0112-KDIL3.4012.616.2026.3.MC
Odliczenia podatku VAT oraz zastosowania zwolnienia na podstawie art. 113.
Interpretacja indywidualna – stanowisko w części prawidłowe i w części nieprawidłowe
Szanowny Panie,
stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od towarów i usług w zakresie:
· prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku VAT naliczonego, w odniesieniu do nabyć, do których nie uzyskał Pan faktury – na podstawie dowodów zakupu bez NIP nabywcy, potwierdzeń przelewu bankowego oraz historii zamówień w sklepie internetowym – jest nieprawidłowe,
· możliwości korzystania ze zwolnienia od podatku VAT na podstawie art. 113 ust. 1 oraz ust. 11 ustawy, z mocą wsteczną od 1 stycznia 2026 r. – jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
26 sierpnia 2026 r. wpłynął Pana wniosek z 26 sierpnia 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie:
· prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku VAT naliczonego, w odniesieniu do nabyć, do których nie uzyskał Pan faktury – na podstawie dowodów zakupu bez NIP nabywcy, potwierdzeń przelewu bankowego oraz historii zamówień w sklepie internetowym,
· możliwości korzystania ze zwolnienia od podatku VAT na podstawie art. 113 ust. 1 oraz ust. 11 ustawy, z mocą wsteczną od 1 stycznia 2026 r.
Uzupełnił go Pan pismem z 27 września 2026 r. (wpływ 27 września 2026 r.) oraz pismem z 7 października 2026 r. (wpływ 7 października 2026 r.) i z 22 października 2026 r. (wpływ 22 października 2026 r.) – w odpowiedzi na wezwania.
Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego
Wnioskodawca prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą, której głównym przedmiotem jest świadczenie usług druku 3D oraz sprzedaż wyrobów wytwarzanych w technologii druku 3D. Do dnia 31 lipca 2026 r. Wnioskodawca korzystał ze zwolnienia podmiotowego od podatku od towarów i usług, o którym mowa w art. 113 ust. 1 ustawy o VAT. Niezależnie od działalności gospodarczej. Wnioskodawca uzyskiwał przychody z tytułu najmu prywatnego. Najem był rozliczany jako najem prywatny (poza działalnością gospodarczą), ryczałtem od przychodów z najmu. Wnioskodawca, pozostając w błędnym przekonaniu, że obrót z najmu prywatnego nie wpływa na limit zwolnienia podmiotowego, nie uwzględniał wartości tego najmu przy obliczaniu wartości sprzedaży, o której mowa w art. 113 ust. 1 ustawy o VAT.
Po zsumowaniu obrotu z działalności gospodarczej oraz obrotu z najmu okazało się, że w grudniu 2024 r. łączna wartość sprzedaży przekroczyła obowiązujący wówczas limit 200 000 zł. W związku z powyższym, Wnioskodawca utracił prawo do zwolnienia z chwilą przekroczenia limitu i złożył zgłoszenie rejestracyjne VAT-R, rejestracji z datą wstecz.
Wnioskodawca złoży również zaległe deklaracje JPK_V7 za okresy od oraz skoryguje sprzedaż udokumentowaną w tym okresie bez podatku należnego.
W okresie od utraty prawa do zwolnienia Wnioskodawca nabywał towary i usługi wykorzystywane wyłącznie do prowadzonej działalności opodatkowanej — w szczególności (…), materiały eksploatacyjne, części zamienne oraz drukarki 3D.
Wszystkie zakupy zostały dokonane w sklepach internetowych, w formie sprzedaży wysyłkowej, a zapłata nastąpiła w całości przelewem bankowym/za pośrednictwem operatora płatności. Wnioskodawca nie odbierał towarów za gotówkę w punkcie sprzedaży. Nie mając świadomości obowiązku rozliczania VAT, Wnioskodawca w części przypadków nie zgłosił przy zakupie żądania wystawienia faktury i nie podał sprzedawcy numeru NIP.
Zakupy te, zostały udokumentowane: dowodem zakupu/paragonem niezawierającym numeru NIP nabywcy, wskazującą datę, przedmiot i cenę nabycia oraz dane sprzedawcy, potwierdzeniem przelewu bankowego (płatność w całości na rachunek sprzedawcy), historią zamówień dostępną na koncie Wnioskodawcy w sklepie internetowym. Wszystkie opisane zakupy pozostają w bezpośrednim związku z wykonywaniem przez Wnioskodawcę czynności opodatkowanych.
W 2025 r. łączna wartość sprzedaży oraz najmu nie przekroczyła kwoty 240 000 zł.
W uzupełnieniu do wniosku udzielił Pan odpowiedzi na zadane w wezwaniu pytania:
1. Kiedy rozpoczął Pan prowadzenie działalności gospodarczej? Proszę wskazać konkretną datę.
Odp. 9 stycznia 2023 r.
2. Czy posiada Pan siedzibę działalności gospodarczej na terytorium kraju?
Odp. Tak.
3. Od kiedy jest Pan czynnym, zarejestrowanym podatnikiem podatku VAT? Proszę wskazać konkretną datę.
Odp. Dnia 24 lipca 2026 r. złożył Pan deklarację VAT-R(18) z datą wsteczną 12 grudnia 2024 r.
4. Czy w ramach prowadzonej przez Pana działalności gospodarczej będącej przedmiotem wniosku, wykonywał/będzie wykonywał Pan czynności, o których mowa w art. 113 ust. 13 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.)? Jeśli tak, to proszę wskazać, jakie to czynności.
Odp. Nie.
5. Czy łączna wartość sprzedaży z tytułu prowadzonej przez Pana działalności gospodarczej, bez kwoty podatku, w roku podatkowym 2025 przekroczyła kwotę 200 000 zł i nie przekroczyła kwoty 240 000 zł?
Odp. Tak, w 2025 r. łącznie wyniosło (…) zł (do faktur nie był doliczany VAT), po ubruttowieniu faktur kwota netto wynosi (…) zł netto, (…) brutto. Kwoty uwzględniają również najem, a nie tylko sprzedaży z tytułu prowadzonej przez Pana działalności gospodarczej.
6. Czy przewidywana przez Pana wartość sprzedaży z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej, bez kwoty podatku, w roku podatkowym 2026 nie przekroczy kwoty 240 000 zł?
Odp. Nie.
7. Z opisu sprawy wynika, że:
Do dnia 31.07.2026 Wnioskodawca korzystał ze zwolnienia podmiotowego od podatku od towarów i usług, o którym mowa w art. 113 ust. 1 ustawy o VAT.
Po zsumowaniu obrotu z działalności gospodarczej oraz obrotu z najmu okazało się, że w grudniu 2024 łączna wartość sprzedaży przekroczyła obowiązujący wówczas limit 200 000 zł. W związku z powyższym Wnioskodawca utracił prawo do zwolnienia z chwilą przekroczenia limitu i złożył zgłoszenie rejestracyjne VAT-R, rejestracji z datą wstecz.
oraz:
W 2025 roku łączna wartość sprzedaży oraz najmu nie przekroczyła kwoty 240 tyś złoty.
- proszę o wyjaśnienie, czy podane w opisie sprawy daty są prawidłowe?
Wskazuje Pan, że limit sprzedaży uprawniony do zwolnienia został podniesiony do 240 000 zł od 1 stycznia 2026 r. Odp. Tak, przekroczenie miało miejsce w 2024 r., ale dopiero w lipcu 2026 r. zostało ono wykryte. Łączna sprzedaż i przychody z wynajmu w 2025 r. nie przekroczyły 240 000 zł.Proszę zatem jednoznacznie wskazać (podać datę dzień/miesiąc/rok):
a) Kiedy dokładnie wartość sprzedaży przekroczyła kwotę 200 000 zł?
Odp. 12 grudnia 2024 r.
b) Kiedy dokładnie dokonał Pan rejestracji jako czynny podatnik VAT?
Odp. Dnia 24 lipca 2026 r. złożył Pan deklarację VAT-R(18) z datą wsteczną 12 grudnia 2024 r.
c) Kiedy dokładnie skorzystał Pan ponownie ze zwolnienia od podatku VAT?
Odp. Chciałby Pan skorzystać ze zwolnienia z VAT od początku 2026 r., ale wg US nie może Pan złożyć deklaracji z datą wsteczną, żeby nie być płatnikiem VAT (ale zarejestrować się Pan mógł, więc jest to nielogiczne).
d) Kiedy dokładnie wystawił Pan fakturę z wykazanym podatkiem VAT? Proszę podać datę.
Odp. Wszystkie faktury były wystawiane bez VAT. Dopiero po fakcie zostały wprowadzone korekty i zostały ubruttowione (w ciągu ostatnich kilku tygodni).
e) Kiedy dokładnie złożył Pan plik JPK?
Odp. JPK został wysłany na chwilę obecną jedynie za grudzień 2024 r.
f) Kiedy dokładnie uiścił Pan należny podatek VAT?
Odp. 25 września 2026 r. za grudzień 2024 r. ((…) zł).
Ponadto, w uzupełnieniu z 22 października 2026 r. wskazał Pan, iż do tej pory nie wystawiał Pan faktur VAT, nie pobierał Pan zwrotu i nie rozliczał Pan podatku VAT z zakupów. Zarówno w 2025 r. jak i w 2026 r. zachowywał się Pan jak płatnik zwolniony z VAT, wystawiał faktury bez VAT, nie wystawiał plików JPK w całym okresie 2025 r. i 2026 r.
Pytania
1. Czy w odniesieniu do nabyć, do których Wnioskodawca nie uzyska faktury, posiadane przez niego dokumenty – dowód zakupu bez NIP nabywcy, potwierdzenie przelewu bankowego oraz historia zamówień w sklepie internetowym – stanowią podstawę do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku VAT?
2. Czy można korzystać ze zwolnienia od podatku VAT, stosownie do treści art. 113 ust. 1 oraz ust. 11 ustawy o VAT, z mocą wsteczną od 1 stycznia 2026 r. biorąc pod uwagę spełnienie wszystkich wymagań, a łączna suma przychodów z działalności gospodarczej plus przychód z najmu nie przekroczyła w 2025 r. 240 000 zł.?
Pana stanowisko w sprawie
1.
Pana zdaniem, w opisanym stanie faktycznym posiadane dokumenty pozwalają na odliczenie podatku, ponieważ spełnione są wszystkie materialne przesłanki prawa do odliczenia:
· Nabywcami były towary faktycznie wykorzystane do czynności opodatkowanych, a podatek został zapłacony w cenie;
· posiadane dokumenty (dowód zakupu, potwierdzenie przelewu, historia zamówień) pozwalają jednoznacznie ustalić wszystkie dane istotne dla prawa do odliczenia: sprzedawcę, nabywcę, przedmiot, ilość, datę i kwotę transakcji.
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem TSUE oraz NSA (sygn. I FSK 949/23), naruszenie wymogów formalnych nie może prowadzić do odmowy prawa do odliczenia, jeżeli organ podatkowy dysponuje danymi niezbędnymi do stwierdzenia, że wymogi materialne zostały spełnione. Odmienna wykładnia prowadziłaby do naruszenia zasady neutralności i proporcjonalności. Wnioskodawca zostałby obciążony podatkiem należnym od sprzedaży, ponosząc jednocześnie ciężar podatku naliczonego zawartego w cenie nabytych towarów, w sytuacji gdy uchybienie było wyłącznie formalne i wynikało z błędu co do momentu utraty zwolnienia.
2.
Skoro dopuszczalne jest rejestrowanie do VAT z datą wsteczną, to wyrejestrowanie z niego, w przypadku spełnienia pozostałych warunków, również powinno być możliwe z datą wsteczną. W przypadku korygowania czasu przeszłego, wszystkie składane dokumenty muszą otrzymać moc wsteczną. Na tym polega naprawa do stanu jaki powinien być. Stoi to z wcześniejszym orzecznictwem (0112-KDIL1-3.4012.141.2025.1.AKS).
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest:
· nieprawidłowe – w zakresie prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku VAT naliczonego, w odniesieniu do nabyć, do których nie uzyskał Pan faktur – na podstawie dowodów zakupu bez NIP nabywcy, potwierdzeń przelewu bankowego oraz historii zamówień w sklepie internetowym,
· prawidłowe – w zakresie możliwości korzystania ze zwolnienia od podatku VAT na podstawie art. 113 ust. 1 oraz ust. 11 ustawy, z mocą wsteczną od 1 stycznia 2026 r.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 1263 ze zm.), zwana dalej ustawą:
W zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.
Stosownie do art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy:
Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu:
a) nabycia towarów i usług,
b) dokonania całości lub części zapłaty przed nabyciem towaru lub wykonaniem usługi.
Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi.
Przedstawiona powyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z usługami i towarami, które nie są wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.
Co istotne, ustawodawca umożliwił podatnikom skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego w określonych terminach, pod warunkiem niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Przepis ten określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
W myśl art. 88 ust. 3a ustawy:
Nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne w przypadku gdy:
1) sprzedaż została udokumentowana fakturami lub fakturami korygującymi:
a) wystawionymi przez podmiot nieistniejący,
b) (uchylona)
2) transakcja udokumentowana fakturą nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku;
3) (uchylony)
4) wystawione faktury, faktury korygujące lub dokumenty celne:
a) stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane – w części dotyczącej tych czynności,
b) podają kwoty niezgodne z rzeczywistością – w części dotyczącej tych pozycji, dla których podane zostały kwoty niezgodne z rzeczywistością,
c) potwierdzają czynności, do których mają zastosowanie przepisy art. 58 i 83 Kodeksu cywilnego – w części dotyczącej tych czynności;
5) faktury, faktury korygujące wystawione przez nabywcę zgodnie z odrębnymi przepisami nie zostały zaakceptowane przez sprzedającego;
6) (uchylony)
7) wystawiono faktury, w których została wykazana kwota podatku w stosunku do czynności opodatkowanych, dla których nie wykazuje się kwoty podatku na fakturze – w części dotyczącej tych czynności.
Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, podatnik może zrealizować w terminach określonych w art. 86 ust. 10-13 ustawy. Jednakże ww. prawo podatnika do odliczenia podatku VAT wynika z otrzymanej przez niego faktury.
Zgodnie bowiem z art. 86 ust. 10 ustawy:
Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego powstaje w rozliczeniu za okres, w którym w odniesieniu do nabytych lub importowanych przez podatnika towarów i usług powstał obowiązek podatkowy.
Natomiast w myśl art. 86 ust. 10b pkt 1 ustawy:
Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w przypadkach, o których mowa w ust. 2 pkt 1 oraz pkt 2 lit. a – powstaje nie wcześniej niż w rozliczeniu za okres, w którym podatnik otrzymał fakturę lub dokument celny.
Oznacza to, że z odliczenia podatku na podstawie art. 86 ust. 10 i 10b pkt 1 ustawy, można skorzystać dopiero w rozliczeniu za okres, w którym spełnione są łącznie trzy przesłanki:
· powstał obowiązek podatkowy w odniesieniu do nabywanych towarów i usług,
· doszło do faktycznego nabycia tych towarów i usług,
· podatnik jest w posiadaniu faktury dokumentującej tę transakcję.
Wskazać należy, że celem faktury jest przede wszystkim udokumentowanie rzeczywistego przebiegu zdarzeń gospodarczych, zarówno pod względem przedmiotu transakcji, jak i podmiotów biorących w niej udział. O prawidłowości faktur wystawianych i otrzymywanych przez podatnika powinny decydować przede wszystkim ustalenia, czy dokumenty te potwierdzają rzeczywiste transakcje handlowe między określonymi podmiotami.
Stosownie do art. 15 ust. 1 ustawy:
Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
W świetle art. 15 ust. 2 ustawy:
Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Ponadto, zgodnie z art. 106b ust. 1 ustawy:
Podatnik jest obowiązany wystawić fakturę dokumentującą:
1) sprzedaż, a także dostawę towarów i świadczenie usług, o których mowa w art. 106a pkt 2, dokonywane przez niego na rzecz innego podatnika podatku, podatku od wartości dodanej lub podatku o podobnym charakterze lub na rzecz osoby prawnej niebędącej podatnikiem;
2) wewnątrzwspólnotową sprzedaż towarów na odległość, chyba że podatnik korzysta z procedury szczególnej, o której mowa w dziale XII w rozdziale 6a;
3) wewnątrzwspólnotową dostawę towarów na rzecz podmiotu innego niż wskazany w pkt 1;
4) otrzymanie przez niego całości lub części zapłaty przed dokonaniem czynności, o których mowa w pkt 1 i 2, z wyjątkiem przypadku, gdy zapłata dotyczy:
a) wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów,
b) czynności, dla których obowiązek podatkowy powstaje zgodnie z art. 19a ust. 5 pkt 4,
c) dostaw towarów, dla których obowiązek podatkowy powstaje zgodnie z art. 19a ust. 1b.
Przepis art. 2 pkt 31 ustawy stanowi, że:
Ilekroć w przepisach ustawy jest mowa o fakturze – rozumie się przez to dokument w postaci papierowej lub w postaci elektronicznej zawierający dane wymagane ustawą i przepisami wydanymi na jej podstawie.
Na podstawie art. 2 pkt 32 ustawy:
Ilekroć w przepisach ustawy jest mowa o fakturze elektronicznej – rozumie się przez to fakturę w postaci elektronicznej wystawioną i otrzymaną w dowolnym formacie elektronicznym.
Według art. 2 pkt 32a ustawy:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o fakturze ustrukturyzowanej – rozumie się przez to fakturę wystawioną przy użyciu Krajowego Systemu e-Faktur wraz z przydzielonym numerem identyfikującym tę fakturę w tym systemie.
Zgodnie z art. 106e ust. 1 pkt 1-15 ustawy:
Faktura powinna zawierać:
1) datę wystawienia;
2) kolejny numer nadany w ramach jednej lub więcej serii, który w sposób jednoznaczny identyfikuje fakturę;
3) imiona i nazwiska lub nazwy podatnika i nabywcy towarów lub usług oraz ich adresy;
4) numer, za pomocą którego podatnik jest zidentyfikowany na potrzeby podatku, z zastrzeżeniem pkt 24 lit. a oraz pkt 25;
5) numer, za pomocą którego nabywca towarów lub usług jest zidentyfikowany na potrzeby podatku lub podatku od wartości dodanej, pod którym otrzymał on towary lub usługi, z zastrzeżeniem pkt 24 lit. b, pkt 26 i 27;
6) datę dokonania lub zakończenia dostawy towarów lub wykonania usługi lub datę otrzymania zapłaty, o której mowa w art. 106b ust. 1 pkt 4, o ile taka data jest określona i różni się od daty wystawienia faktury;
7) nazwę (rodzaj) towaru lub usługi;
8) miarę i ilość (liczbę) dostarczonych towarów lub zakres wykonanych usług;
9) cenę jednostkową towaru lub usługi bez kwoty podatku (cenę jednostkową netto);
10) kwoty wszelkich opustów lub obniżek cen, w tym w formie rabatu z tytułu wcześniejszej zapłaty, o ile nie zostały one uwzględnione w cenie jednostkowej netto;
11) wartość dostarczonych towarów lub wykonanych usług, objętych transakcją, bez kwoty podatku (wartość sprzedaży netto);
12) stawkę podatku albo stawkę podatku od wartości dodanej w przypadku korzystania z procedur szczególnych, o których mowa w dziale XII w rozdziałach 6a, 7 i 9;
13) sumę wartości sprzedaży netto, z podziałem na sprzedaż objętą poszczególnymi stawkami podatku i sprzedaż zwolnioną od podatku;
14) kwotę podatku od sumy wartości sprzedaży netto, z podziałem na kwoty dotyczące poszczególnych stawek podatku;
15) kwotę należności ogółem.
Z ww. uregulowań wynika, że faktura powinna m.in. jednoznacznie określać imiona i nazwiska lub nazwy podatnika (sprzedawcy) i nabywcy, ich adresy. Faktura powinna zawierać dane nabywcy towaru lub usługi i tym samym dokumentować rzeczywiste zdarzenia gospodarcze, a jako wystawca i nabywca powinni widnieć faktyczni uczestnicy transakcji.
Ponadto, treść art. 106f ust. 1 ustawy wskazuje, że:
Faktura, o której mowa w art. 106b ust. 1 pkt 4, powinna zawierać:
1) dane, o których mowa w art. 106e ust. 1 pkt 1-6;
2) otrzymaną kwotę zapłaty;
3) kwotę podatku wyliczoną według wzoru:
KP = (ZB x SP)/(100 + SP)
gdzie:
KP – oznacza kwotę podatku,
ZB – oznacza kwotę otrzymanej całości lub części zapłaty,
SP – oznacza stawkę podatku;
4) dane dotyczące zamówienia lub umowy, a w szczególności: nazwę (rodzaj) towaru lub usługi, ilość zamówionych towarów, wartość zamówionych towarów lub usług bez kwoty podatku, stawki podatku, kwoty podatku oraz wartość zamówienia lub umowy z uwzględnieniem kwoty podatku.
Z opisu sprawy wynika, że od 2023 r. prowadzi Pan jednoosobową działalność gospodarczą, której głównym przedmiotem jest świadczenie usług druku 3D oraz sprzedaż wyrobów wytwarzanych w technologii druku 3D. Do dnia 31 lipca 2026 r. korzystał Pan ze zwolnienia podmiotowego od podatku od towarów i usług, o którym mowa w art. 113 ust. 1 ustawy. Niezależnie od działalności gospodarczej uzyskiwał Pan przychody z tytułu najmu prywatnego. Najem był rozliczany jako najem prywatny (poza działalnością gospodarczą), ryczałtem od przychodów z najmu. Pozostając w błędnym przekonaniu, że obrót z najmu prywatnego nie wpływa na limit zwolnienia podmiotowego, nie uwzględniał Pan wartości tego najmu przy obliczaniu wartości sprzedaży, o której mowa w art. 113 ust. 1 ustawy o VAT. Po zsumowaniu obrotu z działalności gospodarczej oraz obrotu z najmu okazało się, że w grudniu 2024 r. łączna wartość sprzedaży przekroczyła obowiązujący wówczas limit 200 000 zł. W związku z powyższym, utracił Pan prawo do zwolnienia z chwilą przekroczenia limitu i złożył zgłoszenie rejestracyjne VAT-R, rejestracji z datą wstecz. Dnia 24 lipca 2026 r. złożył Pan deklarację VAT-R(18) z datą wsteczną 12 grudnia 2024 r. Przekroczenie miało miejsce w 2024 r., ale dopiero w lipcu 2026 r. zostało ono wykryte. Łączna sprzedaż i przychody z wynajmu w 2025 r. nie przekroczyła 240 000 zł. W okresie od utraty prawa do zwolnienia nabywał Pan towary i usługi wykorzystywane wyłącznie do prowadzonej działalności opodatkowanej – w szczególności (…), materiały eksploatacyjne, części zamienne oraz drukarki 3D. Wszystkie zakupy zostały dokonane w sklepach internetowych, w formie sprzedaży wysyłkowej, a zapłata nastąpiła w całości przelewem bankowym za pośrednictwem operatora płatności. Nie odbierał towarów za gotówkę w punkcie sprzedaży. Nie mając świadomości obowiązku rozliczania VAT, w części przypadków nie zgłosił Pan przy zakupie żądania wystawienia faktury i nie podał sprzedawcy numeru NIP. Zakupy te, zostały udokumentowane: dowodem zakupu/paragonem niezawierającym numeru NIP nabywcy, wskazującą datę, przedmiot i cenę nabycia oraz dane sprzedawcy, potwierdzeniem przelewu bankowego (płatność w całości na rachunek sprzedawcy), historią zamówień dostępną na koncie Wnioskodawcy w sklepie internetowym. Wszystkie opisane zakupy pozostają w bezpośrednim związku z wykonywaniem przez Pana czynności opodatkowanych. Ponadto, wskazał Pan, iż w ramach prowadzonej przez Pana działalności gospodarczej będącej przedmiotem wniosku, nie wykonywał/nie będzie wykonywał Pan czynności, o których mowa w art. 113 ust. 13 ustawy. W 2025 r. łącznie wartość sprzedaży wyniosła (…) zł (do faktur nie był doliczany VAT), po ubruttowieniu faktur kwota netto wynosi (…) zł netto, (…) brutto. Kwoty uwzględniają również najem, a nie tylko sprzeda z tytułu prowadzonej przez Pana działalności gospodarczej. Przewidywana przez Pana wartość sprzedaży z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej, bez kwoty podatku, w roku podatkowym 2026 nie przekroczy kwoty 240 000 zł. Chciałby Pan skorzystać ze zwolnienia z VAT od początku 2026 r. Wszystkie faktury były wystawiane przez Pana bez podatku VAT. Dopiero po fakcie zostały wprowadzone korekty i zostały ubruttowione (w ciągu ostatnich kilku tygodni). JPK został wysłany na chwilę obecną jedynie za grudzień 2024 r. oraz uiścił Pan należny podatek VAT we wrześniu 2026 r. za grudzień 2024 r.
Pana wątpliwości dotyczą, w pierwszej kolejności, tego czy przysługuje Panu prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego z tytułu nabycia towarów w odniesieniu do nabyć, do których nie uzyskał Pan faktury, oraz czy posiadane przez Pana dokumenty – dowód zakupu bez NIP nabywcy, potwierdzenie przelewu bankowego oraz historia zamówień w sklepie internetowym – stanowią podstawę do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku VAT.
Podkreślić należy, że dla istnienia prawa do odliczenia podatku VAT naliczonego obok fundamentalnych przesłanek takich jak status odliczającego jako czynnego, zarejestrowanego podatnika VAT i związek zakupionych towarów i usług z czynnościami opodatkowanymi (u odliczającego) oraz faktycznie zrealizowana transakcja, również istotne jest to, by nabyta usługa lub towar podlegały opodatkowaniu i nie korzystały przy tym ze zwolnienia od tego podatku, a także, co najważniejsze, to faktura stanowi podstawę dla nabywcy towaru lub usługi do odliczenia podatku naliczonego, bowiem z art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a) ustawy wynika, że podatkiem naliczonym jest kwota podatku wynikająca z faktury.
Istotną kwestią jest odpowiednie udokumentowanie rzeczywistego przebiegu zdarzeń gospodarczych zarówno pod względem przedmiotu transakcji, jak i podmiotów biorących w niej udział. Prawidłowe wystawienie faktury papierowej, elektronicznej czy ustrukturyzowanej pod kątem formalnym i materialnym, stanowi spełnienie jednej z przesłanek do skorzystania z prawa do odliczenia.
Z okoliczności sprawy wynika, że w okresie od utraty prawa do zwolnienia nabywał Pan towary i usługi wykorzystywane wyłącznie do prowadzonej działalności opodatkowanej – w szczególności (…), materiały eksploatacyjne, części zamienne oraz drukarki 3D. Wszystkie zakupy zostały dokonane w sklepach internetowych, w formie sprzedaży wysyłkowej, a zapłata nastąpiła w całości przelewem bankowym za pośrednictwem operatora płatności. Nie odbierał towarów za gotówkę w punkcie sprzedaży. Nie mając świadomości obowiązku rozliczania VAT, w części przypadków nie zgłosił Pan przy zakupie żądania wystawienia faktury i nie podał sprzedawcy numeru NIP. Zakupy te, zostały udokumentowane: dowodem zakupu/paragonem niezawierającym numeru NIP nabywcy, wskazującą datę, przedmiot i cenę nabycia oraz dane sprzedawcy, potwierdzeniem przelewu bankowego (płatność w całości na rachunek sprzedawcy), historią zamówień dostępną na koncie Wnioskodawcy w sklepie internetowym. Wszystkie opisane zakupy pozostają w bezpośrednim związku z wykonywaniem przez Pana czynności opodatkowanych.
Należy zauważyć, jak Pan wskazał, w części przypadków nie zgłosił Pan przy zakupie żądania wystawienia faktury i nie podał sprzedawcy numeru NIP. Zakupy te, zostały udokumentowane: dowodem zakupu/paragonem niezawierającym numeru NIP nabywcy, wskazującą datę, przedmiot i cenę nabycia oraz dane sprzedawcy, potwierdzeniem przelewu bankowego (płatność w całości na rachunek sprzedawcy), historią zamówień dostępną na Pana koncie w sklepie internetowym. Zatem, posiadana przez Pana dokumentacja nie stanowi faktur i nie powoduje skutków w zakresie podatku VAT, tj. nie stanowi podstawy do odliczenia podatku VAT.
Zatem pomimo tego, że jak Pan wskazał, opisane zakupy pozostają w bezpośrednim związku z wykonywaniem przez Pana czynności opodatkowanych, to nie ma Pan prawa do odliczenia podatku VAT od nabytych towarów, ponieważ nie jest spełniony warunek wynikający z art. 86 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy, tj. nie posiada Pan faktur dokumentujących dokonywane zakupy towarów.
Ponadto w wyroku z 29 września 2022 r. w sprawie C‑235/21 Raiffeisen Leasing, TSUE wskazał, że:
(…) celem art. 203 dyrektywy 2006/112 jest eliminacja ryzyka uszczuplenia wpływów podatkowych, ryzyka tego można uniknąć, w przypadku gdy organ podatkowy dysponuje informacjami niezbędnymi do ustalenia, czy materialne przesłanki prawa do odliczenia VAT zostały spełnione, niezależnie od tego, czy VAT wskazano w dokumencie noszącym tytuł „Faktura”, czy w innym dokumencie, takim jak umowa zawarta przez strony.
(…) aby dokument mógł zostać uznany za fakturę w rozumieniu art. 203 tej dyrektywy, po pierwsze, trzeba w nim wykazać VAT, a po drugie, musi on zawierać te z informacji, o których mowa w przepisach zatytułowanej „Dane umieszczane na fakturach” sekcji 4 w rozdziale 3 objętym tytułem XI wspomnianej dyrektywy, które są niezbędne do tego, by organ podatkowy mógł ustalić, czy materialne przesłanki prawa do odliczenia VAT zostały spełnione (pkt 41 i pkt 42).
W sprawie C-235/21 Raiffeisen Leasing przedmiotem wykładni Trybunału był art. 203 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L Nr 347 z 11 grudnia 2006 r., s. 1, ze zm.), zwanej dalej „dyrektywą 2006/112/WE”. Przepis ten stanowi, że:
(…) każda osoba, która wykazuje VAT na fakturze, jest zobowiązana do zapłaty tego podatku.
Jest to zatem przepis sankcyjny, który nakłada na każdą osobę, która wystawia fakturę – w tym tzw. pustą fakturę – obowiązek zapłaty podatku wykazanego na tej fakturze.
Orzeczenie TSUE nie dokonuje natomiast wykładni przepisów dyrektywy 2006/112/WE regulujących zasady wystawiania faktur.
Trzeba mieć na uwadze, że obowiązek zapłaty podatku wykazanego na tzw. pustej fakturze uzasadniony jest ryzykiem dla budżetu państwa związanym z potencjalną możliwością skorzystania z prawa do odliczenia podatku naliczonego, którego mógłby ewentualnie dokonać odbiorca takiej „pustej” faktury.
Zgodnie z art. 167 dyrektywy 2006/112/WE:
Prawo do odliczenia powstaje w momencie, gdy podatek, który podlega odliczeniu, staje się wymagalny.
Trybunał wielokrotnie podkreślał, że art. 203 dyrektywy 2006/112/WE ma na celu eliminację ryzyka uszczuplenia dochodów podatkowych, jakie może powodować prawo do odliczenia przewidziane w art. 167 i następnych dyrektywy 2006/112/WE (wyrok w sprawie C-138/12 i powołane tam orzecznictwo).
Przepis art. 167 dyrektywy 2006/112/WE zapewnia bowiem wzajemne powiązanie pomiędzy prawem do odliczenia odbiorcy faktury oraz zobowiązaniem podatkowym wystawcy faktury, jak miałoby to zwykle miejsce w przypadku rzeczywistej dostawy po stronie dostawcy oraz odbiorcy świadczenia.
W rezultacie, wystawca faktury odpowiada niezależnie od winy za ryzyko (abstrakcyjnie), że odbiorca faktury może w sposób nieuprawniony korzystać z prawa do odliczenia na podstawie takiej (nieprawidłowej) faktury.
W świetle zatem celów art. 203 dyrektywy 2006/112/WE rozstrzygnięcie TSUE w sprawie C‑235/21 może mieć zastosowanie wyłącznie w stanach faktycznych podobnych do tego, który był przedmiotem postępowania prejudycjalnego i nie może być stosowane rozszerzająco.
Należy zwrócić uwagę, że w ww. sprawie rozpatrywanej przez TSUE sporna transakcja została w rzeczywistości dokonana, jej stronami byli podatnicy VAT, zaś niewystawienie faktury wynikało ze sporu dotyczącego tego, czy transakcja ta podlegała opodatkowaniu czy też nie.
Ponadto, w przedmiotowym wyroku TSUE wskazał na dwa warunki, które muszą być spełnione, aby określony dokument mógł zostać uznany za fakturę:
· musi być w nim wskazana kwota VAT;
· musi on zawierać informacje niezbędne do ustalenia, że spełnione zostały przesłanki materialne uzasadniające prawo do odliczenia.
Nie można zatem z orzeczenia C-235/21 wywodzić, że posiadana przez Pana dokumentująca dokonanych transakcji nabycia, zastępuje faktury.
Powołanego wyroku TSUE nie można stosować w oderwaniu od stanu faktycznego, w którym zapadł. Nie można zatem, z orzeczenia C-235/21 wywodzić, że umowa czy inne dokumenty, które zawierają wszystkie wymagane przepisami prawa informacje automatycznie zastępują fakturę. Zgodnie zatem z przepisami ustawy o VAT, jak również dyrektywy 2006/112/WE podatnicy nadal zobowiązani są do wystawiania faktur dokumentujących dokonane transakcje. Przepisy ustawy o VAT ani dyrektywy 2006/112/WE nie zawierają szczególnych postanowień pozwalających na zastępowanie „tradycyjnych” faktur innymi dokumentami, jeżeli zawierają one określone przepisami dane i informacje.
Zatem, w sytuacji gdy to w wyniku Pana winy – przeoczenia momentu utraty prawa do zwolnienia od podatku VAT oraz nie wskazania przez Pana przy zakupie żądania wystawienia faktury i nie podania sprzedawcy numeru NIP, zakupy zostały udokumentowane: dowodem zakupu/paragonem niezawierającym numeru NIP nabywcy, wskazującym datę, przedmiot i cenę nabycia oraz dane sprzedawcy, potwierdzeniem przelewu bankowego (płatność w całości na rachunek sprzedawcy), historią zamówień dostępną na Pana koncie w sklepie internetowym, nie można stwierdzić, iż jest Pan w posiadaniu podstawowego i właściwego dokumentu na podstawie którego może Pan wywodzić prawo do odliczenia podatku naliczonego.
W konsekwencji nie przysługuje Panu prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku na podstawie art. 86 ust. 1 w zw. z ust. 2 pkt 1 ustawy, gdyż posiadane przez Pana dokumenty nie są dokumentami równoważnymi z fakturami, zatem wbrew Pana twierdzeniu nie mogą one stanowić podstawy do odliczenia podatku naliczonego na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy.
Podsumowując, w odniesieniu do nabyć, do których nie uzyska Pan faktur, posiadane przez Pana dokumenty – dowód zakupu bez NIP nabywcy, potwierdzenie przelewu bankowego oraz historia zamówień w sklepie internetowym – nie stanowią podstawy do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku VAT naliczonego na podstawie art. 86 ust. 1 w zw. z ust. 2 pkt 1 ustawy.
Zatem, Pana stanowisko w zakresie pytania nr 1, należało uznać za nieprawidłowe.
Kolejna Pana wątpliwość dotyczy możliwości korzystania ze zwolnienia od podatku VAT, stosownie do treści art. 113 ust. 1 oraz ust. 11 ustawy z mocą wsteczną.
Wskazać zatem, należy iż świetle art. 96 ust. 1 ustawy:
Podmioty, o których mowa w art. 15 i art. 15a, są obowiązane przed dniem wykonania pierwszej czynności określonej w art. 5 złożyć naczelnikowi urzędu skarbowego zgłoszenie rejestracyjne, z zastrzeżeniem ust. 3.
W oparciu o art. 96 ust. 3 ustawy:
Podmioty wymienione w art. 15, u których sprzedaż jest zwolniona od podatku na podstawie art. 113 ust. 1 i 9 lub wykonujące wyłącznie czynności zwolnione od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 lub przepisów wydanych na podstawie art. 82 ust. 3, mogą złożyć zgłoszenie rejestracyjne.
Stosownie do art. 96 ust. 4 ustawy:
Naczelnik urzędu skarbowego po weryfikacji danych podanych w zgłoszeniu rejestracyjnym, rejestruje podatnika jako:
1) „podatnika VAT czynnego”,
2) „podatnika VAT zwolnionego” – w przypadku podatnika, o którym mowa w:
a) ust. 3 i 3c,
b) art. 113a ust. 1 , jeżeli złożył zawiadomienie w celu rejestracji jako podatnik VAT UE
- i na jego wniosek potwierdza to zarejestrowanie.
Według art. 96 ust. 5 ustawy:
Jeżeli podmioty, o których mowa w ust. 3, rozpoczną dokonywanie sprzedaży opodatkowanej, utracą zwolnienie od podatku lub zrezygnują z tego zwolnienia, obowiązane są do złożenia zgłoszenia rejestracyjnego, o którym mowa w ust. 1, a w przypadku podatników zarejestrowanych jako podatnicy VAT zwolnieni – do aktualizacji tego zgłoszenia, w terminach:
1) przed dniem dokonania pierwszej sprzedaży towaru lub usługi, innych niż zwolnione od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 2, 2a i 4-41 lub przepisów wydanych na podstawie art. 82 ust. 3, w przypadku rozpoczęcia dokonywania tej sprzedaży;
2) przed dniem, w którym podatnik traci prawo do zwolnienia, o którym mowa w art. 113 ust. 1 i 9, w przypadku utraty tego prawa;
3) przed początkiem miesiąca, w którym podatnik rezygnuje ze zwolnienia, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 3 oraz art. 113 ust. 1 i 9, w przypadku rezygnacji z tego zwolnienia, z zastrzeżeniem pkt 4;
4) przed dniem wykonania pierwszej czynności określonej w art. 5, w przypadku rezygnacji ze zwolnienia, o którym mowa w art. 113 ust. 9, od pierwszej wykonanej czynności.
Przepis ust. 4 stosuje się odpowiednio.
Zatem, rejestracji należy dokonać przed dniem wykonania pierwszej czynności określonej w art. 5 ustawy, przy czym przepis nie określa, jak wcześnie rejestracja powinna nastąpić. Natomiast powinna ona nastąpić najpóźniej w dniu poprzedzającym dokonanie pierwszej czynności opodatkowanej.
Rejestracja następuje więc w momencie zgłoszenia rejestracyjnego, tj. złożenia w urzędzie skarbowym druku VAT-R. Z tym momentem podmiot uzyskuje formalne znamiona statusu podatnika podatku od towarów i usług.
Na mocy art. 96 ust. 10 ustawy:
Podatnicy zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni, u których następnie sprzedaż została zwolniona od podatku na podstawie art. 113 ust. 1 lub którzy następnie zgłosili, że będą wykonywać wyłącznie czynności zwolnione od podatku na podstawie art. 43, pozostają w rejestrze jako podatnicy VAT zwolnieni.
Na podstawie art. 96 ust. 12 ustawy:
Jeżeli dane zawarte w zgłoszeniu rejestracyjnym ulegną zmianie, podatnik jest obowiązany zgłosić zmianę do naczelnika urzędu skarbowego w terminie 7 dni, licząc od dnia, w którym nastąpiła zmiana. Obowiązek ten nie dotyczy przypadków, gdy następuje wyłącznie zmiana danych objętych obowiązkiem aktualizacji na podstawie ustawy z dnia 13 października 1995 r. o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników. Zdanie drugie nie ma zastosowania w przypadku, gdy zgłaszana zmiana powoduje zmianę właściwości organu podatkowego.
Należy zauważyć, że ustawodawca przewiduje zwolnienie od podatku VAT dla pewnej grupy podatników. Regulacje w tym zakresie zawarte zostały w art. 113 ustawy.
Jak wynika z art. 113 ust. 1 ustawy w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2025 r.:
Zwalnia się od podatku sprzedaż dokonywaną przez podatników, u których wartość sprzedaży nie przekroczyła łącznie w poprzednim roku podatkowym kwoty 200 000 zł. Do wartości sprzedaży nie wlicza się kwoty podatku.
Stosownie natomiast do art. 113 ust. 1 ustawy, w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2026 r.:
Zwalnia się od podatku sprzedaż dokonywaną przez podatnika posiadającego siedzibę działalności gospodarczej na terytorium kraju, u którego wartość sprzedaży, z wyłączeniem podatku, nie przekroczyła w poprzednim ani bieżącym roku podatkowym kwoty 240 000 zł.
Zgodnie z nowelizacją ustawy o podatku od towarów i usług zmianie ulega art. 113 ust. 1 ustawy, w którym podwyższono limit sprzedaży uprawniający do korzystania ze zwolnienia podmiotowego, z kwoty 200 000 zł do kwoty 240 000 zł.
Tym samym, począwszy od tej daty, podatnik będzie miał prawo do zastosowania zwolnienia, jeżeli wartość sprzedaży – nie przekroczyła w poprzednim roku podatkowym 240 000 zł oraz nie przekroczy tego limitu w roku bieżącym.
W myśl art. 113 ust. 2 ustawy:
Do wartości sprzedaży, o której mowa w ust. 1, nie wlicza się:
1) wewnątrzwspólnotowej sprzedaży towarów na odległość, która nie podlega opodatkowaniu podatkiem na terytorium kraju;
1a) sprzedaży na odległość towarów importowanych, która nie podlega opodatkowaniu podatkiem na terytorium kraju;
2) odpłatnej dostawy towarów i odpłatnego świadczenia usług, zwolnionych od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 lub przepisów wydanych na podstawie art. 82 ust. 3, z wyjątkiem:
a) transakcji związanych z nieruchomościami,
b) usług, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 7, 12 i 38-41,
c) usług ubezpieczeniowych i reasekuracyjnych
- jeżeli czynności te nie mają charakteru transakcji pomocniczych;
3) odpłatnej dostawy towarów, które na podstawie przepisów o podatku dochodowym są zaliczane przez podatnika do środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych podlegających amortyzacji.
Jak wynika z art. 113 ust. 4 ustawy:
Podatnicy, o których mowa w ust. 1 i 9, mogą zrezygnować ze zwolnienia określonego w ust. 1 i 9 pod warunkiem zawiadomienia na piśmie o tym zamiarze naczelnika urzędu skarbowego przed początkiem miesiąca, w którym rezygnują ze zwolnienia, a w przypadku podatników rozpoczynających w trakcie roku podatkowego wykonywanie czynności określonych w art. 5, którzy chcą zrezygnować ze zwolnienia od pierwszej wykonanej czynności – przed dniem wykonania tej czynności.
W świetle art. 113 ust. 5 ustawy:
Jeżeli wartość sprzedaży zwolnionej od podatku na podstawie ust. 1 przekroczy kwotę, o której mowa w ust. 1, zwolnienie traci moc począwszy od czynności, którą przekroczono tę kwotę.
Jednocześnie w oparciu o art. 113 ust. 9 ustawy:
Zwalnia się od podatku sprzedaż dokonywaną przez podatnika rozpoczynającego w trakcie roku podatkowego wykonywanie czynności określonych w art. 5, jeżeli przewidywana przez niego wartość sprzedaży nie przekroczy, w proporcji do okresu prowadzonej działalności gospodarczej w roku podatkowym, kwoty określonej w ust. 1.
Stosownie do art. 113 ust. 10 ustawy:
Jeżeli faktyczna wartość sprzedaży zwolnionej od podatku na podstawie ust. 9, w proporcji do okresu prowadzonej działalności gospodarczej, przekroczy w trakcie roku podatkowego kwotę określoną w ust. 1, zwolnienie traci moc począwszy od czynności, którą przekroczono tę kwotę.
Według art. 113 ust. 11 ustawy:
Podatnik, który utracił prawo do zwolnienia sprzedaży od podatku lub zrezygnował z tego zwolnienia, może, nie wcześniej niż po upływie roku, licząc od końca roku, w którym utracił prawo do zwolnienia lub zrezygnował z tego zwolnienia, ponownie skorzystać ze zwolnienia określonego w ust. 1.
Na mocy art. 113 ust. 11a ustawy:
Przepis ust. 11 stosuje się odpowiednio do podatnika będącego osobą fizyczną, który przed zakończeniem działalności gospodarczej utracił prawo do zwolnienia od podatku lub zrezygnował z tego zwolnienia, a następnie rozpoczął ponownie wykonywanie czynności, o których mowa w art. 5.
Zaznaczyć należy, że podatnik ma prawo powrócić do zwolnienia z art. 113 ustawy w trakcie roku podatkowego, pod warunkiem, że minął rok od końca roku, w którym utracił prawo do zwolnienia lub z niego zrezygnował oraz w poprzednim i bieżącym roku nie przekroczył kwoty, o której mowa w art. 113 ust. 1 ustawy. Powrót do zwolnienia może nastąpić od początku danego miesiąca.
W oparciu o art. 113 ust. 13 ustawy:
Zwolnień, o których mowa w ust. 1 i 9, nie stosuje się do podatników:
1) dokonujących dostaw:
a) towarów wymienionych w załączniku nr 12 do ustawy,
b) towarów opodatkowanych podatkiem akcyzowym, w rozumieniu przepisów o podatku akcyzowym, z wyjątkiem:
- energii elektrycznej (CN 2716 00 00),
- wyrobów tytoniowych,
- samochodów osobowych, innych niż wymienione w lit. e, zaliczanych przez podatnika, na podstawie przepisów o podatku dochodowym, do środków trwałych podlegających amortyzacji,
c) budynków, budowli lub ich części, w przypadkach, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 10 lit. a i b,
d) terenów budowlanych,
e) nowych środków transportu,
f) następujących towarów, w związku z zawarciem umowy w ramach zorganizowanego systemu zawierania umów na odległość, bez jednoczesnej fizycznej obecności stron, z wyłącznym wykorzystaniem jednego lub większej liczby środków porozumiewania się na odległość do chwili zawarcia umowy włącznie:
- preparatów kosmetycznych i toaletowych (PKWiU 20.42.1),
- komputerów, wyrobów elektronicznych i optycznych (PKWiU 26),
- urządzeń elektrycznych (PKWiU 27),
- maszyn i urządzeń, gdzie indziej niesklasyfikowanych (PKWiU 28),
g) hurtowych i detalicznych części i akcesoriów do:
- pojazdów samochodowych, z wyłączeniem motocykli (PKWiU 45.3),
- motocykli (PKWiU ex 45.4);
2) świadczących usługi:
a) prawnicze,
b) w zakresie doradztwa, z wyjątkiem doradztwa rolniczego związanego z uprawą i hodowlą roślin oraz chowem i hodowlą zwierząt, a także związanego ze sporządzaniem planu zagospodarowania i modernizacji gospodarstwa rolnego,
c) jubilerskie,
d) ściągania długów, w tym factoringu.
Podatnik może korzystać ze zwolnienia od podatku na podstawie i według zasad określonych przepisami art. 113 ust. 1-12 ustawy pod warunkiem, że nie wykonuje czynności, o których mowa w art. 113 ust. 13 ustawy.
Ponadto nadmienić trzeba, że w myśl art. 96b ust. 1 ustawy:
Szef Krajowej Administracji Skarbowej prowadzi w postaci elektronicznej wykaz podmiotów:
1) w odniesieniu do których naczelnik urzędu skarbowego nie dokonał rejestracji albo które wykreślił z rejestru jako podatników VAT;
2) zarejestrowanych jako podatnicy VAT, w tym podmiotów, których rejestracja jako podatników VAT została przywrócona.
Z opisu sprawy wynika, że w grudniu 2024 r. łączna wartość Pana sprzedaży przekroczyła obowiązujący wówczas limit 200 000 zł. W związku z powyższym, utracił Pan prawo do zwolnienia z chwilą przekroczenia limitu i złożył zgłoszenie rejestracyjne VAT-R. Rejestracji z datą wstecz dokonał Pan 24 lipca 2026 r. i złożył Pan deklarację VAT-R(18) z datą wsteczną 12 grudnia 2024 r. Przekroczenie miało miejsce w 2024 r. ale dopiero w lipcu 2026 r. zostało ono wykryte. Łączna sprzedaż i przychody z wynajmu w 2025 r. nie przekroczyły 240 000 zł. Ponadto, wskazał Pan, iż w ramach prowadzonej przez Pana działalności gospodarczej będącej przedmiotem wniosku, nie wykonywał/nie będzie wykonywał Pan czynności, o których mowa w art. 113 ust. 13 ustawy. W 2025 r. łącznie wartość sprzedaży wyniosła (…) zł (do faktur nie był doliczany VAT), po ubruttowieniu faktur kwota netto wynosi (…) zł netto, (…) brutto. Kwoty uwzględniają również najem, a nie tylko sprzedaży z tytułu prowadzonej przez Pana działalności gospodarczej. Przewidywana przez Pana wartość sprzedaży z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej, bez kwoty podatku, w roku podatkowym 2026 nie przekroczy kwoty 240 000 zł. JPK został wysłany na chwilę obecną jedynie za grudzień 2024 r. oraz uiścił Pan należny podatek VAT we wrześniu 2026 r. za grudzień 2024 r. Ponadto, wskazał Pan, iż do tej pory nie wystawiał Pan faktur VAT, nie pobierał Pan zwrotu i nie rozliczał Pan podatku VAT z zakupów. Zarówno w 2025 r. jak i w 2026 r. zachowywał się Pan jak płatnik zwolniony z VAT, wystawiał faktury bez VAT, nie wystawiał plików JPK w całym okresie 2025 r. i 2026 r.
W analizowanej sprawie Pana wątpliwości dotyczą ustalenia, czy można korzystać ze zwolnienia od podatku VAT, stosownie do treści art. 113 ust. 1 oraz ust. 11 ustawy, z mocą wsteczną, tj. od 1 stycznia 2026 r.
Jak wynika z przywołanych powyżej przepisów, co do zasady podatnik, który nie wykonuje czynności, o których mowa w art. 113 ust. 13 ustawy, a wartość sprzedaży w danym roku nie przekroczyła kwoty 200 000 zł (do 31 grudnia 2025 r.) lub kwoty 240 000 zł (od 1 stycznia 2026 r.), może korzystać ze zwolnienia od podatku VAT na podstawie art. 113 ust. 1 ustawy.
Z treści wniosku wynika, że 24 lipca 2026 r. złożył Pan deklarację VAT-R(18) z datą wsteczną 12 grudnia 2024 r., JPK został wysłany na chwilę obecną za grudzień 2024 r. oraz uiścił Pan należny podatek VAT we wrześniu 2026 r. za grudzień 2024 r. Wskazał Pan również, iż do tej pory nie wystawiał Pan faktur VAT, nie pobierał Pan zwrotu i nie rozliczał podatku VAT z zakupów. Zarówno w 2025 r., jak i w 2026 r. zachowywał się Pan jak płatnik zwolniony z VAT, wystawiał faktury bez VAT, nie wystawiał plików JPK w całym okresie 2025 r. i 2026 r.
Mając na uwadze przedstawione okoliczności sprawy oraz powołane uregulowania należy stwierdzić, że skoro – jak Pan wskazał – w ramach prowadzonej działalności nie wykonuje Pan czynności, o których mowa w art. 113 ust. 13 ustawy oraz wartość Pana sprzedaży za 2025 r. nie przekroczyła limitu określonego w art. 113 ust. 1 ustawy i minął co najmniej rok, liczony od końca roku, w którym utracił Pan prawo do zwolnienia (2024 r.), to od 1 stycznia 2026 r. przysługuje Panu prawo do skorzystania ze zwolnienia od podatku od towarów i usług przewidzianego w art. 113 ust. 1 ustawy.
Należy wskazać, że w związku ze zmianą danych zawartych w zgłoszeniu rejestracyjnym podatnik powinien w terminie 7 dni, licząc od dnia, w którym nastąpiła zmiana, zgłosić zmianę do naczelnika urzędu skarbowego poprzez złożenie aktualizującego zgłoszenia VAT-R, zaznaczając, że będzie korzystać ze zwolnienia, o którym mowa w art. 113 ust. 1 ustawy oraz podając datę, od której będzie korzystał lub już korzysta ze wskazanego zwolnienia.
Należy nadmienić, że przepis art. 113 ust. 11 ustawy nie uzależnia prawa do wyboru zwolnienia od terminu złożonego zawiadomienia w urzędzie, tylko od spełnienia warunku określonego w tym przepisie, tj. bycia czynnym podatnikiem podatku VAT, co najmniej przez rok licząc od końca roku, w którym podatnik utracił lub zrezygnował ze zwolnienia określonego w art. 113 ust. 1 ustawy. Zatem, fakt złożenia przez podatnika zawiadomienia po upływie 7 dni, nie pozbawia go prawa do wyboru przysługującego mu zwolnienia, pod warunkiem, że podatnik zachowywał się jak podatnik, u którego sprzedaż korzysta ze zwolnienia od podatku od towarów i usług.
Okoliczności sprawy wskazują, że w terminie, w którym chce Pan korzystać ze zwolnienia na podstawie art. 113 ust. 1 ustawy, zachowywał się Pan jak podatnik, u którego sprzedaż korzysta ze zwolnienia podmiotowego, gdyż – jak wynika z wniosku – do tej pory nie wystawiał Pan faktur VAT, nie pobierał Pan zwrotu i nie rozliczał Pan podatku VAT z zakupów. Zarówno w 2025 r., jak i w 2026 r. zachowywał się Pan jak płatnik zwolniony z VAT, wystawiał faktury bez VAT, nie wystawiał plików JPK w całym okresie 2025 r. i 2026 r.
Tym samym w sytuacji, gdy chciałby Pan korzystać ze zwolnienia, o którym mowa w art. 113 ust. 1 ustawy od 1 stycznia 2026 r. i z tą datą spełnił/spełnia Pan warunki do skorzystania ze zwolnienia, powinien Pan złożyć w urzędzie skarbowym zgłoszenie aktualizacyjne VAT-R w terminie do 7 dni licząc od dnia, w którym nabył Pan prawo do tego zwolnienia. Jednakże fakt złożenia zawiadomienia po upływie 7 dni, nie pozbawia Pana prawa do wyboru przysługującego zwolnienia, pomimo niedopełnienia obowiązku w zakresie aktualizacji zgłoszenia rejestracyjnego w wymaganym przepisami terminie.
Zatem, może Pan korzystać ze zwolnienia, o którym mowa w art. 113 ust. 1 w związku z art. 113 ust. 11 ustawy począwszy od 1 stycznia 2026 r., jeśli spełni Pan wszystkie wymagania i łączna suma przychodów z Pana działalności gospodarczej oraz wynajmu nie przekroczy określonego w ustawie limitu.
Tym samym, Pana stanowisko w zakresie pytania nr 2, uznano za prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
Jestem ściśle związany przedstawionym we wniosku opisem stanu faktycznego. Ponosi Pan ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu sprawy. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem sprawy podanym przez Pana w złożonym wniosku. Zatem, wydając przedmiotową interpretację oparłem się na wynikającym z treści wniosku opisie stanu faktycznego, w szczególności na stwierdzeniu, iż:
· „do tej pory nie wystawiał Pan faktur VAT, nie pobierał Pan zwrotu i nie rozliczał Pan podatku VAT z zakupów. Zarówno w 2025 r. jak i w 2026 r. zachowywał się Pan jak płatnik zwolniony z VAT, wystawiał faktury bez VAT, nie wystawiał plików JPK w całym okresie 2025 r. i 2026 r.”.
W przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, bądź celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych. Ponadto, w sytuacji zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego w opisie sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.
Ta interpretacja została wydana na podstawie przedstawionego we wniosku opisu sprawy, co oznacza, że w przypadku gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych.
Odnosząc się natomiast do powołanej przez Pana interpretacji oraz wyroków na poparcie własnego stanowiska należy zwrócić uwagę, że interpretacje indywidualne oraz wyroki są wydawane w indywidualnych sprawach i nie wiążą w sprawach innych podatników, co jest zrozumiałe zważywszy na różnorodność i odmienność okoliczności faktycznych występujących w każdej z indywidualnych spraw podlegających rozstrzygnięciu. Wskazane przez Pana rozstrzygnięcia potraktowane zostały jako element argumentacji lecz nie mogły one wpłynąć na ocenę prawidłowości analizowanej kwestii, gdyż rozstrzygnięcia te są osadzone w odmiennych stanach faktycznych.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosują się Pan do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
Rozliczaj podatki zgodnie z przepisami — w programie TaxMachine
Interpretacje pomagają zrozumieć przepisy; TaxMachine pomaga je zastosować w praktyce — prowadzi księgi, liczy podatki i generuje deklaracje, a stawki, druki i przepisy aktualizuje na bieżąco.
- ✓ Księga przychodów i rozchodów, ryczałt oraz pełna księgowość
- ✓ Faktury i e-faktury KSeF, JPK_V7 i JPK_KR
- ✓ PIT, CIT, VAT i inne deklaracje + wysyłka e-Deklaracje z pobraniem UPO
- ✓ Środki trwałe i amortyzacja, płace i ZUS
- ✓ Automatyczne aktualizacje stawek, druków i przepisów