0111-KDWB.4014.184.2026.2.APA

Interpretacja indywidualna – stanowisko nieprawidłowe

Szanowny Panie,

stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od czynności cywilnoprawnych jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

8 września 2026 r., wpłynął Pana wniosek z 3 września 2026 r., przekazany przez Urząd Skarbowy Warszawa-Bemowo o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie możliwości zwolnienia z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych zakupu udziału w budynku mieszkalnym. Uzupełnił go Pan 6 października 2026 r. – w odpowiedzi na wezwanie.

Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

Zamieszkuje Pan nieruchomość położoną przy (...), stanowiącą działkę nr (...), dla której prowadzona jest księga wieczysta nr (...). Nieruchomość ma powierzchnię (...) m² i jest zabudowana budynkiem mieszkalnym o powierzchni około (...) m², wybudowanym w (...) r. Obecnie współwłaścicielami nieruchomości są:

-     Pana mama (...) – posiadająca udział wynoszący 41%,

-     Pana dziadek (...) – posiadający udział wynoszący 25%,

-     Pana kuzyn (...) – posiadający udział wynoszący 34%, który nabył po zmarłej mamie (...) (postanowienie Sądu Rejonowego dla (...) z (...) r., sprawa (...), w której do całości spadku po (...) z domu (...), zmarłej w dniu (...) r. nabył z dobrodziejstwa inwentarza w całości spadek syn (...)).

Nie posiada Pan obecnie żadnego udziału w prawie własności przedmiotowej nieruchomości.

Mieszka Pan w tej nieruchomości wspólnie z mamą i dziadkiem. Jest Pan w niej zameldowany. Sam fakt zamieszkiwania i zameldowania nie wynika z posiadania przez Pana prawa własności ani współwłasności nieruchomości.

(...) od maja (...) r., ze względu na zły stan zdrowia, przebywa w ośrodku opiekuńczo-leczniczym przy (...). Należąca do niego część domu od (...) lat nie była remontowana ani poddawana bieżącym naprawom. Jej stan techniczny jest bardzo zły i niekorzystnie wpływa na stan pozostałej części rodzinnego domu.

W związku z powyższym zwrócił się Pan do (...) z propozycją odpłatnego nabycia całego przysługującego mu udziału wynoszącego 34% w prawie własności nieruchomości. (...) wyraził zgodę na sprzedaż tego udziału. Planowana transakcja będzie polegała na nabyciu przez Pana w drodze umowy sprzedaży całego udziału wynoszącego 34/100 w prawie własności nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym. Nabycie nastąpi wyłącznie w celu zaspokojenia Pana własnych potrzeb mieszkaniowych. Po nabyciu udziału zamierza Pan przeprowadzić gruntowny remont nieruchomości, w szczególności w zakresie niezbędnym do poprawy jej stanu technicznego i zapewnienia właściwych warunków mieszkaniowych.

Przed dniem planowanego nabycia:

1.  nie był Pan właścicielem lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość;

2.  nie był Pan właścicielem budynku mieszkalnego jednorodzinnego;

3.  nie był Pan współwłaścicielem lokalu mieszkalnego ani budynku mieszkalnego jednorodzinnego;

4.  nie posiadał Pan udziału w prawie własności lokalu mieszkalnego ani budynku mieszkalnego jednorodzinnego;

5.  nie przysługiwało Panu spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego;

6.  nie przysługiwało Panu spółdzielcze własnościowe prawo do domu jednorodzinnego;

7.  nie nabył Pan żadnego mieszkania ani udziału w mieszkaniu w drodze spadku;

8.  nie nabył Pan żadnego mieszkania ani udziału w mieszkaniu w drodze darowizny.

W związku z planowaną transakcją będzie Pan nabywał po raz pierwszy udział w prawie własności nieruchomości mieszkalnej.

Pytanie

Czy w przedstawionym zdarzeniu przyszłym sprzedaż na Pana rzecz udziału wynoszącego 34/100 w prawie własności nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym będzie korzystała ze zwolnienia z podatku od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 9 pkt 17 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych, a w konsekwencji nie będzie Pan zobowiązany do zapłaty podatku PCC według stawki 2% od wartości nabywanego udziału?

Pana stanowisko w sprawie

W Pana ocenie planowane nabycie udziału wynoszącego 34/100 w prawie własności nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym powinno korzystać ze zwolnienia określonego w art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Spełnia Pan warunek dotyczący osoby kupującego, ponieważ przed dniem sprzedaży nie przysługiwało Panu prawo własności lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, prawo własności budynku mieszkalnego jednorodzinnego ani spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego, jak również nie posiadał Pan udziału w tych prawach.

Planowane nabycie będzie jednocześnie Pana pierwszym nabyciem prawa do nieruchomości mieszkalnej.

W Pana ocenie okoliczność, że przedmiotem sprzedaży będzie udział wynoszący 34/100 w prawie własności nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym, nie powinna wyłączać zastosowania zwolnienia.

Stanowisko takie znajduje potwierdzenie w aktualnym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego. W szczególności w wyroku z 23 czerwca 2026 r., sygn. akt III FSK 525/25, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zwolnienie określone w art. 9 pkt 17 ustawy o PCC może mieć zastosowanie również do nabycia udziału w prawie własności budynku mieszkalnego jednorodzinnego. NSA wskazał, że przy wykładni art. 9 pkt 17 ustawy o PCC należy uwzględnić nie tylko literalne brzmienie przepisu, ale również cel wprowadzenia zwolnienia, którym jest umożliwienie osobom fizycznym nabycia swojego pierwszego mieszkania lub domu z rynku wtórnego na preferencyjnych warunkach.

Pana sytuacja odpowiada temu celowi. Nie jest Pan obecnie właścicielem ani współwłaścicielem żadnej nieruchomości mieszkalnej, natomiast zamierza Pan nabyć po raz pierwszy udział w domu mieszkalnym, który od wielu lat faktycznie Pan zamieszkuje, i przeznaczyć go na zaspokojenie własnych potrzeb mieszkaniowych. Ponadto fakt Pana obecnego zamieszkiwania i zameldowania w przedmiotowej nieruchomości nie oznacza, że przysługuje Panu prawo własności lub współwłasności tej nieruchomości.

W związku z powyższym uważa Pan, że planowana sprzedaż na Pana rzecz udziału wynoszącego 34/100 w prawie własności nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym powinna korzystać ze zwolnienia określonego w art. 9 pkt 17 ustawy o PCC, a notariusz nie powinien pobrać od Pana podatku PCC w wysokości 2% od wartości nabywanego udziału.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Przepis art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 191, dalej: „ustawa PCC”) zawiera zamknięty katalog czynności podlegających opodatkowaniu tym podatkiem.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy PCC:

W myśl art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy PCC:

Stosownie do art. 4 pkt 1 ustawy PCC:

Na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy PCC:

W myśl art. 6 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:

Wartość rynkową określa się na zasadach wskazanych w art. 6 ust. 2 ustawy PCC, w myśl którego:

Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy PCC:

Jak wynika z powołanych przepisów umowa sprzedaży rzeczy i praw majątkowych podlega generalnie opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych a obowiązek uiszczenia tegoż podatku ciąży na kupującym. W ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych przewidziano jednak sytuacje, w których czynność mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy jest zwolniona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Stosownie do art. 9 pkt 17 ustawy PCC:

Zatem zgodnie z powołanym powyżej przepisem, zwolniona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych będzie sprzedaż, której przedmiotem jest:

-     prawo własności lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość,

-     prawo własności budynku mieszkalnego jednorodzinnego,

-     spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu dotyczące lokalu mieszkalnego albo domu jednorodzinnego,

jeżeli kupującym jest osoba fizyczna lub osoby fizyczne, którym w dniu sprzedaży i przed tym dniem nie przysługiwało żadne z tych praw ani udział w tych prawach. W przypadku, w którym kupującemu przysługuje lub przysługiwał udział w opisywanych prawach nabyty tytułem dziedziczenia − by mogło być zastosowane zwolnienie − wielkość przysługującego mu udziału nie może przekroczyć 50%.

Stosownie do treści art. 10 ust. 2 i 3 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych:

Jeżeli umowa sprzedaży zostaje sporządzona w formie aktu notarialnego, na notariuszu ciążą obowiązki płatnika podatku od czynności cywilnoprawnych.

Z przedstawionego opisu sprawy wynika, że zamierza Pan odpłatnie nabyć w drodze umowy sprzedaży udział wynoszący 34/100 w prawie własności nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym, w którym obecnie Pan mieszka i jest Pan zameldowany. Nabycie nastąpi w celu zaspokojenia Pana własnych potrzeb mieszkaniowych. Przed dniem planowanego nabycia nie był Pan właścicielem/współwłaścicielem lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, budynku mieszkalnego jednorodzinnego, nie posiadał Pan udziału w prawie własności lokalu mieszkalnego ani budynku mieszkalnego jednorodzinnego, nie przysługiwało Panu spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego, spółdzielcze własnościowe prawo do domu jednorodzinnego, nie nabył Pan żadnego mieszkania ani udziału w mieszkaniu w drodze spadku lub darowizny.

Pana wątpliwości dotyczą ustalenia czy w przedstawionym zdarzeniu przyszłym sprzedaż na Pana rzecz udziału wynoszącego 34/100 w prawie własności nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym będzie korzystała ze zwolnienia z podatku od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 9 pkt 17 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych, a w konsekwencji nie będzie Pan zobowiązany do zapłaty podatku PCC według stawki 2% od wartości nabywanego udziału

Z analizowanego przepisu art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych wynika, że zwolnieniem objęta jest umowa sprzedaży, której przedmiotem jest prawo własności do lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, budynku mieszkalnego jednorodzinnego lub spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu dotyczące lokalu mieszkalnego albo domu jednorodzinnego.

Zatem, nie podlega omawianemu zwolnieniu sprzedaż, której przedmiotem są jedynie udziały w takich prawach (udziały w nieruchomości). Przedmiotem sprzedaży musi być prawo całej własności, żeby zwolnienie mogło mieć zastosowanie.

Skoro przedmiotem opisanego przez Pana nabycia był wyłącznie udział w prawie własności nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym, to w takiej sytuacji nie przysługuje Panu prawo do skorzystania ze zwolnienia, o którym mowa art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Na podstawie umowy sprzedaży nie nabędzie Pan na własność nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym, lecz wyłącznie udział w nim. Ustawodawca jednoznacznie wskazał, że zwolniona z opodatkowania jest taka umowa sprzedaży, której przedmiotem jest budynek mieszkalny jednorodzinny (całe prawo), a nie udział w takim prawie. Tym samym jest Pan zobowiązany do zapłacenia podatku od czynności cywilnoprawnych według stawki 2% od wartości nabywanego udziału.

Zatem, Pana stanowisko należy uznać za nieprawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji

Odnosząc się natomiast do przywołanego przez Pana wyroku należy zaznaczyć, że orzeczenia sądowe są wiążące jedynie w sprawach, w których zapadły. Natomiast organ, mimo że w ocenie indywidualnych spraw podatników posiłkuje się wydanymi rozstrzygnięciami sądów i innych organów, to nie ma możliwości zastosowania ich wprost, ponieważ nie stanowią materialnego prawa podatkowego.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pan do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (...). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.