taxmachine.pl

0111-KDWB.4015.17.2026.2.AW

Interpretacja indywidualna2026-08-06Dyrektor Krajowej Informacji SkarbowejAktualna

Wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od spadków i darowizn w zakresie skutków podatkowych nabycia przedsiębiorstwa w spadku.

Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od spadków i darowizn jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

21 czerwca 2026 r., wpłynął Państwa wniosek wspólny o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku od spadków i darowizn w zakresie skutków podatkowych nabycia przedsiębiorstwa w spadku. Uzupełnili go Państwo – w odpowiedzi na wezwanie – pismami z 21 lipca 2026 r. oraz 22 lipca 2026 r.

Zainteresowani, którzy wystąpili z wnioskiem

1.  Zainteresowana będąca stroną postępowania:

(…)

2.  Zainteresowany niebędący stroną postępowania:

(…)

reprezentowany przez:

przedstawiciela ustawowego

(…)

Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego (ostatecznie sformułowany w uzupełnieniu wniosku)

Jest Pani małżonką zmarłego przedsiębiorcy oraz zarządcą sukcesyjnym przedsiębiorstwa w spadku. Jest Pani również jednym ze spadkobierców. Drugim spadkobiercą jest Pani małoletni syn. Nabycie spadku zostało zgłoszone przez oboje spadkobierców na formularzach SD-Z2 w ustawowym terminie, korzystając ze zwolnienia przewidzianego dla najbliższej rodziny. Dodatkowo został przez Panią złożony formularz SD-ZP dotyczący nabycia przedsiębiorstwa w spadku.

W związku ze złożeniem przez Panią formularza SD-ZP powstała wątpliwość, czy zakończenie prowadzenia przedsiębiorstwa w spadku przed upływem 2 lat od dnia nabycia spadku spowoduje utratę zwolnienia przysługującego zainteresowanym na podstawie art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn. Zamierza Pani zakończyć zarząd sukcesyjny i zakończyć prowadzenie przedsiębiorstwa w spadku przed upływem 2 lat od dnia nabycia spadku.

Wniosek dotyczy oceny wpływu zakończenia prowadzenia przedsiębiorstwa w spadku na prawo do zwolnienia od podatku od spadków i darowizn przysługującego zainteresowanym na podstawie art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn.

Pytanie (ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu wniosku)

Czy małżonka spadkodawcy oraz jego małoletni zstępny, którzy terminowo zgłosili nabycie spadku na formularzach SD-Z2 i korzystają ze zwolnienia przewidzianego w art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn, utracą prawo do tego zwolnienia w przypadku zakończenia prowadzenia przedsiębiorstwa w spadku przed upływem 2 lat od dnia nabycia spadku, jeżeli dodatkowo przez małżonkę spadkodawcy został złożony formularz SD-ZP dotyczący nabycia przedsiębiorstwa w spadku?

Państwa stanowisko w sprawie (ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu wniosku)

Zdaniem Zainteresowanych nie. Uważają Państwo, że małżonce spadkodawcy oraz jego małoletniemu zstępnemu przysługuje zwolnienie przewidziane w art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn z uwagi na terminowe zgłoszenie nabycia spadku na formularzach SD-Z2. W Państwa ocenie złożenie przez małżonkę spadkodawcy formularza SD-ZP dotyczącego nabycia przedsiębiorstwa w spadku nie powoduje, że zwolnienie wynikające z art. 4a ustawy zostaje uzależnione od spełnienia warunku prowadzenia przedsiębiorstwa przez okres 2 lat. W konsekwencji zakończenie prowadzenia przedsiębiorstwa w spadku przed upływem 2 lat od dnia nabycia spadku nie powinno powodować utraty zwolnienia od podatku od spadków i darowizn przysługującego Zainteresowanym na podstawie art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 478 ze zm.):

Podatkowi od spadków i darowizn, zwanemu dalej „podatkiem”, podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem dziedziczenia, zapisu zwykłego, dalszego zapisu, zapisu windykacyjnego, polecenia testamentowego.

Ustawa o podatku od spadków i darowizn nie zawiera definicji pojęcia „spadek”. Z tego względu, celem ustalenia tej definicji, należy sięgnąć do ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 795).

W myśl art. 922 § 1 i § 2 Kodeksu cywilnego:

§ 1.       Prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób stosownie do przepisów księgi niniejszej.

§ 2.       Nie należą do spadku prawa i obowiązki zmarłego ściśle związane z jego osobą, jak również prawa, które z chwilą jego śmierci przechodzą na oznaczone osoby niezależnie od tego, czy są one spadkobiercami.

Stosownie do treści art. 5 ustawy o podatku od spadków i darowizn:

Obowiązek podatkowy ciąży na nabywcy własności rzeczy i praw majątkowych.

Stosownie do treści art. 6 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 4 cyt. ustawy:

Obowiązek podatkowy powstaje przy nabyciu w drodze dziedziczenia – z chwilą uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku, zarejestrowania aktu poświadczenia dziedziczenia lub wydania europejskiego poświadczenia spadkowego.

Jeżeli nabycie niezgłoszone do opodatkowania stwierdzono następnie pismem, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą sporządzenia pisma; jeżeli pismem takim jest orzeczenie sądu, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą uprawomocnienia się orzeczenia. W przypadku gdy nabycie nie zostało zgłoszone do opodatkowania, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą powołania się przez podatnika przed organem podatkowym na fakt nabycia.

Art. 9 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn stanowi, że:

Opodatkowaniu podlega nabycie, od jednego zbywcy, własności rzeczy i praw majątkowych o czystej wartości przekraczającej 36 120 zł – jeżeli nabywcą jest osoba zaliczona do I grupy podatkowej.

Jeżeli nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych od tego samego zbywcy następuje więcej niż jeden raz, do czystej wartości rzeczy i praw majątkowych ostatnio nabytych dolicza się czystą wartość rzeczy i praw majątkowych nabytych dotychczas od tego samego zbywcy w roku, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, i w okresie 5 lat poprzedzających ten rok. Od podatku obliczonego od łącznej wartości nabytych rzeczy i praw majątkowych potrąca się podatek przypadający od opodatkowanych poprzednio nabytych rzeczy i praw majątkowych. Wynikająca z obliczenia nadwyżka podatku nie podlega ani zaliczeniu na poczet innych podatków, ani zwrotowi. Nabywcy obowiązani są w zeznaniu podatkowym wymienić rzeczy i prawa majątkowe nabyte w podanym wyżej okresie.

Zgodnie z art. 14 ust. 1 omawianej ustawy:

Wysokość podatku ustala się w zależności od grupy podatkowej, do której zaliczony jest nabywca.

Stosownie zaś do art. 14 ust. 2 cyt. ustawy:

Zaliczenie do grupy podatkowej następuje według osobistego stosunku nabywcy do osoby, od której lub po której zostały nabyte rzeczy i prawa majątkowe.

W myśl art. 14 ust. 3 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn:

Do I grupy podatkowej zalicza się małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, zięcia, synową, rodzeństwo, ojczyma, macochę i teściów.

Aktualne skale podatkowe określa rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 28 czerwca 2023 r. w sprawie ustalenia kwot wartości rzeczy i praw majątkowych zwolnionych od podatku od spadków i darowizn i niepodlegających opodatkowaniu tym podatkiem oraz skal podatkowych, według których oblicza się ten podatek (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1226).

Niezależnie od powyższego, ustawodawca przewidział zwolnienie podmiotowe w art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn.

Zgodnie z ww. art. 4a ust. 1 cyt. ustawy:

Zwalnia się od podatku nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych przez małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę, jeżeli:

1)  zgłoszą nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego powstałego na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 2–5, 7 i 8 oraz ust. 1a-2 , a w przypadku nabycia w drodze dziedziczenia – w terminie 6 miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku, z zastrzeżeniem ust. 2 i 4, oraz

2)  w przypadku gdy przedmiotem nabycia tytułem darowizny lub polecenia darczyńcy są środki pieniężne, a ich wartość doliczona do wartości majątku nabytego dotychczas od tej samej osoby w roku, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, i w okresie 5 lat poprzedzających ten rok przekracza kwotę określoną w art. 9 ust. 1 pkt 1 – udokumentują ich otrzymanie dowodem przekazania na rachunek płatniczy nabywcy, na jego rachunek, inny niż płatniczy, w banku lub spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej lub przekazem pocztowym.

Zgłoszenie o nabyciu własności rzeczy i praw majątkowych powinno być dokonane na formularzu SD-Z2 określonym przez Ministra Finansów w rozporządzeniu z dnia 20 listopada 2015 r. w sprawie wzoru zgłoszenia o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych (Dz. U. z 2015 r. poz. 2060).

Natomiast z art. 4b ust. 1 ww. ustawy wynika, że:

Zwalnia się od podatku nabycie w drodze dziedziczenia lub zapisu windykacyjnego własności przedsiębiorstwa osoby fizycznej lub udziału w nim, pod warunkiem:

1)  zgłoszenia przez nabywcę nabycia własności przedsiębiorstwa lub udziału w nim właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku, zarejestrowania aktu poświadczenia dziedziczenia lub wydania europejskiego poświadczenia spadkowego;

2)  prowadzenia tego przedsiębiorstwa przez nabywcę przez okres co najmniej 2 lat od dnia jego nabycia.

Zgłoszenia o nabyciu własności przedsiębiorstwa lub udziału w nim dokonuje się na formularzu SD-ZP, określonym w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 15 października 2018 r. w sprawie zgłoszenia o nabyciu własności przedsiębiorstwa lub udziału w nim (Dz.U. z 2018 r. poz. 2030 ze zm.).

Z treści wniosku wynika, że była Pani małżonką zmarłego przedsiębiorcy oraz zarządcą sukcesyjnym przedsiębiorstwa w spadku. Jest Pani również jednym ze spadkobierców. Drugim spadkobiercą jest Pani małoletni syn. Nabycie spadku zostało zgłoszone przez oboje spadkobierców na formularzach SD-Z2 w ustawowym terminie, korzystając ze zwolnienia przewidzianego dla najbliższej rodziny. Dodatkowo został złożony przez Panią formularz SD-ZP dotyczący nabycia przedsiębiorstwa w spadku.

Państwa zapytanie dotyczy ustalenia, czy małżonka spadkodawcy oraz jego małoletni zstępny, którzy terminowo zgłosili nabycie spadku na formularzach SD-Z2 i korzystają ze zwolnienia przewidzianego w art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn, utracą prawo do tego zwolnienia w przypadku zakończenia prowadzenia przedsiębiorstwa w spadku przed upływem 2 lat od dnia nabycia spadku, jeżeli dodatkowo przez małżonkę spadkodawcy został złożony formularz SD-ZP dotyczący nabycia przedsiębiorstwa w spadku.

Art. 4b ustawy o podatku od spadków i darowizn rozszerza możliwość skorzystania ze zwolnienia z opodatkowania na osoby spoza kręgu osób najbliższych wymienionych w art. 4a tej ustawy (przepis art. 4a nie został zmieniony). Osoby najbliższe spadkodawcy, w przypadku nabycia, m.in. w drodze dziedziczenia własności przedsiębiorstwa, korzystają ze zwolnienia od podatku od spadków i darowizn na podstawie art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn, bez warunku prowadzenia przedsiębiorstwa przez okres 2 lat.

Z tego względu, przy nabyciu przedsiębiorstwa w spadku po osobie zaliczonej do „zerowej” grupy podatkowej (odpowiednio po mężu i ojcu), przy zachowaniu warunku przewidzianego przez przepis art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn, tj. zgłoszenia w terminie sześciu miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu o nabyciu spadku albo od dnia zarejestrowania aktu poświadczenia dziedziczenia na druku zgłoszenia o nabyciu rzeczy lub praw majątkowych SD-Z2, mogą Państwo skorzystać z prawa do zwolnienia z art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn w związku z nabyciem spadku po zmarłym członku najbliższej rodziny. Do takiego nabycia nie ma zastosowania wymóg prowadzenia przedsiębiorstwa przez okres 2 lat, ponieważ dotyczy on wyłącznie zwolnienia na podstawie art. 4b ustawy o podatku od spadków i darowizn. W Państwa przypadku ma natomiast zastosowanie zwolnienie wymienione w art. 4a cyt. ustawy. Bez znaczenia jest fakt, że złożyła Pani formularz SD-ZP dotyczący nabycia przedsiębiorstwa.

W związku z powyższym, Państwa stanowisko należy uznać za prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1)  z zastosowaniem art. 119a;

2)  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3)  z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Pani (…) (Zainteresowana będąca stroną postępowania – art. 14r § 2 Ordynacji podatkowej) ma prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a, art. 14b § 1 i art. 14r Ordynacji podatkowej.

Rozliczaj podatki zgodnie z przepisami — w programie TaxMachine

Interpretacje pomagają zrozumieć przepisy; TaxMachine pomaga je zastosować w praktyce — prowadzi księgi, liczy podatki i generuje deklaracje, a stawki, druki i przepisy aktualizuje na bieżąco.

  • ✓ Księga przychodów i rozchodów, ryczałt oraz pełna księgowość
  • ✓ Faktury i e-faktury KSeF, JPK_V7 i JPK_KR
  • ✓ PIT, CIT, VAT i inne deklaracje + wysyłka e-Deklaracje z pobraniem UPO
  • ✓ Środki trwałe i amortyzacja, płace i ZUS
  • ✓ Automatyczne aktualizacje stawek, druków i przepisów

Źródło: System Informacji Celno-Skarbowej EUREKA (MF/KIS). Dokument urzędowy — reprodukcja dozwolona (art. 4 ustawy o prawie autorskim).

Interpretacja indywidualna chroni wyłącznie jej adresata i tylko przy zgodności stanu faktycznego z wnioskiem. Cudza interpretacja ma charakter informacyjny.