0112-KDIL2-1.4011.496.2026.4.TR

Interpretacja indywidualna
– stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

15 maja 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z 11 maja 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnili go Państwo pismem z 25 czerwca 2026 r. (wpływ 30 czerwca 2026 r.) – w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego w odniesieniu do podatku dochodowego od osób fizycznych

Stowarzyszenie (...) (dalej: „Wnioskodawca”) jest organizacją pozarządową działającą na podstawie ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. - Prawo o stowarzyszeniach, posiada status organizacji pożytku publicznego.

Wnioskodawca realizuje cele statutowe określone w statucie, w szczególności działa na rzecz poprawy sytuacji (...). Swoje cele statutowe realizuje w ramach działalności nieodpłatnej oraz odpłatnej działalności pożytku publicznego.

W roku 2026 Wnioskodawca oraz jego członkowie ponieśli szkodę majątkową w wyniku oszustwa bankowego, w następstwie którego utracono środki finansowe w łącznej wysokości (...) zł. Były to środki wpłacane przez członków Stowarzyszenia celem pokrycia kosztów ich pobytu w zaplanowanych na rok 2026 przez Stowarzyszenie wyjazdów profilaktycznych, zdrowotnych i turystycznych (zgodnie z celami statutowymi Wnioskodawcy). Zdarzenie zostało zgłoszone organom ścigania – w niniejszej sprawie wszczęto dochodzenie o przestępstwo określone w art. 286 § 1 k.k (...).

W celu zrekompensowania strat poszkodowanym w wyniku przestępstwa, Wnioskodawca zorganizował zbiórkę środków pieniężnych w formie darowizn od osób fizycznych i prawnych. Darczyńcy przekazują środki z wyraźnym przeznaczeniem „darowizna na pokrycie strat”. Wnioskodawca nie prowadzi działalności gospodarczej, a nadto jest organizacją pożytku publicznego.

Zebrane środki mają zostać wypłacone poszkodowanym członkom Stowarzyszenia w celu zrekompensowania szkody powstałej w wyniku oszustwa bankowego.

W uzupełnieniu wniosku podali Państwo, co następuje.

Celem darowizny było pokrycie strat Stowarzyszenia związanych z koniecznością dokonania zwrotu środków wpłaconych przez członków Stowarzyszenia na turnus rehabilitacyjny i wycieczkę.

Środki wypłacane członkom Stowarzyszenia stanowią dla tych członków zwrot środków uprzednio przez nich wpłaconych w wysokości nieprzekraczającej tych wpłat.

Zwrot „Darczyńcy przekazują środki z wyraźnym przeznaczeniem darowizna na pokrycie strat” należy rozumieć w ten sposób, że chodzi o straty członków Stowarzyszenia, a Stowarzyszenie jest jedynie pośrednikiem w przekazywaniu środków Jego członkom.

Zbiórka realizowana przez Stowarzyszenie jako organizację pozarządową była zgodna z celami statutowymi na ochronę zdrowia i rehabilitację.

Wpłacane środki stanowią własność (majątek) członków Stowarzyszenia.

Stowarzyszenie nie ma swobody w dysponowaniu otrzymanymi środkami od Darczyńców, gdyż są przeznaczone na konkretny cel, tj. pokrycie strat członów Stowarzyszenia.

Zebrane od Darczyńców środki nie stanowią dla Stowarzyszenia definitywnego przysporzenia majątkowego.

Działalność Stowarzyszenia mieści się w katalogu działalności wymienionych w art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o CIT, z podpunktu ochrony zdrowia i pomocy społecznej.

Środki wpłacane przez Darczyńców nie stanowią własności Stowarzyszenia.

Pytanie dotyczące podatku dochodowego od osób fizycznych (po przeformułowaniu)

Czy z tytułu wypłaty środków członkom Stowarzyszenia dokonanej w celu zrekompensowania szkody powstałej w wyniku oszustwa bankowego powstaje obowiązek podatkowy Stowarzyszenia jako płatnika podatku dochodowego od osób fizycznych z tytułu tej wypłaty ?

Państwa stanowisko w sprawie w odniesieniu do podatku dochodowego od osób fizycznych (po przeformułowaniu)

W Państwa ocenie, z tytułu wypłaty środków członkom Stowarzyszenia dokonanej w celu zrekompensowania szkody powstałej w wyniku oszustwa bankowego nie powstaje obowiązek podatkowy Stowarzyszenia jako płatnika podatku dochodowego od osób fizycznych.

Uzasadnienie stanowiska

Brak przychodu po stronie członków Stowarzyszenia (PIT)

Art. 11 ust. 1 ustawy o PIT stanowi, że przychodem są otrzymane świadczenia mające charakter definitywnego przysporzenia. Wypłata środków członkom Stowarzyszenia:

·         nie powoduje wzbogacenia,

·         ma charakter restytucyjny – zwrot wniesionych przez nich wpłat, służy naprawieniu szkody powstałej w wyniku przestępstwa.

W orzecznictwie wskazuje się, że świadczenia kompensacyjne nie stanowią przychodu podatkowego (wyrok NSA z 17 listopada 2016 r., II FSK 2894/14). NSA w wyroku z 9 sierpnia 2017 r., II FSK 1933/15 potwierdził, że zwrot środków utraconych w wyniku czynu zabronionego nie stanowi przychodu podatkowego.

Wypłata nie stanowi darowizny.

Aby świadczenie mogło zostać uznane za darowiznę, konieczny jest zamiar obdarowania (art. 888 k.c.). W niniejszej sprawie:

·         Wnioskodawca nie działa jako darczyńca,

·         środki nie pochodzą z majątku Wnioskodawcy,

·         wypłata ma charakter naprawienia szkody, a nie obdarowania.

NSA w wyroku z 28 czerwca 2017 r., sygn. akt II FSK 1552/15, wskazał, że świadczenie służące wyrównaniu szkody nie może być uznane za darowiznę.

Podsumowanie

Otrzymane przez Wnioskodawcę środki nie stanowią przychodu podatkowego.

Wypłata środków członkom Stowarzyszenia nie stanowi dla nich przychodu podlegającego opodatkowaniu PIT.

Wypłata ma charakter świadczenia kompensacyjnego, a nie darowizny.

Stanowisko Wnioskodawcy znajduje potwierdzenie w przepisach prawa oraz orzecznictwie sądów administracyjnych.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku w odniesieniu do podatku dochodowego od osób fizycznych jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zasadą jest, że obowiązek prawidłowego ustalenia podstawy opodatkowania, obliczenia i zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych ciąży na podatnikach. Niemniej, w odniesieniu do licznych sytuacji zasada ta została wyłączona przez ustawodawcę przez nałożenie obowiązków płatnika na podmioty wypłacające podatnikowi (stawiające do dyspozycji podatnika) należności stanowiące jego dochody (przychody).

Na podstawie art. 8 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 622, ze zm.):

Płatnikiem jest osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, obowiązana na podstawie przepisów prawa podatkowego do obliczenia i pobrania od podatnika podatku i wpłacenia go we właściwym terminie organowi podatkowemu.

Z uwagi na powyższe, na płatniku ciążą trzy podstawowe obowiązki, tj. obliczenie, pobranie i wpłacenie podatku, zaliczki.

Zgodnie z przepisem art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 592, ze zm.):

Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21 , 52 , 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Z przepisu tego wynika, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlega – co do zasady – każdy dochód osiągnięty przez osobę fizyczną. Zgodnie natomiast z definicją dochodu jest nim nadwyżka przychodów nad kosztami ich uzyskania.

Pojęciem pierwotnym dla dochodu jest więc pojęcie przychodu. Ten z kolei jest definiowany przez ustawodawcę w art. 11 ust. 1 ustawy:

Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Za przychody należy zatem uznać otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Dla celów podatkowych przyjmuje się, że nieodpłatne świadczenie obejmuje każde działanie lub zaniechanie na rzecz innej osoby oraz wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności podmiotów, których skutkiem jest przysporzenie majątku innej osoby, mające konkretny wymiar finansowy.

Z definicji przychodu można wywieść, że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem majątkowym (zarówno zwiększającym aktywa, jak i zmniejszającym pasywa) – mają definitywny, a nie zwrotny charakter.

O uzyskaniu przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym do osób fizycznych można więc mówić w sytuacji, gdy podatnik – czy to na skutek otrzymania określonych wartości majątkowych (środków pieniężnych, świadczeń w naturze czy też innych nieodpłatnych świadczeń), czy to w wyniku określonego zdarzenia, które powoduje zmniejszenie jego zobowiązań wobec innych podmiotów – uzyskuje określone przysporzenie majątkowe.

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych wyraźnie rozróżnia źródła przychodów oraz sposób opodatkowania dochodów z poszczególnych źródeł.

Odrębnym źródłem przychodów są m.in. określone w art. 10 ust. 1 pkt 9 „inne źródła”.

W myśl art. 20 ust. 1 ww. ustawy:

Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17.

Użycie w tym przepisie sformułowania „w szczególności” wskazuje, że katalog przychodów z innych źródeł ma otwarty charakter – nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie. O przychodzie podatkowym z innych źródeł będziemy mówić w każdym przypadku, kiedy u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe, które można przypisać do tego źródła.

W uzupełnieniu wniosku doprecyzowali Państwo stan faktyczny, wskazując, że:

Wobec powyższego, skoro na gruncie opisanego zdarzenia Państwo jedynie zwrócą Państwa członkom środki przez nich uprzednio wpłacone w wysokości nieprzekraczającej tych wpłat, na rzecz planowanych wyjazdów profilaktycznych, zdrowotnych i turystycznych – które w wyniku, bezprawnego działania podmiotu trzeciego nie doszły do skutku – to otrzymanie tych środków po stronie Państwa członków nie spowoduje powstania przysporzenia majątkowego.

W konsekwencji, dla Państwa członków pieniądze te nie będą stanowiły przychodu w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i będą podatkowo neutralne, a ich wypłata nie będzie skutkowała po Państwa stronie powstaniem z rzeczonego tytułu obowiązków płatnika.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

Przedmiotem niniejszego rozstrzygnięcia jest zagadnienie dotyczące podatku dochodowego od osób fizycznych, natomiast zagadnienie dotyczące podatku dochodowego od osób prawnych jest przedmiotem odrębnego rozstrzygnięcia.

Jednocześnie informuję, że nie prowadzę postępowania dowodowego i nie jestem uprawniony do analizowania i oceny dokumentów załączonych do wniosku o interpretację lub jego uzupełnienia. Wszystkie istotne dla sprawy informacje powinny znaleźć się w opisie stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·     Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy  z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.

·     Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·     Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·       w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·       w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.