0111-KDWB.4014.196.2026.1.HK

Interpretacja indywidualna2026-10-30Dyrektor Krajowej Informacji SkarbowejAktualna

Warunki skorzystania ze zwolnienia z podatku od czynności cywilnoprawnych w związku z nabyciem lokalu mieszkalnego.

Interpretacja indywidualna – stanowisko nieprawidłowe

Szanowny Panie,

stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od czynności cywilnoprawnych jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

11 września 2026 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczący podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie możliwości skorzystania ze zwolnienia z art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych w związku z nabyciem lokalu mieszkalnego. Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

(…) r., na podstawie aktu notarialnego (…), nabył Pan udział wynoszący X w prawie własności lokalu mieszkalnego (…). Nieruchomość została nabyta na rynku wtórnym.

Nabycie nieruchomości nastąpiło na podstawie jednej umowy sprzedaży zawartej w formie aktu notarialnego, w ramach której Wnioskodawca nabył udział wynoszący X, natomiast drugi nabywca nabył udział wynoszący Y w prawie własności nieruchomości.

Współnabywca nieruchomości, Pani (…), która nabyła pozostały udział w prawie własności nieruchomości (Y), nie pozostaje z Wnioskodawcą w związku małżeńskim.

W akcie notarialnym oraz rozliczeniu dokonanym przez notariusza zostały wyszczególnione kwoty podatku od czynności cywilnoprawnych przypadające na poszczególnych nabywców, z uwzględnieniem wysokości nabywanych przez nich udziałów. W odniesieniu do nabycia przez Pana został wyszczególniony podatek od czynności cywilnoprawnych odpowiadający nabywanemu przez Pana udziałowi wynoszącemu X.

Współnabywcą nieruchomości była Pani (…), która przed zawarciem przedmiotowej umowy posiadała już prawo własności lokalu mieszkalnego. W związku z tym nie spełnia ona warunków zwolnienia z podatku od czynności cywilnoprawnych przewidzianego dla nabycia pierwszego lokalu mieszkalnego.

Do dnia zawarcia wskazanej umowy nie posiadał Pan prawa własności żadnego lokalu mieszkalnego ani budynku mieszkalnego jednorodzinnego, nie przysługiwało Panu spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego oraz nie posiadał Pan udziałów lub innych praw wyłączających możliwość skorzystania ze zwolnienia określonego w art. 9 pkt 17 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Nabycie wskazanego udziału stanowiło zatem nabycie Pana pierwszej nieruchomości mieszkalnej.

Pytanie

Czy w przedstawionym stanie faktycznym przysługuje Panu zwolnienie z podatku od czynności cywilnoprawnych, o którym mowa w art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, w zakresie nabytego przez Pana udziału wynoszącego X w prawie własności lokalu mieszkalnego, pomimo że drugi współnabywca nie spełnia warunków do zastosowania tego zwolnienia?

Pana stanowisko w sprawie

W Pana ocenie w przedstawionym stanie faktycznym przysługuje Panu zwolnienie z podatku od czynności cywilnoprawnych, o którym mowa w art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, w zakresie nabytego przez Pana udziału wynoszącego X w prawie własności lokalu mieszkalnego.

Spełnia Pan indywidualnie wszystkie przesłanki zastosowania przedmiotowego zwolnienia. Przed nabyciem udziału w lokalu mieszkalnym nie posiadał Pan prawa własności lokalu mieszkalnego ani budynku mieszkalnego jednorodzinnego, nie przysługiwało Panu spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego ani domu jednorodzinnego, jak również nie posiadał Pan udziału w takich prawach, z uwzględnieniem wyjątków przewidzianych w ustawie. Nabyty przez Pana udział wynoszący X stanowi Pana pierwsze nabycie nieruchomości mieszkalnej na rynku wtórnym.

W Pana ocenie okoliczność, że drugi współnabywca nieruchomości, który nabył udział wynoszący Y, nie spełnia warunków zastosowania zwolnienia określonego w art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, nie powinna pozbawiać Pana prawa do zastosowania zwolnienia w odniesieniu do nabytego przez niego udziału.

Każdy ze współnabywców nabył bowiem odrębny udział w prawie własności lokalu mieszkalnego, a Pan oraz drugi współnabywca nie pozostają w związku małżeńskim ani we wspólności majątkowej. Pan nabył udział wynoszący X, natomiast drugi współnabywca nabył udział wynoszący Y.

W Pana ocenie przesłanki zastosowania zwolnienia powinny być oceniane w odniesieniu do sytuacji prawnej każdego nabywcy, z uwzględnieniem zakresu nabytego przez Pana prawa.

Skoro spełnia Pan wszystkie warunki określone w art. 9 pkt 17 ustawy, to brak spełnienia tych warunków przez drugiego współnabywcę nie powinien skutkować utratą prawa do zwolnienia przez Pana w zakresie nabytego przez Pana udziału.

Za takim rozumieniem przepisu przemawia również cel regulacji art. 9 pkt 17 ustawy, którym jest umożliwienie osobom fizycznym nabywającym swoje pierwsze mieszkanie lub dom na rynku wtórnym skorzystania ze zwolnienia z podatku od czynności cywilnoprawnych.

Wskazuje Pan ponadto, że nabycie przez Pana udziału X oraz nabycie przez drugiego współnabywcę udziału Y zostały określone w jednej umowie sprzedaży zawartej w formie aktu notarialnego, jednak każdy ze współnabywców nabył odrębny udział w prawie własności nieruchomości.

Istotne znaczenie ma również sposób rozliczenia podatku przez notariusza. W akcie notarialnym oraz w dokonanym przez notariusza rozliczeniu zostały wyszczególnione kwoty podatku od czynności cywilnoprawnych przypadające na poszczególnych nabywców, z uwzględnieniem wysokości nabywanych przez nich udziałów. W odniesieniu do Pana została wskazana kwota podatku od czynności cywilnoprawnych odpowiadająca nabywanemu przez Pana udziałowi wynoszącemu X.

W Pana ocenie okoliczność ta dodatkowo potwierdza możliwość wyodrębnienia skutków podatkowych dotyczących nabycia udziału przez Pana od skutków podatkowych dotyczących nabycia udziału przez drugiego współnabywcę.

Ma Pan świadomość, że kwestia zastosowania art. 9 pkt 17 ustawy w przypadku nabycia lokalu mieszkalnego przez kilku współnabywców, spośród których tylko jeden spełnia przesłanki zwolnienia, może budzić wątpliwości interpretacyjne. W związku z tym wnosi Pan o dokonanie oceny przedstawionego stanu faktycznego i potwierdzenie, czy zwolnienie może zostać zastosowane w odniesieniu do udziału X nabytego przez Pana.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Przepis art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 191) zawiera zamknięty katalog czynności podlegających opodatkowaniu tym podatkiem.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a ww. ustawy:

Podatkowi podlegają następujące czynności cywilnoprawne: umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych.

W myśl art. 3 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:

Obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem ust. 2, powstaje z chwilą dokonania czynności cywilnoprawnej.

Na podstawie art. 4 pkt 1 ww. ustawy:

Obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem art. 5, ciąży przy umowie sprzedaży – na kupującym;

W myśl art. 5 ust. 1 i 2 ww. ustawy:

Obowiązek zapłaty podatku ciąży na podatnikach tego podatku.

Jeżeli obowiązek podatkowy ciąży na kilku podmiotach albo na stronach umowy zamiany, albo wspólnikach spółki cywilnej, zobowiązanymi solidarnie do zapłaty podatku są odpowiednio te podmioty, strony umowy zamiany albo wspólnicy spółki cywilnej.

W oparciu o art. 6 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:

Podstawę opodatkowania stanowi przy umowie sprzedaży – wartość rynkowa rzeczy lub prawa majątkowego.

Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 1 lit a ww. ustawy:

Stawka podatku wynosi od umowy sprzedaży nieruchomości, rzeczy ruchomych, prawa użytkowania wieczystego, własnościowego spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego, spółdzielczego prawa do lokalu użytkowego oraz wynikających z przepisów prawa spółdzielczego: prawa do domu jednorodzinnego oraz prawa do lokalu w małym domu mieszkalnym − 2%.

Jak wynika z powołanych przepisów – umowy sprzedaży i zamiany podlegają generalnie opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych i obowiązek uiszczenia tegoż podatku ciąży na kupującym.

W myśl art. 9 pkt 17 ww. ustawy:

Zwalnia się od podatku sprzedaż, której przedmiotem jest prawo własności lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, prawo własności budynku mieszkalnego jednorodzinnego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu dotyczące lokalu mieszkalnego albo domu jednorodzinnego, jeżeli kupującym jest osoba fizyczna lub osoby fizyczne, którym w dniu sprzedaży i przed tym dniem nie przysługiwało żadne z tych praw ani udział w tych prawach, chyba że udział ten nie przekracza lub nie przekraczał 50% i został nabyty w drodze dziedziczenia.

Z treści przepisu art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych wynika, że zwolniona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych będzie sprzedaż, której przedmiotem jest:

-     prawo własności lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość,

-     prawo własności budynku mieszkalnego jednorodzinnego,

-     spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu dotyczące lokalu mieszkalnego albo domu jednorodzinnego,

pod warunkiem, że kupującemu/kupującym w dniu sprzedaży i przed tym dniem nie przysługiwało żadne z tych praw ani udział w tych prawach, chyba że udział ten nie przekracza lub nie przekraczał 50% i został nabyty w drodze dziedziczenia.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że (…) r. nabył Pan udział w prawie własności lokalu mieszkalnego. Nabycie nieruchomości nastąpiło na podstawie umowy sprzedaży zawartej w formie aktu notarialnego, w ramach której nabył Pan udział wynoszący X, natomiast drugi nabywca nabył udział wynoszący Y w prawie własności nieruchomości. W akcie notarialnym oraz rozliczeniu dokonanym przez notariusza zostały wyszczególnione kwoty podatku od czynności cywilnoprawnych przypadające na poszczególnych nabywców, z uwzględnieniem wysokości nabywanych przez nich udziałów. Współnabywcą nieruchomości była Pani (…), która przed zawarciem przedmiotowej umowy posiadała już prawo własności lokalu mieszkalnego i nie spełnia ona warunków zwolnienia z podatku od czynności cywilnoprawnych przewidzianego dla nabycia pierwszego lokalu mieszkalnego. Do dnia zawarcia wskazanej umowy nie posiadał Pan prawa własności żadnego lokalu mieszkalnego ani budynku mieszkalnego jednorodzinnego, nie przysługiwało Panu spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego oraz nie posiadał Pan udziałów lub innych praw wyłączających możliwość skorzystania ze zwolnienia określonego w art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Pana zdaniem, spełnia Pan warunki zastosowania zwolnienia określonego w art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych w odniesieniu do przypadającego na Pana udziału w nabywanym lokalu mieszkalnym.

Z Pana stanowiskiem nie sposób się zgodzić.

Analizowany przepis jednoznacznie wskazuje jakie warunki muszą być spełnione do zastosowania zwolnienia:

·      w wyniku umowy sprzedaży nabyty musi być cały lokal mieszkalny stanowiący odrębną nieruchomość, cały budynek mieszkalny jednorodzinny czy też spółdzielcze własnościowe prawo do całego lokalu albo domu jednorodzinnego,

·      żaden z kupujących nie może być, w dniu sprzedaży ani przed tym dniem, właścicielem praw do żadnej substancji mieszkaniowej wskazanej w tym przepisie, za wyjątkiem nabytego – w drodze dziedziczenia – udziału nieprzekraczającego 50%.

W przypadku opisanym przez Pana, umowa sprzedaży obejmowała zakup lokalu mieszkalnego. Zatem pierwszy warunek zwolnienia jest spełniony, bowiem zakupili Państwo lokal mieszkalny na współwłasność (Pan wraz z drugim nabywcą), co oznacza, że przedmiotem opisanej umowy sprzedaży było całe prawo własności lokalu mieszkalnego.

Drugi warunek nie został jednak spełniony, ponieważ, jak wskazał Pan we wniosku, drugiemu kupującemu przed zawarciem przedmiotowej umowy przysługiwało już prawo własności lokalu mieszkalnego.

Przedmiotem ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych są czynności cywilnoprawne, w tym umowy sprzedaży. A zatem, również zwolnieniem objęta jest czynność cywilnoprawna, którą jest umowa sprzedaży a nie jej część. Zatem w sytuacji, gdy przedmiotem sprzedaży jest lokal mieszkalny, który kupujący nabywają na współwłasność w częściach ułamkowych, umowa taka podlega zwolnieniu, pod warunkiem, że każdy z kupujących (małżonkowie, rodzice z dzieckiem, rodzeństwo, osoby obce) spełni warunki określone w art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Omawiane zwolnienie dotyczy czynności a nie tylko podatnika.

W zdarzeniu przedstawionym przez Pana, jeden z kupujących posiada już nieruchomość mieszkalną. Zatem, przy nabyciu lokalu mieszkalnego − na współwłasność − nie przysługuje prawo do zwolnienia, o którym mowa w art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Jeden z kupujących nie wypełni bowiem warunków omawianego zwolnienia.

Skoro zatem nie zostaną spełnione przesłanki do zastosowania zwolnienia, to cała czynność (również w części odpowiadającej Pana udziałowi), nie może korzystać z omawianego zwolnienia.

W związku z powyższym, Pana stanowisko należy uznać za nieprawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

Zgodnie z art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, na wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Z tych też względów − z uwagi na indywidualny charakter interpretacji przepisów prawa podatkowego − przedmiotem tej interpretacji jest wyłącznie ocena skutków podatkowych powstałych po Pana stronie.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja jest zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pan do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.

Rozliczaj podatki zgodnie z przepisami — w programie TaxMachine

Interpretacje pomagają zrozumieć przepisy; TaxMachine pomaga je zastosować w praktyce — prowadzi księgi, liczy podatki i generuje deklaracje, a stawki, druki i przepisy aktualizuje na bieżąco.

  • ✓ Księga przychodów i rozchodów, ryczałt oraz pełna księgowość
  • ✓ Faktury i e-faktury KSeF, JPK_V7 i JPK_KR
  • ✓ PIT, CIT, VAT i inne deklaracje + wysyłka e-Deklaracje z pobraniem UPO
  • ✓ Środki trwałe i amortyzacja, płace i ZUS
  • ✓ Automatyczne aktualizacje stawek, druków i przepisów

Źródło: System Informacji Celno-Skarbowej EUREKA (MF/KIS). Dokument urzędowy — reprodukcja dozwolona (art. 4 ustawy o prawie autorskim).

Interpretacja indywidualna chroni wyłącznie jej adresata i tylko przy zgodności stanu faktycznego z wnioskiem. Cudza interpretacja ma charakter informacyjny.