0112-KDIL1-3.4012.424.2026.1.AKR

Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

25 czerwca 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z 24 czerwca 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie uznania Państwa za podatnika podatku VAT z tytułu realizacji Projektu obejmującego budowę ogólnodostępnej i nieodpłatnej infrastruktury drogowej wraz z kanałem technologicznym, który może być udostępniany zainteresowanym podmiotom na zasadach wynikających z przepisów prawa oraz prawa do obniżenia kwoty podatku VAT należnego o kwotę podatku VAT naliczonego i zwrotu podatku VAT w związku realizacją ww. Projektu.

Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

Wnioskodawcą złożonego wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej jest Województwo (…), dalej jako: „Wnioskodawca”.

Wnioskodawca jest czynnym, zarejestrowanym podatnikiem VAT.

Wnioskodawca rozlicza podatek VAT wspólnie ze swoimi jednostkami organizacyjnymi jako jeden podatnik, zgodnie z ustawą z dnia 5 września 2016 r. o szczególnych zasadach rozliczeń podatku od towarów i usług oraz dokonywania zwrotu środków publicznych przeznaczonych na realizację projektów finansowanych z udziałem środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej albo od państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu przez jednostki samorządu terytorialnego.

Jednostką organizacyjną Wnioskodawcy zaangażowaną w realizację projektu jest (…). (…) działa jako jednostka budżetowa i wykonuje zadania w zakresie planowania, budowy, przebudowy, remontu, utrzymania i ochrony dróg wojewódzkich.

Wnioskodawca planuje realizację projektu pn. „(…)”, dalej jako: „Projekt”. Projekt jest planowany do realizacji oraz uzyskania dofinansowania w ramach programu Fundusze Europejskie dla (…).

Zakres rzeczowy Projektu obejmuje w szczególności budowę nowego przebiegu drogi wojewódzkiej (…) wraz z infrastrukturą oraz budowę wiaduktu (…). Inwestycja będzie zlokalizowana w (…).

Projekt stanowi element szerszego układu drogowego. W połączeniu z wybudowanym etapem I inwestycji oraz realizowanym etapem III Projekt umożliwi przełożenie drogi wojewódzkiej (…).

Celem realizacji Projektu jest zapewnienie niezbędnych połączeń do sieci (...) oraz zapewnienie nieodpłatnych połączeń z terenami inwestycyjnymi i centrami logistycznymi. Nowe połączenie drogowe ma odciążyć układ drogowy miasta oraz poprawić płynność ruchu pomiędzy (…). Projekt ma również wpłynąć na usprawnienie komunikacji w tym obszarze, poprawę bezpieczeństwa uczestników ruchu, poprawę jakości podróżowania oraz obniżenie kosztów transportu.

Realizacja Projektu ma również służyć wyprowadzeniu uciążliwego ruchu z centrum miasta w ciągu obecnej drogi wojewódzkiej (…). Poprawa płynności ruchu pojazdów ma skrócić czas podróży, a tym samym przyczynić się do zmniejszenia emisji szkodliwych substancji do powietrza.

Zastosowanie nawierzchni o wysokich parametrach jakościowych ma poprawić klimat akustyczny w sąsiedztwie drogi, natomiast wykonanie chodników, przejść dla pieszych i przejazdów dla rowerzystów ma zwiększyć bezpieczeństwo pieszych oraz rowerzystów.

Grupami docelowymi Projektu będą w szczególności użytkownicy dróg, mieszkańcy gminy (…) oraz inwestorzy krajowi i zagraniczni. Projekt ma przyczynić się do polepszenia warunków życia mieszkańców oraz wspierać zrównoważony rozwój gminy (…).

Wnioskodawca nie planuje prowadzenia na infrastrukturze objętej Projektem działalności polegającej na świadczeniu usług albo sprzedaży produktów. Infrastruktura powstała w wyniku realizacji Projektu będzie ogólnodostępna i nieodpłatna. Za przejazd nowym odcinkiem drogi nie będą pobierane opłaty.

W ramach Projektu powstanie również kanał technologiczny. Budowa kanału technologicznego przy budowie drogi wynika z obowiązków nałożonych na zarządcę drogi przepisami prawa.

Wnioskodawca przewiduje, że kanał technologiczny może być udostępniany zainteresowanym podmiotom na zasadach wynikających z przepisów prawa.

Udostępnienie kanału technologicznego będzie następować na pisemny wniosek podmiotu zainteresowanego jego udostępnieniem. Warunki udostępnienia kanału technologicznego będą określane w drodze decyzji administracyjnej. Decyzja będzie określała w szczególności dane wnioskodawcy, lokalizację kanału technologicznego, zakres udostępnienia kanału, planowany okres udostępnienia oraz wysokość opłaty za udostępnienie kanału technologicznego i sposób jej uiszczania.

Za udostępnienie kanału technologicznego albo jego części pobierana będzie opłata. Opłata ta będzie ustalana według zasad wynikających z przepisów o drogach publicznych, jako iloczyn liczby metrów bieżących udostępnionego kanału technologicznego i stawki opłaty za udostępnienie 1 mb kanału technologicznego, pobieranej za każdy rok jego udostępnienia. W przypadku udostępnienia kanału na okres krótszy niż rok opłata będzie obliczana proporcjonalnie do liczby dni udostępnienia.

Opłata za pierwszy rok udostępniania kanału technologicznego będzie uiszczana w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja o udostępnieniu kanału technologicznego stanie się ostateczna, a za lata następne — w terminie do dnia 15 stycznia każdego roku, z góry za dany rok. Stawki za udostępnienie kanału technologicznego określają przepisy wykonawcze dotyczące udostępniania kanału technologicznego przez zarządców dróg publicznych.

Faktury dokumentujące nabycie towarów i usług związanych z realizacją Projektu będą wystawiane na Wnioskodawcę jako nabywcę. (…) może być wskazywany na fakturach jako odbiorca, co wynika z jego zaangażowania w realizację Projektu jako jednostki organizacyjnej Wnioskodawcy.

Przedmiotem złożonego wniosku są wyłącznie wydatki związane z realizacją Projektu udokumentowane fakturami wystawionymi na Wnioskodawcę jako nabywcę. Ewentualne wydatki udokumentowane fakturami wystawionymi na inny podmiot albo wydatki nieudokumentowane fakturą nie są objęte zakresem pytań przedstawionych w złożonym wniosku.

Wnioskodawca nie przesądza w opisie stanu faktycznego, czy budowa i ewentualne udostępnianie kanału technologicznego stanowią działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o VAT ani czy wydatki ponoszone na realizację Projektu będą związane z czynnościami opodatkowanymi VAT. Kwestie te są przedmiotem pytań Wnioskodawcy i powinny zostać ocenione przez organ w ramach interpretacji indywidualnej.

W związku z realizacją Projektu Wnioskodawca powziął wątpliwość, czy będzie działał w tym zakresie w charakterze podatnika VAT oraz czy w odniesieniu do wydatków ponoszonych na realizację Projektu będzie mu przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego albo prawo do zwrotu VAT na podstawie przepisów ustawy o VAT.

Pytania

1.  Czy prawidłowe jest stanowisko Wnioskodawcy, że w związku z realizacją Projektu, obejmującego budowę ogólnodostępnej i nieodpłatnej infrastruktury drogowej wraz z kanałem technologicznym, który może być udostępniany zainteresowanym podmiotom na zasadach wynikających z przepisów prawa, Wnioskodawca nie będzie działał w charakterze podatnika VAT?

2.  Czy prawidłowe jest stanowisko Wnioskodawcy, że w odniesieniu do wydatków ponoszonych na realizację Projektu Wnioskodawcy nie będzie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty VAT należnego o kwotę VAT naliczonego ani prawo do zwrotu VAT?

Państwa stanowisko w sprawie

Stanowisko Wnioskodawcy

Ad 1.

Zdaniem Wnioskodawcy, w związku z realizacją Projektu, obejmującego budowę ogólnodostępnej i nieodpłatnej infrastruktury drogowej wraz z kanałem technologicznym, który może być udostępniany zainteresowanym podmiotom na zasadach wynikających z przepisów prawa, Wnioskodawca nie będzie działał w charakterze podatnika VAT.

Ad 2.

Zdaniem Wnioskodawcy, w odniesieniu do wydatków ponoszonych na realizację Projektu Wnioskodawcy nie będzie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty VAT należnego o kwotę VAT naliczonego ani prawo do zwrotu VAT.

Uzasadnienie stanowiska Wnioskodawcy

Ad 1.

Zdaniem Wnioskodawcy, w związku z realizacją Projektu, obejmującego budowę ogólnodostępnej i nieodpłatnej infrastruktury drogowej wraz z kanałem technologicznym, który może być udostępniany zainteresowanym podmiotom na zasadach wynikających z przepisów prawa, Wnioskodawca nie będzie działał w charakterze podatnika VAT.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Stosownie natomiast do art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym działalność podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów albo wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Z powyższych regulacji wynika, że dla uznania określonego podmiotu za podatnika VAT w odniesieniu do konkretnej aktywności konieczne jest ustalenie, że podmiot ten działa w tym zakresie w ramach działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT. Nie każda aktywność podmiotu będącego czynnym podatnikiem VAT jest automatycznie wykonywana w charakterze podatnika VAT. Oceny należy dokonywać w odniesieniu do konkretnego zakresu czynności.

W analizowanym zdarzeniu przyszłym Wnioskodawca będzie realizował Projekt dotyczący budowy infrastruktury drogowej. Projekt obejmuje w szczególności budowę nowego przebiegu drogi wojewódzkiej (…).

Infrastruktura powstała w wyniku realizacji Projektu będzie ogólnodostępna i nieodpłatna. Za przejazd nowym odcinkiem drogi nie będą pobierane opłaty. Wnioskodawca nie planuje prowadzenia na infrastrukturze objętej Projektem działalności gospodarczej polegającej na świadczeniu usług albo sprzedaży produktów. Wydatki związane z realizacją Projektu będą ponoszone w celu wykonania zadania publicznego dotyczącego infrastruktury drogowej.

Zdaniem Wnioskodawcy, tak opisany sposób realizacji i wykorzystania Projektu oznacza, że Wnioskodawca nie będzie działał w tym zakresie jako producent, handlowiec ani usługodawca w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT.

Po pierwsze, Wnioskodawca nie będzie działał jako producent. Realizacja Projektu nie będzie polegała na wytworzeniu towarów przeznaczonych następnie do odpłatnego zbycia albo innego komercyjnego wykorzystania. Powstała infrastruktura drogowa nie będzie produktem oferowanym przez Wnioskodawcę na rynku. Nie będzie ona przedmiotem sprzedaży, dostawy, najmu, dzierżawy ani innej czynności ukierunkowanej na osiągnięcie wynagrodzenia. Infrastruktura powstanie w celu realizacji zadania publicznego w zakresie dróg publicznych i będzie służyła ogółowi użytkowników.

Po drugie, Wnioskodawca nie będzie działał jako handlowiec. W ramach Projektu Wnioskodawca nie będzie nabywał towarów ani usług w celu ich dalszej odsprzedaży, odsprzedaży z marżą albo wykorzystywania w obrocie gospodarczym. Wydatki ponoszone na realizację Projektu będą służyły wykonaniu infrastruktury publicznej, która po zakończeniu inwestycji będzie ogólnodostępna i nieodpłatna. Wnioskodawca nie będzie uczestniczył w obrocie towarowym ani usługowym charakterystycznym dla działalności handlowej.

Po trzecie, Wnioskodawca nie będzie działał jako usługodawca. Korzystanie z nowego odcinka drogi nie będzie następowało na podstawie stosunku zobowiązaniowego pomiędzy Wnioskodawcą a użytkownikiem drogi. Użytkownicy nie będą zawierali z Wnioskodawcą umów o korzystanie z infrastruktury ani nie będą uiszczali wynagrodzenia za przejazd drogą. Korzystanie z drogi będzie miało charakter powszechny, ogólnodostępny i nieodpłatny, właściwy dla infrastruktury publicznej.

W takim modelu nie występuje świadczenie usługi na rzecz skonkretyzowanego odbiorcy za wynagrodzeniem.

Również okoliczność, że w ramach Projektu powstanie kanał technologiczny, nie zmienia tej oceny. Jego budowa oraz ewentualne udostępnienie zainteresowanym podmiotom będą wynikały z przepisów prawa regulujących obowiązki zarządcy drogi. Udostępnienie kanału technologicznego będzie następowało w drodze decyzji administracyjnej, a wysokość opłaty będzie określana według zasad wynikających z przepisów prawa. Wnioskodawca nie będzie zatem działał w tym zakresie jak podmiot oferujący usługę na rynku, lecz jako podmiot wykonujący obowiązki publicznoprawne.

Wnioskodawca nie będzie również wykorzystywał infrastruktury powstałej w ramach Projektu w sposób ciągły dla celów zarobkowych. Celem Projektu nie będzie osiąganie przychodów z eksploatacji infrastruktury, lecz zapewnienie ogólnodostępnego i nieodpłatnego połączenia drogowego, poprawa płynności ruchu, zwiększenie bezpieczeństwa użytkowników oraz realizacja zadań publicznych w zakresie infrastruktury drogowej.

Projekt będzie zatem służył zaspokajaniu potrzeb publicznych, a nie wykonywaniu działalności gospodarczej przez Wnioskodawcę w rozumieniu ustawy o VAT.

Niezależnie od powyższego, zgodnie z art. 15 ust. 6 ustawy o VAT, nie uznaje się za podatnika VAT organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie umów cywilnoprawnych.

Regulacja ta powinna być interpretowana łącznie z art. 13 ust. 1 Dyrektywy VAT. Przepis ten stanowi, że krajowe, regionalne i lokalne organy władzy oraz inne podmioty prawa publicznego nie są uważane za podatników w związku z działalnością, którą podejmują albo transakcjami, których dokonują jako organy władzy publicznej, nawet jeżeli pobierają należności, opłaty, składki albo płatności w związku z takimi działaniami albo transakcjami.

Art. 13 ust. 1 Dyrektywy VAT ma w przedstawionym stanie faktycznym istotne znaczenie, ponieważ wprost przesądza, że samo pobranie opłaty przez podmiot prawa publicznego nie przesądza jeszcze o działaniu w charakterze podatnika VAT. Kluczowe znaczenie ma to, czy dana czynność jest wykonywana w reżimie publicznoprawnym, jako przejaw wykonywania zadań publicznych, czy też w reżimie cywilnoprawnym, właściwym dla działalności gospodarczej.

Projekt będzie realizowany przez Wnioskodawcę w ramach zadań publicznych dotyczących dróg publicznych.

Zgodnie z art. 14 ust. 1 pkt 10 ustawy o samorządzie województwa samorząd województwa wykonuje zadania o charakterze wojewódzkim określone ustawami, w szczególności w zakresie transportu zbiorowego i dróg publicznych.

Jednocześnie, zgodnie z art. 2a ust. 2 ustawy o drogach publicznych, drogi wojewódzkie stanowią własność właściwego samorządu województwa. Stosownie natomiast do art. 19 ust. 2 pkt 2 tej ustawy zarządcą dróg wojewódzkich jest zarząd województwa.

Do zadań zarządcy drogi należy w szczególności pełnienie funkcji inwestora, co wynika z art. 20 pkt 3 ustawy o drogach publicznych.

Powyższe potwierdza, że realizacja Projektu nastąpi w ramach ustawowych zadań publicznych Wnioskodawcy w zakresie dróg publicznych, a nie w ramach działalności prowadzonej na zasadach właściwych dla obrotu gospodarczego.

Wnioskodawca, realizując Projekt, będzie zatem wykonywał zadanie publiczne w zakresie infrastruktury drogowej. Droga powstała w ramach Projektu będzie służyła ogółowi użytkowników. Nie będzie udostępniana odpłatnie na podstawie umów cywilnoprawnych. Wnioskodawca nie będzie pobierał opłat za przejazd nowym odcinkiem drogi.

Powyższy publicznoprawny charakter Projektu znajduje dodatkowe potwierdzenie w przepisach ustawy o drogach publicznych dotyczących kanałów technologicznych.

Zgodnie z art. 39 ust. 6 ustawy o drogach publicznych zarządca drogi jest obowiązany zlokalizować kanał technologiczny w pasie drogowym w trakcie budowy lub przebudowy dróg publicznych.

Stosownie do art. 39 ust. 7 tej ustawy zarządca drogi udostępnia kanał technologiczny na pisemny wniosek podmiotu zainteresowanego, w drodze decyzji określającej warunki udostępnienia tego kanału.

Decyzja ta, zgodnie z art. 39 ust. 7ab ustawy o drogach publicznych, określa w szczególności lokalizację kanału, zakres jego udostępnienia, planowany okres udostępnienia oraz wysokość opłaty i sposób jej uiszczania.

Jednocześnie art. 39 ust. 7g-7j tej ustawy regulują obowiązek pobrania opłaty, sposób jej kalkulacji oraz terminy jej uiszczenia.

Na powyższą kwalifikację nie wpływa fakt, że w ramach Projektu powstanie również kanał technologiczny. Budowa kanału technologicznego przy budowie drogi wynika z obowiązków nałożonych na zarządcę drogi przepisami prawa. Udostępnienie kanału technologicznego będzie następować na pisemny wniosek podmiotu zainteresowanego jego udostępnieniem. Warunki udostępnienia kanału technologicznego będą określane w drodze decyzji administracyjnej. Decyzja ta będzie określała w szczególności dane wnioskodawcy, lokalizację kanału technologicznego, zakres udostępnienia kanału, planowany okres udostępnienia oraz wysokość opłaty za udostępnienie kanału technologicznego i sposób jej uiszczania.

Opłata za udostępnienie kanału technologicznego nie będzie ustalana w ramach swobodnie negocjowanej umowy cywilnoprawnej. Będzie wynikała z przepisów o drogach publicznych. Zasady jej kalkulacji, terminy płatności oraz sposób uiszczania są uregulowane ustawowo. W konsekwencji ewentualne udostępnienie kanału technologicznego będzie elementem wykonywania obowiązków zarządcy drogi w reżimie publicznoprawnym, a nie świadczeniem usług w warunkach właściwych dla działalności gospodarczej.

Jednocześnie wyłączenie Wnioskodawcy z kategorii podatników VAT w tym zakresie nie będzie prowadziło do zakłócenia konkurencji. Realizacja Projektu dotyczy bowiem infrastruktury drogowej oraz obowiązków zarządcy drogi wynikających z przepisów prawa publicznego. Wnioskodawca nie będzie oferował korzystania z drogi ani kanału technologicznego na rynku, w warunkach konkurencji z innymi podmiotami. Korzystanie z drogi będzie ogólnodostępne i nieodpłatne, natomiast udostępnienie kanału technologicznego będzie następowało w trybie administracyjnym, na zasadach ustawowych i za opłatą kalkulowaną według przepisów prawa. Wnioskodawca nie będzie miał swobody w zakresie kształtowania kręgu odbiorców, zasad udostępnienia ani wysokości opłaty.

W konsekwencji nie wystąpi sytuacja, w której Wnioskodawca, korzystając ze statusu podmiotu publicznego, konkurowałby z innymi uczestnikami rynku na korzystniejszych zasadach.

W rezultacie, w ocenie Wnioskodawcy, realizacja Projektu nie spełnia przesłanek działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o VAT. Wnioskodawca nie będzie bowiem wykorzystywał infrastruktury powstałej w ramach Projektu dla celów zarobkowych ani nie będzie oferował jej odpłatnie na zasadach właściwych dla obrotu gospodarczego. Jednocześnie Projekt będzie realizowany w ramach ustawowych zadań publicznych dotyczących dróg publicznych, a element w postaci kanału technologicznego będzie podlegał reżimowi publicznoprawnemu wynikającemu z ustawy o drogach publicznych.

Tym samym, Wnioskodawca będzie działał jako podmiot prawa publicznego wykonujący obowiązki nałożone przepisami prawa, a nie jako podatnik VAT prowadzący działalność gospodarczą. Ocena ta znajduje oparcie w art. 15 ust. 6 ustawy o VAT oraz art. 13 ust. 1 Dyrektywy VAT, które wyłączają z kategorii podatników VAT podmioty prawa publicznego w zakresie czynności wykonywanych w reżimie publicznoprawnym, nawet jeżeli w związku z tymi czynnościami pobierane są opłaty, należności albo płatności.

Powyższe znajduje potwierdzenie w aktualnej praktyce interpretacyjnej Dyrektora KIS.

W interpretacji indywidualnej z dnia 5 grudnia 2025 r., znak 0112-KDIL1-1.4012.700.2025.2.MG, organ analizował skutki VAT realizacji przez województwo projektów inwestycji drogowych obejmujących budowę i rozbudowę dróg oraz kanałów technologicznych. Sprawa ta jest istotnie zbliżona do przedstawionego stanu faktycznego, ponieważ dotyczyła województwa, inwestycji drogowych, finansowania ze środków europejskich, kanałów technologicznych oraz pytania o status podatnika VAT i prawo do odliczenia.

W interpretacji tej organ wskazał, że: „Mając na uwadze powyższe uregulowania oraz opis sprawy należy stwierdzić, że realizowane przez Państwa cztery inwestycje drogowe, w ramach ww. Projektów odbywają się w ramach władztwa publicznego i Państwo, wykonując to zadanie, działają jako organ administracji publicznej i mogą korzystać ze środków prawnych o charakterze władczym. W takim ujęciu Państwo bez wątpienia nie mogą być uznani za podatnika, gdyż realizują w tym zakresie zadania własne, służące zaspokajaniu zbiorowych potrzeb społeczności.

Natomiast, w odniesieniu do budowy kanału technologicznego w ramach ww. Projektów należy stwierdzić, że skoro będziecie Państwo pobierać opłatę od zainteresowanych podmiotów za udostępnienie kanału teletechnicznego, zgodnie z przepisami ustawy o drogach publicznych, to działają Państwo również w odniesieniu do tych czynności jako organ władzy publicznej, w zakresie realizacji zadań własnych powierzonych Państwu na podstawie ww. ustawy o drogach publicznych.

Tym samym, z tytułu realizacji tych świadczeń są Państwo również wyłączeni z opodatkowania podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 15 ust. 6 ustawy, a pobierana opłata, której obowiązek uiszczenia wynika z ustawy o drogach publicznych, ma charakter publicznoprawny i nie stanowi wynagrodzenia za usługi podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług”.

Analogiczne stanowisko zostało wyrażone w interpretacji indywidualnej Dyrektora KIS z dnia 25 października 2023 r., znak 0113-KDIPT1-2.4012.557.2023.2.MC, dotyczącej udostępnienia kanału technologicznego w pasie drogowym na podstawie decyzji administracyjnej. Organ wskazał w niej, że charakter prawny tej czynności wyłącza możliwość traktowania jej jako działalności gospodarczej JST.

W interpretacji tej Dyrektor KIS uznał bowiem, że: „Podkreślenia wymaga, że realizując inwestycję objętą wnioskiem – jak Państwo podali – Miasto nie miało swobody w zakresie budowy kanału technologicznego oraz nie będzie miało swobody w zakresie doboru kontrahenta/kontrahentów oraz zasad udostępniania i wysokości pobieranych opłat.

Wszystkie te warunki determinowane są bezpośrednio zapisami ustawy o drogach publicznych, co wiąże się z tym, że w odniesieniu do każdego z podmiotów spełniających warunki ustawowe, zarządca drogi – Miasto – nie będzie miało prawa odmowy udostępnienia kanału technologicznego.

Zatem skoro będziecie Państwo pobierać opłatę od zainteresowanych podmiotów za udostępnienie kanału teletechnicznego zgodnie z przepisami ustawy o drogach publicznych, to będziecie Państwo działać w odniesieniu do tych czynności jako organ władzy publicznej, w zakresie realizacji zadań własnych powierzonych Państwu na podstawie ww. ustawy o drogach publicznych. Tym samym z tytułu realizacji tych świadczeń będziecie Państwo wyłączeni z opodatkowania podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 15 ust. 6 ustawy, a pobierana opłata, której obowiązek uiszczenia wynika z ustawy o drogach publicznych, będzie miała charakter publicznoprawny i nie będzie stanowiła wynagrodzenia za usługi podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Mając na uwadze powyższe uregulowania, należy stwierdzić, że w przypadku odpłatnego udostępniania kanału teletechnicznego, o którym mowa we wniosku, Państwo nie będziecie wykorzystywać go do działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy i tym samym w powyższym zakresie nie działacie Państwo jako podatnik, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy. W konsekwencji, powyższa czynność jest wyłączona z systemu podatku VAT i z tego względu będzie stanowiła czynność niepodlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT.

Zatem Państwa stanowisko dotyczące pytania nr 1 należało uznać za prawidłowe”.

Podobne wnioski zostały wyrażone przez Dyrektora KIS w następujących interpretacjach indywidualnych:

1)  interpretacji indywidualnej z dnia 11 lipca 2024 r. (znak: 0114-KDIP4-2.4012.277.2024.1.WH);

2)  interpretacji indywidualnej z dnia 27 lutego 2025 r. (znak: 0113-KDIPT1-2.4012.103.2025.1.JS);

3)  interpretacji indywidualnej z dnia 24 września 2024 r. (znak: 0113-KDIPT1-2.4012.612.2024. 1.MC).

Stanowisko to potwierdza również orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego. W wyroku z dnia 15 października 2021 r., sygn. I FSK 406/18, NSA wprost odniósł się do odpłatnego udostępniania kanału technologicznego na podstawie decyzji administracyjnej: „Zarządca drogi ma obowiązek udostępnienia kanału technologicznego na pisemny wniosek podmiotu, który zgłosił zainteresowanie jego udostępnieniem, w drodze decyzji, w której określa warunki udostępnienia tego kanału. Wysokość opłat regulowana jest ustawowo. Zarządca drogi może odmówić udostępnienia kanału technologicznego jedynie w przypadku braku wolnych zasobów w tym kanale. Następuje to również w formie decyzji administracyjnej.

Z powyższych uwag wynika, że swoboda Gminy w zakresie budowy kanału technologicznego, doboru kontrahenta, zasad udostępniania tego kanału oraz wysokości opłat jest wyłączona.

Determinowana jest bowiem przez ustawodawcę. Ponadto zmieniono całkowicie charakter działań Gminy. Poprzednie formy działań administracji o charakterze cywilnoprawnym zostały zastąpione tradycyjną i charakterystyczną formą działań poprzez akty administracyjne. Te formy władcze działań są ściśle uregulowane przez prawo. Decyzja wydawana zaś przez organ administracji publicznej ma charakter związany. Oznacza to tyle, że jeżeli podmiot spełnia warunki ustawowe, zarządca drogi nie ma prawa odmowy udostępnienia kanału technologicznego”.

W tym samym wyroku NSA przesądził również, że pobieranie opłaty za udostępnienie kanału technologicznego nie zmienia kwalifikacji tej aktywności na gruncie VAT. Sąd wskazał: „Nie można bowiem uznać wnioskodawcy za podatnika prowadzącego działalność gospodarczą. Działa on bowiem jako organ władzy publicznej, realizując zadania nałożone odrębnymi przepisami prawa. Czynności te nie są realizowane na podstawie umów cywilnoprawnych. Oceny tej nie zmienia fakt pobierania opłat z tytułu udostępniania kanałów technologicznych. Wysokość tych opłat jest ściśle limitowana przez ustawodawcę. W zasadzie ich celem jest pokrycie faktycznych kosztów budowy i utrzymania kanałów technicznych. Służy to interesom przede wszystkim użytkowników tych kanałów.

Trafnie również Sąd pierwszej instancji uznał, że działania podejmowane przez wnioskodawcę, nie doprowadzą do naruszenia zasad konkurencji. Kwestie budowy kanałów technologicznych w pasach drogowych oraz zasad ich udostępniania uregulowane są w ustawie o drogach publicznych. Jedynie spółki, które pełnią funkcję zarządcy autostrady płatnej, oraz drogowe spółki specjalnego przeznaczenia, które pełnią funkcję zarządcy drogi, udostępniają kanały technologiczne na podstawie umowy cywilnoprawnej. Przy czym opłaty za udostępnianie kanału technologicznego nie mogą przekroczyć stawek określonych przez ustawodawcę. Wykluczenie zatem wnioskodawcy z kręgu podatników w zakresie działań objętych wnioskiem w żaden sposób nie wywoła zakłóceń konkurencyjnych na tym rynku”.

Powyższy wyrok ma szczególne znaczenie dla sprawy Wnioskodawcy. NSA jednoznacznie potwierdził, że udostępnienie kanału technologicznego w drodze decyzji administracyjnej ma charakter władczy i publicznoprawny. Pobierana opłata nie jest wynagrodzeniem za usługę świadczoną w ramach działalności gospodarczej, ponieważ jej wysokość i zasady poboru wynikają z przepisów prawa. Jednocześnie brak jest podstaw do twierdzenia, że wyłączenie JST z kategorii podatników w tym zakresie może powodować zakłócenie konkurencji.

Podobne wnioski zostały przedstawione m.in. w:

1)  wyroku NSA z dnia 21 czerwca 2022 r. (sygn. akt: I FSK 2096/18);

2)  wyroku NSA z dnia 25 października 2024 r. (sygn. akt: I FSK 230/21);

3)  wyroku NSA z dnia 21 kwietnia 2021 r. (sygn. akt: I FSK 146/20).

Powyższe stanowiska organów oraz NSA należy w pełni odnieść do Projektu. Wnioskodawca będzie realizował Projekt w ramach zadań publicznych dotyczących dróg publicznych. Infrastruktura drogowa będzie ogólnodostępna i nieodpłatna. Kanał technologiczny powstanie w ramach inwestycji drogowej i będzie udostępniany w reżimie wynikającym z ustawy o drogach publicznych.

Wnioskodawca nie będzie działał w tym zakresie na podstawie umów cywilnoprawnych ani w warunkach właściwych dla przedsiębiorcy. Nie wystąpi również ryzyko zakłócenia konkurencji, ponieważ Wnioskodawca nie będzie oferował infrastruktury na rynku, lecz będzie wykonywał obowiązki publicznoprawne zarządcy drogi.

Nie można również uznać, że wyłączenie Wnioskodawcy z kategorii podatników VAT doprowadziłoby do znaczących zakłóceń konkurencji. Budowa drogi publicznej, lokalizacja kanału technologicznego w pasie drogowym oraz jego udostępnianie na podstawie decyzji administracyjnej są czynnościami regulowanymi przepisami prawa publicznego. Wnioskodawca nie będzie konkurował z innymi podmiotami na rynku usług odpłatnego udostępniania infrastruktury, lecz będzie wykonywał obowiązki nałożone na zarządcę drogi.

Mając powyższe na uwadze, Wnioskodawca stoi na stanowisku, że w związku z realizacją Projektu nie będzie działał w charakterze podatnika VAT. Projekt będzie realizowany poza działalnością gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o VAT. Jednocześnie Projekt będzie mieścił się w sferze zadań publicznych wykonywanych w reżimie publicznoprawnym, co uzasadnia zastosowanie art. 15 ust. 6 ustawy o VAT, interpretowanego łącznie z art. 13 ust. 1 Dyrektywy VAT.

W konsekwencji stanowisko Wnioskodawcy w zakresie pytania nr 1 należy uznać za prawidłowe.

Ad 2.

Zdaniem Wnioskodawcy, w odniesieniu do wydatków ponoszonych na realizację Projektu Wnioskodawcy nie będzie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty VAT należnego o kwotę VAT naliczonego ani prawo do zwrotu VAT.

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych VAT, podatnikowi, o którym mowa w art. 15 ustawy o VAT, przysługuje prawo do obniżenia kwoty VAT należnego o kwotę VAT naliczonego.

Z powołanego przepisu wynikają dwie podstawowe przesłanki prawa do odliczenia VAT.

Po pierwsze, odliczenia może dokonać podmiot działający w odniesieniu do danych nabyć w charakterze podatnika VAT, o którym mowa w art. 15 ustawy o VAT. Oznacza to, że sam formalny status czynnego podatnika VAT nie jest wystarczający do odliczenia VAT od każdego wydatku.

Konieczne jest, aby dane nabycie było dokonywane przez podmiot występujący w tym konkretnym zakresie jako podatnik VAT, tj. w ramach działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o VAT.

Po drugie, nabywane towary i usługi muszą być wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych VAT. Warunek ten oznacza konieczność istnienia związku pomiędzy ponoszonym wydatkiem a działalnością opodatkowaną VAT. Jeżeli nabywane towary lub usługi są wykorzystywane do czynności zwolnionych z VAT albo do działalności pozostającej poza zakresem VAT, prawo do odliczenia VAT nie powstaje.

Związek wydatku z czynnościami opodatkowanymi VAT może mieć charakter bezpośredni albo pośredni. Związek bezpośredni występuje wtedy, gdy dane nabycie służy wykonaniu konkretnej czynności opodatkowanej VAT, przykładowo dostawie towarów albo odpłatnemu świadczeniu usług.

Związek pośredni występuje natomiast wtedy, gdy wydatek nie jest przypisany do jednej konkretnej czynności opodatkowanej, ale pozostaje związany z całokształtem działalności gospodarczej podatnika, w ramach której wykonywane są czynności opodatkowane VAT. Dotyczy to w szczególności wydatków ogólnych, które jako element kosztowy działalności gospodarczej wpływają na funkcjonowanie podatnika i pozostają w związku z prowadzoną przez niego sprzedażą opodatkowaną.

W analizowanym stanie faktycznym żadna z powyższych przesłanek nie zostanie spełniona.

Po pierwsze, jak wskazano w uzasadnieniu stanowiska do pytania nr 1, realizując Projekt Wnioskodawca nie będzie działał w charakterze podatnika VAT. Projekt będzie realizowany w ramach zadań publicznych dotyczących dróg publicznych oraz w reżimie publicznoprawnym.

Realizacja Projektu będzie pozostawała poza działalnością gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o VAT. Wnioskodawca nie będzie występował w tym zakresie jako producent, handlowiec ani usługodawca, lecz jako podmiot prawa publicznego wykonujący obowiązki nałożone przepisami prawa.

Już z tej przyczyny Wnioskodawcy nie będzie przysługiwało prawo do odliczenia VAT od wydatków ponoszonych na realizację Projektu. Skoro bowiem Wnioskodawca nie będzie działał w tym zakresie jako podatnik VAT, to nie zostanie spełniona podstawowa podmiotowa przesłanka prawa do odliczenia wynikająca z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT.

Po drugie, wydatki ponoszone na realizację Projektu nie będą wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych VAT. Projekt będzie obejmował budowę ogólnodostępnej i nieodpłatnej infrastruktury drogowej. Za przejazd nowym odcinkiem drogi nie będą pobierane opłaty.

Wnioskodawca nie planuje prowadzenia na infrastrukturze objętej Projektem działalności gospodarczej polegającej na świadczeniu usług albo sprzedaży produktów. Wydatki związane z realizacją Projektu będą ponoszone w celu wykonania zadania publicznego dotyczącego infrastruktury drogowej.

W odniesieniu do wydatków na realizację Projektu nie wystąpi zatem bezpośredni związek z czynnościami opodatkowanymi VAT. Towary i usługi nabywane w ramach Projektu nie będą służyły wykonaniu konkretnej odpłatnej czynności opodatkowanej VAT. W szczególności infrastruktura drogowa powstała w ramach Projektu nie będzie przedmiotem odpłatnego świadczenia usług na rzecz użytkowników drogi. Korzystanie z drogi będzie powszechne, ogólnodostępne i nieodpłatne.

Nie wystąpi również pośredni związek wydatków na realizację Projektu z czynnościami opodatkowanymi VAT. Wydatki te nie będą stanowiły kosztów ogólnych działalności gospodarczej Wnioskodawcy, służących całokształtowi jego działalności opodatkowanej VAT. Będą one ponoszone w celu realizacji zadania publicznego w zakresie infrastruktury drogowej, a nie w celu prowadzenia albo wspierania działalności gospodarczej Wnioskodawcy. Ewentualne korzyści społeczne, komunikacyjne, gospodarcze albo środowiskowe wynikające z realizacji Projektu nie oznaczają jeszcze związku z czynnościami opodatkowanymi VAT. Są one konsekwencją realizacji zadania publicznego, a nie elementem działalności gospodarczej Wnioskodawcy.

Na powyższą ocenę nie wpływa okoliczność, że w ramach Projektu powstanie kanał technologiczny, który może być udostępniany zainteresowanym podmiotom na zasadach wynikających z przepisów prawa. Udostępnienie kanału technologicznego będzie następować w drodze decyzji administracyjnej, a opłata za udostępnienie kanału będzie ustalana według zasad wynikających z przepisów prawa.

Udostępnienie kanału technologicznego nie będzie stanowiło czynności opodatkowanej VAT wykonywanej przez Wnioskodawcę jako podatnika VAT. Będzie ono elementem reżimu publicznoprawnego związanego z realizacją obowiązków zarządcy drogi. Tym samym nie można uznać, że wydatki ponoszone na realizację Projektu będą służyć czynnościom opodatkowanym VAT.

Wydatki na realizację Projektu nie będą więc pozostawały ani w bezpośrednim, ani w pośrednim związku z czynnościami opodatkowanymi VAT. Nie będą służyły konkretnym odpłatnym czynnościom opodatkowanym. Nie będą również kosztami ogólnymi działalności gospodarczej Wnioskodawcy, związanymi z całokształtem działalności opodatkowanej VAT. Będą natomiast związane z realizacją zadania publicznego pozostającego poza zakresem VAT.

W rezultacie Wnioskodawcy nie będzie przysługiwało prawo do odliczenia VAT od wydatków ponoszonych na realizację Projektu. Nie zostanie bowiem spełniona ani przesłanka działania w charakterze podatnika VAT w odniesieniu do tych wydatków, ani przesłanka wykorzystania nabywanych towarów i usług do wykonywania czynności opodatkowanych VAT.

Skoro zaś Wnioskodawcy nie będzie przysługiwało prawo do odliczenia VAT, to nie będzie mu również przysługiwało prawo do zwrotu VAT w tym zakresie. Zwrot VAT jest konsekwencją wystąpienia VAT naliczonego podlegającego odliczeniu. Jeżeli w odniesieniu do danych wydatków prawo do odliczenia VAT nie powstaje, nie powstaje również prawo do uzyskania zwrotu VAT wynikającego z tych wydatków.

Mając powyższe na uwadze, Wnioskodawca stoi na stanowisku, że w odniesieniu do wydatków ponoszonych na realizację Projektu nie będzie mu przysługiwało prawo do odliczenia VAT ani prawo do zwrotu VAT.

Powyższy wniosek znajduje potwierdzenie w interpretacji indywidualnej z dnia 5 grudnia 2025 r., znak 0112-KDIL1-1.4012.700.2025.2.MG. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej potwierdził w niej brak prawa województwa do odliczenia VAT oraz brak prawa do zwrotu VAT w odniesieniu do wydatków poniesionych na realizację projektów inwestycji drogowych obejmujących również kanały technologiczne.

Analogiczne stanowisko wynika z interpretacji indywidualnej z dnia 25 października 2023 r., znak 0113-KDIPT1-2.4012.557.2023.2.MC. Organ potwierdził tam brak prawa do odliczenia albo odzyskania VAT od wydatków poniesionych na wybudowanie kanału technologicznego, jeżeli jego udostępnianie następuje w drodze decyzji administracyjnej i pozostaje poza zakresem VAT.

Takie podejście potwierdza również wyrok NSA z dnia 15 października 2021 r., sygn. I FSK 406/18.

Skoro udostępnienie kanału technologicznego na podstawie decyzji administracyjnej nie stanowi działalności gospodarczej jednostki samorządu terytorialnego jako podatnika VAT, to brak jest podstaw do przyjęcia, że wydatki dotyczące budowy takiego kanału pozostają w związku z czynnościami opodatkowanymi VAT. NSA wskazał, że konsekwencją braku działania jako podatnik VAT przy władczym udostępnianiu kanału technologicznego jest brak możliwości częściowego odliczenia VAT od wydatków związanych z budową kanału technologicznego oraz kosztami nadzoru inwestorskiego.

W konsekwencji stanowisko Wnioskodawcy w zakresie pytania nr 2 należy uznać za prawidłowe.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:

Na podstawie art. 2 pkt 6 ustawy:

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:

Natomiast w świetle art. 8 ust. 1 ustawy:

Z tak szeroko sformułowanej definicji wynika, że przez świadczenie usług należy rozumieć przede wszystkim określone zachowanie się podatnika na rzecz innego podmiotu, które wynika z dwustronnego stosunku zobowiązaniowego, zakładającego istnienie podmiotu będącego odbiorcą (nabywcą usługi), jak również podmiotu świadczącego usługę. Przy czym, o ile dane zachowanie podatnika mieści się w ustawowej definicji świadczenia usług, to – co do zasady – niezbędnym elementem do uznania tego zachowania za czynność podlegającą opodatkowaniu jest spełnienie przesłanki odpłatności (wynagrodzenie za usługę). Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy mieć na względzie, że ustawa zalicza do grona usług każde świadczenie. Zauważyć jednak należy, że usługą będzie tylko takie świadczenie, w przypadku którego istnieje bezpośredni konsument, odbiorca świadczenia odnoszący korzyść o charakterze majątkowym.

Wyjaśnić ponadto należy, że nie każda czynność stanowiąca dostawę towarów lub świadczenie usługi w rozumieniu art. 7 ust. 1 oraz art. 8 ust. 1 ustawy podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Aby dana czynność podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, musi być wykonana przez podatnika.

W myśl art. 15 ust. 1 ustawy:

Według art. 15 ust. 2 ustawy:

Jak stanowi art. 15 ust. 6 ustawy:

Z powołanych przepisów wynika, że jednostki samorządu terytorialnego nie są podatnikami podatku od towarów i usług w związku z realizacją zadań, które podejmują jako podmioty prawa publicznego, nawet jeśli pobierają z tego tytułu należności, opłaty lub składki. Podmioty te są natomiast podatnikami podatku od towarów i usług w przypadku wykonywanych przez nie czynności na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Jak wynika z powyższego, wyłączenie organów władzy publicznej z kategorii podatnika ma charakter podmiotowo-przedmiotowy.

W świetle wskazanych unormowań jednostki samorządu terytorialnego na gruncie podatku od towarów i usług występować mogą w dwoistym charakterze:

·      podmiotów niebędących podatnikami, gdy realizują zadania nałożone na nich odrębnymi przepisami prawa, oraz

·      podatników podatku od towarów i usług, gdy wykonują czynności na podstawie umów cywilnoprawnych.

Kryterium podziału stanowi charakter wykonywanych czynności: czynności o charakterze publicznoprawnym wyłączają te podmioty z kategorii podatników, natomiast czynności o charakterze cywilnoprawnym skutkują uznaniem tych podmiotów za podatników podatku od towarów i usług, a realizowane przez nie odpłatne dostawy towarów i świadczenie usług podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Z powołanych wyżej przepisów wynika, że jednostki samorządu terytorialnego są podatnikami podatku od towarów i usług jedynie w zakresie wszelkich czynności, które mają charakter cywilnoprawny, tzn. są przez nie realizowane na podstawie umów cywilnoprawnych. Będą to zatem wszystkie realizowane przez te jednostki (urzędy) czynności w sferze ich aktywności cywilnoprawnej, np. czynności sprzedaży, zamiany (nieruchomości i ruchomości), wynajmu, dzierżawy, itp., umów prawa cywilnego (nazwanych i nienazwanych). Tylko w tym zakresie ich czynności mają bowiem charakter działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy.

Na mocy art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 720 ze zm.):

W myśl art. 2 ust. 2 ustawy o samorządzie województwa:

Zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy o samorządzie województwa:

Jak wynika z art. 8 ust. 1 ustawy o samorządzie województwa:

Natomiast art. 14 ust. 1 pkt 10 ustawy o samorządzie województwa stanowi, że:

Ponadto w tym miejscu należy przytoczyć przepis art. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 889 ze zm.):

W świetle art. 2 ust. 1 ustawy o drogach publicznych:

Według art. 2a ust. 2 ustawy o drogach publicznych, wskazuje, że:

Zgodnie z art. 19 ust. 1 ustawy o drogach publicznych:

W myśl art. 19 ust. 2 ustawy o drogach publicznych:

Stosownie do zapisu art. 20 pkt 1 ustawy o drogach publicznych:

Na podstawie art. 20 pkt 3 ustawy o drogach publicznych:

Z treści art. 20 pkt 4 ustawy o drogach publicznych wynika, że:

Zgodnie z art. 20 pkt 11 ustawy o drogach publicznych:

Na podstawie art. 39 ust. 6 ustawy o drogach publicznych:

W świetle art. 39 ust. 7 ustawy o drogach publicznych:

Na mocy art. 39 ust. 7a ustawy o drogach publicznych:

Według art. 39 ust. 7ab ustawy o drogach publicznych:

W myśl art. 39 ust. 7g ustawy o drogach publicznych:

W świetle art. 39 ust. 7h ustawy o drogach publicznych:

Na podstawie art. 39 ust. 7j ustawy o drogach publicznych:

Zgodnie z art. 39 ust. 8 ustawy o drogach publicznych:

Z opisu sprawy wynika, że są Państwo czynnym, zarejestrowanym podatnikiem VAT. Planują Państwo realizację projektu pn. „(…)”. Zakres rzeczowy Projektu obejmuje w szczególności budowę nowego przebiegu drogi wojewódzkiej wraz z infrastrukturą oraz budowę wiaduktu kolejowego (…). Projekt stanowi element szerszego układu drogowego. Celem realizacji Projektu jest zapewnienie niezbędnych połączeń do sieci (...) oraz zapewnienie nieodpłatnych połączeń z terenami inwestycyjnymi i centrami logistycznymi. Nowe połączenie drogowe ma odciążyć układ drogowy miasta oraz poprawić płynność ruchu pomiędzy autostradą a drogą krajową. Projekt ma również wpłynąć na usprawnienie komunikacji w tym obszarze, poprawę bezpieczeństwa uczestników ruchu, poprawę jakości podróżowania oraz obniżenie kosztów transportu. Grupami docelowymi Projektu będą w szczególności użytkownicy dróg, mieszkańcy Gminy oraz inwestorzy krajowi i zagraniczni. Projekt ma przyczynić się do polepszenia warunków życia mieszkańców oraz wspierać zrównoważony rozwój gminy (…). Nie planują Państwo prowadzenia na infrastrukturze objętej Projektem działalności polegającej na świadczeniu usług albo sprzedaży produktów. Infrastruktura powstała w wyniku realizacji Projektu będzie ogólnodostępna i nieodpłatna. Za przejazd nowym odcinkiem drogi nie będą pobierane opłaty. W ramach Projektu powstanie również kanał technologiczny. Budowa kanału technologicznego przy budowie drogi wynika z obowiązków nałożonych na zarządcę drogi przepisami prawa. Kanał technologiczny może być udostępniany zainteresowanym podmiotom na zasadach wynikających z przepisów prawa. Udostępnienie kanału technologicznego będzie następować na pisemny wniosek podmiotu zainteresowanego jego udostępnieniem. Warunki udostępnienia kanału technologicznego będą określane w drodze decyzji administracyjnej. Decyzja będzie określała w szczególności dane wnioskodawcy, lokalizację kanału technologicznego, zakres udostępnienia kanału, planowany okres udostępnienia oraz wysokość opłaty za udostępnienie kanału technologicznego i sposób jej uiszczania. Za udostępnienie kanału technologicznego albo jego części pobierana będzie opłata. Opłata ta będzie ustalana według zasad wynikających z przepisów o drogach publicznych. Faktury dokumentujące nabycie towarów i usług związanych z realizacją Projektu będą wystawiane na Państwa jako nabywcę.

Państwa wątpliwości w pierwszej kolejności dotyczą wskazania, czy w związku z realizacją Projektu, obejmującego budowę ogólnodostępnej i nieodpłatnej infrastruktury drogowej wraz z kanałem technologicznym, który może być udostępniany zainteresowanym podmiotom na zasadach wynikających z przepisów prawa, nie będą Państwo działali w charakterze podatnika podatku VAT.

Mając na uwadze powyższe uregulowania oraz opis sprawy należy stwierdzić, że realizowana przez Państwa w ramach Projektu inwestycja drogowa odbywa się w ramach władztwa publicznego i Państwo, wykonując to zadanie, działają jako organ administracji publicznej i mogą korzystać ze środków prawnych o charakterze władczym. W takim ujęciu, bez wątpienia nie będą mogli Państwo być uznani za podatnika, gdyż realizują Państwo w tym zakresie zadania własne, służące zaspokajaniu zbiorowych potrzeb społeczności.

Natomiast, w odniesieniu do budowy kanału technologicznego w ramach ww. Projektu należy stwierdzić, że skoro będziecie Państwo pobierać opłatę od zainteresowanych podmiotów za udostępnienie kanału technologicznego, zgodnie z przepisami ustawy o drogach publicznych, to będą Państwo działać również w odniesieniu do tych czynności jako organ władzy publicznej, w zakresie realizacji zadań własnych powierzonych Państwu na podstawie ww. ustawy o drogach publicznych. Tym samym, z tytułu realizacji tych świadczeń będą Państwo również wyłączeni z opodatkowania podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 15 ust. 6 ustawy, a pobierana opłata, której obowiązek uiszczenia wynika z ustawy o drogach publicznych, ma charakter publicznoprawny i nie stanowi wynagrodzenia za usługi podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Podsumowując, w związku z realizacją Projektu, obejmującego budowę ogólnodostępnej i nieodpłatnej infrastruktury drogowej wraz z kanałem technologicznym, który może być udostępniany zainteresowanym podmiotom na zasadach wynikających z przepisów prawa, nie będą Państwo działali w charakterze podatnika podatku VAT.

Zatem, Państwa stanowisko dotyczące pytania oznaczonego we wniosku nr 1 jest prawidłowe.

Dalsze Państwa wątpliwości dotyczą ustalenia, czy w odniesieniu do wydatków ponoszonych na realizację Projektu nie będzie Państwu przysługiwało prawo do obniżenia kwoty VAT należnego o kwotę VAT naliczonego ani prawo do zwrotu VAT.

Podstawowe zasady dotyczące odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy. W myśl tego przepisu:

Na podstawie art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy:

W świetle art. 87 ust. 1 ustawy:

Zasady dokonywania zwrotu różnicy podatku na rachunek bankowy podatnika zostały określone w art. 87 ust. 2-6 ustawy.

Wyjaśnić należy, że przepisy art. 87 ustawy regulują sposób dokonania przez podatnika rozliczenia w sytuacji, gdy w danym okresie rozliczeniowym deklaruje on nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym. Przepisy te umożliwiają otrzymanie przez podatnika rzeczywistego zwrotu nadwyżki podatku naliczonego. Warunkiem, który musi spełnić podatnik, by domagać się zwrotu, jest powstanie w okresie rozliczeniowym różnicy pomiędzy kwotą podatku naliczonego a kwotą podatku należnego. Powyższe wynika z zasady określonej w przywołanym powyżej art. 87 ust. 1 ustawy.

Z cytowanego wyżej art. 86 ust. 1 ustawy wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego.

Ponadto należy zauważyć, że ustawodawca zapewnił podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego w całości lub w części, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Ten ostatni przepis określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Aby podmiot mógł skorzystać z prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony związany z dokonanym nabyciem towarów i usług, w pierwszej kolejności winien spełnić przesłanki umożliwiające uznanie go – dla tej czynności – za podatnika podatku od towarów i usług, działającego w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.

Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje zarejestrowany, czynny podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi.

Przedstawiona powyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z usługami i towarami, które nie są w ogóle wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.

Zgodnie z powołanymi wyżej przepisami, rozliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ust. 1 ustawy uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.

Jak już wcześniej wskazano, w ramach realizacji Projektu nie będą Państwo działać w charakterze podatnika podatku VAT, a czynność odpłatnego udostępniania kanałów technologicznych, które zostaną wybudowane w ramach ww. Projektu, ma charakter publicznoprawny i nie stanowi wynagrodzenia za usługi podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

W związku z powyższym nie będą mieć Państwo prawa do odliczenia podatku naliczonego, ani do jego zwrotu w odniesieniu do wydatków poniesionych na realizację Projektu, w tym również na budowę kanałów technologicznych, które zostaną wybudowane w ramach ww. Projektu. Powyższe wynika z faktu, że w analizowanej sprawie nie zostaną spełnione – wskazane w art. 86 ust. 1 ustawy – przesłanki warunkujące prawo do odliczenia podatku naliczonego, tj. nie będą Państwo działać jako podatnik podatku VAT, a wydatki związane z realizacją Projektu nie będą wykorzystywane do czynności opodatkowanych podatkiem VAT. Nie zostaną spełnione również przesłanki warunkujące prawo do zwrotu podatku VAT – zgodnie z art. 87 ust. 1 ustawy.

W związku z poniesionymi wydatkami, nie będą mieli Państwo również możliwości uzyskania zwrotu podatku na zasadach określonych w rozdziale 4 rozporządzenia Ministra Finansów z 16 grudnia 2013 r. w sprawie miejsca świadczenia usług oraz zwrotu kwoty podatku naliczonego jednostce dokonującej nabycia (importu) towarów lub usług (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1328 ze zm.). Ewentualny zwrot na podstawie tych przepisów obwarowany jest pewnymi warunkami, które podatnik winien spełnić. Wśród warunków tych ustawodawca wymienia m.in. złożenie zgłoszenia rejestracyjnego i pochodzenie środków finansowych ze źródeł określonych w § 8 ust. 3 i 4 ww. rozporządzenia, a w zakresie środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej podpisanie umowy o dofinansowanie przed dniem 1 maja 2004 r. Ponieważ nie spełniają Państwo tych warunków, nie będą Państwo mieć możliwości ubiegania się o zwrot podatku VAT na podstawie przepisów rozdziału 4 cyt. rozporządzenia.

Podsumowując, w odniesieniu do wydatków ponoszonych na realizację Projektu nie będzie Państwu przysługiwało prawo do obniżenia kwoty VAT należnego o kwotę VAT naliczonego ani prawo do zwrotu podatku VAT.

Tym samym, Państwa stanowisko dotyczące pytania oznaczonego we wniosku nr 2 jest prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Zgodnie z art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej:

Jestem ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Państwo ponoszą ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego) podanym przez Państwa w złożonym wniosku. Zatem, wydając przedmiotową interpretację oparłem się na wynikającym z treści wniosku opisie zdarzenia przyszłego. W przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, bądź celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych. Ponadto, w sytuacji zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego w opisie sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.