu rekompensaty za dany okres rozliczeniowy może powstać częściowe prawo do odliczenia VAT na podstawie przepisów wskazanych w art. 86 ust. 2a-2b i kolejne ustawy o VAT dotyczących prewspółczynnika VAT.

Rekompensata jest dokumentowana od 1 lipca 2026 r. fakturą VAT wystawioną przez OSiR na rzecz Gminy jako nabywcy z podaniem jej numeru VAT zarejestrowanego jako podatnik czynny, z wykazanym podatkiem VAT naliczonym z zastosowaniem stawki podstawowej (obecnie 23%). Wartość rekompensaty jest kalkulowana dla potrzeb załączników do umowy wykonawczej od kosztów netto i w kwocie netto, po czym został do niej doliczony podatek VAT należny (metodą „od stu”), a to powoduje wzrost kosztu rekompensaty po stronie Gminy o wartość VAT według stawki 23%.

·      Obecnie otrzymywana przez Spółkę rekompensata jest udokumentowana fakturą wystawioną na rzecz Gminy.

Obecnie otrzymana przez Spółkę rekompensata jest i do czasu rozstrzygnięcia ostatecznego sprawy w związku z niniejszym wnioskiem o interpretację będzie dokumentowana fakturą VAT wystawioną na Gminę jako nabywcę ze wskazaniem numeru NIP Gminy zarejestrowanego dla celów VAT. Przewiduje to obecnie umowa wykonawcza podpisana w dniu 30 czerwca 2026 r. Zgodnie z obecnymi zapisami umowy wykonawczej wypłata rekompensaty będzie przekazywana Spółce w terminie nie później niż w ciągu 7 dni od daty otrzymania prawidłowo wystawionej przez Spółkę faktury VAT, na rachunek bankowy Spółki wskazany na fakturze, przy czym w przypadku wystawienia przez Spółkę faktury VAT niezgodnie z umową lub obowiązującymi przepisami prawa, Gmina ma prawo do wstrzymania płatności do czasu wyjaśnienia przez Spółkę przyczyn powstania takiej wadliwości oraz usunięcia tej niezgodności, a także w razie potrzeby otrzymania faktury korygującej, bez obowiązku zapłaty odsetek za ten okres. Spółka wystawia fakturę VAT najpóźniej w pierwszym dniu roboczym danego miesiąca. Zgodnie z postanowieniami umowy wykonawczej Gmina reguluje swoje zobowiązania z tytułu rekompensaty wyłącznie z zastosowaniem mechanizmu podzielonej płatności.

Jeżeli Spółka potwierdzi swoje stanowisko w toku niniejszego postępowania, wówczas zapisy umowy wykonawczej w tym względzie mają ulec zmianie, do kwoty rekompensaty nie będzie doliczany VAT, a sama rekompensata będzie dokumentowana innym dokumentem niż faktura (notą księgową/obciążeniową).

Pytanie

Czy rekompensata z tytułu świadczenia usług publicznych w zakresie kultury fizycznej, w tym wychowania fizycznego i sportu oraz turystyki, wypłacana OSiR na warunkach opisanych w umowie wykonawczej pomiędzy Spółką a Gminą, podlega opodatkowaniu VAT?

Państwa stanowisko w sprawie

Rekompensata z tytułu świadczenia usług publicznych w zakresie kultury fizycznej, w tym wychowania fizycznego i sportu oraz turystyki, wypłacana OSiR na warunkach opisanych w umowie wykonawczej pomiędzy Spółką a Gminą nie podlega opodatkowaniu VAT, bowiem nie jest wynagrodzeniem za świadczenie usług w rozumieniu przepisów ustawy o VAT i nie stanowi dopłaty do ceny świadczonych usług na rzecz klientów usług.

Uzasadnienie

Na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. 2025, poz. 775 ze zm.; „ustawa o VAT”) opodatkowaniu podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, przez świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1)  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;

2)  zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;

3)  świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

W oparciu o art. 29a ust. 1 ustawy o VAT, podstawą opodatkowania jest wszystko, co stanowi zapłatę, włącznie z otrzymanymi dotacjami, subwencjami i innymi dopłatami o podobnym charakterze, mającymi bezpośredni wpływ na cenę towarów lub usług. Na podstawie art. 29a ust. 6 ustawy o VAT, podstawa opodatkowania obejmuje podatki, cła, opłaty i inne należności o podobnym charakterze, z wyjątkiem kwoty podatku, koszty dodatkowe, takie jak prowizje, koszty opakowania, transportu i ubezpieczenia, pobierane przez dokonującego dostawy lub usługodawcę od nabywcy lub usługobiorcy.

Mając na uwadze opisany stan sprawy należy rozważyć czy rekompensata z tytułu świadczenia usług publicznych w zakresie kultury fizycznej, w tym wychowania fizycznego i sportu oraz turystyki, wypłacana OSiR na warunkach opisanych w umowie wykonawczej pomiędzy Spółką a Gminą może być uznana za wynagrodzenie za świadczenie usług przez OSiR na rzecz Gminy, albo czy może być uznana za dopłatę do ceny usług podlegających opodatkowaniu VAT świadczonych przez OSiR na rzecz klientów usług na 5 obiektach prowadzonych przez OSiR, czyli dla podmiotów trzecich – osób fizycznych, osób prawnych i jednostek nieposiadających osobowości prawnej korzystających z tych obiektów sportowych odpłatnie w ramach zakupu usług sprzedawanych przez Spółkę: biletów wstępu, najmu obiektów, najmu wybranych powierzchni lub sprzętu. Zdaniem Spółki, żaden z tych przypadków nie odnosi się do opisanej sprawy, bowiem okoliczności wskazują, że Spółka nie świadczy na rzecz Gminy usług w rozumieniu przepisów VAT, bo Gmina nie jest beneficjentem świadczeń OSiR – w szczególności usługi publiczne w zakresie kultury fizycznej, w tym wychowania fizycznego i sportu oraz turystyki świadczone są na rzecz lokalnej społeczności – a nie Gminy, zatem Gmina nie nabywa świadczeń dla siebie w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, za które wypłacałaby wynagrodzenie. Ponadto, rekompensata jest mechanizmem pomocy finansowej odnoszącej się do wartość ponoszonych kosztów przekraczających przychody OSiR pozyskiwane z prowadzonej działalności gospodarczej na rzecz klientów usług i z innych wpływów, mającym zapewnić możliwość świadczenia usług dla lokalnej społeczności o charakterze użyteczności publicznej stanowiących zadania własne Gminy wskazane w ustawie o samorządzie gminnym a powierzone Spółce na podstawie uchwały Rady Miejskiej i umowy wykonawczej, zatem nie odnosi się do ceny konkretnej usługi na rzecz konkretnego klienta, ale do finansowo-gospodarczego całokształtu okoliczności wykonywania takiej działalności, który wymaga ustalania cen na poziomie niepozwalającym na pokrycie kosztów świadczenia tych usług dla ich beneficjentów (klientów usług) z uwagi na priorytet ich dostępności cenowej i zachęty do korzystania z tych usług przez lokalną społeczność. W konsekwencji, wypłacana rekompensata nie jest dopłatą do ceny świadczonych usług na rzecz klientów OSiR, ale jest dopłatą do kosztów prowadzenia działalności – a tego rodzaju subwencja nie stanowi podstawy opodatkowania VAT zgodnie z art. 29a ust. 1 ustawy o VAT.

·      Usługi publiczne w zakresie kultury fizycznej, w tym wychowania fizycznego i sportu oraz turystyki – beneficjentem działalności klienci usług a nie Gmina.

Zgodnie z praktyką interpretacyjną, aby można było zdefiniować, że w ramach zawartej umowy (stosunku prawnego) dochodzi do odpłatnego wykonywania usługi w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 8 ust. 1 ustawy o VAT przez jedną ze stron (wykonawcę) na rzecz drugiej (beneficjenta), w zamian za którą wypłacane jest wynagrodzenie, muszą zostać spełnione konkretne warunki progowe: musi istnieć bezpośredni związek pomiędzy wykonaniem konkretnych świadczeń a zapłatą, zapłata powinna być ekwiwalentna względem świadczenia oraz musi być dokładnie zidentyfikowany odbiorca tych świadczeń. Związek pomiędzy otrzymywaną płatnością a wykonanymi w zamian świadczeniami, jeżeli ich beneficjentem jest dokonujący płatności, musi być wystarczająco wyraźny - aby można powiedzieć, że płatność następuje w zamian za podejmowanie określonych czynności przez wykonawcę. Dodatkowo, istotnym warunkiem jest też wykonywanie danego świadczenia w ramach działania jako podatnik VAT, czyli w realiach prowadzenia działalności o charakterze gospodarczym w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, za którą uznawane są m.in. działania usługodawcy związane wykorzystywaniem towarów lub innych dóbr (wartości niematerialnych i prawnych) w sposób ciągły dla celów zarobkowych. Z kolei za samą usługę można uznać szeroki zakres działań – w tym zobowiązanie do powstrzymania się od dokonywania czynności lub do tolerowania czynności bądź sytuacji.

Zdaniem Spółki, w okolicznościach opisanej sprawy, OSiR wykonuje odpłatną działalność gospodarczą wyłącznie na rzecz klientów usług na 5 obiektach sportowych, czyli wyłącznie na rzecz podmiotów trzecich – osób fizycznych, osób prawnych i jednostek nieposiadających osobowości prawnej, które korzystają z usług tych obiektów zgodnie z ich przeznaczeniem (co nie budzi wątpliwości i jest uznawane za odpłatne świadczenie usług opodatkowane VAT przez Spółkę). Spółka nie wykonuje jednak usług określonych jako publiczne w zakresie kultury fizycznej, w tym wychowania fizycznego i sportu oraz turystyki, na rzecz samej Gminy – wstęp na basen w celu podjęcia aktywności sportowej czy wynajem obiektu sportowego w celu odbywania treningów drużynowych albo rozegrania meczy jest świadczeniem usług, dla których beneficjentem nie jest Gmina a klienci. Gmina jedynie ceduje wykonanie uoig (zadań własnych) na inny podmiot (Spółkę) i wspomaga ich finansowanie, co w praktyce jest ściągnięciem z OSiR ryzyka gospodarczego w związku z tą działalnością z uwagi na uregulowaną w umowie wykonawczej pomoc w formie rekompensaty. Wprowadzony system rozliczeń nie zmienia jednak beneficjenta usług publicznych w zakresie kultury fizycznej – nabywcami świadczenia są klienci bez względu na fakt finansowania w określonym zakresie działalności OSiR przez Gminę. Nabywca świadczenia nie zmienia się z uwagi na strumień finansowania, ale jest określony poprzez identyfikację korzyści płynącej ze świadczeń Spółki.

Zdaniem Spółki, nie można też uznać, że rekompensata wypłacana przez Gminę jest wynagrodzeniem za gotowość Spółki do świadczenia usług publicznych na rzecz lokalnej społeczności, albo wynagrodzeniem za tolerowanie przez OSiR sytuacji, że prowadzi działalność w sektorze usług użyteczności publicznej, a tym samym niedopuszczalne jest uznanie jakoby te działania miały stanowić odrębną usługę Spółki świadczoną Gminie. W pierwszej kolejności należy wskazać, że zgodnie z ustalonym mechanizmem finasowania – udzielana pomoc w formie rekompensaty jest wypłacana w transzach miesięcznych, jednak na koniec okresu rozliczeniowego z umowy wykonawczej ma zapewnić Spółce pokrycie straty oraz pozwolić na uzyskanie tzw. rozsądnej marży. Tym samym nie jest ona uzależniona od ustalonego katalogu świadczeń otrzymanych przez Gminę jako ekwiwalent świadczenia pieniężnego (co jest konieczne do zdefiniowania usługi w rozumieniu VAT). Rekompensata nie jest ekwiwalentna względem określonego zakresu zadań, ale jest uzależniona od wyniku finansowego, w tym w szczególności kosztów netto utrzymania i inwestycyjnych dotyczących obiektów sportowych Spółki, na wysokość których w pewnym zakresie ma wpływ sama Gmina. Atrakcyjność obiektów sportowych OSiR, która przekłada się m.in. na możliwości ich szerszej lub mniejszej komercjalizacji, jest pochodną wyznaczanych kierunków rozwoju i polityki cenowej Spółki, na co realny wpływ ma Gmina jako jedyny wspólnik OSiR. To Gmina przejmując częściowo ryzyko gospodarcze świadczenia usług publicznych od Spółki w związku z ustaloną w umowie wykonawczej rekompensatą gwarantuje Spółce określone świadczenie bezpieczeństwa finansowego. Mając jednak na uwadze fakt, że gwarancja ta nie jest świadczeniem komercyjnym, a wynika z wykonywania przez Gminę zadań własnych w związku z powierzeniem jednostce samorządu terytorialnego zadań własnych w ustawie o samorządzie gminnym, nie można doszukiwać się w tej relacji i gwarancji znamion działalności gospodarczej, bowiem mają one znamiona wyłącznie działania w reżimie publicznym, stanowiącym dla Gminy czynności poza zakresem opodatkowania VAT. Gdyby jednak wskazać na pewien kierunek świadczenia w ramach umowy wykonawczej to Gmina gwarantuje Spółce określoną definitywną korzyść (finansowanie). Jednocześnie, zdaniem Spółki, niepoprawne byłoby dzielenie wykonywanych usług publicznych w zakresie kultury fizycznej, w tym wychowania fizycznego i sportu oraz turystyki, na odrębnie świadczone usługi – w jednym strumieniu na rzecz klientów, po cenach ustalonych w cennikach, a w drugim strumieniu na Gminę, po cenie jaka ostatecznie na koniec okresu rozliczeniowego zostanie ustalona w ramach mechanizmu kalkulacji wartości rekompensaty. OSiR świadczy jednorodną działalność pod względem identyfikacji jej beneficjentów – działalność związaną z funkcjonowaniem 5 obiektów sportowych i świadczeniem na nich usług głównych (najmów i biletowanych wstępów) oraz usług pobocznych (najmu sprzętu czy miejsc/przestrzeni), dla których nabywcami są tylko klienci usług, a Gmina do grona korzystających z tych usług się nie zalicza. Byłoby to sztuczne wyodrębnianie "nowej" usługi i beneficjenta takiej "nowej" usługi wyłącznie z uwagi na strumień wypłacanych pieniędzy – takie wnioskowanie jest niepoprawne z perspektywy zasad systemu VAT.

W konsekwencji powyższego stanowiska, zgodnie z którym wszelka działalność gospodarcza opodatkowana VAT Spółki świadczona jest tylko na rzecz klientów usług, a nie na rzecz Gminy, i nie można zidentyfikować relacji będącej usługą w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 1 i art. 8 ust. 1 ustawy o VAT dla Gminy w zamian za wypłacaną rekompensatę, należy rozpatrzeć czy wypłacana rekompensata może być uznana za dopłatę do ceny usług świadczonych przez OSiR na rzecz klientów usług (podmioty trzecie), w rozumieniu art. 29a ust. 1 ustawy o VAT w związku z art. 29a ust. 6 ustawy.

·      Rekompensata z tytułu świadczenia usług publicznych w zakresie kultury fizycznej, w tym wychowania fizycznego i sportu oraz turystyki, dotacją podmiotową do kosztów działalności a nie dotacją przedmiotową do ceny usługi.

Rekompensata stanowi zwrot kosztów z zapewnieniem tzw. rozsądnej marży z tytułu wykonywania zadań publicznych w zakresie kultury fizycznej, w tym wychowania fizycznego i sportu oraz turystyki, które nie zostały pokryte i zapewnione przez przychody pochodzące z działalności gospodarczej wykonywanej przez Spółkę ani z innych wpływów. Otrzymana rekompensata od Gminy nie stanowi bezpośredniej dopłaty związanej z wykonywaniem usług publicznych na rzecz klientów usług, gdyż nie wpływa wprost na wysokość ceny tych usług – polityka cenowa uzależniona jest od priorytetów związanych z dostępnością cenową usług Spółki dla lokalnej społeczności i zachętami do korzystania z 5 obiektów sportowych OSiR, a tym samym kształtowana jest przez stronę popytową bez uwzględniania kosztów wykonania tej działalności jako podstawowego miernika dla cen. Celem rekompensaty jest dofinansowanie zadań własnych Gminy związanych ze sprawami kultury fizycznej, w tym wychowania fizycznego i sportu oraz turystyki, o których mowa przede wszystkim w art. 7 ust. 1 pkt 10 ustawy o samorządzie gminnym, a dodatkowo obejmuje częściowo wykonywanie spraw zbieżnych/pobocznych dla tej działalności odnoszących się do zadań własnych Gminy wymienionych w art. 7 ust. 1 pkt 15 tej ustawy. Gmina ma wpływ na kształtowanie kierunków i zakres tej działalności jako jedyny wspólnik Spółki. W konsekwencji, wypłacana przez Gminę rekompensata z założenia nie wypełnia dyspozycji art. 29a ust. 1 i ust. 6 ustawy o VAT, ma ona charakter dofinansowania dla podmiotu – Spółki, a nie przedmiotu świadczonych przez Spółkę usług na rzecz klientów. Usługi użyteczności publicznej (uoig) są rynkiem usług komercyjnych, opodatkowanych VAT dla ich klientów, jednak funkcjonującym z możliwością dotowania w ramach tzw. dozwolonej pomocy publicznej, która jako taka nie stanowi dopłaty do indywidualnego klienta, identyfikowanego poprzez jego tożsamość czy subsydiowania działalności proporcjonalnie do ilość sprzedanych usług na rzecz klientów.

Stanowisko Spółki znajduje potwierdzenie w wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej („TSUE”) z 8 maja 2025 r. w sprawie C-615/23. TSUE uznał, że rekompensaty, które są wypłacane przez jednostki samorządu terytorialnego operatorom publicznego transportu zbiorowego, mające charakter zryczałtowany i służące pokryciu strat związanych ze świadczeniem tych usług, nie podlegają opodatkowaniu VAT jak tzw. dopłaty do ceny (co jest uregulowane w polskiej ustawie o VAT w art. 29a ust. 1 tej ustawy). TSUE wyjaśnił, że dopłata może być traktowana jak część wynagrodzenia (a więc wchodzić do podstawy opodatkowania), tylko wtedy, gdy jest bezpośrednio powiązana z ceną danej usługi, to znaczy, gdy przyznaje się ją konkretnemu podmiotowi po to, aby świadczył on usługę po obniżonej cenie na rzecz ustalonego co do tożsamości odbiorcy (odbiorców), a wysokość subwencji faktycznie ma wpływać na obniżenie ceny płaconej przez beneficjentów usługi. W analizowanej przez TSUE sprawie takiego związku nie było, ponieważ rekompensata nie była wypłacana w odniesieniu do konkretnego przewozu lub pasażera, lecz w formie ryczałtowej. Analogicznie ma to miejsce w przypadku usług publicznych OSiR w zakresie kultury fizycznej, w tym wychowania fizycznego i sportu oraz turystyki – dla klientów tych usług zostały ustalone określone ceny, jednak z uwagi niepokrywania przez zebrane przychody własne OSiR kosztu świadczeń, dochodzi do wypłaty pomocowej rekompensaty kalkulowanej ryczałtowo, a na koniec okresu rozliczeniowego wyrównywanej w zależności od osiągniętego wyniku Spółki.

W sytuacji będącej przedmiotem niniejszego wniosku, podobnie jak w sprawie rekompensat w transporcie publicznym, rekompensata nie wpływa na obniżenie kosztu usług publicznych na 5 obiektach sportowych dla konkretnego klienta czy konkretnego wejścia (biletu wstępu czy najmu), jej wysokość nie zależy od liczby sprzedanych wejść czy ilości najmów, ale jest przede wszystkim pochodną zakresu usług publicznych i wysokości ponoszonych kosztów bieżących i inwestycyjnych przez Spółkę.

W sprawie analogicznej do sprawy Spółki wypowiedział Wojewódzki Sąd Administracyjny („WSA”) w Gdańsku, w orzeczeniu z 4 czerwca 2025 r. o sygn. akt I SA/Gd 84/25, potwierdzając stanowisko przedstawione przez Spółkę i Gminę w niniejszym wniosku. WSA w Gdańsku również rozpatrywał sprawę spółki komunalnej, w której na podstawie umowy wykonawczej zostały powierzone zadania własne gminy z zakresu kultury fizycznej i turystyki, w tym terenów rekreacyjnych i urządzeń sportowych. Głównym przedmiotem działalności spółki będącej skarżącą jest wykonywanie zadań o charakterze użyteczności publicznej poprzez zarządzanie oraz bieżące udostępnianie infrastruktury sportowo-rekreacyjnej do celów związanych z kulturą fizyczną i rekreacją oraz jej bieżące utrzymanie, przebudowa i rozbudowa. Odbiorcami realizowanych przez tamtą spółkę usług są np. stowarzyszenia sportowe, osoby fizyczne, organizacje pozarządowe, osoby prawne, kluby sportowe itp., nie zaś sama Gmina. Skarżąca spółka świadczy na rzecz swoich odbiorców usługi w zakresie odpłatnego wstępu do obiektów sportowych i usługi rezerwacji powierzchni w obiektach. Zdaniem WSA w Gdańsku „należy przyznać stronie, że rekompensata, którą spółka otrzymuje lub będzie otrzymywać od gminy, w związku z zawartą umową wykonawczą, nie będzie miała bezpośredniego wpływu na cenę świadczonych usług. Z treści wniosku wynika jednoznacznie, że rekompensata roczna stanowi przysporzenie zgodnie z Decyzją Komisji Europejskiej z dnia 20 grudnia 2011 r., po wtóre jest to świadczenie w celu pokrycia straty finansowej i dotyczy wyłącznie kosztów realizacji zadań powierzonych przez gminę. Zdaniem Sądu, w zaskarżonej interpretacji w niedostatecznym stopniu uwzględniono powyższe okoliczności, jak również to, że skarżąca spółka nie działa w istocie w warunkach komercyjnych, a wyłącznym udziałowcem w spółce jest gmina. Skoro sporna rekompensata ma za zadanie pokryć stratę finansową, w sytuacji, gdy koszty realizacji zadań powierzonych przez gminę zadań publicznych są wyższe od przychodów osiąganych przez spółkę z tego tytułu, to nie sposób przypisać jej do konkretnej czynności/usługi świadczonej przez skarżącą na rzecz opisanych we wniosku odbiorców, a nie na rzecz gminy. (…) W ocenie Sądu, powyższy wpływ na cenę usług w niniejszej sprawie jest w istocie wykluczony, w sytuacji, gdy rekompensata liczona jest jako różnica między kosztami a przychodami i pokrywa ona wyłącznie część kosztów realizacji zadań powierzonych przez gminę w zakresie, który nie znalazł pokrycia w uzyskanych przychodach (z zapewnieniem tzw. rozsądnego zysku). W tym stanie rzeczy uzasadniony jest wniosek, że rekompensata roczna nie może mieć wpływu na cenę świadczonych przez stronę usług. (…) Skarżąca otrzymuje rekompensatę na podstawie harmonogramu płatności załączonego do prognozy kształtowania się kosztów i przychodów dotyczących realizacji powierzonego zadania. Ustalając ceny usług, spółka nie wie, czy otrzyma rekompensatę ani tym bardziej nie zna jej ostatecznej wysokości, zatem rekompensata nie ma bezpośredniego wpływu na ceny poszczególnych usług. (…) Zdaniem Sądu organ interpretacyjny nie dostrzegł w wystarczającym stopniu, że adresatem usług świadczonych przez spółkę nie jest gmina, ale społeczność - odbiorcy usług, czyli podmioty uprawnione do korzystania z usług (mieszkańcy, szkoły i inne instytucje). Wprawdzie pomiędzy spółką a gminą istnieje umowa wykonawcza, jednakże bezpośrednim beneficjentem usług jest co do zasady członek lokalnej społeczności, a więc spółka świadczy usługi na rzecz potencjalnych użytkowników urządzeń sportowych i obiektów rekreacyjnych, a wynagrodzenie z tego tytułu stanowią kwoty uzyskane przez spółkę, np. ze sprzedaży biletów na rzecz konkretnych odbiorców.”

Finalnie, WSA w Gdańsku w przywołanym wyroku wskazuje, że „na tle przedstawionego przez spółkę stanu faktycznego [dotyczącego rekompensaty dla działalności w zakresie spraw dotyczących kultury fizycznej, sportu i turystyki – przyp. OSiR], odnosząc się do powołanego podczas rozprawy przed Sądem wyroku TSUE z dnia 8 maja 2025 r. w sprawie o sygn. C-615/23, dotyczącego wykładni Dyrektywy 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej i wątpliwości dotyczących opodatkowania VAT rekompensaty, wypłacanej przez jednostkę samorządu terytorialnego w kontekście włączenia do podstawy opodatkowania VAT, Sąd zauważa, że wprawdzie sprawa dotyczy usług transportu publicznego, jednak uwzględniając znaczne podobieństwo analizowanych zagadnień prawnopodatkowych wskazane będzie rozważenie przez organ interpretacyjny odniesienia się do wspomnianego orzeczenia w sprawie o sygn. C-615/23, w zakresie niezbędnym do okoliczności niniejszej sprawy”.

Dodatkowo Spółka wskazuje na interpretację wydaną w dniu 17 czerwca 2026 r. o sygn. 0111-KDIB3- 1.4012.235.2022.13.ICZ, po prawomocnym orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 grudnia 2025 r. o sygn. I FSK 414/23, w sprawie bardzo zbliżonej do sprawy będącej przedmiotem niniejszego zapytania OSiR, bowiem dotyczącej spółki miejskiej prowadzącej działalność sportową w zakresie utrzymania i administrowania stadionem, w której to interpretacji zostało rozstrzygnięte iż: „rekompensata, którą otrzymują Państwo od Miasta na pokrycie strat związanych z wykonywaniem usług wynikających z Umowy Wykonawczej dotyczy ściśle kosztu ogólnej Państwa działalności i nie wpływa bezpośrednio na cenę usługi za jaką konsument korzystający z Państwa usług może skorzystać z tych usług. Nie występuje powiązanie rekompensaty z konkretnymi czynnościami podlegającymi opodatkowaniu podatkiem VAT - nie jest ona uzależniona od ilości i wartości świadczonych usług, co oznacza, że ma charakter ogólny, a jej celem jest wyłącznie zrekompensowanie ewentualnej straty wynikającej z ogólnej Państwa działalności. Tym samym otrzymywana przez Państwa rekompensata nie ma bezpośredniego wpływu na cenę usług oferowanych przez Państwa na rzecz Odbiorców. Nie można uznać rekompensaty za wynagrodzenie z tytułu odpłatnego świadczenia usług na rzecz podmiotu dokonującego takiej wypłaty (Miasto), ze względu na okoliczność, iż rekompensata wypłacana jest wyłącznie w powiązaniu ze stroną kosztową Państwa działalności, ma ona charakter warunkowy oraz w żadnym zakresie nie odnosi się do relacji Państwa z Miastem - pozostaje niepowiązana z realizacją jakichkolwiek świadczeń na rzecz Miasta. Mając na uwadze powyższe argumenty, należy stwierdzić, iż otrzymywana przez Państwa rekompensata nie ma wpływu na cenę usług realizowanych przez Państwa w ramach powierzonych zadań, a w konsekwencji nie stanowi ona podstawy opodatkowania VAT w rozumieniu art. 29a ust. 1 ustawy o VAT, również jako dotacja, subwencja lub inna dopłata o podobnym charakterze mająca bezpośredni wpływ na cenę dostarczanych towarów lub świadczonych usług.”

Podsumowując, zdaniem OSiR, rekompensata z tytułu świadczenia usług publicznych w zakresie kultury fizycznej, w tym wychowania fizycznego i sportu oraz turystyki, wypłacana Spółce na warunkach opisanych w umowie wykonawczej pomiędzy Spółką a Gminą nie podlega opodatkowaniu VAT, bowiem nie jest wynagrodzeniem za świadczenie usług w rozumieniu przepisów ustawy o VAT i nie stanowi dopłaty do ceny świadczonych usług na rzecz klientów usług.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2026 r., poz. 1263), zwanej dalej „ustawą”:

Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem”, podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Na podstawie art. 7 ust. 1 ustawy:

Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy:

Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1)  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;

2)  zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;

3)  świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Przez świadczenie usług należy zatem rozumieć każde zachowanie niebędące dostawą towarów i świadczone na rzecz innego podmiotu. Powołane przepisy wskazują, że pojęcie świadczenia usług ma bardzo szeroki zakres, gdyż nie obejmuje wyłącznie działań podatnika, lecz również zobowiązanie do powstrzymania się od dokonywania czynności lub do tolerowania czynności bądź sytuacji. Pod pojęciem usługi (świadczenia) należy rozumieć każde zachowanie, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie, znoszenie określonych stanów rzeczy). Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy mieć na względzie, że ustawa zalicza do „grona” usług każde świadczenie, które nie jest dostawą w rozumieniu art. 7 ustawy.

Zatem każde świadczenie niebędące dostawą towarów polegające na działaniu, zaniechaniu lub tolerowaniu czyjegoś zachowania stanowi, co do zasady, usługę w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług. Niemniej muszą być przy tym spełnione następujące warunki:

·      w następstwie zobowiązania, w wykonaniu którego usługa jest świadczona, druga strona (wierzyciel/nabywca) jest bezpośrednim beneficjentem świadczenia,

·      świadczonej usłudze odpowiada świadczenie wzajemne ze strony nabywcy (wynagrodzenie).

Aby dana czynność podlegała opodatkowaniu musi istnieć bezpośredni związek o charakterze przyczynowym, pomiędzy jej wykonaniem, a otrzymanym świadczeniem wzajemnym, w ten sposób, że zapłacone kwoty stanowią rzeczywiste wynagrodzenie za wyodrębnioną czynność w ramach stosunku prawnego lub dochodzi do wymiany świadczeń wzajemnych. Otrzymana zapłata powinna być konsekwencją wykonania świadczenia. Wynagrodzenie musi być należne za wykonanie tego świadczenia.

Odpłatność oznacza wykonanie czynności (dostawy towarów oraz świadczenia usług) za wynagrodzeniem. W znaczeniu potocznym wynagrodzenie to zapłata za pracę, należność. Natomiast odpłatny to taki, który wymaga zapłacenia, zwrotu kosztów, płatny.

Zatem pod pojęciem odpłatności rozumieć należy prawo podmiotu sprzedającego towar lub świadczącego usługę do żądania od nabywcy towaru, odbiorcy usługi lub osoby trzeciej zapłaty ceny lub ekwiwalentu (np. w postaci świadczenia wzajemnego).

Kwestia odpłatności była wielokrotnie przedmiotem rozstrzygnięć Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. I tak, przykładowo w wyroku z 8 marca 1988 r. w sprawie C-102/86 Apple and Pear Development Council przeciwko Commissioners of Customs and Excise, TSUE uznał, że określoną czynność można uznać za wykonaną odpłatnie, jeśli istnieje bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie dostawcy towaru lub usługi, a ponadto gdy odpłatność za otrzymane świadczenie pozostaje w bezpośrednim związku z czynnością, która miała być opodatkowana VAT.

Pojęcie „odpłatności” pojawiło się również w orzeczeniu z dnia 5 lutego 1981 r. w sprawie C‑154/80 Staatssecretaris van Financien przeciwko Coöperatieve Aardappelenbewaarplaats GA ETS, które zapadło na tle przepisów Dyrektywy VAT z dnia 11 kwietnia 1967 r. w sprawie harmonizacji przepisów Państw Członkowskich w zakresie podatków obrotowych (67/227/EWEC). Trybunał wskazał, że termin „zapłata” stanowi integralną część przepisów prawa wspólnotowego, które nie odwołuje się do prawa państw członkowskich dla ustalenia jego znaczenia i zakresu. Stąd też wykładnia tego wyrażenia nie może być pozostawiona dyskrecjonalnemu władztwu każdego państwa członkowskiego. Ponadto Trybunał przypomniał, że świadczenie podlega opodatkowaniu jedynie w wypadku, gdy podstawę opodatkowania stanowi świadczenie wzajemne otrzymane przez świadczącego usługę. Musi również istnieć możliwość wyrażenia w pieniądzu wartości tego świadczenia wzajemnego. W końcu - jak wskazał Trybunał - świadczenie wzajemne musi stanowić pewną wartość subiektywną, gdyż podstawą opodatkowania jest świadczenie wzajemne rzeczywiście otrzymane, nie zaś wartość otrzymana według kryteriów obiektywnych.

Na uwagę zasługuje także orzeczenie z 3 marca 1994 r. w sprawie C-16/93 R. J. Tolsma przeciwko Inspecteur der Omzetbelasting Leeuwarden, gdzie podkreślono, że usługi świadczone są za wynagrodzeniem, wyłącznie jeżeli istnieje stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a jej odbiorcą, na mocy którego występuje świadczenie wzajemne, przy czym wynagrodzenie otrzymane przez świadczącego usługę stanowi wartość przekazywaną w istocie w zamian za usługę wyświadczoną jej odbiorcy.

W dorobku orzecznictwa TSUE przyjmuje się więc, że odpłatność ma miejsce wtedy, gdy istnieje bezpośredni związek pomiędzy dostawą towarów lub świadczeniem usług a otrzymanym wynagrodzeniem, przy czym wynagrodzenie jakkolwiek musi być wyrażone w pieniądzu, to jednak nie musi być w tej formie dokonane. Należy podkreślić, że na gruncie przepisów o podatku od towarów i usług bez znaczenia pozostaje to, czy kwota uzyskanego wynagrodzenia (cena) została skalkulowana tak, że stanowi tylko koszt wytworzenia towaru lub wykonania usługi, czy została powiększona także o zysk sprzedającego. Skoro przepisy nie określają formy zapłaty za świadczoną usługę należy uznać, że zobowiązanie usługobiorcy może mieć postać świadczenia nie tylko określonej sumy pieniędzy, ale także świadczenie innej usługi (usługi wzajemnej). Oznacza to, że z danego stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę. Ponadto, aby dana czynność (świadczenie) podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT musi istnieć bezpośredni związek o charakterze przyczynowym, pomiędzy świadczoną usługą a świadczeniem wzajemnym. Otrzymana zapłata powinna być konsekwencją wykonania świadczenia.

Odpłatność określana jest przez strony umowy i jeśli strony ustalą zapłatę wówczas wykonane świadczenie staje się odpłatne. W przypadku istnienia świadczenia wzajemnego otrzymanego przez świadczącego usługę, należy uznać czynności wykonywane w ramach zawartej umowy za odpłatne świadczenie usług określone w art. 8 ust. 1 ustawy o VAT podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych.

W konsekwencji powyższego stwierdzenia wymaga, że opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług będzie podlegało tylko to świadczenie (dostawa lub usługa), w przypadku którego istnieje konsument, tj. odbiorca świadczenia odnoszący z niego choćby potencjalną korzyść. Dopóki nie istnieje podmiot, który odnosiłby lub powinien odnosić konkretne korzyści o charakterze majątkowym związanym z danym świadczeniem, dopóty świadczenie to nie będzie czynnością podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Taka konstrukcja definicji świadczenia usług jest wyrazem zasady powszechności opodatkowania podatkiem od towarów i usług transakcji dokonywanych w ramach profesjonalnego obrotu gospodarczego.

Warunkiem opodatkowania danej czynności podatkiem od towarów i usług jest spełnienie dwóch przesłanek łącznie: po pierwsze – dana czynność ujęta jest w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, po drugie – czynność została wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem działa jako podatnik VAT.

W myśl art. 15 ust. 1 ustawy:

Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy:

Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Przepisy art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o podatku od towarów i usług stanowią implementację art. 9 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L Nr 347 z 11 grudnia 2006 r. str. 1 ze zm.), zwanej dalej Dyrektywą 2006/112/WE Rady. Zgodnie z ww. regulacją Dyrektywy 2006/112/WE Rady:

„Podatnikiem” jest każda osoba prowadząca samodzielnie w dowolnym miejscu jakąkolwiek działalność gospodarczą, bez względu na cel czy też rezultaty takiej działalności.

„Działalność gospodarcza” obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, włącznie z górnictwem, działalnością rolniczą i wykonywaniem wolnych zawodów lub uznanych za takie. Za działalność gospodarczą uznaje się w szczególności wykorzystywanie, w sposób ciągły, majątku rzeczowego lub wartości niematerialnych w celu uzyskania z tego tytułu dochodu.

Organy władzy publicznej mają na gruncie podatku od towarów i usług szczególny status, wynikający z art. 15 ust. 6 ustawy, zgodnie z którym:

Nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Unormowanie zawarte w art. 15 ust. 6 ustawy stanowi odzwierciedlenie art. 13 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE Rady, który stanowi, że:

Krajowe, regionalne i lokalne organy władzy oraz inne podmioty prawa publicznego nie są uważane za podatników w związku z działalnością, którą podejmują lub transakcjami, których dokonują jako organy władzy publicznej, nawet jeśli pobierają należności, opłaty, składki lub płatności w związku z takimi działaniami lub transakcjami.

Jednakże w przypadku, gdy podejmują one takie działania lub dokonują takich transakcji, są uważane za podatników w odniesieniu do tych działań lub transakcji, gdyby wykluczenie ich z kategorii podatników prowadziło do znaczących zakłóceń konkurencji.

W każdych okolicznościach podmioty prawa publicznego są uważane za podatników w związku z czynnościami określonymi w załączniku I, chyba że niewielka skala tych działań sprawia, że mogą być one pominięte.

Organy władzy publicznej nie będą podatnikami podatku od towarów i usług w związku z realizacją zadań, które podejmują jako podmioty prawa publicznego, nawet jeśli pobierają należności, opłaty lub składki. Organy te będą natomiast podatnikami VAT w przypadku wykonywanych przez nie czynności na podstawie umów cywilnoprawnych. Kryterium podziału stanowi charakter wykonywanych czynności: czynności o charakterze publicznoprawnym wyłączają te podmioty z kategorii podatników, natomiast czynności o charakterze cywilnoprawnym skutkują uznaniem tych podmiotów za podatników, a realizowane przez nie odpłatne dostawy towarów i świadczenie usług podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

W zakresie statusu podmiotu publicznego wypowiedział się Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyroku z 29 października 2015 r. w sprawie C-174/14 Saudaçor – Sociedade Gestora de Recursos e Equipamentos da Saúde dos Açores SA przeciwko Fazenda Pública, w którym stwierdził:

„(…) ponieważ (…) art. 13 ust. 1 dyrektywy 2006/112 należy jako wyjątek interpretować w sposób ścisły, należy uznać, że wyliczenie znajdujące się w tym przepisie jest wyczerpujące, a pojęcie „innych podmiotów prawa publicznego” stanowi pozostałą kategorię podmiotów należących do władzy publicznej, innych niż te, które zostały konkretnie wymienione w tym przepisie.

Jeżeli chodzi w szczególności o pierwszy z dwóch warunków ustanowionych w art. 13 ust. 1 wspomnianej dyrektywy, to znaczy o warunek dotyczący statusu podmiotu publicznego, to Trybunał orzekł już, że osoba, która wykonuje czynności należące do prerogatyw władztwa publicznego w sposób niezależny, nie pozostając częścią administracji publicznej, nie może zostać zaklasyfikowana jako podmiot prawa publicznego w rozumieniu tego przepisu (zob. podobnie w szczególności postanowienie Mihal, C-456/07, EU:C:2008:293, pkt 18 i przytoczone tam orzecznictwo).

Trybunał wyjaśnił również, że status „podmiotu prawa publicznego” nie może wynikać jedynie z tego, że dana działalność polega na wykonywaniu czynności należących do prerogatyw władztwa publicznego (zob. podobnie w szczególności postanowienie Mihal, C 456/07, EU:C:2008:293, pkt 17 i przytoczone tam orzecznictwo)”.

Z kolei w wyroku z 22 lutego 2018 r. w sprawie C-182/17 Nagyszénás Településszolgáltatási Nonprofit Kft. przeciwko Nemzeti Adó-és Vámhivatal Fellebviteli Igazgatósága, TSUE wskazał, że:

„Artykuł 2 ust. 1 lit. c) dyrektywy Rady 2006/112/WE z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej należy interpretować w ten sposób, że, z zastrzeżeniem sprawdzenia przez sąd odsyłający istotnych okoliczności faktycznych, działalność taka jak będąca przedmiotem postępowania głównego, polegająca na wykonywaniu przez spółkę niektórych zadań publicznych gminy zgodnie z umową zawartą między tą spółką a gminą stanowi odpłatne świadczenie usług, podlegające opodatkowaniu podatkiem od wartości dodanej na mocy tego przepisu.

Art. 13 ust. 1 dyrektywy 2006/112 należy interpretować w ten sposób, że – z zastrzeżeniem sprawdzenia przez sąd odsyłający istotnych okoliczności faktycznych i prawa krajowego – działalność, taka jak omawiana w postępowaniu głównym, polegająca na wykonywaniu przez spółkę określonych publicznych zadań gminy na mocy umowy zawartej między tą spółką a gminą, nie jest objęta zasadą nieopodatkowania podatkiem od wartości dodanej przewidzianą w tym przepisie wówczas, gdy działalność ta stanowi działalność gospodarczą w rozumieniu art. 9 ust. 1 tej dyrektywy”.

Zgodnie z przepisem art. 2 ust. 1 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 662 ze zm.):

Gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność.

Stosownie do art. 6 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym:

Do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów.

Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym:

Zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy.

Art. 9 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym stanowi, że:

W celu wykonywania zadań gmina może tworzyć jednostki organizacyjne, a także zawierać umowy z innymi podmiotami, w tym z organizacjami pozarządowymi.

Zasady i formy gospodarki komunalnej jednostek samorządu terytorialnego, polegające na wykonywaniu przez nie zadań własnych, w celu zaspokojenia zbiorowych potrzeb wspólnoty samorządowej, reguluje ustawa z 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej (t. j. Dz. U. z 2021 r. poz. 679).

W myśl art. 1 ust. 2 ustawy o gospodarce komunalnej:

Gospodarka komunalna obejmuje w szczególności zadania o charakterze użyteczności publicznej, których celem jest bieżące i nieprzerwane zaspokajanie zbiorowych potrzeb ludności w drodze świadczenia usług powszechnie dostępnych.

Z art. 2 ustawy o gospodarce komunalnej wynika, że:

Gospodarka komunalna może być prowadzona przez jednostki samorządu terytorialnego w szczególności w formach samorządowego zakładu budżetowego lub spółek prawa handlowego.

Art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o gospodarce komunalnej:

Jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej, organy stanowiące jednostki samorządu terytorialnego postanawiają o wyborze sposobu prowadzenia i form gospodarki komunalnej.

Zatem w przypadku, gdy są to jednostki prawnie niewyodrębnione, tzn. pozostające w strukturze gminy, dla celów podatkowych traktuje się je tak samo jak gminne jednostki pomocnicze. Wykonywane przez nie czynności winna rozliczać gmina. Jeśli jednak znajdą się one poza strukturą gminy, jako tzw. jednostki prawnie wyodrębnione (np. w formie spółki prawa cywilnego lub handlowego), będą miały odrębną od gminy zdolność prawnopodatkową.

Z powyższych konstrukcji prawnych jednoznacznie wynika, że zarówno gmina, jak i utworzona przez nią spółka prawa handlowego, wykonując we własnym imieniu i na własny rachunek czynności spełniające definicję działalności gospodarczej, określonej w art. 15 ust. 2 ustawy, działają w charakterze podatników podatku VAT.

Dla uzyskania statusu podatnika VAT nie ma znaczenia rezultat prowadzonej działalności. Podatnikiem będzie podmiot prowadzący działalność gospodarczą bez względu na to, czy przynosi ona zyski. Podatnikami VAT są również podmioty, których cel działalności nie jest związany z prowadzeniem działalności komercyjnej nastawionej na osiąganie zysków lub też przeznaczające uzyskane zyski na cele społecznie użyteczne (charytatywne, kulturalne, naukowe, itd.).

Zatem, nawet gdyby podatnik nie osiągnął dochodu z tytułu prowadzonej działalności, to wystąpi w charakterze podatnika podatku VAT wykonując czynności będące przedmiotem działalności gospodarczej – bowiem będzie świadczył w tym zakresie usługi, które podlegają VAT. Oznacza to, że jeżeli podmiot uzyska za to świadczenie jakąkolwiek zapłatę w sensie ekonomicznym (nawet bilansując tylko poniesione w związku z nim wydatki), to otrzymane wynagrodzenie podlega opodatkowaniu podatkiem VAT według właściwych reguł.

W myśl art. 29a ust. 1 ustawy:

Podstawą opodatkowania, z zastrzeżeniem ust. 2, 3 i 5, art. 30a-30c, art. 32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4 i 5, jest wszystko, co stanowi zapłatę, którą dokonujący dostawy towarów lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu sprzedaży od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej, włącznie z otrzymanymi dotacjami, subwencjami i innymi dopłatami o podobnym charakterze mającymi bezpośredni wpływ na cenę towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika.

Powyższy przepis odnosi się do wszystkiego, co stanowi zapłatę obejmując swym zakresem każdą formę zapłaty otrzymaną przez sprzedawcę z tytułu dostawy towarów lub wykonania usługi.

Katalog elementów dodatkowych wchodzących w skład podstawy opodatkowania określony został w art. 29a ust. 6 ustawy, zgodnie z którym:

Podstawa opodatkowania obejmuje:

1)  podatki, cła, opłaty i inne należności o podobnym charakterze, z wyjątkiem kwoty podatku;

2)  koszty dodatkowe, takie jak prowizje, koszty opakowania, transportu i ubezpieczenia, pobierane przez dokonującego dostawy lub usługodawcę od nabywcy lub usługobiorcy.

Art. 29a ust. 7 ustawy stanowi, że:

Podstawa opodatkowania nie obejmuje kwot:

1)  stanowiących obniżkę cen w formie rabatu z tytułu wcześniejszej zapłaty;

2)  udzielonych nabywcy lub usługobiorcy opustów i obniżek cen, uwzględnionych w momencie sprzedaży;

3)  otrzymanych od nabywcy lub usługobiorcy jako zwrot udokumentowanych wydatków poniesionych w imieniu i na rzecz nabywcy lub usługobiorcy i ujmowanych przejściowo przez podatnika w prowadzonej przez niego ewidencji na potrzeby podatku.

Podstawa opodatkowania obejmuje wszystko, co stanowi wartość otrzymanego świadczenia, które dostawca lub świadczący usługę otrzymuje lub powinien otrzymać od kupującego. Przepis art. 29a ust. 6 i ust. 7 ustawy wymienia elementy, które powinny być wliczane bądź nie powinny być wliczane do podstawy opodatkowania.

Włączenie do podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług dotacji, subwencji i innych dopłat o podobnym charakterze ma miejsce tylko wówczas, gdy jest to dotacja, subwencja i inna dopłata o podobnym charakterze związana bezpośrednio z dostawą towaru lub świadczeniem usługi. Do podstawy opodatkowania zaliczane są tylko takie dotacje, subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze, które są bezpośrednio przeznaczone na dofinansowanie konkretnego towaru, czy też konkretnego rodzaju usługi. Gdy podatnik otrzyma dofinansowanie, które będzie związane z dostawą lub świadczeniem usług, jako pokrycie części ceny konkretnego świadczenia lub rekompensatę z tytułu wykonania określonego świadczenia po cenach obniżonych, płatność taka będzie zaliczana do podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług. Nie jest natomiast podstawą opodatkowania ogólna dotacja (subwencja, inna dopłata o podobnym charakterze) uzyskana przez podatnika, niezwiązana z dostawą towaru lub świadczeniem usługi.

Otrzymane dotacje i inne dopłaty podlegają opodatkowaniu jako składnik ceny czynności, z którą są związane. Jeżeli dotacja, subwencja lub inna dopłata o podobnym charakterze przekazywana jest w celu sfinansowania dostawy konkretnych towarów lub świadczenia konkretnych usług – istnieje bezpośredni związek między otrzymaną dopłatą a dostawą towarów lub świadczeniem usług i ich ceną – to stanowi ona podstawę opodatkowania w rozumieniu art. 29a ust. 1 ustawy i podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Nie ma przy tym znaczenia, od kogo dostawca towaru lub świadczący usługę otrzymuje zapłatę – czy od nabywcy czy od osoby trzeciej, ważne jest, aby było to wynagrodzenie za daną konkretną usługę lub za daną konkretną dostawę.

Zatem, aby dotacje i inne środki o podobnym charakterze stanowiły podstawę opodatkowania, muszą być wypłacane jako należność z tytułu dostawy towarów lub świadczenia usług i być bezpośrednio związane z ceną tego świadczenia. Jeżeli jednak taki bezpośredni związek nie występuje, dofinansowanie ogólne – na pokrycie kosztów działalności – nie zwiększa podstawy opodatkowania, a tym samym nie podlega opodatkowaniu.

Definicji terminu „bezpośredniego wpływu na cenę” nie zawiera zarówno ustawa, jak również Dyrektywa 2006/112/WE Rady, dlatego też w tym zakresie należy odwołać się do sposobu wykładni tego pojęcia wynikającego z orzecznictwa TSUE.

W wyroku z 15 lipca 2004 r. w sprawie C-144/02 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Republice Federalnej Niemiec TSUE wyjaśnił:

„26. Przewidując, że do podstawy opodatkowania podatkiem VAT zalicza się, w przypadkach, które określa art. 11 część A ust. 1 lit. a) szóstej dyrektywy, subwencje przyznane podatnikom, przepis ten zmierza do obciążenia podatkiem VAT całej wartości towarów lub usług, a przez to do uniknięcia zmniejszenia przychodu z podatku na skutek przyznania subwencji.

27. Zgodnie z brzmieniem tego przepisu stosuje się on, gdy subwencja jest bezpośrednio związana z ceną danej transakcji.

28. Aby miała miejsce taka sytuacja, subwencja powinna przede wszystkim być przyznawana konkretnie podmiotowi subwencjonowanemu po to, by dostarczał on określonego towaru lub wykonywał określoną usługę. Jedynie w tym przypadku subwencja może być uznana za świadczenie wzajemne względem dostawy towaru lub świadczonej usługi, a w związku z tym podlegać opodatkowaniu. Należy stwierdzić w szczególności, że prawo do otrzymywania subwencji jest przyznawane beneficjentowi, skoro tylko ten ostatni dokona transakcji podlegającej opodatkowaniu (wyrok z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie C-184/00 Office des produits wallons, Rec. str. I-9115, pkt 12 i 13).

29. Ponadto należy zbadać, czy nabywcy towarów lub usługobiorcy czerpią zysk z subwencji przyznanej jej beneficjentowi. Niezbędne jest bowiem, by cena, którą ma zapłacić nabywca lub usługobiorca, była ustalona w taki sposób, by zmniejszała się w stosunku odpowiadającym subwencji przyznanej sprzedawcy towarów lub świadczącemu usługi, która stanowiłaby zatem element determinujący cenę, jakiej ten ostatni żąda. Należy zatem zbadać, czy okoliczność, że subwencja jest przyznawana sprzedawcy lub świadczącemu usługi, pozwala mu obiektywnie na sprzedaż towarów lub świadczenie usług po cenie niższej od tej, której by żądał, gdyby nie otrzymał subwencji (ww. wyrok w sprawie Office des produits wallons, pkt 14).

30. Powinno być w każdym razie możliwe zidentyfikowanie świadczenia wzajemnego, które stanowi subwencja. Nie ma konieczności, by kwota subwencji odpowiadała dokładnie zmniejszeniu ceny dostarczonego towaru lub wykonanej usługi. Wystarczy, by korelacja istniejąca między tym zmniejszeniem a wspomnianą wyżej subwencją, która może mieć charakter ryczałtowy, była istotna (ww. wyrok w sprawie Office des produits wallons, pkt 17).

31. Wreszcie w pojęciu „subwencje związane bezpośrednio z ceną” w rozumieniu art. 11 część A ust. 1 lit. a) szóstej dyrektywy mieszczą się jedynie te subwencje, które stanowią całkowicie lub częściowo świadczenie uzyskiwane w zamian za dostawy towarów lub świadczenia usług oraz są przyznawane osobie trzeciej przez sprzedawcę lub świadczącego usługi (cytowany wyżej wyrok w sprawie Office des produits wallons, pkt 18)”.

Aby stwierdzić, czy otrzymywane przez beneficjenta środki wchodzą do podstawy opodatkowania świadczonych usług, niezbędne jest stwierdzenie, czy występują konkretne usługi, z którymi związane jest to dofinansowanie, wykonywane przez odbiorcę dofinansowania. Tylko bowiem w takim przypadku dotacja może wchodzić do podstawy opodatkowania.

Z opisu sprawy wynika, że:

·      na podstawie umowy wykonawczej realizują Państwo zadania własne Gminy w zakresie spraw kultury fizycznej i turystyki, w tym terenów rekreacyjnych i urządzeń sportowych oraz utrzymania gminnych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej - łącznie: działalność w zakresie kultury fizycznej, w tym wychowania fizycznego i sportu oraz turystyki,

·      Gmina zobowiązuje się do wypłaty Państwu rekompensaty w związku z realizacją powierzonych jej zadań, której wysokość nie może być wyższa niż kwota wynikająca z przyjętego przez Strony mechanizmu wyznaczania maksymalnego poziomu wsparcia ze środków publicznych, tj. rekompensata nie może przekraczać kwoty niezbędnej do pokrycia kosztów netto poniesionych w trakcie wywiązywania się przez Spółkę ze zobowiązań z tytułu świadczenia usług publicznych,

·      Gmina finansuje, w formie rekompensaty, niedobór finansowy powstający u Państwa z tytułu działalności powierzonej i opisanej w umowie wykonawczej wraz z zapewnieniem Państwu tzw. rozsądnego zysku, a tym samym przekazuje dofinansowanie do kosztów prowadzonej działalności w ww. zakresie,

·      rekompensata jest/będzie wypłacana wyłącznie w celu realizacji powierzonych zadań własnych Gminy w zakresie kultury fizycznej, w tym wychowania fizycznego i sportu oraz turystyki,

·      rekompensata wypłacana Państwu nie jest i nie będzie mogła być wykorzystana na inny cel niż realizacja przez Państwa zadań własnych Gminy w ww. zakresie, np. nie jest i nie będzie przeznaczona na ogólną działalność Spółki,

·      z ekonomicznego punktu widzenia nie są i nie będą Państwo w stanie świadczyć usług powierzonych w umowie wykonawczej bez wsparcia finansowego od Gminy,

·      realizacja usług w ramach powierzonych zadań jest/będzie uzależniona od otrzymania wsparcia finansowego od Gminy.

Analiza przedstawionego opisu sprawy w kontekście powołanych przepisów prawa prowadzi do wniosku, że pomiędzy płatnościami, które otrzymują Państwo w formie rekompensaty od Gminy, a wykonywanymi przez Państwa świadczeniami na rzecz Gminy zachodzi związek bezpośredni. Uznać bowiem należy, iż otrzymują Państwo płatności za wykonywane na rzecz Gminy świadczenia.

W analizowanym przypadku mamy zatem do czynienia z istnieniem dwustronnego stosunku zobowiązaniowego, zakładającego istnienie podmiotu zlecającego wykonanie usługi, będącego jednocześnie odbiorcą usługi (Gmina), jak również podmiotu wykonującego zlecenie – świadczącego usługę (podmiot gospodarczy posiadający odrębność prawno-podatkową od Gminy) – w przedmiotowej sprawie - Spółka.

W zakresie ww. czynności wykonywanych przez Państwa uznania wymaga, że rekompensata jest/będzie przyznawana w celu sfinansowania wykonywanych przez Państwa Spółkę konkretnych usług zgodnie z umową wykonawczą. Zatem otrzymują/będą Państwo otrzymywać zindywidualizowaną korzyść (rekompensatę), która pozostaje/będzie pozostawała w bezpośrednim związku z czynnościami, które wykonują/będą wykonywali Państwo na rzecz Gminy i które stanowią przedmiot Państwa działalności gospodarczej.

Na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług świadczenie pieniężne otrzymywane z tytułu realizacji ww. usług określane przez strony jako rekompensata, stanowi/będzie stanowić dla Państwa zapłatę za świadczone przez Państwa usługi. Jak wynika z wniosku, nie są i nie będą Państwo w stanie świadczyć usług powierzonych w umowie wykonawczej bez wsparcia finansowego od Gminy. Realizacja usług w ramach powierzonych zadań jest/będzie uzależniona od otrzymania wsparcia finansowego od Gminy. Co również istotne, wysokość rekompensaty zapewnia/będzie zapewniała Państwu rozsądny zysk.

W kontekście powyższego, na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług otrzymywana z tytułu realizacji opisanych we wniosku usług rekompensata, stanowi/będzie stanowiła dla Państwa zapłatę (wynagrodzenie) za świadczone przez Państwa usługi.

Zaznaczenia również wymaga, że są Państwo spółką prawa handlowego, będącą odrębnym od Gminy podmiotem posiadającym osobowość prawną, zatem nie są Państwo adresatem normy prawnej zawartej w art. 15 ust. 6 ustawy. Tym samym nie mogą Państwo korzystać z wyłączenia z opodatkowania, które dotyczy ściśle określonych podmiotów, tj. organów władzy publicznej i urzędów obsługujących te organy. Mimo że wykonują Państwo czynności z katalogu zadań własnych Gminy, o których mowa w art. 7 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, w imieniu jednostki samorządu terytorialnego, to jednak nie wchodzą Państwo w skład administracji samorządowej, lecz prowadzą niezależną działalność gospodarczą. Stopień Państwa zależności od Gminy nie może automatycznie przesądzać o wyłączeniu powierzonego Państwu zadania własnego Gminy z opodatkowania podatkiem od towarów i usług.

Zatem pomiędzy płatnością należną Państwu od Gminy określoną jako rekompensata, a świadczeniem na jej rzecz, zachodzi/będzie zachodził związek bezpośredni, ponieważ płatność nastąpi w zamian za to świadczenie. Tym samym na gruncie rozpoznawanej sprawy nie można przyjąć, że między Gminą a Państwem nie następuje wymiana świadczeń.

Z tych też względów czynności, które zobowiązali się Państwo wykonywać na rzecz Gminy, realizując powierzone zadania własne w zakresie kultury fizycznej, w tym wychowania fizycznego i sportu oraz turystyki, w zamian za otrzymaną rekompensatę, stanowią/będą stanowić określone w art. 8 ust. 1 ustawy, odpłatne świadczenie usług, podlegające opodatkowaniu na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy. Zatem otrzymana w powyższym zakresie rekompensata stanowi/będzie stanowić element podstawy opodatkowania w rozumieniu art. 29a ust. 1 ustawy.

Reasumując, rekompensata wypłacana Państwu - na warunkach opisanych w umowie wykonawczej - z tytułu świadczenia usług w zakresie kultury fizycznej, w tym wychowania fizycznego i sportu oraz turystyki, stanowi/będzie stanowiła wynagrodzenie z tytułu świadczenia przez Państwa usług podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy. Zatem otrzymana w powyższym zakresie rekompensata stanowi/będzie stanowić element podstawy opodatkowania w rozumieniu art. 29a ust. 1 ustawy i tym samym, podlega/będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT.

Wobec powyższego Państwa stanowisko jest nieprawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy:

  • stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia oraz
  • zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem wniosku (zapytań). Inne kwestie przedstawione we wniosku, które nie zostały objęte pytaniem, nie mogą być – zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej – rozpatrzone.

Zaznaczam, że zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Państwo ponoszą ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem sprawy podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, wydana interpretacja traci swą aktualność.

Jednocześnie podkreślam, że niniejsza interpretacja została wydana na podstawie przedstawionego we wniosku opisu sprawy, co oznacza, że w przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych.

Odnośnie powołanej przez Państwa interpretacji indywidualnej z 17 czerwca 2026 r. o sygn. 0111-KDIB3-1.4012.235.2022.13.ICZ, zauważam, że interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane są w indywidualnych sprawach podatników i niewątpliwie kształtują sytuację prawną tych podatników w sprawach będących przedmiotem rozstrzygnięcia, lecz dotyczą konkretnych stanów faktycznych, co oznacza, że należy je traktować indywidualnie. W odniesieniu do powołanej przez Państwa ww. interpretacji istotny jest również fakt, że została ona wydana na skutek i z uwzględnieniem prawomocnego orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Wskazuję ponadto, że również wyroki, które powołali Państwo we wniosku nie mogą wpłynąć na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie, ponieważ zapadły one w odniesieniu do indywidualnych i właściwych tylko temu orzecznictwu opisach sprawy. W związku z powyższym zauważam, że moc obowiązująca zaprezentowanych przez Państwa wyroków zamyka się w obrębie spraw, dla których zostały wydane.

Niezależnie od powyższego, nie kwestionując i w żaden sposób nie podważając znaczenia orzecznictwa sądów administracyjnych jako zawierających istotne wskazówki, co do interpretacji przepisów prawa oraz ich zastosowania, zauważam, że istnienie tego orzecznictwa nie odbiera organowi wydającemu interpretację prawa do samodzielnej oceny zdarzeń i wykładni przepisów w sprawach innych niż ta, w której konkretny wyrok zapadł. Wydając interpretację mam wręcz obowiązek dokonania samodzielnej oceny przedstawionego we wniosku zagadnienia.

Ponadto, odnosząc się do – wskazanego przez Państwa w stanowisku – wyroku TSUE z 8 maja 2025 r. w sprawie C‑615/23 (Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej przeciwko P. S.A.), wskazuję, iż przedmiotem tego wyroku jest sytuacja, w której Spółka realizująca (na podstawie umowy zawartej z jednostką samorządu terytorialnego) publiczny transport zbiorowy, pokrywa część kosztów z wpływów z biletów, a pozostałą część uzyskuje w formie rekompensaty od tej jednostki działającej jako organizator. Nie można zgodzić się zatem z Państwa oceną, iż analogicznie ma to miejsce w przypadku usług publicznych OSiR w zakresie kultury fizycznej, w tym wychowania fizycznego i sportu oraz turystyki.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem sprawy i zastosują się Państwo do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1)  z zastosowaniem art. 119a;

2)  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3)  z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.

Rozliczaj podatki zgodnie z przepisami — w programie TaxMachine

Interpretacje pomagają zrozumieć przepisy; TaxMachine pomaga je zastosować w praktyce — prowadzi księgi, liczy podatki i generuje deklaracje, a stawki, druki i przepisy aktualizuje na bieżąco.

  • ✓ Księga przychodów i rozchodów, ryczałt oraz pełna księgowość
  • ✓ Faktury i e-faktury KSeF, JPK_V7 i JPK_KR
  • ✓ PIT, CIT, VAT i inne deklaracje + wysyłka e-Deklaracje z pobraniem UPO
  • ✓ Środki trwałe i amortyzacja, płace i ZUS
  • ✓ Automatyczne aktualizacje stawek, druków i przepisów

Źródło: System Informacji Celno-Skarbowej EUREKA (MF/KIS). Dokument urzędowy — reprodukcja dozwolona (art. 4 ustawy o prawie autorskim).

Interpretacja indywidualna chroni wyłącznie jej adresata i tylko przy zgodności stanu faktycznego z wnioskiem. Cudza interpretacja ma charakter informacyjny.