0112-KDIL2-1.4011.670.2026.1.DJ

Interpretacja indywidualna
– stanowisko nieprawidłowe

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

21 lipca 2026 r. wpłynął Pani wniosek z 21 lipca 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej.

Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

Wnioskodawczyni (…) jest osobą fizyczną nieprowadzącą działalności gospodarczej. Wobec Wnioskodawczyni Sąd Rejonowy (…) prowadzi postępowanie upadłościowe (upadłość konsumencka) pod sygn. akt (…), w którym funkcję syndyka masy upadłości pełni (…). Upadłość została ogłoszona postanowieniem Sądu Rejonowego (…).

Spadkodawca, wspólnik prowadzonej razem z Wnioskodawczynią spółki jawnej, zmarł (…) 2017 r. Spadek po nim, na podstawie ustawy, nabyło (…) spadkobierców (dalej łącznie: „Wierzyciele”).

W okresie poprzedzającym śmierć Spadkodawcy jego stan zdrowia istotnie się pogorszył, co - jak ustalono prawomocnym wyrokiem w opisanym dalej postępowaniu cywilnym - (...) 2017 r. stopniowo ograniczało, a następnie całkowicie znosiło jego zdolność do świadomego i swobodnego wyrażania woli oraz rozumienia znaczenia podejmowanych czynności w rozumieniu art. 82 k.c. W tym okresie Wnioskodawczyni dokonała wypłat i przelewów z rachunków bankowych Spadkodawcy na łączną kwotę ok. (…) zł oraz (…) EUR.

Aktem oskarżenia zarzucono Wnioskodawczyni m.in. przywłaszczenie na szkodę Spadkodawcy mienia znacznej wartości w kwocie (…) zł oraz oszustwo polegające na doprowadzeniu Spadkodawcy do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w postaci (…) udziałów we wspólnej spółce (...).

Wyrokiem Sądu Okręgowego (…) 2022 r. (sygn. …) Wnioskodawczyni została uznana za winną - w granicach pierwszego z zarzucanych czynów - jedynie w istotnie węższym zakresie niż zarzucany, tj. tego, że w okresie od (…) 2017 r. dokonała przelewów i wypłat na łączną kwotę (…) zł oraz (…) EUR, które to środki przywłaszczyła na szkodę Spadkodawcy, a także za doprowadzenie Spadkodawcy do niekorzystnego rozporządzenia (…) udziałów w spółce. Sąd nie znalazł natomiast podstaw do przypisania Wnioskodawczyni odpowiedzialności karnej za przywłaszczenie pozostałej części zarzucanej kwoty, tj. ok. (…) zł - obejmującej w szczególności dwa przelewy po (…) zł dokonane (…) 2017 r., co do których Wnioskodawczyni twierdziła, że stanowiły darowiznę od Spadkodawcy. Apelacje od tego wyroku - wniesione zarówno przez prokuratora i pełnomocnika oskarżycieli posiłkowych (dążących do przypisania Wnioskodawczyni odpowiedzialności karnej również za pozostałą, wyższą kwotę), jak i przez obrońcę Wnioskodawczyni - zostały w całości oddalone wyrokiem Sądu Apelacyjnego (…) 2023 r. (sygn. akt ….), utrzymującym zaskarżony wyrok w mocy. W konsekwencji prawomocne skazanie Wnioskodawczyni obejmuje wyłącznie kwotę (…) zł oraz (…) EUR (niezależnie od odrębnego czynu dotyczącego udziałów w spółce) i nie obejmuje spornej kwoty ok. (…) zł, co do której zarówno sąd I, jak i II instancji - mimo starań oskarżenia i pełnomocnika pokrzywdzonych - nie znalazły podstaw do przypisania Wnioskodawczyni winy.

W związku z tym postępowaniem karnym, jeszcze w jego toku i przed prawomocnym zakończeniem, postanowieniem z (…) 2020 r. (sygn. akt …) zastosowano wobec Wnioskodawczyni zabezpieczenie majątkowe, obliczone na poczet pierwotnie zarzucanej (a nie ostatecznie potwierdzonej) kwoty (…) zł. W jego wykonaniu Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym (…) (sprawa o sygn. …) dokonał zajęcia rachunku bankowego Wnioskodawczyni i w dniu (…) 2020 r. przekazał zajętą kwotę (…) zł na rachunek depozytowy Ministra Finansów prowadzony w Banku Gospodarstwa Krajowego (rachunek sum depozytowych Sądu Okręgowego …), zgodnie z art. 83a ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych oraz § 17 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 19 grudnia 2012 r. w sprawie szczegółowych zasad prowadzenia gospodarki finansowej i działalności inwestycyjnej sądów powszechnych. Od tej chwili kwota ta znajdowała się poza jakąkolwiek możliwością dysponowania nią przez Wnioskodawczynię. Wnioskodawczyni podkreśla, że wobec prawomocnego skazania jej jedynie za przywłaszczenie kwoty (…) zł i (…) EUR - a więc kwoty znacznie niższej niż zabezpieczona suma (…) zł - oraz wobec braku w postępowaniu karnym jakiegokolwiek orzeczenia o przepadku lub obowiązku naprawienia szkody w wyższej kwocie, z chwilą prawomocnego zakończenia postępowania karnego (… 2023 r.) odpadła podstawa prawna dalszego przetrzymywania zabezpieczonej kwoty w związku z tym postępowaniem w części przewyższającej prawomocnie potwierdzoną kwotę przywłaszczenia. W tej części kwota ta podlegałaby zwrotowi Wnioskodawczyni, gdyby nie odrębne zabezpieczenie ustanowione następnie w postępowaniu cywilnym, opisane w kolejnym akapicie.

Niezależnie od postępowania karnego, Wierzyciele wytoczyli przeciwko Wnioskodawczyni powództwa cywilne o zapłatę (sprawy połączone do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia przez Sąd Okręgowy (…) pod sygn. akt (…) - wcześniej prowadzona również pod sygn. (…), domagając się solidarnie zwrotu kwot pobranych z majątku Spadkodawcy z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia (art. 405 k.c.) oraz naprawienia szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym (art. 415 k.c.), wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia doręczenia odpisu pozwu. Powództwo w sprawie (…) obejmowało w szczególności sporną kwotę ok. (…) zł (dwa przelewy po (…) zł z (…) 2017 r.), którą Wnioskodawczyni określała jako darowiznę od Spadkodawcy - a więc dokładnie tę część majątku, co do której nie zapadło skazanie w postępowaniu karnym.

W postępowaniu cywilnym rozkład ciężaru dowodu przedstawiał się odmiennie niż w postępowaniu karnym: to na Wnioskodawczyni, powołującej się na rzekomą darowiznę kwoty ok. (…) zł, spoczywał ciężar wykazania ważności tej czynności prawnej. Sąd Okręgowy (…) uznał, że Wnioskodawczyni obowiązkowi temu nie sprostała, wskazując m.in., że oświadczenie darczyńcy nie zostało złożone w wymaganej formie aktu notarialnego (art. 890 § 1 k.c.), a Spadkodawca w dacie dokonania przelewu (… 2017 r.) znajdował się - wobec postępującej choroby - w stanie wyłączającym świadome i swobodne powzięcie decyzji i wyrażenie woli (art. 82 k.c.), co czyniło ewentualną czynność darowizny nieważną. Sąd cywilny wyraźnie przy tym wskazał, że okoliczność, iż dane zachowanie nie zostało prawomocnie uznane za przestępstwo, nie przesądza o braku odpowiedzialności cywilnej, gdyż rozkład ciężaru dowodu i standard dowodowy w obu postępowaniach są odmienne. W konsekwencji - mimo braku skazania karnego co do spornej kwoty ok. (…) zł - Sąd uwzględnił w tym zakresie powództwo Wierzycieli na podstawie przepisów o bezpodstawnym wzbogaceniu (art. 405 k.c.). Postanowieniem z (…) 2023 r. - a więc już po prawomocnym zakończeniu postępowania karnego - Sąd Okręgowy (…), udzielił Wierzycielom zabezpieczenia dochodzonego roszczenia o zapłatę solidarnie kwot (…) zł oraz (…) EUR, między innymi poprzez zajęcie przysługującej Wnioskodawczyni wierzytelności wobec Ministra Finansów o zwrot kwoty (…) zł - tej samej kwoty, która od 2020 r. pozostawała zdeponowana w związku z opisanym wyżej, już wówczas zakończonym postępowaniem karnym, i która - w części przewyższającej prawomocnie potwierdzoną kwotę przywłaszczenia (… ) - zostałaby zwrócona Wnioskodawczyni, gdyby nie to zajęcie. Zajęcia tej wierzytelności dokonał, na zlecenie Sądu, Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym (…), zawiadomieniem z (…) 2023 r. Od tego dnia do dnia prawomocnego zakończenia postępowania cywilnego kwota ta - wraz z narastającymi od niej odsetkami - pozostawała zdeponowana na rachunku depozytowym Ministra Finansów, poza jakąkolwiek możliwością faktycznego lub prawnego dysponowania nią przez Wnioskodawczynię; Wnioskodawczyni w żadnym momencie nie mogła z tych środków korzystać ani nimi rozporządzać.

Wyrokiem Sądu Okręgowego (…) (sygn. akt …) zasądzono od Wnioskodawczyni na rzecz Wierzycieli solidarnie dochodzone kwoty wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie. Apelację Wnioskodawczyni od tego wyroku oddalił Sąd Apelacyjny (…), wyrokiem z (…) 2025 r. (sygn. akt …), któremu (…) 2025 r. nadano klauzulę wykonalności.

Na podstawie tego prawomocnego i wykonalnego tytułu wykonawczego Komornik Sądowy (…) wyegzekwował na rzecz Wierzycieli należności zasądzone wyrokiem, w tym poprzez spowodowanie wypłaty z rachunku depozytowego Ministra Finansów kwoty głównej (…) zł powiększonej o odsetki narosłe za okres jej przechowywania na tym rachunku. Całą tę sumę przekazano bezpośrednio Wierzycielom - Wnioskodawczyni w żadnym momencie nie weszła w jej fizyczne ani prawne posiadanie, ani nie mogła zadecydować o jej przeznaczeniu. Pismem z (…) 2026 r. Komornik Sądowy (…) doręczył Wnioskodawczyni (działającej przez syndyka masy upadłości (…)) informację PIT-11 za 2025 r., sporządzoną (…) 2026 r., w której w części E, w wierszu 15 („Inne źródła"), wykazał na rzecz Wnioskodawczyni przychód w kwocie (…) zł, przy kosztach uzyskania przychodu równych 0 zł i niepobranej zaliczce na podatek. Odpis informacji PIT-11 przekazano również do (…) Urzędu Skarbowego (…).

Z opisu źródła przychodu w informacji PIT-11 oraz z dokumentacji sprawy wynika, że wykazana kwota (…) zł stanowi odsetki od sumy depozytowej, tj. odsetki naliczone przez bank prowadzący rachunek depozytowy Ministra Finansów od kwoty (…) zł za cały okres jej przechowywania na tym rachunku (od … do dnia wypłaty na rzecz Wierzycieli).

Kwota (…) zł, wykazana w informacji PIT-11, została uwzględniona jako przychód w zeznaniu podatkowym (odpowiednio: jego korekcie) złożonym w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2025 r., w wyniku czego wykazano z tego tytułu zaległość podatkową w łącznej wysokości (…) zł. Z uwagi na toczące się postępowanie upadłościowe kwotę tę podzielono, zgodnie z właściwymi przepisami prawa upadłościowego, na część przypadającą na okres przed ogłoszeniem upadłości Wnioskodawczyni (… zł), zgłoszoną przez (…) Urząd Skarbowy (…) jako wierzytelność w toczącym się postępowaniu upadłościowym (zgłoszenie z … 2026 r.), oraz część przypadającą na okres po ogłoszeniu upadłości (… zł), rozliczaną jako zobowiązanie masy upadłości. W zgłoszeniu wierzytelności (…) Urząd Skarbowy (…) wskazał wprost, że w stosunku do tej wierzytelności nie toczy się żadne postępowanie sądowe ani administracyjne.

Wnioskodawczyni podkreśla, że postępowanie cywilne między nią a Wierzycielami trwało łącznie ok. (…) lat (…), a zasądzone od Wnioskodawczyni solidarnie kwoty powiększały się przez cały ten okres o odsetki ustawowe za opóźnienie należne Wierzycielom: z (…) zł i (…) EUR (stan na (…) 2023 r. wynikający z postanowienia o zabezpieczeniu) do (…) zł wobec każdego z Wierzycieli solidarnie (stan na (…) 2025 r., wynikający ze spisu wierzytelności sporządzonego na potrzeby wniosku o ogłoszenie upadłości Wnioskodawczyni). Zaspokojenie Wierzycieli z zajętej sumy depozytowej (kapitału (…) zł powiększonego o (…) zł odsetek depozytowych) nie doprowadziło zatem do żadnego realnego zmniejszenia ogólnego zadłużenia Wnioskodawczyni wobec Wierzycieli - z uwagi na szybciej narastające odsetki ustawowe za opóźnienie od należności głównej, zadłużenie to w całym okresie trwania sporu rosło szybciej, niż było zaspokajane. W konsekwencji Wnioskodawczyni, pomimo przekazania Wierzycielom całej zdeponowanej kwoty wraz z odsetkami, pozostała ostatecznie niewypłacalna i została zmuszona złożyć wniosek o ogłoszenie upadłości konsumenckiej, uwzględniony postanowieniem Sądu Rejonowego w (…) (sygn. akt …).

Pytania

1)  Czy kwota (…) zł, wykazana przez Komornika Sądowego (…) w informacji PIT-11 za 2025 r. jako odsetki od sumy depozytowej, stanowi dla Pani przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych?

2)  Czy podstawę opodatkowania powinna wówczas stanowić wyłącznie ewentualna nadwyżka kwoty odsetek od sumy depozytowej przekazanych Wierzycielom ponad kwotę, o jaką w tym samym okresie - na skutek naliczania odsetek ustawowych za opóźnienie od należności głównej - wzrosło Pani zadłużenie wobec Wierzycieli, skoro tylko taka nadwyżka mogłaby stanowić po Pani stronie realne przysporzenie majątkowe?

Pani stanowisko w sprawie

1.1. Stanowisko w zakresie pytania nr 1.

W Pani ocenie, opisana w części G kwota (…) zł, wykazana przez Komornika jako odsetki od sumy depozytowej, nie stanowi dla Pani przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

1.2. Uzasadnienie stanowiska w zakresie pytania nr 1

1. Brak „otrzymania” lub „postawienia do dyspozycji” w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o PIT.

Zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej: „ustawa o PIT”), przychodami są - z zastrzeżeniami niemającymi zastosowania w niniejszej sprawie - otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne. Przepis ten wprowadza podstawową, konstytutywną przesłankę powstania przychodu: albo faktyczne otrzymanie środków, albo ich pozostawienie do swobodnej dyspozycji podatnika.

W opisanym stanie faktycznym żadna z tych przesłanek nie została spełniona. Kwota (…) zł została zajęta na Pani rachunku bankowym i przekazana do depozytu sądowego już w (…) 2020 r., a więc na (…) lata przed wszczęciem zabezpieczenia w postępowaniu cywilnym i na blisko (...) lat przed prawomocnym zakończeniem sporu. Przez cały ten okres suma ta - i narastające od niej odsetki - pozostawała w wyłącznej dyspozycji Ministra Finansów (a faktycznie: sądu dysponującego rachunkiem depozytowym), nie zaś Pani.

Po prawomocnym zakończeniu postępowania cywilnego kwota ta, wraz z odsetkami, została przekazana bezpośrednio Wierzycielom - z pominięciem Pani majątku, która nigdy nie weszła w Pani fizyczne ani prawne posiadanie i nie mogła w żadnym momencie zadysponować nią w jakikolwiek sposób. Skoro zatem odsetki od sumy depozytowej nigdy nie zostały ani otrzymane przez Panią, ani postawione do Pani dyspozycji, nie została spełniona podstawowa przesłanka powstania przychodu z art. 11 ust. 1 ustawy o PIT.

Pani zdaniem, powyższa ocena znajduje potwierdzenie, gdy rozważyć sytuację odwrotną. Gdyby postępowanie cywilne między Panią a Wierzycielami zakończyło się rozstrzygnięciem oddalającym powództwo, a zajęta kwota wraz z odsetkami od sumy depozytowej została - na skutek uchylenia zabezpieczenia - zwrócona Pani, wówczas nie budziłoby wątpliwości, że odsetki te stanowiłyby dla Pani przychód podlegający opodatkowaniu: zostałyby bowiem faktycznie otrzymane przez Panią i powiększyłyby jej majątek. Taka sytuacja jednak nie miała miejsca. W stanie faktycznym opisanym w niniejszym wniosku to Wierzyciele - a nie Pani - ostatecznie otrzymali zarówno kwotę główną, jak i odsetki od sumy depozytowej, i to ewentualnie po ich stronie można by rozważać wystąpienie przysporzenia majątkowego związanego z tymi odsetkami. Po Pani stronie, która przez cały (...) okres trwania sporu nie miała żadnej - ani faktycznej, ani prawnej - możliwości korzystania z zajętych środków, a ostatecznie nie weszła w ich posiadanie nawet na chwilę, tego rodzaju przysporzenie nie wystąpiło i wystąpić nie mogło.

2. Na gruncie prawa cywilnego zajęta suma - a wraz z nią odsetki od sumy depozytowej - stanowiła od chwili jej zdeponowania majątek należny Wierzycielom, a nie Pani.

Zgodnie z art. 808 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (dalej: „k.p.c.”), jeżeli złożona w postępowaniu egzekucyjnym kwota pieniężna nie podlega natychmiastowemu wydaniu, powinna zostać złożona na rachunek depozytowy Ministra Finansów, przy czym odsetki od sum złożonych na ten rachunek tytułem nabycia przedmiotu egzekucji wchodzą w skład sumy uzyskanej w egzekucji, a odsetki należne za okres do dnia wykonania planu podziału zwraca się osobie uprawnionej. Innymi słowy, odsetki narosłe na rachunku depozytowym nie stanowią odrębnego świadczenia na rzecz osoby, której środki formalnie zajęto, lecz automatycznie powiększają sumę należną osobie ostatecznie uprawnionej do jej odbioru.

Powyższą wykładnię potwierdza interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 2 lipca 2025 r., nr 0112-KDIL2-1.4011.316.2025.3.TR, wydana w analogicznym stanie faktycznym: środki uzyskane z licytacji nieruchomości dłużnika, przechowywane na rachunku depozytowym do czasu wypłaty na rzecz wierzyciela (banku), wygenerowały odsetki wykazane przez komornika w informacji PIT-11 wystawionej na dłużnika. Dyrektor KIS uznał, że „skoro (...) właścicielem odsetek od sum depozytowych nie był (...) [dłużnik], to odsetki te nie stanowią (...) przysporzenia majątkowego” i nie podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, ponieważ „na gruncie cywilnoprawnym” odsetki te stanowiły własność wierzyciela, a nie dłużnika - od chwili umieszczenia wylicytowanej kwoty na rachunku depozytowym dłużnik przestał być właścicielem tych środków.

Organ oparł się przy tym m.in. na interpretacjach indywidualnych: Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 14 sierpnia 2019 r., nr 0113-KDIPT2-3.4011.375.2019.1.IS, oraz Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 9 grudnia 2009 r. nr IPPB2/415-556/09-4/LK, zgodnie z którymi to wierzyciel - a nie dłużnik - uzyskuje przychód z tytułu odsetek od sum depozytowych powstałych w toku egzekucji prowadzonej na jego rzecz.

Analogia do niniejszej sprawy jest pełna, a w istotnym aspekcie - silniejsza na korzyść Pani niż w sprawie rozstrzygniętej interpretacją nr 0112-KDIL2-1.4011.316.2025.3.TR. Zaznacza Pani przy tym wyraźnie, że w zakresie przeważającej części zabezpieczonej i zdeponowanej kwoty (…) zł - tj. w zakresie ok. (…) zł odpowiadającego spornym przelewom z (…) 2017 r. - nie zapadło żadne skazanie karne; przeciwnie, sądy obu instancji w postępowaniu karnym, mimo starań oskarżenia i pełnomocnika pokrzywdzonych, nie znalazły podstaw do przypisania Pani odpowiedzialności karnej za przywłaszczenie tej kwoty. Obowiązek zwrotu tej kwoty Wierzycielom wynika wyłącznie z odrębnego, cywilnoprawnego rozstrzygnięcia opartego na instytucji bezpodstawnego wzbogacenia (art. 405 k.c.) - Sąd cywilny, stosując właściwy dla postępowania cywilnego (odmienny niż w procesie karnym) rozkład ciężaru dowodu oraz w oparciu o niezależne przesłanki cywilnoprawne (brak formy aktu notarialnego - art. 890 § 1 k.c.; stan wyłączający świadome powzięcie decyzji przez darczyńcę - art. 82 k.c.), uznał powoływaną przez Panią darowiznę za nieważną, a uzyskaną w ten sposób korzyść za pozbawioną podstawy prawnej. Roszczenie o zwrot bezpodstawnego wzbogacenia ma przy tym charakter deklaratoryjny - obowiązek zwrotu korzyści powstaje z mocy prawa już w chwili jej uzyskania bez podstawy prawnej (tu: … 2017 r., gdy wobec niezdolności Spadkodawcy do złożenia ważnego oświadczenia woli przelew nie mógł wywołać skutku w postaci darowizny), a wyrok sądu jedynie tę okoliczność stwierdza i konkretyzuje wysokość istniejącego już zobowiązania. Fakt zasądzenia na rzecz Wierzycieli odsetek ustawowych za opóźnienie liczonych od dnia doręczenia odpisu pozwu dodatkowo potwierdza, że już od tej daty roszczenie było wymagalne i należne Wierzycielom. Skoro zatem - w świetle ostatecznego, wiążącego rozstrzygnięcia sądu cywilnego - zajęta kwota nigdy nie stanowiła ważnie nabytego Pani majątku własnego, lecz od chwili dokonania przelewu stanowiła korzyść uzyskaną bez podstawy prawnej kosztem Spadkodawcy, a następnie Wierzycieli, to na gruncie cywilnoprawnym również odsetki narosłe od tej kwoty w okresie jej przechowywania na rachunku depozytowym stanowią - zgodnie z art. 808 k.p.c. - składnik sumy należnej Wierzycielom, a nie Pani przysporzenie majątkowe.

3. Odmienna kwalifikacja przyjęta w interpretacji indywidualnej z dnia 4 lutego 2025 r., nr 0112-KDWL4011.119.2024.2.DK, nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie z uwagi na istotne różnice stanu faktycznego.

Ma Pani świadomość, że w interpretacji indywidualnej z dnia 4 lutego 2025 r., nr 0112-KDWL.4011.119.2024.2.DK, Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej zakwalifikował odsetki od sumy zabezpieczenia majątkowego zgromadzonej na rachunku depozytowym sądu jako przychód oskarżonego (osoby, której środki zabezpieczono), mimo że środki te zostały ostatecznie przekazane na rzecz pokrzywdzonego, a nie oskarżonemu. Organ uzasadnił to tym, że „właścicielem odsetek jest oskarżony (podmiot, którego środki zostały zabezpieczone/zdeponowane)”, wobec czego dyspozycja przelania tych odsetek na rzecz pokrzywdzonego stanowiła zaspokojenie - z majątku oskarżonego - jego własnego zobowiązania odszkodowawczego.

Stan faktyczny objęty tamtą interpretacją różni się jednak zasadniczo od niniejszej sprawy - i to na korzyść Pani stanowiska. W sprawie 0112-KDWL to ten sam organ (sąd karny), który ustanowił zabezpieczenie majątkowe, orzekł następnie - w tym samym postępowaniu karnym i na podstawie potwierdzonego w nim czynu zabronionego - o przekazaniu zabezpieczonych środków na rzecz pokrzywdzonego; zabezpieczone środki stanowiły przy tym niekwestionowany, legalny majątek własny oskarżonego, jedynie oczekujący na rozstrzygnięcie o sposobie jego wykorzystania w ramach tego samego postępowania. W niniejszej sprawie jest inaczej: zabezpieczenie majątkowe (…) ustanowiono w postępowaniu karnym (sygn. …) na poczet zarzucanej kwoty (…) zł, lecz postępowanie to zakończyło się prawomocnie skazaniem jedynie za przywłaszczenie kwoty (…) zł i (…) EUR - kwoty wielokrotnie niższej niż zabezpieczona suma. Sądy obu instancji, mimo apelacji prokuratora i pełnomocnika oskarżycieli posiłkowych dążących do przypisania Pani odpowiedzialności za pełną zarzucaną kwotę, nie znalazły podstaw do rozszerzenia zakresu skazania. O obowiązku zwrotu przeważającej części zabezpieczonej sumy (obejmującej sporną kwotę ok. … zł) orzeczono nie w postępowaniu karnym, lecz w odrębnym postępowaniu cywilnym, na odmiennej podstawie prawnej (bezpodstawne wzbogacenie) i według odmiennego rozkładu ciężaru dowodu - niezależnie od, a w istocie mimo, wyniku postępowania karnego. W odróżnieniu od sprawy 0112-KDWL, w niniejszej sprawie brak jest zatem jakiegokolwiek prawomocnego rozstrzygnięcia potwierdzającego, że sporne środki stanowiły niekwestionowany Pani majątek własny oczekujący jedynie na decyzję tego samego organu co do sposobu jego wykorzystania - przeciwnie, to wyłącznie cywilnoprawna ocena nieważności powoływanej przez Panią darowizny przesądziła o obowiązku zwrotu tych środków. Z tego względu rozstrzygnięcie przyjęte w interpretacji nr 0112-KDWL.4011.119.2024.2.DK nie powinno znaleźć zastosowania w niniejszej sprawie, w której zastosowanie znajduje analogia do interpretacji nr 0112-KDIL2-1.4011.316.2025.3.TR, opartej na art. 808 k.p.c. i uznającej, że właścicielem odsetek od sumy depozytowej jest podmiot ostatecznie uprawniony do odbioru zdeponowanej kwoty głównej.

4. Brak realnego przysporzenia majątkowego po Pani stronie (argument pomocniczy).

Zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą i doktryną prawa podatkowego, o przychodzie z innych źródeł w rozumieniu art. 20 ust. 1 ustawy o PIT (do którego to źródła zaliczają wykazaną kwotę zarówno interpretacja nr 0112-KDIL2-1.4011.316.2025.3.TR. jak i interpretacja nr 0112-KDWL.4011.119.2024.2.DK) można mówić wyłącznie wówczas, gdy po stronie podatnika wystąpi realna korzyść majątkowa (przysporzenie), a zwrot korzyści uzyskanej bez podstawy prawnej (w trybie art. 405 k.c.) nie generuje przyrostu majątku, lecz jedynie przywraca stan sprzed bezpodstawnego wzbogacenia - w związku z czym nie stanowi przychodu w rozumieniu ustawy o PIT. Zasadę tę konsekwentnie potwierdzają interpretacje indywidualne Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej wydane w sprawach zwrotu przez bank kwot nienależnie pobranych od kredytobiorcy (np. w związku z unieważnieniem lub zmianą warunków umowy kredytu), w których organ jednolicie uznaje, że sam przepływ środków pieniężnych stanowiących zwrot tego, co podatnik wcześniej nienależnie świadczył, pozostaje neutralny podatkowo, gdyż nie towarzyszy mu żadne rzeczywiste przysporzenie majątkowe: interpretacje z 25 marca 2025 r., nr 0113-KDIPT2-2.4011.37.2025.2.KR; z 12 maja 2025 r., nr 0113-KDIPT2-2.4011.223.2025.2.EC; z 27 maja 2025 r., nr 0115-KDST2-2.4011.206.2025.2.PR; z 6 czerwca 2025 r., nr 0112- KDIL2-1.4011.341.2025.2.KP; oraz z 20 czerwca 2025 r., nr 0113-KDIPT2-2.4011.427.2025.3.ACZ. Ma Pani świadomość, że powołane interpretacje dotyczą sytuacji odwrotnej niż w niniejszej sprawie (zwrotu na rzecz osoby, która wcześniej nienależnie zapłaciła określoną kwotę, a nie - jak tutaj - rozliczenia środków uprzednio zajętych na poczet cudzego roszczenia), przywołuje je zatem wyłącznie jako potwierdzenie ogólniejszej, jednolicie przyjmowanej zasady, że sam przepływ środków pieniężnych niepołączony z rzeczywistym wzbogaceniem podatnika pozostaje neutralny podatkowo - nie zaś jako precedensy o tożsamym stanie faktycznym.

W opisanym stanie faktycznym takie przysporzenie nie wystąpiło. Postępowanie cywilne między Panią a Wierzycielami trwało blisko (…) lat (…), a zasądzone od Pani solidarnie kwoty powiększały się przez cały ten okres o odsetki ustawowe za opóźnienie należne Wierzycielom – z (…) zł i (…) EUR (stan na …) do (…) zł wobec każdego z Wierzycieli solidarnie (stan na …, wynikający ze spisu wierzytelności do wniosku o ogłoszenie upadłości). Zaspokojenie Wierzycieli z zajętej sumy depozytowej wraz z odsetkami depozytowymi (… zł) nie doprowadziło zatem do żadnego realnego zmniejszenia ogólnego zadłużenia Pani wobec Wierzycieli - zadłużenie to w całym okresie trwania sporu rosło szybciej, niż było zaspokajane odsetkami depozytowymi. Pozostała Pani ostatecznie niewypłacalna i została zmuszona złożyć wniosek o ogłoszenie upadłości konsumenckiej. W tych okolicznościach nie sposób twierdzić, że po Pani stronie wystąpiło jakiekolwiek realne przysporzenie majątkowe uzasadniające opodatkowanie kwoty (…) zł podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

1.3. Stanowisko i uzasadnienie w zakresie pytania nr 2

Podtrzymuje Pani stanowisko przedstawione w punkcie 1.1, zgodnie z którym opisana kwota nie stanowi Pani przychodu. Z ostrożności, na wypadek uznania tego stanowiska za nieprawidłowe, wskazuje Pani, że - zgodnie z zasadą opodatkowania wyłącznie realnego przysporzenia majątkowego - podstawę opodatkowania mogłaby wówczas stanowić co najwyżej nadwyżka kwoty odsetek od sumy depozytowej przekazanych Wierzycielom (… zł) ponad kwotę, o jaką w tym samym okresie - na skutek naliczania odsetek ustawowych za opóźnienie od należności głównej - wzrosło Pani zadłużenie wobec Wierzycieli. Skoro to drugie (wzrost zadłużenia głównego o ok. … zł w samym tylko okresie od … do …) istotnie przewyższało pierwsze, ewentualny przychód byłby w całości skonsumowany przez jednoczesny, szybszy przyrost zobowiązań Pani wobec tych samych Wierzycieli, a zatem realny przychód podlegający opodatkowaniu wynosiłby 0 zł.

Wnioskodawczyni podkreśla przy tym, że powyższa konkluzja wynika już z prostego zestawienia obu wielkości - nawet w czysto nominalnym, arytmetycznym ujęciu, bez odwoływania się do jakichkolwiek dodatkowych okoliczności, zaliczenie na rzecz Wierzycieli kwoty (…) zł tytułem odsetek depozytowych nie zrównoważyło choćby w części szybszego przyrostu zadłużenia głównego, a więc nie wygenerowało po Pani stronie jakiejkolwiek nadwyżki majątkowej - ani rzeczywistej, ani nawet księgowej.

Zastrzega Pani jednocześnie, że przedstawiona wyżej metoda ustalenia podstawy opodatkowania opiera się na ugruntowanej w orzecznictwie sądów administracyjnych koncepcji przychodu jako trwałego, definitywnego przysporzenia majątkowego, wywodzonej z art. 9 ust. 1 w związku z art. 11 ust. 1 ustawy o PIT, a nie na instytucji kosztów uzyskania przychodów uregulowanej w art. 22 ustawy o PIT. Przyrost Pani zadłużenia wobec Wierzycieli z tytułu odsetek ustawowych za opóźnienie nie stanowi bowiem wydatku poniesionego przez Panią w celu osiągnięcia przychodu z tytułu odsetek od sumy depozytowej ani w celu zachowania lub zabezpieczenia źródła tego przychodu - między tymi dwiema wielkościami nie zachodzi związek przyczynowo-skutkowy wymagany dla zakwalifikowania danego wydatku jako kosztu uzyskania przychodu, a jedynie zbieżność czasowa wynikająca z równoległego trwania tego samego postępowania. Stanowi on natomiast miarę tego, że po Pani stronie - w całym okresie, w którym zdeponowana kwota i narastające od niej odsetki pozostawały poza Pani dyspozycją - nie doszło do jakiegokolwiek trwałego wzbogacenia, skoro równolegle i w większym stopniu rosło Pani zobowiązanie wobec tych samych Wierzycieli.

1.4. Podstawy prawne powołane we wniosku

·     Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 z późn. zm.) - art. 9 ust. 1, art. 10 ust. 1 pkt 9, art. 11 ust. 1. art. 17 ust. 1 pkt 2, art. 20 ust. 1;

·     Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1568 z późn. zm.) - art. 808;

·     Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1061 z późn. zm.) - art. 82, art. 405. art. 415, art. 890 § 1:

·     Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 794 z późn. zm.) - art. 75 ust. 1. art. 160;

·     Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1530 z późn. zm.) - art. 83a;

·     Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 19 grudnia 2012 r. w sprawie szczegółowych zasad prowadzenia gospodarki finansowej i działalności inwestycyjnej sądów powszechnych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1575) - § 17;

·     Interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 2 lipca 2025 r. nr 0112-KDIL2-1.4011.316.2025.3.TR;

·     Interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 14 sierpnia 2019 r., nr 0113-KDIPT2-3.4011.375.2019.1.IS;

·     Interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 9 grudnia 2009 r., nr IPPB2/415-556/09-4/LK;

·     Interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 4 lutego 2025 r., nr 0112-KDWL.4011.119.2024.2.DK (omówiona i odróżniona w pkt 1.2.3 powyżej);

·     Interpretacje indywidualne Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej powołane pomocniczo w pkt 1.2.4 - dot. neutralności podatkowej zwrotu kwot nienależnie pobranych przez bank od kredytobiorcy: z 25 marca 2025 r., nr 0113-KDIPT2-2.4011.37.2025.2.KR; z 12 maja 2025 r., nr 0113-KDIPT2-2.4011.223.2025.2.EC; z 27 maja 2025 r., nr 0115-KDST2-2.4011.206.2025.2.PR; z 6 czerwca 2025 r., nr 0112-KDIL2-1.4011.341.2025.2.KP; z 20 czerwca 2025 r., nr 0113-KDIPT2-2.4011.427.2025.3.ACZ.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z zasadą powszechności opodatkowania wyrażoną w art. 9 ust. 1 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592 ze zm.):

Z treści tego przepisu wynika zatem, iż opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody uzyskane przez podatnika, z wyjątkiem tych, które zostały enumeratywnie wymienione przez ustawodawcę w katalogu zwolnień przedmiotowych ustawy bądź, od których zaniechano poboru podatku, w drodze rozporządzenia.

Na podstawie art. 11 ust. 1 cytowanej ustawy:

Rodzaje źródeł przychodów zostały wyszczególnione w art. 10 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W myśl art. 10 ust. 1 pkt 7 i 9 ww. ustawy:

W myśl art. 17 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Zgodnie natomiast z art. 20 ust. 1 omawianej ustawy:

Użycie w powyższym przepisie sformułowania „w szczególności” wskazuje, że definicja przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ww. ustawy. Innymi słowy, przychody niemieszczące się w źródłach przychodów wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 1-8b ww. ustawy i niewymienione w katalogu zwolnień przedmiotowych przewidzianych w tej ustawie stanowią przychody z innych źródeł. Zatem o przychodzie podatkowym z innych źródeł będziemy mówić w każdym przypadku, kiedy u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe.

Zgodnie z art. 31a § 1 pkt 6 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (t. j. Dz.U. z 2024 r. poz. 334 ze zm.)

W myśl art. 83a ust. 1 i ust. 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1483 ze zm.):

Zgodnie z § 17 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 19 grudnia 2012 r. w sprawie szczegółowych zasad prowadzenia gospodarki finansowej i działalności inwestycyjnej sądów powszechnych (t. j. Dz.U. z 2021 r. poz. 1575):

Stosownie natomiast do treści § 17 ust. 4 ww. rozporządzenia:

Sum depozytowych nie można uznać za formę oszczędzania, przechowywania lub inwestowania środków pieniężnych, albowiem celem wpłacenia kaucji, wadium itp. jest zabezpieczenie prawidłowego toku prowadzonego postępowania, a nie uzyskanie korzyści ekonomicznych przez wpłacającego. Ponadto środki pieniężne nie są w omawianym przypadku wpłacane na rachunek bankowy wpłacającego, lecz na rachunek bankowy państwowej jednostki budżetowej, a wpłacający nie jest w tym przypadku dysponentem zdeponowanych środków pieniężnych. Sądu nie można także uznać za podmiot uprawniony do prowadzenia jakichkolwiek form oszczędzania czy inwestowania środków pieniężnych osób fizycznych.

Z uwagi na powyższe, odsetki od sum depozytowych wpłaconych przez osoby fizyczne, prawne i inne jednostki organizacyjne nieposiadających osobowości prawnej, nie stanowią dla wypłacającego przychodu z kapitałów pieniężnych, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ponieważ nie powstały w związku z gromadzeniem przez podatnika środków pieniężnych na rachunku osobistym lub w innych formach oszczędzania, przechowywania lub inwestowania prowadzonych przez podmiot uprawniony na podstawie odrębnych przepisów.

Należy zatem zauważyć, iż przedmiotowe odsetki stanowią przychód z innych źródeł, mieszczą się bowiem w otwartym katalogu tych przychodów, zawartym w art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W niniejszej sprawie, wątpliwości Pani dotyczą m.in. kwestii, czy odsetki do sumy depozytowej, o których mowa we wniosku stanowią dla Pani przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Jak wynika z przedstawionego opisu sprawy właścicielem odsetek jest Pani, bowiem to Pani jest osobą, której środki zostały zabezpieczone/zdeponowane, a które następnie zostały przekazane Pani Wierzycielom (jako zwolnienie Pani z części długu). Skoro zatem właścicielem odsetek jest Pani - to odsetki te stanowią Pani przysporzenie majątkowe.

Podkreślić bowiem należy, że odsetki od sumy depozytowej naliczone do dnia wypłaty stanowią dla osoby, której dług został zaspokojony/złożony do depozytu (wpłacającego/dłużnika zwalnianego z długu), przychód w podatku dochodowym od osób fizycznych. Przychód ten należy zakwalifikować - zgodnie z wyżej wskazanymi wyjaśnieniami - jako przychód z innych źródeł, o którym mowa w art. 20 ust. 1 w zw. z art. 10 ust.1 pkt 9 ww. ustawy.

W związku z powyższym, Pani stanowisko w zakresie pytania nr 1, zgodnie z którym - Pani zdaniem - opisana we wniosku kwota odsetek od sumy depozytowej nie stanowi dla Pani przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych jest nieprawidłowe.

Nie ma również Pani racji, twierdząc w odniesieniu do pytania nr 2, że „podstawę opodatkowania mogłaby wówczas stanowić co najwyżej nadwyżka kwoty odsetek od sumy depozytowej przekazanych Wierzycielom (… zł) ponad kwotę, o jaką w tym samym okresie – na skutek naliczania odsetek ustawowych za opóźnienie od należności głównej – wzrosło zadłużenie Pani wobec Wierzycieli”.

Wyjaśnić bowiem należy, że środki te (odsetki) naliczone przez bank na rachunku depozytowym Ministra Finansów zostały przekazane Pani wierzycielom w celu zaspokojenia ich roszczeń. Zatem stanowią one – wbrew Pani stanowisku – dla Pani realne przysporzenie majątkowe (definitywny przyrost majątku). Podkreślić bowiem należy, że środki te pomniejszyły Pani zobowiązania w stosunku do wierzycieli. Gdyby nie te odsetki, Pani jako dłużnik musiałaby pokryć tę część długu z własnej kieszeni. A zatem środki te doprowadziły realnego zmniejszenia ogólnego zadłużenia Pani wobec Wierzycieli.

W konsekwencji, na podstawie powyższego uznać należy, że całość kwoty odsetek (tj. w pełnej wysokości) od sumy depozytowej, tj. odsetki naliczone przez bank prowadzący rachunek depozytowy Ministra Finansów od wskazanej we wniosku kwoty za cały okres jej przechowywania na tym rachunku do dnia wypłaty na rzecz Wierzycieli stanowią dla Pani (jako osoby-dłużnika zwalnianego z części długu), przychód w podatku dochodowym od osób fizycznych. Przychód ten powinna Pani zakwalifikować jako przychód z innych źródeł (zgodnie z art. 20 ust. 1 w zw. z art. 10 ust. 1 pkt 9 ww. ustawy) i wykazać/rozliczyć w rocznym zeznaniu podatkowym (składanym za 2025 rok) wraz z innymi dochodami opodatkowanymi według skali podatkowej, osiągniętymi w ww. roku.

W związku z powyższym, Pani stanowisko uznałem w całości za nieprawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

Odnosząc się do przywołanych przez Panią interpretacji indywidualnych informuję, że zostały one wydane w indywidualnych sprawach i nie mają zastosowania, ani konsekwencji wiążących, w odniesieniu do żadnego innego zaistniałego stanu faktycznego bądź zdarzenia przyszłego.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·     Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.

·     Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·     Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.