0112-KDIL1-3.4012.534.2026.5.KM

Interpretacja indywidualna2026-10-14Dyrektor Krajowej Informacji SkarbowejAktualna

Ustalenie momentu powstania obowiązku podatkowego w związku z otrzymaną zaliczką, podstawy opodatkowania oraz importu usług.

Interpretacja indywidualna
– stanowisko prawidłowe

Szanowny Panie,

stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

5 sierpnia 2026 r. wpłynął Pana wniosek z 5 sierpnia 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy:

-     ustalenia, czy otrzymane od backerów wpłaty stanowią/będą stanowić zaliczki (przedpłaty) na poczet przyszłej dostawy towaru w rozumieniu art. 19a ust. 8 ustawy, w związku z czym obowiązek podatkowy w VAT powstaje z chwilą ich otrzymania (pytanie oznaczone we wniosku nr 1),

-     określenia, czy podstawę opodatkowania VAT stanowi/będzie stanowić pełna kwota należna od backera (kwota faktycznie przez niego zapłacona za dany próg cenowy), bez pomniejszania jej o prowizję potrąconą przez operatora platformy (art. 29a ust. 1 ustawy) (pytanie oznaczone we wniosku nr 2),

-     wskazania, czy prowizja pobrana przez zagranicznego operatora platformy stanowi/będzie stanowić dla Pana import usług, w odniesieniu do którego jest/będzie Pan podatnikiem zobowiązanym do rozliczenia VAT na zasadzie odwrotnego obciążenia (art. 17 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 28b ustawy) (pytanie oznaczone we wniosku nr 3).

Uzupełnił go Pan pismem z 30 września 2026 r. (wpływ 1 października 2026 r.) – w odpowiedzi na wezwanie.

Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego

Prowadzi Pan jednoosobową działalność gospodarczą opodatkowaną podatkiem liniowym 19%, prowadzi Pan podatkową księgę przychodów i rozchodów metodą memoriałową. Jest Pan czynnym podatnikiem VAT. Przedmiotem Pana działalności jest projektowanie, produkcja i sprzedaż zegarków własnej marki w limitowanej, numerowanej serii.

W celu sfinansowania produkcji przeprowadził Pan kampanię w serwisie crowdfundingowym w modelu opartym na nagrodach (reward-based). Osoby wspierające (backerzy) wpłacały z góry określoną kwotę w zamian za zobowiązanie do dostarczenia im w przyszłości konkretnego, z góry zdefiniowanego produktu – egzemplarza zegarka o określonej specyfikacji technicznej i określonej cenie. Cena za ten sam produkt występowała w kilku progach czasowych (tzw. super early bird, early bird oraz cena regularna), różniących się wyłącznie kwotą w zależności od momentu wpłaty. Wpłaty nie miały charakteru darowizny – w każdym przypadku wiązały się ze zobowiązaniem do wydania konkretnego towaru.

Kampania zakończyła się powodzeniem. Środki pieniężne wpłynęły na Pana konto za pośrednictwem operatora platformy, pomniejszone o prowizję pobieraną przez platformę oraz operatora płatności.

Operator platformy ma siedzibę poza terytorium Unii Europejskiej (w Stanach Zjednoczonych). Prowizja stanowi wynagrodzenie za usługę świadczoną na Pana rzecz.

Wśród backerów znajdują się konsumenci z Polski, konsumenci z innych państw Unii Europejskiej oraz osoby spoza Unii Europejskiej.

Na moment otrzymania wpłat wydanie (wysyłka) zegarków jeszcze nie nastąpiło. Rozpoczął Pan produkcję – komponenty sprowadza Pan z zagranicy, a mechanizmy nabywa Pan za pośrednictwem podmiotu z Niemiec. Wydanie i wysyłka gotowych zegarków do backerów nastąpi w przyszłości, w kolejnych okresach rozliczeniowych. Na moment złożenia wniosku nie dysponuje Pan jeszcze fakturami końcowymi dokumentującymi całość kosztów produkcji, ponieważ towar nie został jeszcze sprowadzony do Polski.

Doprecyzowanie opisu sprawy

W piśmie z 30 września 2026 r., w odpowiedzi na pytania Organu, wskazał Pan poniższe informacje:

1.  „Czy w momencie dokonywania wpłaty przez backerów na Produkt (zegarek) jest/będzie on szczegółowo określony co do rodzaju w sposób jednoznaczny (czy są określone cechy identyfikujące rodzaj Produktu)?”.

Odpowiedź:

Tak. W momencie wpłaty Produkt jest szczegółowo i jednoznacznie określony. Jest to konkretny, autorski model zegarka – (...) – w limitowanej edycji 100 numerowanych egzemplarzy, zaprojektowany od podstaw w Polsce (projekt własny wnioskodawcy, nie produkt typu OEM ani gotowa koperta katalogowa), napędzany szwajcarskim mechanizmem i montowany osobiście przez wnioskodawcę. Specyfikacja Produktu jest opublikowana w opisie kampanii i niezmienna. Pełna specyfikacja:

•      (…)

Backer w chwili wpłaty dokładnie wie, jaki egzemplarz otrzyma. Kampania oferowała ten sam Produkt w trzech wariantach cenowych różniących się wyłącznie ceną (…); różnica ceny wynikała z kolejności/terminu przystąpienia do kampanii, a nie z odmiennych cech towaru – we wszystkich wariantach dostarczany jest identyczny zegarek (...). Nie jest to zatem wpłata na nieokreślony bliżej cel, lecz zapłata za konkretny, w pełni zidentyfikowany co do rodzaju towar.

2.  „Czy prowizja wypłacana przez operatora platformy jest/będzie regulowana umową zawartą z Panem? Jeśli tak, to proszę wskazać, jakie prawa i obowiązki każdej ze stron ta umowa reguluje?”.

Odpowiedź:

Tak. Relację reguluje regulamin platformy (...), akceptowany przy zakładaniu kampanii. Reguluje on: obowiązek platformy udostępnienia infrastruktury do zbierania wpłat i obsługi płatności; prawo platformy do pobrania prowizji (opłata za usługę „service fee” oraz opłata za obsługę płatności „payment processing fee”), potrącanej automatycznie z kwoty wypłacanej Wnioskodawcy; obowiązek przekazania Wnioskodawcy zebranych środków pomniejszonych o prowizję; warunki wypłat i rozliczeń. Wnioskodawca zobowiązany jest do realizacji świadczenia wobec backerów. Prowizja wynosi 5% (service fee) oraz zmienną opłatę za obsługę płatności.

3.  „Czy wpłaty dokonywane przez backerów są/będą regulowane umową zawartą z Panem? Jeśli tak, to proszę wskazać, jakie prawa i obowiązki każdej ze stron ta umowa reguluje?”.

Odpowiedź:

Tak. Z chwilą złożenia wpłaty (pledge) na dany wariant nagrody backer akceptuje warunki kampanii, które stanowią umowę między nim a Wnioskodawcą. Reguluje ona: obowiązek backera zapłaty ustalonej kwoty za konkretny Produkt; obowiązek Wnioskodawcy wytworzenia i dostarczenia tego Produktu w zadeklarowanym terminie (szacowana dostawa: październik 2026; dokładna data dzienna nie jest jeszcze ustalona, dostawa nastąpi w IV kwartale 2026 r.); wariant nagrody (model, ewentualne dodatki); zasady wysyłki i ewentualnego zwrotu. Backer nabywa roszczenie o dostawę konkretnego zegarka, Wnioskodawca – roszczenie o zapłatę.

4.  „Czy wpłaty dokonywane przez backerów stanowią/będą stanowić zapłatę na poczet konkretnej dostawy określonego Produktu?”.

Odpowiedź:

Tak. Każda wpłata jest przypisana do konkretnego wariantu nagrody odpowiadającego określonemu Produktowi zegarek (…) Wpłata stanowi zapłatę (całość lub część ceny) za dostawę tego konkretnego, zidentyfikowanego towaru. Nie ma charakteru darowizny ani wpłaty na ogólny cel – jest bezpośrednio powiązana z przyszłą dostawą oznaczonego Produktu na rzecz wpłacającego.

5.  „Czy zna Pan dane osobowe backerów (osób dokonujących wpłat) i może je Pan zidentyfikować?”.

Odpowiedź:

Tak. Wnioskodawca dysponuje pełnymi danymi każdego backera: imię i nazwisko, adres dostawy, kraj, adres e-mail oraz kwotę i datę wpłaty. Dane te pochodzą z raportu backerów udostępnianego przez platformę oraz z systemu zarządzania zamówieniami (pledge manager). Każda wpłata jest imiennie przypisana do konkretnej osoby i konkretnego zamówienia.

6.  „Czy backerzy mogą w każdej chwili dobrowolnie zrezygnować z dalszego udziału w przedsięwzięciu i zażądać zwrotu wpłaconych środków?”.

Odpowiedź:

Do momentu zakończenia kampanii i pobrania środków z karty backer może wycofać lub zmienić swoją wpłatę. Po pobraniu środków wpłata ma charakter wiążącej zapłaty na poczet konkretnej dostawy – backer nie ma swobodnego, jednostronnego prawa do rezygnacji i żądania zwrotu wpłaconej kwoty „w każdej chwili”.

Wynika to wprost z regulaminu platformy (Kickstarter Terms of Use, sekcja 4), który reguluje stosunek między Wnioskodawcą a backerami:

•      Umowa dotycząca wpłaty i dostawy nagrody jest zawierana bezpośrednio między Wnioskodawcą (twórcą) a backerem; operator platformy nie jest stroną tej umowy, lecz jedynie udostępnia infrastrukturę i pośredniczy w płatności.

•      Wnioskodawca jest zobowiązany zrealizować (dostarczyć) nagrodę – tj. zamówiony Produkt – albo zwrócić środki backerowi, którego zamówienia nie jest w stanie lub nie zamierza zrealizować. Zwrot środków jest zatem następstwem ewentualnego niewykonania dostawy przez Wnioskodawcę, a nie dobrowolnym prawem backera do wycofania się z zakupu.

•      Operator platformy nie oferuje zwrotów i nie zwraca wpłat samodzielnie; decyzja i odpowiedzialność w tym zakresie spoczywa na Wnioskodawcy jako sprzedawcy.

W konsekwencji wpłata backera nie ma charakteru dobrowolnego, w pełni zwrotnego wkładu (jak np. darowizna), lecz stanowi wiążącą zapłatę (zaliczkę bądź całość ceny) na poczet dostawy konkretnego, zidentyfikowanego Produktu. Backer dokonuje wpłaty w celu nabycia zamówionego zegarka, a jego roszczenie ma charakter roszczenia o wydanie tego Produktu. Wnioskodawca nie wprowadził w kampanii żadnej odrębnej, własnej polityki zwrotów rozszerzającej uprawnienia backera ponad zasady wynikające z regulaminu platformy; obowiązują zatem wyłącznie zasady opisane powyżej. Niezależnie od tego zastosowanie znajdują bezwzględnie obowiązujące przepisy o prawach konsumenta w zakresie, w jakim dotyczą umów zawieranych na odległość.

7.  „Czy wpłaty backerów stanowią/będą stanowić zapłatę całej kwoty za Produkt?”.

Odpowiedź:

Wpłaty pokrywają całość ceny należnej za Produkt, przy czym pobierane są etapami, co zostało wprost zakomunikowane backerom w opisie kampanii (sekcja „Płatność”): w trakcie kampanii pobierana jest cena podstawowa (bazowa) Produktu, natomiast koszt wysyłki oraz należny podatek VAT nie są wliczone w cenę pledge'a i są obliczane oraz pobierane po zakończeniu kampanii, w systemie zarządzania zamówieniami (Pledge Manager), po wypełnieniu przez backera ankiety – w wysokości zależnej od adresu dostawy i lokalnych przepisów podatkowych. Łącznie wpłaty stanowią pełną zapłatę za dostawę konkretnego zegarka wraz z wysyłką. W przypadku niektórych backerów zapłata następuje jednorazowo, w przypadku innych – w opisanych etapach (cena bazowa w trakcie kampanii, VAT i wysyłka w Pledge Managerze).

8.  „Jak działa i na czym polega system dokonywania wpłat przez backerów? Proszę szczegółowo opisać”.

Odpowiedź:

Wnioskodawca prowadzi kampanię na platformie crowdfundingowej (...). Mechanizm:

1.  Wnioskodawca publikuje kampanię z opisem Produktu, jego specyfikacją, ceną i terminem dostawy.

2.  Backerzy w czasie trwania kampanii składają wpłaty (pledge) na wybrany wariant nagrody, podając dane płatnicze (karta).

3.  Środki pobierane są z kart backerów z chwilą zakończenia kampanii (jeśli osiągnięto cel finansowania).

4.  Obsługę płatności realizuje pośrednik (Stripe), który przekazuje środki na konto Wnioskodawcy w imieniu platformy.

5.  Platforma potrąca prowizję i wypłaca Wnioskodawcy środki, w transzach (kampania, late pledge, pledge manager).

6.  Po zebraniu środków Wnioskodawca produkuje zegarki i wysyła je backerom (szacowana dostawa: październik 2026, w ramach IV kwartału 2026 r.).

Wpłata backera jest zatem zapłatą z góry (przedpłatą) na poczet dostawy konkretnego zegarka, realizowaną kilka miesięcy po wpłacie.

9.  „Jak Pan ewidencjonuje wpłaty dokonywane przez backerów, jakie dokumenty Pan posiada/będzie posiadać?”.

Odpowiedź:

Wnioskodawca posiada i przechowuje:

•      raport backerów z platformy (dane nabywcy, kwota, kraj, data wpłaty),

•      raport rozliczeniowy wypłat (disbursement) z rozbiciem: kwota zebrana brutto, płatności nieudane, prowizja, kwota wypłacona,

•      raport podatkowy platformy (jurysdykcja, stawka, podmiot zobowiązany do rozliczenia podatku per pozycja),

•      potwierdzenia przelewów wypłat na rachunek firmowy,

•      faktury platformy za prowizję.

Na podstawie tych dokumentów Wnioskodawca ewidencjonuje wpłaty jako zaliczki na poczet dostaw i wystawia faktury zaliczkowe.

10.  „Jak Pan udokumentuje wydanie Produktu (zegarka)?”.

Odpowiedź:

Wydanie Produktu zostanie udokumentowane: fakturą końcową (rozliczającą uprzednio otrzymane zaliczki) wystawianą z chwilą dostawy, dokumentami wysyłkowymi (list przewozowy kuriera, potwierdzenie nadania), a w przypadku wysyłek poza UE — zgłoszeniem celnym wywozowym i komunikatem IE-599 potwierdzającym wywóz. Dla wysyłek krajowych i unijnych — dowodami dostawy przewoźnika.

11.  „Czy Operator platformy jest podatnikiem, o którym mowa w art. 28a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.)?”.

Odpowiedź:

Tak. Operator platformy — (...) — jest podmiotem prowadzącym samodzielnie działalność gospodarczą (usługi crowdfundingu i obsługi płatności świadczone odpłatnie, za prowizją), a więc podatnikiem w rozumieniu art. 28a ustawy o VAT. Jest to profesjonalny podmiot gospodarczy z siedzibą w USA (...), świadczący usługi na rzecz Wnioskodawcy odpłatnie.

12.  „Czy ww. Operator platformy posiada stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej w Polsce, z którego są świadczone usługi będące przedmiotem wniosku?”.

Odpowiedź:

Nie. Operator platformy nie posiada w Polsce siedziby ani stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej. Jest podmiotem z siedzibą w Stanach Zjednoczonych. Usługi objęte wnioskiem (obsługa kampanii, prowizja) świadczone są z zagranicy, spoza terytorium Polski. W konsekwencji miejscem świadczenia usługi jest – zgodnie z art. 28b ustawy o VAT – miejsce siedziby usługobiorcy (Polska), a rozliczenie następuje w drodze importu usług (odwrotne obciążenie) po stronie Wnioskodawcy.

Pytania w zakresie podatku od towarów i usług

1.  Czy otrzymane od backerów wpłaty stanowią zaliczki (przedpłaty) na poczet przyszłej dostawy towaru w rozumieniu art. 19a ust. 8 ustawy o VAT, w związku z czym obowiązek podatkowy w VAT powstaje z chwilą ich otrzymania?

2.  Czy podstawę opodatkowania VAT stanowi pełna kwota należna od backera (kwota faktycznie przez niego zapłacona za dany próg cenowy), bez pomniejszania jej o prowizję potrąconą przez operatora platformy (art. 29a ust. 1 ustawy o VAT)?

3.  Czy prowizja pobrana przez zagranicznego operatora platformy stanowi dla Pana import usług, w odniesieniu do którego jest/będzie Pan podatnikiem zobowiązanym do rozliczenia VAT na zasadzie odwrotnego obciążenia (art. 17 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 28b ustawy o VAT)?

Pana stanowisko w sprawie

Ad 1.

Zdaniem Wnioskodawcy, otrzymane od backerów wpłaty stanowią zaliczki (przedpłaty) na poczet przyszłej dostawy towaru, a obowiązek podatkowy w VAT powstaje z chwilą ich otrzymania, zgodnie z art. 19a ust. 8 ustawy o VAT. W modelu opartym na nagrodach backer w momencie wpłaty nabywa prawo do otrzymania konkretnego, z góry zdefiniowanego towaru (egzemplarza zegarka o określonej specyfikacji), za z góry określoną cenę. Świadczenie jest zatem skonkretyzowane, a wpłata powiązana z konkretną, przyszłą dostawą, co odpowiada ustawowemu pojęciu zaliczki. Wpłaty nie mają charakteru darowizny, ponieważ w każdym przypadku wiążą się ze zobowiązaniem do wydania oznaczonego towaru.

Ad 2.

Zdaniem Wnioskodawcy, podstawę opodatkowania VAT stanowi pełna kwota należna od backera, tj. kwota faktycznie przez niego zapłacona za dany próg cenowy, bez pomniejszania jej o prowizję potrąconą przez operatora platformy, zgodnie z art. 29a ust. 1 ustawy o VAT. Prowizja platformy nie stanowi rabatu ani pomniejszenia ceny sprzedaży wobec backera, lecz jest odrębnym wynagrodzeniem za usługę nabywaną przez Wnioskodawcę. Okoliczność, że środki wpływają na rachunek Wnioskodawcy już pomniejszone o prowizję, pozostaje bez wpływu na wysokość podstawy opodatkowania sprzedaży dokonanej na rzecz backera.

Ad 3.

Zdaniem Wnioskodawcy, prowizja pobrana przez zagranicznego operatora platformy (oraz opłata za obsługę płatności) stanowi import usług, dla którego Wnioskodawca jest podatnikiem zobowiązanym do rozliczenia VAT na zasadzie odwrotnego obciążenia. Miejscem świadczenia usługi jest terytorium Polski, jako siedziba usługobiorcy, zgodnie z art. 28b ustawy o VAT, a obowiązek rozliczenia podatku spoczywa na nabywcy na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o VAT.

Podatek należny z tego tytułu stanowi jednocześnie podatek naliczony podlegający odliczeniu na zasadach ogólnych.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 1263 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:

Opodatkowaniu ww. podatkiem podlegają:

1)  odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju;

2)  eksport towarów;

3)  import towarów na terytorium kraju;

4)  wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju;

5)  wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.

Z regulacji tej wynika tzw. zasada terytorialności, zgodnie z którą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają wymienione czynności, ale tylko w sytuacji, gdy miejscem ich świadczenia jest terytorium kraju.

Stosownie do art. 2 pkt 1 ustawy:

Przez terytorium kraju rozumie się terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, z zastrzeżeniem art. 2a.

Według art. 2 ust. 5 ustawy:

Przez terytorium państwa trzeciego rozumie się terytorium państwa niewchodzące w skład terytorium Unii Europejskiej, z zastrzeżeniem art. 2a ust. 1 i 3.

Stosownie do art. 7 ust. 1 ustawy:

Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Według art. 2 pkt 6 ustawy:

Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o towarach – rozumie się przez to rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

Na mocy przepisu art. 2 pkt 22 ustawy

Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o sprzedaży – rozumie się przez to odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.

W myśl art. 8 ust. 1 ustawy:

Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1)  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;

2)  zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;

3)  świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Definicja „świadczenia usług” ma charakter dopełniający definicję „dostawy towarów” i wyraża zasadę powszechności opodatkowania podatkiem od towarów i usług transakcji, które podatnicy wykonują w ramach swojej działalności gospodarczej.

Przez świadczenie usług należy zatem rozumieć każde zachowanie na rzecz innej osoby, niebędące dostawą. Na zachowanie to składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie, znoszenie określonych stanów rzeczy). Usługą nie będzie natomiast takie świadczenie, którego treścią jest przeniesienie na inny podmiot prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. Stanowi ono bowiem dostawę towarów.

Aby czynność podlegała opodatkowaniu, musi istnieć bezpośredni związek o charakterze przyczynowym pomiędzy jej wykonaniem a otrzymanym świadczeniem wzajemnym, w ten sposób, że zapłacone kwoty stanowią rzeczywiste wynagrodzenie za wyodrębnioną czynność w ramach stosunku prawnego lub dochodzi do wymiany świadczeń wzajemnych. Otrzymana zapłata powinna być konsekwencją wykonania świadczenia. Wynagrodzenie musi być należne za wykonanie tego świadczenia.

Odpłatność oznacza wykonanie czynności (dostawy towarów oraz świadczenia usług) za wynagrodzeniem. W znaczeniu potocznym wynagrodzenie to zapłata za pracę, należność. Natomiast odpłatny to taki, który wymaga zapłacenia, zwrotu kosztów, płatny. Zatem pod pojęciem odpłatności rozumieć należy prawo podmiotu sprzedającego towar lub świadczącego usługę do żądania od nabywcy towaru, odbiorcy usługi lub osoby trzeciej zapłaty ceny lub ekwiwalentu (np. w postaci świadczenia wzajemnego).

Zauważenia jednak wymaga, że nie każda czynność stanowiąca odpłatną dostawę towarów lub odpłatne świadczenie usług podlega opodatkowaniu. Aby dana czynność podlegała opodatkowaniu musi być wykonywana przez podmiot o statusie podatnika działającego w takim charakterze w odniesieniu do tej czynności.

Na podstawie art. 15 ust. 1 ustawy:

Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

W myśl art. 15 ust. 2 ustawy:

Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Z konstrukcji podatku od towarów i usług wynika, że podatnik, który wykonuje czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT, zobowiązany jest opodatkować daną czynność w momencie powstania obowiązku podatkowego.

Zasady dotyczące momentu powstania obowiązku podatkowego w podatku od towarów i usług uregulowane zostały w art. 19a ustawy.

Zgodnie z art. 19a ust. 1 ustawy:

Obowiązek podatkowy powstaje z chwilą dokonania dostawy towarów lub wykonania usługi, z zastrzeżeniem ust. 1a, 1b, 5 i 7-11, art. 14 ust. 6, art. 20, art. 21 ust. 1 i art. 138f.

W myśl art. 19a ust. 8 ustawy:

Jeżeli przed dokonaniem dostawy towaru lub wykonaniem usługi otrzymano całość lub część zapłaty, w szczególności przedpłatę, zaliczkę, zadatek, ratę, wkład budowlany lub mieszkaniowy przed ustanowieniem spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego lub lokalu o innym przeznaczeniu, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą jej otrzymania w odniesieniu do otrzymanej kwoty, z wyjątkiem:

1)  dostaw towarów, w stosunku do których obowiązek podatkowy powstaje w sposób, o którym mowa w ust. 1b;

2)  dostaw towarów i świadczenia usług, w stosunku do których obowiązek podatkowy powstaje w sposób, o którym mowa w ust. 5 pkt 4.

Powyższy przepis art. 19a ust. 1 formułuje zasadę ogólną, zgodnie z którą obowiązek podatkowy powstaje z chwilą dokonania dostawy towaru bądź wykonania usługi co oznacza, że podatek staje się wymagalny w rozliczeniu za okres, w którym dokonana została dostawa towarów bądź świadczenie usług i powinien być rozliczony za ten okres. Jednakże, w sytuacji, gdy przed dokonaniem dostawy towaru bądź wykonaniem usługi podatnik otrzyma całość lub część zapłaty, obowiązek podatkowy powstanie z chwilą jej otrzymania w odniesieniu do otrzymanej kwoty.

Z opisu sprawy wynika, że prowadzi Pan jednoosobową działalność gospodarczą. Jest Pan czynnym podatnikiem VAT. Przedmiotem Pana działalności jest projektowanie, produkcja i sprzedaż zegarków własnej marki w limitowanej, numerowanej serii. W celu sfinansowania produkcji przeprowadził Pan kampanię w serwisie crowdfundingowym w modelu opartym na nagrodach (reward-based). Osoby wspierające (backerzy) wpłacały z góry określoną kwotę w zamian za zobowiązanie do dostarczenia im w przyszłości konkretnego, z góry zdefiniowanego produktu – egzemplarza zegarka o określonej specyfikacji technicznej i określonej cenie. Cena za ten sam produkt występowała w kilku progach czasowych (tzw. super early bird, early bird oraz cena regularna), różniących się wyłącznie kwotą w zależności od momentu wpłaty. Wpłaty nie miały charakteru darowizny – w każdym przypadku wiązały się ze zobowiązaniem do wydania konkretnego towaru. Kampania zakończyła się powodzeniem. Środki pieniężne wpłynęły na Pana konto za pośrednictwem operatora platformy, pomniejszone o prowizję pobieraną przez platformę oraz operatora płatności. Operator platformy ma siedzibę poza terytorium Unii Europejskiej (w Stanach Zjednoczonych). Prowizja stanowi wynagrodzenie za usługę świadczoną na Pana rzecz. Wśród backerów znajdują się konsumenci z Polski, konsumenci z innych państw Unii Europejskiej oraz osoby spoza Unii Europejskiej. W momencie wpłaty Produkt jest szczegółowo i jednoznacznie określony. Jest to konkretny, autorski model zegarka – (...)– w limitowanej edycji 100 numerowanych egzemplarzy. Backer w chwili wpłaty dokładnie wie, jaki egzemplarz otrzyma. Kampania oferowała ten sam Produkt w trzech wariantach cenowych różniących się wyłącznie ceną (...); różnica ceny wynikała z kolejności/terminu przystąpienia do kampanii, a nie z odmiennych cech towaru – we wszystkich wariantach dostarczany jest identyczny zegarek (...). Nie jest to zatem wpłata na nieokreślony bliżej cel, lecz zapłata za konkretny, w pełni zidentyfikowany co do rodzaju towar. Z chwilą złożenia wpłaty na dany wariant nagrody backer akceptuje warunki kampanii, które stanowią umowę między nim a Panem. Reguluje ona: obowiązek backera zapłaty ustalonej kwoty za konkretny Produkt; Pana obowiązek wytworzenia i dostarczenia tego Produktu w zadeklarowanym terminie. Backer nabywa roszczenie o dostawę konkretnego zegarka, Pan – roszczenie o zapłatę. Wpłata stanowi zapłatę (całość lub część ceny) za dostawę tego konkretnego, zidentyfikowanego towaru. Nie ma charakteru darowizny ani wpłaty na ogólny cel – jest bezpośrednio powiązana z przyszłą dostawą oznaczonego Produktu na rzecz wpłacającego. Dysponuje Pan pełnymi danymi każdego backera: imię i nazwisko, adres dostawy, kraj, adres e-mail oraz kwota i data wpłaty. Dane te pochodzą z raportu backerów udostępnianego przez platformę oraz z systemu zarządzania zamówieniami (pledge manager). Każda wpłata jest imiennie przypisana do konkretnej osoby i konkretnego zamówienia.

Pana wątpliwości w pierwszej kolejności dotyczą ustalenia, czy otrzymane od backerów wpłaty stanowią/będą stanowić zaliczki (przedpłaty) na poczet przyszłej dostawy towaru w rozumieniu art. 19a ust. 8 ustawy, w związku z czym obowiązek podatkowy w VAT powstaje z chwilą ich otrzymania.

Odniesienie się do powyższych Pana wątpliwości wymaga przede wszystkim ustalenia, czy wpłacane środki pieniężne udostępnione Panu w ramach platformy crowdfundingowej, stanowią/będą stanowić przedpłatę, bądź zaliczkę na poczet dostawy towarów bądź świadczenia usług.

Należy zauważyć, że ustawodawca nie zamieścił w treści ustawy o podatku od towarów i usług definicji zaliczki ani przedpłaty. Zgodnie więc z definicją słownikową (http://sjp.pwn.pl), zaliczka to część należności wpłacana lub wypłacana z góry na poczet tej należności. Natomiast przez przedpłatę należy rozumieć określoną sumę pieniędzy, stanowiącą część ceny towaru, wpłacaną z góry w celu uzyskania gwarancji jego zakupu w określonym terminie. Zatem, zaliczkę oraz przedpłatę wpłaca się na poczet przyszłej dostawy towarów lub przyszłego wykonania usługi przed faktyczną dostawą lub faktycznym wykonaniem usługi. Stosownie do powyższego, zaliczka, jak również przedpłata, jako zapłata na poczet przyszłej należności musi być powiązana z konkretną transakcją.

Powyższe zostało potwierdzone także przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE). W wyroku z 21 lutego 2006 r. w sprawie C-419/02 BUPA Hospitals Ltd. i Goldsborough Developments Ltd. przeciwko Commisioners of Customs & Excise, TSUE stwierdził, że w zakresie art. 10 ust. 2 akapit drugi VI Dyrektywy VAT [tj. Dyrektywy Rady z dnia 17 maja 1977 r. w sprawie harmonizacji ustawodawstw Państw Członkowskich w odniesieniu do podatków obrotowych – wspólny system podatku od wartości dodanej: ujednolicona podstawa wymiaru podatku (77/388/EWG)], nie mieści się przedpłata dokonana w kwocie ryczałtowej na towary wskazane w sposób ogólny w wykazie, który może zostać w każdej chwili zmieniony za porozumieniem nabywcy i sprzedawcy, z którego nabywca może ewentualnie wybrać towary, na podstawie umowy, którą może on w każdej chwili rozwiązać, odzyskując w całości niewykorzystaną przedpłatę. Należy wskazać, że art. 10 ust. 2 akapit drugi powyższej Dyrektywy stanowi, że w przypadku gdy zapłata następuje przed wykonaniem dostawy towarów lub świadczenia usług, podatek staje się wymagalny w momencie otrzymania płatności i od jej wysokości.

W powyższym wyroku TSUE podkreślił, że „(...) w przypadku dokonania płatności zaliczkowej obowiązek podatkowy w podatku VAT powstaje zanim dostawa towarów lub świadczenie usług zostaną wykonane. Aby obowiązek podatkowy powstał w takiej sytuacji, wszelkie okoliczności mające znaczenie dla zaistnienia zdarzenia podatkowego, tzn. przyszła dostawa lub przyszłe świadczenie usług muszą już być znane, a zatem w szczególności, (...) w momencie dokonania takiej zapłaty, towary i usługi powinny być szczegółowo określone”.

Należy wskazać, że powołany wyrok TSUE zachowuje swoją aktualność na gruncie obecnie obowiązującej Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L Nr 347 z 11.12.2006 s. 1, ze zm.).

Zatem na podstawie powyższego wyroku TSUE można wysnuć wniosek, że aby zapłatę na poczet przyszłych należności uznać za zaliczkę, muszą zostać spełnione następujące przesłanki:

•      zapłata musi zostać dokonana na poczet konkretnej transakcji, tj. przyszłe świadczenie powinno być określone co do rodzaju w sposób jednoznaczny (określone powinny być cechy identyfikujące rodzaj towaru bądź usługi),

•      konkretyzacja przyszłego świadczenia powinna być wystarczająco dokładna dla określenia zasad opodatkowania świadczenia, tj. w szczególności należy móc określić miejsce świadczenia i stawkę opodatkowania,

•      w momencie dokonania zaliczki strony nie mają intencji zmiany świadczenia w przyszłości.

Przenosząc powyższe na grunt rozpatrywanej sprawy należy stwierdzić, że otrzymywane przez Pana środki pieniężne stanowią/będą stanowić zaliczki czy też przedpłaty, o których mowa w art. 19a ust. 8 ustawy, ponieważ są/będą związane z konkretnym towarem, a zatem stanowią/będą stanowiły przedpłaty/zaliczki z tytułu konkretnej dostawy towaru. Jak Pan sam wskazał, osoby wspierające (backerzy) wpłacały z góry określoną kwotę w zamian za zobowiązanie do dostarczenia im w przyszłości konkretnego, z góry zdefiniowanego produktu – egzemplarza zegarka o określonej specyfikacji technicznej i określonej cenie. Wpłaty nie miały charakteru darowizny – w każdym przypadku wiązały się ze zobowiązaniem do wydania konkretnego towaru. Z chwilą złożenia wpłaty na dany wariant nagrody backer akceptuje warunki kampanii, które stanowią umowę między nim a Panem. Reguluje ona: obowiązek backera zapłaty ustalonej kwoty za konkretny Produkt; Pana obowiązek wytworzenia i dostarczenia tego Produktu w zadeklarowanym terminie. Backer nabywa roszczenie o dostawę konkretnego zegarka, Pan – roszczenie o zapłatę. Wpłata stanowi zapłatę (całość lub część ceny) za dostawę tego konkretnego, zidentyfikowanego towaru. Dysponuje Pan pełnymi danymi każdego backera: imię i nazwisko, adres dostawy, kraj, adres e-mail oraz kwotą i datą wpłaty. Dane te pochodzą z raportu backerów udostępnianego przez platformę oraz z systemu zarządzania zamówieniami (pledge manager). Każda wpłata jest imiennie przypisana do konkretnej osoby i konkretnego zamówienia.

Mając powyższe na uwadze uznać należy, że otrzymane przez Pana wpłaty stanowią/będą stanowić zaliczki (przedpłaty) za dostawę konkretnego towaru, w tym przypadku zegarka, a w konsekwencji, obowiązek podatkowy powstanie w odniesieniu do nich, stosownie do art. 19a ust. 8 ustawy, tj. z chwilą otrzymania ww. kwot.

Podsumowując, otrzymane od backerów wpłaty stanowią/będą stanowić zaliczki (przedpłaty) na poczet przyszłej dostawy towaru, a obowiązek podatkowy w VAT powstaje z chwilą ich otrzymania, zgodnie z art. 19a ust. 8 ustawy.

Tym samym, Pana stanowisko w zakresie pytania oznaczonego we wniosku nr 1 jest prawidłowe.

Kolejne Pana wątpliwości dotyczą ustalenia, czy podstawę opodatkowania VAT stanowi/będzie stanowić pełna kwota należna od backera (kwota faktycznie przez niego zapłacona za dany próg cenowy), bez pomniejszania jej o prowizję potrąconą przez operatora platformy (art. 29a ust. 1 ustawy).

Stosownie do art. 29a ust. 1 ustawy:

Podstawą opodatkowania, z zastrzeżeniem ust. 2, 3 i 5, art. 30a-30c, art. 32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4 i 5, jest wszystko, co stanowi zapłatę, którą dokonujący dostawy towarów lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu sprzedaży od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej, włącznie z otrzymanymi dotacjami, subwencjami i innymi dopłatami o podobnym charakterze mającymi bezpośredni wpływ na cenę towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika.

Zgodnie z art. 29a ust. 6 ustawy:

Podstawa opodatkowania obejmuje:

1)  podatki, cła, opłaty i inne należności o podobnym charakterze, z wyjątkiem kwoty podatku;

2)  koszty dodatkowe, takie jak prowizje, koszty opakowania, transportu i ubezpieczenia, pobierane przez dokonującego dostawy lub usługodawcę od nabywcy lub usługobiorcy.

W myśl art. 29a ust. 7 ustawy:

Podstawa opodatkowania nie obejmuje kwot:

1)  stanowiących obniżkę cen w formie rabatu z tytułu wcześniejszej zapłaty;

2)  udzielonych nabywcy lub usługobiorcy opustów i obniżek cen, uwzględnionych w momencie sprzedaży;

3)  otrzymanych od nabywcy lub usługobiorcy jako zwrot udokumentowanych wydatków poniesionych w imieniu i na rzecz nabywcy lub usługobiorcy i ujmowanych przejściowo przez podatnika w prowadzonej przez niego ewidencji na potrzeby podatku.

Jak stanowi art. 29a ust. 10 ustawy:

Podstawę opodatkowania obniża się o:

1)  kwoty udzielonych po dokonaniu sprzedaży opustów i obniżek cen;

2)  wartość zwróconych towarów i opakowań;

3)  zwróconą nabywcy całość lub część zapłaty otrzymaną przed dokonaniem sprzedaży, jeżeli do niej nie doszło;

4)  wartość zwróconych kwot dotacji, subwencji i innych dopłat o podobnym charakterze, o których mowa w ust. 1.

Z powyższych przepisów wynika, że podstawę opodatkowania w podatku od towarów i usług stanowi wynagrodzenie, które dostawca lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu dostawy towarów albo świadczenia usług. Wynagrodzenie to oznacza wartość rzeczywiście otrzymaną (lub która ma być otrzymana) w konkretnym przypadku.

Przepisy art. 29a ust. 1 i ust. 6 pkt 1 stanowią implementację odpowiednio art. 73 i art. 78 Dyrektywy 2006/112/WE Rady.

Zgodnie z art. 73 Dyrektywy 2006/112/WE Rady:

W odniesieniu do dostaw towarów i świadczenia usług innych niż te, o których mowa w art. 74-77, podstawa opodatkowania obejmuje wszystko, co stanowi zapłatę otrzymaną lub którą dostawca lub usługodawca otrzyma w zamian za dostawę towarów lub świadczenie usług, od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej, włącznie z subwencjami związanymi bezpośrednio z ceną takiej dostawy lub świadczenia.

W myśl natomiast art. 78 Dyrektywy 2006/112/WE Rady:

Do podstawy opodatkowania wlicza się następujące elementy:

a)  podatki, cła, opłaty i inne należności, z wyjątkiem samego VAT;

b)  koszty dodatkowe, takie jak koszty prowizji, opakowania, transportu i ubezpieczenia, pobierane przez dostawcę lub usługodawcę od nabywcy lub usługobiorcy.

Do celów akapitu pierwszego lit. b), państwa członkowskie mogą uznać koszty objęte odrębną umową za koszty dodatkowe.

Przepis ten określa, jakie elementy uwzględnia się przy ustalaniu wynagrodzenia, stanowiącego podstawę opodatkowania i wymienia przykładowo kilka rodzajów kosztów mieszczących się w pojęciu podstawy opodatkowania. Dotyczy on kosztów bezpośrednio związanych z zasadniczą dostawą towarów lub usług, które zwiększają łączną kwotę należną z tytułu transakcji. Zgodnie z tą regulacją, każdy koszt bezpośrednio związany z dostawą towarów lub świadczeniem usług, którym dostawca obciążył nabywcę lub klienta, powinien być włączony do podstawy opodatkowania. Zasada włączenia tych świadczeń do podstawy opodatkowania oznacza, że wartości tego typu kosztów, których ciężar przerzucany jest na nabywcę, nie wykazuje się jako odrębnego świadczenia, lecz traktuje, jako element świadczenia zasadniczego, z zastosowaniem stawki podatku właściwej dla świadczenia zasadniczego.

Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 14 marca 2016 r. (sygn. akt I FSK 1542/14) w sytuacji, gdy podatnik wyświadczył usługę, czy też dostarczył towary i w ramach odpłatności za to świadczenie otrzymał pewną kwotę pieniężną oraz inne świadczenie – kwotą należną jest wartość całego świadczenia, które jest należne od nabywcy. Należy zatem uznać, że podstawa opodatkowania obejmuje wartość transakcji niezależnie od sposobu jej rozliczenia pomiędzy stronami.

W analizowanym przypadku zaakceptował Pan regulamin platformy (...). Reguluje on obowiązek platformy udostępnienia infrastruktury do zbierania wpłat i obsługi płatności, prawo platformy do pobrania prowizji (opłata za usługę „service fee” oraz opłata za obsługę płatności „payment processing fee”), potrącanej automatycznie z kwoty wypłacanej Panu, obowiązek przekazania Panu zebranych środków pomniejszonych o prowizję; warunki wypłat i rozliczeń.

Mając na uwadze przedstawione okoliczności sprawy oraz obowiązujące przepisy prawa należy zatem przyjąć, że podstawą opodatkowania sprzedaży dokonywanej przez Pan jest/będzie – stosownie do art. 29a ust. 1 w zw. z art. 29a ust. 6 pkt 1 ustawy – wszystko co stanowi zapłatę, którą Pan otrzyma z tytułu dokonania przedmiotowej sprzedaży towarów (zegarków) od ich nabywcy (backera) – niezależnie od tego w jaki sposób rozlicza się Pan z operatorem platformy.

W konsekwencji, podstawę opodatkowania VAT stanowi/będzie stanowić – zgodnie z art. 29a ust. 1 ustawy – pełna kwota należna od backera (kwota faktycznie przez niego zapłacona za dany próg cenowy), bez pomniejszania jej o prowizję potrąconą przez operatora platformy.

Zatem, Pana stanowisko w zakresie pytania oznaczonego we wniosku nr 2 jest prawidłowe.

Ponadto, Pana wątpliwości dotyczą ustalenia, czy prowizja pobrana przez zagranicznego operatora platformy stanowi/będzie stanowić dla Pana import usług, w odniesieniu do którego jest/będzie Pan podatnikiem zobowiązanym do rozliczenia VAT na zasadzie odwrotnego obciążenia (art. 17 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 28b ustawy).

Odnosząc się do Pana wątpliwości w pierwszej kolejności należy ustalić miejsce opodatkowania nabytej przez Pana usługi. Od poprawności określenia miejsca świadczenia zależy bowiem, czy dane świadczenie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług w Polsce, czy też nie. Regulacje prawne obowiązujące w tym zakresie, zostały zawarte w ustawie o podatku od towarów i usług w rozdziale 3 działu V „Miejsce świadczenia przy świadczeniu usług”.

Według art. 28a ustawy:

Na potrzeby stosowania niniejszego rozdziału:

1)  ilekroć jest mowa o podatniku – rozumie się przez to:

a) podmioty, które wykonują samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w art. 15 ust. 2, lub działalność gospodarczą odpowiadającą tej działalności, bez względu na cel czy rezultat takiej działalności, z uwzględnieniem art. 15 ust. 6,

b) osobę prawną niebędącą podatnikiem na podstawie lit. a, która jest zidentyfikowana lub obowiązana do identyfikacji do celów podatku lub podatku od wartości dodanej;

2) podatnika, który prowadzi również działalność lub dokonuje transakcji nieuznawanych za podlegające opodatkowaniu dostawy towarów lub świadczenia usług zgodnie z art. 5 ust. 1, uznaje się za podatnika w odniesieniu do wszystkich świadczonych na jego rzecz usług.

Wskazany powyżej art. 28a ustawy, wprowadza drugą definicję podatnika do ustawy. Definicja ta ma zastosowanie tylko w przypadku ustalenia miejsca świadczenia usług. Podatnikiem według tej regulacji jest osoba wykonująca samodzielnie działalność gospodarczą. Ustawodawca odwołuje się w tym celu do definicji działalności gospodarczej ustalonej w art. 15 ust. 2 ustawy.

Za podatników, w świetle art. 28a pkt 1 ustawy, uznawane są również podmioty wykonujące działalność gospodarczą zgodnie z regulacjami innych państw członkowskich oraz państw trzecich. Natomiast przepis art. 28a pkt 2 ustawy uszczegóławia normę zawartą w pkt 1 lit. a, przez wskazanie, że pojęcie podatnika, na potrzeby ustalania miejsca świadczenia usług, obejmuje również sytuację, gdy podatnik, który wykonuje samodzielnie działalność gospodarczą, nabywa usługi dla czynności niepodlegających opodatkowaniu zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy.

Zgodnie z ogólną zasadą wyrażoną w art. 28b ust. 1 ustawy:

Miejscem świadczenia usług w przypadku świadczenia usług na rzecz podatnika jest miejsce, w którym podatnik będący usługobiorcą posiada siedzibę działalności gospodarczej, z zastrzeżeniem ust. 2-4 oraz art. 28e , art. 28f ust. 1 i 1a , art. 28g ust. 1 , art. 28i , art. 28j ust. 1 i 2 oraz art. 28n .

Przy czym, jak stanowi art. 28b ust. 2 ustawy:

W przypadku gdy usługi są świadczone dla stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej podatnika, które znajduje się w innym miejscu niż jego siedziba działalności gospodarczej, miejscem świadczenia tych usług jest to stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej.

Według art. 28b ust. 3 ustawy:

W przypadku gdy podatnik będący usługobiorcą nie posiada siedziby działalności gospodarczej lub stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej, o którym mowa w ust. 2, miejscem świadczenia usług jest miejsce, w którym posiada on stałe miejsce zamieszkania lub zwykłe miejsce pobytu.

Z powyższych przepisów wynika, że miejscem świadczenia usług na rzecz podatnika w rozumieniu art. 28a ustawy jest miejsce, w którym podatnik ten posiada siedzibę swojej działalności gospodarczej. Jeżeli jednak usługi te są świadczone na rzecz stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej podatnika znajdującego się w miejscu innym niż jego siedziba działalności gospodarczej, miejscem świadczenia tych usług jest stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej. W przypadku braku siedziby działalności gospodarczej lub stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej – miejscem świadczenia usług, jest stałe miejsce zamieszkania lub zwykłe miejsce pobytu. Powołaną powyżej zasadę ogólną należy stosować, gdy usługa jest świadczona na rzecz podatnika, a przepisy wskazane w art. 28b ust. 1 ustawy, nie przewidują innych zasad ustalenia miejsca świadczenia usług.

Należy zauważyć, że do usługi nabywanej przez Pana od operatora platformy nie będą miały zastosowania szczególne reguły ustalania miejsca świadczenia, o których mowa w art. 28e, art. 28f ust. 1 i 1a, art. 28g ust. 1, art. 28i, art. 28j ust. 1 i 2 oraz art. 28n ustawy.

Należy przy tym wskazać, że z wniosku wynika, że operator platformy – (...) – jest podmiotem prowadzącym samodzielnie działalność gospodarczą (usługi crowdfundingu i obsługi płatności świadczone odpłatnie, za prowizją), a więc podatnikiem w rozumieniu art. 28a ustawy. Jest to profesjonalny podmiot gospodarczy z siedzibą w USA, świadczący usługi na Pana rzecz odpłatnie. Operator platformy nie posiada w Polsce siedziby ani stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej. Jest podmiotem z siedzibą w Stanach Zjednoczonych. Usługi objęte wnioskiem (obsługa kampanii, prowizja) świadczone są z zagranicy, spoza terytorium Polski.

Zatem, miejsce opodatkowania nabywanej przez Pana usługi od (...) należy ustalić zgodnie z ogólną zasadą dotyczącą ustalania miejsca świadczenia usług, o której mowa w art. 28b ust. 1 ustawy, tj. miejscem opodatkowania tej usługi jest miejsce, w którym usługobiorca (Pan) posiada siedzibę działalność gospodarczej. Tym samym, ww. usługa jest/będzie opodatkowana w Polsce.

Ponadto, zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy:

Podatnikami są również osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne nabywające usługi, jeżeli łącznie spełnione są następujące warunki:

a)  usługodawcą jest podatnik nieposiadający siedziby działalności gospodarczej oraz stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium kraju, a w przypadku usług, do których stosuje się art. 28e, podatnik ten nie jest zarejestrowany zgodnie z art. 96 ust. 4,

b) usługobiorcą jest:

-   w przypadku usług, do których stosuje się art. 28b – podatnik, o którym mowa w art. 15 , lub osoba prawna niebędąca podatnikiem, o którym mowa w art. 15 , zarejestrowana lub obowiązana do zarejestrowania zgodnie z art. 97 ust. 4,

-   w przypadku transferu bonów jednego przeznaczenia, w przypadku których miejscem świadczenia usług, których te bony dotyczą, jest terytorium kraju – podatnik, o którym mowa w art. 15, lub osoba prawna niebędąca podatnikiem, o którym mowa w art. 15,

-   w pozostałych przypadkach – podatnik, o którym mowa w art. 15, posiadający siedzibę działalności gospodarczej lub stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium kraju lub osoba prawna niebędąca podatnikiem, o którym mowa w art. 15 , posiadająca siedzibę na terytorium kraju i zarejestrowana lub obowiązana do zarejestrowania zgodnie z art. 97 ust. 4.

Według art. 17 ust. 2 ustawy:

W przypadkach wymienionych w ust. 1 pkt 4 i 5, usługodawca lub dokonujący dostawy towarów nie rozlicza podatku należnego.

Stosownie do art. 2 pkt 9 ustawy:

Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o imporcie usług – rozumie się przez to świadczenie usług, z tytułu wykonania których podatnikiem jest usługobiorca, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 4.

Powołany art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy wskazuje na sytuację, w której podatnikiem staje się nabywca usługi. Przepis art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy, wprowadza mechanizm tzw. odwrotnego obciążenia, który polega na opodatkowaniu usług przez usługobiorcę. Przepis art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy, ma zastosowanie gdy miejscem świadczenia a tym samym opodatkowania ustalonym na podstawie przepisów ustawy jest terytorium Polski. Przy tym warunkiem zastosowania odwrotnego obciążenia na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy względem usług jest/będzie spełnienie warunków dotyczących usługodawcy, jak i usługobiorcy.

Jak wskazano miejscem opodatkowania nabywanej przez Pana usługi jest/będzie terytorium kraju, tj. Polska. Wobec powyższego, nabywana przez Pana ww. usługa od (...) stanowi import usług w rozumieniu art. 2 pkt 9 ustawy, z tytułu którego jest/będzie Pan podatnikiem i to na Panu ciąży/będzie ciążył obowiązek rozliczenia nabywanej usługi.

Podsumowując, stwierdzić należy, że prowizja pobrana przez zagranicznego operatora platformy stanowi/będzie stanowić dla Pana import usług, w odniesieniu do którego jest/będzie Pan podatnikiem zobowiązanym do rozliczenia VAT na zasadzie odwrotnego obciążenia na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 28b ust. 1 ustawy.

Tym samym, Pana stanowisko w zakresie pytania oznaczonego we wniosku nr 3 jest prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy:

-     stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia,

-     zdarzenia przyszłego, które Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Wniosek w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych podlega odrębnemu rozpatrzeniu.

Należy podkreślić, że zakres przedmiotowy wniosku wyznaczają zadane przez Pana pytania. Wskazuję tym samym, że wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem Pana wniosku (zapytań). Inne kwestie przedstawione w opisie sprawy bądź we własnym stanowisku, które nie zostały objęte pytaniem, nie mogły być – zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej – rozpatrzone. Dotyczy to w szczególności kwestii uznania, że podatek należny z tytułu importu usług stanowi jednocześnie podatek naliczony podlegający odliczeniu na zasadach ogólnych.

Ponadto, zgodnie z art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej:

Składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego.

Jestem ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Pan ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego) podanym przez Pana w złożonym wniosku. Zatem, wydając przedmiotową interpretację oparłem się na wynikającym z treści wniosku opisie stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego. W przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, bądź celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych. Ponadto, w sytuacji zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego w opisie sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pan do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1)  z zastosowaniem art. 119a;

2)  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3)  z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (...). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.

Rozliczaj podatki zgodnie z przepisami — w programie TaxMachine

Interpretacje pomagają zrozumieć przepisy; TaxMachine pomaga je zastosować w praktyce — prowadzi księgi, liczy podatki i generuje deklaracje, a stawki, druki i przepisy aktualizuje na bieżąco.

  • ✓ Księga przychodów i rozchodów, ryczałt oraz pełna księgowość
  • ✓ Faktury i e-faktury KSeF, JPK_V7 i JPK_KR
  • ✓ PIT, CIT, VAT i inne deklaracje + wysyłka e-Deklaracje z pobraniem UPO
  • ✓ Środki trwałe i amortyzacja, płace i ZUS
  • ✓ Automatyczne aktualizacje stawek, druków i przepisów

Źródło: System Informacji Celno-Skarbowej EUREKA (MF/KIS). Dokument urzędowy — reprodukcja dozwolona (art. 4 ustawy o prawie autorskim).

Interpretacja indywidualna chroni wyłącznie jej adresata i tylko przy zgodności stanu faktycznego z wnioskiem. Cudza interpretacja ma charakter informacyjny.