0112-KDIL1-1.4012.559.2026.2.MG

Interpretacja indywidualna2026-10-15Dyrektor Krajowej Informacji SkarbowejAktualna

Podatek od towarów i usług w zakresie opodatkowania i prawa do odliczenia podatku VAT z tytułu montażu instalacji fotowoltaicznej na budynku przedszkola, szkoły i podmiotu posiadającego odrębną osobowość prawną w związku z realizacja Inwestycji.

Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług – jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

1 lipca 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z 22 czerwca 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku od towarów i usług w zakresie:

·    opodatkowania podatkiem VAT czynności wprowadzenia do sieci energetycznej prądu, który jest/będzie produkowany w Instalacji zamontowanej na budynku Przedszkola (pytanie oznaczone we wniosku nr 1);

·    prawa do odliczenia podatku VAT od poniesionych na realizację Inwestycji wydatków dotyczących Instalacji OZE montowanych na budynkach AB i CD (administrowanych przez CDE) (pytanie oznaczone we wniosku nr 2);

·    prawa do odliczenia podatku VAT od poniesionych na realizację Inwestycji wydatków dotyczących Instalacji OZE montowanych na budynku Szkoły przy zastosowaniu prewspółczynnika, o którym mowa w art. 86 ust. 2a ustawy w związku z § 3 ust. 2 Rozporządzenia, wyliczonego na podstawie danych właściwych dla Szkoły (pytanie oznaczone we wniosku nr 3);

·    braku prawa do odliczenia podatku VAT od poniesionych na realizację Inwestycji wydatków dotyczących Instalacji montowanej na budynku Przedszkola w oparciu o wyliczoną/przyjętą proporcję dla jednostki budżetowej – Przedszkola, w sytuacji, gdy uznają Państwo, że proporcja ta wynosi 0% (pytanie oznaczone we wniosku nr 4).

Uzupełnili go Państwo pismem z 31 sierpnia 2026 r. (wpływ 31 sierpnia 2026 r.) – w odpowiedzi na wezwanie.

Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego

Gmina jest zarejestrowanym, czynnym podatnikiem VAT.

Na podstawie ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 662; dalej: „ustawa o samorządzie gminnym”), Gmina jest wyposażona w osobowość prawną i posiada zdolność do czynności cywilnoprawnych. Gmina wykonuje zadania własne (określone w art. 7 ustawy o samorządzie gminnym) samodzielnie lub poprzez powołane gminne jednostki organizacyjne.

W strukturze organizacyjnej JST występują jednostki oświatowe oraz Ośrodek Pomocy Społecznej w F, mające status jednostek budżetowych. Ww. jednostki organizacyjne, objęte są centralizacją rozliczeń VAT i wykazują osiągnięty obrót łącznie z Urzędem Gminy w jednym pliku JPK_VAT, składanym z podaniem danych Gminy. Ponadto, na terenie Gminy funkcjonują instytucje kultury posiadające osobowość prawną, stanowiące odrębnego podatnika VAT, m.in. Gminny Ośrodek Kultury, Sportu i Rekreacji w F (dalej: „CDE”).

Gmina realizuje projekt pn. „(...)” (dalej: „Inwestycja”). W ramach realizacji Inwestycji, Gmina dokona/dokonała montażu instalacji fotowoltaicznych (dalej: „Instalacje”) należących do Gminy obiektach użyteczności publicznej, tzn. na budynkach (dalej łącznie określanych jako: „Budynki”):

·         Szkoły Podstawowej (...) (dalej: „Szkoła”),

·         Przedszkola (...) (dalej: „Przedszkole”),

·         Gminnego Ośrodka Kultury w F (dalej: „CD”),

·         Wiejskiego Domu Kultury (...) (dalej: „AB”).

Ponadto, w Szkole przy okazji realizacji Inwestycji zostały wykonane następujące prace (efekty których będą dalej nazywane łącznie „Instalacjami OZE”):

·         prace objęte projektem (objęte dofinansowaniem zewnętrznym) – montaż i zabudowa absorpcyjnych gazowych pomp ciepła, wykonanie instalacji elektrycznej zasilania urządzeń kotłowni, roboty remontowo-budowlane, roboty demontażowe, instalacja CO;

·         prace nieobjęte projektem (nieobjęte dofinansowaniem zewnętrznym) – montaż i zabudowa kotłów gazowych zewnętrznych, przebudowa oraz rozbudowa instalacji gazowej, odwodnienie i odprowadzenie skroplin.

Inwestycja dofinansowana została (z wyjątkiem ww. prac nieobjętych projektem) częściowo w ramach Programu Fundusze Europejskie dla (...) 2021-2027, Priorytet (...) Fundusze Europejskie na transformację, Działanie (...) Rozwój energetyki rozproszonej opartej o odnawialne źródła energii.

W ramach Inwestycji powstała już w Szkole instalacja fotowoltaiczna wraz z wykonaniem Instalacji OZE, natomiast dla pozostałych lokalizacji Instalacje powstaną do końca roku 2026.

W związku z realizacją przedmiotowej Inwestycji Gmina ponosi/będzie ponosiła wydatki inwestycyjne (dalej: „Wydatki”), które są/będą dokumentowane przez dostawców/wykonawców wystawionymi na Gminę fakturami VAT z wykazanymi na nich kwotami podatku naliczonego. Gmina będzie w stanie przyporządkować Wydatki do poszczególnych Instalacji/Instalacji OZE, tj. do Instalacji montowanych na konkretnych budynkach (Szkoła, Przedszkole, CD, AB).

Inwestycja ma na celu długoterminowe obniżenie kosztów eksploatacji Budynków i tym samym, zmniejszenie obciążenia budżetu Gminy. Inwestycja ma również umożliwić rozwój energetyki rozproszonej w budynkach użyteczności publicznej w Gminie Fa oraz promować zrównoważony rozwój i postawy proekologiczne wśród mieszkańców.

Budynki objęte zakresem przedmiotowego wniosku stanowią własność Gminy.

Szkoła oraz Przedszkole zostały nieodpłatnie przekazane w zarząd jednostkom oświatowym scentralizowanym dla podatku VAT, natomiast CD oraz AB zostały nieodpłatnie przekazane CDE. W związku z tym, CDE jest administratorem CD oraz AB, na budynkach których w ramach realizacji Inwestycji powstaną Instalacje i pozostanie nim również po zakończeniu Inwestycji.

Gmina wskazuje, że Instalacje zamontowane na Budynkach zasadniczo służą/będą służyć dostawie prądu wyłącznie do danych obiektów, na których zostały/zostaną zamontowane, a wytwarzanie prądu w Instalacjach odbywa się/będzie odbywać się w sposób ciągły. Gmina pragnie również wskazać, iż wytworzony w Instalacjach prąd nie podlega/nie będzie podlegał sprzedaży na rzecz podmiotów trzecich (z wyjątkiem sprzedaży prądu, odpowiednio, przez Gminę albo CDE na rzecz Przedsiębiorstwa energetycznego w ramach net-billingu). Instalacje OZE zamontowane na budynku Szkoły, z kolei zasadniczo będą służyć termomodernizacji Szkoły polegającej na ogrzewaniu budynku Szkoły za pomocą absorpcyjnych gazowych pomp ciepła (w tym przy wykorzystaniu energii wytworzonej w instalacjach fotowoltaicznych zamontowanych na Szkole).

CD oraz AB – prosumentem CDE

W związku z zamontowaniem Instalacji na budynkach CD oraz AB jednostka administrująca tymi budynkami, tj. CDE, po podpisaniu Umowy z Przedsiębiorstwem energetycznym będzie prosumentem energii odnawialnej w rozumieniu art. 2 pkt 27a ustawy o OZE, czyli odbiorcą końcowym wytwarzającym energię elektryczną z odnawialnych źródeł energii na własne potrzeby w mikroinstalacji. CDE, po uruchomieniu Instalacji na budynkach CD oraz AB, będzie dokonywał rozliczeń wytworzonej w nich energii elektrycznej w ramach tzw. „net-billingu”. Tym samym, CDE jako prosument – zarejestrowany, czynny podatnik VAT, poprzez wprowadzenie energii do sieci energetycznej wytworzonej z Instalacji na budynkach CD i AB, dokona na rzecz Przedsiębiorstwa energetycznego dostawy towarów w rozumieniu art. 7 ust. 1 ustawy o VAT. Jednocześnie Gmina dokonująca montażu Instalacji nie będzie prosumentem energii odnawialnej w rozumieniu art. 2 pkt 27a ustawy o OZE oraz nie będzie korzystać z rozliczenia wartości energii elektrycznej wprowadzonej do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej wobec wartości energii elektrycznej pobranej z tej sieci w związku z działaniem Instalacji zamontowanych na budynkach CD oraz AB.

Kluczowe jest również to, że Gmina nie wykorzystuje i nie będzie wykorzystywać budynków CD oraz AB do prowadzenia własnej działalności komercyjnej (gospodarczej), jak również nie będzie uzyskiwać żadnych przychodów z tytułu eksploatacji Instalacji zamontowanych na tych budynkach.

Gmina ponownie podkreśla, że ewentualne przychody związane z rozliczeniami z zakładem energetycznym dotyczącymi prądu wytworzonego w Instalacjach zamontowanych na budynkach AB i CD będą występowały po stronie CDE, a nie po stronie Gminy. CDE, po uruchomieniu Instalacji na budynkach CD oraz AB, będzie bowiem dokonywał rozliczeń wytworzonej w nich energii elektrycznej jako prosument energii elektrycznej w rozumieniu art. 2 pkt 27a ustawy o OZE.

Szkoła i Przedszkole – prosumentem Gmina

W związku z zamontowaniem Instalacji na budynku Szkoły oraz planowanym montażem Instalacji na budynku Przedszkola, Gmina jest/będzie prosumentem energii odnawialnej w rozumieniu art. 2 pkt 27a ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 68, dalej: „ustawa o OZE”), a montowane Instalacje stanowią/będą stanowić mikroinstalacje w rozumieniu art. 2 pkt 19 ww. ustawy.

Szkoła – net-metering

Wytworzona w Instalacji zamontowanej na budynku Szkoły energia elektryczna jest/będzie rozliczana w ramach tzw. net-meteringu, czyli systemu polegającego na ilościowym rozliczeniu energii wyprodukowanej przez prosumenta (Gminę) w Instalacjach i wprowadzonej do sieci z energią finalnie pobraną z sieci od dostawcy. Sposób działania tego systemu jest ściśle uregulowany w ustawie o OZE. Rozliczenia w tym zakresie są wykazywane na otrzymywanych od Przedsiębiorstwa energetycznego fakturach.

Zgodnie z ustawą o OZE oraz opartymi na jej regulacjach zapisami Umowy, wyprodukowana przez Instalację energia elektryczna jest/będzie w pierwszej kolejności zużywana na potrzeby budynku Szkoły, a w przypadku nadwyżki jest/będzie wprowadzana do sieci energetycznej. Gmina może następnie wykorzystać taką nadwyżkę energii wytworzonej przez Instalacje i wprowadzonej do sieci w kolejnych okresach rozliczeniowych, jednak nie dłużej niż w ciągu 12 miesięcy od daty wprowadzenia tej energii do sieci. Jak reguluje ustawa o OZE (art. 4 ust. 1 i 1a), Gmina pragnie jednocześnie wskazać, że z tytułu wprowadzenia przez nią energii elektrycznej do sieci energetycznej nie otrzymuje/nie będzie otrzymywała od Przedsiębiorstwa energetycznego żadnego wynagrodzenia (powyżej opisany mechanizm wyczerpuje roszczenia Gminy wobec Przedsiębiorstwa energetycznego z tego tytułu).

Zgodnie z art. 4 ust. 10 pkt 1 ustawy o OZE, pobrana energia elektryczna podlegająca rozliczeniu, o którym mowa w ust. 1 i 1a tej ustawy, jest zużyciem energii wyprodukowanej na potrzeby własne przez prosumenta energii odnawialnej i nie stanowi sprzedaży energii elektrycznej nabywcy końcowemu na terytorium kraju.

W przypadku niewykorzystania przez Gminę w ciągu 12 miesięcy nadwyżki energii elektrycznej wprowadzonej przez nią do sieci energetycznej, taką nieodebraną energią dysponować będzie Przedsiębiorstwo energetyczne (art. 4 ust. 11 ustawy o OZE).

Przedszkole – net-billing

Po zakończeniu w ramach realizacji Inwestycji montażu Instalacji na budynku Przedszkola, Gmina planuje zawrzeć umowę z Przedsiębiorstwem energetycznym, w ramach której wyprodukowana w tej Instalacji energia elektryczna będzie rozliczana w ramach tzw. net-billingu.

Model ten przewiduje, że wyprodukowana przez Instalacje i wprowadzona do sieci energia elektryczna jest/będzie zapisywana wartościowo jako tzw. depozyt prosumencki na indywidualnym koncie Gminy i będzie pomniejszać kwotę podlegającą zapłacie przez Gminę na rzecz Przedsiębiorstwa energetycznego z tytułu zużycia prądu przez Przedszkole (Gminę).

Na podstawie art. 4 ust. 1a pkt 2 ustawy o OZE, w modelu net-billingu Przedsiębiorstwo energetyczne dokonuje rozliczenia wartości energii elektrycznej wprowadzonej do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej przez Gminę, wobec wartości energii elektrycznej pobranej z tej sieci w celu jej zużycia na potrzeby własne.

Wytworzona w Instalacji zamontowanej na budynku Przedszkola energia elektryczna służy/służyć będzie zasileniu w energię Przedszkola. W przypadku budynku Przedszkola, niedobory niezbędnej energii pobierane są/będą przez Gminę z sieci energetycznej należącej do Przedsiębiorstwa energetycznego. W przypadku nadmiarów (Instalacja wytworzy więcej energii niż będzie to potrzebne w budynku Przedszkola), nadwyżki energii będą wprowadzane do sieci energetycznej należącej do Przedsiębiorstwa energetycznego.

Prewspółczynnik Szkoły

Gmina pragnie wskazać, iż budynek Szkoły objęty zakresem Inwestycji jest/będzie wykorzystywany w szczególności do realizacji zadań statutowych Gminy – tj. zadań w zakresie kształcenia i wychowania. Dodatkowo, Gmina za pośrednictwem Szkoły prowadzi/będzie prowadzić działalność obejmującą czynności podlegające opodatkowaniu VAT (w szczególności odpłatny wynajem powierzchni pod sklepik oraz pod nadajnik telekomunikacyjny).

Mając na uwadze powyższe, Wydatki ponoszone na realizację Inwestycji (tj. w zakresie Szkoły) są/będą związane z całokształtem działalności prowadzonej przez Gminę za pośrednictwem Szkoły, tj. Wydatki na realizację Inwestycji są/będą związane zarówno z prowadzoną przez Szkołę działalnością gospodarczą (odpłatny wynajem), jak i działalnością statutową. Gmina i Szkoła nie znają sposobu, aby bezpośrednio i wyłącznie przyporządkować Wydatki do realizowanych czynności opodatkowanych VAT, albo też do zdarzeń w ogóle niepodlegających regulacjom VAT. Przywołana trudność dokonania bezpośredniej alokacji powyższych Wydatków, stanowiących wydatki mieszane (tj. związane z działalnością gospodarcza oraz inną niż gospodarcza Gminy), wynika przede wszystkim z kompleksowego charakteru Inwestycji, który wyraża się – co do zasady – koniecznością objęcia pracami całego budynku Szkoły, nie zaś jedynie wybranej ich części oraz z faktu, że wykonywane przez Gminę (za pośrednictwem Szkoły) czynności i występujące po Jej stronie zdarzenia spoza zakresu regulacji VAT są – co do zasady – wykonywane przy pomocy tych samych zasobów.

Z uwagi na powyższe, w opinii Gminy, nie ma obiektywnej możliwości odrębnego przyporządkowania kwot VAT naliczonego związanych z czynnościami opodatkowanymi podatkiem od towarów i usług oraz czynnościami niepodlegającymi opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Gmina pragnie wskazać, iż mając na uwadze przedstawione powyżej okoliczności oraz treść art. 86 ust. 1 ustawy o VAT w zw. z art. 86 ust. 2a ustawy o VAT oraz art. 86 ust. 22 ustawy o VAT, dokonuje Ona obliczenia sposobu określenia proporcji (tzw. prewspółczynnika VAT) w oparciu o metodologię przewidzianą w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2015 r. w sprawie sposobu określenia zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej w przypadku niektórych podatników (t. j. Dz. U. z 2021 r. poz. 999 ze zm., dalej: „Rozporządzenie”) z uwzględnieniem brzmienia § 3 ust. 1 Rozporządzenia, zobowiązującego Gminę do kalkulacji prewspółczynnika odrębnie dla każdej z jednostek organizacyjnych Gminy.

Zgodnie z art. 86 ust. 2d ustawy o VAT, obliczony dla Szkoły prewspółczynnik uwzględniający dane za rok 2025 wyniósł 1% (po zaokrągleniu zgodnie z art. 86 ust. 2g ustawy o VAT).

Prewspółczynnik Przedszkola – 0%

Obecnie Przedszkole w ramach prowadzonej działalności nie wykonuje czynności opodatkowanych podatkiem VAT, tj. w Przedszkolu prowadzona jest przez Gminę wyłącznie statutowa działalność niestanowiąca działalności gospodarczej oraz niepodlegająca opodatkowaniu VAT. W związku z tym, obliczony dla Przedszkola prewspółczynnik uwzględniający dane za rok 2025 wyniósł 0%.

W związku z planowanym przez Gminę montażem i uruchomieniem instalacji fotowoltaicznej Gmina zakłada (i prosi o przyjęcie jako element zdarzenia przyszłego), że prewspółczynnik obliczony dla Przedszkola, zgodnie z Rozporządzeniem za kolejne lata nie będzie przekraczać 2%, a dodatkowo Gmina na podstawie art. 90 ust. 10 oraz art. 86 ust. 2g ustawy o VAT będzie uznawać, że wartość prewspółczynnika dla Przedszkola wynosić będzie 0%.

Uzupełnienie opisu stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego

1.    Gmina pragnie wskazać, iż instalacje fotowoltaiczne objęte zakresem Wniosku, dotyczące Przedszkola, Gminnego Ośrodka Kultury oraz Wiejskiego Domu Kultury, nie będą objęte zakresem zastosowania przepisu art. 4d ust. 2 ustawy o odnawialnych źródłach energii, w jego aktualnym brzmieniu.

W przypadku Szkoły, zgłoszenie pierwszej mikroinstalacji miało miejsce 3 grudnia 2021 r., dlatego też ww. instalacje fotowoltaiczne objęte zakresem wniosku mieszczą się w przepisach określonych w art. 4d ust. 2 pkt 1 ustawy o odnawialnych źródłach energii, w jego aktualnym brzmieniu.

2.    Na pytanie o treści: „W związku z planowanym zawarciem przez Państwa umowy z Przedsiębiorstwem energetycznym po zakończeniu montażu instalacji fotowoltaicznej na budynku Przedszkola, proszę o wskazanie, czy ww. umowa będzie przewidywała wynagrodzenie dla Państwa w związku z wyprodukowaną energią elektryczną z ww. instalacji fotowoltaicznej?”, wskazali Państwo, że:

„Gmina zakłada, że energia elektryczna wytworzona za pośrednictwem instalacji fotowoltaicznej będzie przeznaczana zasadniczo na zaspokojenie Jej własnych potrzeb energetycznych, tj. na potrzeby zapewnienia dostaw energii elektrycznej do budynku Przedszkola.

Niemniej przepisy ustawy o odnawialnych źródłach energii przewidują mechanizm rozliczeń związany z energią elektryczną wytworzoną w instalacji fotowoltaicznej i wprowadzoną do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej. W tym zakresie należy podkreślić, że środki wynikające z dokonywanych rozliczeń nie będą pozostawały do swobodnej dyspozycji Gminy. Energia elektryczna wprowadzona do sieci będzie podlegała rozliczeniu w ramach tzw. depozytu prosumenckiego (w systemie net-billing), a dopiero w przypadku niewykorzystania środków zgromadzonych w tym depozycie w terminie 12 miesięcy Gminie przysługiwać będzie możliwość uzyskania zwrotu części ich wartości, przy czym zwrot ten będzie ograniczony do 30% wartości energii elektrycznej wprowadzonej do sieci.

Jednocześnie Gmina wskazuje, że szczegółowe zasady dotyczące rozliczenia energii elektrycznej wytworzonej w instalacji fotowoltaicznej i wprowadzonej do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej, w tym w szczególności sposób oraz warunki dokonywania rozliczeń, zostaną określone w umowach, które Gmina zamierza zawrzeć z właściwym przedsiębiorstwem energetycznym”.

3.    Zgodnie z przedstawionym we wniosku stanem faktycznym, po dokonaniu montażu instalacji fotowoltaicznej Gmina będzie wykorzystywać budynek Przedszkola wyłącznie do wykonywania czynności pozostających poza zakresem opodatkowania podatkiem od towarów i usług. Jednocześnie, w ocenie Gminy, okoliczność, że na budynku Przedszkola zostanie zamontowana instalacja fotowoltaiczna, której produkcja energii elektrycznej będzie rozliczana w ramach tzw. systemu net-billing, nie będzie miała wpływu na powyższą kwalifikację sposobu wykorzystania tego budynku. W szczególności należy wskazać, że w ramach funkcjonowania instalacji może dojść do powstania nadwyżek wyprodukowanej energii elektrycznej, tj. sytuacji, w której ilość energii wytworzonej przez instalację fotowoltaiczną będzie przewyższała bieżące zapotrzebowanie budynku Przedszkola. W takim przypadku, nadwyżka energii będzie wprowadzana do sieci energetycznej należącej do przedsiębiorstwa energetycznego i rozliczana w ramach systemu net-billing.

W konsekwencji, o ile wskazane czynności mogą, w określonych okolicznościach, skutkować powstaniem po stronie Gminy sprzedaży energii elektrycznej podlegającej opodatkowaniu podatkiem VAT, nie zmienia to faktu, że zdaniem Gminy budynek Przedszkola, jako taki będzie wykorzystywany przez Gminę wyłącznie do realizacji zadań i czynności niepodlegających opodatkowaniu VAT. Ewentualne czynności opodatkowane związane z rozliczeniem nadwyżek energii elektrycznej należy bowiem wiązać z funkcjonowaniem instalacji fotowoltaicznej i zagospodarowaniem wytworzonej przez nią energii, a nie ze zmianą sposobu wykorzystania budynku Przedszkola. Przyjęcie odmiennego stanowiska musiałoby powodować, przykładowo, że gminom przysługiwałoby prawo do odliczenia VAT od budowy budynków mieszkalnych, które byłyby w całości wynajmowane przez gminę na cele mieszkaniowe (co stanowi działalność zwolnioną z opodatkowania) tylko dlatego, że gmina świadczy w takich budynkach stanowiące działalność opodatkowaną usługi dostawy wody i odprowadzania ścieków. Niemniej, nawet gdyby przyjąć, że budynek Przedszkola w związku z produkcją energii i jej rozliczaniem w ramach net-billingu będzie wykorzystywany do działalności opodatkowanej, Gmina prosi o przyjęcie – jak wskazano w stanie faktycznym/zdarzeniu przyszłym wniosku o interpretację, że prewspółczynnik obliczony dla Przedszkola zgodnie z Rozporządzeniem za kolejne lata nie będzie przekraczać 2%, a dodatkowo Gmina na podstawie art. 90 ust. 10 ustawy o VAT oraz art. 86 ust. 2g ustawy o VAT, będzie uznawać, że wartość prewspółczynnika dla Przedszkola wynosić będzie 0%.

4.    Gmina pragnie wskazać, że zarówno budynek CD, jak i budynek AB są wykorzystywane przez Gminę (jako odrębnego podatnika VAT) wyłącznie do wykonywania czynności niepodlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. W szczególności należy wskazać, że nieodpłatne udostępnienie lub przekazanie przez Gminę przedmiotowych budynków na rzecz CDE w celu realizacji przez ten podmiot jego zadań statutowych stanowi, co do zasady, czynność pozostającą poza zakresem opodatkowania podatkiem VAT.

Jednocześnie Gmina wskazuje, że nie będzie Gmina wykorzystywała budynków dla potrzeb prowadzenia w nich jakiejkolwiek „swojej” działalności, takiej jak np. odpłatny wynajem pomieszczeń dokonywany przez Gminę, prowadzenie zajęć w ramach działalności OPS, czy organizacja w CD lub AB zebrań Rady Gminy.

Pytania

1.    Czy wprowadzenie do sieci energetycznej energii elektrycznej, która jest/będzie produkowana w Instalacji zamontowanej na budynku Przedszkola (w ramach tzw. net-billingu), stanowi/będzie stanowić po stronie Gminy działalność gospodarczą oraz odpłatną dostawę towarów podlegającą opodatkowaniu VAT, niekorzystającą ze zwolnienia z tego podatku?

2.    Czy Gmina ma prawo do odliczenia podatku VAT od poniesionych na realizację Inwestycji Wydatków dotyczących Instalacji montowanych na budynkach AB i CD (administrowanych przez CDE)?

3.    Czy Gmina ma prawo do odliczenia podatku VAT od poniesionych na realizację Inwestycji Wydatków dotyczących Instalacji oraz Instalacji OZE montowanych na/w budynku Szkoły przy zastosowaniu prewspółczynnika, o którym mowa w art. 86 ust. 2a ustawy o VAT w związku   z § 3 ust. 2 Rozporządzenia, wyliczonego na podstawie danych właściwych dla Szkoły?

4.    Czy Gmina ma prawo do odliczenia podatku VAT od poniesionych na realizację Inwestycji Wydatków dotyczących Instalacji montowanej na budynku Przedszkola (dla którego wyliczony/przyjęty prewspółczynnik nie przekroczył/nie przekroczy 0%)?

Państwa stanowisko w sprawie

Zdaniem Wnioskodawcy:

1.    Wprowadzenie do sieci energetycznej prądu, który jest/będzie produkowany w Instalacji zamontowanej na budynku Przedszkola (w ramach tzw. net-billingu), stanowi/będzie stanowić po stronie Gminy działalność gospodarczą oraz odpłatną dostawę towarów podlegającą opodatkowaniu VAT, niekorzystającą ze zwolnienia z tego podatku.

2.    Gmina nie ma prawa do odliczenia podatku VAT od poniesionych na realizację Inwestycji Wydatków dotyczących Instalacji montowanych na budynkach AB i CD (administrowanych przez CDE).

3.    Gmina ma prawo do odliczenia podatku VAT od poniesionych na realizację Inwestycji Wydatków dotyczących Instalacji oraz Instalacji OZE montowanych na/w budynku Szkoły przy zastosowaniu prewspółczynnika, o którym mowa w art. 86 ust. 2a ustawy o VAT w związku z § 3 ust. 2 Rozporządzenia, wyliczonego na podstawie danych właściwych dla Szkoły.

4.    Gmina nie ma prawa do odliczenia podatku VAT od poniesionych na realizację Inwestycji Wydatków dotyczących Instalacji montowanej na budynku Przedszkola (dla którego wyliczony/przyjęty prewspółczynnik nie przekroczył/nie przekroczy 0%).

Uzasadnienie stanowiska Gminy:

Ad. 1.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Stosownie natomiast do treści art. 15 ust. 6 ww. ustawy, nie uważa się za podatników organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji, których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Jako, że JST są wyposażone w osobowość prawną oraz w określonym zakresie wykonują samodzielnie działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, należy uznać, iż spełniają zawartą w tym przepisie definicję podatnika VAT. Oznacza to, że w zakresie czynności cywilnoprawnych dokonywanych przez JST, nawet gdy dotyczą one zadań własnych gmin, podmioty te powinny być uznawane za podatników VAT.

Zatem, w przypadku, gdy Gmina realizuje należące do niej zadania na podstawie umów cywilnoprawnych, tj. na warunkach i w okolicznościach właściwych również dla podmiotów prowadzących działalność gospodarczą – powinna być ona traktowana jako podatnik VAT, gdyż w przedmiotowym zakresie działa ona de facto w sposób analogiczny do tych podmiotów.

Stosownie natomiast do treści art. 5 ust. 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu VAT podlegają   m.in. odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody.

W świetle tego zapisu działalność Gminy polegająca na wprowadzeniu do sieci wyprodukowanego z pomocą Instalacji prądu stanowi/będzie stanowić działalność gospodarczą („wszelka działalność producentów”).

Jednocześnie, w myśl art. 7 ust. 1 ww. ustawy, przez dostawę towarów rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.

Mając na uwadze powyższe, należy uznać, iż wprowadzanie przez Gminę energii elektrycznej wyprodukowanej w Instalacji zamontowanej na budynku Przedszkola do sieci stanowi/będzie stanowić sprzedaż energii elektrycznej na rzecz Przedsiębiorstwa energetycznego, co wpisuje się w definicję działalności gospodarczej i podlega opodatkowaniu VAT, jako odpłatna dostawa towarów.

Zaprezentowane stanowisko znajduje oparcie m.in. w interpretacji indywidualnej prawa podatkowego, wydanej przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (dalej: „DKIS” lub „Organ”) w sprawie o podobnym stanie faktycznym z dnia 14 marca 2025 r., sygn. 0113-KDIPT1-3.4012.1073.2024.1.KS, w której Organ stwierdził, iż „W okolicznościach analizowanej sprawy sprzedaż energii elektrycznej należy rozpatrywać jako działalność gospodarczą w kontekście art. 15 ust. 2 ustawy, a Państwa w związku z tą dostawą należy uznać za podatnika podatku od towarów i usług, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy, bowiem dokonują Państwo dostawy energii elektrycznej wytworzonej w instalacjach fotowoltaicznych na podstawie umowy cywilnoprawnej, która została zawarta z przedsiębiorstwem energetycznym. Wprowadzając wyprodukowaną w instalacji fotowoltaicznej energię do sieci energetycznej dokonują Państwo jako prosument i podatnik VAT, na rzecz przedsiębiorstwa energetycznego dostawy towarów w rozumieniu art. 7 ust. 1 ustawy, podlegającej opodatkowaniu na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy. Dostawa energii elektrycznej nie została przez ustawodawcę wymieniona jako zwolniona od podatku, w konsekwencji stanowi ona czynność opodatkowaną podatkiem od towarów i usług”.

Zważywszy natomiast, że ani ustawa o VAT, ani też wydane na jej podstawie rozporządzenia nie przewidują zwolnienia z VAT dla czynności wprowadzania energii elektrycznej do sieci, czynności powyższe nie podlegają/nie będą podlegać takiemu zwolnieniu.

Mając na uwadze powyższe, zdaniem Gminy, opisane czynności wprowadzania do sieci energetycznej prądu, który jest/będzie produkowany w Instalacji zamontowanej na budynku Przedszkola stanowi/będzie stanowić po stronie Gminy działalność gospodarczą oraz odpłatną dostawę towarów podlegającą opodatkowaniu VAT, niekorzystającą ze zwolnienia z tego podatku.

Ad. 2.

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Stosownie natomiast do treści art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy o VAT, kwotę podatku naliczonego stanowi m.in. suma kwot podatku określonych na fakturach otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.

Z treści powyższej regulacji wynika, że prawo do odliczenia podatku naliczonego przysługuje podatnikom VAT w sytuacji, gdy towary i usługi, przy nabyciu których został naliczony podatek, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych oraz niepodlegających temu podatkowi.

Przedstawiona wyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystania do czynności zwolnionych od podatku VAT.

Ustawodawca przewidział ponadto tzw. przesłanki negatywne, które wyłączają prawo do odliczenia podatku VAT, nawet jeżeli podatnik ma status czynnego podatnika VAT. Przesłanki te zostały określone w art. 88 ustawy o VAT i obejmują m.in. przypadki, w których faktury dokumentują transakcje niepodlegające opodatkowaniu lub zwolnione z podatku, a także sytuacje podatników niezarejestrowanych jako podatnicy VAT czynni. W konsekwencji, prawo do odliczenia VAT istnieje wówczas gdy:

·         podatnik działa w danym zakresie jako podatnik VAT;

·         nabycia towarów i usług są związane z wykonywaniem przez niego czynności opodatkowanych;

·         nie występują przesłanki negatywne z art. 88 ustawy o VAT.

Mając na uwadze powyższe należy wskazać, że – zdaniem Gminy – Inwestycja nie jest wykorzystywana przez Gminę do wykonywania czynności opodatkowanych VAT, służy wyłącznie realizacji zadań własnych Gminy w sferze publicznoprawnej oraz nie generuje po stronie Gminy jakiegokolwiek podatku należnego, gdyż Gmina nie wykonuje w związku z nimi odpłatnych świadczeń na rzecz osób trzecich.

Jednocześnie należy wskazać, że Inwestycja nie jest wykorzystywana przez Gminę do wykonywania czynności opodatkowanych VAT, służy wyłącznie realizacji zadań własnych Gminy w sferze publicznoprawnej oraz nie generuje po stronie Gminy jakiegokolwiek podatku należnego, gdyż Gmina nie wykonuje w związku z nimi odpłatnych świadczeń na rzecz osób trzecich.

W tych okolicznościach nie zostaje spełniona podstawowa pozytywna przesłanka prawa do odliczenia VAT wynikająca z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT – brak jest związku nabywanych towarów i usług z czynnościami opodatkowanymi wykonywanymi przez Gminę.

Gmina jest co prawda zarejestrowanym, czynnym podatnikiem VAT jednak oprócz samej rejestracji musi istnieć związek nabyć z działalnością opodatkowaną, co w tym przypadku nie ma miejsca i nie przesądza o prawie do odliczenia od Wydatków związanych z Inwestycją.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Stosownie natomiast do treści art. 15 ust. 6 ww. ustawy, nie uważa się za podatników organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji, których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Dla oceny możliwości skorzystania z prawa do odliczenia w każdym przypadku istotne jest więc ustalenie, czy podmiot posiada status podatnika VAT oraz czy towary i usługi, przy zakupie których naliczono VAT, w szczególności pozostają w bezspornym związku z wykonywanymi przez niego czynnościami opodatkowanymi.

Odnosząc się do wskazanej powyżej przesłanki warunkującej możliwość skorzystania z prawa do odliczenia podatku naliczonego, tj. związku ponoszonych Wydatków z wykonywaniem czynności opodatkowanych, zdaniem Gminy, brak jest bezsprzecznego i bezpośredniego związku pomiędzy Wydatkami, które ponoszone są/będą na realizację Inwestycji, a wykonywaniem czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT.

Zgodnie z treścią art. 5 ust. 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu podatkiem VAT podlegają m.in. odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Jednocześnie w myśl art. 7 ust. 1 ww. ustawy, przez dostawę towarów rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.

Z kolei, zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, przez świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów.

Z wyżej przytoczonych przepisów wynika, iż na gruncie przepisów ustawy o VAT, opodatkowaniu podlega dostawa towarów lub świadczenie usług wyłącznie wówczas, gdy mają one charakter odpłatny (z pewnymi wyjątkami dotyczącymi nieodpłatnych świadczeń zrównanych z czynnościami świadczonymi odpłatnie, które nie znajdują zastosowania w przedmiotowej sprawie).

Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody.

Zgodnie z art. 15 ust. 6 ustawy o VAT, Gmina jest podatnikiem VAT tylko w takim zakresie, w jakim wykonuje czynności na podstawie umów cywilnoprawnych, a więc w sferze aktywności o charakterze gospodarczym. W zakresie realizacji zadań publicznych nałożonych ustawą o samorządzie gminnym działa jako organ władzy publicznej i nie jest traktowana jako podatnik VAT.

W analizowanym przypadku ,Gmina realizuje zadania własne dotyczące efektywności energetycznej CDE-u, które wykorzystywane są na cele publiczne bez pobierania przez Gminę jakichkolwiek opłat. W związku z powyższym, działalność Gminy polegająca na nieodpłatnym udostępnianiu budynków AB i CD na rzecz CDE nie stanowi działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT.

Zgodnie z utrwaloną linią interpretacyjną organów podatkowych, prawo do odliczenia VAT przysługuje wyłącznie wtedy, gdy poniesione Wydatki służą wykonywaniu czynności opodatkowanych podatnika.

Stanowisko Gminy znajduje przykładowo potwierdzenie w interpretacji indywidualnej z dnia 11 sierpnia 2025 r. o sygn. 0112-KDIL1-3.4012.559.2025.1.MG, w której Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdził, że: „Jak wynika z powołanych powyżej przepisów prawa, rozliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ust. 1 ustawy, uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane przez zarejestrowanego, czynnego podatnika podatku VAT w ramach działalności gospodarczej do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług. Podstawowym warunkiem, którego spełnienie należy analizować w aspekcie prawa do odliczenia podatku VAT jest związek dokonywanych nabyć towarów i usług ze sprzedażą uprawniającą do dokonywania takiego odliczenia, czyli sprzedażą generującą podatek należny. W omawianej sprawie warunki uprawniające do odliczenia podatku naliczonego nie są spełnione, bowiem – jak wynika z treści wniosku – nabyte towary i usługi w ramach realizacji ww. zadania nie będą wykorzystywane do czynności opodatkowanych. W związku z powyższym, ze względu na niespełnienie podstawowej pozytywnej przesłanki, warunkującej prawo do odliczenia podatku naliczonego, jaką jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi, nie mają Państwo – na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy – prawa do odliczenia podatku naliczonego od wydatków związanych z realizacją ww. inwestycji”.

Podobne stanowisko zostało przedstawione w interpretacji indywidualnej z dnia 20 sierpnia 2025 r. o sygn. 0113-KDIPT1-1.4012.701.2025.2.WL, w której Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdził, że: „Rozliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług. W omawianej sprawie warunek uprawniający do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego nie będzie spełniony, ponieważ – jak wynika z wniosku – instalacja fotowoltaiczna powstała w ramach realizowanego zadania oraz powstałe efekty zadania nie będą wykorzystywane przez Państwa do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług. W związku z powyższym, nie będą mieli Państwo prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od wydatków ponoszonych z tytułu realizacji ww. zadania. Tym samym, z tego tytułu nie będzie przysługiwało Państwu prawo do zwrotu różnicy podatku, o której mowa w art. 87 ust. 1 ustawy”.

Mając na uwadze powyższe, Gmina realizuje Inwestycje w ramach zadań własnych określonych w ustawie o samorządzie gminnym, działając jako organ władzy publicznej w reżimie publicznoprawnym, a nie jako podatnik wykonujący czynności cywilnoprawne. Ponadto, efekty Inwestycji będą nieodpłatnie wykorzystywane przez CDE, a Gmina nie pobiera/nie będzie pobierać z tego tytułu żadnych opłat.

Co więcej, CDE nie jest objęty centralizacją rozliczeń VAT, tym samym jako instytucja kultury posiadająca osobowość prawną, stanowi odrębnego podatnika VAT.

W przypadku podpisania Umowy przez CDE z Przedsiębiorstwem energetycznym na dokonywanie rozliczeń wytworzonej w Instalacji energii elektrycznej w systemie net-billingu, CDE jako jedyny prosument będzie ewentualnie dokonywał dostawy towarów w rozumieniu art. 7 ust. 1 ustawy o VAT.

Jednocześnie, Gmina tu zwraca uwagę na zasadniczo analogiczny do przedstawionego w niniejszym wniosku stan faktyczny przedstawiony w interpretacji indywidualnej DKIS z 2 grudnia 2025 r. o sygn. 0114-KDIP4-1.4012.540.2025.1.AM, w której to DKIS wskazał:

„(...) w ramach Inwestycji będą Państwo ponosić wydatki na Infrastrukturę, która będzie umieszczona na/przy/w Budynku A stanowiącym Państwa własność.

Zawarli Państwo umowę użyczenia na bezpłatne używanie Budynku A przez CD (instytucja kultury) na prowadzenie działalności kulturalnej.

CD samodzielnie zawiera umowę z Przedsiębiorstwem energetycznym na dostawę energii elektrycznej do przedmiotowego Budynku A będącego w użyczeniu. Zatem CD, w związku z funkcjonowaniem Instalacji, będzie samodzielnie rozliczać się z Przedsiębiorstwem energetycznym.

(...)

Skoro Infrastruktura, która zostanie zamontowana dla Budynku A zostanie nieodpłatnie przekazana do eksploatacji CDi, to CD zawrze umowę z Przedsiębiorstwem energetycznym nie będą Państwo wykorzystywali tej Infrastruktury do czynności opodatkowanych.

(...)

Zatem, nie przysługuje/nie będzie Państwu przysługiwało prawo do obniżenia kwot podatku należnego o kwoty podatku naliczonego z faktur dokumentujących wydatki ponoszone na Infrastrukturę dla Budynku A”.

Powyższa argumentacja w pełni znajduje zastosowanie do opisanego stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego, co prowadzi do wniosku, że Gminie nie przysługuje prawo do odliczenia podatku VAT od faktur dokumentujących poniesione na realizację Inwestycji Wydatki dotyczące Instalacji na budynkach AB i CD.

Ad. 3.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Stosownie natomiast do treści art. 15 ust. 6 ww. ustawy, nie uważa się za podatników organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Jako, że jednostki samorządu terytorialnego są wyposażone w osobowość prawną oraz w określonym zakresie wykonują samodzielnie działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, należy uznać, iż spełniają zawartą w tym przepisie definicję podatnika VAT. Oznacza to, że w zakresie czynności cywilnoprawnych dokonywanych przez te jednostki, nawet, gdy dotyczą one zadań własnych gmin, podmioty te powinny być uznawane za podatników VAT.

Zatem, w przypadku, gdy Gmina wykonuje czynności na podstawie umów cywilnoprawnych,   tj. na warunkach i w okolicznościach właściwych również dla podmiotów prowadzących działalność gospodarczą – powinna być traktowana jako podatnik VAT, gdyż w przedmiotowym zakresie działała de facto w sposób analogiczny do tych podmiotów.

Stosownie do art. 5 ust. 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu VAT podlegają m.in. odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Jednocześnie, w myśl art. 7 ust. 1 ww. ustawy, przez dostawę towarów rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.

Z kolei, zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, przez świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów.

Jak Gmina wskazała, dokonywane przez Nią na podstawie umów cywilnoprawnych czynności takie jak np. dzierżawa/najem lokali użytkowych, powinny być traktowane jako podlegające opodatkowaniu VAT, bowiem w tym zakresie Gmina działa, jako podatnik VAT stosownie do treści art. 15 ust. 6 ustawy o VAT.

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym art. w art. 15 przysługuje prawo do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z pewnymi zastrzeżeniami niemającymi zastosowania w przedmiotowej sytuacji.

W odniesieniu do Wydatków związanych z realizacją Inwestycji nie będzie możliwe ich jednoznaczne przyporządkowanie do czynności dających prawo do odliczenia podatku naliczonego oraz czynności niedających takiego prawa. Jednakże, z uwagi na fakt, iż Wydatki dotyczące realizacji Inwestycji będą miały niewątpliwie w części związek także z czynnościami opodatkowanymi VAT, zdaniem Gminy powinno Jej przysługiwać prawo do odliczenia części VAT naliczonego od tego rodzaju Wydatków. Do rozstrzygnięcia pozostaje natomiast kwestia, w jaki sposób ustalić wysokość podatku, który będzie przez Gminę odliczany.

W sytuacji, gdy podatnik wykonuje działalność jednocześnie podlegającą opodatkowaniu VAT, a także działalność spoza zakresu regulacji ustawy o VAT, odliczenie podatku naliczonego od Wydatków ponoszonych z tego tytułu jest możliwe tylko w takim zakresie, w jakim Wydatki te da się przyporządkować działalności podlegającej VAT (w szczególności potwierdzają to wyroki TSUE w sprawach C-437/06 oraz C-515/07).

Do sytuacji takiej odnosi się art. 86 ust. 2a ustawy o VAT, który wszedł w życie 1 stycznia 2016 r. Stosownie do treści wymienionego przepisu, w przypadku nabycia towarów i usług wykorzystywanych zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej,   jak i do celów innych niż działalność gospodarcza, z wyjątkiem celów osobistych, do których ma zastosowanie art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2 oraz celów, o których mowa w art. 8 ust. 5 – w przypadku, o którym mowa w tym przepisie, gdy przypisanie tych towarów i usług w całości do działalności gospodarczej podatnika nie jest możliwe, kwotę podatku naliczonego oblicza się zgodnie ze sposobem określenia zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej, zwanym dalej „sposobem określenia proporcji”. Sposób określenia proporcji powinien najbardziej odpowiadać specyfice wykonywanej przez podatnika działalności i dokonywanych przez niego nabyć.

Zdaniem Gminy, będące przedmiotem wniosku Wydatki związane z realizacją Inwestycji, w zakresie, w jakim nie będą dotyczyć działalności publicznej Gminy, będą miały w części związek z wykonywaną przez Gminę działalnością gospodarczą. Bowiem, jak Gmina wskazała powyżej, w zakresie czynności opodatkowanych VAT Gmina działa jako podatnik VAT w ramach prowadzonej samodzielnie działalności gospodarczej (w rozumieniu art. 15 ust. 6 ustawy o VAT w związku z art. 15 ust. 2   cyt. ustawy).

Ponadto, wskazane powyżej Wydatki dotyczące realizacji Inwestycji będą ponoszone w części również w związku z występującymi po stronie Gminy zdarzeniami spoza zakresu VAT. Nie ulega wątpliwości, iż tego rodzaju Wydatki dotyczą towarów i usług wykorzystywanych do celów innych niż działalność gospodarcza.

Gmina pragnie przy tym zaznaczyć, iż w Jej opinii, nabywane towary i usługi nie będą służyć celom osobistym, o których mowa w art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2.

Zdaniem Gminy, w związku z ponoszeniem Wydatków mieszanych, które w pewnej części są także związane z obszarem działalności Gminy, obejmującym zdarzenia spoza zakresu VAT, niewątpliwie nie dochodzi do przekazania towarów lub ich zużycia na cele osobiste Gminy, ani Jej pracowników, ani też do darowizn. W przypadku bowiem, nieodpłatnego świadczenia usług, nie ulega wątpliwości, iż taka czynność wynika z określonych zadań Gminy, a nie stanowi wykorzystania przedmiotowych obiektów na cele osobiste Gminy, czy Jej pracowników. Nie powinno budzić wątpliwości, iż są to zdarzenia z zakresu zadań własnych Gminy i tym samym Jej działalności (dodatkowo wykonywane poza reżimem cywilnoprawnym).

Podsumowując, zdaniem Gminy, fakt, iż nabywane przez Nią towary i usługi będą miały związek z wykonywaniem zadań własnych nałożonych ustawowo nie będzie świadczyć o wykorzystywaniu przez Gminę tych towarów i usług na cele osobiste. Ponoszone przez Gminę w tym zakresie Wydatki, jak wynika z opisu sprawy, nie będą również ponoszone na cele określone w art. 8 ust. 5 ustawy o VAT.

W konsekwencji, Gmina stoi na stanowisku, iż w analizowanym przypadku, przysługiwać będzie Jej prawo do odliczenia odpowiedniej części podatku naliczonego od ponoszonych wydatków mieszanych, ustalonej zgodnie ze sposobem określenia zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej.

W art. 86 ust. 2a ustawy o VAT, ustawodawca wskazał wyraźnie, iż sposób określenia proporcji powinien najbardziej odpowiadać specyfice wykonywanej przez podatnika działalności i dokonywanych przez niego nabyć.

Ponadto, zgodnie z art. 86 ust. 22 ustawy o VAT, minister właściwy do spraw finansów publicznych może, w drodze rozporządzenia, określić w przypadku niektórych podatników sposób określenia proporcji uznany za najbardziej odpowiadający specyfice wykonywanej przez tych podatników działalności i dokonywanych przez nich nabyć oraz wskazać dane, na podstawie których jest obliczana kwota podatku naliczonego z wykorzystaniem tego sposobu określenia proporcji, uwzględniając specyfikę prowadzenia działalności przez niektórych podatników i uwarunkowania obrotu gospodarczego.

W konsekwencji, na mocy powyższej delegacji Minister Finansów wydał Rozporządzenie, w którym wskazał m.in. dla jednostek samorządu terytorialnego sposób określania zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej uznany za najbardziej odpowiadający specyfice wykonywanej działalności.

Zgodnie z § 3 ust. 3 Rozporządzenia, za sposób określenia proporcji uznaje się w przypadku jednostki budżetowej sposób ustalony według wzoru:

X = A x 100/D

gdzie poszczególne symbole oznaczają:

X – proporcję określoną procentowo, zaokrągloną w górę do najbliższej liczby całkowitej,

A – roczny obrót z działalności gospodarczej zrealizowany przez jednostkę budżetową, stanowiący część rocznego obrotu jednostki samorządu terytorialnego z działalności gospodarczej,

D – dochody wykonane jednostki budżetowej.

Zdaniem Gminy, w celu określenia, w jakiej części Wydatki dotyczące realizacji Inwestycji w zakresie montażu Instalacji oraz prac związanych z Instalacją OZE w budynku Szkoły będą służyć działalności gospodarczej Gminy, należy wykorzystać wskazany prewspółczynnik.

W związku z powyższym, w odniesieniu do Wydatków dotyczących realizacji Inwestycji w zakresie obejmującym budynek Szkoły, w celu określenia części podatku naliczonego do odliczenia, właściwe będzie zastosowanie prewspółczynnika (tj. stosunku obrotów związanych z działalnością gospodarczą do całości dochodów), wyliczonego na podstawie danych właściwych dla Szkoły.

Stanowisko Gminy znajduje potwierdzenie w interpretacjach indywidualnych przepisów prawa podatkowego. Przykładowo w interpretacji indywidualnej z dnia 22 grudnia 2025 r., sygn. 0111-KDIB3-2.4012.712.2025.3.KK, Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej (dalej: „DKIS”) wskazał, iż: „Zatem w związku z ponoszeniem wydatków na realizację projektu pn.(...) oraz brakiem możliwości przyporządkowania całości lub części kwot podatku naliczonego do poszczególnych rodzajów czynności, będzie Państwu przysługiwało prawo do częściowego odliczenia kwot podatku naliczonego wynikającego z faktur wystawionych przez wykonawcę przedmiotowej inwestycji przy zastosowaniu prewspółczynnika, o którym mowa w art. 86 ust. 2aw związku z § 3 ust. 3 rozporządzenia (...) obliczonego dla jednostki organizacyjnej wykorzystującej nabywane towary i usługi, tj. Szkoły Podstawowej (...)”.

Podobne stanowisko zostało zaprezentowane w interpretacji indywidualnej DKIS z dnia 21 listopada 2025 r. sygn. 0113-KDIPT1-3.4012.840.2025.1.JM, w interpretacji indywidualnej z dnia 2 grudnia 2025 r. sygn. 0114-KDIP4-1.4012.540.2025.1.AM.

Mając na uwadze fakt, że prewspółczynnik Szkoły wynosi więcej niż 0% (1% na bazie danych za rok 2025), Gmina ma prawo do odliczenia podatku VAT od poniesionych na realizację Inwestycji Wydatków dotyczących Instalacji oraz Instalacji OZE montowanych na/w budynku Szkoły przy zastosowaniu prewspółczynnika wyliczonego, zgodnie z Rozporządzeniem, na podstawie danych właściwych dla Szkoły.

Ad. 4.

W świetle art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, podatnikami podatku od towarów i usług są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Stosownie natomiast do treści art. 15 ust. 6 ustawy o VAT, nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji, których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Jako, że jednostki samorządu terytorialnego są wyposażone w osobowość prawną oraz w określonym zakresie wykonują samodzielnie działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, należy uznać, iż spełniają zawartą w tym przepisie definicję podatnika VAT. Oznacza to, że w zakresie czynności cywilnoprawnych dokonywanych przez jednostki samorządu terytorialnego, nawet, gdy dotyczą one zadań własnych gmin, podmioty te powinny być uznawane za podatników VAT.

Zatem, w przypadku, gdy Gmina (za pośrednictwem Przedszkola) nie wykonuje czynności na podstawie umów cywilnoprawnych, tj. na warunkach i w okolicznościach właściwych również dla podmiotów prowadzących działalność gospodarczą, nie powinna być Ona traktowana jako podatnik VAT, gdyż w przedmiotowym zakresie nie działa de facto w sposób analogiczny do tych podmiotów.

Jednocześnie, w związku z powyższym, Przedszkole prowadzi wyłącznie działalność statutową i należy uznać, iż nie jest ona realizowana przez podatnika VAT, gdyż w tym zakresie Gmina, za pośrednictwem Przedszkola, działa jako organ władzy publicznej.

Jak wskazuje art. 86 ust. 2a ustawy o VAT, w przypadku nabycia towarów i usług wykorzystywanych zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza, z wyjątkiem celów osobistych, do których ma zastosowanie art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2, oraz celów, o których mowa w art. 8 ust. 5 – w przypadku, o którym mowa w tym przepisie, gdy przypisanie tych towarów i usług w całości do działalności gospodarczej podatnika nie jest możliwe, kwotę podatku naliczonego, o której mowa w ust. 2, oblicza się zgodnie ze sposobem określenia zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej, zwanym dalej „sposobem określenia proporcji”. Sposób określenia proporcji powinien najbardziej odpowiadać specyfice wykonywanej przez podatnika działalności i dokonywanych przez niego nabyć.

Zgodnie z art. 86 ust. 22 ustawy o VAT, minister właściwy do spraw finansów publicznych może, w drodze rozporządzenia, określić w przypadku niektórych podatników sposób określenia proporcji uznany za najbardziej odpowiadający specyfice wykonywanej przez tych podatników działalności i dokonywanych przez nich nabyć oraz wskazać dane, na podstawie których jest obliczana kwota podatku naliczonego z wykorzystaniem tego sposobu określenia proporcji, uwzględniając specyfikę prowadzenia działalności przez niektórych podatników i uwarunkowania obrotu gospodarczego.

Minister Finansów korzystając z przedmiotowego uprawnienia wydał Rozporządzenie, w którym określił m.in. dla jednostek budżetowych sposób określenia zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej, który zgodnie z art. 86 ust. 22 ustawy o VAT został uznany za najbardziej odpowiadający specyfice wykonywanej przez jednostki budżetowe działalności.

Stosownie do § 3 ust. 1 Rozporządzenia, w przypadku jednostki samorządu terytorialnego sposób określenia proporcji ustala się odrębnie dla każdej z jednostek organizacyjnych jednostki samorządu terytorialnego.

Jednocześnie w świetle § 3 ust. 3 Rozporządzenia za sposób określenia proporcji uznaje się w przypadku jednostki budżetowej sposób ustalony według wzoru:

X = A x 100/D

gdzie poszczególne symbole oznaczają:

X – proporcję określoną procentowo, zaokrągloną w górę do najbliższej liczby całkowitej,

A – roczny obrót z działalności gospodarczej zrealizowany przez jednostkę budżetową, stanowiący część rocznego obrotu jednostki samorządu terytorialnego z działalności gospodarczej,

D – dochody wykonane urzędu jednostki budżetowej.

Zgodnie z art. 86 ust. 2g ustawy o VAT, powyższą proporcję określa się procentowo w stosunku rocznym, dokonując jej zaokrąglenia w górę do najbliższej liczby całkowitej. Jednocześnie przepisy art. 90 ust. 5, 6, 9a i 10 stosuje się odpowiednio.

Mając na uwadze przytoczone przepisy prawa, obliczony dla Przedszkola prewspółczynnik na podstawie metody wskazanej w Rozporządzeniu na bazie danych za rok 2025 wyniósł 0%, z uwagi na brak zaistnienia czynności opodatkowanych podatkiem VAT w zakresie działalności Przedszkola. Gmina jest świadoma, że w związku z montażem instalacji fotowoltaicznej na budynku Przedszkola oraz pełnieniem funkcji prosumenta energii odnawialnej, wytwarzana energia elektryczna i rozliczana w systemie net-billingu może skutkować po stronie Gminy dokonaniem odpłatnej dostawy towarów (energii elektrycznej), stanowiącej sprzedaż opodatkowaną VAT, niemniej – jak wskazano w opisie stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego – Gmina zakłada (i przyjmuje), że skalkulowany zgodnie z Rozporządzeniem za kolejne lata prewspółczynnik nie będzie przekraczał 2%, a jednocześnie na podstawie art. 90 ust. 10 oraz art. 86 ust. 2g ustawy o VAT Gmina będzie uznawać, że wartość prewspółczynnika dla Przedszkola wynosić będzie 0%.

W związku z tym Gmina nie jest/nie będzie uprawniona do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w odniesieniu do Wydatków na realizację Inwestycji.

Reasumując, zdaniem Gminy, w odniesieniu do ponoszonych w ramach Inwestycji Wydatków dotyczących Instalacji na budynku Przedszkola, w związku z brakiem czynności opodatkowanych realizowanych w przedmiotowej jednostce lub w związku z prewspółczynnikiem Przedszkola, którego wyliczona/przyjęta wartość nie przekroczyła/nie przekroczy 0%, Gminie nie przysługuje/nie będzie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w odniesieniu do ww. Wydatków.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku – jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 1263 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:

Opodatkowaniu ww. podatkiem podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Na podstawie art. 2 pkt 6 ustawy:

Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o towarach – rozumie się przez to rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

Według art. 2 pkt 22 ustawy:

Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o sprzedaży – rozumie się przez to odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:

Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy:

Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które   nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1)    przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;

2)    zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;

3)    świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Jak wynika z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, bezwzględnym warunkiem dla uznania, że dostawa towarów oraz świadczenie usługi podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, jest „odpłatność” za daną czynność. Odpłatność oznacza wykonanie czynności (dostawy towarów oraz świadczenia usług) za wynagrodzeniem. W znaczeniu potocznym wynagrodzenie to zapłata za pracę, należność. Natomiast odpłatny to taki, który wymaga zapłacenia, zwrotu kosztów, płatny.

Pod pojęciem odpłatności świadczenia rozumieć należy prawo podmiotu sprzedającego towar lub świadczącego usługę do żądania od nabywcy towaru, odbiorcy usługi lub osoby trzeciej zapłaty ceny lub ekwiwalentu (np. w postaci świadczenia wzajemnego). Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług będzie podlegało tylko to świadczenie (dostawa lub usługa), w przypadku którego istnieje konsument, tj. odbiorca świadczenia odnoszący z niego choćby potencjalną korzyść. Dopóki nie istnieje podmiot, który odnosiłby lub powinien odnosić konkretne korzyści o charakterze majątkowym związanym z danym świadczeniem, dopóty świadczenie to nie będzie czynnością podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Jednocześnie wskazać należy, iż nie każda jednak czynność stanowiąca dostawę towarów czy świadczenie usług podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Aby dana czynność podlegała opodatkowaniu, musi być wykonana przez podatnika.

Na mocy art. 15 ust. 1 ustawy:

Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Według art. 15 ust. 2 ustawy:

Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców,   w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Jak stanowi art. 15 ust. 6 ustawy:

Nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych

Powyższy zapis jest odzwierciedleniem art. 13 obowiązującej od 1 stycznia 2007 r. Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE. L 347 z 11.12.2006 str. 1 ze zm.), zgodnie z którym:

Krajowe, regionalne i lokalne organy władzy oraz inne podmioty prawa publicznego nie są uważane   za podatników w związku z działalnością, którą podejmują lub transakcjami, których dokonują jako organy władzy publicznej, nawet jeśli pobierają należności, opłaty, składki lub płatności w związku   z takimi działaniami lub transakcjami.

Jednakże w przypadku gdy podejmują one takie działania lub dokonują takich transakcji, są uważane   za podatników w odniesieniu do tych działań lub transakcji, gdyby wykluczenie ich z kategorii podatników prowadziło do znaczących zakłóceń konkurencji. (...)

Z powołanych przepisów wynika, że jednostki samorządu terytorialnego nie są podatnikami podatku od towarów i usług w związku z realizacją zadań, które podejmują jako podmioty prawa publicznego, nawet jeśli pobierają z tego tytułu należności, opłaty lub składki. Podmioty te są natomiast podatnikami podatku od towarów i usług w przypadku wykonywanych przez nie czynności   na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Jak wynika z powyższego, wyłączenie organów władzy publicznej z kategorii podatnika ma charakter podmiotowo-przedmiotowy.

W świetle wskazanych unormowań jednostki samorządu terytorialnego na gruncie podatku   od towarów i usług występować mogą w dwoistym charakterze:

·         podmiotów niebędących podatnikami, gdy realizują zadania nałożone na nich odrębnymi przepisami prawa, oraz

·         podatników podatku od towarów i usług, gdy wykonują czynności na podstawie umów cywilnoprawnych.

Kryterium podziału stanowi charakter wykonywanych czynności: czynności o charakterze publicznoprawnym wyłączają te podmioty z kategorii podatników, natomiast czynności o charakterze cywilnoprawnym skutkują uznaniem tych podmiotów za podatników podatku od towarów i usług,   a realizowane przez nie odpłatne dostawy towarów i świadczenie usług podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Z powołanych wyżej przepisów wynika, że jednostki samorządu terytorialnego są podatnikami podatku od towarów i usług jedynie w zakresie wszelkich czynności, które mają charakter cywilnoprawny, tzn. są przez nie realizowane na podstawie umów cywilnoprawnych. Będą to zatem wszystkie realizowane przez te jednostki (urzędy) czynności w sferze ich aktywności cywilnoprawnej, np. czynności sprzedaży, zamiany (nieruchomości i ruchomości), wynajmu, dzierżawy, itp., umów prawa cywilnego (nazwanych i nienazwanych). Tylko w tym zakresie ich czynności mają bowiem charakter działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy.

Stosownie do art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym  (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 662 ze zm.):

Gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność.

Zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym:

Do zakresu działania gminy należą wszelkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów.

Na mocy art. 7 ust. 1 ustawy:

Zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy. W szczególności zadania własne obejmują sprawy: (…).

Realizacja tych zadań następować może także w drodze dostawy towarów i świadczenia usług w rozumieniu art. 7 i art. 8 ustawy (w zakresie dostaw i usług co do zasady odpłatnych). Gmina, w celu wypełnienia nałożonych na nią zadań, organizuje warunki dla innych podmiotów bądź bezpośrednio uczestniczy w obrocie gospodarczym.

Zasady i warunki wykonywania działalności w zakresie wytwarzania m.in. energii elektrycznej z odnawialnych źródeł energii określa ustawa z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 68 ze zm.), zwanej dalej także „ustawą o OZE”.

Należy w tym miejscu wskazać, że jak stanowi art. 2 pkt 19 i 27a ustawy o OZE:

Użyte w ustawie określenia oznaczają:

19) mikroinstalacja – instalację odnawialnego źródła energii o łącznej mocy zainstalowanej elektrycznej nie większej niż 50 kW, przyłączoną do sieci elektroenergetycznej o napięciu znamionowym niższym niż 110 kV albo o mocy osiągalnej cieplnej w skojarzeniu nie większej niż 150 kW, w której łączna moc zainstalowana elektryczna jest nie większa niż 50 kW;

27a) prosument energii odnawialnej – odbiorcę końcowego wytwarzającego energię elektryczną wyłącznie z odnawialnych źródeł energii na własne potrzeby w mikroinstalacji, pod warunkiem że w przypadku odbiorcy końcowego niebędącego odbiorcą energii elektrycznej w gospodarstwie domowym, nie stanowi to przedmiotu przeważającej działalności gospodarczej określonej zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 40 ust. 2 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej (Dz.U. z 2024 r. poz. 1799).

Według art. 3 ustawy o OZE:

Podjęcie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania energii elektrycznej   z odnawialnych źródeł energii wymaga uzyskania koncesji na zasadach i warunkach określonych   w ustawie – Prawo energetyczne, z wyłączeniem wytwarzania energii elektrycznej:

1)    w mikroinstalacji;

2)    w małej instalacji;

3)    wyłącznie z biogazu rolniczego, w tym w kogeneracji w rozumieniu art. 3 pkt 33 ustawy   – Prawo energetyczne;

4)    wyłącznie z biopłynów.

W myśl art. 4 ust. 1 ustawy o OZE:

Sprzedawca, o którym mowa w art. 40 ust. 1a, dokonuje rozliczenia ilości energii elektrycznej wprowadzonej do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej wobec ilości energii elektrycznej pobranej z tej sieci w celu jej zużycia na potrzeby własne przez prosumenta energii odnawialnej wytwarzającego energię elektryczną w mikroinstalacji o łącznej mocy zainstalowanej elektrycznej:

1) większej niż 10 kW – w stosunku ilościowym 1 do 0,7;

2) nie większej niż 10 kW – w stosunku ilościowym 1 do 0,8.

Na podstawie art. 4 ust. 1a pkt 2 ustawy o OZE:

Sprzedawca, o którym mowa w art. 40 ust. 1a, dokonuje rozliczenia wartości energii elektrycznej wprowadzonej do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej od 1 lipca 2022 r. przez prosumenta energii odnawialnej, prosumenta zbiorowego energii odnawialnej lub prosumenta wirtualnego energii odnawialnej, wytwarzającego energię elektryczną w instalacji odnawialnego źródła energii, której przyłączenie do sieci elektroenergetycznej i wprowadzenie z niej energii elektrycznej do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej po raz pierwszy nastąpiło po 31 marca 2022 r., z wyłączeniem mikroinstalacji przyłączonych do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej zgodnie z art. 4d ust. 2-11, wobec wartości energii elektrycznej pobranej z tej sieci w celu jej zużycia na potrzeby własne.

Natomiast, w świetle art. 4 ust. 2 pkt 1 ustawy o OZE:

Rozliczenia, o którym mowa w ust. 1 i 1a, w odniesieniu do prosumenta energii odnawialnej – dokonuje się z uwzględnieniem zasad, o których mowa w ust. 2a-2d, na podstawie wskazań układu pomiarowo-rozliczeniowego dokonującego pomiaru ilości energii elektrycznej w punkcie poboru energii prosumenta energii odnawialnej.

Szczegółowy sposób rozliczania prosumenta z udostępnionej energii regulują przepisy   art. 4 ust. 2a-7 ustawy o odnawialnych źródłach energii.

Jak wynika z treści art. 4 ust. 3a ustawy o OZE:

Sprzedawca, o którym mowa w art. 40 ust. 1a, dokonuje rozliczenia, o którym mowa w ust. 1a pkt 2, na podstawie ilości energii sumarycznie zbilansowanych zgodnie z ust. 2a-2d, w zakresie różnicy pomiędzy wartością energii elektrycznej wprowadzonej do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej, ustaloną w sposób określony w art. 4b, oraz wartością energii elektrycznej pobranej z tej sieci, ustaloną w sposób określony w art. 4c ust. 3.

Na mocy art. 4 ust. 8 ustawy o OZE:

Wytwarzanie i wprowadzanie do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej energii elektrycznej, o której mowa w ust. 1 oraz ust. 1a, przez prosumenta energii odnawialnej, prosumenta zbiorowego energii odnawialnej lub prosumenta wirtualnego energii odnawialnej niebędącego przedsiębiorcą, o którym mowa w ustawie - Prawo przedsiębiorców, nie stanowi działalności gospodarczej w rozumieniu art. 3 tej ustawy.

Stosownie do art. 4 ust. 10 ustawy o OZE:

Pobrana energia elektryczna podlegająca rozliczeniu, o którym mowa w ust. 1 i 1a, jest zużyciem energii wyprodukowanej na potrzeby własne przez prosumenta energii odnawialnej, prosumenta zbiorowego energii odnawialnej lub prosumenta wirtualnego energii odnawialnej i nie stanowi:

1) sprzedaży energii elektrycznej nabywcy końcowemu na terytorium kraju,

2) zużycia energii elektrycznej przez nabywcę końcowego, jeżeli nie została od niej zapłacona akcyza w należnej wysokości i nie można ustalić podmiotu, który dokonał sprzedaży tej energii elektrycznej nabywcy końcowemu

- w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2025 r. poz. 126, 222 i 340).

W myśl art. 4 ust. 10a ustawy o OZE:

W zakresie pobranej energii elektrycznej podlegającej rozliczeniu, o którym mowa w ust. 1 i 1a,   nie stosuje się obowiązków, o których mowa w:

1)    art. 52 ust. 1;

2)    art. 10 ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o efektywności energetycznej (Dz. U. z 2025 r. poz. 711).

Natomiast przepis art. 4 ust. 11 ustawy o OZE stanowi, że:

W przypadku gdy:

1) prosument energii odnawialnej w ramach rozliczenia, o którym mowa w ust. 1, nie odbierze energii elektrycznej wprowadzonej do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej w okresie 12 miesięcy od daty jej wprowadzenia do sieci zgodnie z ust. 5, to nieodebraną energią dysponuje sprzedawca, o którym mowa w art. 40 ust. 1a, w celu pokrycia kosztów rozliczenia, w tym opłat, o których mowa w ust. 4;

2) prosument energii odnawialnej, prosument zbiorowy energii odnawialnej lub prosument wirtualny energii odnawialnej w ramach rozliczenia, o którym mowa w ust. 1a pkt 2, nie wykorzysta zgromadzonych dla danego miesiąca kalendarzowego środków odpowiadających wartości energii elektrycznej wprowadzonej do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej w tym miesiącu w okresie 12 kolejnych miesięcy kalendarzowych, to niewykorzystane środki stanowią nadpłatę, która jest zwracana prosumentowi energii odnawialnej, prosumentowi zbiorowemu energii odnawialnej lub prosumentowi wirtualnemu energii odnawialnej przez sprzedawcę, o którym mowa w art. 40 ust. 1a, w terminie nie dłuższym niż do końca 13. miesiąca następującego po danym miesiącu.

W myśl art. 4b ust. 1 ustawy o OZE:

W przypadku prosumenta energii odnawialnej lub prosumenta zbiorowego energii odnawialnej, który po raz pierwszy wytworzył energię elektryczną w instalacji odnawialnego źródła energii i wprowadził ją do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej do dnia 30 czerwca 2024 r., wartość energii elektrycznej, o której mowa w art. 4 ust. 1a pkt 2, jest wyznaczana dla każdego miesiąca kalendarzowego i stanowi iloczyn:

1) sumy ilości energii elektrycznej wprowadzonej do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej przez prosumenta energii odnawialnej lub prosumenta zbiorowego energii odnawialnej w poszczególnych okresach rozliczania niezbilansowania (t) składających się na dany miesiąc kalendarzowy, oznaczonej w art. 4 ust. 2b symbolem Eb(t) przyjmującym wartości ujemne;

2) rynkowej miesięcznej ceny energii elektrycznej, o której mowa w ust. 6, wyznaczonej dla danego miesiąca kalendarzowego.

W świetle art. 4b ust. 2 ustawy o OZE:

W przypadku prosumenta energii odnawialnej, prosumenta zbiorowego energii odnawialnej lub prosumenta wirtualnego energii odnawialnej, który po raz pierwszy wytworzył energię elektryczną w instalacji odnawialnego źródła energii i wprowadził ją do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej od dnia 1 lipca 2024 r., wartość energii elektrycznej, o której mowa w art. 4 ust. 1a pkt 2, jest wyznaczana dla każdego miesiąca kalendarzowego i stanowi sumę następujących iloczynów wyznaczonych dla poszczególnych okresów rozliczania niezbilansowania (t) w tym miesiącu:

1) ilości energii elektrycznej wprowadzonej do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej przez prosumenta energii odnawialnej, prosumenta zbiorowego energii odnawialnej lub prosumenta wirtualnego energii odnawialnej oznaczonej w art. 4 ust. 2b symbolem Eb(t) przyjmującym wartość ujemną;

2) rynkowej ceny energii elektrycznej, o której mowa w ust. 4, przy czym jeżeli wartość tej ceny jest ujemna dla danego okresu rozliczania niezbilansowania (t), to w celu wyznaczania wartości energii elektrycznej wprowadzonej do sieci w okresie t przez prosumenta energii odnawialnej niebędącego równocześnie prosumentem zbiorowym energii odnawialnej lub prosumentem wirtualnym energii odnawialnej przyjmuje się cenę równą zero, z zastrzeżeniem ust. 17 i 18.

W myśl art. 4c ust. 1-10 ustawy o OZE:

1. Sprzedawca, o którym mowa w art. 40 ust. 1a, w celu prowadzenia rozliczeń, o których mowa w art. 4 ust. 1a pkt 2, prowadzi konto dla prosumenta energii odnawialnej, prosumenta zbiorowego energii odnawialnej lub prosumenta wirtualnego energii odnawialnej, zwane dalej "kontem prosumenta", na którym ewidencjonuje ilości energii elektrycznej i wartości energii elektrycznej, o których mowa w art. 4 ust. 1a, oraz wynikającą z nich wartość środków za energię elektryczną należną prosumentowi za energię elektryczną wprowadzoną do sieci, zwaną dalej "depozytem prosumenckim".

2. Depozyt prosumencki przeznaczany jest na rozliczenie zobowiązań prosumenta energii odnawialnej, prosumenta zbiorowego energii odnawialnej lub prosumenta wirtualnego energii odnawialnej z tytułu zakupu energii elektrycznej od sprzedawcy prowadzącego konto prosumenta, o którym mowa w ust. 1.

3. Zobowiązanie prosumenta energii odnawialnej, prosumenta zbiorowego energii odnawialnej lub prosumenta wirtualnego energii odnawialnej, o którym mowa w ust. 2, określa się dla danego okresu rozliczeniowego jako sumę iloczynów, dla wszystkich okresów rozliczania niezbilansowania (t) w okresie rozliczeniowym, ilości energii elektrycznej pobranej z sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej przez prosumenta energii odnawialnej, prosumenta zbiorowego energii odnawialnej lub prosumenta wirtualnego energii odnawialnej, oznaczonej w art. 4 ust. 2b symbolem Eb(t) przyjmującym wartość dodatnią, oraz ceny sprzedaży energii elektrycznej uwzględniającej obowiązkowe obciążenia podatkowe i fiskalne, stosowanej w rozliczeniach pomiędzy sprzedawcą i prosumentem dla tego okresu rozliczenia niezbilansowania.

4. Wartość depozytu prosumenckiego dotycząca danego miesiąca kalendarzowego jest ustalana, zwiększana o współczynnik 1,23 i przyporządkowywana do konta prosumenckiego w kolejnym miesiącu kalendarzowym.

5. Kwota środków stanowiąca depozyt prosumencki może być rozliczana na koncie prosumenckim przez 12 miesięcy od dnia przypisania tej kwoty jako depozyt prosumencki na koncie prosumenta.

6. Po upływie 12 miesięcy od dnia przypisania danej kwoty środków do depozytu prosumenckiego niewykorzystane lub niezwrócone na podstawie przepisu art. 4 ust. 11 pkt 2 środki umarza się.

7. Na rozliczenie ze sprzedawcą w pierwszej kolejności przeznacza się środki o najstarszej dacie przypisania do konta prosumenta jako depozyt prosumencki.

8. Prosument energii odnawialnej, prosument zbiorowy energii odnawialnej lub prosument wirtualny energii odnawialnej korzystający z dostaw sprzedawcy innego niż sprzedawca zobowiązany, o którym mowa w art. 40 ust. 1, ma prawo do zmiany tego sprzedawcy na sprzedawcę zobowiązanego, o którym mowa w art. 40 ust. 1, i korzystania z rozliczenia, o którym mowa w art. 4 ust. 1a pkt 2.

9. Sprzedawca, o którym mowa w art. 40 ust. 1a, dolicza do konta prosumenta wartość energii elektrycznej wytworzonej i niezużytej przez prosumenta energii odnawialnej lub prosumenta zbiorowego energii odnawialnej, który korzystał z rozliczenia, o którym mowa w art. 4:

1) ust. 1 – w przypadku, o którym mowa w art. 4 ust. 1b;

2) ust. 1a pkt 1. Przepis art. 4 ust. 11 pkt 2 stosuje się odpowiednio.

10. Wartość energii elektrycznej wytworzonej i niezużytej, o której mowa w ust. 9:

1) pkt 1, wyznacza się na podstawie średniej miesięcznej ceny rynkowej obowiązującej dla miesiąca poprzedzającego miesiąc, w którym następuje koniec sposobu rozliczenia, o którym mowa w art. 4 ust. 1,

2) pkt 2, wyznacza się na podstawie miesięcznej rynkowej ceny energii elektrycznej dla czerwca 2022 r.

– ustalanej zgodnie z art. 4b ust. 6.

Zgodnie art. 4d ust. 2 ustawy o OZE:

Z rozliczeń, o których mowa w art. 4 ust. 1, korzysta prosument energii odnawialnej, którego mikroinstalacja została przyłączona do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej:

1) po 31 marca 2022 r. na podstawie kompletnego i poprawnego zgłoszenia, o którym mowa w art. 7 ust. 8d4 ustawy – Prawo energetyczne, złożonego przez tego prosumenta energii odnawialnej w terminie do 31 marca 2022 r., z zastrzeżeniem ust. 3;

2) do 31 marca 2022 r., ale wprowadzenie energii elektrycznej do tej sieci nastąpiło po raz pierwszy po 31 marca 2022 r.;

3) po 31 marca 2022 r. na podstawie kompletnego i poprawnego zgłoszenia, o którym mowa w art. 7 ust. 8d4 ustawy – Prawo energetyczne, złożonego w terminie do 31 grudnia 2023 r., w przypadku gdy prosument ten w terminie do 31 marca 2022 r. zawarł umowę na zakup, montaż lub dofinansowanie tej mikroinstalacji z jednostką samorządu terytorialnego lub innym podmiotem, który realizuje projekt, o którym mowa w art. 2 pkt 18 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz.U. z 2020 r. poz. 818 ), dofinansowany w ramach regionalnego programu operacyjnego, o którym mowa w art. 2 pkt 17 lit. c tej ustawy, z uwzględnieniem ust. 6.

Na mocy art. 4 ust. 8 ustawy o OZE:

Wytwarzanie i wprowadzanie do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej energii elektrycznej, o której mowa w ust. 1 oraz ust. 1a, przez prosumenta energii odnawialnej, prosumenta zbiorowego energii odnawialnej lub prosumenta wirtualnego energii odnawialnej niebędącego przedsiębiorcą, o którym mowa w ustawie – Prawo przedsiębiorców, nie stanowi działalności gospodarczej w rozumieniu art. 3 tej ustawy.

Stosownie do art. 40 ust. 1 ustawy o OZE:

Obowiązek zakupu energii elektrycznej, o którym mowa w art. 41 ust. 1, art. 42 ust. 1, art. 70c ust. 2 oraz art. 92 ust. 1, wykonuje wyznaczony przez Prezesa URE sprzedawca energii elektrycznej, zwany dalej "sprzedawcą zobowiązanym", na podstawie umowy, o której mowa w art. 5 ustawy – Prawo energetyczne.

W świetle art. 40 ust. 1a ustawy o OZE:

Sprzedawca zobowiązany, o którym mowa w ust. 1, ma obowiązek dokonać rozliczenia, o którym mowa w art. 4 ust. 1-3 oraz w art. 38c ust. 3, chyba że rozliczenia dokonuje sprzedawca wybrany przez prosumenta energii odnawialnej, prosumenta zbiorowego energii odnawialnej lub prosumenta wirtualnego energii odnawialnej lub spółdzielnię energetyczną, na podstawie umowy kompleksowej lub umowy sprzedaży.

Jednocześnie zauważenia wymaga, że do 14 lipca 2018 r. obowiązywał art. 4 ust. 9 ustawy   o odnawialnych źródłach energii, zgodnie z którym wprowadzanie energii elektrycznej do sieci, a także pobieranie tej energii z sieci, o których mowa w ust. 1, nie są świadczeniem usług ani sprzedażą w rozumieniu ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

Wskazany art. 4 ust. 9 ustawy o odnawialnych źródłach energii został uchylony przez art. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 czerwca 2018 r. o zmianie ustawy o odnawialnych źródłach energii (t. j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1276). Co do zasady zatem czynności, o których mowa w tym przepisie, stanowić mogą czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, o ile są dokonywane przez podatników tego podatku.

Wątpliwości Państwa w pierwszej kolejności dotyczą ustalenia, czy wprowadzenie do sieci energetycznej prądu, który jest/będzie produkowany w Instalacji zamontowanej na budynku Przedszkola (w ramach tzw. net-billingu), stanowi/będzie stanowić po stronie Gminy działalność gospodarczą oraz odpłatną dostawę towarów podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT, niekorzystającą ze zwolnienia od tego podatku.

Należy zaznaczyć, że w świetle zacytowanych wyżej przepisów, na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług sprzedaż energii elektrycznej (stanowiącej towar), w tym energii wyprodukowanej z odnawialnych źródeł energii za wynagrodzeniem, co do zasady wpisuje się w definicję działalności gospodarczej i podlega opodatkowaniu podatkiem VAT jako odpłatna dostawa towarów, na zasadach dla niej określonych. Kwalifikacji tej nie zmienia treść art. 4   ust. 8 ustawy o OZE, gdyż ustawa o podatku od towarów i usług definiuje we własnym zakresie działalność gospodarczą i definicja ta jest szersza niż np. zakres działalności gospodarczej wynikający z ustawy – Prawo przedsiębiorców.

W wyroku w sprawie C-219/12 Fuchs Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej uznał, że:

„Eksploatacja zainstalowanego na służącym prywatnym celom domu mieszkalnym lub obok niego modułu fotowoltaicznego, skonstruowanego w ten sposób, że po pierwsze ilość wytworzonej energii elektrycznej jest zawsze niższa od ilości energii elektrycznej ogółem zużytej przez użytkownika modułu do celów prywatnych, a po drugie energia ta jest dostarczana do sieci za wynagrodzeniem o charakterze stałym, stanowi „działalność gospodarczą” w rozumieniu tych przepisów”.

Ustawa nie definiuje co należy rozumieć przez czynność odpłatną. Jednak dla uznania, że dostawa towarów oraz świadczenie usług podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, bezwzględnym warunkiem jest „odpłatność” za daną czynność, co wynika z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy. Odpłatność oznacza wykonanie czynności (dostawy towarów oraz świadczenia usług) za wynagrodzeniem. W znaczeniu potocznym wynagrodzenie to zapłata za pracę, należność, a także odszkodowanie. Natomiast odpłatny to taki, który wymaga zapłacenia, zwrotu kosztów, płatny.

Zatem istotną cechą wynagrodzenia jest istnienie bezpośredniego związku pomiędzy dostawą towarów lub świadczeniem usług i otrzymaną zapłatą będącą świadczeniem wzajemnym. Dostawcę towarów lub usługodawcę musi łączyć z odbiorcą stosunek prawny, z którego wynika obowiązek dostawy towarów lub świadczenia usług oraz wysokość wynagrodzenia (świadczenia wzajemnego). Za dokonanie tych czynności, wynagrodzenie musi być wyrażalne w pieniądzu, co jednak nie oznacza,   że musi mieć ono postać pieniężną, gdyż wynagrodzenie (odpłatność) jako świadczenie wzajemne może również przybrać postać rzeczową (zapłatą za towar lub usługę może być inny towar lub usługa), albo mieszaną (zapłata w części pieniężna, a w części rzeczowa). Innymi słowy, musi istnieć możliwość określenia ceny wyrażonej w pieniądzu w stosunku do świadczenia wzajemnego stanowiącego wynagrodzenie z dostawę towarów lub świadczenie usług.

Z opisu sprawy wynika, że:

·    Realizują Państwo projekt pn. „(...)”.

·    W ramach realizacji ww. Inwestycji, dokonają Państwo montażu instalacji fotowoltaicznej na należącym do Państwa Gminy obiekcie użyteczności publicznej, m.in. budynku Przedszkola.

·    W związku z planowanym montażem Instalacji na budynku Przedszkola, Gmina jest/będzie prosumentem energii odnawialnej w rozumieniu art. 2 pkt 27a ustawy o OZE, a montowane Instalacje stanowią/będą stanowić mikroinstalacje w rozumieniu art. 2 pkt 19 ww. ustawy.

·    Po zakończeniu w ramach realizacji Inwestycji montażu Instalacji na budynku Przedszkola, Gmina planuje zawrzeć umowę z Przedsiębiorstwem energetycznym, w ramach której wyprodukowana w tej Instalacji energia elektryczna będzie rozliczana w ramach tzw. net-billingu.

·     Model ten przewiduje, że wyprodukowana przez Instalacje i wprowadzona do sieci energia elektryczna jest/będzie zapisywana wartościowo jako tzw. depozyt prosumencki na indywidualnym koncie Gminy i będzie pomniejszać kwotę podlegającą zapłacie przez Gminę na rzecz Przedsiębiorstwa energetycznego z tytułu zużycia prądu przez Przedszkole (Gminę).

·    Na podstawie art. 4 ust. 1a pkt 2 ustawy o OZE, w modelu net-billingu Przedsiębiorstwo energetyczne dokonuje rozliczenia wartości energii elektrycznej wprowadzonej do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej przez Gminę, wobec wartości energii elektrycznej pobranej z tej sieci w celu jej zużycia na potrzeby własne.

·    Wytworzona w Instalacji zamontowanej na budynku Przedszkola energia elektryczna służy/służyć będzie zasileniu w energię Przedszkola. W przypadku budynku Przedszkola, niedobory niezbędnej energii pobierane są/będą przez Gminę z sieci energetycznej należącej do Przedsiębiorstwa energetycznego. W przypadku nadmiarów (Instalacja wytworzy więcej energii niż będzie to potrzebne w budynku Przedszkola), nadwyżki energii będą wprowadzane do sieci energetycznej należącej do Przedsiębiorstwa energetycznego.

Jak już więc wskazano sprzedaż energii elektrycznej (stanowiącej towar), w tym energii wyprodukowanej z odnawialnych źródeł energii za wynagrodzeniem, co do zasady wpisuje się   w definicję działalności gospodarczej i podlega opodatkowaniu podatkiem VAT jako odpłatna dostawa towarów, co znajduje potwierdzenie w ww. wyroku TSUE w sprawie C-219/12.

W okolicznościach rozpatrywanej sprawy sprzedaż energii elektrycznej, która jest będzie produkowana w instalacji fotowoltaicznej zamontowanej na budynku Przedszkola, o której mowa we wniosku należy rozpatrywać więc jako działalność gospodarczą w kontekście art. 15 ust. 2 ustawy, a Państwa uznać należy za podatnika podatku VAT, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy, gdyż w tym przypadku nie występuje wyłączenie jednostki samorządu terytorialnego z grona podatników na podstawie art. 15 ust. 6 ustawy – bowiem będą Państwo dokonywać dostawy energii elektrycznej wytworzonej w mikroinstalacji nie jako organ władzy publicznej, lecz na podstawie umowy cywilnoprawnej, która zostanie zawarta z dostawcą energii elektrycznej.

W przypadku, gdy prosument energii odnawialnej lub prosument zbiorowy energii odnawialnej wytworzył energię elektryczną w odnawialnym źródle energii i wprowadził ją do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej w okresie od 1 lipca 2024 r., wartość energii elektrycznej   (o której mowa w art. 4 ust. 1a pkt 2 ustawy o OZE) jest wyznaczana dla każdego miesiąca kalendarzowego zgodnie z cyt. art. 4b ust. 2 ustawy o OZE i stanowi sumę iloczynów wyznaczonych dla poszczególnych okresów rozliczania niezbilansowania (t) w tym miesiącu, tj.: ilości energii elektrycznej wprowadzonej do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej przez prosumenta energii odnawialnej, prosumenta zbiorowego energii odnawialnej lub prosumenta wirtualnego energii odnawialnej oznaczonej w art. 4 ust. 2b symbolem Eb (t) przyjmującym wartość ujemną i rynkowej ceny energii elektrycznej, o której mowa w ust. 4, przy czym jeżeli wartość tej ceny jest ujemna dla danego okresu rozliczania niezbilansowania (t), to w celu wyznaczania wartości energii elektrycznej wprowadzonej do sieci w okresie t przez prosumenta energii odnawialnej niebędącego równocześnie prosumentem zbiorowym energii odnawialnej lub prosumentem wirtualnym energii odnawialnej przyjmuje się cenę równą zero, z zastrzeżeniem ust. 17 i 18 ustawy o OZE.

Wskazane przepisy wyznaczają zatem wartość kwoty należnej prosumentowi za wprowadzenie energii elektrycznej do sieci określonej według ww. zasad. Kwotę tę należy uznać za wynagrodzenie należne Państwu za dostawę energii elektrycznej wytworzonej w mikroinstalacji.

Z przywołanych przepisów ustawy o OZE wynika również, że wartość depozytu prosumenta jest przeznaczana na rozliczenie zobowiązań prosumenta, a zatem będzie pomniejszać kwotę podlegającą zapłacie przez prosumenta w danym okresie rozliczeniowym.

W związku z tym, w przypadku wytworzenia przez Państwa energii elektrycznej w odnawialnych źródłach energii i wprowadzenia jej do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej, będą Państwo dokonywali dostawy tej energii, za którą będzie Państwu przysługiwało wynagrodzenie. Depozyt prosumencki, który pokazuje ilości energii elektrycznej i wartości energii elektrycznej, o których mowa w art. 4 ust. 1a, oraz wynikającą z nich wartość środków za energię elektryczną należną prosumentowi za energię elektryczną wprowadzoną do sieci, jak wynika z powyższych przepisów, może pomniejszyć kwotę zobowiązania prosumenta wobec sprzedawcy energii elektrycznej z tytułu zakupu tej energii od sprzedawcy. Przeznaczenie depozytu prosumenta na rozliczenie zobowiązań prosumenta energii odnawialnej, z tytułu zakupu energii elektrycznej od sprzedawcy tej energii,   nie powoduje, że nie dochodzi do dostawy energii elektrycznej przez prosumenta na rzecz sprzedawcy energii elektrycznej.

W konsekwencji Państwo, jako prosument – czynny podatnik VAT, poprzez wprowadzanie energii wyprodukowanej w instalacji fotowoltaicznej do sieci energetycznej, będą dokonywali na rzecz przedsiębiorstwa energetycznego dostawy towarów w rozumieniu art. 7 ust. 1 ustawy.

Fakt wzajemnego kompensowania zobowiązania prosumenta wobec przedsiębiorstwa energetycznego i tego przedsiębiorstwa wobec prosumenta (co wynika z art. 4c ust. 3 ustawy o OZE) pozostaje bez wpływu na określenie odpłatnego charakteru dokonywanej przez Państwa dostawy energii elektrycznej wytworzonej ww. mikroinstalacji.

W związku z powyższym, wprowadzenie do sieci przez Państwa prądu, który zostanie wyprodukowany w ww. instalacji fotowoltaicznej zamontowanej na budynku Przedszkola, będzie stanowić odpłatną dostawę towarów podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT.

Jednocześnie należy wskazać, że ustawa o podatku od towarów i usług oraz akty wykonawcze do ustawy nie przewidują zwolnienia od podatku dla dostawy prądu, zatem stanowi ona czynność opodatkowaną podatkiem od towarów i usług.

Podsumowanie

Wprowadzenie do sieci energetycznej prądu, który jest/będzie produkowany w Instalacji zamontowanej na budynku Przedszkola (w ramach tzw. net-billingu), stanowi/będzie stanowić po stronie Gminy działalność gospodarczą oraz odpłatną dostawę towarów podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT, niekorzystającą ze zwolnienia od tego podatku.

Zatem, Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 1 jest prawidłowe.

Państwa wątpliwości dotyczą również ustalenia, czy Gmina nie ma prawa do odliczenia podatku VAT od poniesionych na realizację Inwestycji Wydatków dotyczących Instalacji montowanych na budynkach AB i CD (administrowanych przez CDE).

Podstawowe zasady dotyczące odliczenia podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy, zgodnie z którym:

W zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego   o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Na mocy art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy:

Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu:

a)    nabycia towarów i usług,

b)    dokonania całości lub części zapłaty przed nabyciem towaru lub wykonaniem usługi.

Jak wynika z powołanych przepisów, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).

Przedstawiona wyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.

Ponadto należy podkreślić, że ustawodawca zapewnił podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego w całości lub w części, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Przepis ten określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Jedno z takich ograniczeń zostało wskazane w art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy, zgodnie z którym:

Nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne w przypadku, gdy transakcja udokumentowana fakturą nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.

Oznacza to, że podatnik nie może skorzystać z prawa do odliczenia w odniesieniu do podatku,   który jest należny wyłącznie z tego względu, że został wykazany na fakturze w sytuacji, gdy transakcja nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.

Natomiast w myśl przepisu art. 88 ust. 4 ustawy:

Obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się również do podatników, którzy   nie są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni, zgodnie z art. 96, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 86 ust. 2 pkt 7.

Zgodnie z powyższą regulacją, z prawa do odliczenia podatku skorzystać mogą wyłącznie podatnicy, którzy są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni.

Z opisu sprawy wynika, że:

·    W ramach realizacji ww. Inwestycji, dokonają Państwo montażu instalacji fotowoltaicznych na należących do Państwa Gminy obiektach użyteczności publicznej, tzn. budynkach   m.in. Gminnego Ośrodka Kultury w F (CD) i Wiejskiego Domu Kultury (...) (AB).

·    Budynki stanowią własność Gminy.

·    Na terenie Państwa Gminy funkcjonują instytucje kultury posiadające osobowość prawną, stanowiące odrębnego podatnika VAT, m.in. Gminny Ośrodek Kultury, Sportu i Rekreacji w F (CDE).

·    CD oraz AB zostały nieodpłatnie przekazane przez Państwa CDE.

·    W związku z tym, CDE jest administratorem CD oraz AB, na budynkach których w ramach realizacji Inwestycji powstaną Instalacje i pozostanie nim również po zakończeniu Inwestycji.

·    W związku z zamontowaniem Instalacji na budynkach CD oraz AB jednostka administrująca tymi budynkami, tj. CDE, po podpisaniu Umowy z Przedsiębiorstwem energetycznym będzie prosumentem energii odnawialnej w rozumieniu art. 2 pkt 27a ustawy o OZE, czyli odbiorcą końcowym wytwarzającym energię elektryczną z odnawialnych źródeł energii na własne potrzeby w mikroinstalacji.

·    CDE, po uruchomieniu Instalacji na budynkach CD oraz AB, będzie dokonywał rozliczeń wytworzonej w nich energii elektrycznej w ramach tzw. „net-billingu”.

·    CDE jako prosument – zarejestrowany czynny podatnik VAT, poprzez wprowadzenie energii do sieci energetycznej wytworzonej z Instalacji na budynkach CD i AB, dokona na rzecz Przedsiębiorstwa energetycznego dostawy towarów w rozumieniu art. 7 ust. 1 ustawy.

·     Państwa Gmina dokonująca montażu ww. Instalacji nie będzie prosumentem energii odnawialnej w rozumieniu art. 2 pkt 27a ustawy o OZE oraz nie będzie korzystać z rozliczenia wartości energii elektrycznej wprowadzonej do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej wobec wartości energii elektrycznej pobranej z tej sieci w związku z działaniem Instalacji zamontowanych na budynkach CD oraz AB.

·    Państwa Gmina nie wykorzystuje i nie będzie wykorzystywać budynków CD oraz AB do prowadzenia własnej działalności komercyjnej (gospodarczej), jak również nie będzie uzyskiwać żadnych przychodów z tytułu eksploatacji Instalacji zamontowanych na tych budynkach.

·    Zarówno budynek CD, jak i budynek AB są wykorzystywane przez Państwa Gminę wyłącznie do wykonywania czynności niepodlegających opodatkowaniu podatkiem VAT.

·    Budynek CD, jak i budynek AB są wykorzystywane przez Gminę (jako odrębnego podatnika VAT) wyłącznie do wykonywania czynności niepodlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. W szczególności należy wskazać, że nieodpłatne udostępnienie lub przekazanie przez Gminę przedmiotowych budynków na rzecz CDE w celu realizacji przez ten podmiot jego zadań statutowych stanowi, co do zasady, czynność pozostającą poza zakresem opodatkowania podatkiem VAT. Jednocześnie Gmina nie będzie wykorzystywała budynków dla potrzeb prowadzenia w nich jakiejkolwiek „swojej” działalności, takiej jak np. odpłatny wynajem pomieszczeń dokonywany przez Gminę, prowadzenie zajęć w ramach działalności OPS, czy organizacja w CD lub AB zebrań Rady Gminy.

W omawianej sprawie warunki uprawniające do odliczenia podatku naliczonego nie są spełnione, bowiem – jak wynika z treści wniosku – nabyte towary i usługi w ramach realizacji ww. Inwestycji nie będą wykorzystywane do czynności opodatkowanych.

W związku z powyższym, ze względu na niespełnienie podstawowej pozytywnej przesłanki, warunkującej prawo do odliczenia podatku naliczonego, jaką jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi, nie mają Państwo – na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy – prawa do odliczenia podatku naliczonego od wydatków związanych z realizacją ww. Inwestycji.

Podsumowanie

Gmina nie ma prawa do odliczenia podatku VAT od poniesionych na realizację Inwestycji Wydatków dotyczących Instalacji montowanych na budynkach AB i CD (administrowanych przez CDE).

Zatem, Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 2 jest prawidłowe.

Państwa wątpliwości dotyczą również ustalenia, czy Gmina ma prawo do odliczenia podatku VAT od poniesionych na realizację Inwestycji Wydatków dotyczących Instalacji OZE montowanych na budynku Szkoły przy zastosowaniu prewspółczynnika, o którym mowa w art. 86 ust. 2a ustawy w związku z § 3 ust. 3 Rozporządzenia, wyliczonego na podstawie danych właściwych dla Szkoły (pytanie oznaczone we wniosku nr 3) oraz ustalenia, czy Gmina ma prawo do odliczenia podatku VAT od poniesionych na realizację Inwestycji Wydatków dotyczących Instalacji montowanej na budynku Przedszkola (dla którego wyliczony/przyjęty prewspółczynnik nie przekroczył/nie przekroczy 0%) (pytanie oznaczone we wniosku nr 4).

Wskazać należy, że wyrażoną w cytowanym wyżej art. 86 ust. 1 ustawy, generalną zasadę uprawniającą do odliczenia podatku naliczonego, uzupełniają regulacje zawarte w art. 86   ust. 2a-2h ustawy.

Stosownie do art. 86 ust. 2a ustawy:

W przypadku nabycia towarów i usług wykorzystywanych zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza, z wyjątkiem celów osobistych, do których ma zastosowanie art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2, oraz celów, o których mowa w art. 8 ust. 5 – w przypadku, o którym mowa w tym przepisie, gdy przypisanie tych towarów i usług w całości do działalności gospodarczej podatnika nie jest możliwe, kwotę podatku naliczonego, o której mowa   w ust. 2, oblicza się zgodnie ze sposobem określenia zakresu wykorzystywania nabywanych towarów   i usług do celów działalności gospodarczej, zwanym dalej „sposobem określenia proporcji”. Sposób określenia proporcji powinien najbardziej odpowiadać specyfice wykonywanej przez podatnika działalności i dokonywanych przez niego nabyć.

W oparciu o art. 86 ust. 2b ustawy:

Sposób określenia proporcji najbardziej odpowiada specyfice wykonywanej przez podatnika działalności   i dokonywanych przez niego nabyć, jeżeli:

1)    zapewnia dokonanie obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wyłącznie   w odniesieniu do części kwoty podatku naliczonego proporcjonalnie przypadającej na wykonywane   w ramach działalności gospodarczej czynności opodatkowane oraz

2)    obiektywnie odzwierciedla część wydatków przypadającą odpowiednio na działalność gospodarczą oraz na cele inne niż działalność gospodarcza, z wyjątkiem celów osobistych, do których ma zastosowanie art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2, oraz celów, o których mowa w art. 8 ust. 5 – w przypadku,   o którym mowa w tym przepisie, gdy przypisanie tych wydatków w całości do działalności gospodarczej nie jest możliwe.

Jak stanowi art. 86 ust. 2c ustawy:

Przy wyborze sposobu określenia proporcji można wykorzystać w szczególności następujące dane:

1)    średnioroczną liczbę osób wykonujących wyłącznie prace związane z działalnością gospodarczą   w ogólnej średniorocznej liczbie osób wykonujących prace w ramach działalności gospodarczej i poza tą działalnością;

2)    średnioroczną liczbę godzin roboczych przeznaczonych na prace związane z działalnością gospodarczą w ogólnej średniorocznej liczbie godzin roboczych przeznaczonych na prace związane   z działalnością gospodarczą i poza tą działalnością;

3)    roczny obrót z działalności gospodarczej w rocznym obrocie podatnika z działalności gospodarczej powiększonym o otrzymane przychody z innej działalności, w tym wartość dotacji, subwencji i innych dopłat o podobnym charakterze, otrzymanych na sfinansowanie wykonywanej przez tego podatnika działalności innej niż gospodarcza;

4)    średnioroczną powierzchnię wykorzystywaną do działalności gospodarczej w ogólnej średniorocznej powierzchni wykorzystywanej do działalności gospodarczej i poza tą działalnością.

Zgodnie z art. 86 ust. 2d ustawy:

W celu obliczenia kwoty podatku naliczonego w przypadku, o którym mowa w ust. 2a, przyjmuje się dane za poprzedni rok podatkowy.

Na mocy art. 86 ust. 2e ustawy:

Podatnik rozpoczynający w danym roku podatkowym wykonywanie działalności gospodarczej   i działalności innej niż działalność gospodarcza w celu obliczenia kwoty podatku naliczonego   w przypadku, o którym mowa w ust. 2a, przyjmuje dane wyliczone szacunkowo. Podatnik jest obowiązany zawiadomić naczelnika urzędu skarbowego o przyjętych danych wyliczonych szacunkowo   w terminie do 25. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym ten sposób określenia proporcji został zastosowany po raz pierwszy, nie później jednak niż w dniu przesłania ewidencji, o której mowa   w art. 109 ust. 3.

W myśl art. 86 ust. 2f ustawy:

Przepis ust. 2e stosuje się również, gdy podatnik uzna, że w odniesieniu do wykonywanej przez niego działalności i dokonywanych przez niego nabyć dane za poprzedni rok podatkowy byłyby niereprezentatywne.

Na podstawie art. 86 ust. 2g ustawy:

Proporcję określa się procentowo w stosunku rocznym. Proporcję tę zaokrągla się w górę do najbliższej liczby całkowitej. Przepisy art. 90 ust. 5, 6, 9a, 10 i 10c-10g stosuje się odpowiednio.

Jak stanowi art. 86 ust. 22 ustawy:

Minister właściwy do spraw finansów publicznych może, w drodze rozporządzenia, określić w przypadku niektórych podatników sposób określenia proporcji uznany za najbardziej odpowiadający specyfice wykonywanej przez tych podatników działalności i dokonywanych przez nich nabyć oraz wskazać dane, na podstawie których jest obliczana kwota podatku naliczonego z wykorzystaniem tego sposobu określenia proporcji, uwzględniając specyfikę prowadzenia działalności przez niektórych podatników   i uwarunkowania obrotu gospodarczego.

Na podstawie powyższej delegacji, zostało wydane rozporządzenie Ministra Finansów   z dnia 17 grudnia 2015 r. w sprawie sposobu określania zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej w przypadku niektórych podatników (t. j. Dz. U.   z 2021 r. poz. 999), zwane dalej rozporządzeniem.

Zgodnie z § 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia:

Rozporządzenie:

1)    określa w przypadku niektórych podatników sposób określania zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej uznany za najbardziej odpowiadający specyfice wykonywanej przez tych podatników działalności i dokonywanych przez nich nabyć, zwany dalej ,,sposobem określenia proporcji”;

2)    wskazuje dane, na podstawie których jest obliczana kwota podatku naliczonego z wykorzystaniem sposobu określenia proporcji.

Podatnikami, do których odnoszą się przepisy zawarte w rozporządzeniu, są m.in. jednostki samorządu terytorialnego.

Na podstawie§ 2 pkt 8 rozporządzenia:

Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o jednostkach organizacyjnych jednostki samorządu terytorialnego – rozumie się przez to:

a)    urząd obsługujący jednostkę samorządu terytorialnego,

b)    jednostkę budżetową,

c)    zakład budżetowy.

Jak stanowi § 3 ust. 1 rozporządzenia:

W przypadku jednostki samorządu terytorialnego sposób określenia proporcji ustala się odrębnie dla każdej z jednostek organizacyjnych jednostki samorządu terytorialnego.

Oznacza to, że w przypadku jednostek samorządu terytorialnego, nie będzie ustalany jeden „całościowy” sposób określenia proporcji dla jednostki samorządu terytorialnego jako osoby prawnej, tylko będą ustalane odrębnie sposoby określenia proporcji dla wymienionych wyżej jej poszczególnych jednostek organizacyjnych.

Rozporządzenie wprowadza wzory, według których będą wyznaczane sposoby określenia proporcji, uznane za najbardziej odpowiadające specyfice wykonywanej przez tych podatników działalności   i dokonywanych przez nich nabyć.

Jak wynika z § 3 ust. 2 rozporządzenia:

Jako sposób określenia proporcji uznaje się w przypadku urzędu obsługującego jednostkę samorządu terytorialnego sposób ustalony według wzoru:

X = A x 100 / DUJST

gdzie poszczególne symbole oznaczają:

X – proporcję określoną procentowo, zaokrągloną w górę do najbliższej liczby całkowitej,

A – roczny obrót z działalności gospodarczej zrealizowany przez urząd obsługujący jednostkę samorządu terytorialnego, stanowiący część rocznego obrotu jednostki samorządu terytorialnego z działalności gospodarczej,

DUJST – dochody wykonane urzędu obsługującego jednostkę samorządu terytorialnego.

Stosownie do § 3 ust. 3 rozporządzenia:

Jako sposób określenia proporcji uznaje się w przypadku jednostki budżetowej sposób ustalony według wzoru:

X = A x 100/D

gdzie poszczególne symbole oznaczają:

X – proporcję określoną procentowo, zaokrągloną w górę do najbliższej liczby całkowitej,

A – roczny obrót z działalności gospodarczej zrealizowany przez jednostkę budżetową, stanowiący część rocznego obrotu jednostki samorządu terytorialnego z działalności gospodarczej,

D – dochody wykonane jednostki budżetowej.

Według § 2 pkt 10 rozporządzenia:

Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o dochodach wykonanych jednostki budżetowej – rozumie się przez to dochody obejmujące dochody publiczne w rozumieniu ustawy o finansach publicznych, z wyjątkiem dochodów, o których mowa w art. 5 ust. 2 pkt 4 lit. b-d i pkt 5 ustawy o finansach publicznych, środki pochodzące z budżetu Unii Europejskiej oraz środki pochodzące ze źródeł zagranicznych, w rozumieniu ustawy o finansach publicznych, zrealizowane lub otrzymane przez tę jednostkę, wynikające ze sprawozdania z wykonania:

a)    planu finansowego jednostki budżetowej oraz

b)    planu dochodów i wydatków zgromadzonych na wydzielonym rachunku, o którym mowa w art. 223 ust. 1 ustawy o finansach publicznych, jeżeli dana jednostka budżetowa prowadzi taki rachunek

 – powiększone o kwotę stanowiącą równowartość środków przeznaczonych na zasilenie tej jednostki celem realizacji przypisanych jej zadań jednostki samorządu terytorialnego, z wyjątkiem środków przeznaczonych na wypłatę, na podstawie odrębnych przepisów, zasiłków, zapomóg i innych świadczeń o podobnym charakterze na rzecz osób fizycznych.

Zauważenia wymaga, że powołany wyżej przepis art. 86 ust. 2a ustawy wprost określa, co stanowi kwotę podatku naliczonego w przypadku nabycia towarów i usług, wykorzystywanych zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych. Zgodnie z tą normą, w przypadku nabycia towarów i usług, wykorzystywanych zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza (z wyjątkiem wykorzystania na cele osobiste, do których może mieć zastosowanie art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2 ustawy), w sytuacji gdy przypisanie tych towarów i usług w całości do działalności gospodarczej nie jest możliwe, kwotę podatku naliczonego oblicza się zgodnie ze sposobem określenia zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej.

Ponadto, na mocy art. 90 ust. 10 ustawy:

W przypadku gdy proporcja określona zgodnie z ust. 2-8:

1)    przekroczyła 98% oraz kwota podatku naliczonego niepodlegająca odliczeniu, wynikająca z zastosowania tej proporcji, w skali roku, była mniejsza niż 10 000 zł – podatnik ma prawo uznać,   że proporcja ta wynosi 100%;

2)    nie przekroczyła 2% – podatnik ma prawo uznać, że proporcja ta wynosi 0%.

Stosownie do art. 90 ust. 10a ustawy:

W przypadku jednostki samorządu terytorialnego proporcję, o której mowa w ust. 2, ustala się odrębnie dla każdej z jednostek organizacyjnych jednostki samorządu terytorialnego. Przepisy ust. 3-6 i 8-10 stosuje się odpowiednio.

Jak zatem wynika z art. 90 ust. 10 pkt 2 w związku z art. 86 ust. 2g ustawy, jeżeli proporcja nie przekroczy 2% podatnik ma prawo uznać, że proporcja ta wynosi 0% i nie dokonywać odliczeń podatku naliczonego. Nie oznacza to jednak, że wskaźnik poniżej 2% pozbawia podatnika prawa do odliczenia podatku naliczonego z zastosowaniem wyliczonej proporcji. W powyższej sytuacji bowiem podatnik ma prawo wyboru, czy dokona on odliczenia w oparciu o wyliczoną proporcję, czy też zrezygnuje z tego prawa i nie odliczy podatku naliczonego.

W tym miejscu podkreślić należy, że na zakres prawa do odliczeń w sposób bezpośredni wpływa pojmowanie statusu danego podmiotu jako podatnika podatku od towarów i usług wykonującego czynności opodatkowane. Tylko podatnik w rozumieniu art. 15 ustawy, ma prawo do odliczenia podatku naliczonego. Co do zasady status podatnika związany jest z prowadzeniem przez dany podmiot działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy. Podkreślenia wymaga, że dla stwierdzenia czy działalność lub transakcje stanowią „cele inne niż związane z działalnością gospodarczą” znaczenie ma, czy mieszczą się one w przedmiocie działalności danej jednostki. Cele prowadzonej działalności gospodarczej należy rozpatrywać w kontekście definicji działalności gospodarczej, określonej w art. 15 ust. 2 i ust. 3 ustawy. W związku z prowadzeniem działalności gospodarczej u podatnika mogą wystąpić działania czy sytuacje, które nie generują opodatkowania podatkiem VAT. „Towarzyszą” one działalności gospodarczej i nie stanowią obok niej odrębnego przedmiotu działalności podatnika. Nie podlegają one opodatkowaniu podatkiem VAT, jednakże ich występowanie nie oznacza, że u podatnika występują czynności wykonywane poza działalnością gospodarczą. Za czynności zrównane z czynnościami wykonywanymi w ramach działalności gospodarczej uznaje się także nieodpłatną dostawę towarów lub nieodpłatne świadczenie usług na cele osobiste, w przypadkach, o których mowa w art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2 ustawy. Uzasadnia to fakt, że chociaż czynności te z definicji nie mają związku z działalnością gospodarczą, w przypadkach określonych w tych przepisach następuje obowiązek naliczenia VAT. Natomiast przez cele inne rozumie się sferę działalności danego podmiotu niebędącą działalnością gospodarczą rozumieniu art. 15 ust. 2 i ust. 3 ustawy (przykładowo działalność podmiotu w charakterze organu władzy czy nieodpłatną działalność statutową). Aby podmiot mógł skorzystać z prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony związany z dokonanym nabyciem towarów i usług, w pierwszej kolejności winien spełnić przesłanki umożliwiające uznanie go dla tej czynności za podatnika podatku od towarów i usług, działającego w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.

W odniesieniu do ww. Inwestycji dotyczącej Instalacji OZE na/w budynku Szkoły, tj. montażu Instalacji na budynku Szkoły oraz prac związanych z Instalacją w budynku Szkoły – z opisu sprawy wynika, że:

·   Państwa Gmina dokonała montażu instalacji fotowoltaicznej na budynku Szkoły w ramach ww. Inwestycji, będącej przedmiotem wniosku.

·   W Szkole przy okazji realizacji Inwestycji zostały wykonane następujące prace (efekty których będą dalej nazywane łącznie „Instalacjami OZE”:

-        prace objęte projektem (objęte dofinansowaniem zewnętrznym) – montaż i zabudowa absorpcyjnych gazowych pomp ciepła, wykonanie instalacji elektrycznej zasilania urządzeń kotłowni, roboty remontowo-budowlane, roboty demontażowe, instalacja CO;

-        prace nieobjęte projektem (nieobjęte dofinansowaniem zewnętrznym) – montaż i zabudowa kotłów gazowych zewnętrznych, przebudowa oraz rozbudowa instalacji gazowej, odwodnienie i odprowadzenie skroplin.

·    Budynek Szkoły stanowi własność Państwa Gminy.

·    Państwa Gmina jest zarejestrowanym, czynnym podatnikiem VAT.

·    W strukturze organizacyjnej Państwa Gminy występują jednostki oświatowe, mające status jednostek budżetowych, które objęte są centralizacją rozliczeń VAT.

·    W strukturze organizacyjnej Państwa Gminy występują jednostki oświatowe m.in. Szkoła, mająca status jednostki budżetowej. Jednostka ta, objęta jest centralizacją rozliczeń VAT i wykazuje osiągnięty obrót łącznie z Urzędem Gminy.

·    Szkoła została przez Gminę nieodpłatnie przekazana w zarząd jednostce oświatowej objętej centralizacją rozliczeń z Gminą.

·    Instalacje zamontowane przez Państwa na Budynkach zasadniczo służą/będą służyć dostawie prądu wyłącznie do danych obiektów, na których zostały/zostaną zamontowane, a wytwarzanie prądu w Instalacjach odbywa się/będzie odbywać się w sposób ciągły.

·    Instalacje OZE zamontowane na budynku Szkoły zasadniczo będą służyć termomodernizacji Szkoły polegającej na ogrzewaniu budynku Szkoły za pomocą absorpcyjnych gazowych pomp ciepła (w tym przy wykorzystaniu energii wytworzonej w instalacjach fotowoltaicznych zamontowanych na Szkole).

·    W związku z zamontowaniem Instalacji na budynku Szkoły Gmina jest prosumentem energii odnawialnej w rozumieniu art. 2 pkt 27a ustawy o OZE, a montowane Instalacje stanowią mikroinstalacje w rozumieniu art. 2 pkt 19 ww. ustawy.

·    Wytworzona w Instalacji zamontowanej na budynku Szkoły energia elektryczna jest/będzie rozliczana w ramach tzw. net-meteringu, czyli systemu polegającego na ilościowym rozliczeniu energii wyprodukowanej przez prosumenta (Gminę) w Instalacjach i wprowadzonej do sieci z energią finalnie pobraną z sieci od dostawcy. Sposób działania tego systemu jest ściśle uregulowany w ustawie o OZE. Rozliczenia w tym zakresie są wykazywane na otrzymywanych od Przedsiębiorstwa energetycznego fakturach.

·    Zgodnie z ustawą o OZE oraz opartymi na jej regulacjach zapisami Umowy, wyprodukowana przez Instalację energia elektryczna jest/będzie w pierwszej kolejności zużywana na potrzeby budynku Szkoły, a w przypadku nadwyżki jest/będzie wprowadzana do sieci energetycznej.

·    Państwa Gmina może następnie wykorzystać taką nadwyżkę energii wytworzonej przez Instalacje i wprowadzonej do sieci w kolejnych okresach rozliczeniowych, jednak nie dłużej niż w ciągu 12 miesięcy od daty wprowadzenia tej energii do sieci.

·    Jak reguluje ustawa o OZE (art. 4 ust. 1 i 1a), Gmina z tytułu wprowadzenia przez nią energii elektrycznej do sieci energetycznej nie otrzymuje/nie będzie otrzymywała od Przedsiębiorstwa energetycznego żadnego wynagrodzenia (powyżej opisany mechanizm wyczerpuje roszczenia Gminy wobec Przedsiębiorstwa energetycznego z tego tytułu).

·    W przypadku niewykorzystania przez Gminę w ciągu 12 miesięcy nadwyżki energii elektrycznej wprowadzonej przez nią do sieci energetycznej, taką nieodebraną energią dysponować będzie Przedsiębiorstwo energetyczne (art. 4 ust. 11 ustawy o OZE).

·    W przypadku Szkoły, zgłoszenie pierwszej mikroinstalacji miało miejsce 3 grudnia 2021 r., dlatego też ww. instalacje fotowoltaiczne objęte zakresem wniosku mieszczą się w przepisach określonych w art. 4d ust. 2 pkt 1 ustawy o odnawialnych źródłach energii, w jego aktualnym brzmieniu.

·    Budynek Szkoły objęty zakresem Inwestycji jest/będzie wykorzystywany w szczególności do realizacji zadań statutowych Gminy – tj. zadań w zakresie kształcenia i wychowania. Dodatkowo, Gmina za pośrednictwem Szkoły prowadzi/będzie prowadzić działalność obejmującą czynności podlegające opodatkowaniu VAT (w szczególności odpłatny wynajem powierzchni pod sklepik oraz pod nadajnik telekomunikacyjny).

·    Wydatki ponoszone na realizację Inwestycji (tj. w zakresie Szkoły) są/będą związane z całokształtem działalności prowadzonej przez Gminę za pośrednictwem Szkoły, tj. Wydatki na realizację Inwestycji są/będą związane zarówno z prowadzoną przez Szkołę działalnością gospodarczą (odpłatny wynajem), jak i działalnością statutową. Gmina i Szkoła nie znają sposobu, aby bezpośrednio i wyłącznie przyporządkować Wydatki do realizowanych czynności opodatkowanych VAT, albo też do zdarzeń w ogóle niepodlegających regulacjom VAT. Gmina, nie ma obiektywnej możliwości odrębnego przyporządkowania kwot podatku naliczonego związanych z czynnościami opodatkowanymi podatkiem od towarów i usług oraz czynnościami niepodlegającymi opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

·    Zgodnie z art. 86 ust. 2d ustawy o VAT, obliczony dla Szkoły prewspółczynnik uwzględniający dane za rok 2025 wyniósł 1% (po zaokrągleniu zgodnie z art. 86 ust. 2g ustawy).

Ponownie należy wskazać, że sprzedaż energii elektrycznej (stanowiącej towar), w tym energii wyprodukowanej z odnawialnych źródeł energii za wynagrodzeniem, co do zasady wpisuje się w definicję działalności gospodarczej i podlega opodatkowaniu podatkiem VAT jako odpłatna dostawa towarów, co znajduje potwierdzenie w ww. wyroku TSUE w sprawie C-219/12.

Raz jeszcze należy podkreślić, że opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług co do zasady podlegają czynności wykonywane odpłatnie.

Tym samym, opodatkowana podatkiem od towarów i usług będzie co do zasady energia elektryczna wprowadzona do sieci przez producenta w przypadku, gdy wystąpi z tego tytułu wynagrodzenie. Przy czym, wobec funkcjonującego na gruncie ustawy o odnawialnych źródłach energii systemu, o którym mowa w ww. art. 4 ust. 1 ustawy o OZE, tzw. „net meteringu”, należy uznać, że opodatkowaniu podlegać będzie w takim przypadku nadwyżka energii elektrycznej wprowadzonej przez producenta do sieci, nad energią przez niego z sieci pobraną.

Natomiast, w przypadku, gdy prosument energii elektrycznej nie otrzymuje żadnego wynagrodzenia za nadwyżki wyprodukowanej energii i nadwyżki te w określonych terminach „przepadają”, nie uznaje się takich czynności za opodatkowane podatkiem VAT.

W okolicznościach analizowanej sprawy, w przypadku rozliczenia energii w oparciu o art. 4 ust. 1 ustawy o odnawialnych źródłach energii („net metering”), w sytuacji, gdy za nadwyżki energii elektrycznej wprowadzanej do sieci nie będą Państwo otrzymywali wynagrodzenia i nadwyżki te w okresie 12 miesięcy (365 dni) od wprowadzenia jej do sieci przepadną, a wyprodukowana energia wykorzystywana będzie wyłącznie na potrzeby własne wskazać należy, że wprowadzanie energii elektrycznej do sieci w ramach ww. instalacji nie będzie stanowiło czynności podlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Jak wynika z powołanego powyżej przepisu art. 86 ust. 2a ustawy odnosi się do sytuacji, gdy podatnik nabywa towary i usługi, przeznaczone do wykorzystywania zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza (z określonymi wyjątkami, które przepis ten wskazuje). Natomiast, gdy podatnik w ramach działalności gospodarczej wykonuje czynności opodatkowane podatkiem od towarów i usług oraz zwolnione z opodatkowania, powinien stosować uregulowania zawarte w art. 90 ustawy. Stanowią one uzupełnienie przepisów art. 86 ustawy.

Jeśli zakupy są bezpośrednio związane z działalnością opodatkowaną, podatnik, na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy, odlicza podatek naliczony w całości. Natomiast, gdy takie przyporządkowanie nie jest możliwe, a wydatki służą zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza, podatnik winien ustalić proporcję, o której mowa w art. 86 ust. 2a ustawy (tzw. pre-współczynnik) oraz – w przypadku wystąpienia także czynności zwolnionych od podatku – w art. 90 ust. 2 i 3 ustawy.

Do obowiązków podatnika należy w pierwszej kolejności przypisanie konkretnych wydatków do określonego rodzaju działalności, z którym wydatki te są związane. Podatnik jest zatem zobowiązany do odrębnego określania, z jakim rodzajem działalności będzie związany podatek wynikający   z otrzymanych faktur zakupu, czyli dokonania tzw. bezpośredniej alokacji. Każdorazowo zatem, gdy takie wyodrębnienie jest możliwe, podatnikowi przysługuje pełne prawo do odliczenia podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług związanych ze sprzedażą opodatkowaną, przy jednoczesnym braku takiego prawa w stosunku do towarów i usług wykorzystywanych do wykonywania czynności niepodlegających opodatkowaniu podatkiem VAT lub zwolnionych  z opodatkowania tym podatkiem.

Wobec powyższego, Państwa obowiązkiem, jako zarejestrowanego, czynnego podatnika VAT, jest przypisanie konkretnych wydatków inwestycyjnych do określonego rodzaju działalności gospodarczej (do czynności opodatkowanych) oraz innej niż działalność gospodarcza (czynności pozostające poza VAT), z którymi wydatki te są związane. Mają zatem Państwo obowiązek dokonania tzw. bezpośredniej alokacji, czyli odrębnego określenia, z jakim rodzajem działalności będzie związany podatek wynikający z otrzymanych faktur zakupu związanych z realizowaną inwestycją. Jeśli takie wyodrębnienie wydatków inwestycyjnych będzie możliwe, to będzie przysługiwać Państwu pełne prawo do odliczenia podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług związanych z czynnościami opodatkowanymi. Brak jest natomiast takiego prawa w stosunku do wydatków inwestycyjnych poniesionych na towary i usługi wykorzystywane do wykonywania czynności niepodlegających temu podatkowi. Natomiast, gdy nie będą mieli Państwo możliwości przypisania w całości poniesionych wydatków na realizację inwestycji do działalności gospodarczej, zastosowanie znajdą przepisy art. 86 ust. 2a-2h ustawy oraz ww. rozporządzenia.

W opisie sprawy wskazali Państwo, że w związku z realizacją przedmiotowej Inwestycji ponoszą/będą ponosić Państwo wydatki inwestycyjne (Wydatki), które są/będą dokumentowane przez dostawców/wykonawców wystawionymi na Gminę fakturami z wykazanymi na nich kwotami podatku naliczonego. Będą Państwo w stanie przyporządkować Wydatki do poszczególnych Instalacji/Instalacji OZE, tj. do Instalacji montowanych na konkretnych budynkach (Szkoła, Przedszkole, CD, AB).

Ponadto, w opisie sprawy wskazali Państwo, że Wydatki ponoszone na realizację Inwestycji   (tj. w zakresie Szkoły) są/będą związane z całokształtem działalności prowadzonej przez Gminę za pośrednictwem Szkoły, tj. Wydatki na realizację Inwestycji są/będą związane zarówno z prowadzoną przez Szkołę działalnością gospodarczą (odpłatny wynajem), jak i działalnością statutową. Gmina i Szkoła nie znają sposobu, aby bezpośrednio i wyłącznie przyporządkować Wydatki do realizowanych czynności opodatkowanych VAT, albo też do zdarzeń w ogóle niepodlegających regulacjom VAT. Gmina, nie ma obiektywnej możliwości odrębnego przyporządkowania kwot podatku naliczonego związanych z czynnościami opodatkowanymi podatkiem od towarów i usług oraz czynnościami niepodlegającymi opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Zatem, w przypadku, gdy nie mają Państwo możliwości przypisania poniesionych wydatków na Inwestycję odnoszącej się do Instalacji OZE, tj. montażu Instalacji na budynku Szkoły oraz prac związanych z Instalacją w budynku Szkoły w całości do działalności gospodarczej, to przysługuje/będzie przysługiwać Państwu, na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w takim zakresie, w jakim wydatki te będą związane z wykonywaniem czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług, z uwzględnieniem zasad określonych w art. 86 ust. 2a i następne ustawy oraz rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2015 r. w sprawie sposobu określania zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej w przypadku niektórych podatników. Skoro Wydatki dotyczące Instalacji OZE, tj. montaż Instalacji na budynku Szkoły oraz prac związanych z Instalacją w budynku Szkoły w części będą służyć działalności gospodarczej Państwa, w celu określenia części podatku naliczonego do odliczenia, właściwe będzie zastosowanie prewspółczynnika, o którym mowa w § 3 ust. 3 Rozporządzenia, wyliczonego na podstawie danych właściwych dla Szkoły. Zauważyć przy tym należy, że uprawnienie do odliczenia podatku naliczonego mogą Państwo zrealizować pod warunkiem niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy.

Podsumowanie

Gmina ma prawo do odliczenia podatku VAT od poniesionych na realizację Inwestycji Wydatków dotyczących Instalacji OZE, tj. montażu Instalacji na budynku Szkoły oraz prac związanych z Instalacją w budynku Szkoły przy zastosowaniu prewspółczynnika, o którym mowa w art. 86 ust. 2a ustawy w związku z § 3 ust. 3 Rozporządzenia, wyliczonego na podstawie danych właściwych dla Szkoły. Zauważyć przy tym należy, że prawo do odliczenia będzie przysługiwało pod warunkiem niewystąpienia przesłanek negatywnych wymienionych w art. 88 ustawy.

Tym samym, Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 3, zgodnie, z którym „Gmina ma prawo do odliczenia podatku VAT od poniesionych na realizację Inwestycji Wydatków dotyczących Instalacji oraz Instalacji OZE montowanych na/w budynku Szkoły przy zastosowaniu prewspółczynnika wyliczonego, zgodnie z Rozporządzeniem, na podstawie danych właściwych dla Szkoły” jest prawidłowe.

Organ nadmienia, że wskazanie przez Państwa w pytaniu nr 3 i stanowisku do pytania nr 3 „§ 3 ust. 2 Rozporządzenia” w związku ze wskazaniem, że prewspółczynnik winien zostać „wyliczony na podstawie danych właściwych dla Szkoły”, która jest jednostką budżetową, uznano za oczywistą omyłkę pisarską.

Natomiast, w odniesieniu do wydatków, które będą Państwo ponosić w ramach montażu Instalacji fotowoltaicznej OZE na budynku Przedszkola w ramach realizacji ww. Inwestycji zaznaczyć należy, że – jak wynika z opisu sprawy:

·    Budynek Przedszkola stanowi własność Państwa Gminy.

·    Państwa Gmina jest zarejestrowanym, czynnym podatnikiem VAT. Przedszkole jest jednostką budżetową.

·    Przedszkole zostało przez Gminę nieodpłatnie przekazane w zarząd.

·    Wytworzona w Instalacji zamontowanej na budynku Przedszkola energia elektryczna służy/służyć będzie zasileniu w energię Przedszkola. W przypadku budynku Przedszkola, niedobory niezbędnej energii pobierane są/będą przez Gminę z sieci energetycznej należącej do Przedsiębiorstwa energetycznego. W przypadku nadmiarów (Instalacja wytworzy więcej energii niż będzie to potrzebne w budynku Przedszkola), nadwyżki energii będą wprowadzane do sieci energetycznej należącej do Przedsiębiorstwa energetycznego.

·    Przedszkole w ramach prowadzonej działalności nie wykonuje czynności opodatkowanych podatkiem VAT, tj. w Przedszkolu prowadzona jest przez Państwa Gminę wyłącznie statutowa działalność niestanowiąca działalności gospodarczej oraz niepodlegająca opodatkowaniu VAT. W związku z tym, obliczony dla Przedszkola prewspółczynnik uwzględniający dane za rok 2025 wyniósł 0%.

·    Po dokonaniu montażu instalacji fotowoltaicznej Państwa Gmina będzie wykorzystywać budynek Przedszkola wyłącznie do wykonywania czynności pozostających poza zakresem opodatkowania podatkiem od towarów i usług.

·    W związku z planowanym przez Gminę montażem i uruchomieniem instalacji fotowoltaicznej na budynku Przedszkola, Gmina zakłada, że prewspółczynnik obliczony dla Przedszkola zgodnie z Rozporządzeniem za kolejne lata nie będzie przekraczać 2%, a dodatkowo Gmina na podstawie art. 90 ust. 10 oraz art. 86 ust. 2g ustawy będzie uznawać, że wartość prewspółczynnika dla Przedszkola wynosić będzie 0%.

Ponadto – jak wskazano wyżej – wprowadzenie do sieci energetycznej prądu, który jest/będzie produkowany w Instalacji zamontowanej na budynku Przedszkola (w ramach tzw. net-billingu), stanowi/będzie stanowić po stronie Gminy działalność gospodarczą oraz odpłatną dostawę towarów podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT, niekorzystającą ze zwolnienia od tego podatku.

Powyższe okoliczności wskazują, że efekty planowanej ww. Inwestycji dotyczące wykonania instalacji fotowoltaicznej na budynku Przedszkola będą pozostawać również w bezpośrednim związku z wykonywaniem przez Państwa Gminę zadań publicznych, które nie podlegają opodatkowaniu VAT. Tak więc część ww. Inwestycji dotycząca wykonania instalacji fotowoltaicznej będzie miała związek z działaniami Gminy, które pozostają w sferze imperium, czyli zadań własnych, a zatem będzie miała związek z czynnościami wykonywanymi poza działalnością gospodarczą.

Równocześnie w związku z faktem, że są Państwo czynnym, zarejestrowanym podatnikiem VAT, a będące konsekwencją wytworzenia instalacji fotowoltaicznej Państwa działania w charakterze prosumenta, będą stanowić działalność gospodarczą w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług, podlegającą opodatkowaniu tym podatkiem, niekorzystającą ze zwolnienia należy uznać, że wydatki poniesione na wytworzenie instalacji fotowoltaicznej w ramach ww. Inwestycji będą miały związek zarówno z działalnością gospodarczą (czynnościami opodatkowanymi podatkiem VAT),   jak i z działalnością inną niż działalność gospodarcza (czynnościami niepodlegającymi opodatkowaniu podatkiem VAT).

Zatem, w związku z ponoszeniem nakładów na wykonanie instalacji fotowoltaicznej w ramach ww. Inwestycji na budynku Przedszkole, w sytuacji, gdy będą mieli Państwo możliwość przyporządkowania wydatków do poszczególnych rodzajów działalności, tj. do działalności gospodarczej (do czynności opodatkowanych) i do działalności innej niż gospodarcza, to będzie przysługiwać Państwu prawo do odliczenia podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług w takim zakresie, w jakim ww. wydatki będą związane z czynnościami opodatkowanymi podatkiem od towarów i usług.

Natomiast, w sytuacji, gdy nie będą mieli Państwo możliwości przypisania ponoszonych wydatków na wytworzenie instalacji fotowoltaicznej w ramach ww. Inwestycji w całości do działalności gospodarczej, to będzie przysługiwać Państwu na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w takim zakresie, w jakim wydatki te są związane z wykonywaniem czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług, z uwzględnieniem zasad określonych w art. 86 ust. 2a i następne ustawy oraz rozporządzenia. Tak obliczony podatek naliczony podlega odliczeniu w całości, ponieważ z opisu sprawy nie wynika, aby ponoszone wydatki związane z wykonaniem instalacji fotowoltaicznej będą wykorzystywane do czynności zwolnionych z opodatkowania.

Zauważyć należy, że jak wskazano wyżej, w myśl art. 90 ust. 10 pkt 2 ustawy, jeżeli proporcja nie przekracza 2% podatnik ma prawo uznać, że proporcja ta wynosi 0% i nie dokonywać odliczeń podatku naliczonego. Zasada ta – z uwagi na treść art. 86 ust. 2g ustawy – ma również zastosowanie do proporcji, o której mowa w art. 86 ust. 2a ustawy. Nie oznacza to jednak, że wskaźnik poniżej 2% pozbawia podatnika prawa do odliczenia podatku naliczonego z zastosowaniem wyliczonej proporcji. W powyższej sytuacji bowiem podatnik ma prawo wyboru, czy dokona on odliczenia w oparciu o wyliczoną proporcję, czy też zrezygnuje z tego prawa i nie odliczy podatku naliczonego.

Zatem, jeżeli wyliczona przez Państwa proporcja dla jednostki budżetowej – Przedszkola, które będzie wykorzystywać instalację fotowoltaiczną – o której mowa w art. 86 ust. 2a ustawy,   tj. tzw. pre-współczynnik VAT wyliczony w oparciu o dane jednostki budżetowej, która będzie administrować majątkiem powstałym w ramach ww. Inwestycji, na podstawie przepisów Rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie sposobu określania zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej w przypadku niektórych podatników nie przekroczy 2% i uznają Państwo, że pre-współczynnik dla jednostki budżetowej – Przedszkola wynosi 0%, będą mieli Państwo prawo zrezygnować z prawa do odliczenia podatku naliczonego dotyczącego wydatków związanych z wykonaniem instalacji fotowoltaicznej w ramach ww. Inwestycji.

Zatem, w rozpatrywanej będą mieli Państwo prawo uznać, iż pre-współczynnik dla jednostki budżetowej – Przedszkola wynosi 0%. Nie zmienia to jednak faktu, że nadal będzie przysługiwało Państwu prawo do częściowego odliczenia podatku naliczonego od wydatków związanych z wykonaniem instalacji fotowoltaicznej w ramach ww. Inwestycji.

Podsumowanie

W przypadku, gdy proporcja, o której mowa w art. 86 ust. 2a-2h wyliczona dla jednostki budżetowej – Przedszkola, które będzie wykorzystywać instalację fotowoltaiczną, wynosi/będzie wynosić mniej niż 2% i uznają Państwo, że pre-współczynnik dla jednostki budżetowej – Przedszkola wynosi 0%, to Gmina nie ma/nie będzie miała prawa do odliczenia podatku VAT od poniesionych na realizację Inwestycji Wydatków dotyczących Instalacji montowanej na budynku Przedszkola.

Tym samym, Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 4, zgodnie, z którym „Gmina nie ma prawa do odliczenia podatku VAT od poniesionych na realizację Inwestycji Wydatków dotyczących Instalacji montowanej na budynku Przedszkola (dla którego wyliczony/przyjęty prewspółczynnik nie przekroczył/nie przekroczy 0%)” jest prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy:

·         stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia,

·         zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Wskazuję, że zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Jestem ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Zainteresowany ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem sprawy podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z powyższym w przypadku zmiany któreCDolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swą aktualność.

Ta interpretacja została wydana na podstawie przedstawionego we wniosku opisu stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego co oznacza, że w przypadku gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych.

W związku z powyższym zaznaczenia wymaga, że wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem wniosku (pytań) Wnioskodawcy. Inne kwestie, które nie zostały objęte pytaniami nie mogą być – zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej – rozpatrzone. Dotyczy to w szczególności prawidłowości ustalenia wartości przez Państwa prewspółczynnika dla Przedszkola w sytuacji wystąpienia opodatkowanej sprzedaży prądu.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy   z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy   z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

·         Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·    w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·    w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.

Rozliczaj podatki zgodnie z przepisami — w programie TaxMachine

Interpretacje pomagają zrozumieć przepisy; TaxMachine pomaga je zastosować w praktyce — prowadzi księgi, liczy podatki i generuje deklaracje, a stawki, druki i przepisy aktualizuje na bieżąco.

  • ✓ Księga przychodów i rozchodów, ryczałt oraz pełna księgowość
  • ✓ Faktury i e-faktury KSeF, JPK_V7 i JPK_KR
  • ✓ PIT, CIT, VAT i inne deklaracje + wysyłka e-Deklaracje z pobraniem UPO
  • ✓ Środki trwałe i amortyzacja, płace i ZUS
  • ✓ Automatyczne aktualizacje stawek, druków i przepisów

Źródło: System Informacji Celno-Skarbowej EUREKA (MF/KIS). Dokument urzędowy — reprodukcja dozwolona (art. 4 ustawy o prawie autorskim).

Interpretacja indywidualna chroni wyłącznie jej adresata i tylko przy zgodności stanu faktycznego z wnioskiem. Cudza interpretacja ma charakter informacyjny.