0112-KDIL2-1.4011.244.2026.2.AK

Interpretacja indywidualna – stanowisko w części prawidłowe i w części nieprawidłowe

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest:

·      nieprawidłowe w zakresie ulgi odsetkowej oraz

·      prawidłowe w pozostałym zakresie.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

4 marca 2026 r. wpłynął Pani wniosek z 3 marca 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełniła go Pani pismem z 6 maja 2026 r. (wpływ 8 maja 2026 r.) – w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

Wygrana sprawa o unieważnienie kredytu frankowego – z listopada 2006 r. – wyrok dotyczy unieważnienia kredytu.

Odliczała Pani odsetki od dochodu chyba od 2007 roku, niestety nie jest Pani tego pewna, nie ma Pani już tak starych dokumentów. Do dnia 14 lutego 2025 r. spłacono do banku (…) zł, przy czym z tej kwoty wyrokiem Sądu Okręgowego zasądzono kwotę (…) zł wraz z odsetkami ustawowymi o opóźnieniu liczonymi od kwoty (…) zł od dnia 28 stycznia 2020 roku do dnia zapłaty, które na dzień 25 lutego 2025 r. wynosiły (…) zł.

W konsekwencji łączna wierzytelność względem banku wynosiła (…) zł.

Bank udostępnił kredyt w wysokości (…) zł plus należne bankowi odsetki, tj. (…) zł. Zgodnie z podpisaną ugodą sądową z dnia 14 lutego 2025 roku. Wzajemnie zaakceptowano rozliczenie – bank został zobowiązany do zapłaty na rzecz kredytobiorcy kwoty (…) zł, pieniądze zostały przelane na Pani konto 29 kwietnia 2025 r., co wzajemnie rozliczyło strony.

W uzupełnieniu wniosku wskazała Pani, że kwota którą określiła Pani jako zwrot nadpłaconego kredytu i którą otrzymała Pani z banku stanowi środki nadpłaconego kredytu zgodnie z ugodą z dnia 14 lutego 2025 r. oraz odsetki ustawowe za opóźnienie liczone od 28 stycznia 2020 r. do dnia zapłaty liczone od kwoty (…) zł zawartej w wyroku Sądu Okręgowego z dnia 26 września 2022 r. oraz od kwoty (…) zł od dnia 28 czerwca 2022 roku do dnia zapłaty zgodnie z ww. wyrokiem, wynika to również z Ugody Sądowej z 14 lutego 2025 r.

Pytania

1)  Czy w związku ze zwrotem przez bank na Pani konto ww. kwoty, która zawiera zwrot nadpłaconego kredytu oraz odsetki musi Pani doliczyć do Pani dochodu otrzymaną kwotę?

2)  Czy w związku z prawomocnym unieważnieniem umowy kredytu frankowego, podpisaniem ugody i rozliczeniem się z bankiem (zwrot kapitału i odsetek), jest Pani zobowiązana do zwrotu (doliczenia do dochodu) odsetek odliczonych w ramach ulgi odsetkowej w zeznaniach PIT za lata 2007-2024, a jeśli tak, to w jakiej kwocie i w którym roku podatkowym (roku rozliczenia) powinna Pani to wykazać?

Pani stanowisko w sprawie

W Pani ocenie, ponieważ kredyt został uznany przez Sąd za nieważny i podpisała Pani z bankiem ugodę odnośnie wzajemnych rozliczeń, uważa Pani, że kwota ugody nie powinna podlegać opodatkowaniu, ponieważ jest to kwota za nadpłatę kredytu i odsetki ustawowe wraz z opóźnieniami należne Pani z banku.

Jednocześnie jest Pani świadoma, że odliczała Pani w rozliczeniach PIT odsetki od unieważnionego obecnie kredytu i powinna Pani rozliczyć w PIT za 2025 roku odliczane odsetki kredytowe z pięciu ostatnich lat.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest:

·      nieprawidłowe w zakresie ulgi odsetkowej oraz

·      prawidłowe w pozostałym zakresie.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592):

Powołany przepis wyraża tzw. zasadę powszechności opodatkowania. Regułą jest, że każdy dochód osiągnięty przez osobę fizyczną podlega opodatkowaniu, wyjątkiem zaś jest sytuacja, gdy dochód opodatkowaniu nie podlega. Wyjątki od omawianej zasady dotyczą:

·      dochodów, które zostały wprost wymienione przez ustawodawcę w art. 21, 52, 52a i 52c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jako zwolnione z podatku oraz

·      dochodów, od których zaniechano poboru podatku w drodze rozporządzenia ministra właściwego do spraw finansów publicznych wydanego na podstawie art. 22 ustawy Ordynacja podatkowa (rozporządzenie takie może być wydane w przypadkach uzasadnionych interesem publicznym lub ważnym interesem podatników).

Ogólne określenie „przychodów” zawiera art. 11 ust. 1 ww. ustawy. Stosownie do tego przepisu:

Jak wynika z powołanego przepisu, ustawodawca przyjął zasadę, że przychodem są:

·      pieniądze i wartości pieniężne, które zostały otrzymane przez podatnika – tj. takie pieniądze i wartości pieniężne, które podatnik rzeczywiście „dostał, odebrał, zainkasował, objął w posiadanie”;

·      pieniądze i wartości pieniężne, które zostały postawione do dyspozycji podatnika – tj. takie przysporzenia, które zostały mu faktycznie udostępnione/przekazane do odbioru; takie pieniądze i środki pieniężne, które podatnik ma możliwość włączyć do swojego władztwa, a więc ma możliwość skorzystania z tychże pieniędzy i wartości pieniężnych i nie jest to uzależnione od dodatkowej zgody osoby stawiającej określone pieniądze i wartości pieniężne do dyspozycji podatnika.

Pojęcie przychodu wiąże się zatem z przysporzeniem majątkowym po stronie podatnika, z wartością wchodzącą do jego majątku. Przychodami w rozumieniu art. 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych mogą być tylko takie świadczenia, które nie mają charakteru zwrotnego. Skoro bowiem przychód jest określonym przyrostem majątkowym po stronie podatnika jego otrzymanie musi mieć charakter definitywny.

Ustawodawca tworząc system opodatkowania dochodów osób fizycznych miał na względzie, że przysporzenia uzyskiwane przez osoby fizyczne mogą być skutkiem różnych rodzajów czynności i zdarzeń. Stworzył więc klasyfikację tych przysporzeń w oparciu o kryterium źródła przychodów i system ich opodatkowania uwzględniający specyfikę poszczególnych źródeł przychodów. Katalog źródeł przychodów podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych zawiera art. 10 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W myśl pkt 9 tego artykułu, do źródeł przychodów zalicza się inne źródła.

Zgodnie z art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Instytucja kredytu uregulowana została przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (Dz. U. z 2026 r., poz. 38). Zgodnie z treścią art. 69 ust. 1 tej ustawy:

Otrzymanie kredytu i jego spłata na warunkach przewidzianych w umowie kredytowej są obojętne podatkowo. Przychód po stronie kredytobiorcy pojawia się w przypadku, kiedy dochodzi do umorzenia kredytu, jego części lub odsetek. Wtedy bowiem kredytobiorca osiąga konkretne przysporzenie majątkowe (przychód w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).

Zgodnie natomiast z definicją dochodu jest nim nadwyżka przychodów ze źródła nad kosztami jego uzyskania. Pojęciem pierwotnym dla dochodu jest więc pojęcie przychodu. Ten z kolei definiowany jest przez ustawodawcę, czemu dał wyraz w art. 11 ust. 1, jako otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Niemniej jednak z definicji tej wywieść można również, że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem majątkowym (zarówno zwiększającym aktywa jak i zmniejszającym pasywa) o charakterze definitywnym, nie mające charakteru zwrotnego.

Z opisu sprawy wynika, że w ramach ugody doszło do wzajemnego rozliczenia wierzytelności pomiędzy Stronami.

W wyniku tych rozliczeń bank wypłacił na Pani rachunek bankowy kwotę (…) zł, która stanowi środki nadpłaconego kredytu zgodnie z ugodą z 14 lutego 2025 r. oraz odsetki ustawowe za opóźnienie liczone od 28 stycznia 2020 r. do dnia zapłaty liczone od kwoty (…) zł zawartej w wyroku Sądu Okręgowego z dnia 26 września 2022 r. oraz od kwoty (…) zł od dnia 28 czerwca 2022 roku do dnia zapłaty zgodnie z ww. wyrokiem.

Skoro w wyniku rozliczeń doszło do zwrotu nienależnie pobranych świadczeń, to należy uznać, że zwrot środków pieniężnych w części stanowiącej nadpłatę kredytu nie stanowi dla Pani przychodu. W przypadku zwrotu świadczenia na podstawie nieważnej umowy kredytowej klient otrzymuje bowiem z powrotem swoje środki – zwrot zapłaconych bankowi kwot. Nie ma zatem podstaw, aby zwrócone kwoty uznać za dochód podlegający opodatkowaniu. Dla celów podatkowych zwrot taki jest obojętny podatkowo.

Zatem po Pani stronie jako kredytobiorcy nie powstał przychód w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w związku ze zwrotem środków pieniężnych w części stanowiącej nadpłatę kredytu.

Natomiast instytucję prawną odsetek za zwłokę reguluje art. 481 § 1 ustawy Kodeks cywilny:

Nie każde odsetki otrzymane przez osoby fizyczne podlegają opodatkowaniu. Ustawodawca przewidział w niektórych sytuacjach w odniesieniu do odsetek możliwość zwolnienia od podatku dochodowego. Takie zwolnienie przysługuje tylko wówczas, gdy przepis omawianej ustawy zawiera w tym przedmiocie wyraźne postanowienie.

Zgodnie z przepisem art. 21 ust. 1 pkt 95b ww. ustawy:

Jak wynika z brzmienia tego przepisu zwolnienie to obejmuje tylko takie odsetki, które spełniają równocześnie dwa warunki:

1)  są naliczane z tytułu nieterminowej wypłaty należności,

2)  świadczenia, od których są naliczane nie podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym, są wolne od podatku dochodowego lub na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano od nich poboru podatku.

Skoro zatem zwrot nienależnie pobranych świadczeń, który Pani otrzymała, nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, to wypłacone od tego zwrotu odsetki ustawowe za opóźnienie korzystają ze zwolnienia z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 95b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Natomiast, w kwestii doliczenia do dochodu kwot uprzednio odliczonych w ramach ulgi odsetkowej należy zauważyć, że zasady dokonywania odliczeń wydatków poniesionych na spłatę odsetek od kredytu udzielonego podatnikowi na sfinansowanie inwestycji mającej na celu zaspokojenie własnych potrzeb mieszkaniowych reguluje art. 26b ustawy w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 stycznia 2007 r.

Zgodnie z art. 26b ust. 1 ustawy:

Pomimo uchylenia art. 26b ustawy korzystanie z ulgi odsetkowej zostało zagwarantowane w ramach praw nabytych.

Zgodnie bowiem z art. 9 ust. 1 ustawy z 16 listopada 2006 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 217, poz. 1588) - w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2008 r.:

Konsekwencją wyroku i wzajemnych rozliczeń w Pani sprawie jest to, że bank zwrócił Pani uiszczone przez Panią świadczenia na podstawie umowy kredytu uznanej za nieważną. Świadczenia te obejmowały m.in. wpłacone w związku z umową kredytową odsetki dotyczące rat kredytowych, w tym kwoty odsetek, co do których korzystała Pani z ulgi odsetkowej w latach 2007-2024.

Kwestie otrzymania zwrotu kwoty, co do której uprzednio zastosowano odliczenie od dochodu, reguluje art. 45 ust. 3a ustawy, zgodnie z którym:

Z powyższego wynika, że rozliczenie z tytułu zwrotu odsetek powinno być uwzględnione w zeznaniu składanym za ten rok, w którym nastąpił zwrot tych odsetek. W przypadku więc otrzymania od banku zwrotu odsetek, w związku z zapłatą których skorzystała Pani wcześniej z ulgi odsetkowej, zdarzenie to powoduje, że w Pani sprawie znajduje zastosowanie art. 45 ust. 3a ustawy. W takim przypadku w zeznaniu podatkowym za rok, w którym nastąpiło rozliczenie z bankiem, powinna Pani uwzględnić kwotę zwrotu otrzymanego z tytułu odsetek, w tej części w odniesieniu do której korzystała Pani z ulgi odsetkowej.

Podkreślić należy, że w sytuacji zwrotu środków, z tytułu których korzystała Pani z ulgi odsetkowej, nie mają zatem znaczenia lata, w których korzystała Pani z tej ulgi. Ważny jest moment (rok) rozliczenia z bankiem tych środków.

Z kolei w analizowanej sprawie w odniesieniu do kwestii dotyczącej zwrotu ulgi odsetkowej zaprezentowała Pani stanowisko; (…) jestem świadoma, że odliczałam od Pitów odsetki od unieważnionego obecnie kredytu i powinnam rozliczyć w picie za 2025 roku odliczane odsetki kredytowe z 5 ostatnich lat.

Mając na względzie powyższe wskazuję, że zgodnie z art. 70 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r., poz. 622):

Okres przedawnienia - zgodnie z art. 70 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa - co do zasady - wynosi pięć lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Termin przedawnienia zobowiązania podatkowego zaczyna biec od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku, a kończy się z upływem 5 lat.

Istotą „przedawnienia” uregulowanego w powołanym art. 70 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa jest to, że na skutek upływu czasu zobowiązanie podatkowe wygasa z mocy prawa i organ podatkowy nie może skutecznie domagać się od podatnika jego zapłaty, zobowiązanie podatkowe przestaje bowiem istnieć.

Jednocześnie, z art. 45 ust. 3a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie wynika, że dotyczy on jedynie zwrotu kwot za lata nieprzedawnionych zobowiązań podatkowych.

Okres 5-ciu ostatnich lat, na który wskazuje Pani we własnym stanowisku, nie ma znaczenia dla rozliczenia przez Panią ulgi odsetkowej. Zobowiązanie podatkowe dotyczące rozliczenia z tytułu zwrotu odsetek, z którymi była związana ulga odsetkowa powstanie - jak już wyżej wskazano - dopiero w momencie otrzymania zwrotu odsetek w wyniku unieważnienia umowy kredytowej.

Powtórzyć więc należy, że w przypadku zwrotu środków, z tytułu których korzystała Pani z ulgi odsetkowej - nie mają znaczenia lata, w jakich korzystała Pani z tej ulgi. Ważny jest moment (rok) rozliczenia z bankiem tych środków – to on będzie podstawą do obliczenia okresu przedawnienia.

W konsekwencji, obowiązek doliczenia do dochodu dotyczy zwróconych odsetek, które odliczała Pani w ramach ulgi odsetkowej przez wszystkie lata, a nie jak wskazała Pani w sprawie tylko tych za ostatnie 5 lat.

Podsumowując w związku z tym, że w otrzymanym w 2025 roku zwrocie mieścił się zwrot odsetek, co do których korzystała Pani z ulgi odsetkowej, wystąpił obowiązek doliczenia do dochodu w zeznaniu podatkowym składanym za 2025 rok zwróconych Pani odsetek, które odliczała Pani w ramach ulgi odsetkowej przez wszystkie lata, a nie tylko tych odliczanych w ostatnich 5-ciu latach.

Końcowo wskazuję, że kwestia obliczenia wartości kwot podlegających uwzględnieniu na podstawie art. 45 ust. 3a ustawy nie może być przedmiotem interpretacji, lecz podlega weryfikacji w toku ewentualnego postępowania podatkowego. Interpretacja indywidualna w odróżnieniu od aktu administracyjnego nie jest bowiem skierowana wprost na wywołanie skutków prawnych, lecz rozstrzyga czy wnioskodawca prawidłowo postrzega, jakie skutki prawne na gruncie określonych przepisów prawa podatkowego wywołuje przedstawiony przez niego stan faktyczny albo zdarzenie przyszłe. Wydanie interpretacji indywidualnej nie zwalnia podatnika z obowiązku obliczenia zobowiązania podatkowego.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 622). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.