0112-KDSL1-1.4011.378.2026.3.KM
Preferencyjne opodatkowanie dochodów generowanych przez prawa własności intelektualnej (tzw. IP Box).
Interpretacja indywidualna
– stanowisko w części prawidłowe i
w części nieprawidłowe
Szanowny Panie,
stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest:
- nieprawidłowe w zakresie opodatkowania stawką 5% dochodu osiągniętego z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej w ramach ulgi IP Box,
- prawidłowe w pozostałej części.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
19 kwietnia 2026 r. wpłynął Pana wniosek z 19 kwietnia 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnił go Pan pismami z 12 maja 2026 r. (wpływ 12 maja 2026 r.) oraz 17 czerwca 2026 r. (wpływ 17 czerwca 2026 r.) – w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
Wnioskodawca prowadzi działalność gospodarczą w zakresie wytwarzania oprogramowania. Prace realizowane są w ramach projektów budowy nowoczesnych platform danych i systemów analitycznych (…). Działalność Wnioskodawcy polega na: projektowaniu unikalnych architektur baz danych oraz procesów (…) przy użyciu technologii takich jak (…); tworzeniu i rozwijaniu algorytmów optymalizujących przepływ, czyszczenie i transformację dużych zbiorów danych (…); projektowaniu struktur logicznych danych, które nie istniały wcześniej w systemie zleceniodawcy, co wymaga podejścia twórczego i systematycznego.
Prace mają charakter twórczy i są ukierunkowane na powstawanie nowych rozwiązań, a nie na rutynowe zmiany. Wynikiem pracy Wnioskodawcy jest kod źródłowy (program komputerowy), do którego autorskie prawa majątkowe są przenoszone na rzecz kontrahenta zgodnie z zawartą umową. Wnioskodawca zamierza prowadzić odrębną ewidencję projektów i kosztów (ewidencja IP Box), aby wyodrębnić dochody z kwalifikowanych praw własności intelektualnej.
W odpowiedzi na zawarte w wezwaniu pytania uzupełnił Pan wniosek o następujące informacje:
1) Od kiedy prowadzi Pan działalność gospodarczą polegającą na tworzeniu, rozwijaniu i modyfikowaniu oprogramowań komputerowych?
Odpowiedź: Początek działalności: Działalność gospodarczą w zakresie tworzenia i rozwijania oprogramowania prowadzi Pan od 2 stycznia 2026 r. (po okresie zawieszenia).
2) Jakiego okresu podatkowego dotyczy złożony wniosek?
Odpowiedź: Okres podatkowy: Wniosek dotyczy roku podatkowego 2026 oraz lat przyszłych.
3) Jaka jest forma opodatkowania prowadzonej przez Pana działalności gospodarczej w okresie, którego dotyczy wniosek?
Odpowiedź: Forma opodatkowania: Pana działalność jest opodatkowana ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych (stawka 12%).
4) Czy usługi świadczone przez Pana, zgodnie z zawartymi umowami, będą wykonywane pod kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonych przez zlecającego te czynności?
Odpowiedź: Kierownictwo: Usługi nie są wykonywane pod kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonym przez zlecającego.
5) Czy wykonując te usługi, będzie ponosił Pan ryzyko gospodarcze związane z prowadzoną działalnością?
Odpowiedź: Ryzyko gospodarcze: Jako przedsiębiorca ponosi Pan pełne ryzyko gospodarcze związane z prowadzoną działalnością.
6) Czy będzie ponosił Pan odpowiedzialność za efekty swojej pracy w stosunku do osób trzecich (innych niż zleceniodawca/kontrahent)?
Odpowiedź: Odpowiedzialność: Ponosi Pan odpowiedzialność za efekty swojej pracy wobec osób trzecich.
7) Jakie konkretne oprogramowania będą przedmiotem złożonego wniosku? Należy przedstawić szczegółowy ich opis, konkretne nazwy, przeznaczenie, funkcje oraz na czym będzie polegać ich innowacyjność?
Odpowiedź: Przedmiot prac: Realizuje Pan prace polegające na projektowaniu architektury danych, modelowaniu struktur danych oraz tworzeniu autorskich procesów (…). Efektem jest wytworzenie kodu źródłowego stanowiącego program komputerowy.
8) W odniesieniu do Pana działalności, w ramach której będzie Pan tworzyć „Oprogramowania” proszę wyjaśnić:
a) jakimi zasobami wiedzy będzie Pan dysponował przed rozpoczęciem realizacji poszczególnego „programu komputerowego”?
Odpowiedź: Przed rozpoczęciem każdego projektu dysponuje Pan specjalistyczną wiedzą z zakresu:
• inżynierii danych,
• architektury systemów przetwarzania danych,
• programowania w językach (…),
• platform (…),
• technologii chmurowych (…) oraz (…),
• projektowania modeli danych,
• optymalizacji wydajności przetwarzania danych rozproszonych.
Posiada Pan również wiedzę dotyczącą wzorców architektonicznych wykorzystywanych przy budowie platform danych, takich jak (…) oraz wzorców związanych z przetwarzaniem strumieniowym i wsadowym.
b) jaki rodzaj wiedzy i umiejętności będzie Pan wykorzystywać i będzie Pan rozwijać w ramach tej działalności? Przy użyciu jakich „innowacyjnych technologii” będą powstawać poszczególne innowacyjne rozwiązania, jakie nowe zastosowania i usprawnienia odróżniają tworzone „programy komputerowe” od już istniejących?
Odpowiedź: W ramach realizowanych projektów wykorzystuje Pan i rozwija wiedzę dotyczącą:
• rozproszonego przetwarzania danych,
• optymalizacji zapytań (…),
• projektowania skalowalnych potoków danych,
• przetwarzania danych w czasie rzeczywistym,
• projektowania mechanizmów jakości danych,
• automatyzacji procesów (…),
• projektowania architektury (…).
Innowacyjne rozwiązania tworzone są przy wykorzystaniu m.in.:
• (…)
Nowe zastosowania i usprawnienia polegają m.in. na tworzeniu autorskich mechanizmów:
• (…)
c) jakie produkty, usługi, procesy oferował Pan dotychczas w swojej działalności?
Odpowiedź: Tworzył Pan między innymi:
• (…)
d) na jakich rozwiązaniach wiedzowych, technicznych, technologicznych, czy programistycznych oparte będą te produkty, usługi, procesy?
Odpowiedź: Produkty te opierają się na własnym kodzie źródłowym tworzonym przez Pana przy wykorzystaniu (…), bibliotek (…) oraz rozwiązań chmurowych (…).
e) co Pan zaplanował i jakie cele Pan postawił?
Odpowiedź: Celem jest tworzenie nowych programów komputerowych oraz rozwijanie istniejących programów poprzez:
• zwiększanie wydajności przetwarzania danych,
• ograniczanie kosztów infrastruktury,
• zwiększanie niezawodności procesów,
• automatyzację czynności wykonywanych wcześniej manualnie,
• tworzenie nowych funkcjonalności niedostępnych wcześniej w systemach klientów.
f) co będzie efektem działań, tj. jakie nowe zastosowanie powstanie przy realizacji opisanego projektu?
Odpowiedź: Efektem będą nowe programy komputerowe lub nowe moduły programów komputerowych umożliwiające realizację funkcjonalności, które nie były wcześniej dostępne u danego kontrahenta.
g) w jaki sposób będzie Pan realizować zaplanowane przedsięwzięcie?
Odpowiedź: Prace realizuje Pan zgodnie z procesem obejmującym:
1. analizę problemu,
2. analizę istniejących rozwiązań,
3. opracowanie koncepcji technicznej,
4. projektowanie architektury rozwiązania,
5. implementację kodu,
6. testowanie,
7. optymalizację,
8. wdrożenie.
Wiedza i innowacyjność: W ramach działalności wykorzystuje Pan specjalistyczną wiedzę z zakresu inżynierii danych, którą łączy Pan w celu tworzenia nowych, zoptymalizowanych rozwiązań technologicznych (np. skalowalnych potoków danych), które wcześniej w Pańskiej praktyce nie występowały.
Cel prac: Celem jest zwiększenie zasobów wiedzy oraz tworzenie nowych zastosowań w obszarze (…).
9) W czym będzie przejawiać się twórczy charakter działalności opisanej we wniosku w odniesieniu do „Oprogramowań”, których dotyczy wniosek?
Odpowiedź: Twórczy charakter działalności przejawia się w samodzielnym projektowaniu i implementowaniu nowych rozwiązań programistycznych.
Nie korzysta Pan z gotowych instrukcji prowadzących do jednego przewidywalnego rezultatu. Każdorazowo opracowuję własne algorytmy transformacji danych, logikę biznesową, architekturę przepływu danych oraz mechanizmy integracji systemów.
Przykładowe działania twórcze obejmują:
• projektowanie nowych struktur danych,
• projektowanie autorskiej logiki (…),
• tworzenie nowych algorytmów walidacji jakości danych,
• projektowanie mechanizmów przetwarzania strumieniowego,
• projektowanie nowych sposobów obsługi błędów i wyjątków.
Oprogramowanie powstaje przy wykorzystaniu (…) oraz technologii chmurowych.
Tworzone rozwiązania różnią się od wcześniej wykorzystywanych tym, że są projektowane indywidualnie dla konkretnego problemu biznesowego i technicznego, a ich funkcjonalność, architektura oraz implementacja nie stanowią kopiowania wcześniej istniejących rozwiązań.
Twórczy charakter: Prace mają charakter twórczy – wymagają opracowania unikalnej logiki transformacji danych i struktur architektonicznych. Nie są to czynności rutynowe ani odtwórcze.
10) Czy prace prowadzące do powstania „oprogramowania” będzie prowadził Pan w sposób systematyczny? Jeśli tak, to w czym będzie przejawiać się systematyczność działalności opisanej we wniosku w odniesieniu do „oprogramowań”, których dotyczy wniosek? Należy wskazać:
a) jakie cele na wstępie postawił Pan sobie w zakresie poszczególnych realizowanych „oprogramowań” oraz źródeł finansowania zaplanowanych prac?
b) jakie konkretnie cele zostaną osiągnięte, w ramach jakich zasobów ludzkich, rzeczowych i finansowych nastąpiło opracowanie konkretnego rozwiązania praktycznego problemu lub innowacyjnego rozwiązania?
c) na czym będzie polegać systematyczność w odniesieniu do Pana działań w zakresie wykonywanych przez Pana czynności?
d) jakie harmonogramy w związku z tym zostaną opracowane (w jakim okresie?), a które z nich zostaną faktycznie zrealizowane w stosunku do jakiego oprogramowania?
Odpowiedź: Systematyczność: Prace prowadzi Pan w sposób systematyczny, zaplanowany i uporządkowany, zgodnie z metodologiami zwinnymi (np. (…)). Działania te mają charakter ciągły i długofalowy, a nie incydentalny.
Dla każdego projektu definiowane są:
• cele biznesowe,
• cele techniczne,
• harmonogram realizacji,
• zakres funkcjonalny,
• kryteria akceptacji.
Źródłem finansowania są środki uzyskiwane z zawartych umów B2B.
Systematyczność przejawia się w:
• regularnym planowaniu prac,
• prowadzeniu analiz technicznych,
• dokumentowaniu rozwiązań,
• realizacji kolejnych iteracji rozwojowych,
• testowaniu,
• wdrażaniu oraz utrzymywaniu oprogramowania.
Prace wykonywane są zgodnie z harmonogramami projektowymi obejmującymi kolejne etapy analizy, projektowania, implementacji, testów i wdrożenia.
11) Czy efekty Pana pracy, które nazywa Pan „programem komputerowym” zawsze, tj. zarówno w przypadku ich tworzenia, jak i rozwijania, będą utworami w rozumieniu przepisów o prawie autorskim i prawach pokrewnych, tj.:
· zawsze będą odznaczać się rzeczywiście oryginalnym, twórczym charakterem, zawsze będą kreacją nowej, nieistniejącej wcześniej wartości niematerialnej;
· nie będą efektem pracy, która wymaga do osiągnięcia rezultatu jedynie określonych umiejętności programistycznych i której rezultaty da się z góry określić i przewidzieć jako mające charakter powtarzalny;
· nie będą jedynie „techniczną”, a „twórczą” realizacją szczegółowych projektów zlecanych przez kontrahentów?
Odpowiedź: Tak, efekty Pana pracy zawsze stanowią utwory w rozumieniu ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych.
Każdy program komputerowy:
• posiada indywidualny i oryginalny charakter,
• stanowi rezultat działalności twórczej,
• tworzy nową wartość intelektualną,
• nie jest wynikiem wyłącznie rutynowych lub odtwórczych czynności,
• nie jest wyłącznie techniczną realizacją poleceń kontrahenta,
• wymaga samodzielnego opracowania rozwiązań architektonicznych i programistycznych.
Rezultatów Pana pracy nie można określić z góry jako powtarzalnych, ponieważ każdorazowo wymagają one przeprowadzenia analizy problemu, opracowania koncepcji rozwiązania oraz stworzenia indywidualnej implementacji programistycznej.
12) Czy w każdym przypadku efekty Pana prac będą odrębnymi programami komputerowymi, które podlegają ochronie na podstawie art. 74 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych?
Odpowiedź: Tak, w każdym przypadku efekty Pana pracy stanowią odrębne programy komputerowe lub odrębne części programów komputerowych podlegające ochronie na podstawie art. 74 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych.
Tak, w przypadku rozwijania istniejącego oprogramowania efekty Pana pracy stanowią nowe, odrębne rozwiązania programistyczne będące samodzielnymi utworami przed ich implementacją do systemu docelowego.
Ochrona prawna: Efekty Pana prac (kod procesów (…), modele danych) stanowią utwory podlegające ochronie na podstawie art. 74 ustawy o prawie autorskim.
13) Czy w przypadku rozwoju „Oprogramowania” – efekt Pana pracy w postaci powstałych rozwiązań, bezpośrednio w wyniku ich stworzenia, przed implementacją, będą stanowić nowe, odrębne od tego oprogramowania, utwory w postaci programu komputerowego podlegające ochronie na podstawie art. 74 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych?
Odpowiedź: Indywidualność: Każdy wytworzony moduł/program posiada indywidualny charakter będący rezultatem Pana pracy intelektualnej.
Rozwijanie oprogramowania: Prace nad modyfikacją istniejących systemów zawsze wiążą się z tworzeniem nowego kodu źródłowego o nowych funkcjonalnościach.
14) Czy zmiany wprowadzane przez Pana do rozwijanego/modyfikowanego „oprogramowania” mają charakter rutynowych, okresowych zmian?
Odpowiedź: Pańskie działania nie obejmują rutynowych i okresowych zmian. Każda modyfikacja wymaga procesu projektowego i programistycznego.
15) Czy Pana działania będą zmierzały do poprawy użyteczności albo funkcjonalności tego „oprogramowania”, „części oprogramowania”?
Odpowiedź: Istotność zmian: Wprowadzane zmiany są istotne i prowadzą do powstania nowych funkcjonalności w systemach danych.
16) Czy sposób „przenoszenia” ww. praw każdorazowo będzie spełniał warunki przewidziane w przepisach ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, w szczególności następuje z zachowaniem art. 41 oraz art. 53 tejże ustawy?
Odpowiedź: Przeniesienie praw: Przenosi Pan na kontrahentów autorskie prawa majątkowe do wytworzonych utworów na podstawie pisemnych umów (zgodnie z art. 41 i 53 ustawy o prawie autorskim).
17) W jaki sposób umowy z kontrahentami będą regulować kwestię Pana wynagrodzenia? Czy będzie otrzymywał Pan wynagrodzenie:
• wyłącznie z tytułu przenoszenia na kontrahenta praw do „programu komputerowego” (jeśli tak, proszę wskazać, jakie to prawa);
• także z tytułu innych czynności (jeśli tak, proszę wskazać jakich i czy ulgą IP Box zamierza Pan objąć również dochód z tego tytułu)?
Odpowiedź: Tytuł wynagrodzenia: Wynagrodzenie otrzymuje Pan z tytułu przeniesienia majątkowych praw autorskich do programu komputerowego.
18) Czy faktury, które będzie Pan wystawiał na rzecz Kontrahentów wyodrębniały wynagrodzenie z tytułu przeniesienia majątkowych praw autorskich do poszczególnych efektów Pana prac na Kontrahenta? Jeśli nie, proszę by Pan wskazał dlaczego i w jaki sposób będzie Pan określał wartość wynagrodzenia z tytułu przeniesienia majątkowych praw autorskich?
Odpowiedź: Wyodrębnienie na fakturze: Faktury dokumentujące przychód pozwalają na wyodrębnienie honorarium za przeniesienie praw autorskich do konkretnych efektów prac.
19) W jaki sposób poszczególne umowy z kontrahentami będą regulować kwestię sposobu (trybu, zasad) przenoszenia przez Pana na kontrahenta praw do konkretnych stworzonych przez Pana „programów komputerowych”? W jaki sposób będzie się odbywać się wyodrębnienie konkretnego „programu komputerowego” i przeniesienie praw do tego efektu Pana pracy na kontrahenta (jakie czynności realizujecie odpowiednio Pan i kontrahent)? Co będzie potwierdzać przeniesienie tych praw?
Odpowiedź: Moment powstania: Prawo do utworu powstaje w momencie jego ustalenia (stworzenia kodu), a przekazanie następuje zgodnie z protokołami odbioru lub akceptacją w systemach (np. (…)).
20) Czy i w jaki sposób będzie Pan obliczał tzw. wskaźnik nexus (art. 30ca ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych)?
Odpowiedź: Wskaźnik Nexus: Wylicza Pan wskaźnik Nexus zgodnie z wymogami ustawowymi dla każdego z praw IP.
21) Czy prowadzi Pan odrębną od podatkowej księgi przychodów i rozchodów ewidencję? Jeżeli tak proszę wskazać czy w ww. ewidencji wyodrębnia Pan:
• każde kwalifikowane prawo własności intelektualnej,
• przychody, koszty uzyskania przychodów i dochód (stratę) przypadające na każde kwalifikowane prawo własności intelektualnej,
• koszty, o których mowa w art. 30ca ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, przypadające na każde ww. prawo w sposób zapewniający określenie kwalifikowanego dochodu?
Odpowiedź: Ewidencja: Prowadzi Pan odrębną ewidencję (zgodną z art. 30ca ust. 11 ustawy o PIT), pozwalającą na wyodrębnienie przychodów, kosztów i dochodu (wskaźnik Nexus) dla każdego kwalifikowanego prawa IP.
23) Czy odrębna ewidencja jest prowadzona w sposób umożliwiający prawidłowe i terminowe ustalenie kwalifikowanego dochodu w celu złożenia stosownego zeznania podatkowego, w przewidzianym dla tej czynności terminie?
Odpowiedź: Bieżące prowadzenie: Ewidencja jest prowadzona na bieżąco, w sposób zapewniający prawidłowe rozliczenie podatku w zeznaniu rocznym.
Pytania
Czy podejmowana przez Wnioskodawcę działalność w ramach procesów (…) stanowi działalność badawczo-rozwojową w rozumieniu art. 5a pkt 38 ustawy o PIT?
Czy autorskie prawo do programu komputerowego (kodu źródłowego/algorytmów) stanowi kwalifikowane prawo własności intelektualnej w rozumieniu art. 30ca ust. 2 pkt 8 ustawy o PIT?
Czy dochód uzyskany z przeniesienia tych praw może być opodatkowany stawką 5% w ramach ulgi IP Box?
Pana stanowisko w sprawie
Zdaniem Wnioskodawcy, odpowiedź na wszystkie pytania postawione w sekcji G brzmi: TAK.
Uzasadnienie:
Działalność B+R:
Praca Wnioskodawcy polegająca na projektowaniu architektur danych oraz tworzeniu algorytmów przetwarzania ((…)) wyczerpuje definicję działalności badawczo-rozwojowej z art. 5a pkt 38 ustawy o PIT. Jest ona prowadzona w sposób systematyczny (zaplanowany), ma charakter twórczy (wymaga tworzenia unikalnych rozwiązań logicznych, a nie rutynowego odtwarzania schematów) i zmierza do zwiększenia zasobów wiedzy oraz tworzenia nowych zastosowań.
Kwalifikowane IP:
Efektem prac Wnioskodawcy jest kod źródłowy, który stanowi autorskie prawo do programu komputerowego. Zgodnie z art. 30ca ust. 2 pkt 8 ustawy o PIT, autorskie prawo do programu komputerowego podlega ochronie na podstawie art. 74 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, co czyni je „kwalifikowanym prawem własności intelektualnej”.
Stawka 5%:
Skoro Wnioskodawca w ramach prowadzonej działalności B+R wytwarza kwalifikowane IP, a następnie przenosi autorskie prawa majątkowe do tego prawa na kontrahenta (uzyskując z tego tytułu dochód), spełnione są wszystkie przesłanki do zastosowania preferencyjnej stawki podatkowej 5% (IP Box), o której mowa w art. 30ca ust. 1 ustawy o PIT.
Ewidencja:
Wnioskodawca dopełni obowiązków formalnych poprzez prowadzenie szczegółowej ewidencji pozwalającej na wyodrębnienie przychodów i kosztów przypadających na każde kwalifikowane prawo IP (wskaźnik nexus).
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest w części prawidłowe i w części nieprawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592 ze zm.):
Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy:
Jednym ze źródeł przychodów jest pozarolnicza działalność gospodarcza.
W myśl art. 5a pkt 6 tejże ustawy:
Ilekroć w ustawie jest mowa o działalności gospodarczej albo pozarolniczej działalności gospodarczej oznacza to działalność zarobkową:
a) wytwórczą, budowlaną, handlową, usługową,
b) polegającą na poszukiwaniu, rozpoznawaniu i wydobywaniu kopalin ze złóż,
c) polegającą na wykorzystywaniu rzeczy oraz wartości niematerialnych i prawnych
– prowadzoną we własnym imieniu bez względu na jej rezultat, w sposób zorganizowany i ciągły, z której uzyskane przychody nie są zaliczane do innych przychodów ze źródeł wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 1, 2 i 4-9.
Stosownie natomiast do treści art. 5b ust. 1 ww. ustawy:
Za pozarolniczą działalność gospodarczą nie uznaje się czynności, jeżeli łącznie spełnione są następujące warunki:
a) odpowiedzialność wobec osób trzecich za rezultat tych czynności oraz ich wykonywanie, z wyłączeniem odpowiedzialności za popełnienie czynów niedozwolonych, ponosi zlecający wykonanie tych czynności;
b) są one wykonywane pod kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonych przez zlecającego te czynności;
c) wykonujący te czynności nie ponosi ryzyka gospodarczego związanego z prowadzoną działalnością.
W związku z tym, że przepisy dotyczące IP Box odnoszą się do działalności badawczo-rozwojowej, należy także przytoczyć definicje, które wynikają w tym zakresie z ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1571 ze zm.).
Zgodnie z art. 5a pkt 38 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Ilekroć w ustawie jest mowa o działalności badawczo-rozwojowej oznacza to działalność twórczą obejmującą badania naukowe lub prace rozwojowe, podejmowaną w sposób systematyczny w celu zwiększenia zasobów wiedzy oraz wykorzystania zasobów wiedzy do tworzenia nowych zastosowań.
W myśl art. 5a pkt 39 ww. ustawy:
Ilekroć w ustawie jest mowa o badaniach naukowych oznacza to:
a) badania podstawowe w rozumieniu art. 4 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz.U. z 2024 r. poz. 1571, 1871 i 1897),
b) badania aplikacyjne w rozumieniu art. 4 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce.
Z kolei w definicji prac rozwojowych zawartej w art. 5a pkt 40 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wskazano, że:
Ilekroć w ustawie jest mowa o pracach rozwojowych oznacza to: prace rozwojowe w rozumieniu art. 4 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce.
Na podstawie art. 4 ust. 2 tej ustawy:
Badania naukowe są działalnością obejmującą:
1) badania podstawowe rozumiane jako prace empiryczne lub teoretyczne mające przede wszystkim na celu zdobywanie nowej wiedzy o podstawach zjawisk i obserwowalnych faktów bez nastawienia na bezpośrednie zastosowanie komercyjne;
2) badania aplikacyjne rozumiane jako prace mające na celu zdobycie nowej wiedzy oraz umiejętności, nastawione na opracowywanie nowych produktów, procesów lub usług lub wprowadzanie do nich znaczących ulepszeń.
Natomiast zgodnie z art. 4 ust. 3 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce:
Prace rozwojowe są działalnością obejmującą nabywanie, łączenie, kształtowanie i wykorzystywanie dostępnej aktualnie wiedzy i umiejętności, w tym w zakresie narzędzi informatycznych lub oprogramowania, do planowania produkcji oraz projektowania i tworzenia zmienionych, ulepszonych lub nowych produktów, procesów lub usług, z wyłączeniem działalności obejmującej rutynowe i okresowe zmiany wprowadzane do nich, nawet jeżeli takie zmiany mają charakter ulepszeń.
Z okoliczności przedstawionych we wniosku wynika, że prowadzi Pan działalność gospodarczą w zakresie wytwarzania oprogramowania. Prace realizowane są w ramach projektów budowy nowoczesnych platform danych i systemów analitycznych (…). Pana działalność polega na: projektowaniu unikalnych architektur baz danych oraz procesów (…) przy użyciu technologii takich jak (…); tworzeniu i rozwijaniu algorytmów optymalizujących przepływ, czyszczenie i transformację dużych zbiorów danych (…); projektowaniu struktur logicznych danych, które nie istniały wcześniej w systemie zleceniodawcy.
Wynikiem Pana pracy jest kod źródłowy (program komputerowy), do którego autorskie prawa majątkowe są przenoszone na rzecz kontrahenta zgodnie z zawartą umową. Realizuje Pan prace polegające na projektowaniu architektury danych, modelowaniu struktur danych oraz tworzeniu autorskich procesów (…). Efektem jest wytworzenie kodu źródłowego stanowiącego program komputerowy. W każdym przypadku efekty Pana pracy stanowią odrębne programy komputerowe lub odrębne części programów komputerowych podlegające ochronie na podstawie art. 74 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych. W przypadku rozwijania istniejącego oprogramowania efekty Pana pracy stanowią nowe, odrębne rozwiązania programistyczne będące samodzielnymi utworami przed ich implementacją do systemu docelowego. Przenosi Pan na kontrahentów autorskie prawa majątkowe do wytworzonych utworów na podstawie pisemnych umów (zgodnie z art. 41 i 53 ustawy o prawie autorskim). Wynagrodzenie otrzymuje Pan z tytułu przeniesienia majątkowych praw autorskich do programu komputerowego.
Na wstępie trzeba podkreślić, że z pracami badawczo-rozwojowymi mamy do czynienia wówczas, gdy wykorzystuje się dostępną wiedzę z dziedziny nauki, technologii oraz innej wiedzy i umiejętności do tworzenia nowych lub ulepszenia istniejących produktów/usług. Wobec powyższego ocena czy prowadzone przez Pana prace programistyczne stanowią działalność badawczo-rozwojową dokonana zostanie w kontekście wskazanych przez Pana efektów tych prac (programów opisanych we wniosku).
Z ustawowej definicji zawartej w regulacjach ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wynika, że działalność badawczo-rozwojowa musi mieć charakter twórczy. Jak podaje słownik języka polskiego PWN, działalność twórcza to zespół działań podejmowanych w kierunku tworzenia (działalność – zespół działań podejmowanych w jakimś celu), powstania czegoś (twórczy – mający na celu tworzenie, tworzyć – powodować powstanie czegoś). W doktrynie prawa autorskiego podkreśla się natomiast, że cecha twórczości związana jest przede wszystkim z rezultatem działalności człowieka o charakterze kreacyjnym i jest spełniona wówczas, gdy istnieje nowy wytwór intelektu. Działalność twórcza oznacza, że „ustawodawca za przedmiot prawa autorskiego uznaje tylko rezultat (przejaw) takiego działania, który choćby w minimalnym stopniu odróżnia się od innych rezultatów takiego samego działania, a zatem, że posiada cechę nowości, której stopień nie ma znaczenia”. Zatem twórczość działalności badawczo-rozwojowej może przejawiać się opracowywaniem nowych koncepcji, narzędzi, rozwiązań niewystępujących dotychczas w praktyce gospodarczej podatnika lub na tyle innowacyjnych, że w znacznym stopniu odróżniają się od rozwiązań już funkcjonujących u podatnika.
W opisie sprawy wskazał Pan, że prace mają charakter twórczy i są ukierunkowane na powstawanie nowych rozwiązań, a nie na rutynowe zmiany. Twórczy charakter działalności przejawia się w samodzielnym projektowaniu i implementowaniu nowych rozwiązań programistycznych.
Efekty Pana pracy zawsze stanowią utwory w rozumieniu ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Każdy program komputerowy: posiada indywidualny i oryginalny charakter, stanowi rezultat działalności twórczej, tworzy nową wartość intelektualną, nie jest wynikiem wyłącznie rutynowych lub odtwórczych czynności, nie jest wyłącznie techniczną realizacją poleceń kontrahenta, wymaga samodzielnego opracowania rozwiązań architektonicznych i programistycznych.
Nie korzysta Pan z gotowych instrukcji prowadzących do jednego przewidywalnego rezultatu. Każdorazowo opracowuję własne algorytmy transformacji danych, logikę biznesową, architekturę przepływu danych oraz mechanizmy integracji systemów.
Przykładowe działania twórcze obejmują:
• projektowanie nowych struktur danych,
• projektowanie autorskiej logiki (…),
• tworzenie nowych algorytmów walidacji jakości danych,
• projektowanie mechanizmów przetwarzania strumieniowego,
• projektowanie nowych sposobów obsługi błędów i wyjątków.
Oprogramowanie powstaje przy wykorzystaniu (…) oraz technologii chmurowych.
Tworzone rozwiązania różnią się od wcześniej wykorzystywanych tym, że są projektowane indywidualnie dla konkretnego problemu biznesowego i technicznego, a ich funkcjonalność, architektura oraz implementacja nie stanowią kopiowania wcześniej istniejących rozwiązań.
Wprowadzane zmiany są istotne i prowadzą do powstania nowych funkcjonalności w systemach danych. Pana działania nie obejmują rutynowych i okresowych zmian. Każda modyfikacja wymaga procesu projektowego i programistycznego.
Zatem prowadzona przez Pana działalność w zakresie tworzenia i rozwijania wymienionych programów komputerowych ma twórczy charakter.
Kolejnym kryterium działalności badawczo-rozwojowej jest prowadzenie tej działalności w sposób systematyczny.
Zgodnie ze słownikiem języka polskiego PWN, słowo systematyczny oznacza (i) robiący coś regularnie i starannie, (ii) o procesach: zachodzący stale od dłuższego czasu, (iii) o działaniach: prowadzony w sposób uporządkowany, według pewnego systemu; też: o efektach takich działań; planowy, metodyczny. W związku z tym, że w definicji działalności badawczo-rozwojowej słowo „systematyczny” występuje w sformułowaniu „podejmowaną (działalność) w sposób systematyczny”, a więc odnosi się do „działalności”, czyli zespołu działań podejmowanych w jakimś celu, najbardziej właściwą definicją systematyczności w omawianym zakresie jest definicja obejmująca prowadzenie działalności w sposób uporządkowany, według pewnego systemu. Zatem słowo systematycznie odnosi się również do działalności prowadzonej w sposób metodyczny, zaplanowany i uporządkowany. To oznacza, że działalność badawczo-rozwojowa jest prowadzona systematycznie niezależnie od tego, czy podatnik stale prowadzi prace badawczo-rozwojowe, czy tylko od czasu do czasu, a nawet incydentalnie, co wynika z charakteru prowadzonej przez niego działalności oraz potrzeb rynku, klientów, sytuacji mikro i makroekonomicznej. Z powyższego wynika, że spełnienie kryterium „systematyczności” danej działalności nie jest uzależnione od ciągłości tej działalności, w tym od określonego czasu przez jaki działalność taka ma być prowadzona ani też od istnienia planu co do prowadzenia przez podatnika podobnej działalności w przyszłości. Wystarczające jest, aby podatnik zaplanował i przeprowadził chociażby jeden projekt badawczo-rozwojowy, przyjmując dla niego określone cele do osiągnięcia, harmonogram i zasoby. Taka działalność może być uznana za działalność systematyczną, tj. prowadzoną w sposób metodyczny, zaplanowany i uporządkowany.
Wskazał Pan, że prace prowadzi Pan w sposób systematyczny, zaplanowany i uporządkowany, zgodnie z metodologiami zwinnymi (np. (…)). Działania te mają charakter ciągły i długofalowy, a nie incydentalny.
Dla każdego projektu definiowane są: cele biznesowe, cele techniczne, harmonogram realizacji, zakres funkcjonalny, kryteria akceptacji.
Źródłem finansowania są środki uzyskiwane z zawartych umów B2B.
Systematyczność przejawia się w: regularnym planowaniu prac, prowadzeniu analiz technicznych, dokumentowaniu rozwiązań, realizacji kolejnych iteracji rozwojowych, testowaniu, wdrażaniu oraz utrzymywaniu oprogramowania.
Prace wykonywane są zgodnie z harmonogramami projektowymi obejmującymi kolejne etapy analizy, projektowania, implementacji, testów i wdrożenia.
Zatem kolejne kryterium definicji działalności badawczo-rozwojowej, tj. prowadzenie działalności w sposób systematyczny, w odniesieniu do wskazanych przez Pana programów komputerowych jest spełnione.
Powyżej omówione dwa kryteria działalności badawczo-rozwojowej dotyczą charakteru i organizacji prowadzenia tej działalności, podczas gdy ostatnie, trzecie kryterium, dotyczy rezultatu prowadzenia tej działalności, tj. zwiększenia zasobów wiedzy oraz wykorzystania zasobów wiedzy do tworzenia nowych zastosowań.
W konsekwencji – głównym zadaniem dla zarządzającego projektem badawczo-rozwojowym jest zlokalizowanie i zidentyfikowanie zasobów wiedzy przed rozpoczęciem działań projektowych; zasobów w ujęciu funkcjonalnym i celowościowym, czyli podlegającym zwiększeniu oraz możliwym i właściwym do wykorzystania zwiększonej wiedzy do nowych zastosowań. Lokalizacja i identyfikacja wiedzy obejmuje szereg działań, w tym określenie stanu wiedzy, miejsca, sposobu jej wykorzystania oraz selekcji pod względem przydatności do realizacji celu projektu.
W uzupełnieniu doprecyzował Pan, że w ramach działalności wykorzystuje Pan specjalistyczną wiedzę z zakresu inżynierii danych, którą łączy Pan w celu tworzenia nowych, zoptymalizowanych rozwiązań technologicznych (np. skalowalnych potoków danych), które wcześniej w Pańskiej praktyce nie występowały. Celem jest zwiększenie zasobów wiedzy oraz tworzenie nowych zastosowań w obszarze (…).
Przed rozpoczęciem każdego projektu dysponuje Pan specjalistyczną wiedzą z zakresu: inżynierii danych, architektury systemów przetwarzania danych, programowania w językach (…), technologii chmurowych (…), projektowania modeli danych, optymalizacji wydajności przetwarzania danych rozproszonych.
Posiada Pan również wiedzę dotyczącą wzorców architektonicznych wykorzystywanych przy budowie platform danych, takich jak (…) oraz wzorców związanych z przetwarzaniem strumieniowym i wsadowym.
W ramach realizowanych projektów wykorzystuje Pan i rozwija wiedzę dotyczącą: rozproszonego przetwarzania danych, optymalizacji zapytań Spark, projektowania skalowalnych potoków danych, przetwarzania danych w czasie rzeczywistym, projektowania mechanizmów jakości danych, automatyzacji procesów (…), projektowania architektury (…).
Innowacyjne rozwiązania tworzone są przy wykorzystaniu m.in.: (…).
Nowe zastosowania i usprawnienia polegają m.in. na tworzeniu autorskich mechanizmów:
• inkrementalnego przetwarzania danych,
• automatycznej detekcji zmian,
• automatycznej walidacji jakości danych,
• zarządzania błędami i (…),
• optymalizacji kosztów przetwarzania,
• dynamicznego zarządzania partycjami danych,
• automatycznego monitoringu (…).
Tworzył Pan między innymi: dedykowane aplikacje (…), autorskie (…) danych, moduły transformacji danych, frameworki monitoringu jakości danych, systemy integracji danych z wielu źródeł, rozwiązania do przetwarzania danych wsadowych i strumieniowych, modele danych wykorzystywane w raportowaniu i analityce.
Produkty te opierają się na własnym kodzie źródłowym tworzonym przez Pana przy wykorzystaniu (…), bibliotek (…) oraz rozwiązań chmurowych (…).
Celem jest tworzenie nowych programów komputerowych oraz rozwijanie istniejących programów poprzez: zwiększanie wydajności przetwarzania danych, ograniczanie kosztów infrastruktury, zwiększanie niezawodności procesów, automatyzację czynności wykonywanych wcześniej manualnie, tworzenie nowych funkcjonalności niedostępnych wcześniej w systemach klientów.
Efektem będą nowe programy komputerowe lub nowe moduły programów komputerowych umożliwiające realizację funkcjonalności, które nie były wcześniej dostępne u danego kontrahenta.
Prace realizuje Pan zgodnie z procesem obejmującym: analizę problemu, analizę istniejących rozwiązań, opracowanie koncepcji technicznej, projektowanie architektury rozwiązania, implementację kodu, testowanie, optymalizację, wdrożenie.
Zatem powyższe pozwala uznać, że wykorzystuje Pan istniejące zasoby wiedzy w celu tworzenia nowych zastosowań.
Kluczowe jest zawarte w definicji działalności badawczo-rozwojowej rozróżnienie, które wskazuje, że taka działalność obejmuje dwa rodzaje aktywności, tj.:
- badania podstawowe i badania aplikacyjne zdefiniowane w art. 4 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce oraz
- prace rozwojowe, o których mowa w art. 4 ust. 3 tej ustawy.
Należy zwrócić uwagę na wyłączenie zawarte w art. 4 ust. 3 tej ustawy, mogące odnosić się do wielu przejawów aktywności podatnika. Zastrzeżenie zostało wprowadzone w celu wyeliminowania z zakresu działalności badawczo-rozwojowej tych przejawów aktywności podatnika, które mimo ulepszenia istniejących procesów lub usług, z uwagi na swoją cykliczność (okresowość) oraz brak innowacyjnego charakteru (rutynowość), nie mogą stanowić prac rozwojowych.
Pojęcie działalności badawczo-rozwojowej obejmuje również prace rozwojowe w rozumieniu Prawa o szkolnictwie wyższym i nauce.
Prace rozwojowe polegają na nabywaniu, łączeniu, kształtowaniu i wykorzystywaniu dostępnej aktualnie wiedzy i umiejętności – przy czym użyty przez ustawodawcę spójnik „i” wskazuje, że aby uznać działania za prace rozwojowe konieczne jest zaistnienie wszystkich tych czynności, tj.:
· nabycia dostępnej aktualnie wiedzy i umiejętności;
· łączenia dostępnej aktualnie wiedzy i umiejętności;
· kształtowania dostępnej aktualnie wiedzy i umiejętności;
· wykorzystania dostępnej aktualnie wiedzy i umiejętności.
Prace rozwojowe bazują zatem na dostępnej wiedzy – w zależności od celów, jakie przyjęto dla prowadzenia prac, będzie to wiedza z określonej dziedziny lub dziedzin. Prace te obejmują kolejno:
· nabycie wiedzy i umiejętności, czyli pozyskanie wiedzy/umiejętności, zapoznanie się z wiedzą, zrozumienie jej;
· łączenie wiedzy i umiejętności, czyli znalezienie takich zależności pomiędzy wiedzą z różnych zakresów, dziedzin lub wiedzy wynikającej z różnych badań naukowych oraz pomiędzy umiejętnościami, które są istotne z punktu widzenia postawionych celów badań rozwojowych;
· kształtowanie wiedzy i umiejętności, czyli takie „ułożenie” efektów nabywania i łączenia wiedzy i umiejętności lub takie sformułowanie wniosków płynących z tych procesów, aby można je było wykorzystać dla realizacji postawionych celów prac rozwojowych;
· wykorzystanie wiedzy i umiejętności, czyli ich użycie, posłużenie się nimi dla osiągnięcia celów prac rozwojowych.
Co istotne, całość ww. czynności służy:
· planowaniu produkcji oraz
· projektowaniu i tworzeniu zmienionych, ulepszonych lub nowych produktów, procesów lub usług.
Chodzi przy tym o konkretne produkty, konkretne procesy lub konkretne usługi albo konkretne rodzaje produktów, procesów lub usług. Podmiot prowadzący prace rozwojowe organizuje je z uwzględnieniem specyfiki konkretnych produktów, procesów lub usług – od niej zależą potrzeby prowadzenia prac rozwojowych i ich zakres.
Jednocześnie ustawodawca wyłączył z definicji prac rozwojowych działalność obejmującą rutynowe i okresowe zmiany wprowadzane do produktów, procesów lub usług, nawet jeżeli takie zmiany mają charakter ulepszeń. O tym, jakie zmiany do produktów, procesów lub usług mają charakter rutynowy (wykonywany często i niemal automatycznie) i okresowy (powtarzający się, występujący co pewien czas) będzie każdorazowo decydował charakter konkretnych produktów, procesów bądź usług.
Jak wskazuje Pan we wniosku oraz jego uzupełnieniu, w ramach prowadzonej działalności projektuje Pan unikalne architektury baz danych oraz procesów (…) przy użyciu technologii takich jak (…), tworzy Pan i rozwija algorytmy optymalizujące przepływ, czyszczenie i transformację dużych zbiorów danych ((…)) oraz projektuje Pan struktury logiczne danych, które nie istniały wcześniej w systemie zleceniodawcy, co wymaga podejścia twórczego i systematycznego.
W każdym przypadku efekty Pana pracy stanowią odrębne programy komputerowe lub odrębne części programów komputerowych podlegające ochronie na podstawie art. 74 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych. W przypadku rozwijania istniejącego oprogramowania efekty Pana pracy stanowią nowe, odrębne rozwiązania programistyczne będące samodzielnymi utworami przed ich implementacją do systemu docelowego.
Pana prace mają charakter twórczy i są ukierunkowane na powstawanie nowych rozwiązań, a nie na rutynowe zmiany. Każdy wytworzony moduł/program posiada indywidualny charakter będący rezultatem Pana pracy intelektualnej. Prace nad modyfikacją istniejących systemów zawsze wiążą się z tworzeniem nowego kodu źródłowego o nowych funkcjonalnościach. Pańskie działania nie obejmują rutynowych i okresowych zmian. Każda modyfikacja wymaga procesu projektowego i programistycznego. Wprowadzane zmiany są istotne i prowadzą do powstania nowych funkcjonalności w systemach danych.
Zatem powyższe pozwala uznać, że opisana działalność w zakresie tworzenia i rozwijania wymienionych programów komputerowych spełnia warunki do uznania jej za prace rozwojowe.
Należy przy tym podkreślić, że działalnością badawczo-rozwojową nie jest całość usług świadczonych przez Pana ani też całość prowadzonej przez Pana działalności programistycznej, ale wyłącznie te działania, które ściśle dotyczą tworzenia innowacyjnych rozwiązań służących stworzeniu nowego produktu – takich jak te, które zostały wymienione we wniosku i jego uzupełnieniu i w warunkach działalności wynikających z wniosku i jego uzupełnienia.
W konsekwencji, mając na uwadze przedstawiony we wniosku opis sprawy, należy stwierdzić, że działalność prowadzona przez Pana polegająca na tworzeniu i rozwijaniu programów komputerowych spełnia definicję działalności badawczo-rozwojowej w rozumieniu art. 5a pkt 38 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Zatem, w tym zakresie Pana stanowisko uznałem za prawidłowe
Przedsiębiorcy osiągający dochody generowane przez prawa własności intelektualnej od 1 stycznia 2019 r. mogą korzystać z preferencyjnej stawki w podatku dochodowym.
Zgodnie z art. 30ca ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Podatek od osiągniętego przez podatnika w ramach pozarolniczej działalności gospodarczej kwalifikowanego dochodu z kwalifikowanych praw własności intelektualnej wynosi 5% podstawy opodatkowania.
W myśl art. 30ca ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Kwalifikowanymi prawami własności intelektualnej są:
1) patent,
2) prawo ochronne na wzór użytkowy,
3) prawo z rejestracji wzoru przemysłowego,
4) prawo z rejestracji topografii układu scalonego,
5) dodatkowe prawo ochronne dla patentu na produkt leczniczy lub produkt ochrony roślin,
6) prawo z rejestracji produktu leczniczego i produktu leczniczego weterynaryjnego dopuszczonych do obrotu,
7) wyłączne prawo, o którym mowa w ustawie z dnia 26 czerwca 2003 r. o ochronie prawnej odmian roślin (Dz. U. z 2021 r. poz. 213),
8) autorskie prawo do programu komputerowego
– podlegające ochronie prawnej na podstawie przepisów odrębnych ustaw lub ratyfikowanych umów międzynarodowych, których stroną jest Rzeczpospolita Polska, oraz innych umów międzynarodowych, których stroną jest Unia Europejska, których przedmiot ochrony został wytworzony, rozwinięty lub ulepszony przez podatnika w ramach prowadzonej przez niego działalności badawczo-rozwojowej.
Stosownie do art. 30ca ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Podstawę opodatkowania stanowi suma kwalifikowanych dochodów z kwalifikowanych praw własności intelektualnej osiągniętych w roku podatkowym.
Należy przyjąć, że dochody z kwalifikowanego IP mogą być opodatkowane na preferencyjnych zasadach w takim zakresie, w jakim kwalifikowane IP wytwarza dochody w efekcie prac badawczo-rozwojowych prowadzonych przez podatnika. Innymi słowy, skorzystanie z preferencji IP Box jest możliwe w sytuacji występowania związku między dochodem kwalifikującym się do preferencji a kosztami faktycznie poniesionymi w celu jego uzyskania.
Zgodnie natomiast z ust. 4 art. 30ca ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Wysokość kwalifikowanego dochodu z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej ustala się jako iloczyn dochodu z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej osiągniętego w roku podatkowym i wskaźnika obliczonego według wzoru:
(a + b) x 1,3
a + b + c + d
w którym poszczególne litery oznaczają koszty faktycznie poniesione przez podatnika na:
a – prowadzoną bezpośrednio przez podatnika działalność badawczo-rozwojową związaną z kwalifikowanym prawem własności intelektualnej,
b – nabycie wyników prac badawczo-rozwojowych związanych z kwalifikowanym prawem własności intelektualnej, innych niż wymienione w lit. d, od podmiotu niepowiązanego w rozumieniu art. 23m ust. 1 pkt 3,
c – nabycie wyników prac badawczo-rozwojowych związanych z kwalifikowanym prawem własności intelektualnej, innych niż wymienione w lit. d, od podmiotu powiązanego w rozumieniu art. 23m ust. 1 pkt 4,
d – nabycie przez podatnika kwalifikowanego prawa własności intelektualnej.
Na podstawie art. 30ca ust. 5 ww. ustawy:
Do kosztów, o których mowa w ust. 4, nie zalicza się kosztów, które nie są bezpośrednio związane z kwalifikowanym prawem własności intelektualnej, w szczególności odsetek, opłat finansowych oraz kosztów związanych z nieruchomościami.
Stosownie do treści art. 30ca ust. 7 przywołanej ustawy:
Dochodem (stratą) z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej jest obliczony zgodnie z art. 9 ust. 2 dochód (strata) z pozarolniczej działalności gospodarczej w zakresie, w jakim został osiągnięty:
1) z opłat lub należności wynikających z umowy licencyjnej, która dotyczy kwalifikowanego prawa własności intelektualnej;
2) ze sprzedaży kwalifikowanego prawa własności intelektualnej;
3) z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej uwzględnionego w cenie sprzedaży produktu lub usługi;
4) z odszkodowania za naruszenie praw wynikających z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej, jeżeli zostało uzyskane w postępowaniu spornym, w tym postępowaniu sądowym albo arbitrażu.
Na mocy art. 30ca ust. 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Podatnicy korzystający z opodatkowania zgodnie z ust. 1 tego artykułu są obowiązani do wykazania dochodu (straty) z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej w zeznaniu za rok podatkowy, w którym osiągnięto ten dochód (poniesiono stratę).
Zatem, podatnik, który osiągnął w ciągu roku dochód z kwalifikowanego IP i decyduje, że wobec tego dochodu będzie stosował 5% stawkę podatku, jest zobowiązany do wykazania tego dochodu w zeznaniu rocznym składanym za rok, w którym ten dochód został osiągnięty. Podatnik ma prawo stosować 5% stawkę podatkową do dochodu z tego konkretnego kwalifikowanego IP w okresie, w którym kwalifikowane IP posiada ochronę prawną.
Ponadto należy wskazać, że podatnik, który chce skorzystać z ww. preferencji jest zobowiązany prowadzić szczegółową ewidencję rachunkową w sposób umożliwiający obliczenie podstawy opodatkowania, w tym powiązanie ponoszonych kosztów prac badawczo-rozwojowych z osiąganymi dochodami z kwalifikowanych praw własności intelektualnej powstałymi w wyniku przeprowadzenia tych prac.
Przepisy o IP BOX nie narzucają podatnikom konkretnej formy ewidencjonowania zdarzeń na cele stosowania preferencji IP Box.
Zgodnie bowiem z art. 30cb ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Podatnicy podlegający opodatkowaniu na podstawie art. 30ca są obowiązani:
1) wyodrębnić każde kwalifikowane prawo własności intelektualnej w prowadzonych księgach rachunkowych;
2) prowadzić księgi rachunkowe w sposób zapewniający ustalenie przychodów, kosztów uzyskania przychodów i dochodu (straty), przypadających na każde kwalifikowane prawo własności intelektualnej;
3) wyodrębnić koszty, o których mowa w art. 30ca ust. 4, przypadające na każde kwalifikowane prawo własności intelektualnej, w sposób zapewniający określenie kwalifikowanego dochodu;
4) dokonywać zapisów w prowadzonych księgach rachunkowych w sposób zapewniający ustalenie łącznego dochodu z kwalifikowanych praw własności intelektualnej – w przypadku gdy podatnik wykorzystuje więcej niż jedno kwalifikowane prawo własności intelektualnej, a w prowadzonych księgach rachunkowych nie jest możliwe spełnienie warunków, o których mowa w pkt 2 i 3;
5) dokonywać zapisów w prowadzonych księgach rachunkowych w sposób zapewniający ustalenie dochodu z kwalifikowanych praw własności intelektualnej w odniesieniu do tego produktu lub tej usługi albo do tych produktów lub tych usług – w przypadku gdy podatnik wykorzystuje jedno kwalifikowane prawo własności intelektualnej lub większą liczbę tych praw w produkcie lub usłudze albo w produktach lub usługach, a w prowadzonych księgach rachunkowych nie jest możliwe spełnienie warunków, o których mowa w pkt 2-4.
Stosownie do treści art. 30cb ust. 2 ww. ustawy:
Podatnicy prowadzący podatkową księgę przychodów i rozchodów wykazują informacje, o których mowa w ust. 1, w odrębnej ewidencji.
Zgodnie z art. 30cb ust. 3 powołanej ustawy:
W przypadku gdy na podstawie ksiąg rachunkowych lub ewidencji, o której mowa w ust. 2, nie jest możliwe ustalenie dochodu (straty) z kwalifikowanych praw własności intelektualnej, podatnik jest obowiązany do zapłaty podatku zgodnie z art. 27 lub art. 30c.
Należy podkreślić, że stosowanie tej ulgi (niższej stawki podatku do kwalifikowanych dochodów) będzie prawem, a nie obowiązkiem podatnika. Jest to o tyle istotne, gdyż z korzystaniem z ulgi wiążą się dodatkowe obowiązki po stronie podatników, w szczególności obowiązek prowadzenia ewidencji pozwalającej na monitorowanie i śledzenie efektów prac badawczo-rozwojowych.
Odnosząc powyższe przepisy podatkowe do przedstawionego opisu sprawy, należy wskazać, że:
- na podstawie umowy ze Zleceniodawcą, tworzy Pan oraz rozwija oprogramowanie komputerowe w ramach prowadzonej działalności badawczo-rozwojowej, spełniającej definicje wskazane w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych;
- zarówno w przypadku tworzenia jak i w przypadku rozwijania utworów – efekty Pana pracy są/będą odrębnymi programami komputerowymi, które podlegają ochronie na podstawie art. 74 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych;
- przeniesienie praw majątkowych na Zleceniodawcę następuje na podstawie pisemnej umowy na wskazanych w niej polach eksploatacji, są to warunki zgodne z art. 41 oraz art. 53 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych;
- prowadził Pan odrębną od podatkowej księgi przychodów i rozchodów ewidencję, o której mowa w art. 30cb ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Należy także wskazać, że oprogramowanie – definiowane, jako ogół informacji w postaci zestawu instrukcji, zaimplementowanych interfejsów i zintegrowanych danych przeznaczonych dla komputera do realizacji wyznaczonych celów – podlega ochronie jak utwór literacki z art. 1 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 24 ze zm.).
Stąd oprogramowanie może być uznane za kwalifikowane IP, w świetle art. 30ca ust. 2 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jeśli jego wytworzenie, rozszerzenie lub ulepszenie jest wynikiem prac badawczo-rozwojowych.
Zgodnie z art. 74 ust. 2 powołanej ustawy:
Ochrona przyznana programowi komputerowemu obejmuje wszystkie formy jego wyrażenia. Idee i zasady będące podstawą jakiegokolwiek elementu programu komputerowego, w tym podstawą łączy, nie podlegają ochronie.
Mając powyższe na uwadze, tworzone przez Pana autorskie prawo do programu komputerowego (oprogramowanie), jest kwalifikowanym prawem własności intelektualnej w rozumieniu art. 30ca ust. 2 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Zatem, w tym zakresie Pana stanowisko uznałem za prawidłowe.
Odpłatne przeniesienie prawa autorskiego do programu komputerowego (oprogramowania) stanowi dochód ze sprzedaży kwalifikowanego prawa własności intelektualnej w rozumieniu art. 30ca ust. 7 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Jednakże, należy wskazać, że preferencja IP Box jest zawarta w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych, lecz nie ma jej w ustawie z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 843 ze zm.).
Oznacza to, że z preferencyjnego opodatkowania dochodów wytwarzanych przez prawa własności intelektualnej IP Box nie mogą skorzystać podatnicy opodatkowani ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych.
Mając na uwadze powołane wyżej przepisy prawa oraz przedstawiony opis zdarzenia przyszłego należy stwierdzić, że w sytuacji gdy opodatkowuje Pan swoje przychody ryczałtem ewidencjonowanym nie ma Pan możliwości zastosowania ulgi IP Box, bowiem jak wskazano powyżej obowiązujące przepisy prawa podatkowego nie przewidują takiej ulgi w stosunku do podatników opodatkowanych tą formą.
Będzie Pan mógł zastosować stawkę opodatkowania 5% do kwalifikowanego dochodu osiągniętego z kwalifikowanych praw własności intelektualnej, na podstawie przepisów art. 30ca ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w latach przyszłych, jeśli wybierze Pan formę opodatkowania umożliwiającą skorzystanie z ulgi, a także zmianie nie ulegnie przedstawiony stan faktyczny.
Zatem, w tym zakresie Pana stanowisko uznałem za nieprawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Ponadto zaznaczam, że okoliczność wykazania wartości wynagrodzenia za przeniesienie prawa własności intelektualnej w umowie lub fakturze nie podlega ocenie w drodze interpretacji przepisów prawa podatkowego w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych.
Rolą postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów podatkowych nie jest ustalanie stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego), stanowi to bowiem domenę ewentualnego postępowania podatkowego. To na podatniku ciąży obowiązek udowodnienia w toku tego postępowania okoliczności faktycznych, z których wywodzi on dla siebie korzystne skutki prawne. Organ nie prowadzi postępowania dowodowego, ograniczając się do analizy okoliczności podanych we wniosku. W stosunku do tych okoliczności wyraża swoje stanowisko, które zawsze musi być jednak ustosunkowaniem się do poglądu (stanowiska) prezentowanego w danej sprawie przez Wnioskodawcę. Jeżeli w toku ewentualnego postępowania organ uzna, że zdarzenie opisane we wniosku różni się od zdarzenia występującego w rzeczywistości, wówczas wydana interpretacja nie będzie Pana chroniła.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 622). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pan do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
Rozliczaj podatki zgodnie z przepisami — w programie TaxMachine
Interpretacje pomagają zrozumieć przepisy; TaxMachine pomaga je zastosować w praktyce — prowadzi księgi, liczy podatki i generuje deklaracje, a stawki, druki i przepisy aktualizuje na bieżąco.
- ✓ Księga przychodów i rozchodów, ryczałt oraz pełna księgowość
- ✓ Faktury i e-faktury KSeF, JPK_V7 i JPK_KR
- ✓ PIT, CIT, VAT i inne deklaracje + wysyłka e-Deklaracje z pobraniem UPO
- ✓ Środki trwałe i amortyzacja, płace i ZUS
- ✓ Automatyczne aktualizacje stawek, druków i przepisów