0112-KDIL3.4012.604.2026.3.KFK

Interpretacja indywidualna2026-10-13Dyrektor Krajowej Informacji SkarbowejAktualna

Opodatkowanie podatkiem VAT czynności nieodpłatnego użyczenia spółce cywilnej środków trwałych będących składnikiem prowadzonej jednoosobowej działalności gospodarczej.

Interpretacja indywidualna
– stanowisko nieprawidłowe

Szanowny Panie,

stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

20 sierpnia 2026 r. wpłynął Pana wniosek z 20 sierpnia 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie ustalenia, czy nieodpłatne użyczenie spółce cywilnej nieruchomości i znajdujących się na niej budynków, w których prowadzona jest przez Pana Restauracja 1 oraz stanowiącego środki trwałe i inne składniki majątkowe wyposażenia Restauracji 1 będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Uzupełnił go Pan pismem z 21 sierpnia 2026 r. (wpływ 21 sierpnia 2026 r.) oraz – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 6 października 2026 r. (wpływ 6 października 2026 r.).

Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

Wnioskodawca jest osobą fizyczną prowadzącą indywidualną działalność gospodarczą w zakresie restauracji oraz hoteli. Wnioskodawca prowadzi (…).

Wnioskodawca jest czynnym podatnikiem podatku VAT.

W ewidencji środków trwałych prowadzonej działalności gospodarczej Wnioskodawca posiada m.in. środek trwały w postaci nieruchomości zabudowanej budynkiem, na której prowadzi jedną z restauracji (dalej: Restauracja 1) wraz z wymaganym do prowadzenia tej restauracji wyposażeniem.

Przy nabyciu nieruchomości i pozostałych środków trwałych związanych z prowadzeniem Restauracji 1 Wnioskodawca odliczył naliczony podatek VAT.

Budynek Restauracji 1 oraz pozostałe środki trwałe wykorzystywane przy jej prowadzeniu podlegają amortyzacji, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej: ustawa o PIT), a odpisy amortyzacyjne są zaliczane przez Wnioskodawcę do kosztów uzyskania przychodów.

Wnioskodawca zamierza w przyszłości założyć ze swoimi synami spółkę cywilną, która przejęłaby prowadzenie Restauracji 1.

W tym celu Wnioskodawca zawarłby ze spółką cywilną nieodpłatną umowę użyczenia niezbędnego do prowadzenia Restauracji 1 mienia, tj. zabudowanej nieruchomości, na której Wnioskodawca prowadzi Restaurację 1 wraz z niezbędnym do prowadzenia tej restauracji wyposażeniem stanowiącym częściowo środki trwałe. Umowa zawarta zostanie na czas nieokreślony.

Z uwagi na powyższe plany, Wnioskodawca chce się upewnić co do skutków podatkowych planowanej czynności.

Uzupełniając wniosek, udzielił Pan odpowiedzi na następujące pytania:

1.  Co będzie konkretnie przedmiotem umowy użyczenia i jakie postanowienia będzie zawierała umowa użyczenia zawarta pomiędzy Panem (prowadzoną przez Pana indywidualną działalnością gospodarczą) a spółką cywilną, w zakresie wzajemnych praw i obowiązków co do użyczonego mienia?

Odpowiedź:

Przedmiotem umowy użyczenia będzie mienie niezbędne do prowadzenia Restauracji 1, tj. zabudowana nieruchomość położona w (…), na której prowadzona jest Restauracja 1 wraz z budynkiem restauracji oraz wyposażeniem służącym prowadzeniu tej restauracji, obejmującym środki trwałe i pozostałe składniki majątkowe. Umowa zostanie zawarta na czas nieokreślony i będzie miała charakter nieodpłatny. Wnioskodawca pozostanie właścicielem użyczonego mienia, natomiast spółka cywilna będzie uprawniona do korzystania z niego wyłącznie w celu prowadzenia Restauracji 1, zgodnie z jego właściwościami i przeznaczeniem. Spółka będzie zobowiązana do ponoszenia bieżących kosztów związanych z korzystaniem z mienia, jego należytego utrzymania oraz zwrotu po zakończeniu użyczenia w stanie niepogorszonym, z uwzględnieniem zużycia wynikającego z prawidłowego używania. Bez zgody Wnioskodawcy spółka nie będzie uprawniona do zbycia, obciążenia ani oddania mienia osobom trzecim do korzystania.

2.  Czy zawarcie nieodpłatnej umowy użyczenia mienia (zabudowanej nieruchomości, na której prowadzi Pan Restaurację 1 wraz z niezbędnym do prowadzenia tej restauracji wyposażeniem stanowiącym częściowo środki trwałe), ma związek z prowadzoną przez Pana indywidualną działalnością gospodarczą w zakresie restauracji oraz hoteli? Jeśli tak, to proszę opisać, na czym ten związek polega i w czym się przejawia.

Odpowiedź:

Zawarcie umowy jest elementem reorganizacji rodzinnego przedsięwzięcia gastronomicznego, polegającej na przeniesieniu prowadzenia Restauracji 1 z jednoosobowej działalności gospodarczej do spółki cywilnej (odrębnego podatnika VAT) utworzonej przez Wnioskodawcę i Jego synów. Użyczone składniki nie zostaną przeznaczone na cele osobiste ani wycofane z wykorzystania gospodarczego; nadal będą służyły prowadzeniu tej samej działalności restauracyjnej tyle, że przez innego podatnika VAT, przy czym Wnioskodawca będzie uczestniczył w tej działalności jako wspólnik spółki cywilnej i będzie osiągał przypadające na Niego przychody z udziału w spółce. Z uwagi na te okoliczności, w ocenie Wnioskodawcy, użyczenie ma związek z prowadzoną przez Niego działalnością gospodarczą.

3.  Czy zawarcie nieodpłatnej umowy użyczenia mienia będzie miało związek z potrzebami prowadzonej przez Pana indywidualnej działalności gospodarczej w zakresie restauracji oraz hoteli i będzie miało na celu przyniesienie korzyści Pana indywidualnej działalności? Jeśli tak, proszę konkretnie opisać, jakie to będą korzyści.

Odpowiedź:

Użyczenie umożliwi dalsze wykorzystywanie nieruchomości, budynku i wyposażenia do prowadzenia Restauracji 1 w ramach spółki cywilnej, bez przenoszenia własności tych składników i bez przerywania działalności restauracyjnej. Korzyścią dla Wnioskodawcy będzie zachowanie majątku w Jego własności, wykorzystanie go w rodzinnym przedsięwzięciu gospodarczym oraz uzyskiwanie przychodów z udziału w spółce cywilnej prowadzącej Restaurację 1. Czynność będzie zatem służyć zachowaniu i kontynuacji źródła przychodów Wnioskodawcy, choć przychody z działalności Restauracji 1 będą osiągane przez Niego jako wspólnika spółki cywilnej, a nie w ramach dotychczasowej jednoosobowej działalności gospodarczej. Z uwagi na te okoliczności, w ocenie Wnioskodawcy, użyczenie ma związek z potrzebami prowadzonej przez Wnioskodawcę indywidualnej działalności gospodarczej.

4.  Czy w związku z użyczeniem spółce cywilnej mienia niezbędnego do prowadzenia Restauracji 1 uzyska Pan jakąkolwiek odpłatność? Jeśli tak, to proszę o wskazanie konkretnie z jakiego tytułu będzie to odpłatność.

Odpowiedź:

Nie. Z tytułu oddania mienia do używania Wnioskodawca nie otrzyma od spółki cywilnej czynszu, opłaty ani innego ekwiwalentu. Umowa będzie nieodpłatna. Wnioskodawca będzie natomiast uczestniczył w zyskach spółki cywilnej na zasadach wynikających z umowy spółki; udział w zysku nie będzie wynagrodzeniem za użyczenie mienia.

5.  Czy w ramach zawartej umowy użyczenia spółka cywilna będzie miała możliwość swobodnego dysponowania udostępnionym Jej przez Pana mieniem?

Odpowiedź:

Nie. Spółka cywilna będzie mogła korzystać z mienia jedynie w granicach określonych umową, tj. w celu prowadzenia Restauracji 1 oraz zgodnie z właściwościami i przeznaczeniem poszczególnych składników. Nie będzie mogła bez zgody Wnioskodawcy zbywać ani obciążać mienia, zmieniać jego przeznaczenia ani oddawać go osobom trzecim do korzystania.

6.  Czy w wyniku zawartej umowy użyczenia przeniesie Pan na spółkę cywilną prawo do rozporządzania udostępnionym mieniem jak właściciel?

Odpowiedź:

Nie. Zawarcie umowy użyczenia nie spowoduje przeniesienia na spółkę cywilną prawa do rozporządzania mieniem jak właściciel. Wnioskodawca zachowa prawo własności, a spółka uzyska wyłącznie ograniczone, czasowe prawo do korzystania z mienia zgodnie z umową.

7.  Czy spółka cywilna, na podstawie zawartej umowy użyczenia, będzie wykorzystywała przekazane Jej przez Pana mienie wyłącznie do wykonywania określonych czynności i usług na Pana rzecz, czy też może je wykorzystywać według własnego uznania i przekazane mienie będzie służyło celom gospodarczym spółki cywilnej? W jaki sposób umowa reguluje tę kwestię?

Odpowiedź:

Przekazane mienie będzie służyło celom gospodarczym spółki cywilnej, tj. prowadzeniu Restauracji 1 i wykonywaniu przez spółkę czynności gastronomicznych na rzecz Jej klientów.

Nie będzie ono wykorzystywane do wykonywania czynności lub usług na rzecz Wnioskodawcy. Jednocześnie spółka nie będzie mogła wykorzystywać mienia według własnego uznania poza uzgodnionym celem. Umowa ograniczy sposób korzystania do działalności Restauracji 1, zgodnie z przeznaczeniem mienia, oraz wyłączy możliwość jego zbycia, obciążenia, zmiany przeznaczenia lub oddania osobom trzecim bez zgody Wnioskodawcy.

8.  Do jakich czynności wykorzystywał/wykorzystuje Pan do tej pory mienie mające być przedmiotem zawartej umowy użyczenia, tj. do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług, zwolnionych z opodatkowania podatkiem od towarów i usług czy niepodlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług?

Odpowiedź:

Dotychczas Wnioskodawca wykorzystywał i wykorzystuje mienie przeznaczone do użyczenia do prowadzenia Restauracji 1, a więc do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług. Mienie to nie było i nie jest wykorzystywane do czynności zwolnionych z VAT ani do czynności niepodlegających opodatkowaniu VAT.

9.  Do jakich czynności spółka cywilna będzie wykorzystywała mienie mające być przedmiotem zawartej umowy użyczenia, tj. do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług, zwolnionych z opodatkowania podatkiem od towarów i usług czy niepodlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług?

Odpowiedź:

Spółka cywilna będzie wykorzystywała użyczone mienie do prowadzenia Restauracji 1 i wykonywania odpłatnych usług gastronomicznych, tj. do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług. Mienie nie będzie wykorzystywane do czynności zwolnionych z VAT ani do czynności niepodlegających opodatkowaniu VAT.

10.  Czy od jakichkolwiek elementów mienia mającego być przedmiotem umowy użyczenia nie przysługiwało Panu prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego i nie dokonał Pan odliczenia podatku VAT?

Odpowiedź:

Od wszystkich składników mienia mającego być przedmiotem użyczenia Wnioskodawcy przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego.

Pytanie w zakresie podatku od towarów i usług

Czy nieodpłatne użyczenie przez Wnioskodawcę spółce cywilnej nieruchomości i znajdujących się na niej budynków, w których prowadzona jest Restauracja 1 oraz stanowiącego środki trwałe i inne składniki majątkowe wyposażenia Restauracji 1 będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług?

Pana stanowisko w sprawie (ostatecznie przedstawione w uzupełnieniu wniosku)

Zdaniem Wnioskodawcy, nieodpłatne użyczenie przez Wnioskodawcę spółce cywilnej nieruchomości i znajdujących się na niej budynków, w których prowadzona jest Restauracja 1 oraz stanowiącego środki trwałe i inne składniki majątkowe wyposażenia Restauracji 1 nie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (dalej: ustawa o VAT), opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Jak wynika z art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7.

W niektórych sytuacjach nieodpłatne świadczenie usług również podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

W świetle art. 8 ust. 2 ustawy o VAT, za odpłatne świadczenie usług uznaje się również:

1)  użycie towarów stanowiących część przedsiębiorstwa podatnika do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika, w tym w szczególności do celów osobistych podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, jeżeli podatnikowi przysługiwało, w całości lub w części, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów lub ich części składowych (art. 8 ust. 2 pkt 1 ustawy o VAT),

2)  nieodpłatne świadczenie usług na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, oraz wszelkie inne nieodpłatne świadczenie usług do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika (art. 8 ust. 2 pkt 2 ustawy o VAT).

Przepis art. 8 ust. 2 pkt 1 ustawy o VAT zawęża się wyłącznie do tych spośród usług nieodpłatnych, które spełniają dwa warunki w nim wymienione. Po pierwsze, dotyczy tylko użycia towarów stanowiących część przedsiębiorstwa podatnika do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika, a po drugie tylko tych sytuacji, w których podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego zapłaconego przy nabyciu przedmiotowych towarów. Innymi słowy, przepis ten znajduje zastosowanie jedynie do tych usług nieodpłatnych wskazanych w art. 8 ust. 2 pkt 1 ustawy o VAT, które służą celom innym niż działalność gospodarcza podatnika, a podatnikowi przysługiwało w związku z nimi prawo do odliczenia podatku naliczonego. Jeśli któryś z wymienionych warunków nie jest spełniony, nie może być mowy o potraktowaniu usługi świadczonej nieodpłatnie jako usługi odpłatnej.

Natomiast treść powołanego art. 8 ust. 2 pkt 2 stanowi, że dla ustalenia, czy konkretne nieodpłatne świadczenie usług podlega opodatkowaniu na podstawie tego przepisu, istotne jest ustalenie celu takiego świadczenia. Jeżeli nieodpłatne świadczenie wpisuje się w cel prowadzonej działalności gospodarczej, wtedy przesłanka uznania takiej nieodpłatnej czynności za odpłatne świadczenie usług podlegające opodatkowaniu nie zostanie spełniona.

Należy podkreślić, że ustawodawca, w art. 8 ust. 2 ustawy o VAT, objął opodatkowaniem wyłącznie takie nieodpłatne świadczenia, które prowadzą do wykorzystania majątku przedsiębiorstwa dla celów niezwiązanych z działalnością gospodarczą podatnika. Innymi słowy, sam fakt nieodpłatności świadczenia nie przesądza jeszcze o powstaniu obowiązku podatkowego. Warunkiem opodatkowania jest ustalenie, że świadczenie realizowane jest do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika.

Art. 8 ust. 2 ustawy stanowi bowiem wyjątek od zasady wyrażonej w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, zgodnie z którą opodatkowaniu podlegają co do zasady czynności odpłatne. Jednocześnie należy mieć na uwadze, że pojęcie „działalności gospodarczej” zostało zdefiniowane bardzo szeroko.

Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców i usługodawców, a także czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych. Definicja ta nie ogranicza się wyłącznie do czynności generujących bezpośrednio przychód u danego podatnika, lecz obejmuje również działania służące zachowaniu, zabezpieczeniu lub rozwijaniu prowadzonej aktywności gospodarczej.

Ze względu na wyżej przedstawiony stan przyszły Wnioskodawca uważa, że analiza przepisów art. 8 ust. 2 ustawy o VAT wskazuje na przyszłe uznanie nieodpłatnego użyczenia składników majątkowych przez Wnioskodawcę na rzecz spółki cywilnej, w której będzie pełnił rolę wspólnika, za czynność, która nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

W przedstawionym zdarzeniu przyszłym nie dojdzie do wycofania nieruchomości ani wyposażenia Restauracji 1 z obrotu gospodarczego ani do przeznaczenia tych składników majątkowych na cele osobiste Wnioskodawcy. Przeciwnie, składniki te nadal będą wykorzystywane do prowadzenia działalności gastronomicznej, czyli dokładnie do tych samych celów gospodarczych, którym służą obecnie. Zmieni się jedynie forma organizacyjna prowadzenia tej działalności. Zamiast wykonywania jej w ramach jednoosobowej działalności gospodarczej Wnioskodawcy, będzie ona prowadzona w ramach spółki cywilnej, której Wnioskodawca będzie wspólnikiem. Nie można zatem uznać, że w wyniku zawarcia umowy użyczenia nastąpi wykorzystanie składników majątkowych do celów osobistych Wnioskodawcy lub do celów całkowicie obcych prowadzonej przez Niego działalności gospodarczej. W dalszym ciągu będą one służyły działalności restauracyjnej, wykonywanej przy wykorzystaniu tego samego majątku, przy czym Wnioskodawca pozostanie podmiotem ekonomicznie zainteresowanym wynikami tej działalności jako wspólnik spółki cywilnej. Należy również zwrócić uwagę, że spółka cywilna nie jest odrębnym od wspólników przedsiębiorcą w rozumieniu prawa cywilnego. Jest ona jedynie stosunkiem obligacyjnym łączącym wspólników, którzy wspólnie realizują określony cel gospodarczy. W rezultacie, przekazanie składników majątkowych do nieodpłatnego używania spółce cywilnej, której wspólnikiem będzie Wnioskodawca, służy realizacji wspólnego przedsięwzięcia gospodarczego, w którym Wnioskodawca nadal uczestniczy. Okoliczność ta dodatkowo potwierdza gospodarczy charakter planowanej czynności.

Nieodpłatne użyczenie będzie elementem procesu reorganizacji prowadzonej działalności gospodarczej i będzie służyło dalszemu wykorzystywaniu majątku w działalności restauracyjnej. Między użyczeniem składników majątkowych a prowadzoną przez Wnioskodawcę działalnością gospodarczą będzie zatem istniał bezpośredni i ścisły związek funkcjonalny oraz gospodarczy.

Sam brak wynagrodzenia za użyczenie nie powoduje jeszcze powstania obowiązku podatkowego w podatku od towarów i usług, jeżeli czynność ta pozostaje związana z działalnością gospodarczą podatnika.

W konsekwencji należy uznać, że planowane nieodpłatne oddanie do używania spółce cywilnej nieruchomości, budynków oraz wyposażenia Restauracji 1 nie będzie stanowiło czynności zrównanej z odpłatnym świadczeniem usług, na podstawie art. 8 ust. 2 ustawy o VAT, a tym samym nie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 1263 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:

Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem”, podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:

Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Na mocy art. 8 ust. 1 ustawy:

Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…).

Z powołanego art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy wynika, że dostawa towarów i świadczenie usług co do zasady podlegają opodatkowaniu VAT wówczas, gdy są wykonywane odpłatnie. Aby uznać dane świadczenie za odpłatne, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Przy czym przepisy ustawy nie określają postaci wynagrodzenia. Ustawodawca jednakże przewidział od powyższej reguły wyjątki, które zostały zawarte – w przypadku dostawy towarów w art. 7 ust. 2 ustawy oraz – w przypadku świadczenia usług w art. 8 ust. 2 ustawy.

Zgodnie z unormowaniami zawartymi w ww. przepisach, w pewnych ściśle określonych przypadkach, również nieodpłatna dostawa towarów i nieodpłatne świadczenie usług należy uznać za spełniające definicję odpłatnej dostawy towarów i odpłatnego świadczenia usług, które na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, podlegają opodatkowaniu podatkiem VAT.

W świetle art. 8 ust. 2 ustawy:

Za odpłatne świadczenie usług uznaje się również:

1)  użycie towarów stanowiących część przedsiębiorstwa podatnika do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika, w tym w szczególności do celów osobistych podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, jeżeli podatnikowi przysługiwało, w całości lub w części, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu tych towarów z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów lub ich części składowych;

2) nieodpłatne świadczenie usług na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, oraz wszelkie inne nieodpłatne świadczenie usług do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika.

Za usługi świadczone do celów innych niż działalność gospodarcza należy uznać wszelkie usługi, których świadczenie odbyło się bez związku z potrzebami prowadzonej działalności gospodarczej. Niedopełnienie któregokolwiek z warunków określonych w art. 8 ust. 2 ustawy, jest podstawą do traktowania nieodpłatnej usługi jako niepodlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Przepisy ustawy formułują zatem zasadę, że opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega co do zasady odpłatne świadczenie usług, a nieodpłatne ich świadczenie traktuje się jako odpłatne w przypadkach określonych w ww. art. 8 ust. 2 ustawy.

Dla stwierdzenia, czy konkretne nieodpłatne świadczenie usług podlega opodatkowaniu na mocy cytowanego wyżej art. 8 ust. 2 ustawy, istotne jest ustalenie celu takiego świadczenia. Jeżeli nieodpłatne świadczenie będzie się wpisywało w cel prowadzonej działalności gospodarczej, wtedy przesłanka uznania takiej nieodpłatnej czynności za odpłatne świadczenie usług, podlegające opodatkowaniu nie zostanie spełniona. Stwierdzenie takie uzależnione jednak jest od konkretnych okoliczności, jakie w danej sprawie występują.

Zatem, aby nieodpłatne świadczenie uznać za odpłatne świadczenie usług, tj. za podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT, musi być ono świadczone na cele inne niż działalność gospodarcza podatnika. Opodatkowaniu podlegają te nieodpłatne usługi, które nie mają związku z prowadzoną działalnością. Przez świadczenie usług niezwiązanych z prowadzeniem przedsiębiorstwa należy rozumieć takie świadczenie usług, które odbywa się bez związku z potrzebami prowadzonej działalności.

Natomiast przez usługi związane z prowadzeniem przedsiębiorstwa należy rozumieć te usługi, które są wykonywane nieodpłatnie w związku z potrzebami prowadzonej działalności gospodarczej podatnika, potrzebami związanymi z funkcjonowaniem prowadzonego przedsiębiorstwa. W tym więc aspekcie winny być rozpatrywane działania podejmowane przez dany podmiot.

Wyjaśnić ponadto należy, że nie każda czynność stanowiąca dostawę towarów lub świadczenie usług w rozumieniu art. 7 ust. 1 oraz art. 8 ust. 1 ustawy podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Aby dana czynność podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, musi być wykonana przez podatnika.

W myśl art. 15 ust. 1 ustawy:

Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Stosownie do art. 15 ust. 2 ustawy:

Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Z przedstawionego opisu sprawy wynika, że jako czynny podatnik podatku VAT prowadzi Pan indywidualną działalność gospodarczą w zakresie restauracji oraz hoteli.

W ewidencji środków trwałych prowadzonej działalności gospodarczej posiada Pan m.in. nieruchomość zabudowaną budynkiem, na której prowadzi Pan Restaurację 1 wraz z wymaganym do prowadzenia tej restauracji wyposażeniem. Przy nabyciu nieruchomości i wszystkich pozostałych środków trwałych związanych z prowadzeniem Restauracji 1 odliczył Pan naliczony podatek VAT.

W przyszłości zamierza Pan założyć z synami spółkę cywilną, która przejęłaby prowadzenie Restauracji 1. W tym celu planuje Pan zawrzeć ze spółką cywilną nieodpłatną umowę użyczenia mienia niezbędnego do prowadzenia Restauracji 1, tj. zabudowanej nieruchomości, na której prowadzi Pan Restaurację 1 wraz z niezbędnym do prowadzenia tej restauracji wyposażeniem stanowiącym częściowo środki trwałe. Umowa zostanie zawarta na czas nieokreślony i będzie miała charakter nieodpłatny.

Zawarcie umowy użyczenia nie spowoduje przeniesienia na spółkę cywilną prawa do rozporządzania mieniem jak właściciel. Zachowa Pan prawo własności, a spółka uzyska wyłącznie ograniczone, czasowe prawo do korzystania z mienia zgodnie z umową. Pan pozostanie właścicielem użyczonego mienia, natomiast spółka cywilna będzie uprawniona do korzystania z niego wyłącznie w celu prowadzenia Restauracji 1, zgodnie z jego właściwościami i przeznaczeniem.

Zawarcie umowy jest elementem reorganizacji rodzinnego przedsięwzięcia gastronomicznego, polegającej na przeniesieniu prowadzenia Restauracji 1 z jednoosobowej działalności gospodarczej do spółki cywilnej utworzonej przez Pana i Pana synów. Użyczone składniki nie zostaną przeznaczone na cele osobiste ani wycofane z wykorzystania gospodarczego; nadal będą służyły prowadzeniu tej samej działalności restauracyjnej tyle, że przez innego podatnika VAT, przy czym Pan będzie uczestniczył w tej działalności jako wspólnik spółki cywilnej i będzie osiągał przypadające na Pana przychody z udziału w spółce.

Użyczenie umożliwi dalsze wykorzystywanie nieruchomości, budynku i wyposażenia do prowadzenia Restauracji 1 w ramach spółki cywilnej, bez przenoszenia własności tych składników i bez przerywania działalności restauracyjnej. Korzyścią dla Pana będzie zachowanie majątku w Pana własności, wykorzystanie go w rodzinnym przedsięwzięciu gospodarczym oraz uzyskiwanie przychodów z udziału w spółce cywilnej prowadzącej Restaurację 1. Czynność będzie zatem służyć zachowaniu i kontynuacji źródła Pana przychodów, choć przychody z działalności Restauracji 1 będą osiągane przez Pana jako wspólnika spółki cywilnej, a nie w ramach dotychczasowej jednoosobowej działalności gospodarczej.

Przekazane mienie będzie służyło celom gospodarczym spółki cywilnej, tj. prowadzeniu Restauracji 1 i wykonywaniu przez spółkę czynności gastronomicznych na rzecz Jej klientów. Nie będzie ono wykorzystywane do wykonywania czynności lub usług na Pana rzecz.

Pana wątpliwości w analizowanej sprawie dotyczą ustalenia, czy nieodpłatne użyczenie spółce cywilnej nieruchomości i znajdujących się na niej budynków, w których prowadzona jest przez Pana Restauracja 1 oraz stanowiącego środki trwałe i inne składniki majątkowe wyposażenia Restauracji 1 będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

W tym miejscu należy wskazać, że zgodnie z art. 710 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 795):

Przez umowę użyczenia użyczający zobowiązuje się zezwolić biorącemu, przez czas oznaczony lub nieoznaczony, na bezpłatne używanie oddanej mu w tym celu rzeczy.

Umowa użyczenia nie przenosi własności rzeczy. Powyższe oznacza, że oddanie do bezpłatnego używania na podstawie umowy użyczenia jest nieodpłatnym świadczeniem usług.

Jednakże, dla stwierdzenia, czy konkretne nieodpłatne świadczenie usług podlega opodatkowaniu na mocy cytowanego wyżej art. 8 ust. 2 ustawy, istotne jest ustalenie celu takiego świadczenia.

Dokonując rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie ponownie wskazać należy, że z powołanych wyżej unormowań zawartych w art. 8 ust. 2 ustawy wynika, że w pewnych, ściśle określonych przypadkach, również nieodpłatne świadczenie usług należy uznać za spełniające definicję odpłatnego świadczenia usług, które na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy podlega opodatkowaniu.

Przepis art. 8 ust. 2 pkt 1 ustawy zawęża się wyłącznie do tych spośród usług nieodpłatnych, które spełniają dwa warunki w nim wymienione. Po pierwsze, dotyczy tylko użycia towarów stanowiących część przedsiębiorstwa podatnika do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika, a po drugie, tylko tych sytuacji, w których podatnikowi przysługiwało, w całości lub w części, prawo do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów lub ich części składowych.

Innymi słowy, powyższy przepis znajduje zastosowanie jedynie do tych usług nieodpłatnych, wskazanych w art. 8 ust. 2 pkt 1 ustawy, które służą celom innym niż działalność gospodarcza podatnika, a podatnikowi przysługiwało w związku z nimi prawo do odliczenia podatku naliczonego. Jeśli któryś z wymienionych warunków nie jest spełniony, nie może być mowy o potraktowaniu usługi świadczonej nieodpłatnie jako usługi odpłatnej.

W rozpatrywanej sprawie, jak Pan jednoznacznie wskazuje – przekazane mienie będzie służyło celom gospodarczym nowo powstałej spółki cywilnej, tj. prowadzeniu Restauracji 1 i wykonywaniu przez spółkę cywilną czynności gastronomicznych na rzecz Jej klientów. Nie będzie ono wykorzystywane do wykonywania czynności lub usług na Pana rzecz. Ponadto, przy nabyciu nieruchomości i wszystkich pozostałych środków trwałych związanych z prowadzeniem Restauracji 1 odliczył Pan naliczony podatek VAT. Zawarcie umowy użyczenia jest elementem reorganizacji rodzinnego przedsięwzięcia gastronomicznego, polegającej na przeniesieniu prowadzenia Restauracji 1 z jednoosobowej działalności gospodarczej do spółki cywilnej utworzonej przez Pana i Pana synów. Korzyścią dla Pana będzie zachowanie majątku w Pana własności, wykorzystanie go w rodzinnym przedsięwzięciu gospodarczym oraz uzyskiwanie przychodów z udziału w spółce cywilnej prowadzącej Restaurację 1. Użyczone składniki nadal będą służyły prowadzeniu działalności restauracyjnej, ale przez innego podatnika VAT.

Wobec powyższych informacji wynikających z opisu sprawy wskazać należy, że mienie niezbędne do prowadzenia Restauracji 1, mające być przedmiotem nieodpłatnej umowy użyczenia, nie będzie wykorzystywane do celów prowadzonej przez Pana indywidualnej działalności gospodarczej w zakresie restauracji oraz hoteli.

W analizowanej sprawie przekazywane mienie niezbędne do prowadzenia Restauracji 1 będzie bowiem przeznaczone do realizacji celów gospodarczych nowo powstałej spółki cywilnej, a nie do realizacji celów gospodarczych powadzonej przez Pana indywidualnej działalności gospodarczej w zakresie restauracji oraz hoteli. Dla celów podatku od towarów i usług, Pan, jako osoba fizyczna prowadząca indywidualną działalność gospodarczą, jest odrębnym podatnikiem VAT od mającej powstać spółki cywilnej.

Odnosząc zatem powołane regulacje prawne do przedstawionych okoliczności sprawy stwierdzić należy, iż czynność oddania do użytkowania mienia niezbędnego do prowadzenia Restauracji 1 nie będzie związana z prowadzoną przez Pana indywidualną działalnością gospodarczą. Nie ma przy tym znaczenia fakt, iż planuje Pan zostać wspólnikiem powstałej spółki, gdyż to ona będzie odrębnym podatnikiem podatku VAT. Ponadto, przy nabyciu nieruchomości i wszystkich pozostałych środków trwałych związanych z prowadzeniem Restauracji 1 przysługiwało Panu prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego i dokonał Pan takiego odliczenia. Zostaną zatem spełnione obie przesłanki uznania takiej nieodpłatnej czynności za odpłatne świadczenie usług podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT i przedstawiona w opisie sprawy sytuacja będzie mieściła się w założeniach art. 8 ust. 2 pkt 1 ustawy jako czynność podlegająca opodatkowaniu podatkiem VAT.

Zatem, w związku z nieodpłatnym użyczeniem przez Pana na rzecz spółki cywilnej mienia niezbędnego do prowadzenia Restauracji 1, które dotychczas było składnikiem prowadzonej przez Pana indywidualnej działalności gospodarczej w zakresie restauracji oraz hoteli i w stosunku do którego przysługiwało Panu prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego będziemy mieli do czynienia z nieodpłatnym użyczeniem mienia do celów innych niż prowadzona przez Pana indywidualna działalność gospodarcza, tj. do celów działalności odrębnego podmiotu – nowo powstałej spółki cywilnej. Tym samym, zostaną wypełnione przesłanki określone w art. 8 ust. 2 pkt 1 ustawy i opisana czynność nieodpłatnego użyczenia mienia niezbędnego do prowadzenia Restauracji 1 będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT.

Podsumowując stwierdzam, że nieodpłatne użyczenie spółce cywilnej nieruchomości i znajdujących się na niej budynków, w których prowadzona jest przez Pana Restauracja 1 oraz stanowiącego środki trwałe i inne składniki majątkowe wyposażenia Restauracji 1, stosownie do art. 8 ust. 2 pkt 1 ustawy, będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Wobec powyższego, Pana stanowisko uznałem za nieprawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Przedmiotem wydanej interpretacji jest ocena Pana stanowiska w zakresie pytania dotyczącego podatku od towarów i usług. Natomiast w zakresie pytania dotyczącego podatku dochodowego od osób fizycznych zostanie wydane odrębne rozstrzygnięcie.

Zgodnie z art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej:

Składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego.

Jestem ściśle związany przedstawionym we wniosku opisem zdarzenia przyszłego. Ponosi Pan ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu sprawy. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem sprawy podanym przez Pana w złożonym wniosku. Zatem, wydając przedmiotową interpretację oparłem się na wynikającym z treści wniosku opisie zdarzenia przyszłego. W przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej bądź celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych. Ponadto, w sytuacji zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego w opisie sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·     Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pan do interpretacji.

·     Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1)  z zastosowaniem art. 119a;

2)  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3)  z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

·     Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·     w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·     w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.

Rozliczaj podatki zgodnie z przepisami — w programie TaxMachine

Interpretacje pomagają zrozumieć przepisy; TaxMachine pomaga je zastosować w praktyce — prowadzi księgi, liczy podatki i generuje deklaracje, a stawki, druki i przepisy aktualizuje na bieżąco.

  • ✓ Księga przychodów i rozchodów, ryczałt oraz pełna księgowość
  • ✓ Faktury i e-faktury KSeF, JPK_V7 i JPK_KR
  • ✓ PIT, CIT, VAT i inne deklaracje + wysyłka e-Deklaracje z pobraniem UPO
  • ✓ Środki trwałe i amortyzacja, płace i ZUS
  • ✓ Automatyczne aktualizacje stawek, druków i przepisów

Źródło: System Informacji Celno-Skarbowej EUREKA (MF/KIS). Dokument urzędowy — reprodukcja dozwolona (art. 4 ustawy o prawie autorskim).

Interpretacja indywidualna chroni wyłącznie jej adresata i tylko przy zgodności stanu faktycznego z wnioskiem. Cudza interpretacja ma charakter informacyjny.