0113-KDIPT1-1.4012.481.2026.2.MSU
Moment powstania obowiązku podatkowego z tytułu sprzedaży egzekucyjnej nieruchomości.
Interpretacja indywidualna
– stanowisko prawidłowe
Szanowny Panie,
stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług w zakresie momentu powstania obowiązku podatkowego z tytułu sprzedaży egzekucyjnej nieruchomości jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
20 maja 2026 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy:
- momentu powstania obowiązku podatkowego z tytułu sprzedaży egzekucyjnej nieruchomości,
- rozpoczęcia biegu terminu na zapłatę podatku,
- terminu wystawienia faktury dokumentującej ww. sprzedaż.
Uzupełnił go Pan – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 23 czerwca 2026 r. (data wpływu 6 lipca 2026 r.).
Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym prowadzi postępowanie egzekucyjne przeciwko dłużnikowi SPÓŁKA Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ. Egzekucja została skierowana do nieruchomości dłużnika będącej prawem własności dłużnika. Nieruchomość dłużnika została sprzedana podczas licytacji publicznej. Sprzedaż nieruchomości będącej przedmiotem przetargu objęta była podatkiem VAT. Organ egzekucyjny oczekuje na wydanie przez Sąd Rejonowy nadzorujący egzekucję z nieruchomości prawomocnego postanowienia o przysądzeniu własności.
W kontekście powyższego, organ egzekucyjny rozliczając środki uzyskane z egzekucji z nieruchomości, w ramach planu podziału sumy uzyskanej z egzekucji z nieruchomości, zobowiązany będzie do uiszczenia podatku VAT należnego od sprzedaży egzekucyjnej nieruchomości dłużnika.
W uzupełnieniu wniosku wskazał Pan, że nie posiada informacji o tym czy nabywca nieruchomości jest podatnikiem podatku VAT, czy też jest to osoba fizyczna nieprowadząca działalności gospodarczej.
Niezależnie od powyższego obowiązek podatkowy ciąży na dłużniku, zatem w przypadku ustalenia, że egzekucyjna sprzedaż nieruchomości będącej przedmiotem przetargu objęta jest podatkiem VAT, konieczność odprowadzenia należnego podatku VAT zachodzić będzie zarówno w przypadku, gdy nabywcą będzie podatnik podatku VAT, jak również w przypadku, gdy nabywcą będzie osoba fizyczna nieprowadząca działalności gospodarczej.
Pytanie (przedstawione we wniosku)
Jakie zdarzenie przyszłe rozpoczyna bieg terminu na uiszczenie przez organ egzekucyjny podatku VAT należnego od egzekucyjnej sprzedaży nieruchomości dłużnika oraz w którym momencie komornik sądowy wystawia fakturę dokumentującą egzekucyjne nabycie nieruchomości?
W uzupełnieniu wniosku wyjaśnił Pan, że w zadanym pytaniu chodziło o ustalenie, w którym momencie, w przypadku egzekucyjnej sprzedaży przez komornika sądowego nieruchomości powstaje obowiązek podatkowy, a tym samym rozpoczyna bieg termin na zapłatę podatku określony w art. 103 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług oraz w którym momencie komornik obowiązany jest wystawić fakturę dokumentującą egzekucyjne nabycie nieruchomości.
Pana stanowisko w sprawie (doprecyzowane w uzupełnieniu wniosku)
Bieg terminu uiszczenia należnego podatku VAT rozpoczyna się w sposób określony w art. 19a ust. 5 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, czyli z chwilą otrzymania całości lub części zapłaty z tytułu dokonywanej w trybie egzekucji dostawy towarów, o której mowa w art. 18 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.
Na gruncie prowadzonego postępowania egzekucyjnego, uwzględniając fakt, że do momentu rozliczania środków uzyskanych ze sprzedaży egzekucyjnej nieruchomości znajdują się one na rachunku depozytowym przyjąć należy, bieg terminu na rozliczenie podatku VAT należnego z tytułu dokonanej sprzedaży egzekucyjnej nieruchomości następuje po uprawomocnieniu się planu podziału sumy uzyskanej z egzekucji z nieruchomości, z chwilą otrzymaniu przez komornika sądowego środków pieniężnych do podziału z rachunku depozytowego Ministra Finansów.
W ocenie wnioskującego zatem z momentem otrzymania przez komornika sądowego na rachunek bankowy kancelarii środków z depozytu sądowego z tytułu sprzedaży egzekucyjnej nieruchomości dłużnika powstaje obowiązek wystawienia przez komornika sądowego faktury dokumentującej egzekucyjne nabycie nieruchomości oraz rozpoczyna bieg terminu na rozliczenie podatku VAT należnego z tytułu dokonanej sprzedaży egzekucyjnej nieruchomości.
W uzupełnieniu wniosku wskazał Pan, że w Pana ocenie, obowiązek podatkowy w opisanym stanie faktycznym, powstaje z momentem otrzymania przez komornika sądowego na rachunek bankowy kancelarii środków z depozytu sądowego z tytułu sprzedaży egzekucyjnej nieruchomości, a zatem od tego momentu rozpoczyna bieg termin na zapłatę należnego podatku do 25 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstał obowiązek podatkowy. W ocenie Wnioskującego, również z momentem otrzymania przez komornika sądowego na rachunek bankowy kancelarii środków z depozytu sądowego z tytułu sprzedaży egzekucyjnej nieruchomości powstaje obowiązek wystawienia przez komornika sądowego faktury dokumentującej egzekucyjne nabycie nieruchomości.
Ocena stanowiska
Stanowisko w zakresie momentu powstania obowiązku podatkowego z tytułu sprzedaży egzekucyjnej nieruchomości jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Na wstępie zaznaczam, że niniejsza interpretacja rozstrzyga wyłącznie w zakresie momentu powstania obowiązku podatkowego z tytułu sprzedaży egzekucyjnej nieruchomości.
Zgodnie z art. 18 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:
Organy egzekucyjne określone w ustawie z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2025 r. poz. 132 i 620) oraz komornicy sądowi wykonujący czynności egzekucyjne w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania cywilnego są płatnikami podatku od dostawy, dokonywanej w trybie egzekucji, towarów będących własnością dłużnika lub posiadanych przez niego z naruszeniem obowiązujących przepisów.
Definicja płatnika została zawarta w art. 8 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r., poz. 622 ze zm.):
Płatnikiem jest osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, obowiązana na podstawie przepisów prawa podatkowego do obliczenia i pobrania od podatnika podatku i wpłacenia go we właściwym terminie organowi podatkowemu.
Przepis art. 18 ustawy wprowadza szczególną na gruncie przepisów ustawy regulację, kiedy to należny podatek pobierany jest i odprowadzany do urzędu skarbowego przez płatnika, a nie przez podatnika. Płatnik pełni w tym przypadku rolę pośrednika pomiędzy podatnikiem a organem podatkowym, przekazując organowi środki pieniężne podatnika.
W świetle cyt. wyżej przepisów, płatnikami podatku od towarów i usług (czyli podmiotami zobowiązanymi do obliczania, poboru podatku od podatnika i wpłaty podatku na konto organu podatkowego) mogą być organy egzekucyjne oraz komornicy sądowi. Sytuacja taka ma miejsce, gdy w wykonaniu czynności egzekucyjnych organy te dokonują dostawy towarów należących do podatnika lub przez niego posiadanych z naruszeniem przepisów. Sformułowanie „płatnikami” oznacza, że organy te nie stają się z tytułu wykonania powyższych czynności podatnikami podatku od towarów i usług, lecz pełnią jedynie rolę płatnika w odniesieniu do podatku należnego z tytułu sprzedanych (zlicytowanych) towarów należących do podatnika, w stosunku, do którego toczy się postępowanie egzekucyjne.
Komornik sądowy pełni w tym przypadku rolę pośrednika pomiędzy podatnikiem a organem podatkowym, przekazując organowi środki pieniężne podatnika. Uzasadnione jest to charakterem odpłatnej dostawy następującej w ramach wykonywania czynności egzekucyjnych. Jeżeli bowiem dłużnik niesolidnie spłaca swoje zobowiązania i w celu wyegzekwowania należności wszczęto przeciwko niemu postępowanie egzekucyjne, to istnieją podstawy do uznania, że nie uiści również podatku należnego w związku z dostawą dokonaną w ramach egzekucji. Nie bez znaczenia jest także fakt, że podatnik, będący dłużnikiem, zazwyczaj nie otrzymuje kwot uzyskanych przez organ egzekucyjny ze sprzedaży towarów w wykonaniu czynności egzekucyjnych. Prawdopodobne jest zatem, że podatnik nie posiada innych środków finansowych umożliwiających uiszczenie należnego podatku. Ustanowienie organu egzekucyjnego płatnikiem zapewnia odprowadzenie należnego podatku przez organ przeprowadzający dostawę w ramach czynności egzekucyjnych.
Zaznaczenia wymaga, że komornik sądowy dokonuje transakcji w imieniu podatnika – dłużnika. Prowadzona przez niego sprzedaż towarów będących własnością dłużnika, będzie opodatkowana podatkiem od towarów i usług, gdy do rozliczenia tego podatku byłby zobowiązany dłużnik. Natomiast w przypadku, gdy powyższa czynność nie podlegałaby opodatkowaniu tym podatkiem lub byłaby od niego zwolniona, komornik sądowy nie będzie obowiązany do odprowadzenia podatku.
Zatem komornik sądowy zobowiązany jest do przestrzegania przepisów ustawy o podatku od towarów i usług i do uwzględnienia w trakcie sprzedaży licytacyjnej towarów okoliczności decydujących o jej opodatkowaniu podatkiem VAT.
Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy:
Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem”, podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
Na mocy art. 2 pkt 6 ustawy:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o towarach - rozumie się przez to rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.
W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:
Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).
Zgodnie z przedstawionymi przepisami budynki oraz grunty spełniają definicję towaru wynikającą z art. 2 pkt 6 ustawy, a ich sprzedaż jest traktowana jako dostawa towarów, o której mowa w art. 7 ust. 1 ustawy, która to czynność podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy.
Nie każda czynność stanowiąca dostawę towarów, w rozumieniu art. 7 ust. 1 ustawy, podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, ponieważ aby dana czynność była opodatkowana tym podatkiem, musi być wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem jest podatnikiem podatku od towarów i usług.
Pojęcia „podatnik” i „działalność gospodarcza”, na potrzeby podatku od towarów i usług, zostały określone w art. 15 ust. 1 i ust. 2 ustawy.
Według zapisu art. 15 ust. 1 ustawy:
Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy:
Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Określony w ustawie zakres opodatkowania podatkiem od towarów i usług wskazuje, że do tego, aby faktycznie zaistniało opodatkowanie danej czynności konieczne jest, aby czynność podlegającą opodatkowaniu wykonał podmiot, który dla tej właśnie czynności będzie działał jako podatnik. Definicja działalności gospodarczej, zawarta w ustawie, ma charakter uniwersalny, pozwalający na objęcie pojęciem „podatnik” tych wszystkich podmiotów, które prowadzą określoną działalność, występując w profesjonalnym obrocie gospodarczym. Ponadto, działalność gospodarczą stanowi wykorzystywanie towarów w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Dostawa towarów podlegać będzie opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług wyłącznie wówczas, gdy dokonywana będzie przez podmiot mający status podatnika, a dodatkowo działającego w takim charakterze w odniesieniu do danej transakcji.
Zaznaczenia wymaga, że sprzedaż składników wykorzystywanych w działalności gospodarczej podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
Z opisu sprawy wynika, że działając jako Komornik Sądowy prowadzi Pan postępowanie egzekucyjne przeciwko dłużnikowi SPÓŁKA Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ. Egzekucja została skierowana do nieruchomości dłużnika będącej prawem własności dłużnika. Nieruchomość dłużnika została sprzedana podczas licytacji publicznej.
Wskazał Pan, że sprzedaż nieruchomości będącej przedmiotem przetargu objęta była podatkiem VAT.
Przechodząc zatem do kwestii powstania obowiązku podatkowego z tytułu egzekucyjnej sprzedaży ww. nieruchomości stwierdzenia wymaga, iż zgodnie z generalną zasadą zawartą w art. 19a ust. 1 ustawy:
Obowiązek podatkowy powstaje z chwilą dokonania dostawy towarów lub wykonania usługi, z zastrzeżeniem ust. 1a, 1b, 5 i 7-11, art. 14 ust. 6, art. 20, art. 21 ust. 1 i art. 138f.
W świetle art. 19a ust. 5 pkt 1 lit. c ustawy:
Obowiązek podatkowy powstaje z chwilą otrzymania całości lub części zapłaty z tytułu dokonywanej w trybie egzekucji dostawy towarów, o której mowa w art. 18.
Zgodnie z art. 19a ust. 6 ustawy:
W przypadkach, o których mowa w ust. 5 pkt 1 i 2, obowiązek podatkowy powstaje w odniesieniu do otrzymanej kwoty.
Z treści powyższych przepisów wynika, że w przypadku dostawy towarów dokonywanej przez komornika sądowego wykonującego czynności egzekucyjne, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą otrzymania całości lub części zapłaty z tego tytułu – w odniesieniu do otrzymanej kwoty. Przy czym, przez pojęcie „otrzymanie zapłaty” należy rozumieć moment otrzymania środków pieniężnych przez komornika (wpływ na jego konto).
W przedmiotowej sprawie, obowiązek podatkowy – zgodnie z art. 19a ust. 5 pkt 1 lit. c, ust. 6 ustawy – powstanie z chwilą otrzymania całości lub części zapłaty z tytułu sprzedaży nieruchomości – w odniesieniu do otrzymanej kwoty, tj. z chwilą otrzymania przez Pana jako Komornika środków pieniężnych na konto.
Tym samym, Pana stanowisko w zakresie momentu powstania obowiązku podatkowego z tytułu sprzedaży egzekucyjnej nieruchomości, należy uznać za prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Niniejszą interpretacją załatwiono wniosek w części dotyczącej momentu powstania obowiązku podatkowego z tytułu sprzedaży egzekucyjnej nieruchomości. Wniosek w pozostałym zakresie zostanie załatwiony odrębnym rozstrzygnięciem.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem sprawy i zastosuje się Pan do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
Rozliczaj podatki zgodnie z przepisami — w programie TaxMachine
Interpretacje pomagają zrozumieć przepisy; TaxMachine pomaga je zastosować w praktyce — prowadzi księgi, liczy podatki i generuje deklaracje, a stawki, druki i przepisy aktualizuje na bieżąco.
- ✓ Księga przychodów i rozchodów, ryczałt oraz pełna księgowość
- ✓ Faktury i e-faktury KSeF, JPK_V7 i JPK_KR
- ✓ PIT, CIT, VAT i inne deklaracje + wysyłka e-Deklaracje z pobraniem UPO
- ✓ Środki trwałe i amortyzacja, płace i ZUS
- ✓ Automatyczne aktualizacje stawek, druków i przepisów