0112-KDSL1-1.4011.623.2026.1.MK

Interpretacja indywidualna2026-09-02Dyrektor Krajowej Informacji SkarbowejAktualna

Rozliczenie w sposób przewidziany dla osoby samotnie wychowującej dziecko, podczas prowadzenia działalności gospodarczej opodatkowanej podatkiem liniowym 19%.

Interpretacja indywidualna
– stanowisko nieprawidłowe

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

29 lipca 2026 r. wpłynął Pani wniosek z 29 lipca 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku dochodowego od osób fizycznych. Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

Wnioskodawczyni jest osobą samotnie wychowującą dwójkę dzieci urodzonych w 2001 r. i w 2013 r.

Wnioskodawczyni jest osobą rozwiedzioną. Rozwód został orzeczony prawomocnie przed 2023 r. W roku podatkowym 2023 posiadała zatem status osoby stanu wolnego w rozumieniu art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej: „ustawa o PIT”).

W 2023 r. młodsze dziecko (ur. w 2013 r.) było dzieckiem małoletnim, natomiast starsze dziecko (ur. w 2001 r.) nie ukończyło 25. roku życia i uczyło się w szkole wyższej. Starsze dziecko nie uzyskało w 2023 r. dochodów (przychodów), o których mowa w art. 6 ust. 4e ustawy o PIT, w łącznej wysokości przekraczającej dwunastokrotność kwoty renty socjalnej obowiązującej w grudniu 2023 r., tj. kwoty 19 061,28 zł.

Przez cały 2023 r. Wnioskodawczyni samotnie wychowywała oboje dzieci, sprawując nad nimi bieżącą, faktyczną pieczę i wykonując władzę rodzicielską. Względem dzieci nie była wykonywana opieka naprzemienna, o której mowa w art. 6 ust. 4f ustawy o PIT; obojgu rodzicom nie zostało ustalone świadczenie wychowawcze na podstawie art. 5 ust. 2a ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci.

W 2023 r. Wnioskodawczyni uzyskiwała dochody ze stosunku pracy, opodatkowane według skali podatkowej.

Niezależnie od zatrudnienia Wnioskodawczyni prowadziła w 2023 r. pozarolniczą działalność gospodarczą, dla której wybrała opodatkowanie w formie tzw. podatku liniowego na zasadach określonych w art. 30c ustawy o PIT. Działalność ta przyniosła w 2023 r. wyłącznie stratę: przychód z działalności wyniósł (…), przy kosztach uzyskania przychodów w kwocie (…). Wnioskodawczyni nie osiągnęła zatem z tej działalności żadnego dochodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem liniowym, a z tytułu art. 30c ustawy o PIT nie powstało po jej stronie jakiekolwiek zobowiązanie podatkowe.

W 2023 r. Wnioskodawczyni nie podlegała opodatkowaniu na zasadach wynikających z ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym ani z ustawy z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych. Również dzieci Wnioskodawczyni nie stosowały w 2023 r. przepisów art. 30c ustawy o PIT ani przepisów ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym i nie podlegały opodatkowaniu podatkiem tonażowym.

Pytanie

Czy Wnioskodawczyni w roku 2023 przysługiwało prawo do skorzystania z preferencyjnego opodatkowania osoby samotnie wychowującej dzieci, zgodnie z art. 6 ust. 4d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?

Pani stanowisko w sprawie

Wnioskodawczyni w roku 2023 przysługiwało prawo do skorzystania z preferencyjnego opodatkowania osoby samotnie wychowującej dzieci, zgodnie z art. 6 ust. 4d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

UZASADNIENIE

Zgodnie z art. 6 ust. 4c ustawy o PIT, od dochodów jednego rodzica podlegającego nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu, będącego m.in. rozwódką, jeżeli rodzic ten w roku podatkowym samotnie wychowuje dzieci:

1)        małoletnie,

2)        pełnoletnie otrzymujące zasiłek (dodatek) pielęgnacyjny lub rentę socjalną, albo

3)        pełnoletnie do ukończenia 25. roku życia, uczące się w szkołach

- podatek może być, na wniosek wyrażony w zeznaniu, określony w podwójnej wysokości podatku obliczonego od połowy dochodów tej osoby.

Prawo do preferencji uzależnione jest zatem od łącznego spełnienia następujących przesłanek pozytywnych:

1)        posiadania przez rodzica określonego stanu cywilnego,

2)        faktycznego, samotnego wychowywania w roku podatkowym co najmniej jednego dziecka należącego do jednej z kategorii wskazanych w art. 6 ust. 4c pkt 1-3 ustawy o PIT oraz

3)        złożenia stosownego wniosku w zeznaniu.

W 2023 r. Wnioskodawczyni była osobą rozwiedzioną, a więc osobą, o której mowa w art. 6 ust. 4c ustawy o PIT - przesłanka określonego stanu cywilnego jest zatem spełniona.

W roku podatkowym 2023 Wnioskodawczyni samotnie, bez udziału drugiego rodzica, wychowywała oboje dzieci, sprawując nad nimi wyłączną, bieżącą pieczę. Młodsze dziecko (ur. 2013 r.) było dzieckiem małoletnim w rozumieniu art. 6 ust. 4c pkt 1 ustawy o PIT. Starsze dziecko (ur. 2001 r.) nie ukończyło 25. roku życia i uczyło się w szkole wyższej, nie uzyskując przy tym dochodów (przychodów) przekraczających próg z art. 6 ust. 4e ustawy o PIT. Jest zatem dzieckiem, o którym mowa w art. 6 ust. 4c pkt 3 ustawy o PIT. Nie zachodzi też wyłączenie z art. 6 ust. 4f ustawy o PIT, ponieważ względem dzieci nie była wykonywana opieka naprzemienna. Dla zastosowania preferencji wystarczające jest samotne wychowywanie choćby jednego dziecka spełniającego kryteria ustawowe, przy czym Wnioskodawczyni wychowywała dwoje takich dzieci. Prorodzinny charakter analizowanej instytucji potwierdza m.in. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 12 kwietnia 2011 r., sygn. SK 62/08.

Zgodnie z art. 6 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy o PIT (w brzmieniu obowiązującym w 2023 r.) sposób opodatkowania właściwy dla osoby samotnie wychowującej dzieci nie ma zastosowania, w przypadku gdy osoba ta stosuje przepisy art. 30c ustawy o PIT - w zakresie osiągniętych w roku podatkowym przychodów, poniesionych kosztów uzyskania przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do zwiększania lub pomniejszenia podstawy opodatkowania albo przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do dokonywania innych doliczeń lub odliczeń.

W ocenie Wnioskodawczyni przesłanka ta nie ziściła się w jej sytuacji. Wprawdzie dla prowadzonej działalności gospodarczej wybrała ona opodatkowanie podatkiem liniowym, jednak w 2023 r. działalność ta przyniosła wyłącznie stratę (przychód (…) wobec kosztów uzyskania przychodów w kwocie (…)). W konsekwencji po stronie Wnioskodawczyni nie powstał żaden dochód opodatkowany na zasadach art. 30c ustawy o PIT, nie wystąpiła podstawa obliczenia podatku, o której mowa w art. 30c ust. 1 ustawy o PIT, ani jakiekolwiek zobowiązanie w podatku liniowym.

Co istotne dla oceny celowościowej, Wnioskodawczyni nie odniosła z tytułu opodatkowania liniowego jakiejkolwiek korzyści podatkowej. Wybór opodatkowania liniowego nie zmniejszył zatem nawet w najmniejszym stopniu obciążenia podatkowego Wnioskodawczyni i w żadnej mierze nie „zrekompensował” jej korzyści wynikającej z rozliczenia jako osoby samotnie wychowującej dzieci.

Ratio legis art. 6 ust. 8 ustawy o PIT sprowadza się do zakazu równoczesnego korzystania przez tego samego podatnika z dwóch konkurujących, preferencyjnych form opodatkowania: z jednej strony proporcjonalnej stawki liniowej 19% od dochodu z działalności, z drugiej zaś opodatkowania według skali w podwójnej wysokości od połowy dochodów. Celem wyłączenia jest niedopuszczenie do sytuacji, w której podatnik czerpie jednocześnie korzyść ze stawki liniowej oraz z preferencji przewidzianej dla osób samotnie wychowujących dzieci. Tam natomiast, gdzie opodatkowanie liniowe nie przyniosło podatnikowi żadnej korzyści (działalność zakończyła się stratą, a podatek liniowy w ogóle nie wystąpił), zastosowanie wyłączenia nie realizuje celu, dla którego zostało ustanowione, prowadząc jedynie do pozbawienia Wnioskodawczyni preferencji prorodzinnej bez neutralizowania jakiejkolwiek „podwójnej korzyści”.

Za taką wykładnią przemawiają również dyrektywy wykładni systemowej i prokonstytucyjnej. Preferencja dla osób samotnie wychowujących dzieci realizuje konstytucyjną zasadę ochrony rodziny i rodzicielstwa (art. 18 i art. 71 Konstytucji RP) oraz uwzględnia w konstrukcji podatku zmniejszoną zdolność płatniczą samotnego rodzica. Wykładnia odmawiająca preferencji samotnemu rodzicowi wyłącznie z tego powodu, że prowadzona przez niego działalność przyniosła stratę, a zatem w sytuacji obiektywnie mniej korzystnej niż sytuacja rodzica osiągającego z takiej działalności dochód, pozostawałaby w napięciu z zasadą równości (art. 32 Konstytucji RP) oraz zasadą proporcjonalności, różnicując sytuację podatników w oderwaniu od celu regulacji.

Wreszcie, w zakresie, w jakim brzmienie art. 6 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy o PIT, a w szczególności zwrot „w zakresie osiągniętych w roku podatkowym przychodów, poniesionych kosztów uzyskania przychodów (...)”, rodzi wątpliwości co do objęcia nim podatnika, który poniósł wyłącznie stratę i nie zrealizował żadnego elementu konstrukcyjnego podatku liniowego prowadzącego do powstania zobowiązania, wątpliwości te winny zostać rozstrzygnięte na korzyść podatnika, zgodnie z zasadą in dubio pro tributario wyrażoną w art. 2a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.

Mając na uwadze, że Wnioskodawczyni spełniła wszystkie przesłanki pozytywne z art. 6 ust. 4c-4e ustawy o PIT, a jednocześnie, wobec poniesienia w 2023 r. wyłącznie straty z działalności opodatkowanej liniowo i braku jakiejkolwiek korzyści z tego tytułu, nie ziściła się wobec niej przesłanka negatywna z art. 6 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy o PIT, w 2023 r. przysługiwało jej prawo do preferencyjnego opodatkowania w sposób przewidziany dla osoby samotnie wychowującej dzieci.

Mając na względzie powyższe okoliczności, Wnioskodawca wnosi o potwierdzenie prawidłowości stanowiska przedstawionego w treści wniosku.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku, jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Podstawową zasadą obowiązującą w przepisach ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592 ze zm.) jest zasada powszechności opodatkowania, która wyrażona została w art. 9 ust. 1 tej ustawy. Zgodnie z jego treścią:

Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Brzmienie tego przepisu wskazuje, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlegają wszelkiego rodzaju dochody uzyskane przez podatnika, z wyjątkiem tych, które zostały enumeratywnie wymienione w katalogu zwolnień przedmiotowych zawartym w powyższej ustawie bądź, od których zaniechano poboru podatku.

W myśl art. 9 ust. 2 ww. ustawy:

Dochodem ze źródła przychodów, jeżeli przepisy art. 23o, art. 23u, art. 24-24b, art. 24c, art. 24e, art. 30ca, art. 30da oraz art. 30f nie stanowią inaczej, jest nadwyżka sumy przychodów z tego źródła nad kosztami ich uzyskania osiągnięta w roku podatkowym. Jeżeli koszty uzyskania przekraczają sumę przychodów, różnica jest stratą ze źródła przychodów.

Źródła przychodów zostały określone w art. 10 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Według ww. przepisu źródłami przychodów są m.in.:

-       stosunek służbowy, stosunek pracy, w tym spółdzielczy stosunek pracy, członkostwo w rolniczej spółdzielni produkcyjnej lub innej spółdzielni zajmującej się produkcją rolną, praca nakładcza, emerytura lub renta (pkt 1),

-       pozarolnicza działalność gospodarcza (pkt 3).

Stosownie zaś do art. 12 ust. 1 ww. ustawy:

Za przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej oraz spółdzielczego stosunku pracy uważa się wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężną świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło finansowania tych wypłat i świadczeń, a w szczególności: wynagrodzenia zasadnicze, wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki, nagrody, ekwiwalenty za niewykorzystany urlop i wszelkie inne kwoty niezależnie od tego, czy ich wysokość została z góry ustalona, a ponadto świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, jak również wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych.

Z kolei art. 14 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wskazuje, że:

Za przychód z działalności, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3, uważa się kwoty należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont. U podatników dokonujących sprzedaży towarów i usług opodatkowanych podatkiem od towarów i usług za przychód z tej sprzedaży uważa się przychód pomniejszony o należny podatek od towarów i usług.

Na podstawie zaś art. 9a ust. 2 umawianej ustawy:

Podatnicy mogą wybrać sposób opodatkowania dochodów z pozarolniczej działalności gospodarczej na zasadach określonych w art. 30c. W tym przypadku są obowiązani do złożenia właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego sporządzonego na piśmie oświadczenia o wyborze tego sposobu opodatkowania do 20. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym został osiągnięty pierwszy przychód z tego tytułu w roku podatkowym, albo do końca roku podatkowego, jeżeli pierwszy taki przychód został osiągnięty w grudniu tego roku podatkowego.

Preferencyjne rozliczenie się osób samotnie wychowujących dzieci zostało uregulowane
w poniższych przepisach:

I tak, stosownie do art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Od dochodów jednego rodzica lub opiekuna prawnego, podlegającego obowiązkowi podatkowemu, o którym mowa w art. 3 ust. 1, będącego panną, kawalerem, wdową, wdowcem, rozwódką, rozwodnikiem, osobą, w stosunku do której orzeczono separację w rozumieniu odrębnych przepisów, lub osobą, której małżonek został pozbawiony praw rodzicielskich lub odbywa karę pozbawienia wolności, jeżeli ten rodzic lub opiekun w roku podatkowym samotnie wychowuje dzieci:

1)    małoletnie,

2)    pełnoletnie, które zgodnie z odrębnymi przepisami otrzymywały zasiłek (dodatek) pielęgnacyjny lub rentę socjalną,

3)    pełnoletnie do ukończenia 25. roku życia, uczące się w szkołach, o których mowa w przepisach regulujących system oświatowy lub szkolnictwo wyższe, obowiązujących w Rzeczypospolitej Polskiej oraz w innym państwie

-        podatek może być określony zgodnie z ust. 4d na wniosek wyrażony w rocznym zeznaniu podatkowym.

Stosownie natomiast do art. 6 ust. 4d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

W przypadku, o którym mowa w ust. 4c, podatek jest określany w podwójnej wysokości podatku obliczonego od połowy dochodów osoby samotnie wychowującej dzieci, z uwzględnieniem art. 7, przy czym do sumy tych dochodów nie wlicza się dochodów (przychodów) opodatkowanych w sposób zryczałtowany na zasadach określonych w niniejszej ustawie.

Na podstawie art. 6 ust. 4e ww. ustawy:

Przepisu ust. 4c pkt 3 nie stosuje się, jeżeli dziecko, o którym mowa w tym przepisie, uzyskało w roku podatkowym:

1) dochody, z wyjątkiem renty rodzinnej, podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27 lub art. 30b lub

2) przychody, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 148 i 152

- w łącznej wysokości przekraczającej dwunastokrotność kwoty renty socjalnej określonej w ustawie z dnia 27 czerwca 2003 r. o rencie socjalnej (Dz.U. z 2023 r. poz. 2194 oraz z 2024 r. poz. 1615), w wysokości obowiązującej w grudniu roku podatkowego.

Art. 6 ust. 4f ww. ustawy stanowi:

Sposób opodatkowania, o którym mowa w ust. 4d, nie ma zastosowania do osoby, która wychowuje wspólnie z drugim rodzicem albo opiekunem prawnym co najmniej jedno dziecko, w tym również gdy dziecko jest pod opieką naprzemienną, w związku z którą obydwojgu rodzicom zostało ustalone świadczenie wychowawcze zgodnie z art. 5 ust. 2a ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz.U. z 2024 r. poz. 1576).

W myśl art. 6 ust. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Sposób opodatkowania, o którym mowa w ust. 2 i 4d, nie ma zastosowania, w przypadku gdy chociażby jeden z małżonków, osoba samotnie wychowująca dziecko lub jej dziecko:

1)    stosuje przepisy:

a)    art. 30c lub

b)    ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, z wyjątkiem art. 6 ust. 1a tej ustawy

- w zakresie osiągniętych w roku podatkowym przychodów, poniesionych kosztów uzyskania przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do zwiększania lub pomniejszenia podstawy opodatkowania albo przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do dokonywania innych doliczeń lub odliczeń;

2)    podlega opodatkowaniu na zasadach wynikających z ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym lub ustawy z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych.

Przystępując do oceny możliwości skorzystania przez Panią z preferencyjnego rozliczenia podatku dochodowego od osób fizycznych za 2023 r. przewidzianego dla osoby samotnie wychowującej dzieci, podkreślić należy, że wszystkie ulgi i zwolnienia podatkowe są odstępstwem od zasady powszechności opodatkowania.

Odstępstwa od zasady powszechności opodatkowania muszą bezwzględnie wynikać z przepisów prawa i być interpretowane ściśle z jego literą. Oznacza to, że nie można dokonywać wykładni rozszerzającej ani też zawężającej. Stąd też, aby skorzystać z preferencji podatkowej, w tym tej przewidzianej w art. 6 ust. 4d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, konieczne jest spełnienie wszystkich przesłanek wymaganych do jej zastosowania. Preferencja skierowana do rodziców samotnie wychowujących dzieci obwarowana jest szeregiem warunków wyraźnie wskazanych w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych, w tym okolicznościami wykluczającymi możliwość zastosowania preferencyjnego rozliczenia, które wskazane są w art. 6 ust. 4f i ust. 8 ww. ustawy.

Ustawodawca uzależnił prawo do skorzystania z preferencyjnych zasad obliczania podatku dochodowego dla osób samotnie wychowujących dzieci od spełnienia łącznie wszystkich warunków określonych w stosownych przepisach, tj.:

·         posiadania statusu osoby samotnie wychowującej dziecko (dzieci);

·         samotnego wychowywania w roku podatkowym dziecka (dzieci);

·         niewychowywania wspólnie z drugim rodzicem albo opiekunem prawnym co najmniej jednego dziecka, w tym również gdy dziecko jest pod opieką naprzemienną, w związku z którą obydwojgu rodzicom zostało ustalone świadczenie wychowawcze zgodnie z art. 5 ust. 2a ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci;

·         braku zastosowania w stosunku do podatnika i jego dziecka przepisów art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym z wyjątkiem najmu prywatnego – w zakresie osiągniętych w roku podatkowym przychodów, poniesionych kosztów uzyskania przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do zwiększania lub pomniejszenia podstawy opodatkowania albo przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do dokonywania innych doliczeń lub odliczeń;

·         niepodlegania opodatkowaniu na zasadach wynikających z ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym lub ustawy z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych.

Przy czym, z uzasadnienia do zmiany brzmienia art. 6 ust. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wynika, że projekt ustawy zmieniającej (ustawa z 29 października 2021 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw – Dz. U. z 2021 r. poz. 2105) przewiduje w szczególności poszerzenie prawa do wspólnego opodatkowania małżonków i osób samotnie wychowujących dzieci w odniesieniu do tych podatników, do których mają zastosowanie przepisy art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych lub przepisy o ryczałcie, w zakresie opodatkowania przychodów innych niż z tytułu tzw. najmu prywatnego i którzy przez cały rok podatkowy nie osiągnęli przychodów, ani nie ponieśli kosztów uzyskania przychodów, o których mowa w tych przepisach, nie są również obowiązani lub nie korzystają z uprawnienia na podstawie tych przepisów do zwiększania lub pomniejszenia podstawy opodatkowania albo przychodów, ani nie są obowiązani albo nie korzystają z uprawnienia na podstawie tych przepisów do dokonywania innych doliczeń lub odliczeń, tj. podatników, którzy złożą „zerowy” PIT-36L lub PIT-28.

Wobec tego skorzystanie z preferencyjnego opodatkowania dochodów osoby samotnie wychowującej dziecko jest możliwe w sytuacji, gdy do podatnika bądź dziecka mają/miały zastosowanie przepisy art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (podatek liniowy) lub ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym dotyczące działalności gospodarczej, ale złoży on „zerowy” PIT-36L lub PIT-28, co oznacza, że:

·         przez cały rok podatkowy nie osiągnął przychodów, ani

·         nie poniósł kosztów uzyskania przychodów, ani

·         nie był obowiązany lub nie korzysta z uprawnienia do zwiększania lub pomniejszenia podstawy opodatkowania albo przychodów, ani

·         nie jest obowiązany albo nie korzysta z uprawnienia do dokonywania innych doliczeń lub odliczeń.

Z opisu sprawy wynika, że jest Pani osobą samotnie wychowującą dwójkę dzieci urodzonych w 2001 r. i w 2013 r. W 2023 r. młodsze dziecko (ur. w 2013 r.) było dzieckiem małoletnim, natomiast starsze dziecko (ur. w 2001 r.) nie ukończyło 25. roku życia i uczyło się w szkole wyższej. Starsze dziecko nie uzyskało w 2023 r. dochodów (przychodów), o których mowa w art. 6 ust. 4e ustawy o PIT, w łącznej wysokości przekraczającej dwunastokrotność kwoty renty socjalnej obowiązującej w grudniu 2023 r., tj. kwoty 19 061,28 zł. Jest Pani osobą rozwiedzioną. Rozwód został orzeczony prawomocnie przed 2023 r. W roku podatkowym 2023 posiadała Pani zatem status osoby stanu wolnego w rozumieniu art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Przez cały 2023 r. samotnie wychowywała Pani oboje dzieci, sprawując nad nimi bieżącą, faktyczną pieczę i wykonując władzę rodzicielską. Względem dzieci nie była wykonywana opieka naprzemienna, o której mowa w art. 6 ust. 4f ustawy o PIT; obojgu rodzicom nie zostało ustalone świadczenie wychowawcze na podstawie art. 5 ust. 2a ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci. W 2023 r. uzyskiwała Pani dochody ze stosunku pracy, opodatkowane według skali podatkowej.

Niezależnie od zatrudnienia prowadziła Pani w 2023 r. pozarolniczą działalność gospodarczą, dla której wybrała opodatkowanie w formie tzw. podatku liniowego na zasadach określonych w art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Działalność ta przyniosła w 2023 r. wyłącznie stratę: przychód z działalności wyniósł (…), przy kosztach uzyskania przychodów w kwocie (…). Nie osiągnęła Pani zatem z tej działalności żadnego dochodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem liniowym, a z tytułu art. 30c ustawy o PIT nie powstało po Pani stronie jakiekolwiek zobowiązanie podatkowe.

W 2023 r. nie podlegała Pani opodatkowaniu na zasadach wynikających z ustawy z 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym ani z ustawy z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych. Pani dzieci nie stosowały w 2023 r. przepisów art. 30c ustawy o PIT ani przepisów ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym i nie podlegały opodatkowaniu podatkiem tonażowym.

Powzięła Pani wątpliwość, czy w opisanym stanie faktycznym przysługiwało Pani prawo do skorzystania z preferencyjnego sposobu opodatkowania dochodów jako osoba samotnie wychowująca dziecko, pomimo równoczesnego prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej opodatkowanej podatkiem liniowym, w ramach której poniosła Pani stratę, a także czy sam fakt prowadzenia działalności gospodarczej opodatkowanej podatkiem liniowym – niezależnie od osiągnięcia w jej ramach straty – wyłącza możliwość zastosowania wskazanej preferencji w odniesieniu do dochodów opodatkowanych według skali podatkowej.

Mając na uwadze przedstawiony opis sprawy oraz powołane przepisy prawa, stwierdzam, że negatywną przesłanką skorzystania przez Panią z możliwości obliczenia podatku w sposób przewidziany dla osoby samotnie wychowującej dziecko za rok 2023 jest zastosowanie przez Panią przepisów art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w zakresie osiągniętych z pozarolniczej działalności gospodarczej w roku podatkowym 2023 przychodów i poniesionych kosztów uzyskania przychodów.

Z treści przytoczonego wcześniej art. 6 ust. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jednoznacznie wynika, że osoba, która samotnie wychowuje dziecko, ale do rozliczania swoich dochodów z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej wybrała opodatkowanie według zasad określonych w art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (podatek liniowy) i która osiągnęła w roku podatkowym z tego tytułu przychody oraz poniosła koszty uzyskania przychodów - z preferencyjnych zasad opodatkowania, przewidzianych w art. 6 ust. 4c ww. ustawy, skorzystać nie może. Nie ma przy tym znaczenia, że działalność gospodarcza przyniosła stratę.

Fakt, że osoba taka uzyskuje również dochody opodatkowanie na tzw. zasadach ogólnych, tj. według skali określonej w art. 27 omawianej ustawy, np. z umowy o pracę, jest w tej sytuacji bez znaczenia, skoro wolą ustawodawcy – co jasno wynika z treści wyżej powołanych przepisów – było wyłączenie z preferencyjnego sposobu opodatkowania dochodów osób, które do opodatkowania dochodów z działalności gospodarczej stosują m.in. podatek liniowy i nie złożyły tzw. zerowego PIT-36L.

Podsumowując, skoro w 2023 r. osiągnęła Pani z działalności gospodarczej (opodatkowanej podatkiem liniowym) przychody i ponosiła koszty uzyskania przychodu, a rozliczenie skutkowało powstaniem u Pani straty podatkowej, to pomimo tego, że osiągnęła Pani również dochody z umowy o pracę, to nie przysługiwało Pani za 2023 r. prawo rozliczenia uzyskanych dochodów w sposób przewidziany dla osób samotnie wychowujących dziecko, z uwagi na zaistnienie negatywnej przesłanki wykluczającej jej zastosowanie, wskazanej w art. 6 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, tj. podleganie przepisom art. 30c ww. ustawy, z tytułu osiągniętych przychodów i poniesionych kosztów uzyskania przychodów.

Sam fakt posiadania działalności gospodarczej opodatkowanej podatkiem liniowym nie wyłącza prawa do preferencyjnego sposobu opodatkowania dochodów jako osoba samotnie wychowująca dziecko, gdyż istotne jest, czy w ramach tej działalności osiągnięto np. przychody lub poniesiono koszty uzyskania przychodów. W przypadku ich wystąpienia – nawet gdy działalność przyniosła stratę – preferencja nie przysługuje, ponieważ podatnik nie złożył tzw. zerowego PIT-36L.

Wobec tego Pani stanowisko musiałem uznać za nieprawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

·         Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

·         Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego podanym przez Panią w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu opisu sprawy przedstawionego we wniosku, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

·         W odniesieniu do powołanego we własnym stanowisku w sprawie art. 18 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, który stanowi, że:

[Zasada opieki państwa nad małżeństwem i rodziną] Małżeństwo jako związek kobiety i mężczyzny, rodzina, macierzyństwo i rodzicielstwo znajdują się pod ochroną i opieką Rzeczypospolitej Polskiej.

oraz art. 71 Konstytucji:

1. Państwo w swojej polityce społecznej i gospodarczej uwzględnia dobro rodziny. Rodziny znajdujące się w trudnej sytuacji materialnej i społecznej, zwłaszcza wielodzietne i niepełne, mają prawo do szczególnej pomocy ze strony władz publicznych.

2. Matka przed i po urodzeniu dziecka ma prawo do szczególnej pomocy władz publicznych, której zakres określa ustawa.

wskazuję, że:

Przepis art. 71 ust. 1 Konstytucji RP nakazuje państwu, aby prowadziło politykę społeczną i gospodarczą, w której uwzględniać będzie dobro rodziny, a także przyznaje rodzinom znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej i społecznej (m.in. rodzinom wielodzietnym, niepełnym) prawo do pomocy ze strony władz publicznych.

Nie można na tej podstawie wywodzić, że interpretacji przepisów prawa podatkowego, można dokonywać z pominięciem ich językowej, niebudzącej wątpliwości, wykładni.

W odniesieniu natomiast do określonej w art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej zasady równego traktowania obywateli, należy podnieść, że o naruszeniu tej zasady można mówić, gdy w tożsamej sytuacji różnicuje się prawa jednostki. Ta wynikająca z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP zasada oznacza, że podmioty o tym samym statusie prawnym, mogą w tej samej sytuacji faktycznej i prawnej, oczekiwać takiego samego rozstrzygnięcia w procesie stosowania prawa – tj. wszystkie podmioty prawa charakteryzujące się daną cechą istotną w równym stopniu, powinny być traktowane równo, tj. bez zróżnicowań zarówno faworyzujących, jak i dyskryminujących.

Co do powołanego przez Panią art. 2a Ordynacji podatkowej wyjaśniam, że stanowi on, iż niedające się usunąć wątpliwości co do treści przepisów prawa podatkowego rozstrzyga się na korzyść podatnika. Wobec tego, po pierwsze, muszą istnieć wątpliwości dotyczące treści przepisów prawa podatkowego. Po drugie, istniejące wątpliwości powinny mieć taki charakter, że nie da się ich rozstrzygnąć. Jeśli więc wątpliwości istnieją, ale mogą zostać wyeliminowane w procesie wykładni, wspomniana zasada nie ma zastosowania (wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 11 października 2017 r., sygn. akt I SA/Bd 781/17).

W przepisie art. 2a Ordynacji podatkowej chodzi o wątpliwości organu podatkowego, a nie wątpliwości podatnika oraz, że podatnik nie może oczekiwać, aby art. 2a tej ustawy był stosowany w każdej sytuacji, gdy wynik wykładni przedstawiony przez organ podatkowy oznacza dla podatnika konsekwencje mniej korzystne niż zakładał (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 30 marca 2017 r., sygn. akt I SA/Gl 1509/16; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 23 marca 2017 r., sygn. akt I SA/Po 1261/16).

W Pani sprawie takie wątpliwości nie wystąpiły, gdyż treść przepisów prawa podatkowego mających zastosowanie do przedstawionego stanu faktycznego jest jednoznaczna i nie budzi wątpliwości interpretacyjnych, a ich wykładnia nie prowadzi do rozbieżnych wniosków.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będze zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pani do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·         w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·         w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.

Rozliczaj podatki zgodnie z przepisami — w programie TaxMachine

Interpretacje pomagają zrozumieć przepisy; TaxMachine pomaga je zastosować w praktyce — prowadzi księgi, liczy podatki i generuje deklaracje, a stawki, druki i przepisy aktualizuje na bieżąco.

  • ✓ Księga przychodów i rozchodów, ryczałt oraz pełna księgowość
  • ✓ Faktury i e-faktury KSeF, JPK_V7 i JPK_KR
  • ✓ PIT, CIT, VAT i inne deklaracje + wysyłka e-Deklaracje z pobraniem UPO
  • ✓ Środki trwałe i amortyzacja, płace i ZUS
  • ✓ Automatyczne aktualizacje stawek, druków i przepisów

Źródło: System Informacji Celno-Skarbowej EUREKA (MF/KIS). Dokument urzędowy — reprodukcja dozwolona (art. 4 ustawy o prawie autorskim).

Interpretacja indywidualna chroni wyłącznie jej adresata i tylko przy zgodności stanu faktycznego z wnioskiem. Cudza interpretacja ma charakter informacyjny.