0112-KDSL1-2.4011.509.2026.2.BR
Skutki podatkowe planowanej sprzedaży mieszkania nabytego w drodze postępowania spadkowego po rodzicach oraz w wyniku działu spadku z siostrą.
Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe
Szanowny Panie,
stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku dochodowy od osób fizycznych jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
22 czerwca 2026 r. wpłynął Pana wniosek z 22 czerwca 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnił go Pan pismami z – brak daty sporządzenia (wpływ 22 lipca 2026 r. oraz 30 lipca 2026 r.) – w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
Jest Pan polskim rezydentem podatkowym podlegającym opodatkowaniu od całości dochodów na terytorium RP.
Jest Pan przedsiębiorcą prowadzącym działalność gospodarczą (działalność prawnicza PKD 69.10.Z). Nie prowadzi Pan działalności w zakresie wynajmu nieruchomości, czy pośrednictwa nieruchomości.
W niedługiej przyszłości planuje Pan sprzedaż mieszkania, dla którego prowadzona jest księga wieczysta. Mieszkanie to jest w Pana majątku osobistym.
Sposób nabycia to: 25% – w wyniku postępowania spadkowego po zmarłej matce w 2016 r., 25% – w wyniku postępowania spadkowego po zmarłym ojcu w 2016 r., 50% – w wyniku działu spadku z Pana siostrą w 2016 r. Czyli jest Pan właścicielem nieruchomości od 2016 r.
Nieruchomość nie była przedmiotem najmu lub innej umowy o podobnym charakterze na rzecz podmiotów gospodarczych. Nieruchomość nie znajduje się w ewidencji środków trwałych. Jedyny cel nieruchomości to najem okazjonalny na rzecz osób fizycznych (umowa z obecnym najemcą kończy się w sierpniu 2026 r.).
W pismach z – brak daty sporządzenia (wpływ 22 lipca 2026 r. oraz 30 lipca 2026 r.) stanowiących uzupełnienie wniosku, udzielił Pan następujących odpowiedzi na zawarte w wezwaniu pytania:
1. Kiedy zamierza Pan sprzedać mieszkanie wskazane we wniosku (proszę wskazać rok planowanej sprzedaży)?
Odp. W 2026 r lub 2027 r. Proces sprzedaży będzie dokonany nie wcześniej niż we wrześniu 2026 r.
2. Kiedy Pana rodzice nabyli mieszkanie, które planuje Pan sprzedać?
Odp. W 2003 r. (tak wynika z księgi wieczystej).
3. W jaki sposób nastąpiło nabycie przez Pana matkę oraz ojca mieszkania (np. umowa kupna-sprzedaży, darowizna, inny – jaki?)?
Odp. Umowa kupna-sprzedaży (tak wynika z księgi wieczystej).
4. Czy nabycie mieszkania przez Pana rodziców odbyło się w ramach wspólności ustawowej małżeńskiej?
Odp. Kiedy przeprowadzono postępowanie spadkowe po zmarłej matce i zmarłym ojcu dowiedział się Pan, że nabycie nieruchomości miało miejsce w ramach wspólności ustawowej małżeńskiej. Nic Panu nie wiadomo, aby pomiędzy rodzicami była podpisana umowa o rozdzielności majątkowej.
5. Jaki tytuł prawny przysługiwał Pana matce i Pana ojcu do wskazanego we wniosku lokalu mieszkalnego (lokal mieszkalny stanowiący odrębną własność, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego, inny – jaki?)?
Odp. Lokal mieszkalny stanowiący odrębną nieruchomość.
6. Kiedy zmarła Pana matka (proszę wskazać datę dd-mm-rrrr)?
Odp. (…) października 2005 r. W momencie śmierci matki był Pan osobą niepełnoletnią.
7. Kiedy zmarł Pana ojciec (proszę wskazać datę dd-mm-rrrr)?
Odp. (…) kwietnia 2016 r. W momencie śmierci ojca był Pan osobą pełnoletnią.
8. Kim byli spadkobiercy po Pana zmarłej matce? Proszę wskazać pozostałych spadkobierców i ich udziały w spadku po Pana zmarłej matce?
Odp. Postępowanie spadkowe zostało dokonane w 2016 r. Jedynymi spadkobiercami był Pan i Pana siostra. Udziały spadkowe po 50% (były to udziały równe). Brak innych spadkobierców.
9. Kim byli spadkobiercy po Pana zmarłym ojcu? Proszę wskazać pozostałych spadkobierców i ich udziały w spadku po Pana zmarłym ojcu?
Odp. Postępowanie spadkowe zostało dokonane w 2016 r. Jedynymi spadkobiercami był Pan i Pana siostra. Udziały spadkowe po 50% (były to udziały równe). Brak innych spadkobierców.
10. W związku ze wskazaniem w opisie sprawy:
Sposób nabycia to: 25% – w wyniku postępowania spadkowego po zmarłej matce w 2016 r. 25% – w wyniku postępowania spadkowego po zmarłym ojcu w 2016 r. 50% – w wyniku działu spadku z moją siostrą w 2016 r.
proszę wyjaśnić:
a) kiedy odbył się dział spadku?
b) co było przedmiotem działu spadku i jakie składniki majątku otrzymał Pan w ramach tej czynności?
c) czy działowi spadku towarzyszyły spłaty i dopłaty? Jeśli tak, to proszę wskazać jakie podmioty (osoby) były uprawnione i zobowiązane do dopłat i spłat?
d) czy wartość majątku nabytego przez Pana w drodze działu spadku przekroczyła wartość majątku jaki przysługiwał Panu pierwotnie w całej masie spadkowej po Pana matce i Pana ojcu (należy wziąć pod uwagę wszystkie składniki jakie wchodziły w skład masy spadkowej)?
Odp.
a) chciałby Pan to doprecyzować. Był to dział spadku przeprowadzony w części. Miało to miejsce 1 grudnia 2016 r.;
b) 2 lokale mieszkalne stanowiące odrębne nieruchomości w tym jeden z nich będący przedmiotem zapytania. Obecnie drugi lokal mieszkalny stanowiący odrębną nieruchomość jest Pana własnością, którą nabył Pan w ramach umowy zamiany nieruchomości w 2023 r. (umowa pomiędzy Panem a Pana siostrą);
c) brak spłat i dopłat;
d) nie przekroczyła wartości majątku.
Pytanie
Czy opisana transakcja będzie skutkowała zapłatą podatku dochodowego od osób fizycznych?
Pana stanowisko w sprawie
Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 PITU źródłami przychodu są: odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:
a) nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
b) spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
c) prawa wieczystego użytkowania gruntów,
d) innych rzeczy,
- jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a-c – przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, a innych rzeczy – przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie.
W przypadku zamiany okresy te odnoszą się do każdej z osób dokonującej zamiany.
Ponieważ nieruchomość nie będzie sprzedawana w ramach działalności gospodarczej, lecz w ramach sprzedaży prywatnej oznacza to, że będzie ona w sprzedaży prywatnej.
Prowadzona działalność gospodarcza nie ma na to wpływu. To Wnioskodawca decyduje, czy będzie to miało miejsce w ramach działalności gospodarczej, czy w ramach majątku prywatnego. A zatem planowana sprzedaż będzie dokonana po około 10 lat od dnia nabycia (rok 2016), co oznacza, że sprzedaż nieruchomości nie będzie opodatkowana podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
W związku z powyższym wnosi Pan o uznanie, że sprzedaż nieruchomości nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592 ze zm.):
Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
W myśl art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c ww. ustawy:
Źródłem przychodów jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:
1) nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2) spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3) prawa wieczystego użytkowania gruntów,
- jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a-c przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.
Powyższy przepis formułuje generalną zasadę, że odpłatne zbycie nieruchomości, jej części, udziału w nieruchomości lub prawa przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, rodzi obowiązek zapłaty podatku dochodowego. Tym samym, jeżeli odpłatne zbycie nieruchomości, jej części, udziału w nieruchomości lub prawa nastąpiło po upływie pięciu lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, nie jest źródłem przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a tym samym kwota uzyskana ze zbycia nieruchomości, jej części, udziału w nieruchomości lub prawa w ogóle nie podlega opodatkowaniu.
Jednocześnie, według art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
W przypadku odpłatnego zbycia, nabytych w drodze spadku, nieruchomości lub praw majątkowych, określonych w ust. 1 pkt 8 lit. a-c, okres, o którym mowa w tym przepisie, liczy się od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie tej nieruchomości lub nabycie prawa majątkowego przez spadkodawcę.
Z art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wynika, że jeżeli nieruchomości lub prawa majątkowe określone przez art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c tej ustawy zostały nabyte w drodze spadku, to ich odpłatne zbycie (dokonane poza działalnością gospodarczą) stanowi przychód podlegający opodatkowaniu, jeżeli nastąpiło ono przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie tej nieruchomości bądź nabycie prawa majątkowego przez spadkodawcę.
Do wyliczenia 5-letniego okresu, od którego uzależnione jest opodatkowanie sprzedaży nieruchomości lub praw majątkowych nabytych w drodze spadku, wliczany jest zatem nie tylko okres posiadania nieruchomości (praw majątkowych) przez spadkobiercę, który dokonuje sprzedaży, ale także okres posiadania nieruchomości (praw majątkowych) przez spadkodawcę. Jeżeli od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie nieruchomości bądź nabycie prawa majątkowego przez spadkodawcę, do momentu odpłatnego zbycia nieruchomości (praw majątkowych) przez spadkobiercę upłynęło 5 lat – to sprzedaż nie podlega opodatkowaniu.
Wobec powyższego, w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości i praw majątkowych, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c w związku z art. 10 ust. 5 ww. ustawy (czyli nabytych w drodze spadku), decydujące znaczenie w kwestii opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych ma forma prawna ich nabycia oraz moment nabycia przez spadkodawcę.
Natomiast na podstawie art. 10 ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Nie stanowi nabycia lub odpłatnego zbycia, o którym mowa w ust. 1 pkt 8 lit. a-c, odpowiednio nabycie albo odpłatne zbycie, w drodze działu spadku, nieruchomości lub praw majątkowych, określonych w ust. 1 pkt 8 lit. a-c, do wysokości przysługującego podatnikowi udziału w spadku.
Zatem w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nabytej w drodze spadku istotne znaczenie ma ustalenie daty nabycia tej nieruchomości przez spadkodawcę oraz czy w wyniku dokonania działu spadku nie następuje nabycie majątku przekraczające pierwotnie posiadany udział w spadku.
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie zawiera definicji pojęcia „spadek” ani też „nabycie w drodze spadku”, dlatego też zasadnym jest odwoływanie się do regulacji zawartych w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 795).
Zgodnie z art. 922 § 1 powołanej ustawy:
Prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób stosownie do przepisów księgi niniejszej.
W myśl art. 924 Kodeksu cywilnego:
Spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy.
Stosownie do art. 925 Kodeksu cywilnego:
Spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku.
Jak stanowi art. 926 § 1 Kodeksu cywilnego:
Powołanie do spadku wynika z ustawy albo z testamentu.
Według treści art. 931 § 1 Kodeksu cywilnego:
W pierwszej kolejności powołane są z ustawy do spadku dzieci spadkodawcy oraz jego małżonek; dziedziczą oni w częściach równych. Jednakże część przypadająca małżonkowi nie może być mniejsza niż jedna czwarta całości spadku.
Z kolei z art. 1025 § 1 Kodeksu Cywilnego:
Sąd na wniosek osoby mającej w tym interes stwierdza nabycie spadku przez spadkobiercę. Notariusz na zasadach określonych w przepisach odrębnych sporządza akt poświadczenia dziedziczenia.
Powyższe oznacza, że z chwilą śmierci należące do spadkodawcy prawa i obowiązki stają się spadkiem, który podlega przepisom prawa spadkowego, a data śmierci (chwila śmierci) spadkodawcy ustala, kto staje się spadkobiercą oraz co wchodzi w skład masy spadkowej. Z kolei, postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku lub akt poświadczenia dziedziczenia sporządzony przez notariusza potwierdzają jedynie prawo spadkobiercy do tego spadku od momentu jego otwarcia.
Zgodnie z art. 1035 Kodeksu cywilnego:
Jeżeli spadek przypada kilku spadkobiercom, do wspólności majątku spadkowego oraz do działu spadku stosuje się odpowiednio przepisy o współwłasności w częściach ułamkowych z zachowaniem przepisów niniejszego tytułu.
Na podstawie art. 1037 § 1 i 2 Kodeksu cywilnego:
§ 1. Dział spadku może nastąpić bądź na mocy umowy między wszystkimi spadkobiercami, bądź na mocy orzeczenia sądu na żądanie któregokolwiek ze spadkobierców.
§ 2. Jeżeli do spadku należy nieruchomość, umowa o dział powinna być zawarta w formie aktu notarialnego.
W myśl art. 1038 § 2 Kodeksu cywilnego:
Umowny dział spadku może objąć cały spadek lub być ograniczony do części spadku.
Stosownie do art. 195 Kodeksu cywilnego:
Własność tej samej rzeczy może przysługiwać niepodzielnie kilku osobom (współwłasność).
Z instytucją działu spadku mamy więc do czynienia w sytuacji, w której spadek przypada kilku spadkobiercom. Wskutek działu spadku poszczególni spadkobiercy stają się podmiotami wyłącznie uprawnionymi względem przyznanych im praw majątkowych, stanowiących do chwili działu przedmiot wspólności. Nie zmienia to faktu, że dział spadku jest zawsze konsekwencją wcześniejszego nabycia spadku. Na skutek działu spadku następuje konkretyzacja składników masy spadkowej przypadających poszczególnym spadkobiercom. Do momentu dokonania działu spadku, spadkobiercy są współwłaścicielami rzeczy i praw wchodzących w skład spadku.
W świetle art. 196 § 1 Kodeksu cywilnego:
Współwłasność jest albo współwłasnością w częściach ułamkowych, albo współwłasnością łączną.
Według art. 196 § 2 Kodeksu cywilnego:
Współwłasność łączną regulują przepisy dotyczące stosunków, z których ona wynika. Do współwłasności w częściach ułamkowych stosuje się przepisy niniejszego działu.
Jak stanowi art. 210 § 1 Kodeksu cywilnego:
Każdy ze współwłaścicieli może żądać zniesienia współwłasności. Uprawnienie to może być wyłączone przez czynność prawną na czas nie dłuższy niż lat pięć. Jednakże w ostatnim roku przed upływem zastrzeżonego terminu dopuszczalne jest jego przedłużenie na dalsze lat pięć; przedłużenie można ponowić.
Stosownie zaś do art. 211 Kodeksu cywilnego:
Każdy ze współwłaścicieli może żądać, ażeby zniesienie współwłasności nastąpiło przez podział rzeczy wspólnej, chyba że podział byłby sprzeczny z przepisami ustawy lub ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem rzeczy albo że pociągałby za sobą istotną zmianę rzeczy lub znaczne zmniejszenie jej wartości.
Zgodnie z art. 212 § 2 Kodeksu cywilnego:
Rzecz, która nie daje się podzielić, może być przyznana stosownie do okoliczności jednemu ze współwłaścicieli z obowiązkiem spłaty pozostałych albo sprzedana stosownie do przepisów kodeksu postępowania cywilnego.
Dział spadku może nastąpić bądź na mocy umowy między wszystkimi spadkobiercami, bądź na mocy orzeczenia sądu na żądanie któregokolwiek ze spadkobierców. Jeżeli do spadku należy nieruchomość, umowa o dział spadku powinna być zawarta w formie aktu notarialnego.
W rezultacie w wyniku działu spadku dochodzi więc jedynie do nowego ukształtowania prawa własności poprzez odebranie temu prawu cechy wspólności.
Jeżeli zatem wartość nieruchomości lub prawa (udziałów w nieruchomości lub prawie) nabytych w wyniku działu spadku jest zgodna z udziałem posiadanym przed działem spadku – nie następuje nabycie, ponieważ w ten sposób nie ulega powiększeniu zarówno zakres dotychczasowego władztwa tej osoby nad nieruchomością lub prawem, jak i stan jej majątku osobistego. Dział spadku, w wyniku którego udział w nieruchomości lub prawie nie zwiększył się, zmienia wyłącznie charakter własności.
Co do zasady, dział spadku jest formą nowego nabycia tylko wówczas, gdy – w wyniku tego działu – podatnik otrzymuje składniki majątkowe, których wartość po dokonanym podziale przekracza wartość udziału, jaki pierwotnie mu przysługiwał.
Za datę nabycia nieruchomości lub prawa – w przypadku ich sprzedaży, które przypadły danej osobie w wyniku działu spadku, należy przyjąć więc datę ich pierwotnego nabycia, jeżeli wartość otrzymanej przez daną osobę nieruchomości lub prawa w wyniku działu mieści się w udziale, jaki przysługuje tej osobie w majątku objętym współwłasnością oraz dział spadku został dokonany bez spłat i dopłat.
Z przedstawionych we wniosku oraz w uzupełnieniu wniosku okoliczności sprawy wynika, że jest Pan polskim rezydentem podatkowym podlegającym opodatkowaniu od całości dochodów na terytorium RP. Nie prowadzi Pan działalności w zakresie wynajmu nieruchomości czy pośrednictwa nieruchomości. W niedługiej przyszłości (w 2026 r. lub 2027 r.) planuje Pan sprzedaż mieszkania dla którego prowadzona jest księga wieczysta. Proces sprzedaży będzie dokonany nie wcześniej niż w we wrześniu2026 r. Mieszkanie to jest w Pana majątku osobistym. Sposób nabycia to: 25% – w wyniku postępowania spadkowego po zmarłej matce w 2016 r., 25% – w wyniku postępowania spadkowego po zmarłym ojcu w 2016 r., 50% – w wyniku działu spadku z Pana siostrą w 2016 r. Czyli jest Pan właścicielem nieruchomości od 2016 r. Pana rodzice nabyli mieszkanie w 2003 r. (tak wynika z księgi wieczystej), jest to lokal mieszkalny stanowiący odrębną nieruchomość. Nabycie nastąpiło w drodze umowy kupna-sprzedaży (tak wynika z księgi wieczystej). Kiedy przeprowadzono postępowanie spadkowe po zmarłej matce i zmarłym ojcu dowiedział się Pan, że nabycie nieruchomości miało miejsce w ramach wspólności ustawowej małżeńskiej. Pana matka zmarła (…) października 2005 r., a Pana ojciec zmarł (…) kwietnia 2016 r. Postępowanie spadkowe zostało dokonane w 2016 r. Jedynymi spadkobiercami był Pan i Pana siostra. Udziały spadkowe po 50% (były to udziały równe). Brak innych spadkobierców. Dział spadku odbył się 1 grudnia 2016 r. Był to dział spadku przeprowadzony w części. Przedmiotem działu spadku były 2 lokale mieszkalne stanowiące odrębne nieruchomości w tym jeden z nich będący przedmiotem zapytania. Obecnie drugi lokal mieszkalny stanowiący odrębną nieruchomość jest Pana własnością, którą nabył Pan w ramach umowy zamiany nieruchomości w 2023 r. (umowa pomiędzy Panem a Pana siostrą). Działowi spadku nie towarzyszyły spłaty i dopłaty. Wartość majątku nabytego przez Pana w drodze działu spadku nie przekroczyła wartość majątku jaki przysługiwał Panu pierwotnie w całej masie spadkowej po Pana matce i Pana ojcu. Nieruchomość nie była przedmiotem najmu lub innej umowy o podobnym charakterze na rzecz podmiotów gospodarczych. Nieruchomość nie znajduje się w ewidencji środków trwałych. Jedyny cel nieruchomości to najem okazjonalny na rzecz osób fizycznych (umowa z obecnym najemcą kończy się w sierpniu 2026 r.).
Powziął Pan wątpliwość, czy planowana przez Pana sprzedaż mieszkania, będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, w sytuacji gdy mieszkanie to zostało pierwotnie nabyte przez Pana rodziców w 2003 r., a następnie odziedziczył je Pan w postępowaniu spadkowym oraz w wyniku działu spadku z Pana siostrą.
Aby zatem ustalić, czy w przedmiotowej sprawie planowana sprzedaż przez Pana mieszkania, o którym mowa we wniosku, będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, istotne jest ustalenie, czy jego odpłatne zbycie będzie miało miejsce po upływie 5 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie nieruchomości przez Pana spadkodawców, tj. Pana rodziców.
Należy podkreślić użyty w ww. przepisie termin „nabycie” oznacza każde uzyskanie tytułu własności (nabycie własności) lub każde uzyskanie określonego prawa (nabycie prawa) bez względu na fakt czy jest to nabycie w części ułamkowej, czy w całości. Poprzez „nabycie” należy rozumieć każde zwiększenie aktywów podatnika.
Moment przeniesienia prawa własności w prawie podatkowym określony jest zgodnie z normami prawa cywilnego.
Stosownie do art. 155 § 1 Kodeksu cywilnego:
Umowa sprzedaży, zamiany, darowizny przekazania nieruchomości lub inna umowa zobowiązująca do przeniesienia własności rzeczy co do tożsamości oznaczonej przenosi własność na nabywcę, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej albo że strony inaczej postanowiły.
Nabyć nieruchomość lub prawo majątkowe można więc, np. w drodze zakupu, bądź uzyskując pod tytułem darmym (w formie darowizny, spadku, nieodpłatnego zniesienia współwłasności), a w przypadku zaś ograniczonych praw rzeczowych również zawierając umowę o ustanowieniu tego prawa.
Z uwagi na fakt, że mieszkanie będące przedmiotem spadku stanowiło składnik majątku wspólnego małżonków, tj. Pana rodziców, zasadnym jest odniesienie się również do przepisów ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 236).
Jak stanowi art. 31 § 1 przytoczonej ustawy:
Z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków.
Z kolei jak stanowi art. 35 ww. Kodeksu:
W czasie trwania wspólności ustawowej żaden z małżonków nie może żądać podziału majątku wspólnego. Nie może również rozporządzać ani zobowiązywać się do rozporządzania udziałem, który w razie ustania wspólności przypadnie mu w majątku wspólnym lub w poszczególnych przedmiotach należących do tego majątku.
W myśl art. 43 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:
Oboje małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym.
Ustrój wspólności ustawowej obejmujący dorobek obojga małżonków ukształtowany został przez ustawodawcę jako wspólność łączna, bezudziałowa. Wspólność ta charakteryzuje się tym, że w czasie jej trwania małżonkowie nie mają określonych udziałów w majątku wspólnym, nie mogą zatem rozporządzać udziałami, a także nie mogą żądać podziału majątku objętego wspólnością (art. 35 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego). Obojgu małżonkom przysługuje pełne prawo do całości majątku wspólnego.
Zważywszy na tak ukształtowaną sytuację prawną małżonków objętych wspólnością ustawową, definitywne nabycie w czasie jej trwania nieruchomości oznacza nabycie przez każdego z małżonków tego prawa w całości, a nie w określonym ułamkowo udziale. W konsekwencji, małżonek w momencie śmierci drugiego z nich nie może ponownie nabyć udziału w tej nieruchomości.
Kwestia określenia momentu nabycia nieruchomości i praw majątkowych była przedmiotem uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 maja 2017 r., sygn. akt II FPS 2/17, w której sąd stwierdził, że: „Dla celów opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych, odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r., Nr 14, poz. 176, ze zm.) nabytych przez współmałżonka w wyniku dziedziczenia, datą ich nabycia lub wybudowania w rozumieniu tego przepisu jest dzień nabycia (wybudowania) tych nieruchomości i praw majątkowych do majątku wspólnego małżonków”.
W uzasadnieniu uchwały Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że w przypadku nabycia nieruchomości przez małżonków pozostających w majątkowej wspólności małżeńskiej przewidzianej w art. 31 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy nie ma możliwości określenia tego, w jakich częściach nastąpiło nabycie nieruchomości, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Nie jest możliwe nabycie nieruchomości w określonym udziale przez małżonków pozostających we wspólności majątkowej małżeńskiej i działających jednocześnie, co wynika z istoty wspólności małżeńskiej. Wspólność małżeńska (łączna) to wspólność bezudziałowa, a w czasie jej trwania małżonkowie nie mogą rozporządzać swoimi prawami do majątku wspólnego jako całości. Nie mogą także rozporządzać udziałem w jakimkolwiek przedmiocie należącym do tego majątku.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego skoro, z uwagi na wspólność majątkową, nie można wyodrębnić udziałów, które małżonkowie posiadali w chwili nabycia nieruchomości w małżeństwie, to nie można też przyjąć, że pięcioletni termin biegnie od daty nabycia nieruchomości w drodze spadku. Dla oceny skutków podatkowych odpłatnego zbycia nieruchomości kluczowy jest moment poniesienia wydatku na nabycie tego składnika do majątku wspólnego i to, że tego wydatku – w momencie jego poniesienia – nie można przypisać jednemu bądź drugiemu małżonkowi w udziałach o określonej wielkości.
Innymi słowy, w przypadku nabycia nieruchomości (praw majątkowych) przez małżonków pozostających w majątkowej wspólności małżeńskiej przewidzianej w art. 31 ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy, nie ma możliwości określenia tego, w jakich częściach nastąpiło nabycie nieruchomości (praw majątkowych), o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych
Przystępując do oceny skutków podatkowych planowanej sprzedaży przez Pana mieszkania, nabytego w drodze działu spadku po Pana zmarłych rodzicach (spadkodawcach), w pierwszej kolejności zauważyć należy, że uprzednio uprawnionymi do tego mieszkania, na zasadzie wspólności ustawowej byli Pana zmarli rodzice. Z uwagi na panujący w małżeństwie Pana rodziców ustrój małżeńskiej wspólności majątkowej nie można wyodrębnić udziałów, które Pana matka oraz ojciec posiadali w chwili nabycia przedmiotowego mieszkania. Z tego względu, w związku ze śmiercią Pana matki, Pana ojciec nie mógł ponownie nabyć mieszkania w drodze dziedziczenia. Stąd, nabycie przez Pana ojca mieszkania nastąpiło w 2003 r., tj. do majątku wspólnego małżonków. Zatem, za nabycie przez Pana 25% udziałów w mieszkaniu po Pana zmarłej matce oraz 25% udziałów w tym mieszkaniu po Pana zmarłym ojcu, należy uznać dzień nabycia tej nieruchomości do majątku wspólnego małżonków (Pana rodziców), tj. 2003 r. Z uwagi natomiast na fakt, że 50% udziałów w tym mieszkaniu, otrzymał Pan w wyniku działu spadku z Pana siostrą w 2016 r., jednakże wartość przysługującego Panu udziału w spadku w wyniku działu spadku nie uległa powiększeniu, to w takiej sytuacji za datę nabycia 50% udziałów w tej nieruchomości uznać należy datę pierwotnego jej nabycia – czyli stosownie do art. 10 ust. 5 ww. ustawy – datę nabycia nieruchomości przez spadkodawców (Pana rodziców), tj. 2003 r.
Zatem datą nabycia przez Pana mieszkania (zarówno 50% udziałów w wyniku postępowania spadkowego po Pana rodzicach oraz 50% udziałów w wyniku działu spadku z Pana siostrą), o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jest 2003 r., tj. moment nabycia tego lokalu do majątku wspólnego małżeńskiego Pana rodziców. W odniesieniu zatem do planowanej przez Pana sprzedaży mieszkania, które nabył Pan w ramach postępowania spadkowego po rodzicach oraz działu spadku z Pana siostrą, pięcioletni okres, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy, niewątpliwie już upłynął.
Podsumowując, planowana przez Pana sprzedaż mieszkania, nabytego przez Pana w drodze postępowania spadkowego po Pana rodzicach oraz w wyniku działu spadku z Pana siostrą nie będzie stanowić dla Pana źródła przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Sprzedaż przedmiotowej nieruchomości nastąpi bowiem po upływie pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie ww. mieszkania przez Pana rodziców do wspólności małżeńskiej. Oznacza to, że nie będzie Pan zobowiązany do zapłaty podatku dochodowego z tytułu odpłatnego zbycia mieszkania.
Zauważyć należy, że we własnym stanowisku wskazał Pan: „A zatem planowana sprzedaż będzie dokonana po około 10 lat od dnia nabycia (rok 2016), co oznacza, że sprzedaż nieruchomości nie będzie opodatkowana podatkiem dochodowym od osób fizycznych”. Podkreślić należy, że pięcioletni termin, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych winien być liczony od końca 2003 r., tj. od momentu nabycia mieszkania do majątku wspólnego Pana rodziców. W związku z tym, że w przedmiotowej sprawie nie powstanie zobowiązanie podatkowe, powyższe nie wpływa na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Pana i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.
Zaznaczam także, że zgodnie z art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku zdarzeniem przyszłym. Ponosi Pan ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu zdarzenia przyszłego. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze zdarzeniem przyszłym podanym przez Pana w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.
Równocześnie w przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, bądź kontroli celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pan do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
Rozliczaj podatki zgodnie z przepisami — w programie TaxMachine
Interpretacje pomagają zrozumieć przepisy; TaxMachine pomaga je zastosować w praktyce — prowadzi księgi, liczy podatki i generuje deklaracje, a stawki, druki i przepisy aktualizuje na bieżąco.
- ✓ Księga przychodów i rozchodów, ryczałt oraz pełna księgowość
- ✓ Faktury i e-faktury KSeF, JPK_V7 i JPK_KR
- ✓ PIT, CIT, VAT i inne deklaracje + wysyłka e-Deklaracje z pobraniem UPO
- ✓ Środki trwałe i amortyzacja, płace i ZUS
- ✓ Automatyczne aktualizacje stawek, druków i przepisów