taxmachine.pl

0112-KDIL1-1.4012.536.2026.2.EK

Interpretacja indywidualna2026-08-25Dyrektor Krajowej Informacji SkarbowejAktualna

Obowiązek rejestracji jako odrębny (samodzielny) czynny podatnik VAT po przekroczeniu limitu określonego w art. 113 ust. 1 ustawy.

centralizacjaczynności-czynności cywilnoprawneczynności-czynności opodatkowane podatkiem od towarów i usługczynności-czynności podlegające opodatkowaniudziałalność-działalność gospodarczanajem-najem na cele działalności podatnik-podatnik czynnypodatnik-podatnik podatku od towarów i usługurząd-urząd pracyzwolnienie-zwolnienie podmiotowe

Interpretacja indywidualna – stanowisko nieprawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od towarów i usług jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

24 czerwca 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z 24 czerwca 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku od towarów i usług w zakresie obowiązku rejestracji jako odrębny (samodzielny) podatnik VAT w sytuacji gdy jako trwały zarządca nieruchomości zawierają Państwo umowy cywilno-prawne z najemcami. Uzupełnili go Państwo pismem z 29 lipca 2026 r. (wpływ 29 lipca 2026 r.) – w odpowiedzi na wezwanie.

Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

Miejski Urząd Pracy, zwany dalej MUP, jest organizacyjną jednostką budżetową Miasta realizującą zadania organu zatrudnienia – Prezydenta Miasta.

MUP jest jednostką powołaną do wykonywania zadań publicznych wynikających z ustawy z dnia 20 marca 2025 r. o rynku pracy i służbach zatrudnienia, która uchyliła wcześniej obowiązującą ustawę z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.

Realizacja zadań ustawowych MUP podlega wyłączeniu z rozliczeń podatku VAT i nie podlega centralizacji rozliczeń podatku VAT przez Gminę, co wynika m.in. z Broszury informacyjnej Ministerstwa Finansów z dnia 24 listopada 2016 r., w której zawarte są wytyczne dla jednostek samorządu terytorialnego dotyczące prawidłowego zastosowania przepisów prawa wynikających z ustawy z dnia 5 września 2016 r. o szczególnych zasadach rozliczeń podatku od towarów i usług oraz dokonywania zwrotu środków publicznych przeznaczonych na realizację projektów finansowych z udziałem środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej lub od państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu przez jednostki samorządu terytorialnego (Dz. U. poz. 1454).

Cele i zasady działania MUP uregulowano w Statucie jednostki, który został wprowadzony na podstawie Uchwały Rady Miasta z czerwca 2025 r., zmieniającej Uchwałę Rady Miejskiej z października 2008 r. w sprawie utworzenia Miejskiego Urzędu Pracy.

Zgodnie z § 3 Statutu, przedmiotem działania MUP jest wykonywanie zadań określonych w szczególności w art. 38 ust. 1 ustawy z dnia 20 marca 2025 r. o rynku pracy i służbach zatrudnienia.

MUP posiada siedzibę w budynku zlokalizowanym w A, przy ul. b, który użytkuje na podstawie trwałego zarządu ustalonego przez Prezydenta Miasta decyzją z sierpnia 2010 r. Budynek posiada powierzchnię ogółem: (…) m2.

Dyrektor Miejskiego Urzędu Pracy, działając w imieniu Prezydenta Miasta (na podstawie stosownego upoważnienia), reprezentującego Gminę, zawarł trzy umowy najmu pomieszczeń znajdujących się w przedmiotowym budynku oraz jedno porozumienie dotyczące korzystania na potrzeby Urzędu Miasta z pokoi biurowych o łącznej powierzchni (…) m2. Na podstawie ww. umów wynajęta została powierzchnia trzem podmiotom, w tym:

1.  Na podstawie umowy z dnia (…) stycznia 2020 r. pomiędzy Gminą w zakresie działalności Miejskiego Urzędu Pracy reprezentowaną przez Prezydenta Miasta, w imieniu którego działa Dyrektor Miejskiego Urzędu Pracy a Regionalną Dyrekcją (…) (RD wynajmuje od kwietnia 2009 r. pomieszczenia o łącznej powierzchni (…) m2).

2.  Na podstawie umowy z dnia (…) lutego 2017 r. pomiędzy Gminą w zakresie działalności Miejskiego Urzędu Pracy reprezentowaną przez Prezydenta Miasta, w imieniu którego działa Dyrektor Miejskiego Urzędu Pracy a „C” wynajęto pomieszczenie o powierzchni (…) m2 – fotograf na potrzeby Wydziału Spraw Obywatelskich, osoba fizyczna prowadząca jednoosobową działalność gospodarczą (umowa od sierpnia 2003 r.).

3.  Na podstawie umowy z dnia (…) czerwca 2019 r. pomiędzy Gminą w zakresie działalności Miejskiego Urzędu Pracy reprezentowaną przez Prezydenta Miasta, w imieniu którego działa Dyrektor Miejskiego Urzędu Pracy a D wynajęto powierzchnię (…) m2 (ustawienia kserokopiarki, z której korzystają osoby bezrobotne).

Porozumienie:

Na podstawie Porozumienia z kwietnia 2020 r. pomiędzy Miejskim Urzędem Pracy z siedzibą reprezentowanym przez Dyrektora a Urzędem Miasta reprezentowanym przez Prezydenta Miasta. Porozumienie dotyczy pokrycia kosztów opłat eksploatacyjnych, wynikających z otrzymanych faktur od dostawców.

Umowy zawarte z ww. podmiotami dotyczą najmu pomieszczeń/powierzchni oraz refakturowania kosztów zużycia mediów, tj. energii elektrycznej, cieplnej, wody itp.

MUP wystawia najemcom noty księgowe obciążające najemców z tytułu opłat za najem oraz zwrotu kosztów mediów. Koszty zużycia mediów ustalane są przez MUP na podstawie faktur wystawianych przez dostawców, a następnie rozliczane są na podstawie proporcji wynikającej z uwzględnienia stanu zatrudnienia pracowników poszczególnych podmiotów oraz kubatury budynku przy ul. b.

Głównym najemcą budynku, zajmującym największą powierzchnię, jest Regionalna Dyrekcja (…), będąca państwową jednostką budżetową. Regionalna Dyrekcja (…), zwana dalej „RD”, działa na podstawie ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2026 r. poz. 670) oraz statutu nadanego na podstawie Rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 10 listopada 2008 r. w sprawie nadania statutu Regionalnej Dyrekcji (…) (t.j. z 2021 r.). RD jest urzędem administracji rządowej, obsługującym Regionalnego Dyrektora (…). RD jest jednostką budżetową, działającą na obszarze województwa świętokrzyskiego. Podkreślić należy, że decyzja o udostępnieniu pomieszczeń w siedzibie MUP na rzecz RD w formie najmu nie miała charakteru komercyjnego. Miasto miało na celu pomoc w rozwiązaniu problemów lokalowych podmiotowi sfery budżetowej, czego potwierdzeniem jest niska stawka czynszu za najem, która obecnie wynosi (…) zł za m2 (stawka podwyższana jest raz w roku o nie więcej niż wskaźnik inflacji ogłoszony przez Prezesa GUS za rok poprzedni).

Drugi najemca – fotograf, który wykonuje zdjęcia do dowodów osobistych, wydawanych przez wydział Urzędu Miasta, mieszczący się w przedmiotowym budynku, opłaca aktualnie czynsz miesięczny w kwocie: (…) zł (tj. (…) zł za m2).

Trzeci najemca, który świadczył usługi na rzecz MUP do grudnia 2025 r., wnosił miesięczne opłaty (czynsz i media) w kwocie: (…) zł (kwota za 2025 r.).

Podstawą gospodarki finansowej MUP jest plan dochodów i wydatków zwany planem finansowym jednostki budżetowej. Wszelkie dochody osiągane przez MUP przekazywane są na rachunek budżetu Miasta, w tym m.in. kwoty otrzymywane z tytułu czynszu za najem oraz zwrot opłat za media od najemców.

Natomiast wydatki MUP realizowane są z odrębnego rachunku, na który środki przekazywane są z budżetu Gminy , zgodnie z planem finansowym, w ramach realizacji zadań Powiatu.

Dochody otrzymane od najemców w latach 2020-2024 kształtowały się następująco:

(…).

Uzupełnienie i doprecyzowanie opisu sprawy

1.  Na pytanie: Czy są Państwo czynnym, zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług?

odpowiedzieli Państwo: Miejski Urząd Pracy nie jest czynnym, zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług.

2.  Na pytanie: Czy korzystają Państwo ze zwolnienia, o którym mowa w art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.)? Jeżeli tak, to od kiedy (proszę podać datę)?

odpowiedzieli Państwo: Miejski Urząd Pracy nie korzysta ze zwolnienia, o którym mowa w art. 113 ust. 1 ustawy.

3.  Na pytanie: Czy wcześniej korzystali już Państwo ze zwolnienia określonego w art. 113 ust. 1 lub 9 ustawy? Jeżeli tak, to proszę wskazać w jakim okresie (od kiedy do kiedy)?

odpowiedzieli Państwo: Miejski Urząd Pracy nigdy nie korzystał ze zwolnienia, określonego w art. 113 ust. 1 ustawy, jak i również nie korzystał ze zwolnienia, o którym mowa w art. 113 ust. 9 ustawy.

4.  Na pytanie: Czy utracili Państwo prawo do ww. zwolnienia, czy może z tego zwolnienia Państwo zrezygnowali? Jeżeli tak, to proszę wskazać z jakiego powodu utracili Państwo prawo do ww. zwolnienia oraz kiedy (proszę podać dokładną datę)?

odpowiedzieli Państwo: Miejski Urząd Pracy nie utracił prawa do ww. zwolnienia ani z niego nie zrezygnował, ponieważ nigdy z niego nie korzystał.

5.  Na pytanie: Wobec przedstawienia w opisie sprawy kwestii tego jak kształtowały się „dochody otrzymane od najemców w latach 2020-2024” proszę wyjaśnić, czy przez określenie „dochody otrzymane od najemców” rozumieją Państwo „wartość sprzedaży”, o której mowa w art. 113 ust. 1 ustawy? Jeżeli nie, proszę wyjaśnić co dokładnie rozumieją Państwo przez określenie „dochody otrzymane od najemców”.

odpowiedzieli Państwo: Miejski Urząd Pracy, na podstawie otrzymanych od kontrahentów faktur za media (prąd, woda itd.) oraz na podstawie porozumienia i umów zawartych z najemcami, obciąża ich notami księgowymi.

Miejski Urząd Pracy stoi na stanowisku, iż nie prowadzi sprzedaży, w związku z czym „dochody otrzymane od najemców” nie stanowią „wartości sprzedaży”, o której mowa w art. 113 ust. 1 ustawy.

W rozumieniu Miejskiego Urzędu Pracy „dochody otrzymane od najemców" to wpływy publiczne, które stanowią dochody Gminy. Otrzymane dochody są przekazywane na rachunek bankowy Gminy.

6.  Na pytanie: Czy określenia „Miasto A”, „Gmina A”, „Powiat”, którymi posługują się Państwo we wniosku, dotyczą jednego podmiotu? Proszę wskazać jego status jako jednostki samorządu terytorialnego oraz jego rolę w kontekście Państwa obszaru działania.

odpowiedzieli Państwo: Gmina jest gminą miejską. Na podstawie art. 91 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym oraz Statutu Miasta (...) pełnią także funkcję miasta na prawach powiatu.

Zgodnie ze Statutem Miejskiego Urzędu Pracy (...), Miejski Urząd Pracy jest jednostką organizacyjną Miasta powołaną do wykonywania zadań publicznych. Miejski Urząd Pracy jest jednostką budżetową Gminy realizującą zadania organu zatrudnienia – Prezydenta Miasta. Przedmiotem działania Miejskiego Urzędu Pracy jest wykonywanie zadań określonych w szczególności w art. 38 ust. 1 ustawy z dnia 20 marca 2025 r. o rynku pracy i służbach zatrudnienia (Dz.U. z 2025 r. poz. 620 z późn. zm.).

7.  Na pytanie: W związku z informacją, że:

Dyrektor Miejskiego Urzędu Pracy, działając w imieniu Prezydenta Miasta (na podstawie stosownego upoważnienia), reprezentującego Gminę, zawarł trzy umowy najmu pomieszczeń znajdujących się w przedmiotowym budynku oraz jedno porozumienie dotyczące korzystania na potrzeby Urzędu Miasta z pokoi biurowych o łącznej powierzchni (…) m2.

Na podstawie ww. umów wynajęta została powierzchnia trzem podmiotom, w tym:

1.  Na podstawie Umowy z dnia (…).01.2020 r. pomiędzy Gminą w zakresie działalności Miejskiego Urzędu Pracy reprezentowaną przez Prezydenta Miasta , w imieniu którego działa Dyrektor Miejskiego Urzędu Pracy a Regionalną Dyrekcją (…) (RD wynajmuje od 04.2009 r. pomieszczenia o łącznej powierzchni (…) m2).

2.  Na podstawie Umowy z dnia (…).02.2017 r. pomiędzy Gminą w zakresie działalności Miejskiego Urzędu Pracy reprezentowaną przez Prezydenta Miasta , w imieniu którego działa Dyrektor Miejskiego Urzędu Pracy a „C” wynajęto pomieszczenie o powierzchni (…) m2 (…).

3.  Na podstawie umowy z dnia (…).06.2019 r. pomiędzy Gminą w zakresie działalności Miejskiego Urzędu Pracy reprezentowaną przez Prezydenta Miasta , w imieniu którego działa Dyrektor Miejskiego Urzędu Pracy a D wynajęto powierzchnię (…) m2 (…).

proszę o jednoznaczne wskazanie:

a)  między jakimi podmiotami zostały zawarte ww. umowy najmu (kto jest stroną ww. umów)?

b)  czy Miejski Urząd Pracy wynajmuje pomieszczenia/powierzchnie budynku wyłącznie we własnym imieniu i na własny rachunek?

c)  jaką rolę pełni Miejski Urząd Pracy w kontekście zawartych umów najmu (jakie czynności wykonuje i na czym one dokładnie polegają)? Proszę opisać i wyjaśnić.

d)  jaki jest zakres „stosownego upoważnienia”, o którym mowa w ww. fragmencie opisu sprawy? Do jakich konkretnie czynności zostali Państwo upoważnieni? Proszę opisać i wyjaśnić.

odpowiedzieli Państwo:

Decyzją z sierpnia 2010 r. Prezydent Miasta ustanowił trwały zarząd nieruchomością położoną przy ul. b, na rzecz Miejskiego Urzędu Pracy celem prowadzenia działalności określonej w statucie jednostki.

1.  Umowa z dnia 10 stycznia 2011 r. (z późn. zm.) pomiędzy Miejskim Urzędem Pracy zwanym w treści umowy „Wynajmującym” reprezentowanym przez Dyrektora Miejskiego Urzędu Pracy a Regionalną Dyrekcją (…) zwaną w treści umowy „Najemcą” reprezentowanym przez Dyrektora Ochrony Środowiska :

a)  Wynajmujący – Dyrektor Miejskiego Urzędu Pracy

Najemca – Dyrektor Regionalnej Dyrekcji (…) .

b)  Dyrektor Miejskiego Urzędu Pracy wynajmuje pomieszczenia/powierzchnię budynku przy ul. b wyłącznie we własnym imieniu i na własny rachunek.

c)  Miejski Urząd Pracy wystawia najemcy noty księgowe obciążające z tyt. opłat za najem pomieszczeń oraz zwrotów kosztów mediów. Koszty zużycia mediów ustalane są na podstawie faktur wystawianych przez dostawców i rozliczanych przez Miejski Urząd Pracy na podstawie proporcji wynikającej z uwzględnienia stanu zatrudnienia wszystkich pracowników w budynku oraz jego kubatury. Najemca dokonuje zapłaty za noty księgowe wpłacając środki na rachunek bankowy Miejskiego Urzędu Pracy.

d)  we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej z 24 czerwca 2026 r. do Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej zostało błędnie użyte określenie „na podstawie stosownego upoważnienia”, winno być pełnomocnictwo.

Pełnomocnictwo dotyczy „składania jednoosobowo oświadczeń woli i dokonywania czynności prawnych w imieniu Gminy z zakresu zarządu mieniem w sprawach określonych Statutem jednostki budżetowej pn. Miejski Urząd Pracy, w tym do reprezentowania Gminy i występowania w jej imieniu w sprawach dotyczących wykonywania zadań statutowych Miejskiego Urzędu Pracy przed organami administracji publicznej, sądami, bankami, osobami prawnymi i fizycznymi oraz jednostkami nie posiadającymi osobowości prawnej”.

2.  Umowa z dnia (…) stycznia 2011 r. (z późn. zm.) pomiędzy Miejskim Urzędem Pracy reprezentowanym przez Dyrektora Miejskiego Urzędu Pracy jako trwałym zarządcą nieruchomości a Panem, prowadzącym działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Fotograficzne „C”.

a)  Wynajmujący – Dyrektor Miejskiego Urzędu Pracy

Najemca – „C”

b)  Dyrektor Miejskiego Urzędu Pracy wynajmuje pomieszczenia/powierzchnię budynku przy ul. b wyłącznie we własnym imieniu i na własny rachunek.

c)  Miejski Urząd Pracy wystawia najemcy noty księgowe obciążające z tyt. opłat za najem pomieszczeń oraz zwrotów kosztów mediów. Koszty zużycia mediów ustalane są na podstawie faktur wystawianych przez dostawców i rozliczanych przez Miejski Urząd Pracy na podstawie proporcji wynikającej z uwzględnienia stanu zatrudnienia wszystkich pracowników w budynku oraz jego kubatury. Najemca dokonuje zapłaty za noty księgowe wpłacając środki na rachunek bankowy Miejskiego Urzędu Pracy.

d)  we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej z 24 czerwca 2026 r. do Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej zostało błędnie użyte określenie „na podstawie stosownego upoważnienia”, winno być pełnomocnictwo.

Pełnomocnictwo dotyczy „składania jednoosobowo oświadczeń woli i dokonywania czynności prawnych w imieniu Gminy z zakresu zarządu mieniem w sprawach określonych Statutem jednostki budżetowej pn. Miejski Urząd Pracy , w tym do reprezentowania Gminy i występowania w jej imieniu w sprawach dotyczących wykonywania zadań statutowych Miejskiego Urzędu Pracy przed organami administracji publicznej, sądami, bankami, osobami prawnymi i fizycznymi oraz jednostkami nie posiadającymi osobowości prawnej”.

3.  Umowa z dnia (…) maja 2019 r. pomiędzy Gminą w zakresie działalności Miejskiego Urzędu Pracy reprezentowaną przez Prezydenta Miasta , w imieniu którego działa Dyrektor Miejskiego Urzędu Pracy – zwaną dalej „Wynajmującym” a Panią prowadzącą działalność gospodarczą pod nazwą D zwaną dalej z treści umowy „Najemcą”:

a)  Wynajmujący – Dyrektor Miejskiego Urzędu Pracy

Najemca –D

b)  Dyrektor Miejskiego Urzędu Pracy wynajmuje pomieszczenia/powierzchnię budynku przy ul. b wyłącznie we własnym imieniu i na własny rachunek.

c)  Miejski Urząd Pracy wystawia najemcy noty księgowe obciążające z tyt. opłat za najem pomieszczeń. Najemca dokonuje zapłaty za noty księgowe wpłacając środki na rachunek bankowy Miejskiego Urzędu Pracy.

d)  We wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej z dnia 24 czerwca 2026 r. do Dyrektora Krajowej informacji Skarbowej zostało błędnie użyte określenie „na podstawie stosownego upoważnienia”, winno być pełnomocnictwo.

Pełnomocnictwo dotyczy „składania jednoosobowo oświadczeń woli i dokonywania czynności prawnych w imieniu Gminy z zakresu zarządu mieniem w sprawach określonych Statutem jednostki budżetowej pn. Miejski Urząd Pracy , w tym do reprezentowania Gminy i występowania w jej imieniu w sprawach dotyczących wykonywania zadań statutowych Miejskiego Urzędu Pracy przed organami administracji publicznej, sądami, bankami, osobami prawnymi i fizycznymi oraz jednostkami nie posiadającymi osobowości prawnej”.

8.  Na pytanie: W kontekście podanych przez Państwa informacji w zakresie kształtowania się dochodów otrzymanych od najemców w latach 2020-2024 proszę wyjaśnić, co oznacza sformułowanie:

„Gmina – Nabywca

Urząd Miasta – Odbiorca”

odpowiedzieli Państwo: Miejski Urząd Pracy ponosi koszty zakupu mediów (np. energia elektryczna, cieplna, woda, ścieki) na potrzeby nieruchomości, której część jest użytkowana/współużytkowana przez Urząd Miasta . Z tytułu ponoszenia powyższych kosztów Miejski Urząd Pracy dokonuje rozliczenia (obciążenia) na rzecz Urzędu Miasta –jednostki budżetowej na podstawie not księgowych (obciążeniowych).

Sposób określenia stron na wystawionych notach księgowych wynika bezpośrednio ze statusu prawnego jednostek oraz zasad centralizacji VAT w samorządzie:

Nabywca: Gmina

Gmina posiada osobowość prawną i jest podatnikiem podatku od towarów i usług (VAT), w strukturach którego funkcjonuje Urząd Miasta.

Odbiorca: Urząd Miasta

Urząd Miasta jest jednostką organizacyjną Gminy, bezpośrednio korzystającą z mediów i dokonującą płatności, pełniącą rolę odbiorcy faktycznego.

Urząd Miasta nie posiada odrębnej od Gminy osobowości prawnej. Wszelkie prawa i obowiązki majątkowe wynikają z przynależności do Gminy jako osoby prawnej. Z tego względu na dokumencie księgowym jako podmiot główny (Nabywca) musi występować Gmina .Ponieważ Urząd Miasta jest objęty centralizacją rozliczeń VAT w Gminie , wskazanie danych Gminy jako Nabywcy oraz Urzędu Miasta jako Odbiorcy zapewnia pełną spójność i przejrzystość ewidencji księgowej i podatkowej po stronie Gminy.

Obciążenie dokonywane jest notą księgową, ponieważ czynności te mają charakter wewnątrzorganizacyjnego rozliczenia kosztów pomiędzy jednostkami budżetowymi tej samej gminy, które nie stanowią odpłatnej dostawy towarów ani odpłatnego świadczenia usług podlegającego opodatkowaniu VAT w rozumieniu ustawy o VAT.

Ponadto wskazali Państwo, że Miejski Urząd Pracy jest jednostką powołaną do wykonywania zadań publicznych, głównie na podstawie ustawy o rynku pracy i służbach zatrudnienia z dnia 20 marca 2025 r. (wcześniej obowiązująca ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy). W ww. zakresie zadania ustawowe MUP są wyłączone z VAT i ta działalność nie podlega centralizacji rozliczeń podatku VAT przez Gminę .

Pytanie sformułowane ostatecznie w piśmie z 29 lipca 2026 r.

Jeżeli Miejski Urząd Pracy – jako trwały zarządca nieruchomości – zawiera umowy cywilno-prawne z najemcami, to czy powinien zarejestrować się jako odrębny (samodzielny) podatnik VAT po przekroczeniu limitu zwolnienia z podatku VAT?

Państwa stanowisko w sprawie wyrażone ostatecznie w piśmie z 29 lipca 2026 r.

Zdaniem Wnioskodawcy, w przedstawionym stanie faktycznym Miejski Urząd Pracy nie powinien zostać podatnikiem VAT z tytułu najmu oraz z tytułu obciążeń za media.

Uzasadnienie stanowiska

W 2025 r. w Miejskim Urzędzie Pracy została przeprowadzona kontrola przez jednostkę nadrzędną – Urząd Miasta , która dotyczyła 2024 r. W zaleceniach pokontrolnych wskazano, iż MUP przekroczył limit zwolnienia podmiotowego zgodnie z art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług i zalecono ustalenie stanu prawnego jednostki pod kątem realizacji obowiązku wynikającego z ustawy.

W związku z powyższym MUP wniósł do Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej o ustalenie stanu prawnego jednostki pod kątem realizacji obowiązków wynikających z ustawy o podatku od towarów i usług.

Statutową działalnością Miejskiego Urzędu Pracy są działania, o których mowa w ustawie o rynku pracy i służbach zatrudnienia z dnia 20 marca 2025 r. i w związku z powyższym Miejski Urząd Pracy nigdy nie był czynnym, zarejestrowanym podatnikiem VAT. Najem nieruchomości nie mieści się w zakresie polityki rynku pracy. Zadania ustawowe MUP są wyłączone z VAT i ta działalność nie podlega centralizacji rozliczeń podatku VAT z Gminą .

Miejski Urząd Pracy , mając budynek w trwałym zarządzie, nie miał na celu prowadzenia działalności komercyjnej. Decyzja o udostępnieniu pomieszczeń w siedzibie MUP na rzecz głównego i największego najemcy – RD w formie najmu miała na celu pomoc w rozwiązaniu problemów lokalowych podmiotowi sfery budżetowej. Stawka czynszu za najem jest na preferencyjnych warunkach.

W związku z powyższym Miejski Urząd Pracy wystawia najemcom noty księgowe, ponieważ uznał, że najem oraz obciążenia za media są czynnościami niepodlegającymi opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług (zgodnie ze statutem Miejskiego Urzędu Pracy).

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:

Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług (…) podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Według art. 2 pkt 6 ustawy:

Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o towarach – rozumie się przez to rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

W świetle art. 2 pkt 22 ustawy:

Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o sprzedaży – rozumie się przez to odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.

Stosownie do art. 7 ust. 1 ustawy:

Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Natomiast na podstawie art. 8 ust. 1 ustawy:

Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1)  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;

2)  zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;

3)  świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Z treści art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy wynika, że dostawa towarów i świadczenie usług co do zasady podlegają opodatkowaniu wówczas, gdy są wykonywane odpłatnie.

W dorobku orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (np. wyrok z 8 marca 1988 r. w sprawie C-102/86 Apple and Pear Development Council przeciwko Commissioners of Customs and Excise) przyjmuje się, że odpłatność ma miejsce wtedy, gdy istnieje bezpośredni związek pomiędzy dostawą towarów lub świadczeniem usług a otrzymanym wynagrodzeniem, przy czym wynagrodzenie jakkolwiek musi być wyrażone w pieniądzu, to jednak nie musi być w tej formie dokonane. Należy podkreślić, że na gruncie przepisów o podatku od towarów i usług bez znaczenia pozostaje to, czy kwota uzyskanego wynagrodzenia (cena) została skalkulowana tak, że stanowi tylko koszt wytworzenia towaru lub wykonania usługi, czy została powiększona także o zysk sprzedającego.

Ponadto, aby dana czynność (świadczenie) podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT, musi istnieć bezpośredni związek o charakterze przyczynowym pomiędzy świadczoną usługą/dostawą towaru a świadczeniem wzajemnym. Otrzymana zapłata powinna być konsekwencją wykonania świadczenia.

Odpłatność określana jest przez strony umowy i jeśli strony ustalą zapłatę, wówczas wykonane świadczenie staje się odpłatne.

Zatem pod pojęciem odpłatności świadczenia rozumieć należy prawo podmiotu sprzedającego towar lub świadczącego usługę do żądania od nabywcy towaru, odbiorcy usługi lub osoby trzeciej zapłaty ceny lub ekwiwalentu (np. w postaci świadczenia wzajemnego). W konsekwencji powyższego opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług będzie podlegało tylko to świadczenie (dostawa lub usługa), w przypadku którego istnieje konsument, tj. odbiorca świadczenia odnoszący z niego choćby potencjalną korzyść. Dopóki nie istnieje podmiot, który odnosiłby lub powinien odnosić konkretne korzyści o charakterze majątkowym związanym z danym świadczeniem, dopóty świadczenie to nie będzie czynnością podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

A więc za czynność podlegającą opodatkowaniu VAT uważane mogą być takie sytuacje, w których:

·      istnieje związek prawny między dostawcą i odbiorcą bądź między usługodawcą i usługobiorcą, w ramach którego następuje świadczenie wzajemne;

·      wynagrodzenie otrzymane przez dostawcę/usługodawcę stanowi wartość faktycznie przekazaną w zamian za dokonywane dostawy bądź świadczone usługi na rzecz odbiorcy;

·      istnieje bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie dostawcy towaru lub usługi;

·      odpłatność za otrzymane świadczenie (towar lub usługę) pozostaje w bezpośrednim związku z czynnością, która miałaby być opodatkowana tym podatkiem;

·      istnieje możliwość wyrażenia w pieniądzu wartości tego świadczenia wzajemnego.

Definicja „świadczenia usług” ma charakter dopełniający definicję „dostawy towarów” i jest wyrazem realizacji zasady powszechności opodatkowania podatkiem od towarów i usług transakcji wykonywanych przez podatników w ramach ich działalności gospodarczej. Z treści art. 8 ust. 1 ustawy wynika, że przez usługę należy rozumieć każde świadczenie na rzecz danego podmiotu. Słownik języka polskiego definiuje czasownik „świadczyć” jako „wykonywać coś na czyjąś rzecz”, „świadczenie” zaś to obowiązek wykonywania, przekazania czegoś.

Z powyższego wynika więc, że świadczeniem usług jest każde świadczenie na rzecz danego podmiotu niebędące dostawą towarów. Pod pojęciem usługi (świadczenia) należy rozumieć każde zachowanie, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie, bądź też tolerowanie). Przy ocenie charakteru świadczenia, jako usługi, należy mieć na względzie, że ustawa o podatku od towarów i usług zalicza do grona usług każde świadczenie, które nie jest dostawą towarów, zgodnie z art. 7 ustawy. Dodatkowo, warto wskazać, że pojęcie „świadczenia” wywodzi się z prawa cywilnego i należy je rozumieć zgodnie z ukształtowaną w tej gałęzi prawa definicją jako „każde zachowanie się na rzecz innej osoby”.

Pojęcie usługi według ustawy o podatku od towarów i usług jest szersze od usługi w rozumieniu klasyfikacji statystycznych. Zauważyć jednak należy, że usługą będzie tylko takie świadczenie, w przypadku którego istnieje bezpośredni konsument, odbiorca świadczenia odnoszący korzyść o charakterze majątkowym.

W związku z powyższym czynność podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy wykonywana jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności. Co więcej, związek pomiędzy otrzymywaną płatnością a świadczeniem na rzecz dokonującego płatności musi mieć charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można było powiedzieć, że płatność następuje w zamian za to świadczenie.

Taka definicja świadczenia usług jest wyrazem realizacji powszechności opodatkowania podatkiem od towarów i usług wszelkich transakcji wykonywanych przez podatników w ramach ich działalności gospodarczej.

Ponadto stosownie do art. 8 ust. 2a ustawy:

W przypadku gdy podatnik, działając we własnym imieniu, ale na rzecz osoby trzeciej, bierze udział w świadczeniu usług, przyjmuje się, że ten podatnik sam otrzymał i wyświadczył te usługi.

Przepis ten jest źródłem praw i obowiązków podatników w odniesieniu do świadczeń określanych mianem „odsprzedaży” lub „refakturowania” usług. W związku z tym należy stwierdzić, że nabycie usług oraz ich późniejsza odsprzedaż (z marżą czy bez) powinny być zawsze traktowane jako dwie odrębne transakcje usługowe.

Powyższy przepis jest odpowiednikiem art. 28 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L 347, s. 1, ze zm.), zwanej dalej: „Dyrektywą 2006/112/WE Rady”, który stanowi, że:

W przypadku, kiedy podatnik działając we własnym imieniu, ale na rzecz osoby trzeciej, bierze udział w świadczeniu usług, przyjmuje się, że podatnik ten nabył i wyświadczył te usługi.

Oznacza to, że podmiot świadczący (sprzedający) daną usługę nabytą we własnym imieniu, lecz na rzecz osoby trzeciej traktowany jest najpierw jako usługobiorca, a następnie jako usługodawca tej samej usługi. Przeniesienie ciężaru kosztów na inną osobę nie może być zatem w żaden inny sposób potraktowane niż jako świadczenie usługi w tym samym zakresie.

Przepis ten reguluje zatem takie sytuacje, kiedy podatnik działając we własnym imieniu zawiera umowę, na podstawie której zobowiązuje się do zrealizowania pewnego świadczenia, jednak faktycznie świadczenie to realizowane jest przez podmiot trzeci. W takim przypadku, gdy podmiot nabywa usługę, a następnie odsprzedaje ją kontrahentowi w tzw. „stanie nieprzetworzonym”, uznawany jest za podatnika, który taką usługę świadczy.

Jednocześnie wskazania wymaga, że nie każda czynność stanowiąca dostawę towarów czy świadczenie usług podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Aby dana czynność podlegała opodatkowaniu musi być wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem jest podatnikiem podatku od towarów i usług.

Pojęcia „podatnik” i „działalność gospodarcza” na potrzeby podatku od towarów i usług zostały określone w art. 15 ust. 1 i ust. 2 ustawy.

W myśl art. 15 ust. 1 ustawy:

Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Według art. 15 ust. 2 ustawy:

Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Treść powyższych przepisów znajduje odzwierciedlenie w art. 9 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE Rady, zgodnie z którym:

„Podatnikiem” jest każda osoba prowadząca samodzielnie w dowolnym miejscu jakąkolwiek działalność gospodarczą, bez względu na cel czy też rezultaty takiej działalności.

„Działalność gospodarcza” obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, włącznie z górnictwem, działalnością rolniczą i wykonywaniem wolnych zawodów lub uznanych za takie. Za działalność gospodarczą uznaje się w szczególności wykorzystywanie, w sposób ciągły, majątku rzeczowego lub wartości niematerialnych w celu uzyskania z tego tytułu dochodu.

Ustawa definiuje więc podatnika jako każdy podmiot, niezależnie od jego formy organizacyjno-prawnej, który samodzielnie prowadzi działalność gospodarczą, bez względu na cel oraz rezultat takiej działalności. Powyższa definicja ma charakter uniwersalny, pozwalający na objęcie pojęciem podatnika tych wszystkich podmiotów, które prowadzą określoną działalność, występując w profesjonalnym obrocie gospodarczym.

Ponadto stosownie do postanowień art. 15 ust. 6 ustawy:

Nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Powyższy zapis jest odzwierciedleniem art. 13 Dyrektywy 2006/112/WE Rady, który stanowi, że:

Krajowe, regionalne i lokalne organy władzy oraz inne podmioty prawa publicznego nie są uważane za podatników w związku z działalnością, którą podejmują lub transakcjami, których dokonują jako organy władzy publicznej, nawet jeśli pobierają należności, opłaty, składki lub płatności w związku z takimi działaniami lub transakcjami.

Jednakże w przypadku gdy podejmują one takie działania lub dokonują takich transakcji, są uważane za podatników w odniesieniu do tych działań lub transakcji, gdyby wykluczenie ich z kategorii podatników prowadziło do znaczących zakłóceń konkurencji.

W każdych okolicznościach podmioty prawa publicznego są uważane za podatników w związku z czynnościami określonymi w załączniku I, chyba że niewielka skala tych działań sprawia, że mogą być one pominięte.

Z przywołanych przepisów wynika, że wyłączenie organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy z kategorii podatników ma charakter wyłączenia podmiotowo-przedmiotowego.

Aby wyłączenie to miało miejsce muszą zostać spełnione dwa warunki:

·      dotyczy wyłącznie organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy,

·      odnosi się tylko do tych czynności, które związane są z realizacją zadań nałożonych na te podmioty przepisami prawa i do realizacji których zostały one powołane.

Konieczność spełnienia obu warunków wyłączających organy publiczne z opodatkowania VAT (wykonywanie czynności przez organ podlegający prawu publicznemu oraz wykonywanie danej czynności przez podmiot działający w charakterze organu publicznego w odniesieniu do tej czynności) była wielokrotnie podkreślana przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

Jak stwierdził TSUE w orzeczeniu z 15 maja 1990 r. w sprawie C-4/89 – Comune di Carpaneto Piascentino i in. przeciwko Ufficio provinciale imposta sul valore aggiunto di Piacenza:

art. 4(5) VI Dyrektywy należy interpretować w taki sposób, aby czynności wykonywane przez organy publiczne w rozumieniu tego przepisu stanowiły czynności wykonywane przez organy prawa publicznego podlegające szczególnym zasadom prawnym mającym do nich zastosowanie. Drugi akapit tej regulacji należy natomiast interpretować w taki sposób, aby Państwa Członkowskie zobowiązane były zapewnić, by organy prawa publicznego traktowane były jak podatnicy w związku z czynnościami wykonywanymi w charakterze organów publicznych w przypadku, gdy czynności te mogą być również podejmowane w ramach działalności konkurencyjnych przez przedsiębiorców prywatnych, jeśli traktowanie tych organów jako podmiotów nieposiadających statusu podatnika mogłoby prowadzić do istotnego naruszenia zasad konkurencji.

Wyłączenie organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy stanowi odstępstwo od zasady powszechności opodatkowania i jako takie musi być ściśle interpretowane.

Innymi słowy organ (urząd obsługujący ten organ) będzie uznany za podatnika podatku od towarów i usług w dwóch przypadkach – gdy wykonuje czynności inne niż te, które mieszczą się w ramach jego zadań (co wynika z pierwszej części art. 15 ust. 6 ustawy) oraz gdy wykonuje czynności mieszczące się w ramach jego zadań, ale czyni to na podstawie umów cywilnoprawnych. Stąd też aby uznać, że organ działa w zakresie swoich funkcji ustawowych i jednocześnie nie korzysta z formy cywilistycznej musi zaistnieć sytuacja tego rodzaju, że przy realizacji danego zadania – określonej prawem czynności wykonywanej w interesie publicznym, organ ten wyposażony jest we władztwo publiczne, tj. występuje w pozycji nadrzędnej w stosunku do innych podmiotów uczestniczących w danej czynności.

W zakresie statusu podmiotu publicznego wypowiedział się Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyroku z dnia 29 października 2015 r. w sprawie C-174/14 Saudaco, w którym stwierdził:

Jeżeli chodzi w szczególności o pierwszy z dwóch warunków ustanowionych w art. 13 ust. 1 wspomnianej dyrektywy, to znaczy o warunek dotyczący statusu podmiotu publicznego, to Trybunał orzekł już, że osoba, która wykonuje czynności należące do prerogatyw władztwa publicznego w sposób niezależny, nie pozostając częścią administracji publicznej, nie może zostać zaklasyfikowana jako podmiot prawa publicznego w rozumieniu tego przepisu (zob. podobnie w szczególności postanowienie Mihal, C-456/07, EU:C:2008:293, pkt 18 i przytoczone tam orzecznictwo). (…) status „podmiotu prawa publicznego” nie może wynikać jedynie z tego, że dana działalność polega na wykonywaniu czynności należących do prerogatyw władztwa publicznego (zob. podobnie w szczególności postanowienie Mihal, C-456/07, EU:C:2008:293, pkt 17 i przytoczone tam orzecznictwo)”.

Ustawa o podatku od towarów i usług nie zawiera definicji pojęcia „organy władzy publicznej”. Pod tym pojęciem należy rozumieć organy władzy ustawodawczej, sądowniczej i wykonawczej, w tym organy administracji publicznej, rządowej i samorządowej, powołane w Konstytucji RP, ustawach lub na ich podstawie, których wykonywane w określonych formach czynności uważane są za działania państwa lub jednostki samorządu terytorialnego.

Natomiast pod pojęciem urzędu obsługującego organ władzy publicznej należy rozumieć jednostkę organizacyjną spełniającą funkcje pomocnicze w stosunku do organu władzy publicznej.

Z przedstawionego opisu sprawy wynika, że:

·      Są Państwo organizacyjną jednostką budżetową Miasta, która realizuje zadania organu zatrudnienia – Prezydenta Miasta.

·      Są Państwo jednostką powołaną do wykonywania zadań publicznych wynikających z ustawy z dnia 20 marca 2025 r. o rynku pracy i służbach zatrudnienia.

·      Cele i zasady Państwa działania uregulowane zostały w Statucie jednostki, który został wprowadzony na podstawie Uchwały Rady Miasta z czerwca 2025 r., zmieniającej Uchwałę Nr Rady Miejskiej z października 2008 r. w sprawie utworzenia Miejskiego Urzędu Pracy .

·      Zgodnie z § 3 Statutu przedmiotem Państwa działania jest wykonywanie zadań określonych w szczególności w art. 38 ust. 1 ustawy o rynku pracy i służbach zatrudnienia.

W okolicznościach rozpatrywanej sprawy w pierwszej kolejności należy wskazać, że zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 5 września 2016 r. o szczególnych zasadach rozliczeń podatku od towarów i usług oraz dokonywania zwrotu środków publicznych przeznaczonych na realizację projektów finansowanych z udziałem środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej lub od państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu przez jednostki samorządu terytorialnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 280), zwanej dalej „ustawą centralizacyjną”:

Jednostka samorządu terytorialnego jest obowiązana do podjęcia rozliczania podatku wraz ze wszystkimi jednostkami organizacyjnymi najpóźniej od dnia 1 stycznia 2017 r.

W myśl art. 4 ustawy centralizacyjnej:

Jednostka samorządu terytorialnego, której jednostki organizacyjne rozliczały się jako odrębni podatnicy, wstępuje z dniem podjęcia rozliczania podatku wraz ze wszystkimi jednostkami organizacyjnymi we wszystkie przewidziane w przepisach dotyczących podatku prawa i obowiązki jednostek organizacyjnych.

Jak stanowi art. 2 pkt 1 ustawy centralizacyjnej:

Przez jednostkę organizacyjną rozumie się:

a)  utworzone przez jednostkę samorządu terytorialnego samorządową jednostkę budżetową lub samorządowy zakład budżetowy;

b)  urząd gminy, starostwo powiatowe, urząd marszałkowski.

Stosownie do art. 2 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 662 ze zm.):

1.  Gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność.

2.  Gmina posiada osobowość prawną.

W świetle art. 6 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym:

Do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów.

Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym:

Zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy. (…)

Na podstawie art. 9 ustawy o samorządzie gminnym:

1.  W celu wykonywania zadań gmina może tworzyć jednostki organizacyjne, a także zawierać umowy z innymi podmiotami, w tym z organizacjami pozarządowymi.

2.  Gmina oraz inna gminna osoba prawna może prowadzić działalność gospodarczą wykraczającą poza zadania o charakterze użyteczności publicznej wyłącznie w przypadkach określonych w odrębnej ustawie.

2a. (uchylony)

3.  Formy prowadzenia gospodarki gminnej, w tym wykonywania przez gminę zadań o charakterze użyteczności publicznej, określa odrębna ustawa.

4.  Zadaniami użyteczności publicznej, w rozumieniu ustawy, są zadania własne gminy, określone w art. 7 ust. 1, których celem jest bieżące i nieprzerwane zaspokajanie zbiorowych potrzeb ludności w drodze świadczenia usług powszechnie dostępnych.

Natomiast na mocy art. 2 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1684 ze zm.):

1.  Powiat wykonuje określone ustawami zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność.

2.  Powiat ma osobowość prawną.

Gmina na prawach powiatu, której działanie określa art. 91 i art. 92 ustawy o samorządzie powiatowym, jest jednostką samorządu terytorialnego. Posiada osobowość prawną i wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność.

Zgodnie z art. 91 ustawy o samorządzie powiatowym:

Prawa powiatu przysługują miastom, które w dniu 31 grudnia 1998 r. liczyły więcej niż 100 000 mieszkańców, a także miastom, które z tym dniem przestały być siedzibami wojewodów, chyba że na wniosek właściwej rady miejskiej odstąpiono od nadania miastu praw powiatu, oraz tym, którym nadano status miasta na prawach powiatu, przy dokonywaniu pierwszego podziału administracyjnego kraju na powiaty.

Z kolei jak stanowi art. 92 ustawy o samorządzie powiatowym:

1.  Funkcje organów powiatu w miastach na prawach powiatu sprawuje:

1)  rada miasta;

2)  prezydent miasta.

2.  Miasto na prawach powiatu jest gminą wykonującą zadania powiatu na zasadach określonych w tej ustawie.

3.  Ustrój i działanie organów miasta na prawach powiatu, w tym nazwę, skład, liczebność oraz ich powoływanie i odwoływanie, a także zasady sprawowania nadzoru określa ustawa o samorządzie gminnym.

Na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 17 ustawy o samorządzie powiatowym:

Powiat wykonuje określone ustawami zadania publiczne o charakterze ponadgminnym w zakresie przeciwdziałania bezrobociu oraz aktywizacji lokalnego rynku pracy.

Z opisu sprawy wynika, że Miejski Urząd Pracy jest jednostką organizacyjną Miasta powołaną do wykonywania zadań publicznych. Ponadto, jak Państwo podali, Miejski Urząd Pracy jest jednostką budżetową Gminy realizującą zadania organu zatrudnienia – Prezydenta Miasta. Podstawą gospodarki finansowej Miejskiego Urzędu Pracy jest plan dochodów i wydatków zwany planem finansowym jednostki budżetowej. Wszelkie dochody osiągane przez Miejski Urząd Pracy są przekazywane na rachunek budżetu Miasta. Natomiast wydatki są realizowane z odrębnego rachunku, na który środki przekazywane są z budżetu Gminy , zgodnie z planem finansowym, w ramach realizacji zadań Powiatu.

Na tle powyższego zauważam, że zarówno ustawa o podatku od towarów i usług, jak również przepisy wykonawcze do niej nie definiują terminu „jednostka budżetowa”, wobec czego należy posiłkować się definicją legalną zawartą w ustawie z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1483 ze zm.).

Zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy o finansach publicznych:

Jednostki budżetowe, samorządowe zakłady budżetowe, agencje wykonawcze, instytucje gospodarki budżetowej i państwowe fundusze celowe stosują zasady gospodarki finansowej określone w niniejszej ustawie.

Natomiast w świetle art. 11 ustawy o finansach publicznych:

1.  Jednostkami budżetowymi są jednostki organizacyjne sektora finansów publicznych nieposiadające osobowości prawnej, które pokrywają swoje wydatki bezpośrednio z budżetu, a pobrane dochody odprowadzają na rachunek odpowiednio dochodów budżetu państwa albo budżetu jednostki samorządu terytorialnego.

2.  Jednostka budżetowa działa na podstawie statutu określającego w szczególności jej nazwę, siedzibę i przedmiot działalności.

3.  Podstawą gospodarki finansowej jednostki budżetowej jest plan dochodów i wydatków, zwany dalej „planem finansowym jednostki budżetowej”.

Ponadto w oparciu o art. 12 ust. 1 i ust. 2 ustawy o finansach publicznych:

1.  Jednostki budżetowe, z zastrzeżeniem odrębnych ustaw, tworzą, łączą i likwidują:

1)  ministrowie, kierownicy urzędów centralnych, wojewodowie oraz inne organy działające na podstawie odrębnych ustaw – państwowe jednostki budżetowe;

2)  organy stanowiące jednostek samorządu terytorialnego - gminne, powiatowe lub wojewódzkie jednostki budżetowe.

2.  Tworząc jednostkę budżetową, organ, o którym mowa w ust. 1, nadaje jej statut, chyba że odrębne ustawy stanowią inaczej, oraz określa mienie przekazywane tej jednostce w zarząd.

Ponownie zauważyć należy, że z treści art. 15 ust. 1 i ust. 2 ustawy wynika, że jednostka organizacyjna wykonująca we własnym imieniu i na własny rachunek czynności spełniające definicję działalności gospodarczej, określone w art. 15 ust. 2 ustawy, może działać w charakterze podatnika.

Należy wskazać, że pojęcie podatnika obejmuje swym zakresem podmioty, które dokonują czynności podlegających opodatkowaniu. Ustawodawca określił wskazane pojęcie na tyle szeroko, aby w każdym przypadku profesjonalnej aktywności zawodowej dokonywania czynności opodatkowanych podmiot mógł zostać uznany za podatnika w zakresie tych czynności. Podkreślić przy tym należy, że działalność gospodarcza ma miejsce również wówczas, gdy nie przyniosła ona żadnych widocznych efektów (bez względu na cel i rezultat takiej działalności). Charakterystyka ta pozwala na uznanie, że pojęcie podatnika na gruncie podatku od towarów i usług ma wymiar autonomiczny – niezależny od uregulowań innych aktów normatywnych regulujących stosunki prawnopodatkowe.

Przymiot podatnika podatku od towarów i usług przypisany jest, oprócz osobie fizycznej czy prawnej, również wyodrębnionej jednostce organizacyjnej samodzielnie wykonującej działalność gospodarczą, o której mowa w art. 15 ust. 2 ustawy. Samodzielność gospodarcza w prowadzeniu działalności gospodarczej oznacza możliwość podejmowania decyzji, a zarazem posiadanie odpowiedniego stopnia odpowiedzialności za podjęte decyzje, w tym za szkody poniesione wobec osób trzecich, jak również ponoszenie przez podmiot ryzyka gospodarczego.

Określenie samodzielności w tym znaczeniu ma charakter obiektywny, co oznacza, że ustalenia czy dana jednostka działa „samodzielnie” należy dokonać na podstawie obiektywnych kryteriów, a nie w sposób o charakterze uznaniowym przez jednostkę nadrzędną dla danego podmiotu. Ponadto należy wskazać, że ustaleń tych należy dokonywać na gruncie przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz przepisów wspólnotowych w oderwaniu od skutków konwencjonalnych na gruncie prawa cywilnego i przepisów samorządowych.

Jednym z kryteriów jest przede wszystkim ustalenie, czy dana jednostka ponosi ryzyko gospodarcze, czy też to ryzyko ponosi jednostka nadrzędna (pkt 35 wyroku TSUE w sprawie C-210/04). Kolejnym kryterium, według TSUE decydującym o ustaleniu samodzielności, jest odpowiedzialność za szkody poniesione wobec osób trzecich (wyrok w sprawie C-202/90 pkt 15).

W odniesieniu do powyższej kwestii należy wskazać na kluczowe rozstrzygnięcie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 29 września 2015 r. w sprawie C-276/14, gdzie Trybunał orzekł m.in., że:

„Poprzez swoje pytanie sąd odsyłający w istocie dąży do ustalenia, czy art. 9 ust. 1 dyrektywy VAT należy interpretować w ten sposób, że podmioty prawa publicznego, takie jak gminne jednostki budżetowe będące przedmiotem postępowania głównego, mogą być uznane za podatników VAT, w sytuacji gdy nie spełniają kryterium samodzielności przewidzianego w tym przepisie”.

W wyroku tym TSUE stwierdził, że:

„Artykuł 9 ust. 1 dyrektywy Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej należy interpretować w ten sposób, że podmioty prawa publicznego, takie jak gminne jednostki budżetowe będące przedmiotem postępowania głównego, nie mogą być uznane za podatników podatku od wartości dodanej, ponieważ nie spełniają kryterium samodzielności przewidzianego w tym przepisie”.

Powyższy wyrok odnosi się do gminnych jednostek budżetowych, jednak jego rozstrzygnięcie ma również zastosowanie do powiatowych jednostek budżetowych z uwagi na praktycznie takie same uwarunkowania faktyczne i prawne.

Biorąc pod uwagę powołane wyżej przepisy prawa oraz ww. wyrok TSUE w sprawie C-276/14 należy stwierdzić, że jednostki budżetowe i zakłady budżetowe nie posiadają odrębności podatkowej na gruncie przepisów w zakresie podatku od towarów i usług. Zatem wszelkie czynności przez nie wykonywane na rzecz osób trzecich powinny być rozliczane przez jednostkę samorządu terytorialnego, która je utworzyła, a czynności dokonywane w ramach tej jednostki (zarówno pomiędzy jednostkami budżetowymi, jak i zakładami budżetowymi) mają charakter wewnętrzny.

Centralizacji rozliczeń VAT podlegają jednostki organizacyjne (jednostki budżetowe i zakłady budżetowe) utworzone przez jednostkę samorządu terytorialnego w celu wykonywania zadań publicznych przypisanych tej właśnie jednostce samorządu terytorialnego. Jeżeli jednak konieczność utworzenia danej jednostki organizacyjnej jednostki samorządu terytorialnego wynika z mocy prawa lub też jednostka samorządu terytorialnego utworzyła (powołała) inną jednostkę, która będzie w oparciu o inne przepisy posiadała osobowość prawną, takie jednostki nie będą podlegały centralizacji.

Jak wynika z opisu sprawy są Państwo jednostką organizacyjną Miasta powołaną do wykonywania zadań publicznych wynikających z ustawy o rynku pracy i służbach zatrudnienia (Dz. U. z 2025 r. poz. 620 ze zm.). Przedmiotem działania Urzędu jest wykonywanie zadań określonych w szczególności w art. 38 ust. 1 ustawy o rynku pracy i służbach zatrudnienia.

Zgodnie z art. 5 ustawy o rynku pracy i służbach zatrudnienia:

Zadania państwa w zakresie aktywności zawodowej, wspierania zatrudnienia oraz rynku pracy są realizowane przez publiczne służby zatrudnienia, agencje zatrudnienia, OHP oraz inne instytucje określone w ustawie lub którym minister właściwy do spraw pracy powierzy ich realizację.

Jak stanowi art. 38 ust. 1 ustawy o rynku pracy i służbach zatrudnienia:

Do zadań samorządu powiatu w zakresie aktywności zawodowej, wspierania zatrudnienia oraz rynku pracy należy:

1)  pozyskiwanie i realizowanie ofert pracy;

2)  rejestrowanie bezrobotnych i poszukujących pracy;

3)  organizowanie i finansowanie form pomocy określonych w ustawie, w szczególności pośrednictwa pracy, poradnictwa zawodowego, szkoleń, staży oraz prac interwencyjnych i robót publicznych;

4)  kontrola prawidłowości realizowanych form pomocy określonych w ustawie;

5)  realizacja zadań określonych w ustawie w ramach powiatowej strategii rozwiązywania problemów społecznych;

6)  udzielanie informacji o zakresie form pomocy i możliwości ich zastosowania;

7)  prowadzenie sprawozdawczości z realizowanych zadań, w tym w zakresie badań ujętych w programie badań statystycznych statystyki publicznej oraz we współpracy z WUP, prowadzenie badań i analiz dotyczących rynku pracy i ewaluacji polityk rynku pracy;

8)  inicjowanie i realizowanie przedsięwzięć mających na celu rozwiązanie lub złagodzenie problemów związanych z planowanymi zwolnieniami grup pracowników z przyczyn dotyczących zakładu pracy;

9)  współdziałanie z powiatowymi radami rynku pracy w zakresie rynku pracy oraz wykorzystania środków Funduszu Pracy;

10) współpraca z gminami w zakresie upowszechniania ofert pracy oraz informacji o wolnych miejscach pracy, informacji dotyczących form pomocy określonych w ustawie oraz realizacji wobec długotrwale bezrobotnego działań wynikających z porozumienia o współpracy, o którym mowa w art. 198, oraz w zakresie zatrudnienia socjalnego, o którym mowa w ustawie z dnia 13 czerwca 2003 r. o zatrudnieniu socjalnym;

11) współpraca z podmiotami, o których mowa w art. 36 ustawy z dnia 5 sierpnia 2022 r. o ekonomii społecznej;

12) współpraca z WUP, w tym w zakresie świadczenia form pomocy określonych w ustawie;

13) współpraca, w szczególności ze szkołami ponadpodstawowymi, uczelniami i podmiotami ekonomii społecznej w zakresie realizacji poradnictwa zawodowego, w tym promowania uczenia się przez całe życie oraz działań informacyjnych dotyczących wsparcia skierowanego do osób do 30. roku życia;

14) wydawanie decyzji o:

a)  przyznaniu statusu bezrobotnego,

b)  odmowie przyznania statusu bezrobotnego oraz utracie statusu bezrobotnego,

c)  odmowie przyznania statusu poszukującego pracy oraz utracie statusu poszukującego pracy,

d)  przyznaniu, odmowie przyznania, wstrzymaniu lub wznowieniu wypłaty oraz utracie lub pozbawieniu prawa do zasiłku, stypendium i innych finansowanych z Funduszu Pracy świadczeń niewynikających z zawartych umów,

e)  obowiązku zwrotu nienależnie pobranego zasiłku, stypendium oraz innych nienależnie pobranych świadczeń finansowanych z Funduszu Pracy,

f)   odroczeniu terminu spłaty, rozłożeniu na raty lub umorzeniu części albo całości nienależnie pobranego świadczenia udzielonego z Funduszu Pracy, albo należności z tytułu zwrotu środków przyznanych na finansowanie form pomocy, albo odmowie odroczenia terminu spłaty, rozłożenia na raty lub umorzenia;

15) realizowanie zadań wynikających z koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego państw, o których mowa w art. 1 ust. 3 pkt 2 lit. a-d, oraz państw, z którymi Rzeczpospolita Polska zawarła dwustronne umowy międzynarodowe o zabezpieczeniu społecznym, w zakresie świadczeń dla bezrobotnych, w tym realizowanie decyzji, o których mowa w art. 35, a także wypłaty zasiłków zachowanych zgodnie z art. 35 ust. 5;

16) realizowanie zadań wynikających z prawa swobodnego przepływu pracowników między państwami, o których mowa w art. 1 ust. 3 pkt 2 lit. a-c, w szczególności:

a)  realizowanie działań sieci EURES na terenie powiatu we współpracy z ministrem właściwym do spraw pracy, samorządami województw oraz innymi podmiotami uprawnionymi do realizacji działań sieci EURES,

b)  realizowanie zadań związanych z udziałem w partnerstwach transgranicznych EURES na terenie działania tych partnerstw;

17) realizowanie zadań wynikających z umów międzynarodowych i innych porozumień z partnerami zagranicznym w obszarze migracji zarobkowych, o których mowa w art. 25 ust. 1 pkt 4;

18) organizowanie i finansowanie szkoleń pracowników PUP;

19) realizacja zadań związanych z KFS, w szczególności:

a)  określanie szacunkowego zapotrzebowania na środki KFS na terenie powiatu,

b)  możliwość zgłoszenia do WUP w terminie do dnia 30 listopada każdego roku nie więcej niż jednego priorytetu wydatkowania KFS na kolejny rok właściwego dla danego powiatu, po zasięgnięciu opinii powiatowej rady rynku pracy,

c)  ogłaszanie naborów wniosków o finansowanie kształcenia ustawicznego i ocena wniosków,

d)  zawieranie umów na realizację kształcenia ustawicznego finansowanego z KFS,

e)  kontrola i rozliczanie finansowe zawartych umów,

f)   promocja KFS i badanie wyników pomocy udzielonej ze środków KFS, we współpracy z WUP,

g)  badanie wyników pomocy udzielonej ze środków KFS, we współpracy z WUP;

20) opracowywanie i realizowanie programów finansowanych z rezerwy Funduszu Pracy;

21) współpraca z ministrem właściwym do spraw pracy i innymi organami publicznych służb zatrudnienia w zakresie prowadzenia zbiorów danych;

22) inicjowanie i realizowanie projektów pilotażowych;

23) realizowanie programów regionalnych na podstawie porozumienia zawartego z WUP;

24) realizowanie kampanii informacyjnych i promujących działania WUP i PUP;

25) inicjowanie i realizowanie przedsięwzięć mających na celu identyfikację, dotarcie z informacją o możliwościach skorzystania z form pomocy określonych w ustawie i zmotywowanie do aktywności zawodowej osób niezarejestrowanych, w tym osób biernych zawodowo, samodzielnie lub we współpracy, w szczególności z:

a)  podmiotami ekonomii społecznej, o których mowa w art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 5 sierpnia 2022 r. o ekonomii społecznej,

b)  jednostkami organizacyjnymi pomocy społecznej,

c)  podmiotami systemu oświaty, o których mowa w art. 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe,

d)  uczelniami, o których mowa w art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce;

26) rejestrowanie w systemie teleinformatycznym, o którym mowa w art. 26 ust. 1 pkt 1, działań, o których mowa w pkt 25;

27) realizowanie projektów w zakresie aktywności zawodowej, wspierania zatrudnienia oraz rynku pracy, wynikających z programów współfinansowanych ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego Plus i Funduszu Pracy;

28) prowadzenie internetowego serwisu informacyjnego PUP w ramach serwisu, o którym mowa w art. 26 ust. 3 .

Na mocy art. 39 ust. 1 ustawy o rynku pracy i służbach zatrudnienia:

Zadania, o których mowa w art. 38 w ust. 1, są zadaniami własnymi samorządu powiatu wykonywanymi przez PUP wchodzące w skład powiatowej administracji zespolonej.

W oparciu o art. 41 ustawy o rynku pracy i służbach zatrudnienia:

Utworzenie, likwidacja i zmiana obszaru działania PUP wymaga zgody ministra właściwego do spraw pracy.

W myśl art. 19 ust. 1-3 ustawy o rynku pracy i służbach zatrudnienia:

1.  Starosta powołuje dyrektora PUP.

2.  Starosta odwołuje dyrektora PUP po zasięgnięciu opinii powiatowej rady rynku pracy. Opinia powiatowej rady rynku pracy nie jest wymagana w przypadkach, o których mowa w art. 52 i art. 53 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy, oraz w przypadku odwołania dyrektora PUP na jego wniosek.

3.  Zastępców dyrektora PUP powołuje i odwołuje dyrektor PUP.

Należy stwierdzić, że podstawę działania powiatowego urzędu pracy regulują przepisy ustawowe. Organ ten ma umocowanie ustawowe do działania i wykonuje zadania wskazane w przepisach ustawowych. Powstanie ww. jednostki nie jest uzależnione od woli samorządowego organu administracji, lecz tworzona jest ona na podstawie przepisów prawa i zadania przez nią realizowane wynikają z przepisów ustawowych. Powiatowy urząd pracy działa na podstawie art. 39 ust. 1 ustawy o rynku pracy i służbach zatrudnienia w zakresie zadań określonych w art. 38 ust. 1 tej ustawy.

Powyższe przemawia za brakiem uzasadnienia, aby podmiot ten objąć centralizacją rozliczeń w zakresie podatku od towarów i usług.

Wobec powyższego – tak jak zauważyli Państwo we wniosku – Miejski Urząd Pracy nie podlega centralizacji rozliczeń w zakresie podatku od towarów i usług w ramach jednego podatnika, tj. Gminy.

Powyższa kwestia stanowi punkt wyjścia dla rozstrzygnięcia Państwa wątpliwości w zakresie ustalenia, czy w sytuacji gdy Miejski Urząd Pracy – jako trwały zarządca nieruchomości – zawiera umowy cywilno-prawne z najemcami, to powinien zarejestrować się jako odrębny (samodzielny) podatnik VAT po przekroczeniu limitu zwolnienia od podatku VAT.

Z przedstawionych przez Państwa informacji wynika, że decyzją z sierpnia 2010 r. Prezydent Miasta ustanowił trwały zarząd nieruchomością położoną przy ul. b, na rzecz Miejskiego Urzędu Pracy celem prowadzenia działalności określonej w statucie jednostki.

W sprawie będącej przedmiotem Państwa wniosku należy więc także wskazać na przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 399 ze zm.), która określa m.in. zasady gospodarowania nieruchomościami stanowiącymi własność Skarbu Państwa oraz własność jednostek samorządu terytorialnego.

W świetle art. 24 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami:

Do gminnego zasobu nieruchomości należą nieruchomości, które stanowią przedmiot własności gminy i nie zostały oddane w użytkowanie wieczyste, oraz nieruchomości będące przedmiotem użytkowania wieczystego gminy.

Jak stanowi art. 25 ust. 1 ustawy o gospodarcze nieruchomościami:

Gminnym zasobem nieruchomości gospodaruje wójt, burmistrz albo prezydent miasta.

Zgodnie z art. 18 ustawy o gospodarcze nieruchomościami:

Nieruchomości mogą być oddawane jednostkom organizacyjnym w trwały zarząd, najem i dzierżawę oraz użyczane na cele związane z ich działalnością.

Według art. 4 pkt 10 ustawy o gospodarce nieruchomościami:

Przez jednostkę organizacyjną należy rozumieć państwową lub samorządową jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej.

Na podstawie art. 43 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami:

1.  Trwały zarząd jest formą prawną władania nieruchomością przez jednostkę organizacyjną.

2.  Jednostka organizacyjna ma prawo, z zastrzeżeniem ust. 6, korzystania z nieruchomości oddanej w trwały zarząd, a w szczególności do:

1)  korzystania z nieruchomości w celu prowadzenia działalności należącej do zakresu jej działania;

2)  wykonywania robót budowlanych, zgodnie z przepisami prawa budowlanego, za zgodą organu nadzorującego;

3)  oddania nieruchomości lub jej części w najem, dzierżawę albo użyczenie na czas niedłuższy niż czas, na który został ustanowiony trwały zarząd, z równoczesnym zawiadomieniem właściwego organu i organu nadzorującego, jeżeli umowa jest zawierana na czas oznaczony do 3 lat, albo za zgodą tych organów, jeżeli umowa jest zawierana na czas oznaczony dłuższy niż 3 lata lub czas nieoznaczony, jednak na okres niedłuższy niż czas, na który został ustanowiony trwały zarząd; zgoda jest wymagana również w przypadku, gdy po umowie zawartej na czas oznaczony strony zawierają kolejne umowy, których przedmiotem jest ta sama nieruchomość.

Stosownie do treści art. 44 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami:

Trwały zarząd ustanawia się na czas nieoznaczony lub czas oznaczony.

Natomiast na mocy art. 45 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami:

Trwały zarząd na rzecz jednostki organizacyjnej ustanawia właściwy organ, w drodze decyzji, z zastrzeżeniem art. 60 ust. 3.

Wyżej wymienione przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami, na podstawie których następuje oddanie nieruchomości gminnych w trwały zarząd ich jednostkom organizacyjnym, wskazują na inny niż cywilnoprawny charakter przekazania nieruchomości w trwały zarząd.

W komentarzu do ustawy o gospodarce nieruchomościami wskazano, że: „Trwały zarząd jest prawem niezbywalnym. Podlega ochronie prawnej i jest instytucją prawa administracyjnego powodującą powstanie stosunku prawnego pomiędzy osobą prawną prawa publicznego a jednostką organizacyjną niemającą osobowości prawnej. Wobec powyższego Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego, przyznając trwałemu zarządcy określone uprawnienia w stosunku do nieruchomości, są zobligowane uregulować prawa i obowiązki związane z gospodarowaniem mieniem publicznym. Chodzi tu przede wszystkim o zakres odpowiedzialności jednostki organizacyjnej wobec organu wykonawczego reprezentującego właściciela oraz uprawnienia tej jednostki w stosunku do posiadanej nieruchomości. Ponieważ tych stosunków nie można regulować przepisami prawa cywilnego, ustawodawca postanowił, że ustanowienie na rzecz jednostki organizacyjnej trwałego zarządu odbywać się będzie w drodze decyzji administracyjnej wydawanej przez upoważnione właściwe organy, tj. w odniesieniu do nieruchomości Skarbu Państwa – starostę, zaś jednostek samorządu terytorialnego odpowiednio wójta, burmistrza, prezydenta miasta, zarząd powiatu lub zarząd województwa. Natomiast upoważnienie ustawowe do oddania nieruchomości Skarbu Państwa w trwały zarząd na rzecz jednostek organizacyjnych wymienionych w art. 60 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy posiada wyłącznie minister właściwy do spraw administracji publicznej” – Michał Horoszko w: „Gospodarka nieruchomościami. Komentarz”, red. dr Dariusz Pęchorzewski, C.H. Beck 2009 r.

Jednocześnie wskazali Państwo, że Dyrektor Miejskiego Urzędu Pracy zawarł trzy umowy najmu pomieszczeń znajdujących się w budynku, w którym MUP posiada swoją siedzibę. Na podstawie ww. umów wynajęta została powierzchnia trzem podmiotom, w tym:

1.  Umowa z dnia (…) stycznia 2011 r. (z późn. zm.) pomiędzy Miejskim Urzędem Pracy zwanym w treści umowy „Wynajmującym” reprezentowanym przez Dyrektora Miejskiego Urzędu Pracy a Regionalną Dyrekcją (…) zwaną w treści umowy „Najemcą” reprezentowanym przez Dyrektora (…) .

2.  Umowa z dnia (…) stycznia 2011 r. (z późn. zm.) pomiędzy Miejskim Urzędem Pracy reprezentowanym przez Dyrektora Miejskiego Urzędu Pracy jako trwałym zarządcą nieruchomości a Panem, prowadzącym działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Fotograficzne „C”.

3.  Umowa z dnia (…) maja 2019 r. pomiędzy Gminą w zakresie działalności Miejskiego Urzędu Pracy reprezentowaną przez Prezydenta Miasta , w imieniu którego działa Dyrektor Miejskiego Urzędu Pracy – zwaną dalej „Wynajmującym” a Panią prowadzącą działalność gospodarczą pod nazwą D zwaną dalej z treści umowy „Najemcą”.

Wyjaśnili Państwo również, że umowy zawarte z ww. podmiotami dotyczą najmu pomieszczeń/powierzchni oraz refakturowania kosztów zużycia mediów, tj. energii elektrycznej, cieplnej, wody itp. MUP wystawia najemcom noty księgowe obciążające najemców z tytułu opłat za najem oraz zwrotu kosztów mediów. Koszty zużycia mediów ustalane są przez MUP na podstawie faktur wystawianych przez dostawców, a następnie rozliczane są na podstawie proporcji wynikającej z uwzględnienia stanu zatrudnienia pracowników poszczególnych podmiotów oraz kubatury budynku przy ul. b.

W tym miejscu należy wskazać, że umowa najmu jest cywilnoprawną umową nakładającą na strony – zarówno wynajmującego, jak i najemcę – określone przepisami obowiązki.

Jak wynika bowiem z treści art. 659 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 795):

§ 1. Przez umowę najmu wynajmujący zobowiązuje się oddać najemcy rzecz do używania przez czas oznaczony lub nieoznaczony, a najemca zobowiązuje się płacić wynajmującemu umówiony czynsz.

§ 2. Czynsz może być oznaczony w pieniądzach lub w świadczeniach innego rodzaju.

Tak więc najem stanowi umowę dwustronnie zobowiązującą i wzajemną nakładającą na strony – zarówno wynajmującego jak i wynajmowanego – określone przepisami obowiązki.

Istota umowy najmu wskazuje, że na jej podstawie dochodzi do odpłatnego świadczenia usług przez właściciela na rzecz najemcy. Najemca za oddaną mu w najem rzecz płaci umówiony czynsz. Istnieje zatem bezpośredni związek między świadczoną usługą a przekazanym za nią wynagrodzeniem.

Z przedstawionych przez Państwa informacji wynika, że – w odniesieniu do każdego z wymienionych we wniosku najemców – Dyrektor Miejskiego Urzędu Pracy wynajmuje pomieszczenia/powierzchnię budynku wyłącznie we własnym imieniu i na własny rachunek. Jednocześnie – jak Państwo sami zauważyli – statutową działalnością Miejskiego Urzędu Pracy są działania, o których mowa w ustawie o rynku pracy i służbach zatrudnienia, a najem nieruchomości nie mieści się w zakresie polityki rynku pracy.

W okolicznościach przedstawionych we wniosku stwierdzam, że najem pomieszczeń/powierzchni budynku, który został oddany Państwu w trwały zarząd, stanowi odpłatne świadczenie usług, o którym mowa w art. 8 ust. 1 ustawy i podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na mocy przepisu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy. Tym samym wypełnia określoną w art. 15 ust. 2 ustawy definicję działalności gospodarczej, gdyż stanowi wykorzystywanie towarów w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

W analizowanej sytuacji również odsprzedaż energii elektrycznej, cieplnej, wody jest wykonywana w ramach prowadzonej przez Państwa działalności gospodarczej. Należy zauważyć, że ponoszą Państwo koszty zakupu mediów (energii elektrycznej, cieplnej, wody, ścieków). Koszty zużycia mediów ustalane są przez Państwa na podstawie faktur wystawianych przez dostawców, a następnie rozliczane są na podstawie proporcji wynikającej z uwzględnienia stanu zatrudnienia pracowników poszczególnych podmiotów oraz kubatury budynku przy ul. b. Zatem opłaty z tytułu zużycia mediów, jakimi obciążają Państwo poszczególnych najemców, stanowią w istocie wynagrodzenie z tytułu wykonywanej przez Państwa usługi.

Tym samym w zakresie dokonywanych przez Państwa czynności, tj. najmu pomieszczeń/powierzchni budynku oraz przeniesienia na najemców kosztów mediów, działają Państwo w charakterze podatnika, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy, który prowadzi działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy.

Przy czym ustawa o podatku od towarów i usług przewiduje możliwość skorzystania ze zwolnienia podmiotowego, zgodnie z art. 113 ustawy.

Stosownie do treści art. 113 ust. 1 ustawy w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2024 r.:

Zwalnia się od podatku sprzedaż dokonywaną przez podatników, u których wartość sprzedaży nie przekroczyła łącznie w poprzednim roku podatkowym kwoty 200 000 zł. Do wartości sprzedaży nie wlicza się kwoty podatku.

Jak wynika z art. 113 ust. 1 ustawy w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2025 r. do 31 grudnia 2025 r.:

Zwalnia się od podatku sprzedaż dokonywaną przez podatnika posiadającego siedzibę działalności gospodarczej na terytorium kraju, u którego wartość sprzedaży, z wyłączeniem podatku, nie przekroczyła w poprzednim ani bieżącym roku podatkowym kwoty 200 000 zł.

Natomiast według art. 113 ust. 1 ustawy w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2026 r.:

Zwalnia się od podatku sprzedaż dokonywaną przez podatnika posiadającego siedzibę działalności gospodarczej na terytorium kraju, u którego wartość sprzedaży, z wyłączeniem podatku, nie przekroczyła w poprzednim ani bieżącym roku podatkowym kwoty 240 000 zł.

W myśl art. 113 ust. 2 ustawy:

Do wartości sprzedaży, o której mowa w ust. 1, nie wlicza się:

1)  wewnątrzwspólnotowej sprzedaży towarów na odległość, która nie podlega opodatkowaniu podatkiem na terytorium kraju;

1a) sprzedaży na odległość towarów importowanych, która nie podlega opodatkowaniu podatkiem na terytorium kraju;

2)  odpłatnej dostawy towarów i odpłatnego świadczenia usług, zwolnionych od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 lub przepisów wydanych na podstawie art. 82 ust. 3, z wyjątkiem:

a)  transakcji związanych z nieruchomościami,

b)  usług, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 7, 12 i 38-41,

c)  usług ubezpieczeniowych i reasekuracyjnych

-     jeżeli czynności te nie mają charakteru transakcji pomocniczych;

3)  odpłatnej dostawy towarów, które na podstawie przepisów o podatku dochodowym są zaliczane przez podatnika do środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych podlegających amortyzacji.

W oparciu o art. 113 ust. 5 ustawy:

Jeżeli wartość sprzedaży zwolnionej od podatku na podstawie ust. 1 przekroczy kwotę, o której mowa w ust. 1, zwolnienie traci moc począwszy od czynności, którą przekroczono tę kwotę.

Z kolei jak stanowi art. 113 ust. 9 ustawy:

Zwalnia się od podatku sprzedaż dokonywaną przez podatnika posiadającego siedzibę działalności gospodarczej na terytorium kraju, rozpoczynającego w trakcie roku podatkowego wykonywanie czynności określonych w art. 5 , jeżeli przewidywana przez niego wartość sprzedaży nie przekroczy, w proporcji do okresu prowadzonej działalności gospodarczej w roku podatkowym, kwoty określonej w ust. 1.

Stosownie zaś do postanowień art. 113 ust. 10 ustawy:

Jeżeli faktyczna wartość sprzedaży zwolnionej od podatku na podstawie ust. 9, w proporcji do okresu prowadzonej działalności gospodarczej, przekroczy w trakcie roku podatkowego kwotę określoną w ust. 1, zwolnienie traci moc począwszy od czynności, którą przekroczono tę kwotę.

Tym samym podatnik posiadający siedzibę działalności gospodarczej na terytorium kraju może korzystać ze zwolnienia od podatku na podstawie i według zasad określonych m.in. wyżej przytoczonymi przepisami pod warunkiem, że nie wykonuje czynności, o których mowa w art. 113 ust. 13 ustawy.

Zgodnie z art. 113 ust. 13 ustawy:

Zwolnień, o których mowa w ust. 1 i 9, nie stosuje się do podatników:

1)  dokonujących dostaw:

a)  towarów wymienionych w załączniku nr 12 do ustawy,

b)  towarów opodatkowanych podatkiem akcyzowym, w rozumieniu przepisów o podatku akcyzowym, z wyjątkiem:

-     energii elektrycznej (CN 2716 00 00),

-     wyrobów tytoniowych,

-     samochodów osobowych, innych niż wymienione w lit. e, zaliczanych przez podatnika, na podstawie przepisów o podatku dochodowym, do środków trwałych podlegających amortyzacji,

c)  budynków, budowli lub ich części, w przypadkach, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 10 lit. a i b,

d)  terenów budowlanych,

e)  nowych środków transportu,

f)   następujących towarów, w związku z zawarciem umowy w ramach zorganizowanego systemu zawierania umów na odległość, bez jednoczesnej fizycznej obecności stron, z wyłącznym wykorzystaniem jednego lub większej liczby środków porozumiewania się na odległość do chwili zawarcia umowy włącznie:

-     preparatów kosmetycznych i toaletowych (PKWiU 20.42.1),

-     komputerów, wyrobów elektronicznych i optycznych (PKWiU 26),

-     urządzeń elektrycznych (PKWiU 27),

-     maszyn i urządzeń, gdzie indziej niesklasyfikowanych (PKWiU 28),

g)  hurtowych i detalicznych części i akcesoriów do:

-     pojazdów samochodowych, z wyłączeniem motocykli (PKWiU 45.3),

-     motocykli (PKWiU ex 45.4);

2)  świadczących usługi:

a)  prawnicze,

b)  w zakresie doradztwa, z wyjątkiem doradztwa rolniczego związanego z uprawą i hodowlą roślin oraz chowem i hodowlą zwierząt, a także związanego ze sporządzaniem planu zagospodarowania i modernizacji gospodarstwa rolnego,

c)  jubilerskie,

d)  ściągania długów, w tym factoringu;

3)  (uchylony).

Biorąc pod uwagę powyższe przepisy zauważam, że – co do zasady – o ile podatnik nie przekroczył kwoty sprzedaży określonej na podstawie art. 113 ust. 1 lub ust. 9 ustawy ma prawo do korzystania ze zwolnienia podmiotowego do momentu przekroczenia tej kwoty. W przypadku przekroczenia ww. kwoty z tytułu świadczenia czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT, podatnik zobowiązany jest do dokonania rejestracji dla potrzeb podatku od towarów i usług na zasadach określonych w ustawie.

Zatem, skoro w przedstawionych okolicznościach sprawy:

·      najem pomieszczeń/powierzchni budynku oraz przeniesienie na najemców kosztów mediów stanowią czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT (odpłatną dostawę usług) i z tego tytułu są Państwo podatnikiem podatku VAT,

·      nie podlegają Państwo centralizacji rozliczeń VAT z Gminą ,

·      nie utracili Państwo prawa do zwolnienia określonego w art. 113 ani z niego nie zrezygnowali – (nigdy Państwo z niego nie korzystali),

to mają Państwo prawo do korzystania ze zwolnienia podmiotowego do momentu przekroczenia kwoty sprzedaży określonej na podstawie art. 113 ust. 1 lub ust. 9 ustawy. W przypadku przekroczenia ww. kwoty z tytułu świadczenia czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT, są Państwo zobowiązani do dokonania rejestracji dla potrzeb podatku od towarów i usług na zasadach określonych w ustawie.

Podsumowanie

W sytuacji, gdy Miejski Urząd Pracy – jako trwały zarządca nieruchomości – zawiera umowy cywilno-prawne z najemcami, to po przekroczeniu limitu zwolnienia od podatku VAT określonej w art. 113 ust. 1 ustawy powinien zarejestrować się jako odrębny (samodzielny) czynny podatnik VAT.

Tym samym Państwa stanowisko oceniłem jako nieprawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

Zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Jestem ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Zainteresowany ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem sprawy podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swą aktualność.

Podkreślam, że ta interpretacja została wydana na podstawie przedstawionego we wniosku opisu sprawy, co oznacza, że w przypadku gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych.

Jednocześnie zaznaczam, że wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem wniosku, której zakres wyznacza sformułowane przez Państwa pytanie. Inne kwestie przedstawione w opisie sprawy oraz we własnym stanowisku, które nie zostały objęte pytaniem nie mogą być – zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej – rozpatrzone. Dotyczy to m.in. kwestii ustalenia wartości sprzedaży uprawniającej do korzystania ze zwolnienia na podstawie art. 113 ust. 1 ustawy.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosują się Państwo do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1)  z zastosowaniem art. 119a;

2)  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3)  zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.

Rozliczaj podatki zgodnie z przepisami — w programie TaxMachine

Interpretacje pomagają zrozumieć przepisy; TaxMachine pomaga je zastosować w praktyce — prowadzi księgi, liczy podatki i generuje deklaracje, a stawki, druki i przepisy aktualizuje na bieżąco.

  • ✓ Księga przychodów i rozchodów, ryczałt oraz pełna księgowość
  • ✓ Faktury i e-faktury KSeF, JPK_V7 i JPK_KR
  • ✓ PIT, CIT, VAT i inne deklaracje + wysyłka e-Deklaracje z pobraniem UPO
  • ✓ Środki trwałe i amortyzacja, płace i ZUS
  • ✓ Automatyczne aktualizacje stawek, druków i przepisów
Pobierz TaxMachineZobacz wersje programu →

Źródło: System Informacji Celno-Skarbowej EUREKA (MF/KIS). Dokument urzędowy — reprodukcja dozwolona (art. 4 ustawy o prawie autorskim).

Interpretacja indywidualna chroni wyłącznie jej adresata i tylko przy zgodności stanu faktycznego z wnioskiem. Cudza interpretacja ma charakter informacyjny.